\id COL Kaqchikel, Western [ckw] NT (Colombia) -2011 bd. 
\h COLOSENSES
\toc1 Colosenses
\toc2 Col
\mt Ri wuj ri xutzꞌibaj ri apóstol San Pablo chique ri kachꞌalal ri yecꞌo pa Colosas
\ip Wuj ri xutek ri apóstol San Pablo chique ri quiniman chic ri Dios ri yecꞌo pa tinamit Colosas. Riyaꞌ nrajoꞌ chi riyeꞌ tiquicꞌuaj jun cꞌaslen choj y chꞌajchꞌoj ruma chi xa jun chic quibanon riqꞌui ri Cristo Jesús. Y ri Cristo riꞌ can yariꞌ ri cꞌo pa ruwiꞌ ronojel ri cosas ri ye tzꞌetetel y ri ma ye tzꞌetetel ta. Rumariꞌ ma rucꞌamon ta chic chi cꞌa niquinimaj na quitzij winek ri xa ma kitzij ta chi ruchꞌabel ri Dios ri niquitzijoj.
\io Chupan ri tanaj 1 mocaj 3 y napon cꞌa pa mocaj 14, ri Pablo nubij chique chi riyaꞌ ntajin nuben orar pa quiwiꞌ riche (rixin) chi can ta nikꞌax chiquiwech ri achique nrajoꞌ ri Dios chi niquiben, riche (rixin) chi queriꞌ niquicꞌuaj jun cꞌaslen utz.
\io Chupan ri tanaj 1 mocaj 15 y napon cꞌa pa mocaj 17 chare ri tanaj 3, ri Pablo nubij ri achique rucꞌamon chi niquiben chupan ri quicꞌaslen, ruma riyeꞌ xa jun chic quibanon riqꞌui ri Jesús y ma utz ta chi xa ya ri niquicꞌut ri winek ri niquiyaꞌ pa cuenta, ruma ri winek riꞌ xa naꞌoj riche (rixin) re ruwachꞌulef niquitzijoj. Y nubij chukaꞌ chique ri aj Colosas chi cꞌo chic jun quiherencia chilaꞌ chicaj y yariꞌ ri rucꞌamon chi niquichꞌob rij.
\io Y chupan ri tanaj 3 mocaj 18 y napon cꞌa pa mocaj 6 chare ri tanaj 4, ri Pablo nubij ri achique rucꞌamon chi niquiben pa cachoch ri quiniman chic ri Dios. Nubij chi tiquitijaꞌ quikꞌij chi niquiben orar riche (rixin) chi cof quecꞌojeꞌ chupan ri cꞌacꞌacꞌ cꞌaslen ri ruyaꞌon ri Dios chique. Y nubij chukaꞌ chi utz quechꞌo quiqꞌui ri cꞌa ma jane quiniman ta ri Dios, y can tiquicꞌutuꞌ cꞌa riqꞌui ri quicꞌaslen chi can quiniman wi ri Ajaf y can cꞌo wi rujalon chare ri quicꞌaslen.
\c 1
\s Ri San Pablo nutek el rutzil quiwech ri kachꞌalal
\p
\v 1 Riyin ri Pablo, yin jun ruꞌapóstol ri Jesucristo ruma yariꞌ ri ruraybel ri Dios.\f + Ef. 1.1.\f* Riyin wachibilan cꞌa ri kachꞌalal Timoteo,
\v 2 ntzꞌibaj cꞌa el re wuj reꞌ chiwe riyix lokꞌolaj tak kachꞌalal ri yixcꞌo pa tinamit Colosas, riyix ri can cukul wi icꞌuꞌx riqꞌui ri Cristo. Y ya ta cꞌa ri utzil y ri uxlanibel cꞌuꞌx ri nuyaꞌ ri Katataꞌ Dios y ri Ajaf Jesucristo ri xticꞌojeꞌ pa tak iwánima chiꞌiwonojel.
\s Ri Pablo nucꞌutuj chare ri Dios chi nuyaꞌ ta etamabel chique ri kachꞌalal aj Colosas
\p
\v 3 Binakil nikaben orar pan iwiꞌ riyix, y nikamatioxij\f + Ef. 1.16.\f* chare ri Dios ri Rutataꞌ ri Kajaf Jesucristo.
\v 4 Nikamatioxij iwuma riyix ruma kacꞌaxan chi can cukul wi icꞌuꞌx riqꞌui ri Cristo Jesús y can yeꞌiwajoꞌ\f + Ga. 5.6; Ef. 1.15; He. 6.10.\f* quinojel ri lokꞌolaj tak kachꞌalal.
\v 5 Queriꞌ ri niben riyix, ruma iwoyoben ri utzil ri xtoc iwuche (iwixin), utzil ri yacon chilaꞌ chicaj.\f + Mt. 5.12; 1 P. 1.4.\f* Y ri utzil riꞌ xiwetamaj chi cꞌo, tek xiwacꞌaxaj ri lokꞌolaj chꞌabel ri niyaꞌo colotajic. Y can kitzij wi ri chꞌabel ri xiwetamaj.
\v 6 Y tek xiwacꞌaxaj ri chꞌabel riꞌ y kas kitzij xkꞌax chiwech ri rutzil\f + Tit. 2.11.\f* ri Dios, yix qꞌuiy cꞌa ri xixniman. Y ri chꞌabel riꞌ aponak cꞌa pa ronojel tinamit. Can ye qꞌuiy wi cꞌa winek ri ye nimayon y niwachin ri quicꞌaslen,\f + Jn. 15.16.\f* achiꞌel riyix.
\v 7 Y riqꞌui cꞌa ri kachꞌalal Epafras\f + Col. 4.12; Flm. 23.\f* xiwacꞌaxaj wi ri ruchꞌabel ri Dios. Riyaꞌ jun samajel ri kachibil riyoj, y sibilaj cꞌa nikajoꞌ. Riyaꞌ jun rusamajel ri Cristo ri can nuben wi ri samaj chiriꞌ chicojol riyix.
