\id JHN
\h San Juan
\toc1 San Juan
\mt1 Aɨn tɨ raꞌuyuꞌuxacaꞌa aɨjna ɨ San Juan cɨmeꞌen aɨjna ɨ Jesucɨriistuꞌu
\c 1
\s Ɨ tɨ cɨn autyejche i yuꞌuxari
\p
\v 1 Jajcua ɨmɨ pu seijraꞌacaa aɨjna ɨ tɨ jee tɨcɨn ɨ nyuucari. Ajta, aɨjna ɨ nyuucari, aɨ pu seijraꞌacaa ɨ Dioj jemi. Ajta aɨ pu Dioj puéenyaꞌa aɨjna ɨ nyuucari.
\v 2 Aɨ pu jajcua ɨmɨ seijraꞌacaa ɨ Dioj jemi tɨꞌɨj cai xɨ maꞌahuaꞌacaa ɨ chaanaca.
\v 3 Nain tɨj naꞌa tɨ tiꞌiseijreꞌe, aɨjna nyuucari jetze pu ayan tyuꞌutaseijre. Aɨ pu ɨ Dioj, ajta aɨjna ɨ nyuucari, aɨ mu naijmiꞌi tyuꞌutaahuacaꞌa tɨj puaꞌamua yen tiꞌiseijreꞌe. Ajta, capu tiꞌitɨ ayan tiꞌiseijraꞌa aꞌameꞌencheꞌe tɨ puaꞌa cai aɨn nyuucari ayan tyuꞌutaxajtancheꞌe.
\p
\v 4 Tɨj naꞌa jajcua ɨmɨ tɨ yu eꞌireꞌenye, aɨj pu jetze eꞌiráninyeicaꞌa aɨjna tɨ iꞌiruuri rusen cɨmeꞌe. Ajta aɨj pu cɨn ayan huanyeeriꞌicɨcaa huaꞌa tzajtaꞌa ɨ tyaɨte aɨjna cɨmeꞌe tɨ cɨn iꞌiruuri mej mi meyan raamuaꞌaree aꞌij tɨ een ɨ Dioj jemi.
\v 5 Ajta aɨjna tej teyan tyajta ratamuaꞌamua tɨcɨn tatzari, aɨ pu huanyeeriꞌicɨ aꞌaraa aɨme tzajtaꞌa ɨ tyaɨte ɨ maj áꞌujhuaꞌanyaꞌa tɨcaꞌamisteꞌe. Majta aɨme ɨ mej meyan tɨcaꞌamisteꞌe áꞌujhuaꞌanyaꞌa, camu raayɨꞌɨtɨhuaꞌa maj raꞌujeꞌica ɨ tatzari tɨ huaꞌatzajtaꞌa huanyeeriꞌicɨcaa.
\p
\v 6 Seij pu ayan u aꞌuveꞌeme tɨ Dioj ayan yaꞌutaityacaꞌa. Ayaa pu antyahuaacaꞌa tɨcɨn Juan.
\v 7 Ayaa pu een cɨn u aꞌuveꞌeme tɨ ij ayan aɨjna cɨn tyaꞌanxájta aꞌij tɨ ari tiꞌijmuaꞌareeracaꞌa aɨjna cɨmeꞌen tɨ iꞌi tatzari, mej mi naimiꞌi meyan tyaꞌantzaahuateꞌen aꞌij tɨ aɨn ayan tihueꞌixaateꞌe.
\v 8 Ajta aɨjna ɨ Juan, capu aɨn puéenyaꞌa ɨ tatzari silu ayaa puꞌu een cɨn aꞌuveꞌeme tɨ ij aɨjna cɨn tihuaꞌutaꞌixaateꞌen aɨjna jetze maꞌacan aɨjna ɨ tatzari.
\v 9 Ajta aɨn tɨ tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tatzari pueen, tɨ ajta huatatátza huanyeeriꞌi aꞌayeꞌi huaꞌa tzajtaꞌa ɨ tyaɨte, aꞌachu maj puaꞌamua yen seijreꞌe, aɨ pu mu aꞌuvéꞌemaꞌacaa iiyan chaanaca japua.
