1
00:00:05,000 --> 00:00:15,140
Tɨꞌɨj ɨ Jesús iiramáꞌcaj aꞌtɨ́j pu huaséj tɨ aracúunyij huanɨeꞌhuacaꞌ.

2
00:00:15,140 --> 00:00:30,840
Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj jamuán huacɨ́j aꞌyaa mu tyaataꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn: —Maeestro, ¿jiꞌnye tɨꞌij aracúunyij tyuꞌnɨéꞌhuacaꞌ? ¿Nyiquij ɨ huásimuaꞌmuaꞌ moꞌtyáꞌɨtzee caꞌ jusɨ́ɨj tyiꞌtɨ́j jɨn ootyáꞌɨtzee?

3
00:00:30,840 --> 00:00:46,900
Jesús pu aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn: —Capu jusɨ́ɨj tyiꞌtɨ́j jɨn ootyáꞌɨtzee, camu majta ɨ huájsimuaꞌmuaꞌ ootyáꞌɨtzee, aꞌyaa pu tyáaruj tɨꞌij jitzán huataséjreꞌen jeꞌej tɨ een ɨ muárɨeꞌriaꞌraꞌ ɨ Dios.

4
00:00:46,900 --> 00:01:02,600
Tɨꞌɨj ooj huányeeriꞌcɨj, aꞌyaa pu tyúuxɨeꞌveꞌ tyaj aꞌyan huárɨnyij ɨ muárɨeꞌriaꞌraꞌ jɨmeꞌ ɨ tɨ unyojoꞌtaꞌítyacaꞌ, jiꞌnye puꞌríj huariáꞌtɨcaꞌrij, ajta quee cheꞌ ɨꞌríitaj jaꞌmej tɨꞌij aꞌtɨ́j tyuꞌmuárɨeꞌen.

5
00:01:02,600 --> 00:01:11,400
Ijíij nyaj nyooj yan séejreꞌ ɨ cháanacaj japua, nyáaj nu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ jɨn huányeeriꞌij íiyan cháanacaj japua.

6
00:01:11,400 --> 00:01:25,400
Tɨꞌɨj aꞌyan tyuꞌtaxáataj, aj puꞌij ɨ Jesús a chóotaꞌ rájtzitzee, ajta juxɨtyéj jɨn jaatyáaruꞌnyej ɨ chuéj, aj puꞌij jaꞌrápɨtyijra ɨ jɨꞌsáaraꞌ jitze aꞌɨ́jcɨ ɨ taꞌrácuun.

7
00:01:25,400 --> 00:01:49,080
Ajta aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn: —Áricuj aꞌájna joꞌtɨj jaꞌrájmuaa a tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Siloé (Siloé aꞌyaa pu huatóomuaꞌaj tɨjɨn: ɨ tɨ huataꞌítyiꞌhuacaꞌ.) Aꞌáa puꞌij joꞌmej aꞌɨ́jna ɨ tɨ arácun tɨꞌɨj ij acóojɨstaꞌmij, ajta tɨꞌɨj ujaꞌrájraa puꞌríj atányeericaꞌaj.

8
00:01:49,080 --> 00:02:10,640
Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj avéjriꞌ huacháatɨmaꞌcaa joꞌtɨj jáꞌchajcaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ aꞌtɨ́j, majta ɨ maj aꞌyan tyéꞌsejracaꞌaj tɨ túmii huáꞌhuaviiracaꞌaj ɨ tyeɨ́tyee, aꞌyaa mu tyúuꞌihuoꞌracaꞌaj tɨjɨn: —¿Nyiquee aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ aꞌáa joꞌtaquéej túmii huáꞌhuaviiracaꞌaj ɨ tyeɨ́tyee?

9
00:02:10,640 --> 00:02:31,280
Séecan mu aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨjɨn: —Aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen. Majta séecan aꞌyan tɨjɨn: —Capu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen, aꞌyaa puꞌuj huaséꞌrin tɨꞌɨj aꞌɨ́jna. Ajta aꞌɨ́jna, jusɨ́ɨj pu aꞌyan tyúuxajtacaꞌaj tɨjɨn: —Nyáaj nu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen.

10
00:02:31,280 --> 00:02:37,080
Matɨꞌɨj mij aꞌyan tyaataꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn: —¿Jiꞌnye yeꞌej petyaꞌtányeeriacaꞌ?

