﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:06,860
Chucab ʼij,

2
00:00:06,860 --> 00:00:10,140
i winak chi xe canaj can chila pa xqui tij wi i caxlanwa,

3
00:00:10,140 --> 00:00:13,300
quetaʼam chi xa jun bárco ʼo teʼek chu chiʼ i ya.

4
00:00:13,300 --> 00:00:17,840
Xqui nabej chi i u tijoxelab i Jesus xe ʼe chupam i bárco-le,

5
00:00:17,840 --> 00:00:21,260
xak xquetamaj chi Jesus n-xa ʼe ta cuʼ.

6
00:00:21,260 --> 00:00:22,900
Tzʼakat je ʼo chila,

7
00:00:22,900 --> 00:00:26,300
xe upon juban bárco je aj pa tinimit Tibérias.

8
00:00:26,300 --> 00:00:30,000
Xe qʼuiji chu nakaj i lugar pa qui tijom wi i caxlanwa,

9
00:00:30,000 --> 00:00:33,020
are xutzin i Kajwal chu tioxixic che i Dios.

10
00:00:33,020 --> 00:00:34,260
I winak,

11
00:00:34,260 --> 00:00:35,460
are xquilo chi Jesus,

12
00:00:35,460 --> 00:00:36,740
tak i u tijoxelab,

13
00:00:36,740 --> 00:00:39,040
je n-ta chic chila pa xqui tij wi i wa,

14
00:00:39,040 --> 00:00:41,440
xe oc chupam tak i bárco-le;

15
00:00:41,440 --> 00:00:46,340
teʼuri xe ʼax chʼakap cʼa Capernaum chu tzucuxic i Jesus.

16
00:00:46,340 --> 00:00:47,740
I winak-le,

17
00:00:47,740 --> 00:00:49,700
are xe upon chʼaka alagun,

18
00:00:49,700 --> 00:00:51,380
xqui rik i Jesus.

19
00:00:51,380 --> 00:00:52,480
—Tijonel,

20
00:00:52,480 --> 00:00:54,000
¿umpa xat ʼax li chi?

21
00:00:54,000 --> 00:00:55,500
—xe cha che.

22
00:00:55,500 --> 00:00:57,860
I Jesus xu bij chique:

23
00:00:57,860 --> 00:01:00,160
—Katzij i quin bij chiwe,

24
00:01:00,160 --> 00:01:03,960
yix quin i tzucuj xa rumal xix in tzuku.

25
00:01:03,960 --> 00:01:06,940
Xa rumal xix nojic quin i tzucuj;

26
00:01:06,940 --> 00:01:11,040
n-are ta rumal xi ta u be i nimak tak milágro chi in ʼanom.

27
00:01:11,040 --> 00:01:14,820
Mi ya i cʼux chu chʼaquic i wa chi xa ca qʼuisic;

28
00:01:14,820 --> 00:01:19,160
are chi ya i cʼux chu chʼaquic i wa chi n-ca qʼuis taj;

29
00:01:19,160 --> 00:01:23,460
chi chʼaca i wa chi cu ya i cʼaslemal chi n-ca qʼuis ta chic.

30
00:01:23,460 --> 00:01:25,740
I wa-le chi quin bij chiwe,

31
00:01:25,740 --> 00:01:29,200
ca yaʼ chiwe wumal yin chi in Achi aj Chicaj.

32
00:01:29,200 --> 00:01:32,080
Quin tiqui chu yaʼic chiwe man i Dios,

33
00:01:32,080 --> 00:01:33,680
chi i Ta Chicaj,

34
00:01:33,680 --> 00:01:38,740
u cʼutum chi u yom pinʼab quin ʼan ile —xu bij i Jesus chique.

35
00:01:38,740 --> 00:01:40,960
Teʼuri xqui tzʼonoj che:

36
00:01:40,960 --> 00:01:44,720
—¿Wach nawi caka ʼano ʼanbal re i chac chi craj i Dios?