\p
\v 10 Aɨ pu ayan huatyajturaa iiyan chaanaca japua. Ajta, aɨ pu nain tyuꞌutaahuacaꞌa tɨj naꞌa tɨ yan chaanaca japuan tiꞌiseijreꞌe. Ma majta maɨn, ɨ mej yan huachaatɨmaꞌacaa iiyan chaanaca japua, camu raamuáꞌa.
\v 11 Aɨ pu mu aꞌuvéꞌemaꞌacaa, ajta aɨme jemi ɨ rutyaɨtestyamuaꞌa huatyajturaa. Majta aɨme, camu raꞌancureꞌeviꞌitɨ.
\v 12 Ma majta, seica mu xaa raꞌancureꞌeviꞌitɨ aɨme ɨ tyaɨtestyamuaꞌameꞌen. Ajta aɨn, ayej tihuaꞌutaꞌa aɨmej ɨ maj raꞌastijre mej mi yaujmuaꞌameꞌen pueenyaꞌa muaꞌaraꞌani ɨ Dioj aꞌachu maj puaꞌamuaca.
\v 13 Majta aɨme, camu meyan tyetyaca jetze aꞌiráninyeicaꞌa maɨjna cɨmeꞌe tɨ tyaataꞌa ayan tiꞌijxeꞌevaꞌacaa. Camu aꞌatzu xaa nyaꞌu, silu ayaa muꞌu maɨjna jetze ajtyamaꞌacan ɨ Dioj.
\s Aɨ pu huataujtevistacaꞌa ɨ nyuucari.
\p
\v 14 Ajta aɨn ɨ nyuucari aɨ pu ayan huataujtevistacaꞌa. Aɨ pu ajta ityejmi jemi huatyajturaa. Tyan tu tyajta teyan raaseij tyaɨjna ɨ tɨ cɨn rɨꞌɨ tiraataꞌa ɨ Dioj. Tyan tu raaseij ɨ tɨ cɨn Dioj rɨꞌɨ tyuꞌutaꞌa aɨjna cɨmeꞌe tɨ aɨ naꞌa caj tiꞌiyaujraꞌan ɨ Dioj. Aɨ pu eꞌemaꞌacan ɨ ruyaꞌupua jemi. Nain pu cɨn rɨꞌɨ titájchaɨcaꞌa ruxéꞌeviꞌiraꞌa cɨmeꞌe. Ajta, nain pu ayan tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tyuꞌutaxajtacaꞌa.
\v 15 Ajta aɨn ɨ Juan, ayaa pu aɨjna cɨn tyuꞌutaxajtacaꞌa, ayan tiꞌixaata tɨcɨn:
\p ―Ai pu aɨn pueen ɨ nyaj cɨmeꞌen nyeri tyajamueꞌixaa yee aɨjna tɨ yeꞌeveꞌeme nyaj cujtaꞌan, eitzeꞌe pu vaꞌacan cɨn tiꞌityejvee nyacai inyaa, aꞌini aɨ pu anacai seijraꞌacaa nyacai inyaa. ―Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa.
\p
\v 16 Naijmiꞌi ityan tuꞌuri teyan tyaɨjna cɨn raꞌancuraꞌa tyaɨjna cɨmeꞌe ɨ tɨ nain cɨn rɨꞌɨ naa titataꞌaca. Ruxeꞌeveꞌeviꞌiraꞌa pu cɨn rɨꞌɨ titataꞌaca tɨj naꞌa tɨ yu aucaꞌitɨ aꞌame.
\v 17 Aꞌini ayaa puꞌu, aɨjna ɨ nyuucari ɨ maj cɨn tiꞌijta, Dioj pu ayan raatyajtuaa ɨ Moisés jemi. Dioj pu ajta ayan tiréijca aɨjna ɨ Jesús, tɨ ajta Cɨriistuꞌu pueen, tɨ ij aɨn ruxéꞌeviꞌiraꞌa cɨn rɨꞌɨ titaataꞌan, tɨ ij ajta tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn titaataseijrateꞌen aꞌij tɨ tiꞌijxeꞌeveꞌe ɨ Dioj.