\v 8 Y tek riyaꞌ xpe kiqꞌui, xutzijoj chake chi riyix can sibilaj niwajoꞌ iwiꞌ,\f + Ro. 15.30.\f* ruma cꞌo ri Lokꞌolaj Espíritu iwuqꞌui.
\p
\v 9 Y ruma ri xkacꞌaxaj chupan ri kꞌij tek xoka ri kachꞌalal, ma yoj tanel ta chi kabanon pe orar pan iwiꞌ. Nikacꞌutuj chare ri Dios chi xtuben ta chiwe chi can ta jabel xtiwetamaj ri ruraybel ri Dios,\f + Ro. 12.2.\f* y ri Lokꞌolaj Espíritu xtuyaꞌ ta chukaꞌ ronojel naꞌoj y etamabel\f + 1 Co. 1.5.\f* chiwe.
\v 10 Riyoj queriꞌ nikacꞌutuj chare ri Dios, ruma nikajoꞌ chi riyix nicꞌuaj ta jun cꞌaslen\f + 1 Ts. 2.12.\f* achiꞌel ri rucꞌamon chi nicꞌuaj chuwech ri Ajaf, chi ma yixtaneꞌ ta chi nicꞌuaj jun cꞌaslen ri nika chuwech.\f + 1 Ts. 4.1.\f* Niwachin\f + Jn. 15.16.\f* ta ri icꞌaslen riqꞌui chi nibanalaꞌ utzil, y yixqꞌuiy ta chiretamaxic ri Dios.
\v 11 Nikajoꞌ cꞌa chi ya ta cꞌa ri Dios niyaꞌo iwuchukꞌaꞌ, ruma ri rukꞌij rucꞌojlen Riyaꞌ can sibilaj nim ruchukꞌaꞌ. Ri uchukꞌaꞌ riꞌ xticꞌatzin chiwe riche (rixin) chi yixcowin nicochꞌ\f + Hch. 5.41.\f* ronojel.
\v 12 Y can riqꞌui quicoten quixmatioxin\f + Ef. 5.20.\f* chare ri Tataꞌixel, ruma rubanon chake konojel chi can rucꞌamon chi ntoc kiche (kixin) ri herencia\f + Ef. 1.11.\f* ri cꞌo chilaꞌ chicaj. Junan cꞌa xtoc kiche (kixin) quiqꞌui ri nicꞌaj chic lokꞌolaj tak ralcꞌual ri Dios, ri yecꞌo chiriꞌ chupan ri sakil.
\v 13 Ri Tataꞌixel can xojrucol yan chukaꞌ pa rukꞌaꞌ ri rajawalul ri kꞌekuꞌm\f + Lc. 22.53.\f* y xojrukꞌaxaj pa rukꞌaꞌ Jun ri sibilaj nrajoꞌ. Y riꞌ, ya ri Rucꞌajol,
\v 14 ri xcom kuma riyoj y xbiyin ri ruquiqꞌuel, y rumariꞌ tek yoj colotajnek chic y cuyutajnek chic ri kamac.
\s Junan chic kawech riqꞌui ri Dios ruma ri rucamic ri Cristo
\p
\v 15 Ri Dios ma tzꞌetetel ta, pero ruma ri Cꞌajolaxel xpe chuwech re ruwachꞌulef, rumariꞌ xtzꞌetetej achique rubanic ri Dios.\f + Jn. 14.9.\f* Ruma ri Cꞌajolaxel can ya wi cꞌa Riyaꞌ ri cꞌo nabey, y más nim rukꞌij que chiquiwech quinojel ri cosas ri cꞌo.
\v 16 Ruma ya cꞌa Riyaꞌ xbano ronojel\f + Jn. 1.3; Ro. 11.36.\f* ri cꞌo chilaꞌ chicaj y ri yecꞌo chuwech re ruwachꞌulef. Ruma cꞌa Riyaꞌ tek yecꞌo ri ye tzꞌetetel y ri ma ye tzꞌetetel ta. Ruma chukaꞌ Riyaꞌ tek yecꞌo ri ángeles, ri ye aj kꞌatbel tak tzij, ri nimaꞌk quikꞌij y ri cꞌo uchukꞌaꞌ pa quikꞌaꞌ; can quinojel cꞌa ruma Riyaꞌ tek yecꞌo, y can riche (rixin) chi niquiyaꞌ rukꞌij tek xeruben.
\v 17 Y ri Cristo can cꞌo wi pe nabey\f + Jn. 17.5.\f* chuwech ronojel ri cosas, y ya Riyaꞌ ucꞌuayon quiche (quixin), rumariꞌ tek cꞌa yecꞌo na ronojel.
\v 18 Ya Riyaꞌ achiꞌel ri jolomaj (wiꞌaj) ri cꞌo pa kawiꞌ riyoj ri kaniman, ri nibix iglesia chake y yoj oconek achiꞌel ruchꞌacul. Ya chukaꞌ Riyaꞌ ri niyaꞌo rucꞌaslen ri chꞌaculaj riꞌ. Y can ya chukaꞌ Riyaꞌ ri nabey ri xcꞌastej el chiquicojol ri caminakiꞌ.\f + Ap. 1.5.\f* Y rumariꞌ ya Riyaꞌ ri nabey chuwech ronojel.
\v 19 Rumariꞌ can ruraybel wi ri Dios, chi ye junan riqꞌui ri Rucꞌajol. Y ri Rucꞌajol can Dios wi chukaꞌ.\f + Col. 2.9.\f*
\v 20 Y tek ri Rucꞌajol xcom chuwech ri cruz y xbiyin ri ruquiqꞌuel, Riyaꞌ xujek bey chiquiwech quinojel ri yecꞌo chuwech re ruwachꞌulef y chiquiwech chukaꞌ ri yecꞌo chicaj riche (rixin) chi queriꞌ yecowin chi junan quiwech\f + 2 Co. 5.18.\f* niquiben riqꞌui ri Dios, ruma xuben chi xcꞌojeꞌ uxlanibel cꞌuꞌx chiquicojol ruma ri Rucꞌajol xcom chuwech ri cruz.
