﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:06,160
Xoʼon panok,

2
00:00:06,160 --> 00:00:11,460
are xnucʼtajic chi quiqui tak bi i ma Páblo pa Róma (chi u cwenta i jyub Itália),

3
00:00:11,460 --> 00:00:14,160
xqui yijba i ka ʼenam pa bárco.

4
00:00:14,160 --> 00:00:15,240
Xqui jach i ma Páblo,

5
00:00:15,240 --> 00:00:17,480
junam cuʼ juban chic aj prexil,

6
00:00:17,480 --> 00:00:19,040
puʼab jun capitan,

7
00:00:19,040 --> 00:00:20,360
ma Júlio u bi.

8
00:00:20,360 --> 00:00:25,400
Ire cajʼatzil jutzobaj soldádo chi “re i ʼatz laj ʼatol tzij” ca bix chique.

9
00:00:25,400 --> 00:00:28,000
Xoj ʼe che jun tinimit chu chiʼ i mar,

10
00:00:28,000 --> 00:00:29,840
u bi Adramítio.

11
00:00:29,840 --> 00:00:31,240
Are xoj uponic,

12
00:00:31,240 --> 00:00:32,840
ʼo jun bárco ya quel bic,

13
00:00:32,840 --> 00:00:36,280
ʼenam-re che jujun tinimit pa jyub Asia.

14
00:00:36,280 --> 00:00:37,440
Xoj ʼan bi chupam,

15
00:00:37,440 --> 00:00:38,440
y xoj ʼec.

16
00:00:38,440 --> 00:00:39,840
Xak ʼo i kachalal,

17
00:00:39,840 --> 00:00:42,300
ma Aristárco kuʼ chi aj Tesalónica,

18
00:00:42,300 --> 00:00:44,280
u cwenta i jyub Macedónia.

19
00:00:44,280 --> 00:00:45,480
Chucab ʼij,

20
00:00:45,480 --> 00:00:46,840
xoj upon pa tinimit Sidon,

21
00:00:46,840 --> 00:00:48,600
chi ʼo chu chiʼ i ya.

22
00:00:48,600 --> 00:00:49,920
I capitan,

23
00:00:49,920 --> 00:00:50,700
ma Júlio,

24
00:00:50,700 --> 00:00:52,380
lic ʼutz che i ma Páblo;

25
00:00:52,380 --> 00:00:55,600
xu ya che chi que ʼe u solij i retaʼam qui wach,

26
00:00:55,600 --> 00:00:56,520
man quiqui ya che,

27
00:00:56,520 --> 00:00:57,920
wach i rajwaxic che.

28
00:00:57,920 --> 00:00:59,960
Teʼuri xoj ʼan chic pa bárco,

29
00:00:59,960 --> 00:01:01,600
y xoj el pa Sidon.

30
00:01:01,600 --> 00:01:05,740
N-xoj ʼe ta sucʼulic rumal jun nim laj tew xpe chakawach;

31
00:01:05,740 --> 00:01:08,540
are u ʼonquil xoj icʼaw chirij i jyub Chípre,

32
00:01:08,540 --> 00:01:11,600
chi setel chuwi mar pa ka moxim.

33
00:01:11,600 --> 00:01:14,720
Xoj bin chuwi mar chuwach i jyub Cilícia,

34
00:01:14,720 --> 00:01:16,500
xak chuwach i jyub Panfília,

35
00:01:16,500 --> 00:01:18,660
y xoj upon pa tinimit Míra,

36
00:01:18,660 --> 00:01:20,600
u cwenta i jyub Lícia.

37
00:01:20,600 --> 00:01:21,680
Chila,

38
00:01:21,680 --> 00:01:26,480
i capitan que i soldádo xu rik jun bárco aj pa tinimit Alejandría,

39
00:01:26,480 --> 00:01:28,200
ʼenam-re pa jyub Itália.

40
00:01:28,200 --> 00:01:31,380
Xu bij chake chi coj ʼan bi chupam,

41
00:01:31,380 --> 00:01:33,560
caka majbej tan chic re i ka be.

42
00:01:33,560 --> 00:01:36,020
Qʼuial ʼij coqʼuil xoj binic:

43
00:01:36,020 --> 00:01:39,640
cʼax kuponic chuwach i tinimit Nído.