\v 18 Capu aꞌatɨ aꞌanaj raaseij ɨ Dioj, silu aɨ puꞌu tɨ aɨ naꞌa caj tiꞌiyaujraꞌan. Ruxeꞌeveꞌeviꞌiraꞌa pu cɨn rɨꞌɨ titataꞌaca tɨj naꞌa tɨ yu aucaꞌitɨ aꞌame. Capu aꞌatɨ aꞌanaj raaseij ɨ Dioj, silu aɨ puꞌu tɨ saɨj naꞌa yaujraꞌan pueen, tɨ ajta Dioj jemi seijreꞌe, aɨ pu ayan taatamuáꞌate aꞌij tɨ een.
\s Ɨ Juan tɨ huaꞌamuaɨꞌɨhuacaraꞌa pu tyaꞌanxájta cɨmeꞌen ɨ Jesús tɨ iꞌi Cɨriistuꞌu
\r (Mt. 3:11-12; Mr. 1:7-8; Lc. 3:15-17)
\p
\v 19 Majta aɨme ɨ maj Israel jetze ajtyamaꞌacan, maj majta tejeꞌijta maujna Jerusalén, aɨ mu huajaꞌutaityacaꞌa ɨ Juan jemi seica ɨ maj tiꞌivaɨraꞌacaa u huaꞌateyujtaꞌa, majta seica ɨ maj maɨjna jetze aꞌiraanye aɨjna ɨ Leví tyaacan mej mi meyan tiraataihuaꞌu tɨ cɨmeꞌen yee: “¿Aꞌataani paj pɨrɨcɨ?”
\v 20 Ajta aɨjna ɨ Juan, capu huaꞌutaꞌijmɨjriꞌi maj raamuaꞌati silu ruxéꞌeviꞌiraꞌa pu cɨn ayan tihuaꞌutaꞌixaa mejseiiraca naijmiꞌi ɨ tyaɨte. Ayan tɨcɨn:
\p ―Canu nyaa nyaɨn pueen ɨ Cɨriistuꞌu tɨ Dioj raꞌantihuau.
\p
\v 21 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌataajni paj pueen? ¿Ni paɨn pueen aɨjna ɨ Elías?
\p Ajta ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Canu nyaɨn pueen.
\p Majta meyan tɨcɨn:
\p ―¿Ni paɨn pueen ɨ tyaj rachuꞌeveꞌe, aɨjna tɨ Dioj jetze maꞌacan titaataꞌixaateꞌesin?
\p Ayaa pu tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Canu nyaɨn pueen.
\p
\v 22 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌataani nyaꞌu paj pueen muaa? Pataꞌaj taataꞌixaateꞌen aꞌa cɨmeꞌen tej ti tyajta teyan tihuaꞌutaꞌixaateꞌen aɨme ɨ maj tajaꞌutaityacaꞌa. ¿Aꞌini petiꞌixa aꞌa cɨmeꞌen?
\p
\v 23 Aj puꞌi ayan Juan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu nyaɨn pueen aɨjna tɨ ayan cɨmeꞌen tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Isaías tyaacan tɨ nuꞌu ayan aꞌatɨ pu aꞌa avéꞌejijhua aujna huaꞌɨtzita. Ayan tɨcɨn: “Rɨꞌɨ xu huaujruuren sej si seyan tyamuaꞌa naa raꞌancureꞌeviꞌitɨn saɨjna ɨ tavastaraꞌa.”
\p
\v 24-25 Majta seica ɨ fariseos, ɨ maj tyuꞌutaijtiꞌire, ayaa mu tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa peyan muaa cai aɨn pueen aɨjna ɨ Cɨriistuꞌu, pajta cai muaa aɨn pueen ɨ Elías, pajta cai muaa aɨn pueen aɨjna ɨ tyaj rachuꞌeveꞌe tɨ Dioj jetze maꞌacan titaataꞌixaateꞌesin, ¿aꞌini een cɨn peyan huaꞌamuaɨꞌɨhua ɨ tyaɨte?
\p
\v 26 Ayaa pu tyuꞌutanyúu aɨjna ɨ Juan tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu aꞌamuamuaɨꞌɨhua jaj cɨmeꞌe. Ma ajta, seij pu ayan muejmi jemi seijreꞌe ɨ saj cai ramuaꞌate.