37
00:01:44,720 --> 00:01:45,800
—xe cha.

38
00:01:45,800 --> 00:01:47,860
I Jesus xu bij chique:

39
00:01:47,860 --> 00:01:50,720
—I chac yix chuwach i Dios are iri:

40
00:01:50,720 --> 00:01:52,740
chi cuba i cʼux chwe yin,

41
00:01:52,740 --> 00:01:55,400
man i Dios in u takom lok.

42
00:01:55,400 --> 00:01:57,540
Xqui tzʼonoj chic che:

43
00:01:57,540 --> 00:02:00,700
—¿Wach i cʼutbal re a choʼab ca ʼan na chakawach,

44
00:02:00,700 --> 00:02:02,640
caka cojbej-re a tzij?

45
00:02:02,640 --> 00:02:05,060
¿Wach i nim laj séña ca ʼan na?

46
00:02:05,060 --> 00:02:07,100
I katit ka mam ujer,

47
00:02:07,100 --> 00:02:09,120
are je ʼo pa jyub tzʼinilic,

48
00:02:09,120 --> 00:02:11,720
xe tzuk che i wa aj chicaj,

49
00:02:11,720 --> 00:02:12,900
mana u bi.

50
00:02:12,900 --> 00:02:16,060
Ketaʼam ile man chuwach i wuj re i Dios,

51
00:02:16,060 --> 00:02:17,640
queje iri cu bij:

52
00:02:17,640 --> 00:02:20,440
“Xu ya i wa chique chi xpe chicaj,

53
00:02:20,440 --> 00:02:21,700
tzukbal que.”

54
00:02:21,700 --> 00:02:24,460
Queje ile tzʼibtalic —xqui bij.

55
00:02:24,460 --> 00:02:26,900
I Jesus xu bij chique:

56
00:02:26,900 --> 00:02:30,740
—(Qui bij yix chi are i mam Moises xyaw i wa-le chique.)

57
00:02:30,740 --> 00:02:32,700
Katzij i quin bij chiwe,

58
00:02:32,700 --> 00:02:36,360
n-are ti mam Moises xyaw i wa aj chicaj chique;

59
00:02:36,360 --> 00:02:37,940
are i Dios.

60
00:02:37,940 --> 00:02:38,880
Xui-ri,

61
00:02:38,880 --> 00:02:42,860
i wa-le n-xu ya ti qui cʼaslemal chi n-ca qʼuis taj.

62
00:02:42,860 --> 00:02:47,120
Péro woʼor in Kajaw cu ya i sakil wa aj chicaj chiwe.

63
00:02:47,120 --> 00:02:49,740
Are i sakil wa chi cu ya i Dios,

64
00:02:49,740 --> 00:02:52,280
are i Jun chi kajnak li chicaj.

65
00:02:52,280 --> 00:02:58,900
Ire cu ya i sakil cʼaslemal chique i winak chuwach i jyub taʼaj —xu bij i Jesus chique.

66
00:02:58,900 --> 00:03:00,940
Teʼuri xqui bij che:

67
00:03:00,940 --> 00:03:02,060
—Kajwal,

68
00:03:02,060 --> 00:03:05,700
cha ya na chake i wa-le ronojel tak ʼij.

69
00:03:05,700 --> 00:03:07,840
I Jesus xu bij chique:

70
00:03:07,840 --> 00:03:11,420
—Yin i wa-le chi cu ya i sakil cʼaslemal;

71
00:03:11,420 --> 00:03:13,760
pachin jun ca cʼun wuʼ,

72
00:03:13,760 --> 00:03:15,880
n-ca pe ta chic u numic;

73
00:03:15,880 --> 00:03:20,440
pachin cu cuba u cʼux chwe n-ca pe ta chic i cʼatic pu cʼux.

