﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:12,720
Alaxnak chic chiriꞌ ri Jesús pa Belén pa departamento Judea pa ru-tiempo ri rey Herodes,

2
00:00:12,720 --> 00:00:19,600
tok xepe aj-nicꞌoy quij chꞌumilaꞌ quireꞌ achique lugar ntel-vi-pe ri kꞌij,

3
00:00:19,600 --> 00:00:22,360
xeꞌeka ri pa tinamit Jerusalem,

4
00:00:22,360 --> 00:00:25,960
y quireꞌ niquicꞌutulaꞌ chique ri aj chiriꞌ:

5
00:00:25,960 --> 00:00:31,640
¿Achique cꞌa lugar cꞌo-vi ri qui-Rey ri israelitas ri cꞌa ja oc xalex?

6
00:00:31,640 --> 00:00:35,120
Roma roj cꞌa ja achique lugar ntel-vi-pe ri kꞌij,

7
00:00:35,120 --> 00:00:38,400
chiriꞌ katzꞌeton-vi-pe ri ruchꞌumil,

8
00:00:38,400 --> 00:00:41,200
y roj petenak richin nukayaꞌ rukꞌij.

9
00:00:41,200 --> 00:00:44,120
Tok ri rey Herodes xracꞌaxaj reꞌ,

10
00:00:44,120 --> 00:00:47,000
can man nril ta achique nunojij,

11
00:00:47,000 --> 00:00:51,640
y quiriꞌ mismo conojel ri vinak pa tinamit Jerusalem.

12
00:00:51,640 --> 00:01:02,280
Rijaꞌ tok erumolon conojel ri nimaꞌk tak quikꞌij sacerdotes israelitas y ri qꞌuiy queteman chirij ri ley ri xyoꞌox che ri Moisés,

13
00:01:02,280 --> 00:01:11,240
nucꞌutulaꞌ chique ri achique chi lugar nalex-vi ri Jun ri nitak-pe chucolic ri rutinamit ri Dios.

14
00:01:11,240 --> 00:01:16,040
Ri achiꞌaꞌ ri xerumol quireꞌ xquiꞌij che ri rey Herodes:

15
00:01:16,040 --> 00:01:18,960
Vaveꞌ pa departamento Judea nalex-vi,

16
00:01:18,960 --> 00:01:20,600
y ja ri pa Belén.

17
00:01:20,600 --> 00:01:23,360
Roma ri rutzꞌiban can ri jun profeta ojer,

18
00:01:23,360 --> 00:01:25,160
quireꞌ nuꞌij:

19
00:01:25,160 --> 00:01:26,080
Rat Belén,

20
00:01:26,080 --> 00:01:28,240
ri ratcꞌo pa rochꞌulef Judá,

21
00:01:28,240 --> 00:01:33,600
Mana-ta rat ri más coꞌol akꞌij chiquicojol ri lugares cꞌo quikꞌij chiriꞌ pa Judá,

22
00:01:33,600 --> 00:01:37,200
Roma ja aviqꞌuin rat xtipe-vi ri Jun ri xtucꞌuan bey,

23
00:01:37,200 --> 00:01:39,640
Y xqueruyukꞌuj ri nutinamit Israel,

24
00:01:39,640 --> 00:01:40,880
nichaꞌ ri Dios.

25
00:01:40,880 --> 00:01:44,560
Quiriꞌ xquiꞌij-apu che ri rey Herodes.

26
00:01:44,560 --> 00:01:50,680
Jariꞌ tok ri rey Herodes ruyon xeroyoj ri aj-nicꞌoy quij chꞌumilaꞌ,

27
00:01:50,680 --> 00:01:57,320
y xucꞌutuj utz-utz ruchojmil chique ri ajani tiempo quitzꞌeton-pe ri chꞌumil.

28
00:01:57,320 --> 00:02:01,920
Rijaꞌ xerutak cꞌa e pa Belén y xuꞌij-e chique:

29
00:02:01,920 --> 00:02:06,040
Quixbin y ticꞌutuj utz-utz rutzijol ri acꞌual,

30
00:02:06,040 --> 00:02:07,320
y tok ivilon chic,

31
00:02:07,320 --> 00:02:09,440
tuꞌiyaꞌ can rutzijol chuve,

32
00:02:09,440 --> 00:02:12,760
richin quiriꞌ ja jun yin nenyaꞌ rukꞌij,

33
00:02:12,760 --> 00:02:13,280
xchaꞌ.