\v 27 Ai pu aɨn pueen ɨ tɨ auj me eꞌeveꞌeme. Aꞌini inyaa cɨleenyaꞌa nu cɨn tiꞌityejvee ɨ jemin, capu ayan tiraavijteꞌe nyaj raꞌajtaɨꞌɨpɨꞌɨn ɨ caꞌacairaꞌan.
\p
\v 28 Ayaa pu tyuꞌuruu aujna aꞌahuaꞌa tɨ ayan tyajaꞌarajtyahuaa tɨcɨn Betábara, u jetze pujmeꞌen, ɨ atyaꞌanaraꞌan jetze ɨ Jordán, aꞌu tɨ aɨn Juan huajaꞌamuaɨꞌɨhuacaꞌa.
\s Cɨmeꞌen ɨ canyaꞌa tɨ Dioj raatámuaɨꞌɨvajta
\p
\v 29 Yaa ruꞌijmuaꞌa yee, aɨ pu huaseij aɨjna ɨ Jesús tɨ eꞌeveꞌemaꞌacaa ajna jemin. Aj pu i ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Juan tɨcɨn:
\p ―Casiꞌi xaaseij muan, mɨ canyaꞌa Dioj tɨ raatámuaɨꞌɨvajta. Ai pu aɨn pueen tɨ ruxéꞌeviꞌiraꞌa cɨn raꞌurauuna nain cɨmeꞌe aꞌij mej tityaꞌutyajturaa ɨ Dioj jemi aꞌachu maj puaꞌamua yen seijreꞌe iiyan chaanaca japua.
\v 30 Ai pu aɨn pueen ɨ nyaj cɨmeꞌen neyan tyuꞌutaxajtacaꞌa nyatɨꞌɨj neyan tyajamuaataꞌixaa yee: “Saɨj pu ye éꞌeveꞌemaꞌa aꞌame nyahuaritaꞌa majcaꞌihua, tɨ ajta eitzeꞌe vaꞌacan cɨn tiꞌityejvee nyacai inyaa, aꞌini aɨ pu anacai huataseijre nyacai inyaa.”
\v 31 Canu nyajta inyaa nyasaɨj ramuaꞌatyajcaa. Aru ayaa nu een cɨn mu aꞌuveꞌeme nyej ni neyan huaꞌumuaɨꞌɨhua ɨ jaj cɨmeꞌe tɨ ij aɨn ayan huataseijreꞌen aɨme jemi ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan.
\p
\v 32 Aj puꞌi Juan ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Ayaa nu raaseij nyaɨjna ɨ xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj tɨ uteꞌe eꞌicámaꞌacaa. Yaa pu seijraꞌacaa tɨj cucuiꞌi. Aj pu i an múutzeꞌen aꞌujyeijxɨ.
\v 33 Canu aꞌatzu ramuaꞌatíncheꞌe tɨ puaꞌa cai ayan tinaataꞌixaateꞌencheꞌe aɨjna tɨ nyajaꞌutaityacaꞌa ayan tɨcɨn: “Tɨ puaꞌa hui peyan raaseij tɨ aɨn xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj ayan eꞌicaanyen tɨ ij seij japuan huatyaturan, aj paj ramuaꞌati tɨ aɨn pueen tɨ ayan tiraataijteꞌesin aɨjna ɨ xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj tɨ muejmi tzajtaꞌa huatyaturan sej si saɨjna jetze araujcaꞌanyen.”
\v 34 Nyaa nu neyan raaseij. Nyajta nu neyan tyajamuaataꞌixaateꞌesin tɨ aɨn pueen ɨ yaujraꞌan ɨ Dioj. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\s Cɨmeꞌen ɨ maj anacai áꞌujhuaꞌanyaꞌa jamuan ɨ Jesús
\p
\v 35 Yaa ruijmuaꞌa yee, ajtahuaꞌa pu aun aꞌutyavaacaꞌa aɨjna ɨ Juan. Ajta aɨme ɨ tɨ huaꞌuviꞌitɨjmaꞌa, huaꞌapua mu jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa.
\v 36 Tɨꞌɨj raaseij tɨ aun aꞌatamaꞌacaa aɨjna ɨ Jesús, ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Xaaseij muan, ɨ canyaꞌa Dioj tɨ raatamuaɨꞌɨvajta.
