﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:24,740
hanua sábado huĩrukũtitiã Jesusbe kaĩkaini kakĩ mae anu kenebaunibu hanu hikiti shui kesha huni bekũ kaĩni tsaushũ buanaibu pei hatu ea aki tsauwa binubaĩkĩ betxitã

2
00:00:24,740 --> 00:00:28,180
nũ hawẽ tsuma betsã Jesus yukakĩ:

3
00:00:28,180 --> 00:00:29,900
—Yusĩnaã,

4
00:00:29,900 --> 00:00:32,860
haskai na huni bekũ kaĩnimẽ?

5
00:00:32,860 --> 00:00:37,100
Kaĩriamakẽ tsuã Deuskiri txakabuwanimẽ?

6
00:00:37,100 --> 00:00:39,900
Hawẽ ibubũ animẽkaĩ?

7
00:00:39,900 --> 00:00:41,540
Hamebi iniraka?

8
00:00:41,540 --> 00:00:42,440
— aka

9
00:00:42,440 --> 00:00:44,700
—Haskamaki.

10
00:00:44,700 --> 00:00:48,100
Hamebi Deuskiri txakabuwamaki.

11
00:00:48,100 --> 00:00:51,940
Hawẽ ibubũri txakabuwabumariki.

12
00:00:51,940 --> 00:01:03,440
Hakia ikis Deusũ pepawati kuxipa yura dasibibu ẽ uĩmatiruwẽ taea habiaska bekũ kaĩniki— iwanã

13
00:01:03,440 --> 00:01:09,060
—Na mai anu yurabube hiwea ẽ bĩ txashahaira keskaki,

14
00:01:09,060 --> 00:01:10,500
hatu unãmanikarã.

15
00:01:10,500 --> 00:01:17,700
Haska ẽ shaba hayawẽ taea hatũ ea yununitũ daya ashũrinãkãwẽ.

16
00:01:17,700 --> 00:01:24,380
Ea shaba keska ma ẽ kakẽ txakabu huaya ana tsua dayatirumaki,

17
00:01:24,380 --> 00:01:26,580
mexu beai keskayarã—

18
00:01:26,580 --> 00:01:33,720
nuku watã maĩ kemu mitxushũ pupus watã hawẽ huni bekũ bepushkĩ

19
00:01:33,720 --> 00:01:34,940
yuikĩ:

20
00:01:34,940 --> 00:01:45,620
—Siloé hanu ũpash uke merã habai anu mixki pukĩnibu anu ũpash tsauwa anu ka betxukitãwẽ— akarã,

21
00:01:45,620 --> 00:01:49,180
nukũ hãtxawẽ Siloé yuiarã,

22
00:01:49,180 --> 00:01:52,060
‘Hari yunuaki’,

23
00:01:52,060 --> 00:02:00,360
Jesusũ hãtxa nĩkakĩ ikũwaĩ benikaini ka betxukia bepeshetã uĩbaini inũ kakẽ

24
00:02:00,360 --> 00:02:07,820
hanua ha dapi hiweabu inũ habũ pei ea ikai uĩmisbu yuka irabekĩ:

25
00:02:07,820 --> 00:02:13,780
—Ha huni bekũ tsaushũ hatũ hatu pei ea amisrã,

26
00:02:13,780 --> 00:02:14,820
na hunirã,

27
00:02:14,820 --> 00:02:15,940
habiamẽ?

28
00:02:15,940 --> 00:02:17,260
— ikaibũ

29
00:02:17,260 --> 00:02:18,820
betsabũ yuikĩ:

30
00:02:18,820 --> 00:02:20,300
—Haa,

31
00:02:20,300 --> 00:02:23,540
habiaki— ikeakeaibũ

32
00:02:23,540 --> 00:02:26,580
hanushũ betsabũri uĩkĩ yuikĩ:

33
00:02:26,580 --> 00:02:28,420
—Hamaki.

34
00:02:28,420 --> 00:02:35,460
Ha itsaki— ikaibũ ibubis huni bekũ bepesheatũ hatu yuikĩ:

35
00:02:35,460 --> 00:02:38,680
—Habia ẽ eaki— ikaya

36
00:02:38,680 --> 00:02:40,220
hanushũ yukakĩ:

37
00:02:40,220 --> 00:02:43,180
—Haskatã mĩ ma bepesheamẽ?