74
00:03:20,440 --> 00:03:21,860
Xui-ri yix,

75
00:03:21,860 --> 00:03:23,280
pacha xin bij ʼut,

76
00:03:23,280 --> 00:03:24,840
n-quix cojon taj,

77
00:03:24,840 --> 00:03:27,180
tupu iwilom chic in wach.

78
00:03:27,180 --> 00:03:30,400
Conojel niʼpa i que yaʼ chwe rumal in Kajaw,

79
00:03:30,400 --> 00:03:31,740
que cʼun wuʼ.

80
00:03:31,740 --> 00:03:33,900
Niʼpa i cacaj que terej chwij,

81
00:03:33,900 --> 00:03:36,100
n-que in tzalijsaj tubic.

82
00:03:36,100 --> 00:03:38,140
Man yin xin pe chicaj,

83
00:03:38,140 --> 00:03:40,680
n-are ta col in ʼana pacha i cwaj yin;

84
00:03:40,680 --> 00:03:45,160
xa are col in ʼana pacha i craj i Jun chi in takawnak lok.

85
00:03:45,160 --> 00:03:49,120
Are i craj in Kajaw chi xin u tak lok are iri:

86
00:03:49,120 --> 00:03:52,320
chi mi jun quin sach chique i je u yom chwe;

87
00:03:52,320 --> 00:03:53,520
queje ile,

88
00:03:53,520 --> 00:03:57,140
que in walijsaj na chiquixol i camnak pa qʼuisbal ʼij.

89
00:03:57,140 --> 00:04:00,380
Man are i craj i xin takaw lok are iri:

90
00:04:00,380 --> 00:04:03,260
conojel niʼpa i quiquil u be in pachin yin,

91
00:04:03,260 --> 00:04:04,940
chi in u Cʼojol i Dios,

92
00:04:04,940 --> 00:04:07,240
xak quiqui cuba qui cʼux chwe,

93
00:04:07,240 --> 00:04:10,600
ca yaʼ ni cʼaslemal chique chi n-tu qʼuisic.

94
00:04:10,600 --> 00:04:16,760
Xak quin cʼunsaj sak chiquiwach chiquixol i camnak pa qʼuisbal ʼij —xu bij i Jesus chique.

95
00:04:16,760 --> 00:04:23,800
Are ʼuri i qui nimakil i aj Israel winak xpe coywal che y xe oc chu chʼachʼaxic chiquiwach,

96
00:04:23,800 --> 00:04:25,440
man xu bij chique,

97
00:04:25,440 --> 00:04:27,860
“Yin i wa chi xpe chicaj,”

98
00:04:27,860 --> 00:04:29,000
xu bij.

99
00:04:29,000 --> 00:04:30,860
Ique xqui bij:

100
00:04:30,860 --> 00:04:33,460
—I achi-ri xa are i ma Jesus,

101
00:04:33,460 --> 00:04:34,940
u cʼojol i ma Jose;

102
00:04:34,940 --> 00:04:37,480
lic ketaʼam qui wach u kajaw u chuch.

103
00:04:37,480 --> 00:04:40,840
¿Wuchac ʼut cu bij woʼor chi kajnak li chicaj?

104
00:04:40,840 --> 00:04:42,240
—xe cha.

105
00:04:42,240 --> 00:04:44,480
I Jesus xu bij chique:

106
00:04:44,480 --> 00:04:47,020
—Chi mayij in chʼachʼaxic chiwach.

107
00:04:47,020 --> 00:04:48,940
N-ta jun ca cʼun wuʼ yin,

108
00:04:48,940 --> 00:04:51,220
we n-are ti in Kajaw ca cʼamaw lok,

109
00:04:51,220 --> 00:04:53,020
chi in u takom li yin.

110
00:04:53,020 --> 00:04:57,980
Xak quin cʼunsaj sak chuwach chiquixol i camnak pa qʼuisbal ʼij.

111
00:04:57,980 --> 00:05:01,880
I ajbil u tzij i Dios ujer xqui tzʼibaj i tzij-i:

112
00:05:01,880 --> 00:05:04,620
“I Dios que u tijoj na conojel.”