\p
\v 37 Matɨꞌɨj meyan tiraanamuajriꞌi aɨme ɨ maj huaꞌapua, matɨꞌɨj mi Jesús huataven.
\v 38 Ajta aɨn Jesús, tɨꞌɨj pɨ aꞌureꞌeve, aj puꞌi huaꞌuseij maj raavájrajmeꞌe. Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini setiꞌijxeꞌeveꞌe muan?
\p Aj mu meyan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Rabí, ¿aꞌuni peꞌeche muaa?
\p Aijna i nyuucari tɨcɨn Rabí, ayaa pu huataujmuaꞌa tɨcɨn Tevi tɨ Tihuaꞌamuaꞌate.
\p
\v 39 Aj pu i Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Sataꞌaj ya vaꞌajuꞌun sataꞌaj yaꞌuseij.
\p Matɨꞌɨj mi aꞌucɨj jamuan. Majta u yaꞌuseij aꞌutɨ eꞌechajcaꞌa. Majta mu jamuan aun aꞌutyajturaa aꞌachu puaꞌan oora tiꞌituraacaꞌa aɨjna xɨcajraꞌa jetze. Yaa pu tyauumaꞌaca tyaꞌacáaráꞌa tacuarixpua.
\p
\v 40 Ajta, saɨj tɨ huaꞌajetze ajtyamaꞌacantacaa ɨ maj huaꞌapua ɨ maj Jesús jamuan aꞌucɨ́j, ayaa pu antyahuaacaꞌa tɨcɨn Andrés. Aɨ pu juutzajraꞌan pɨrɨcɨ aɨjna ɨ Simón, tɨ ajta iꞌi Pedro.
\v 41 Aj puꞌi aɨn Andrés anacai raꞌantinajchacaꞌa aɨjna ɨ rujaꞌa, ɨ Simón. Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tuꞌuri ráatyau tyaɨjna ɨ Mesías. (Mesías, ayaa pu huataujmuaꞌa aɨjna ɨ nyuucari tɨcɨn Cɨriistuꞌu tɨ Dioj Raꞌantihuau.)
\p
\v 42 Tɨꞌɨqui yaꞌaraaviꞌitɨ aɨjna ɨ Simón ɨ Jesús jemi. Ajta aɨn Jesús, tyamuaꞌa pu tiraꞌaraaseij. Ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Muaa paj aɨn pueen ɨ yaujraꞌan ɨ Jonás. Ayaa paj antyahuaa puaꞌame tɨcɨn Cefas. (Cefas, ayaa pu huataujmuaꞌa tɨcɨn Pedro, tɨ ajta tetej pueen.)
\s Cɨmeꞌen aɨjna ɨ Felipe, ajta ɨ Natanael
\p
\v 43 Yaa ruijmuaꞌa yee, Jesús pu aun áꞌuyeꞌimɨjcaa. Ayaa pu tiraaxaꞌapɨꞌɨntare tɨ aun áꞌumeꞌen aujna ajtyapua, Galileeya aꞌahuaꞌa. Tɨꞌɨj i aɨn raꞌantinajchacaꞌa aɨjna ɨ Felipe. Ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Pataꞌaj nya jamuan áꞌuchaꞌacanyeꞌen.
\p
\v 44 Aɨjna ɨ Felipe, au pu eꞌemaꞌacantacaa, aujna chajtaꞌa tɨ ayan tyajaꞌarajtyahuaa tɨcɨn Betsaída. Au mu majta eꞌemaꞌacan aɨjna ɨ Andrés, ajta aɨjna ɨ Pedro.
\v 45 Aj puꞌi aɨn Felipe aɨn huátyau ɨ Natanael. Ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tuꞌuri ráatyau tyaɨjna tɨ cɨmeꞌen Moisés tyaacan ayan raꞌuyuꞌuxacaꞌa aɨjna jetze ɨ yuꞌuxari, ɨ nyuucari ɨ maj cɨn tiꞌijta. Ai pu hui ajta aɨn pueen ɨ maj majta cɨmeꞌen raꞌuyuꞌuxacaꞌa aɨme ɨ mej Dioj jetze maꞌacan tiꞌixaxaꞌataꞌa. Ai pu aɨn pueen aɨjna ɨ Jesús, Nazaret tɨ eꞌemaꞌacan. Aɨ pu yaujraꞌan pueen ɨ José.