38
00:02:43,180 --> 00:02:44,240
— akabu

39
00:02:44,240 --> 00:02:45,740
hatu yuikĩ:

40
00:02:45,740 --> 00:02:51,620
—Ha huni kenakĩ Jesus waibũ pupus watã ea bepushshũ:

41
00:02:51,620 --> 00:02:54,460
“Siloé anu betxukitãwẽ”,

42
00:02:54,460 --> 00:03:02,080
ea wa ka ẽ betxukia bepeshetã ẽ uĩ taewabirãshuki— hatu wa

43
00:03:02,080 --> 00:03:02,860
yukakĩ:

44
00:03:02,860 --> 00:03:05,180
—Hania ha hunirã?

45
00:03:05,180 --> 00:03:06,660
— akabu

46
00:03:06,660 --> 00:03:07,580
hatu yuikĩ:

47
00:03:07,580 --> 00:03:09,700
—Ẽ unãmaki.

48
00:03:09,700 --> 00:03:12,280
Hanira niaki— hatu wa

49
00:03:12,280 --> 00:03:26,200
hanushũ sábado huĩrukũtitiã Jesusũ pupus watã shushawabaĩxinawẽ taeshũ fariseubu anu huni bekũ shushaxina iyushũ hatu yuiabu

50
00:03:26,200 --> 00:03:28,580
fariseubũ yukakĩ:

51
00:03:28,580 --> 00:03:30,500
—Mĩ bekũnirã,

52
00:03:30,500 --> 00:03:33,220
haskatã mĩ ma bepeshexinamẽ?

53
00:03:33,220 --> 00:03:35,140
— akabu

54
00:03:35,140 --> 00:03:42,840
—Pupuswẽ Jesusũ ea bepusha betxukitã ẽ uĩ taewaxinaki— hatu wa

55
00:03:42,840 --> 00:03:49,060
hatiri fariseubũ haska xinãbumawẽ taea betsabu yuinamei:

56
00:03:49,060 --> 00:03:56,540
—Moisés nuku yusĩni txibaĩ haki meseama sábado huĩrukuãma dayamisrã,

57
00:03:56,540 --> 00:04:00,460
ha huni Deus anuamaki— ikaibũ

58
00:04:00,460 --> 00:04:03,340
hakia betsaburi yuinamei:

59
00:04:03,340 --> 00:04:07,300
—Hawẽ unãmati dami atimaska akinã,

60
00:04:07,300 --> 00:04:15,480
huni txakabũ haska watirumaki— iki fariseubu hatũ xinã dabe wai pashkatã

61
00:04:15,480 --> 00:04:17,980
huni shushaxina ana yukakĩ:

62
00:04:17,980 --> 00:04:24,660
—Mĩ beru mia shushawaxinawẽ taeshunã hakiri hawa mĩ yuiai?

63
00:04:24,660 --> 00:04:25,660
— akabu

64
00:04:25,660 --> 00:04:27,740
—Ha hunirã,

65
00:04:27,740 --> 00:04:31,760
Deusũ hãtxa yuishunikaki— hatu wa

66
00:04:31,760 --> 00:04:46,200
hawẽ ibubu yukariama ha huni bekũ kaĩni ma uĩ pewaiwẽ taeshũ judeubũ ikũwãkatsi ikama henetã hanushũ hawẽ ibubu kenabu

67
00:04:46,200 --> 00:04:51,660
beabu hanushũ judeu shanẽ ibubũ hawẽ ibu dabe hatu yukakĩ:

68
00:04:51,660 --> 00:04:52,620
—Narã,

69
00:04:52,620 --> 00:04:54,780
mĩ bakemẽ?

70
00:04:54,780 --> 00:04:56,940
Ikũ bekũ kaĩni mã yuimismẽ?

71
00:04:56,940 --> 00:04:58,940
Haskatã ma uĩmẽkaĩ?

72
00:04:58,940 --> 00:05:00,480
— akabu

73
00:05:00,480 --> 00:05:03,420
hawẽ ibubũ kemakĩ hatu yuikĩ:

74
00:05:03,420 --> 00:05:06,420
—Na hunirã,

75
00:05:06,420 --> 00:05:07,900
nukũ huni bakeki.