113
00:05:04,620 --> 00:05:06,540
Queje ile tzʼibtalic.

114
00:05:06,540 --> 00:05:11,380
I tzij-le queʼelok chi conojel niʼpa i quiqui ta u be wach cu bij i Ta,

115
00:05:11,380 --> 00:05:13,520
y xak que naw che ire,

116
00:05:13,520 --> 00:05:15,500
que cʼun ʼuri wuʼ yin.

117
00:05:15,500 --> 00:05:18,760
Katzij mi jun winak rilom u wach i Ta,

118
00:05:18,760 --> 00:05:20,760
xa jun ilawnak u wach,

119
00:05:20,760 --> 00:05:21,820
xui yin,

120
00:05:21,820 --> 00:05:24,240
man in petnak chila ruʼ ire.

121
00:05:24,240 --> 00:05:26,480
Sak laj tzij i quin bij chiwe:

122
00:05:26,480 --> 00:05:29,000
pachin jun cu cuba u cʼux chwe yin,

123
00:05:29,000 --> 00:05:31,680
ʼo u cʼaslemal chi n-ca qʼuis ta chic.

124
00:05:31,680 --> 00:05:35,340
Are yin i wa chi cu ya i sakil cʼaslemal.

125
00:05:35,340 --> 00:05:37,500
Iwatit i mam ujer,

126
00:05:37,500 --> 00:05:39,740
are xe bin pa jyub tzʼinilic,

127
00:05:39,740 --> 00:05:42,580
xqui tij i mana chi xpe chicaj;

128
00:05:42,580 --> 00:05:46,720
xui-ri i wa-le n-xu ya ti sakil cʼaslemal chique,

129
00:05:46,720 --> 00:05:48,440
man are xu rik i ʼij,

130
00:05:48,440 --> 00:05:49,580
xe camic.

131
00:05:49,580 --> 00:05:52,560
Xui-ri ʼo jun wa petnak chicaj,

132
00:05:52,560 --> 00:05:54,500
chi pachin jun cu tijo,

133
00:05:54,500 --> 00:05:56,260
lic n-ca cam taj.

134
00:05:56,260 --> 00:05:59,140
Yin i wa-le chi petnak chicaj,

135
00:05:59,140 --> 00:06:02,060
are yin i wa chi lic cʼaslic.

136
00:06:02,060 --> 00:06:04,500
Pachin jun cu tij i wa-ri,

137
00:06:04,500 --> 00:06:07,160
i u cʼaslemal n-tu qʼuisic ʼuri.

138
00:06:07,160 --> 00:06:10,520
I wa chi quin ya yin are in chʼacul,

139
00:06:10,520 --> 00:06:12,900
quin ya wib piqui qʼuexel i winak,

140
00:06:12,900 --> 00:06:18,580
yabal-re qui cʼaslemal chuwach i jyub taʼaj —xu bij i Jesus chique.

141
00:06:18,580 --> 00:06:19,780
Rumal i tzij-le,

142
00:06:19,780 --> 00:06:23,840
i aj Israel winak xe oc chu chapic quib chi tzij chiquiwach:

143
00:06:23,840 --> 00:06:25,580
—¿Wach u ʼonquil ile,

144
00:06:25,580 --> 00:06:27,760
chi cu ya u chʼacul caka tijo?

145
00:06:27,760 --> 00:06:29,040
—xe cha.

146
00:06:29,040 --> 00:06:31,300
I Jesus xu bij chique:

147
00:06:31,300 --> 00:06:33,560
—Sak laj tzij i quin bij chiwe:

148
00:06:33,560 --> 00:06:37,100
we yix n-qui tij ti u chʼacul i Achi aj Chicaj,

149
00:06:37,100 --> 00:06:39,640
xak we n-qui tuʼ ti u quiqʼuel,

150
00:06:39,640 --> 00:06:41,620
n-ti i cʼaslemal ʼuri.