\p
\v 21 Y riyix can nej cꞌa icojol riqꞌui ri Dios tek rubanon ca, can riqꞌui inaꞌoj xiwetzelaj ri Dios ruma xa ruyon itzel tak banobel ri xeꞌibanalaꞌ. Yacꞌa re wacami riyix junan chic iwech riqꞌui ri Dios,
\v 22 ruma ya samaj riꞌ ri xuben ri Rucꞌajol ri Dios tek xpe chuwech re ruwachꞌulef. Can xoc wi cꞌa winek achiꞌel riyoj y xcom chuwech ri cruz\f + Ef. 2.15, 16.\f* riche (rixin) chi queriꞌ chꞌajchꞌoj ta ri icꞌaslen, can majun imac y majun itzel nilitej ta chiwij tek xquixberuyaꞌ chuwech ri Dios.
\v 23 Quecꞌariꞌ xtuben chiwe wi kas kitzij chi cof yixcꞌojeꞌ chupan ri icukbel cꞌuꞌx riqꞌui ri Dios y majun bey yixsilon ta el. Y nicꞌatzin cꞌa chi can riqꞌui ronojel iwánima niwoyobej apo ri utzil ri nubij chupan ri lokꞌolaj chꞌabel ri niyaꞌo colotajic. Riyix can jabel wi iwetaman ri chꞌabel riꞌ, y ya chukaꞌ riꞌ ri aponak rutzijoxic chique quinojel ri winek ri yecꞌo chuwech re ruwachꞌulef. Y riche (rixin) chi nitzijox ri lokꞌolaj chꞌabel riꞌ, ri Dios xuben chuwe riyin ri Pablo chi xinoc jun rusamajel.\f + Ef. 3.7.\f*
\s Ri samaj ri xuyaꞌ ri Dios chare ri Pablo
\p
\v 24 Wacami riyin yiquicot ntij pokonal iwuma riyix. Ruma riyin cꞌo chi nkꞌaxaj na nicꞌaj chic tijoj pokonal,\f + 2 Co. 11.23-27.\f* riche (rixin) chi queriꞌ can xtinkꞌaxaj chukaꞌ riyin ri pokonal ri xukꞌaxaj ri Cristo.\f + 2 Co. 1.5; Fil. 3.10; 2 Ti. 1.8.\f* Re pokonal reꞌ nkꞌaxaj ruma ri iglesia.\f + 2 Ti. 2.10.\f* Y ri iglesia riꞌ yoj cꞌa riyoj ri kaniman chic y can yoj achiꞌel ruchꞌacul ri Cristo.
\v 25 Y riyin xinoc cꞌa jun samajel riche (rixin) ri iglesia riꞌ, y ri samaj ri xuyaꞌ ri Dios chuwe can ya wi ri chicojol riyix ri ma yix israelitas ta. Y Riyaꞌ nrajoꞌ cꞌa chi can tzꞌaket ri ruchꞌabel ri nkꞌalajsaj chiwech.
\v 26 Ri chꞌabel riꞌ ma kꞌalajsan ta pe\f + Ro. 16.25.\f* jabel chique ri winek chupan ri tiempo ri kꞌaxnek ca. Xa cꞌa ya re wacami ri xkꞌalajsex jabel chake riyoj ri lokꞌolaj tak ralcꞌual ri Dios.
\v 27 Can chake riyoj xukꞌalajsaj wi\f + Ef. 3.3.\f* ri xa ma kꞌalajsan ta pe ojer ca. Y ri rukꞌalajsan ri Dios can achiꞌel jun nimalaj beyomel y can cꞌo wi rukꞌij rucꞌojlen, ruma wacami ri Cristo nicꞌojeꞌ chukaꞌ pa tak iwánima riyix ri ma yix israelitas ta y can rubanon chiwe chi riqꞌui ronojel iwánima iwoyoben ri kꞌij tek xquixbecꞌojeꞌ riqꞌui chupan ri nimalaj rukꞌij rucꞌojlen.
\p
\v 28 Can ya wi ri Cristo ri nikakꞌalajsaj riyoj. Nikabij chique quinojel winek chi tiquiyaꞌ ca ri mac, y riqꞌui ronojel etamabel yekatijoj quinojel. Queriꞌ nikaben ruma nikajoꞌ chi can tzꞌaket ta ri quicꞌaslen quinojel ri xa jun chic quibanon riqꞌui ri Cristo Jesús.
\v 29 Riyin sibilaj cꞌa ntij nukꞌij chi can ta nitzꞌaket ri quicꞌaslen quinojel, y riche (rixin) chi nben ri samaj riꞌ, ncusaj ronojel ri uchukꞌaꞌ ri ruyaꞌon ri Cristo chuwe, uchukꞌaꞌ ri can sibilaj wi nim.
\c 2
\p
\v 1 Ronojel riꞌ nbij cꞌa chiwe ruma nwajoꞌ chi riyix niwetamaj chi can yixcꞌo wi pa wánima y sibilaj cꞌa ntij nukꞌij chiꞌitoꞌic riyix. Y queriꞌ chukaꞌ nben cuma ri kachꞌalal ri yecꞌo pa tinamit Laodicea y cuma quinojel ri kachꞌalal ri majun bey quitzꞌeton ta nuwech.