44
00:01:39,640 --> 00:01:42,240
I tew cʼa ca tijin chakawach,

45
00:01:42,240 --> 00:01:43,880
rumal-i xka ʼat ka be,

46
00:01:43,880 --> 00:01:46,140
y xoj icʼaw chuwach i tinimit Salmon.

47
00:01:46,140 --> 00:01:49,020
Teʼuri xoj icʼaw chu cʼulel i jyub Créta,

48
00:01:49,020 --> 00:01:50,800
chi setel chuwi mar.

49
00:01:50,800 --> 00:01:54,160
Cʼax ka binic xka ʼan chu cʼulel i jyub-le,

50
00:01:54,160 --> 00:01:56,200
cʼa xoj upon che jun ral tinimit,

51
00:01:56,200 --> 00:01:57,860
Buénos Puértos u bi,

52
00:01:57,860 --> 00:02:00,520
chu nakaj che i tinimit Laséa.

53
00:02:00,520 --> 00:02:03,500
Qʼuial ʼij icʼawnak chic che i ka be,

54
00:02:03,500 --> 00:02:07,120
y cʼax chic coj bin chuwi mar man ya xpe i ʼalaj.

55
00:02:07,120 --> 00:02:09,600
Rumal-i i ma Páblo xu ya qui noʼoj;

56
00:02:09,600 --> 00:02:10,900
xu bij chique:

57
00:02:10,900 --> 00:02:12,180
—Achiab,

58
00:02:12,180 --> 00:02:13,900
cwil yin che i ka ʼenam-i,

59
00:02:13,900 --> 00:02:15,500
lic xibinʼib ruʼ;

60
00:02:15,500 --> 00:02:18,180
ʼo chuwach caka sach ni ekan,

61
00:02:18,180 --> 00:02:20,180
xak caka sach ni ka bárco,

62
00:02:20,180 --> 00:02:23,300
xak ʼo ne chuwach coj cam yoj —xu bij.

63
00:02:23,300 --> 00:02:28,580
Xui-ri i capitan que i soldádo n-xu coj ta retalil che wach xu bij i ma Páblo;

64
00:02:28,580 --> 00:02:32,040
xa are xu coj retalil che wach xu bij i rajaw i bárco,

65
00:02:32,040 --> 00:02:34,620
xak wach xu bij i ca ucʼaw i bárco.

66
00:02:34,620 --> 00:02:36,680
I ral tinimit chu chiʼ i mar,

67
00:02:36,680 --> 00:02:37,760
pa i oj ʼo wi,

68
00:02:37,760 --> 00:02:41,600
n-kas ta ʼutz we cakoyʼej chila cʼa quicʼaw ni ʼalaj.

69
00:02:41,600 --> 00:02:42,680
Rumal-i,

70
00:02:42,680 --> 00:02:45,660
laj conojel xqui chʼobo chi ʼutz coj el chila,

71
00:02:45,660 --> 00:02:47,300
caka maj chubi i ka be.

72
00:02:47,300 --> 00:02:50,360
Cacaj ique coj upon pa tinimit Feníce,

73
00:02:50,360 --> 00:02:52,240
we coj tiqui che.

74
00:02:52,240 --> 00:02:53,700
I Feníce-le,

75
00:02:53,700 --> 00:02:55,480
jun tinimit re i jyub Créta,

76
00:02:55,480 --> 00:02:57,020
ʼo chu chiʼ i mar;

77
00:02:57,020 --> 00:02:58,860
ʼo queb ocbal bic che,

78
00:02:58,860 --> 00:03:00,400
jun pa noroéste,

79
00:03:00,400 --> 00:03:01,640
y jun chic pa suroéste.

80
00:03:01,640 --> 00:03:04,620
Cacaj ique chila coj canaj wi,

81
00:03:04,620 --> 00:03:06,580
cʼa quicʼaw ni ʼalaj.

82
00:03:06,580 --> 00:03:10,080
Xu jek walijic i tew coqʼuil pa sur,

83
00:03:10,080 --> 00:03:12,740
rumal-i xqui jek u ʼanic pacha i xqui chʼobo.

84
00:03:12,740 --> 00:03:14,960
Are u ʼonquil xqui maj bi qui be,

85
00:03:14,960 --> 00:03:18,940
xe bin chuwi mar chu chiʼ i jyub Créta.