151
00:06:41,620 --> 00:06:46,020
Pachin jun cu tij in chʼacul y cu tuʼ in quiqʼuel,

152
00:06:46,020 --> 00:06:48,880
ʼo u cʼaslemal ʼuri chi n-ca qʼuis ta chic.

153
00:06:48,880 --> 00:06:53,000
Xak quin cʼunsaj sak chuwach chiquixol i camnak pa qʼuisbal ʼij.

154
00:06:53,000 --> 00:06:54,800
Queje ile quin bij,

155
00:06:54,800 --> 00:06:57,520
man in chʼacul are i sakil wa;

156
00:06:57,520 --> 00:07:00,700
xak in quiqʼuel are i sakil ya.

157
00:07:00,700 --> 00:07:03,340
Pachin jun cu tij in chʼacul,

158
00:07:03,340 --> 00:07:05,140
xak cu tuʼ in quiqʼuel,

159
00:07:05,140 --> 00:07:07,260
ca qʼuiji ʼuri wuʼ yin,

160
00:07:07,260 --> 00:07:09,500
xak yin quin qʼuiji ruʼ ire.

161
00:07:09,500 --> 00:07:11,580
I Ta chi xin u tak lok,

162
00:07:11,580 --> 00:07:13,060
ire cʼaslic;

163
00:07:13,060 --> 00:07:14,220
rumal ire,

164
00:07:14,220 --> 00:07:15,660
xak yin in cʼaslic.

165
00:07:15,660 --> 00:07:17,040
Xak queje ile,

166
00:07:17,040 --> 00:07:19,140
we jun cu tzuk rib chwe yin,

167
00:07:19,140 --> 00:07:21,100
ca cʼasi na wumal yin.

168
00:07:21,100 --> 00:07:24,120
Queje i wa ile chi kajnak li chicaj;

169
00:07:24,120 --> 00:07:28,840
i wa-le n-are ta pacha i mana chi xqui tij iwatit i mam,

170
00:07:28,840 --> 00:07:32,240
man ique xak xe camic are xu rik qui ʼij.

171
00:07:32,240 --> 00:07:35,320
Are i cu tij i wa-ri chi quin ya yin,

172
00:07:35,320 --> 00:07:39,240
cu rik u cʼaslemal chi n-ca qʼuis ta chic —xu bij.

173
00:07:39,240 --> 00:07:41,680
Are i tzij-le xu bij i Jesus,

174
00:07:41,680 --> 00:07:47,340
are xe u tijoj wi i winak pa molbalʼib que i aj Israel pa tinimit Capernaum.

175
00:07:47,340 --> 00:07:49,340
I je teren chirij,

176
00:07:49,340 --> 00:07:50,760
are xqui ta i tzij-le,

177
00:07:50,760 --> 00:07:53,100
je qʼui chique xqui bij:

178
00:07:53,100 --> 00:07:55,340
—Cʼax u tayiquil i tzij-le;

179
00:07:55,340 --> 00:07:57,480
¿pachin ca chʼijaw u tayic ile?

180
00:07:57,480 --> 00:07:58,880
—xe cha.

181
00:07:58,880 --> 00:08:02,240
I Jesus xu nabej wach quiqui bij chiquiwach.

182
00:08:02,240 --> 00:08:04,620
Rumal-i xu tzʼonoj chique:

183
00:08:04,620 --> 00:08:06,760
—¿Tzel qui ta i xin bij-le?

184
00:08:06,760 --> 00:08:12,500
¿Wach nawi qui bij we quin iwilo quin ʼel chubi chicaj pa in ʼo wi teʼek,

185
00:08:12,500 --> 00:08:14,740
yin chi in Achi aj Chicaj?