\v 2 Queriꞌ nben ruma nwajoꞌ cꞌa chi nicukeꞌ ta más icꞌuꞌx\f + 2 Co. 1.6.\f* chiꞌiwonojel y chi junan ta iwech niwajoꞌ iwiꞌ. Nwajoꞌ chi ri etamabel nicꞌojeꞌ iwuqꞌui can ta qꞌuiy, can ta achiꞌel jun beyomel, riche (rixin) chi niwetamaj ri xa ma kꞌalajsan ta pe ojer ca chrij ri Katataꞌ Dios y chrij ri Cristo.
\v 3 Ruma riqꞌui ri Cristo nilitej wi ronojel ri utzilaj tak etamabel y naꞌoj\f + 1 Co. 2.6, 7; Ef. 1.8.\f* ri can achiꞌel jun beyomel.
\v 4 Y ronojel riꞌ xinbij cꞌa chiwe ruma riyin nwajoꞌ chi ma yixkꞌolotej ta pa quikꞌaꞌ ri yeꞌucusan jabel tak chꞌabel xaxu (xaxe wi) riche (rixin) chi yixtzak pa quikꞌaꞌ.
\v 5 Ruma astapeꞌ ma yincꞌo ta apo iwuqꞌui, chi can ta yin paꞌel apo pan inicꞌajal, ri wánima riyin can cꞌo wi iwuqꞌui. Sibilaj yiquicot ruma ntzꞌet chi can riqꞌui ruchojmilal yix benak y can cof yixcꞌo chupan ri icukbel cꞌuꞌx riqꞌui ri Cristo.
\p
\v 6 Y ruma icꞌulun chic ri Ajaf Jesucristo, rumariꞌ nicꞌatzin chi ticꞌuaj jun cꞌaslen utz achiꞌel ri rucꞌamon chi nicꞌuaj ruma xa can jun chic ibanon riqꞌui Riyaꞌ.
\v 7 Can yix tiquil cꞌa riqꞌui ri Cristo, y chiriꞌ yix paban wi pe achiꞌel nipabex jun jay pa ruwiꞌ ri rucimiento.\f + Ef. 3.17.\f* Y can ta nicꞌojeꞌ ruchukꞌaꞌ ri icukbel cꞌuꞌx, achiꞌel cꞌa ri xiwetamaj tek xixtijox. Y can ta qꞌuiy chukaꞌ ri matioxinic ri niyaꞌ chare ri Dios.
\s Ri cꞌacꞌacꞌ cꞌaslen riqꞌui ri Cristo
\p
\v 8 Can tichajij cꞌa iwiꞌ riche (rixin) chi ma yixkꞌolotej ta\f + Jer. 29.8; Ro. 16.17; Ef. 5.6; He. 13.9.\f* pa quikꞌaꞌ winek ri xa ya ri nimaꞌk tak naꞌoj riche (rixin) re ruwachꞌulef ri niquicꞌut, naꞌoj ri xa majun rejkalen. Ruma xa costumbre\f + Ga. 4.3, 9.\f* y chꞌobonic quiche (quixin) winek, y xa ma riqꞌui ta ri Cristo petenak wi.
\v 9 Ruma riqꞌui ri Cristo nikꞌalajin wi ronojel kas achique rubanic ri Dios.\f + Jn. 14.9; Ro. 9.5.\f*
\v 10 Y riyix can tzꞌaket chic ri icꞌaslen ruma xa jun chic ibanon riqꞌui ri Cristo. Y can ya wi Riyaꞌ ri cꞌo pa quiwiꞌ ri ángeles\f + 1 P. 3.22.\f* y pa quiwiꞌ ri cꞌo kꞌatbel tzij pa quikꞌaꞌ.
\v 11 Riyix ri cꞌo ri Cristo pa tak iwánima, can banon chic ri circuncisión chiwe, yacꞌa ri circuncisión riꞌ ma junan ta riqꞌui ri xa rukꞌaꞌ jun winek nibano. Ri circuncisión ri xuben ri Cristo chiwe ya cꞌa ri xrelesaj ri itzel tak raybel ri yecꞌo pa tak iwánima;\f + Jer. 4.4.\f* ri nibano chiwe chi yixmacun.
\v 12 Y chukaꞌ tek xixban cꞌa bautizar, yacꞌariꞌ tek can achiꞌel xixmuk\f + Ro. 6.4.\f* junan riqꞌui ri Cristo, y yariꞌ chukaꞌ can achiꞌel cꞌa xixcꞌastej el junan riqꞌui. Queriꞌ xiben ruma chi can xicukubaꞌ wi cꞌa icꞌuꞌx riqꞌui ri nimalaj ruchukꞌaꞌ ri Dios, uchukꞌaꞌ ri xcꞌason riche (rixin) ri Cristo chiquicojol ri caminakiꞌ. Rumariꞌ xiwil cꞌa ri icꞌaslen riqꞌui.
\v 13 Y tek rubanon ca, xa yix caminek chupan ri imac,\f + Ef. 2.5.\f* y xiben ri itzel tak iraybel. Can ma banon ta cꞌa ri circuncisión chiwe. Yacꞌa re wacami cuyutajnek chic ri imac y riqꞌui riꞌ ri Dios xuben chiwe chi junan xixcꞌastej riqꞌui ri Cristo.
\v 14 Tek rubanon ca, konojel riyoj koyoben chic cꞌa chi nika ri rucꞌayewal pa kawiꞌ, ruma ma xojcowin ta xkaben ronojel ri nubij chupan ri ley riche (rixin) ri Dios. Can que wi cꞌa riꞌ nubij ri ley chikij. Yacꞌa ri Dios xojrucol chuwech ri rucꞌayewal riꞌ. Queriꞌ xuben ruma ri Cristo xbajix chuwech cruz\f + Ef. 2.15, 16.\f* kuma riyoj.
\v 15 Y ri Cristo xrelesaj ri uchukꞌaꞌ ri cꞌo pa quikꞌaꞌ ri cajawalul ri itzel tak espíritu y pa quikꞌaꞌ chukaꞌ ri cꞌo kꞌatbel tzij pa quikꞌaꞌ y xkꞌalajin chiquiwech quinojel chi xukasaj quikꞌij. Can xchꞌacon wi chiquij tek xcom chuwech ri cruz.