34
00:02:13,280 --> 00:02:16,720
Tok quicꞌaxan chic ri xuꞌij-e ri Herodes chique,

35
00:02:16,720 --> 00:02:17,960
rijeꞌ xebe.

36
00:02:17,960 --> 00:02:20,800
Jacꞌa ri chꞌumil ri quitzꞌeton-pe,

37
00:02:20,800 --> 00:02:22,440
rucꞌuan-e quibey,

38
00:02:22,440 --> 00:02:26,960
y cꞌa ja xpaꞌeꞌ pa ruviꞌ ri lugar ri cꞌo-vi ri acꞌual.

39
00:02:26,960 --> 00:02:28,960
Tok xquitzꞌet chi xpaꞌeꞌ ri chꞌumil,

40
00:02:28,960 --> 00:02:31,440
ri cánima can jani na xquicot.

41
00:02:31,440 --> 00:02:34,120
Tok xeꞌoc-apu ri pa jay,

42
00:02:34,120 --> 00:02:37,720
xquitzꞌet ri acꞌual y ri María ri ruteꞌ,

43
00:02:37,720 --> 00:02:42,440
jacꞌariꞌ xexuque-ka richin xquiyaꞌ rukꞌij ri acꞌual.

44
00:02:42,440 --> 00:02:47,320
Xequijakalaꞌ cꞌa ri quiyacabal y xquisipalaꞌ can oro,

45
00:02:47,320 --> 00:02:49,720
pon y mirra che.

46
00:02:49,720 --> 00:02:59,480
Pero pa cachicꞌ xkꞌalajrises chiquivech chi can man chic quekꞌax riqꞌuin ri rey Herodes richin nequiyaꞌ can rutzijol che.

47
00:02:59,480 --> 00:03:00,000
Romariꞌ,

48
00:03:00,000 --> 00:03:02,240
tok xetzolij-e pa quirochꞌulef,

49
00:03:02,240 --> 00:03:05,600
xa jun vi chic bey xebe-vi.

50
00:03:05,600 --> 00:03:09,480
Tok ri aj-nicꞌoy quij chꞌumilaꞌ xeꞌel yan e chiriꞌ,

51
00:03:09,480 --> 00:03:15,200
jariꞌ tok jun ángel richin ri Ajaf xucꞌut-riꞌ chuvech ri José pa rachicꞌ,

52
00:03:15,200 --> 00:03:17,080
y quireꞌ xuꞌij che:

53
00:03:17,080 --> 00:03:18,040
Cacataj,

54
00:03:18,040 --> 00:03:23,440
tacꞌuaj-e ri acꞌual y ri ruteꞌ y quixenimaj cꞌa pa rochꞌulef Egipto.

55
00:03:23,440 --> 00:03:24,800
Chiriꞌ quixcꞌuje-vi,

56
00:03:24,800 --> 00:03:27,120
cꞌa ja tok xtinyaꞌ rutzijol chave,

57
00:03:27,120 --> 00:03:31,400
roma ri rey Herodes xturucanoj ri acꞌual vaveꞌ richin nrojoꞌ nucamisaj,

58
00:03:31,400 --> 00:03:32,560
xchaꞌ ri ángel.

59
00:03:32,560 --> 00:03:34,680
Jacꞌariꞌ xcataj ri José,

60
00:03:34,680 --> 00:03:39,640
y quiriꞌ chakꞌaꞌ xucꞌuaj-e ri acꞌual y ri teꞌej cꞌa pan Egipto.

61
00:03:39,640 --> 00:03:41,840
Chiriꞌ xecꞌuje-vi cꞌa (xcom,

62
00:03:41,840 --> 00:03:44,080
xquen) na ri rey Herodes,

63
00:03:44,080 --> 00:03:49,960
richin nibanataj ri ruchꞌabel ri Ajaf ri xel pa ruchiꞌ ri profeta ojer can,

64
00:03:49,960 --> 00:03:51,080
tok xuꞌij:

65
00:03:51,080 --> 00:03:55,440
Pan Egipto cꞌo-vi ri Nucꞌajol tok xinvoyoj.

66
00:03:55,440 --> 00:03:58,080
Quiriꞌ ruꞌin can ri profeta ojer.