186
00:08:14,740 --> 00:08:16,620
Are i ranima jun winak,

187
00:08:16,620 --> 00:08:19,420
are i ca yaw u cʼaslemal i u chʼacul;

188
00:08:19,420 --> 00:08:22,400
i toʼ chʼaculaj n-ta cu chacuj.

189
00:08:22,400 --> 00:08:25,100
Xak queje i tzij ile chi xin bij chiwe,

190
00:08:25,100 --> 00:08:27,480
are i ca yaw i sakil cʼaslemal,

191
00:08:27,480 --> 00:08:30,380
are i ca yaw i u Tewal i Dios pi cʼux.

192
00:08:30,380 --> 00:08:31,420
Xui-ri,

193
00:08:31,420 --> 00:08:36,060
cʼo jujun chiwe yix chi n-qui coj taj —xu bij chique.

194
00:08:36,060 --> 00:08:41,180
I Jesus retaʼam chu xebal pachin n-cacaj ta que cojonic,

195
00:08:41,180 --> 00:08:44,380
xak retaʼam pachin i jun chi ca jachaw na che i camic.

196
00:08:44,380 --> 00:08:46,040
Xu bij chic:

197
00:08:46,040 --> 00:08:47,140
—Rumal-i,

198
00:08:47,140 --> 00:08:50,300
in bim chiwe n-ta jun toʼ ca cʼun wuʼ yin,

199
00:08:50,300 --> 00:08:53,780
we n-are ta in Kajaw ca cʼamaw lok —xu bij chique.

200
00:08:53,780 --> 00:08:55,620
I je teren chirij,

201
00:08:55,620 --> 00:08:56,980
are xqui ta ile,

202
00:08:56,980 --> 00:08:58,920
je qʼui xcoʼtaj canok;

203
00:08:58,920 --> 00:09:01,120
n-xe terej ta chic chirij.

204
00:09:01,120 --> 00:09:04,280
Teʼuri xu bij chique i cablajuj u tijoxelab:

205
00:09:04,280 --> 00:09:05,300
—Y yix,

206
00:09:05,300 --> 00:09:06,880
¿mok xak quiwaj ʼenam?

207
00:09:06,880 --> 00:09:08,260
—xu bij.

208
00:09:08,260 --> 00:09:11,680
Are ʼuri i ma Simon Pédro xu bij che:

209
00:09:11,680 --> 00:09:13,260
—Kajwal,

210
00:09:13,260 --> 00:09:14,920
¿Pachin ruʼ coj ʼe wi?

211
00:09:14,920 --> 00:09:15,860
Mi jun;

212
00:09:15,860 --> 00:09:20,500
xui yet ca bij i tzij chake chi cu ya i cʼaslemal n-tu qʼuisic.

213
00:09:20,500 --> 00:09:23,300
Yoj ka cubam chic ka cʼux chawe;

214
00:09:23,300 --> 00:09:25,520
ketaʼam chi yet at Crísto,

215
00:09:25,520 --> 00:09:29,220
u Cʼojol i Dios chi lic cʼaslic —coʼono.

216
00:09:29,220 --> 00:09:31,580
I Jesus xu bij chique:

217
00:09:31,580 --> 00:09:33,060
Xix in cha yix,

218
00:09:33,060 --> 00:09:34,400
ix cablajuj;

219
00:09:34,400 --> 00:09:36,440
tupu yin xix in cha,

220
00:09:36,440 --> 00:09:40,740
xui-ri ʼo jun chiwe chi xa itzel —xu bij.

221
00:09:40,740 --> 00:09:42,540
I tzij xu bij-le,

222
00:09:42,540 --> 00:09:46,480
re i ma Júdas chi u cʼojol i ma Simon Iscarióte.

223
00:09:46,480 --> 00:09:48,240
Man i ma Júdas-le,

224
00:09:48,240 --> 00:09:50,260
are i ca jachaw na che i camic,

225
00:09:50,260 --> 00:09:56,860
tupu are jun chique i cablajuj tijoxelab je chatal rumal i Jesus.