11
00:02:37,080 --> 00:03:08,200
Aj puꞌij aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn: —Aꞌɨ́jna ɨ tyáatɨꞌ tɨ aꞌyan ántyapuaj tɨjɨn Jesús, aꞌɨ́ɨ pu chuéj huatyápuɨtacaꞌ, tɨꞌquij naꞌráahuatyaꞌxɨj ɨ nyaj jɨɨseꞌ, ajta jeꞌen aꞌyan tyinaatéꞌexaaj tɨjɨn: “Áricuj aꞌájna a Siloé, joꞌtɨj jaꞌrájmuaa, pajta jeꞌen aráꞌajoꞌsixɨꞌɨn.” Nyáaj nu nyij aꞌáa joꞌmej, nyajta jeꞌen arányajoꞌsixɨj, aj nu nyij atányeeriacaꞌ.

12
00:03:08,200 --> 00:03:19,760
Matɨꞌɨj mij aꞌyan tyaataꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn: —¿Joꞌnyij jeꞌej jeꞌen aꞌɨ́jna ɨ aꞌtɨ́j? Aꞌyaa puꞌij tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn: —Canu jamuaꞌreej.

13
00:03:19,760 --> 00:03:26,400
Aj mu mij yoꞌvíꞌtɨj aꞌɨ́jcɨ ɨ taꞌrácuunyicaꞌaj aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ fariseos.

14
00:03:26,400 --> 00:03:38,020
Ajta aꞌájna putyíꞌrɨjcaa ɨ xɨcáaraꞌ maj jitzán jusoꞌpii tɨꞌɨj ɨ Jesús jaatyáaruꞌnyej ɨ chuéj ajta tyáahuaj aꞌɨ́jcɨ ɨ taꞌrácuunyicaꞌaj,

15
00:03:38,020 --> 00:03:59,300
aꞌɨ́ɨ mu mij aꞌyan tyaataꞌíhuoꞌriꞌ jeꞌej tɨ tyaꞌtáꞌnyeeriacaꞌ. Ajta aꞌɨ́jna ɨ aꞌtɨ́j aꞌyaa pu tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn: —Aꞌɨ́ɨ pu chuéj huatyáaruꞌnyej ɨ juɨ́ꞌɨriqueꞌ jɨmeꞌ ajta jeꞌen naꞌrápuɨtyijraj ɨ nyajɨ́ɨseꞌ, aj nu nyij arányajoꞌsij, nyatɨꞌɨj nyij atányeeriacaꞌ.

16
00:03:59,300 --> 00:04:27,640
Séecan mu ɨ fariseos aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨjɨn: —Aꞌɨ́jna ɨ tɨ aꞌyan huarɨ́j capu ɨ Dios jimi jáꞌmaꞌcan, jiꞌnye capu jaatyátzaahuatyej aꞌɨ́jcɨ xɨcáaraꞌ ɨ tyaj jitzán tasoꞌpii. Majta séecan aꞌyaa mu tyíꞌxajtacaꞌaj tɨjɨn: —¿Jiꞌnye tyíɨꞌrij tɨ aꞌtɨ́j aꞌyan huárɨnyij, tɨpuaꞌaj áꞌɨtzeeriaꞌaj ɨ Dios jimi? Aꞌɨ́j mu jɨn jéꞌtaꞌ huacɨ́j aꞌɨ́ɨmaj,

17
00:04:27,640 --> 00:04:50,520
matɨꞌɨj mij majtáhuaꞌaj aꞌyan tyaataꞌíhuoꞌriꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ arácuunyicaꞌaj tɨjɨn: —Aꞌɨ́ɨ pu arí tyimuáahuaa pej pij atányeerij, ¿jiꞌnye petyíꞌxaj, aꞌtanyíj puéꞌeen aꞌɨ́jna? Aj puꞌij aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn: —Aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ Dios jitze maꞌcan tyíꞌxaj.

18
00:04:50,520 --> 00:05:05,900
Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan camu jaꞌantzaahuaj tɨ aracúunyij huanɨeꞌhuacaꞌ ajta jeꞌen arí atányeericaꞌaj, ꞌasta manaꞌaj quee huoꞌtaꞌíjtacaꞌ mej mij ujoꞌváꞌjuꞌ ɨ huájsimuaꞌmuaꞌ,

19
00:05:05,900 --> 00:05:20,880
matɨꞌɨj mij aꞌyan tyihuoꞌtaꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn: —¿Nyi aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ jáꞌmuayoj? ¿Nyi aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ siaj aꞌyan tyáꞌxaj yee aracúunyij pu huanɨeꞌhuacaꞌ? ¿Jiꞌnye tyuꞌrúj tɨꞌij arí atányeej?