\p
\v 46 Ajta aɨjna ɨ Natanael, ayaa pu tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Ni qui Nazaret eꞌemaꞌacan? ¿Ni ayan tiꞌirɨꞌɨri tɨ aun Nazaret tiꞌitɨ aꞌiraanyen tɨ tiꞌireꞌen?
\p Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa aɨjna ɨ Felipe tɨcɨn:
\p ―Cheꞌere, pataꞌaj yaꞌuseij.
\p
\v 47 Tɨꞌɨj Jesús raaseij tɨ eꞌeveꞌemaꞌacaa aɨjna ɨ Natanael, ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa cɨmeꞌen aɨjna tɨcɨn:
\p ―Xaaseij, puꞌuri eꞌeveꞌeme seij tɨ tzɨteꞌe Israel jetze ajtyamaꞌacan. Capu tiꞌihueꞌitzi aɨjna jemi. Capu aꞌanaj tiꞌihueꞌitaca.
\p
\v 48 Aj puꞌi aɨn Natanael ayan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌuni pe nyajaꞌumuáꞌa? ¿Aꞌini pej pi een cɨn nyamuaꞌate?
\p Jesús pu ayan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu nyaun muajaꞌuseij patɨꞌɨj paun eꞌiracatii jeten aɨjna ɨ huarej, tɨꞌɨj cai xɨ muaatajeeva aɨjna ɨ Felipe.
\p
\v 49 Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa aɨjna ɨ Natanael tɨcɨn:
\p ―Rabí, muaa paj paɨn pueen pej iꞌi yaujraꞌan ɨ Dioj. Muaa paj aɨn pueen ɨ pej titaataijteꞌesin ityejmi i tyej Israel jetze ajtyamaꞌacan.
\p
\v 50 Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Muaa paj peyan tyaꞌatzaahuateꞌe paɨjna cɨmeꞌe nyej neyan timuaataꞌixaa yee nyaj nyaun muajaꞌuseij patɨꞌɨj paun eꞌiracatii ɨ huarej jete. Ayaa nu tiꞌimueꞌixaateꞌe pej pauj peyan tiꞌiseiran tiꞌitɨ cɨmeꞌe tɨ eitzeꞌe ruxeꞌeveꞌe cai aɨjna.
\p
\v 51 Ajta ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Ayaa nu tiꞌimueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe pej peyan raseijran tɨ ayan antacúuniꞌihua aꞌame u tajapua. Majta aɨme ɨ mej maun tiꞌivaɨreꞌe Dioj tɨ eꞌeseijreꞌe, aɨ mu yavaꞌacaninyeicaꞌa muaꞌajuꞌun inyeetzi jemi, i nyaj nyajta tyaataꞌa jetze aꞌiraanye. Majta mu aun aꞌujninyeicaꞌa muaꞌajuꞌun maujna u tajapua.
\c 2
\s Cɨmeꞌen ɨ tɨ anacai Jesús huarɨj ɨ maj cɨn rɨꞌɨ tiraꞌutaseij
\p
\v 1 Tɨꞌɨj hueica xɨcajretze tyaumaꞌaca, saɨj pu huatyenyaɨchacaꞌa ajna aꞌahuaꞌa Galileeya, chajtaꞌa tɨ ayan tyajaꞌarajtyahuaa tɨcɨn Caná. Ajta aɨn naanajraꞌan ɨ Jesús, aun aꞌutyavaacaꞌa.
\v 2 Majta aɨme ɨ mej tiꞌiyeste, aɨ mu raataꞌinee maɨjna ɨ Jesús, majta huaꞌutaꞌinee aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, mej mi huaꞌa jamuan tyuꞌuyesten.
\v 3 Tɨꞌɨj huaxɨj aɨjna ɨ viinu, aj puꞌi aɨn naanajraꞌan ɨ Jesús ayan tiraataꞌixaa aɨjna tɨcɨn:
\p ―Capu cheꞌe urajmuaa ɨ viinu.