86
00:03:18,940 --> 00:03:20,360
Xa jubiʼ ka binic,

87
00:03:20,360 --> 00:03:21,720
xpe jun nim laj tew,

88
00:03:21,720 --> 00:03:25,220
xjekan li pa wikabim jubiʼ re i relbal li ʼij;

89
00:03:25,220 --> 00:03:27,860
lic tij u choʼab chirij i bárco.

90
00:03:27,860 --> 00:03:29,700
Lic xu charej bic.

91
00:03:29,700 --> 00:03:32,700
N-xoj tiqui ta chu binsaxic i bárco sucʼulic,

92
00:03:32,700 --> 00:03:34,160
rumal-i xka ya che,

93
00:03:34,160 --> 00:03:35,680
xoj cʼam bi rumal i tew.

94
00:03:35,680 --> 00:03:38,720
Xoj icʼaw chirij jun ral jyub setel chuwi mar,

95
00:03:38,720 --> 00:03:40,100
u bi Cláuda;

96
00:03:40,100 --> 00:03:41,040
chila,

97
00:03:41,040 --> 00:03:42,680
n-kas ta nim u choʼab i tew.

98
00:03:42,680 --> 00:03:45,680
ʼO jun canuw chi ca charex li chirij i bárco;

99
00:03:45,680 --> 00:03:48,280
xak pa chalo xoj tiqui chu jeqʼuic kuʼ.

100
00:03:48,280 --> 00:03:51,940
Teʼuri xka yaco y xka ʼansaj chupam i bárco;

101
00:03:51,940 --> 00:03:52,840
teʼuri,

102
00:03:52,840 --> 00:03:53,720
ruʼ juban laso,

103
00:03:53,720 --> 00:03:54,860
nimak u pam,

104
00:03:54,860 --> 00:03:58,980
xqui batzʼcatij chirij i bárco man n-ca pax ta rumal i tew.

105
00:03:58,980 --> 00:04:00,560
Xqui xij quib che,

106
00:04:00,560 --> 00:04:07,160
mokxa i tew cu min bi i bárco pa seneb chu chiʼ i mar chila che i lugar “Sírte” ca bix che.

107
00:04:07,160 --> 00:04:11,280
Rumal ʼuri xqui kajsaj i nimak tak cʼul riptal puwi i bárco.

108
00:04:11,280 --> 00:04:15,200
Teʼuri xqui ya che i tew pa xraj xe u cʼam wi bic.

109
00:04:15,200 --> 00:04:16,560
Chucab ʼij,

110
00:04:16,560 --> 00:04:18,160
cʼa nim u choʼab i tew;

111
00:04:18,160 --> 00:04:21,700
rumal-i xqui jek u cʼakic bi i ekan chuwi ya,

112
00:04:21,700 --> 00:04:23,780
ʼobsabal re i ralil i bárco.

113
00:04:23,780 --> 00:04:25,300
Churox ʼij,

114
00:04:25,300 --> 00:04:28,000
ique mísmo xqui jek u toric u pam i bárco,

115
00:04:28,000 --> 00:04:30,040
y xqui cʼak bi chuwi ya.

116
00:04:30,040 --> 00:04:31,200
Qʼuial ʼij,

117
00:04:31,200 --> 00:04:32,560
n-xa ʼiltaj tu wach i ʼij,

118
00:04:32,560 --> 00:04:34,340
xak mi ne i chʼumil.

119
00:04:34,340 --> 00:04:35,200
I tew,

120
00:04:35,200 --> 00:04:36,620
lic nim u choʼab.

121
00:04:36,620 --> 00:04:37,740
Xeʼelok,

122
00:04:37,740 --> 00:04:40,960
xka sach u cubibal ka cʼux chi coj totajic.

123
00:04:40,960 --> 00:04:43,100
Xak n-ta chic wa caka tijo,

124
00:04:43,100 --> 00:04:44,080
rumal-i,

125
00:04:44,080 --> 00:04:47,240
i ma Páblo xtaqʼui ʼan chakaxol y xu bij:

126
00:04:47,240 --> 00:04:48,460
—Achiab,

127
00:04:48,460 --> 00:04:50,520
we tene xi ʼano pacha i xin bij,

128
00:04:50,520 --> 00:04:52,560
ma ta xoj el li pa jyub Créta,

129
00:04:52,560 --> 00:04:54,640
n-queje tene caka tij i cʼax-i,

130
00:04:54,640 --> 00:04:56,040
xak i uyej-i.