\p
\v 16 Rumacꞌariꞌ majun chic jun ri tucꞌusan tzij pan iwiꞌ ruma ri nitij\f + Ro. 14.3.\f* o ri nikum. Majun chic cꞌa tucꞌusan tzij pan iwiꞌ ruma ma nichajij ta ri kꞌij tek nalex ri icꞌ, y ri uxlanibel tak kꞌij y nicꞌaj chic nimakꞌij.
\v 17 Ruma ronojel riꞌ xa rumachꞌachꞌil ri Jun ri bin ca chi nipe, y ri Jun riꞌ ya ri Cristo ri cꞌo kiqꞌui wacami.
\v 18 Y majun cꞌa telesan chiwe ri lokꞌolaj sipanic ri cꞌo chi niyaꞌox (nyaꞌ) chiwe. Rumariꞌ man cꞌa quixkꞌolotej ta pa quikꞌaꞌ ri winek ri yebin chi can niquichꞌutinirisaj quiꞌ y niquiyaꞌ quikꞌij ri ángeles. Ri winek ri yebin queriꞌ, niquiben chi qꞌuiy quetaman chrij ri xa ma ye quitzꞌeton ta, y xa ma que ta riꞌ. Riyeꞌ astapeꞌ niquichꞌutinirisaj quiꞌ, yacꞌa ri pa cánima niquinaꞌ chi sibilaj ye nimaꞌk. Ya chꞌobonic riꞌ ri quicꞌuan ruma ri itzel tak raybel ri yecꞌo quiqꞌui.
\v 19 Riyeꞌ xa quijachon el quiꞌ riqꞌui ri Cristo ri jolomaj (wiꞌaj)\f + Ef. 4.15, 16.\f* pa kawiꞌ konojel ri kaniman chic. Ya Riyaꞌ nibano chake chi yojqꞌuiy riyoj ri yoj oconek achiꞌel ruchꞌacul. Nuben chake chi junan kawech konojel. Nuben chake chi yojqꞌuiy, can achiꞌel ri nrajoꞌ ri Dios. Can achiꞌel cꞌa rubanic ri ruchꞌacul jun winek, ri jabel quitunun quiꞌ y quichapon quiꞌ ruma ri rubochꞌil.
\p
\v 20 Wi riyix achiꞌel can xixcom riqꞌui ri Cristo tek Riyaꞌ xcom chuwech ri cruz, y wi riyix xixel yan pe chuxeꞌ ri costumbres\f + Ga. 4.9.\f* riche (rixin) re ruwachꞌulef ri xa majun rejkalen, ¿achique cꞌa ruma tek riyix cꞌa niben na ri naꞌoj riche (rixin) re ruwachꞌulef\f + Col. 3.3.\f* ri xa quiche (quixin) winek?
\v 21 Achiꞌel ri niquibij chiwe chi ma ticꞌom ta apo laꞌ, ma titij ta reꞌ,\f + 1 Ti. 4.3.\f* ni ma tichop ta la jun chic laꞌ, yechaꞌ chiwe.
\v 22 Ronojel ri tzij riꞌ xa naꞌoj y pixaꞌ quiche (quixin) winek. Ruma ri yetij, ketaman chi xa riche (rixin) chi yeqꞌuis tek yecꞌo ca. Ma xajan ta cꞌa chi nachop, nabecꞌamaꞌ pe o natij.
\v 23 Ri yecꞌutu ronojel riꞌ nikꞌalajin chi achiꞌel cꞌo qꞌuiy naꞌoj quiqꞌui y xa ma que ta riꞌ, xa majun quetaman. Niquibij chi nicꞌatzin chi nikayaꞌ quikꞌij ángeles\f + Col. 2.18.\f* y nicꞌaj chic cosas. Niquibij chi tikachꞌutinirisaj kiꞌ y tikayaꞌ ri kachꞌacul pa tijoj pokonal. Yacꞌa ronojel riꞌ xa majun utz nucꞌom pe, ruma ma nuyaꞌ ta kachukꞌaꞌ riche (rixin) chi yojchꞌacon chrij ri itzel tak raybel.
\c 3
\p
\v 1 Rumariꞌ, wi riyix can xixcꞌastej riqꞌui ri Cristo tek Riyaꞌ xcꞌastej,\f + Ro. 6.4, 5; Ef. 2.6.\f* can tel cꞌa icꞌuꞌx chucanoxic ri cosas riche (rixin) ri chicaj, ri acuchi (achique) cꞌo wi ri Cristo, tzꞌuyul pa rajquikꞌaꞌ ri Dios.
\v 2 Can ya wi cꞌa ri cꞌo chilaꞌ chicaj ri tichꞌoboꞌ y ma ya ta ri yecꞌo chuwech re ruwachꞌulef.
\v 3 Queriꞌ nbij chiwe ruma achiꞌel can xixcom yan\f + Ga. 2.20.\f* chuwech ri naꞌoj riche (rixin) re ruwachꞌulef, y ri icꞌaslen can pa rukꞌaꞌ ri Cristo cꞌo wi; Cristo ri xa jun chic rubanon riqꞌui ri Dios.
\v 4 Y can ya wi cꞌa ri Cristo ri icꞌaslen, y tek Riyaꞌ xtibekꞌalajin chic pe\f + 1 Ti. 6.14; 1 Jn. 3.2.\f* jun bey, can riqꞌui nimalaj rukꞌij rucꞌojlen, y riyix chukaꞌ can xquixkꞌalajin riqꞌui Riyaꞌ chi can cꞌo ikꞌij icꞌojlen.