20
00:05:20,880 --> 00:05:32,380
Aꞌyaa mu aꞌɨ́ɨmaj ɨ huájsimuaꞌmuaꞌ tyityaatanyúj tɨjɨn: —Aꞌyaa tu tyáꞌmuaꞌreej tɨ tayój puéꞌeen, tyajta jamuaꞌreej tɨ aracúunyij huanɨeꞌhuacaꞌ,

21
00:05:32,380 --> 00:05:46,540
ajta catu jamuaꞌreej jeꞌej tɨ tyuꞌrúj tɨꞌij arí ijíij atányeej, nusu aꞌtɨ́j tɨ tyáahuaj. Siataꞌaj jaataꞌíhuoꞌ, jiꞌnye puꞌríj vástɨꞌ, aꞌmúu pu jusɨ́ɨj tyuꞌtaxájtaj.

22
00:05:46,540 --> 00:06:05,000
Aꞌyaa mu tyuꞌtaxájtacaꞌ ɨ huájsimuaꞌmuaꞌ, jiꞌnye aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan aꞌyaa mu meríj tyaaxáꞌpuɨꞌɨntariaꞌcaꞌaj mej mij huiꞌráꞌityej u tyeyúuj tzajtaꞌ aꞌtɨ́j tɨnaꞌaj tɨ aꞌyan tyuꞌtaxáj yee Jesús pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ Cɨríistuꞌ.

23
00:06:05,000 --> 00:06:14,040
Aꞌɨ́j mu jɨn ɨ huásimuaꞌmuaꞌ aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨjɨn: “Siataꞌaj jaataꞌíhuoꞌ aꞌɨ́jcɨ, jiꞌnye puꞌríj vastacaꞌaj.”

24
00:06:14,040 --> 00:06:36,380
Aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel ajtyámaꞌcan majtáhuaꞌaj mu jaatajé aꞌɨ́jcɨ tɨ arácuunyicaꞌaj, majta jeꞌen aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn: —Pataꞌaj jitzán maꞌcan ɨ Dios taatéꞌexaatyeꞌ ɨ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ. Ityáj tu jamuaꞌreej tɨ aꞌɨ́jna ɨ tyáatɨꞌ áꞌɨtzeereꞌ ɨ Dios jimi.

25
00:06:36,380 --> 00:06:51,220
Aꞌyaa pu tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn: —Tɨpuaꞌaj áꞌɨtzeereꞌ ɨ Dios jimi, nusu quee, canu jamuaꞌreej. Aꞌɨ́j nu xaa muaꞌreej nyaj arácuunyicaꞌaj, nyajta ijíij nyeríj atányeej.

26
00:06:51,220 --> 00:07:01,200
Majtáhuaꞌaj mu aꞌyan tyaataꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn: —¿Jiꞌnye yeꞌej muáaruuj? ¿Jiꞌnye yeꞌej tyimuáahuaa pej pij atányeeriacaꞌ?

27
00:07:01,200 --> 00:07:18,120
Aj puꞌij aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn: —Nuꞌríj jamuaatéꞌexaa, siajta muaꞌaj caxu náꞌtzaahuatyeꞌ. ¿Jiꞌnye setyáꞌxɨeꞌveꞌ nyej nyajtáhuaꞌaj jamuaatéꞌexaatyeꞌen? ¿Nyi aꞌyan setyáꞌxɨeꞌveꞌ siaj siajta jamuán huacɨ́ꞌcaꞌan?

28
00:07:18,120 --> 00:07:29,440
Aj mu mij jeꞌej puaꞌaj tyaatajé, aꞌyaa mu tɨjɨn: Muáaj paj jamuán huayiꞌij aꞌɨ́jcɨ ɨ tyáataj, tyajta ityáj aꞌɨ́j tu jáꞌastijreꞌ ɨ Moisés.

29
00:07:29,440 --> 00:07:39,160
Tyajta aꞌyan tyáꞌmuaꞌreej tɨ ɨ Dios jamuán tyuꞌxájtacaꞌ ɨ Moisés, ajta aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ aꞌtɨ́j catu jamuaꞌreej joꞌtɨj jáꞌmaꞌcan.

30
00:07:39,160 --> 00:07:54,400
Aj puꞌij ɨ taꞌrácuunyicaꞌaj aꞌyan tyuꞌtanyúj tɨjɨn: —Capu jeꞌej ámiteereꞌ jeꞌej siaj tyíꞌxaj. Caxu muaꞌaj jamuaꞌreej joꞌtɨj jáꞌmaꞌcan, ajta aꞌɨ́ɨ pu tyináahuaj nyej nyij atányeerej.