67
00:03:58,080 --> 00:04:05,840
Jacꞌa tok ri rey Herodes xunaꞌej chi ri aj-nicꞌoy quij chꞌumilaꞌ xa man xuquiyaꞌ ta chic rutzijol che,

68
00:04:05,840 --> 00:04:08,160
jani na xcataj royoval.

69
00:04:08,160 --> 00:04:13,720
Romariꞌ ri ajani tiempo racꞌaxan can quiqꞌuin chi quitzꞌeton-pe ri chꞌumil,

70
00:04:13,720 --> 00:04:23,840
ja riqꞌuin riꞌ xuꞌij chi quecamises ri chꞌutik alabo ri ecꞌo pa Belén y ri ecꞌo pa tak lugares ri ecꞌo-pe chunakaj ri Belén,

71
00:04:23,840 --> 00:04:26,680
conojel ri cacaꞌ quijunaꞌ pa xulan.

72
00:04:26,680 --> 00:04:28,040
Riqꞌuin riꞌ,

73
00:04:28,040 --> 00:04:31,040
xbanataj ri ruꞌin can ri profeta Jeremías,

74
00:04:31,040 --> 00:04:32,280
tok quireꞌ xuꞌij:

75
00:04:32,280 --> 00:04:36,840
Pa tinamit Ramá xcꞌaxataj nimalaj bis.

76
00:04:36,840 --> 00:04:38,040
Najin okꞌej.

77
00:04:38,040 --> 00:04:40,880
Y nicꞌaxataj chi nijikꞌikꞌ okꞌej.

78
00:04:40,880 --> 00:04:43,920
Riꞌ ja ri Raquel yerokꞌej ri ral.

79
00:04:43,920 --> 00:04:48,040
Rijaꞌ nis-ta man xrojoꞌ ta xbochiꞌix ri ránima,

80
00:04:48,040 --> 00:04:50,920
roma ri ral ri xecamises.

81
00:04:50,920 --> 00:04:54,480
Quiriꞌ ri tzꞌiban can roma ri Jeremías.

82
00:04:54,480 --> 00:04:57,000
Tok caminak chic ri rey Herodes,

83
00:04:57,000 --> 00:05:03,800
xucꞌut-riꞌ jun ángel richin ri Ajaf Dios chuvech ri José pa rachicꞌ chiriꞌ pan Egipto,

84
00:05:03,800 --> 00:05:04,800
y xuꞌij che:

85
00:05:04,800 --> 00:05:06,400
Cacataj,

86
00:05:06,400 --> 00:05:10,360
tacꞌuaj-e ri acꞌual y ri ruteꞌ y quixtzolij pan Israel.

87
00:05:10,360 --> 00:05:14,200
Roma vacami ecaminak chic ri xecanon rucamic ri chꞌuti acꞌual,

88
00:05:14,200 --> 00:05:15,600
xchaꞌ ri ángel.

89
00:05:15,600 --> 00:05:17,320
Xcataj cꞌa ri José,

90
00:05:17,320 --> 00:05:19,680
xucꞌuaj-e ri acꞌual y ri teꞌej,

91
00:05:19,680 --> 00:05:21,600
y xetzolij pan Israel.

92
00:05:21,600 --> 00:05:30,360
Pero roma xracꞌaxaj chi ja ri Arquelao ri rucꞌajol ri rey Herodes nibano gobernar pa departamento Judea,

93
00:05:30,360 --> 00:05:33,920
romariꞌ ri José nuxiꞌij-riꞌ chi niꞌe chiriꞌ.

94
00:05:33,920 --> 00:05:38,800
Pero pa jun rachicꞌ xkꞌalajrises chuvech ri achique utz chi nuꞌon,

95
00:05:38,800 --> 00:05:43,720
y romariꞌ xucꞌuaj ri acꞌual y ri teꞌej pa departamento Galilea.

96
00:05:43,720 --> 00:05:44,560
Tok (xeꞌapon,

97
00:05:44,560 --> 00:05:45,720
xeꞌebos) chiriꞌ,

98
00:05:45,720 --> 00:05:48,040
xecꞌujeꞌ pa tinamit Nazaret,

99
00:05:48,040 --> 00:05:52,480
richin nibanataj ri tzꞌiban can coma ri profetas ojer,

100
00:05:52,480 --> 00:05:58,000
chi ri acꞌual can xtiꞌix na vi nazareno che.