\s Ri kacꞌaslen ojer ma junan ta chic riqꞌui ri kacꞌaslen wacami
\p
\v 5 Rumariꞌ, man cꞌa tiben ta chic ri etzelal riche (rixin) re ruwachꞌulef; xa ticamisaj\f + Ro. 8.13.\f* ri itzel tak raybel\f + Ef. 5.3, 5.\f* riꞌ. Ri achiꞌaꞌ y ri ixokiꞌ ri xa ma quicꞌulaj ta quiꞌ, ma tiquicanolaꞌ ta quiꞌ riche (rixin) chi yemacun. Can man cꞌa titzꞌilobisaj ta iwiꞌ pa tak mac. Ma tiyaꞌ ta kꞌij chare ri itzel tak iraybel. Xa tiyaꞌ ca ri raybel riꞌ. Ma chak tibe iwánima chrij ri puek y ri cosas ri cꞌo riqꞌui jun chic winek. Ruma wi queriꞌ niben, can itzel wi. Can junan riqꞌui ri niyaꞌ quikꞌij ri dios ri xa ye banon cuma winek.
\v 6 Y xa ruma cꞌa ri queriꞌ yequibanalaꞌ ri winek ri ma niquinimaj ta rutzij ri Dios, rumariꞌ tek nipe royowal\f + Ef. 5.6.\f* ri Dios pa quiwiꞌ.
\v 7 Tek rubanon ca, can que wi cꞌa riꞌ ri xeꞌibanalaꞌ riyix; tek can cꞌa yixcꞌo na chupan ri itzel cꞌaslen.
\v 8 Yacꞌa re wacami xcanaj yan ca\f + Stg. 1.21.\f* ronojel. Ma ticꞌojeꞌ ta ri oyowal pa tak iwánima, ni ma queꞌibanalaꞌ ta ri xa ma rucꞌamon ta ruma ri iwoyowal. Man cꞌa tirayij ta chic niben etzelal chique ri nicꞌaj chic, y man cꞌa quixyokꞌon ta chic. Man chic tibij ta tzij ri xa ma ye rucꞌamon ta.
\v 9 Ma titzꞌuculaꞌ ta chic tzij\f + Is. 63.8; Jer. 9.3, 5.\f* chicojol ka riyix. Ruma iyaꞌon chic ca ri itzel cꞌaslen ri xicꞌuaj.
\v 10 Y wacami icꞌuan chic jun cꞌacꞌacꞌ cꞌaslen ri ruyaꞌon\f + Ef. 2.10.\f* ri Dios chiwe. Y kꞌij kꞌij ri cꞌacꞌacꞌ cꞌaslen riꞌ niqꞌuiy y yixoc can achiꞌel rubanic Riyaꞌ. Y reꞌ nuben chiwe chi can jabel niwetamaj ruwech.
\v 11 Y riqꞌui chi kacꞌuan ri cꞌacꞌacꞌ kacꞌaslen, majun nuben wi yoj israelitas o ma yoj israelitas ta, wi banon ri circuncisión chake o xa ma banon ta, wi cꞌo jubaꞌ kakꞌij o xa can majun, wi yoj ximil pa samaj o ma yoj ximil ta.\f + Ga. 3.28.\f* Xa can junan nuben chake. Ri nicꞌatzin ya ri cꞌo ri Cristo pa tak kánima.\f + Ef. 1.23.\f*
\p
\v 12 Rumacꞌariꞌ tek riyin nbij chiwe riyix ri yix ruchaꞌon\f + 1 P. 1.2.\f* ri Dios, ri yix lokꞌolaj tak ralcꞌual, y sibilaj yixrajoꞌ: Can tiwikaꞌ cꞌa iwiꞌ riqꞌui ri nucꞌom pe ri cꞌacꞌacꞌ cꞌaslen. Nicꞌatzin chi tijoyowaj iwech\f + Fil. 2.1.\f* chiꞌiwachibil iwiꞌ. Nicꞌatzin chi utz inaꞌoj quiqꞌui quinojel, ma ninimirisaj ta iwiꞌ, yix chꞌuchꞌuj y cꞌo cochꞌonic\f + Ga. 5.22.\f* iwuqꞌui.
\v 13 Tek cꞌo jun ri nibano pokon chiwe, ticochꞌoꞌ y ticuyuꞌ. Can achiꞌel xuben ri Cristo chi xucuy ri imac riyix, queriꞌ chukaꞌ nicꞌatzin chi niben riyix quiqꞌui ri nicꞌaj chic. Ticochꞌolaꞌ y ticuyulaꞌ cꞌa iwiꞌ.\f + Ef. 4.2, 32.\f*
\v 14 Y pa ruwiꞌ ronojel reꞌ cꞌo chic na jun ri más nicꞌatzin y riꞌ ya chi nicꞌojeꞌ ri ajowabel iwuqꞌui. Ruma wi yeꞌiwajoꞌ ri nicꞌaj chic,\f + Ro. 13.8.\f* can nuben chiwe chi junan iwech chiꞌiwachibil iwiꞌ.
\v 15 Y ri pa tak iwánima can nicꞌatzin cꞌa chukaꞌ chi ticꞌojeꞌ ri uxlanibel cꞌuꞌx\f + Sal. 29.11; Is. 26.3; Jn. 14.27; Ro. 14.17; Fil. 4.7.\f* riche (rixin) ri Dios, y ya ta riꞌ ri nucꞌuan iwuche (iwixin). Can riche (rixin) wi chi nicꞌojeꞌ uxlanibel cꞌuꞌx chicojol tek ri Dios xixrusiqꞌuij (xixroyoj) riyix ri xa jun\f + Ef. 2.16.\f* chꞌaculaj ibanon quiqꞌui quinojel ri quiniman chic ri Dios. Y nicꞌatzin cꞌa chukaꞌ chi ticꞌojeꞌ matioxinic pa tak iwánima.