31
00:07:54,400 --> 00:08:08,040
Aꞌyaa tu tyámuaꞌ naa tyáꞌmuaꞌreej tɨ ɨ Dios quee huáꞌnamuaj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jimi áꞌɨtzeereꞌ, sulu aꞌɨ́ɨjma puꞌuj ɨ maj janaꞌmichej majta aꞌyan rɨcɨj jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn tyáꞌxɨeꞌveꞌ.

32
00:08:08,040 --> 00:08:16,800
Catu aꞌnáj aꞌyan tyáanamuajriꞌ tɨ sɨ́ɨj aꞌyan tyáahuatyeꞌen ɨ tɨ aracúunyij huanɨeꞌhuacaꞌ tɨꞌij atányeerej.

33
00:08:16,800 --> 00:08:23,040
Tɨpuaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ tyáatɨꞌ quee ɨ Dios jimi jáꞌmaꞌcantaj, capu aꞌyan rɨnyíicheꞌ.

34
00:08:23,040 --> 00:08:39,080
Matɨꞌɨj mij aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn: —Muáaj paj jéehua aꞌɨtzéeriaꞌaj ɨ Dios jimi patɨꞌɨj huanɨeꞌhuacaꞌ, ¿nyi aꞌyan petyáꞌxɨeꞌveꞌ pej pij ityájma tyitáamuaꞌtyej? Aj mu mij jiꞌráꞌityacaꞌ u tyeyúuj tzajtaꞌ.

35
00:08:39,080 --> 00:08:56,080
Ajta aꞌɨ́jna ɨ Jesús aꞌyaa pu tyáamuaꞌreeriꞌ maj jiꞌráꞌityacaꞌ ɨ taꞌrácuunyicaꞌaj, ajta tɨꞌɨj jaꞌantyinájchacaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ aꞌtɨ́j, aꞌyaa pu tyaataꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn: —¿Nyi petyáꞌtzaahuatyeꞌ aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ yójraꞌ ɨ Dios?

36
00:08:56,080 --> 00:09:07,000
Aj puꞌij aꞌyan tyaataꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn: —Nyavástaraꞌ, naatéꞌexaatyeꞌ, aꞌtanyíj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen nyej nyij jimi tyáꞌantzaahuatyeꞌen.

37
00:09:07,000 --> 00:09:15,200
Jesús pu aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn: —Papuꞌríj jaaséej: Nyáaj nu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen, ɨ paj jamuán tyiꞌtyáxajta.

38
00:09:15,200 --> 00:09:26,660
Aj puꞌij aꞌɨ́jna ɨ tyévij jimi tyítunutacaꞌ ɨ Jesús, ajta aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn: —Nyavástaraꞌ, nyáaj nu tyáꞌtzaahuatyeꞌ.

39
00:09:26,660 --> 00:09:47,520
Ajta ɨ Jesús aꞌyaa pu tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨjɨn: —Nyáaj nu aꞌɨ́jcɨ jɨn mujoꞌvéꞌmej íiyan ɨ cháanacaj japua nyej nyij néijmiꞌcaa ooxɨ́jtyeꞌen, mej mij atanyéjnyeꞌrej ɨ maj aracúcuꞌnyijmee, ajta mej mij aracúcuꞌnyij muáꞌraꞌnyij aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj atanyéjnyeꞌ.

40
00:09:47,520 --> 00:10:00,520
Séecan mu ɨ fariseos aꞌáa joꞌtyúꞌuucaꞌaj, matɨꞌɨj aꞌyan tyáanamuajriꞌ, aꞌyaa mu mij tyaataꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn: —¿Nyiquij ityáj tyajta aracúcuꞌnyijmee?

41
00:10:00,520 --> 00:10:22,060
Jesús pu aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn: —Tɨpuaꞌaj muaꞌaj sequée atanyéjnyeꞌrij, caxu tyiꞌtɨ́j jɨn ootyaꞌɨtzéereꞌnyijcheꞌen ɨ siaj jɨn quee xáꞌpuɨꞌ huarɨ́j. Maj siajta aꞌyan tyíꞌxaj siaj atanyéjnyeꞌ, aꞌɨ́j pu jɨn néijmiꞌi jaꞌmua jitze tyíꞌpuaꞌren ɨ siaj jɨn quee xáꞌpuɨꞌ huarɨ́j.