76
00:05:07,900 --> 00:05:10,380
Bekũ kaĩnirã,

77
00:05:10,380 --> 00:05:13,240
nũ unaiĩ.

78
00:05:13,240 --> 00:05:18,580
Hakia haskatã ma uĩxina nũ unãmaki.

79
00:05:18,580 --> 00:05:25,140
Tsuãra shushawakĩ uĩmaxina nũ unãmariki.

80
00:05:25,140 --> 00:05:27,700
Habi yukakãwẽ,

81
00:05:27,700 --> 00:05:29,500
huni ewakirã,

82
00:05:29,500 --> 00:05:35,080
hamebi haskaxina hau matu yuinunã— hatu wa

83
00:05:35,080 --> 00:05:36,940
bebũkiri yuinamei:

84
00:05:36,940 --> 00:05:38,260
—Tsuãra yuikĩ:

85
00:05:38,260 --> 00:05:39,860
“Jesusrã,

86
00:05:39,860 --> 00:05:41,540
Messiaski”,

87
00:05:41,540 --> 00:05:57,340
ikaibu judeubu shanẽ ibubũ nĩkatã hatũ itxati hiwe anu hau ana itxayamanũbũ hatu nitxĩkatsi yubakaxinabuwẽ taea unaĩ hatuki datekĩ hawẽ ibubũ yuikĩ:

88
00:05:57,340 --> 00:05:58,740
—Huni ewaki.

89
00:05:58,740 --> 00:06:01,520
Ha yukakãwẽ— hatu wa

90
00:06:01,520 --> 00:06:06,940
hanua ana yuinametã shushawaxina ana kenashũ yuikĩ:

91
00:06:06,940 --> 00:06:12,180
—Txani txakamahaira Deusũ besuubi nuku yuiwe.

92
00:06:12,180 --> 00:06:14,460
Nukũ nũ uiaĩnã,

93
00:06:14,460 --> 00:06:16,220
ha hunirã txakabuki,

94
00:06:16,220 --> 00:06:19,600
Deusũ hãtxa txibãmarã— akabu

95
00:06:19,600 --> 00:06:21,580
hanushũ ana hatu yuikĩ:

96
00:06:21,580 --> 00:06:23,260
—Huni txakabumẽkaĩ,

97
00:06:23,260 --> 00:06:25,620
ẽ unãmaki.

98
00:06:25,620 --> 00:06:32,840
Ẽ bekũbiakẽ ikis ea uĩmaxina ha besti ẽ unaiĩ— hatu wa

99
00:06:32,840 --> 00:06:34,940
ana hawẽtxaĩs yukakĩ:

100
00:06:34,940 --> 00:06:38,980
—Mia haska kaya waxina mĩ ikai uĩmakinã,

101
00:06:38,980 --> 00:06:42,020
mia hawawẽ uĩmaxinamẽ?

102
00:06:42,020 --> 00:06:43,440
— akabu

103
00:06:43,440 --> 00:06:46,700
—Haskakĩ mã ea ana yukai?

104
00:06:46,700 --> 00:06:49,380
Dama ẽ matu yuishuki.

105
00:06:49,380 --> 00:06:51,980
Ẽ hãtxa mã nĩkamamẽ?

106
00:06:51,980 --> 00:06:55,980
Matũri daka mã txibanũ ika ikanai?

107
00:06:55,980 --> 00:06:57,280
— hatu wa

108
00:06:57,280 --> 00:07:00,460
kũyã akĩ hãtxa kuxipawẽ yuikĩ:

109
00:07:00,460 --> 00:07:02,500
—Mĩ hawẽ tsumaki.

110
00:07:02,500 --> 00:07:03,460
Nukunã,

111
00:07:03,460 --> 00:07:06,160
nũ Moisés txibãpakeaii.

112
00:07:06,160 --> 00:07:09,660
Deus Moisésbe hãtxaniki.

113
00:07:09,660 --> 00:07:14,260
Hakia ha huni haniara kaĩkiranimarã,

114
00:07:14,260 --> 00:07:17,040
nũ unãmaki— akabu

115
00:07:17,040 --> 00:07:19,220
—Mã ea peirawawa,

116
00:07:19,220 --> 00:07:23,740
ha huni haniara tashnia mã unãmarã.