\p
\v 16 Can nicꞌatzin chukaꞌ chi ri iwánima nojnek riqꞌui ri ruchꞌabel ri Cristo. Can riqꞌui ronojel etamabel titijolaꞌ iwiꞌ y tipixabalaꞌ iwiꞌ\f + 2 Ti. 3.16.\f* chiꞌiwachibil iwiꞌ. Y tibixaj rubiꞌ ri Ajaf ruma ri matioxinic ri cꞌo pa tak iwánima. Queꞌibixaj salmos,\f + Ef. 5.19.\f* queꞌibixaj himnos y queꞌibixaj nicꞌaj chic bix ri yeꞌalex pa tak iwánima ruma ri Lokꞌolaj Espíritu.
\v 17 Ronojel cꞌa ri niben,\f + 1 Co. 10.31.\f* tibanaꞌ pa rubiꞌ ri Ajaf Jesús. Y ronojel ri nibij, tibij pa rubiꞌ Riyaꞌ. Y ma quixtaneꞌ ta chi yixmatioxin chare ri Katataꞌ Dios. Xaxu (xaxe wi) ruma ri Jesús tek yixcowin yixmatioxin chare ri Dios.
\s Ri utz chi nuben jun ralcꞌual ri Dios
\p
\v 18 Riyix ixokiꞌ,\f + Ef. 5.22-33.\f* queꞌinimaj ri iwachijlal, ruma queriꞌ rucꞌamon chi niben ruma iniman chic ri Ajaf.
\v 19 Y riyix achiꞌaꞌ,\f + Ef. 5.25, 28, 33.\f* queꞌiwajoꞌ ri iwaxjaylal, y man cꞌa tibilaꞌ ta pokon tak chꞌabel chique, xa can utz inaꞌoj tibanaꞌ quiqꞌui.
\v 20 Riyix acꞌalaꞌ,\f + Ef. 6.1.\f* can queꞌinimaj ri iteꞌ itataꞌ riqꞌui ronojel ri niquibij chiwe, ruma yariꞌ ri nika chuwech ri Ajaf chi niben.
\v 21 Y riyix teꞌej tataꞌaj,\f + Ef. 6.4.\f* ma tiyec ta coyowal ri iwalcꞌual. Ma utz ta cꞌa ri niben wi nikꞌax ruwiꞌ niben chique, y rumariꞌ nisech quicꞌuꞌx.
\v 22 Riyix mozos,\f + Ef. 6.5, 6.\f* can tinimaj quitzij ri ipatrón. Ma tiben ta chi xaxu (xaxe wi) tek yecꞌo apo ri ipatrón iwuqꞌui tek yixsamej jabel riche (rixin) chi niwajoꞌ yixtzꞌetetej chi can yix utzilaj tak mozos, ma que ta riꞌ. Riyix nicꞌatzin chi riqꞌui ronojel iwánima tibanaꞌ ri quisamaj, ruma ri Dios can yix rutzuliben wi pe chilaꞌ chicaj.
\v 23 Ronojel cꞌa ri niben, can riqꞌui cꞌa ronojel iwánima\f + Ef. 6.7.\f* tibanaꞌ. Achiꞌel xa ta can ya ri rusamaj ri Ajaf ri niben y ma quiche (quixin) ta ri winek.
\v 24 Queriꞌ nbij chiwe ruma iwetaman chi ri Ajaf xtuyaꞌ jun herencia chiwe, rutojbalil ri samaj ri niben.\f + Ef. 6.8.\f* Ruma can ya wi rusamaj ri Ajaf Jesucristo ri yixtajin chubanic.
\v 25 Yacꞌa ri yebano etzelal, xtiquicꞌul cꞌa rutojbalil ri etzelal ri niquiben. Ruma ri Dios ma ya ta achique rubanic ri winek ri nutzuꞌ,\f + Ef. 6.9.\f* wi cꞌo rukꞌij o majun, ri nutzuꞌ Riyaꞌ ya ri achique ri yequibanalaꞌ.
\c 4
\p
\v 1 Riyix patrón, can xu (xe wi) cꞌa ri utz y ri choj tibanaꞌ\f + Lv. 19.13; Mal. 3.5; Ef. 6.9.\f* quiqꞌui ri imozos ruma toka chiꞌicꞌuꞌx chi riyix chukaꞌ cꞌo jun Iwajaf chilaꞌ chicaj.
\p
\v 2 Can ma quixtaneꞌ ta chi niben orar,\f + Lc. 18.1; Ro. 12.12; Ef. 6.18; 1 Ts. 5.17.\f* y kas qꞌues ta jabel ri inaꞌoj tek niben orar, y quixmatioxin chare ri Dios.
\v 3 Y tibanaꞌ orar kuma riyoj\f + Ef. 6.19; 2 Ts. 3.1.\f* chukaꞌ, chi ri Dios nujek ta puerta\f + 1 Co. 16.9; 2 Co. 2.12.\f* chkawech riche (rixin) chi nikatzijoj ri ma can ta kꞌalajsan pe\f + Mt. 13.11; 1 Co. 4.1.\f* ojer ca, chi ruma ri Cristo tek yojcolotej. Y chutzijoxic cꞌa riꞌ tek yin yaꞌon pa cárcel.\f + Ef. 6.20; Fil. 1.7.\f*
\v 4 Ticꞌutuj cꞌa chare ri Dios chi can yicowin nkꞌalajsaj ri ruchꞌabel, can achiꞌel ri rucꞌamon chi nbij.