131
00:04:56,040 --> 00:04:57,080
Xui-ri,

132
00:04:57,080 --> 00:04:58,560
chi cowij i cʼux;

133
00:04:58,560 --> 00:05:00,360
mi jun chiwe ca camic,

134
00:05:00,360 --> 00:05:02,340
xui i bárco ca sach u wach.

135
00:05:02,340 --> 00:05:03,340
Chaʼab,

136
00:05:03,340 --> 00:05:05,480
i Dios xu tak li jun ángel wuʼ;

137
00:05:05,480 --> 00:05:07,200
are i Dios-le chi in ʼo puʼab,

138
00:05:07,200 --> 00:05:09,520
xak quin ʼan u chac.

139
00:05:09,520 --> 00:05:11,380
I ángel xu bij chwe:

140
00:05:11,380 --> 00:05:12,320
“Ma xij awib,

141
00:05:12,320 --> 00:05:13,020
a-Páblo,

142
00:05:13,020 --> 00:05:15,140
man ʼo u chac cat ʼe cʼa Róma;

143
00:05:15,140 --> 00:05:18,080
cat upon chuwach i ʼatz laj ʼatol tzij chila.

144
00:05:18,080 --> 00:05:19,240
I Dios,

145
00:05:19,240 --> 00:05:20,080
awumal yet,

146
00:05:20,080 --> 00:05:22,180
que u to ni niʼpa i je ʼo awuʼ pa bárco.”

147
00:05:22,180 --> 00:05:24,320
Queje ile xu bij i ángel chwe.

148
00:05:24,320 --> 00:05:25,960
Rumal-i achiab,

149
00:05:25,960 --> 00:05:30,400
chi cowij i cʼux man cul in cʼux che i Dios chi cu ʼan na pacha i bital chwe.

150
00:05:30,400 --> 00:05:31,880
Xui-ri,

151
00:05:31,880 --> 00:05:36,240
i ka bárco que u mina rib pa seneb chu chiʼ jun ral jyub setel chuwi ya.

152
00:05:36,240 --> 00:05:39,000
(Queje ile xu bij i ma Páblo chique i rachiʼil.)

153
00:05:39,000 --> 00:05:42,260
Xicʼaw queb seman chi xka chʼij i cʼax chuwi ya.

154
00:05:42,260 --> 00:05:43,560
Oj ʼo chic pa mar,

155
00:05:43,560 --> 00:05:45,000
Adriático u bi,

156
00:05:45,000 --> 00:05:46,980
y xa coj retzʼbej i tew.

157
00:05:46,980 --> 00:05:48,320
Colo tiqʼuil aʼab,

158
00:05:48,320 --> 00:05:52,040
i que ucʼaw i bárco xqui nabej chi ya coj upon chu chiʼ jun jyub.

159
00:05:52,040 --> 00:05:52,960
Rumal-i,

160
00:05:52,960 --> 00:05:54,220
xqui paj u pam i ya;

161
00:05:54,220 --> 00:05:55,620
are xqui pajo,

162
00:05:55,620 --> 00:05:58,920
xeʼel treintiséis métros che u choyil i ya.

163
00:05:58,920 --> 00:06:00,300
Jubiʼ chupanok,

164
00:06:00,300 --> 00:06:02,260
xqui paj chic u pam i ya;

165
00:06:02,260 --> 00:06:06,120
xeʼelok xa veintisiéte métros chic u choyil.

166
00:06:06,120 --> 00:06:07,440
Quiqui xij quib,

167
00:06:07,440 --> 00:06:10,160
mokxa que qui mina quib chuwach abaj,

168
00:06:10,160 --> 00:06:13,880
rumal-i xquesaj li cajib nimak chʼichʼ xoc u tzam,

169
00:06:13,880 --> 00:06:15,200
xak ʼo laso che u ʼab.

170
00:06:15,200 --> 00:06:17,000
Xqui cʼak pa mar,

171
00:06:17,000 --> 00:06:18,740
tacʼbal re i bárco pa ya;

172
00:06:18,740 --> 00:06:20,740
ʼutz n-ca bin ta chic.

173
00:06:20,740 --> 00:06:22,240
Lic qui xim quib,

174
00:06:22,240 --> 00:06:25,200
xqui tzʼonoj che i Dios chi weʼ ca sakiric.

175
00:06:25,200 --> 00:06:26,160
Xui-ri,

176
00:06:26,160 --> 00:06:29,360
i que ucʼaw i bárco xqui chʼobo que ʼanmajic.