117
00:07:23,740 --> 00:07:30,280
Haskabia ẽ beru ea bepeshxina ẽ ma uĩ pewaii.

118
00:07:30,280 --> 00:07:34,940
Huni txakabũ Deus ea akairã,

119
00:07:34,940 --> 00:07:37,180
Deusũ nĩkaismaki.

120
00:07:37,180 --> 00:07:45,340
Hakia Deuski datekĩ hawẽ hãtxa ikũwãkĩ yukai Deusũ nĩkamiski,

121
00:07:45,340 --> 00:07:46,920
nũ unãnã.

122
00:07:46,920 --> 00:07:52,540
Bai taei anua bekũ kaĩyã bepeshnirã,

123
00:07:52,540 --> 00:07:55,200
nũ haska nĩkaismaki.

124
00:07:55,200 --> 00:07:59,120
Deusũ yunuama haska watirumaki.

125
00:07:59,120 --> 00:08:05,280
Haskakẽ Deusũ Jesus merabewaxinaki— hatu wa

126
00:08:05,280 --> 00:08:08,900
hanũkaĩ ana sinatahairakĩ yuikĩ:

127
00:08:08,900 --> 00:08:16,420
—Mia bekũ txakabuhaira mĩ kaĩniwẽ taeshũ mĩ nuku yusĩtirumaki.

128
00:08:16,420 --> 00:08:23,000
Kariwe— atã hau ana hatube itxayamashanũ nematã nitxĩnibukiaki.

129
00:08:23,000 --> 00:08:32,100
Hanu itxati hiwe anushũ bepeshxina nitxiãbu ka Jesusũ nĩkatã benabauni haki nukutã yukakĩ:

130
00:08:32,100 --> 00:08:35,700
—Mĩ Hutxi Kayabi Iuwa Deusũ Katuarã,

131
00:08:35,700 --> 00:08:36,700
mĩ ikũwaĩ?

132
00:08:36,700 --> 00:08:38,000
— aka

133
00:08:38,000 --> 00:08:39,820
—Shanẽ Ibuũ,

134
00:08:39,820 --> 00:08:44,300
ẽ Hutxi Kayabi Iuwa ẽ ikũwãtirurã,

135
00:08:44,300 --> 00:08:45,460
tsuamẽ?

136
00:08:45,460 --> 00:08:46,840
— aka

137
00:08:46,840 --> 00:08:48,340
Jesusũ ana yuikĩ:

138
00:08:48,340 --> 00:08:50,820
—Mĩ uĩ habe hãtxairã,

139
00:08:50,820 --> 00:08:56,440
ẽ habiaki— aka kẽwaĩ Jesus namã dãti ishũ yuikĩ:

140
00:08:56,440 --> 00:08:58,060
—Shanẽ Ibuũ,

141
00:08:58,060 --> 00:09:01,280
ẽ mia ikũwaiĩ— aka

142
00:09:01,280 --> 00:09:03,020
Jesusũ ana yuikĩ:

143
00:09:03,020 --> 00:09:08,540
—Deusũ hatu unãti waiwẽ taea yurabube ẽ hiwekũkainaii.

144
00:09:08,540 --> 00:09:22,520
Tsuabũra uĩsbumã bepesheshũ hau uĩshanũbũ inũ natiã tsuabũra xinãkĩ uĩbiai bekũ keska hau ishanũbũ ẽ huniki— ikai

145
00:09:22,520 --> 00:09:26,900
fariseu betsabũ habetã nĩkatã Jesus yukakĩ:

146
00:09:26,900 --> 00:09:30,220
—Nũ uĩyama nũ bekũ keska mĩ nuku xinaĩ?

147
00:09:30,220 --> 00:09:31,440
— akabu

148
00:09:31,440 --> 00:09:33,180
Jesusũ hatu yuikĩ:

149
00:09:33,180 --> 00:09:39,180
—Deusũ yusĩa unãriama matũ txakabuwẽ mã kaneama ikeanaii.

150
00:09:39,180 --> 00:09:40,500
Hakia yuikĩ:

151
00:09:40,500 --> 00:09:43,020
“Nũ Deus unaiĩ”,

152
00:09:43,020 --> 00:09:49,100
ikĩ hawa nĩkama mã kaneaii— hatu watã,