\p
\v 5 Y riyix tiwetamaj cꞌa jabel achique rubanic yixbiyin chiquicojol ri winek ri ma quiniman ta ri Cristo,\f + 1 Ts. 4.12.\f* y can ya ri utz tibanaꞌ quiqꞌui. Can utz rucusaxic tibanaꞌ chare ri tiempo.\f + Ef. 5.16.\f*
\v 6 Can ta ronojel ri nibij cꞌo ta rutzil. Can ta achiꞌel cꞌo atzꞌan\f + Mr. 9.50.\f* riqꞌui ri ichꞌabel riche (rixin) chi cꞌo ruquiꞌil,\f + Ec. 10.12.\f* riche (rixin) chi queriꞌ tek cꞌo nicꞌutux chiwe, iwetaman achique nibij chique quinojel.\f + 1 P. 3.15.\f*
\s Ri ruqꞌuisbel tak chꞌabel chare re wuj reꞌ
\p
\v 7 Ri kachꞌalal Tíquico xtiberutzijoj cꞌa chiwe ronojel ri achique nbanon.\f + Ef. 6.21, 22.\f* Riyaꞌ jun kachꞌalal ri sibilaj nwajoꞌ, y can ma nitaneꞌ ta chi nuben ri rusamaj ri Ajaf. Can wachibil wi cꞌa chupan ri samaj.
\v 8 Y ya riyaꞌ ri ntek el chilaꞌ iwuqꞌui riche (rixin) chi nretamaj achique ibanon y riche (rixin) chi nucukubaꞌ icꞌuꞌx.
\v 9 Y riyaꞌ nrachibilaj el chukaꞌ ri kachꞌalal Onésimo,\f + Flm. 10.\f* ri iwinak. Ri Onésimo can cukul cꞌa rucꞌuꞌx riqꞌui ri Dios, y sibilaj nwajoꞌ. Re caꞌiꞌ kachꞌalal reꞌ xtibequitzijoj cꞌa chiwe ronojel ri banatajnek waweꞌ.
\p
\v 10 Ri kachꞌalal Aristarco,\f + Hch. 19.29; 20.4; 27.2.\f* ri cꞌo wuqꞌui waweꞌ pa cárcel, nutek cꞌa el rutzil iwech. Y queriꞌ chukaꞌ ri kachꞌalal Marcos nutek chukaꞌ el rutzil iwech. Ya riyaꞌ ri ruchꞌiticꞌajol ri kachꞌalal Bernabé. Y xinbij yan cꞌa chiwe chi wi napon ri Marcos\f + Hch. 15.37; 2 Ti. 4.11.\f* chilaꞌ iwuqꞌui, can utz cꞌa rucꞌulic tibanaꞌ.
\v 11 Chukaꞌ nutek el rutzil iwech ri kachꞌalal Jesús, ri nibix chukaꞌ Justo chare. Y chiquicojol ri wech aj Israel xaxu (xaxe wi) re ye oxiꞌ kachꞌalal reꞌ ri yin quitoꞌon chutzijoxic ri rajawaren ri Dios. Y riyeꞌ can niquicukubaꞌ chukaꞌ nucꞌuꞌx.
\v 12 Ri kachꞌalal Epafras\f + Col. 1.7.\f* nutek el rutzil iwech. Y riyix jabel iwetaman ruwech riyaꞌ ruma chilaꞌ iwuqꞌui riyix petenak wi, y jun rusamajel ri Cristo. Riyaꞌ riqꞌui ronojel ránima nuben orar pan iwiꞌ. Can ma nitaneꞌ ta chi nucꞌutuj chare ri Dios chi riyix can ta cof yixcꞌojeꞌ chupan ri icukbel cꞌuꞌx riqꞌui ri Dios, can ta xtiben ronojel ri nrajoꞌ ri Dios chi niben, y can ta xtitzꞌaket ri icꞌaslen riqꞌui ri Dios.
\v 13 Riyin wetaman y ntzꞌet cꞌa chi ri kachꞌalal Epafras sibilaj yixoka chucꞌuꞌx, ruma can nuben orar pan iwiꞌ riyix y pa quiwiꞌ chukaꞌ ri kachꞌalal ri yecꞌo pa tinamit Laodicea\f + Col. 2.1.\f* y ri yecꞌo pa tinamit Hierápolis.
\v 14 Y chukaꞌ ri kachꞌalal Lucas nutek el rutzil iwech. Riyaꞌ jun cꞌa ajkꞌomanel y riyin sibilaj nwajoꞌ. Ri kachꞌalal Demas\f + Flm. 24.\f* nutek chukaꞌ el rutzil iwech.
\p
\v 15 Y riyix tibanaꞌ utzil tiyaꞌ rutzil quiwech ri kachꞌalal ri yecꞌo pa tinamit Laodicea. Y tiyaꞌ chukaꞌ rutzil ruwech ri kachꞌalal Ninfas y quinojel ri quiniman chic ri Jesucristo ri nibix iglesia chique ri niquimol quiꞌ pa rachoch\f + Ro. 16.5.\f* riyaꞌ.
\v 16 Y tek riyix isiqꞌuin chic re wuj reꞌ chiquiwech ri kachꞌalal, can tibanaꞌ cꞌa chi tisiqꞌuix chukaꞌ chiquiwech ri quiniman chic ri Jesucristo ri nibix iglesia chique ri yecꞌo pa tinamit Laodicea. Y queriꞌ chukaꞌ ri jun chic wuj ri nben el chique riyeꞌ, nwajoꞌ chi nisiqꞌuij\f + 1 Ts. 5.27.\f* chukaꞌ riyix.
\v 17 Y tibanaꞌ utzil tibij chare ri kachꞌalal Arquipo\f + Flm. 22.\f* chi can tubanaꞌ ri samaj\f + Hch. 14.23; 1 Co. 4.1; Ef. 4.11; 2 Ti. 1.6.\f* ri yatajnek chare ruma ri Ajaf.
\p
\v 18 Riyin ri Pablo ntek cꞌa el rutzil iwech. Y titzꞌetaꞌ cꞌa chi can riqꞌui cꞌa nukꞌaꞌ riyin xintzꞌibaj wi el. Y ma timestaj ta chi yin yaꞌon pa cárcel.\f + 2 Ti. 1.8; He. 13.3.\f* Ri rutzil ri Dios xticꞌojeꞌ ta cꞌa iwuqꞌui chiꞌiwonojel. Amén. 