177
00:06:29,360 --> 00:06:32,640
Xqui jek u kajsaxic i canuw chuwi ya.

178
00:06:32,640 --> 00:06:39,040
Xqui ʼan pacha quiqui cʼak chubi juban chic chʼichʼ pa ya chu tzam i bárco;

179
00:06:39,040 --> 00:06:40,080
xui-ri,

180
00:06:40,080 --> 00:06:41,900
xa chu ʼonquil quiqui ʼano.

181
00:06:41,900 --> 00:06:44,780
I ma Páblo xu nabej wach que tijin chu ʼanic,

182
00:06:44,780 --> 00:06:46,300
y xu bij che i capitan,

183
00:06:46,300 --> 00:06:48,040
xak chique i u soldádo:

184
00:06:48,040 --> 00:06:49,580
—I achiab-le,

185
00:06:49,580 --> 00:06:51,280
we n-que canaj ta pa bárco,

186
00:06:51,280 --> 00:06:54,140
n-quix totaj ta ʼuri yix —xu bij.

187
00:06:54,140 --> 00:06:59,140
Teʼuri i soldádo xqui caʼij i laso re i canuw y xtzak bi pa ya.

188
00:06:59,140 --> 00:07:00,040
(Queje ile,

189
00:07:00,040 --> 00:07:02,920
n-xe ʼanmaj ta chic i que ucʼaw i bárco.)

190
00:07:02,920 --> 00:07:04,800
Are ya ca sakiric,

191
00:07:04,800 --> 00:07:07,840
i ma Páblo xu bij chique chi quiqui tij qui wa.

192
00:07:07,840 --> 00:07:08,980
Xu bij:

193
00:07:08,980 --> 00:07:09,840
—Yix,

194
00:07:09,840 --> 00:07:12,160
ya coʼon queb seman chi n-ta wa qui tijo,

195
00:07:12,160 --> 00:07:13,900
xak n-ix warnak taj.

196
00:07:13,900 --> 00:07:15,860
Lic quin tzʼonoj pawor chiwe,

197
00:07:15,860 --> 00:07:17,260
chi tija i wa;

198
00:07:17,260 --> 00:07:20,900
ile ʼo u chac we quiwaj quix cʼasʼic.

199
00:07:20,900 --> 00:07:22,880
Mi jun chiwe ca sachic,

200
00:07:22,880 --> 00:07:26,260
mi tene jun i wi che i jolom —xu bij chique.

201
00:07:26,260 --> 00:07:27,940
Are xu bij ile,

202
00:07:27,940 --> 00:07:30,160
i ma Páblo xu chap jun caxlanwa,

203
00:07:30,160 --> 00:07:32,780
y xu tioxij che i Dios chiquiwach conojel.

204
00:07:32,780 --> 00:07:33,840
Xu piro,

205
00:07:33,840 --> 00:07:35,460
y xu jek u tijawic.

206
00:07:35,460 --> 00:07:36,740
Teʼuri,

207
00:07:36,740 --> 00:07:38,960
conojel xpe u cowil qui cʼux,

208
00:07:38,960 --> 00:07:40,980
y xak xe oc chu tijawic.

209
00:07:40,980 --> 00:07:43,000
Niʼpa i oj ʼo pa bárco,

210
00:07:43,000 --> 00:07:45,460
oj dosciéntos seténta y séis.

211
00:07:45,460 --> 00:07:48,700
Conojel xqui tijo niʼpa i rajwaxic chique;

212
00:07:48,700 --> 00:07:49,840
are xquelej,

213
00:07:49,840 --> 00:07:51,820
xqui cʼak bi i trígo pa ya,

214
00:07:51,820 --> 00:07:54,280
ʼobsabal re i ralil i bárco.

215
00:07:54,280 --> 00:07:56,300
Are xsakiric,

216
00:07:56,300 --> 00:07:59,140
i que ucʼaw i bárco xquil pan jun jyub,

217
00:07:59,140 --> 00:08:02,020
xui-ri n-xquetamaj taj pa i je ʼo wi.

218
00:08:02,020 --> 00:08:04,960
Xquilo chi ʼo jun rocbal ya chu chiʼ,

219
00:08:04,960 --> 00:08:09,600
y xqui chʼobo quiqui min i bárco chila we que tiqui che.

220
00:08:09,600 --> 00:08:10,320
Rumal-i,

221
00:08:10,320 --> 00:08:13,000
xqui caʼij i laso re i chʼichʼ chi xoc u tzam,

222
00:08:13,000 --> 00:08:14,540
yukbal re i bárco;

223
00:08:14,540 --> 00:08:18,780
xak xqui tor i laso ximbal re i tzʼalam pa tak u tzal.

224
00:08:18,780 --> 00:08:20,720
(I u chac i tzʼalam-le,

225
00:08:20,720 --> 00:08:22,760
cʼambal re u wach i bárco.)

226
00:08:22,760 --> 00:08:24,800
Xak xqui yac ʼan i cʼul chicaj,

227
00:08:24,800 --> 00:08:27,040
cʼambal bi u wach i bárco rumal i tew.

228
00:08:27,040 --> 00:08:28,080
Are ʼuri,

229
00:08:28,080 --> 00:08:30,700
i bárco xu jek tejeb bic chu chiʼ i ulew,

230
00:08:30,700 --> 00:08:33,520
xui-ri ʼo juban seneb tʼubul chuxeʼ i ya,

231
00:08:33,520 --> 00:08:35,940
cʼamtal li rumal queb u be ya.

232
00:08:35,940 --> 00:08:38,360
Are xupon i bárco pa ʼo wi i seneb-le,

233
00:08:38,360 --> 00:08:40,240
xchʼapi u tzam chupam,

234
00:08:40,240 --> 00:08:42,120
lic n-cu yin ta chic rib;

235
00:08:42,120 --> 00:08:43,520
i chirij i bárco,

236
00:08:43,520 --> 00:08:47,620
xu ticba paxic rumal u wi i ya chi xu ya u choʼab chuwach.

237
00:08:47,620 --> 00:08:50,880
I soldádo xqui chʼob qui camsaxic i aj prexil,

238
00:08:50,880 --> 00:08:54,200
man mokxa ʼo i que muxic y que ʼanmaj bic,

239
00:08:54,200 --> 00:08:55,440
quiqui chʼob ique.

240
00:08:55,440 --> 00:09:00,240
I capitan que i soldádo n-xu ya ta chique quiqui ʼan ile,

241
00:09:00,240 --> 00:09:02,580
man xril tobal u wach i ma Páblo.

242
00:09:02,580 --> 00:09:05,980
Xu bij ire chi niʼpa i quetaʼam que muxinic,

243
00:09:05,980 --> 00:09:08,100
chi qui cʼaka bi quib chuwi ya,

244
00:09:08,100 --> 00:09:09,820
ʼaxbal-que chuwach ulew.

245
00:09:09,820 --> 00:09:12,460
Xak xu bij chi niʼpa i n-quetaʼam ti mux,

246
00:09:12,460 --> 00:09:14,620
chiqui chapa juban tak tzʼalam,

247
00:09:14,620 --> 00:09:17,400
o xak chʼaka tak cheʼ re i bárco,

248
00:09:17,400 --> 00:09:18,960
y che ʼax puwi.

249
00:09:18,960 --> 00:09:20,320
Queje ile xka ʼano,

250
00:09:20,320 --> 00:09:22,220
y konojel xoj totajic;

251
00:09:22,220 --> 00:09:26,760
xka rik i ulew n-ta cʼax chake.

252
00:09:26,760 --> 00:09:29,120
Are oj totajnak chic konojel,

253
00:09:29,120 --> 00:09:31,200
xketamaj u bi i jyub pa oj ʼo wi,

254
00:09:31,200 --> 00:09:32,600
Málta u bi.

255
00:09:32,600 --> 00:09:34,480
I winak chi je aj chila,

256
00:09:34,480 --> 00:09:36,200
lic ʼutz kilic xqui ʼano;

257
00:09:36,200 --> 00:09:37,860
xqui nucʼ jun nim laj ʼaʼ,

258
00:09:37,860 --> 00:09:39,080
man ca tijin i jab,

259
00:09:39,080 --> 00:09:40,560
y lic joron tew.

260
00:09:40,560 --> 00:09:42,700
Xoj qui siqʼuij cuʼ chi ʼaʼ,

261
00:09:42,700 --> 00:09:43,880
miʼsabal kib.

262
00:09:43,880 --> 00:09:46,680
I ma Páblo xu mol jubiʼ siʼ chakij;

263
00:09:46,680 --> 00:09:48,620
are ca tijin chu cojic pa ʼaʼ,

264
00:09:48,620 --> 00:09:52,060
xak teʼet xel li jun cumatz rumal u cʼatanal i ʼaʼ.

265
00:09:52,060 --> 00:09:54,120
Xu chap u ʼab i ma Páblo.

266
00:09:54,120 --> 00:09:55,780
I winak je aj chila,

267
00:09:55,780 --> 00:09:58,460
are xquil i cumatz tzayal che u ʼab i ma Páblo,

268
00:09:58,460 --> 00:10:00,160
xqui bij chiquiwach:

269
00:10:00,160 --> 00:10:02,720
—I achi-le ʼalaj chi aj camsanel.

270
00:10:02,720 --> 00:10:04,520
Tupu xtotaj pa mar,

271
00:10:04,520 --> 00:10:06,920
xui-ri n-ca yaʼ ta che ca cʼasʼic.

272
00:10:06,920 --> 00:10:11,600
I dios chi aj ʼanol sucʼulic n-cu ya ta che —xqui bij.

273
00:10:11,600 --> 00:10:14,680
Xui-ri i ma Páblo xu pu i cumatz che u ʼab,

274
00:10:14,680 --> 00:10:16,260
y xtzak pa ʼaʼ.

275
00:10:16,260 --> 00:10:18,380
I ma Páblo n-ta xu riko.

276
00:10:18,380 --> 00:10:21,580
Conojel ʼis coyʼem umpa ca sipoj ʼanok,

277
00:10:21,580 --> 00:10:23,200
o xak ca cam ʼanok.

278
00:10:23,200 --> 00:10:24,240
Xui-ri,

279
00:10:24,240 --> 00:10:25,540
naj xcoyʼej,

280
00:10:25,540 --> 00:10:26,900
y n-ta xu riko.

281
00:10:26,900 --> 00:10:29,900
Are u ʼonquil xqui jalwachij qui nojbal,

282
00:10:29,900 --> 00:10:33,080
y xqui bij chi i ma Páblo are jun dios.

283
00:10:33,080 --> 00:10:35,340
Chu nakaj pa i oj ʼo wi-le,

284
00:10:35,340 --> 00:10:38,820
ca canaj i rulew jun achi ʼatz u patan che i jyub-le.

285
00:10:38,820 --> 00:10:39,780
I u bi,

286
00:10:39,780 --> 00:10:40,820
ma Públio.

287
00:10:40,820 --> 00:10:42,880
Ire xoj u cʼulaj ruʼ,

288
00:10:42,880 --> 00:10:45,580
y ʼutz kilic xu ʼano che oxib ʼij.

289
00:10:45,580 --> 00:10:47,160
I u kajaw i ma Públio,

290
00:10:47,160 --> 00:10:47,880
iwab,

291
00:10:47,880 --> 00:10:49,600
cotzʼol chuwi u chʼat;

292
00:10:49,600 --> 00:10:51,020
ʼo ʼaʼ chirij,

293
00:10:51,020 --> 00:10:52,540
ʼo quicʼ puj che.

294
00:10:52,540 --> 00:10:54,960
I ma Páblo xa ʼe u solij.

295
00:10:54,960 --> 00:10:56,140
Are xuponic,

296
00:10:56,140 --> 00:10:57,580
xu tzʼonoj che i Dios,

297
00:10:57,580 --> 00:10:59,180
teʼuri xu ya u ʼab puwi,

298
00:10:59,180 --> 00:11:00,460
y xrutzirsaj.

299
00:11:00,460 --> 00:11:02,300
Are xel rason ile,

300
00:11:02,300 --> 00:11:04,280
conojel i iwabib re i jyub-le,

301
00:11:04,280 --> 00:11:07,300
xe cʼun ruʼ i ma Páblo y xe utzirsaxic.

302
00:11:07,300 --> 00:11:09,560
Mas i utzil chomal xqui ʼan chake,

303
00:11:09,560 --> 00:11:11,680
xak ʼo i sipon xqui ya chake,

304
00:11:11,680 --> 00:11:14,100
tioxbal-re niʼpa i xa ʼani chique.

305
00:11:14,100 --> 00:11:15,980
Are ya coj ʼe tan chic,

306
00:11:15,980 --> 00:11:19,880
ʼis xqui ya bi chake niʼpa i rajwaxic re i ka ʼenam.