\p
\v 4 Tɨꞌɨqui Jesús ayan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Naanaj, ¿aꞌini petiꞌijxeꞌeveꞌe inyeetzi jemi? Capuu xɨ ajna tyajaꞌureꞌenye ɨ nyaj jetzen aɨme jemi huataseijreꞌen me nyeseíiraca aɨme ɨ tyaɨtye.
\p
\v 5 Aj puꞌi aɨn naanajraꞌan ayan tihuaꞌutaꞌixaa aɨme ɨ mej tiꞌivaɨreꞌe tɨcɨn:
\p ―Sataꞌaj seyan huarɨni aꞌij tɨ aɨn tyajamuaataꞌixaateꞌesin.
\p
\v 6 Ajta aun vejliꞌi tyaꞌuvaatɨmaꞌacaa ɨ xaꞌari. Ayaa pu tíꞌipuaꞌamuacaa aꞌachu cumu arájsevi tɨ tetej cɨmeꞌe taavijhuacaꞌa. Ai pu aɨn pueen ɨ maj maɨjna cɨn tyuꞌujaꞌusi naꞌari maɨjna jetze huaɨꞌɨhua aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan mej mi meyan maɨjna cɨn aráurasten ɨ ruyeꞌira. Ayaa pu tyaꞌuvejricaꞌa aꞌachu cumu seite liitru, naꞌari seite liitru japuan tamuaamuataꞌa.
\v 7 Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaij aɨme ɨ mej tiꞌivaɨreꞌe. Ayan tɨcɨn:
\p ―Sataꞌaj raꞌavaꞌɨstyaꞌaxɨꞌɨn ɨ jaj ɨ xaꞌari tzajtaꞌa.
\p Matɨꞌɨj mi tyaꞌavaꞌɨstyaꞌaxɨ tyamuaꞌa náa.
\p
\v 8 Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Sataꞌaj ruꞌitajanyaꞌɨn cɨj caj ɨ jaj tuꞌurajmuaa mɨ xaꞌari tzajtaꞌa. Sataꞌaj sajta raataꞌan saɨjna tɨ aɨjna cɨn antyujmuaꞌaree mej ye tiꞌiyeste.
\p Aj mu mi meyan raataꞌa.
\v 9 Ajta aɨn tɨ ayan antyujmuaꞌaree, aɨ pu raꞌantiꞌi aɨjna ɨ jaj tɨ huataujviinutacaꞌa. Aɨ pu cai ramuaꞌareeracaꞌa aꞌu tɨ eꞌemaꞌacan aɨjna ɨ viinu. Ma majta aɨme ɨ mej tiꞌivaɨreꞌe, aɨ mu xaa ramuaꞌareeracaꞌa. Aɨj pu cɨn, aɨ pu raatajé aɨjna ɨ aꞌatɨ tɨ huatyenyaɨche.
\v 10 Ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Aꞌatɨ tɨ naꞌa ayaa tu tiꞌijrɨꞌɨre. Anacai pu hui huaꞌataꞌaca aɨjna ɨ viinu tɨ eitzeꞌe reꞌen. Tɨ puaꞌa meri taꞌaruu, aj puꞌi aɨn huaꞌutaꞌasin ɨ tɨ cai reꞌen. Ma pajta muaa, maꞌa pu aꞌayaúche ɨ tɨ eitzeꞌe reꞌen tɨj naꞌa tyaj autyajhuii tej tij ijii raꞌantiyeꞌen. ―Ayaa pu tiraataꞌixaa.
\p
\v 11 Ai pu aɨn pueenyaꞌa ɨ tɨ anacai ayan tiꞌitɨ cɨn huarɨj aɨjna ɨ Jesús, ɨ maj cɨn rɨꞌɨ tiraꞌutaseij. Ayaa pu huarɨj aujna u Caná, chajtaꞌa tɨ aun aꞌutacáꞌa u Galileeya. Ayaa pu huaꞌa jemi huataseijre ɨ tiꞌimuareꞌeriꞌiraꞌaraꞌan ɨ tɨ cɨn rɨꞌɨ tihuaꞌutaꞌa. Majta aɨme ɨ mej jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, aɨ mu eitzeꞌe ráꞌantzaahua.
\s Jesús pu aun aꞌutyavaacaꞌa u Capernaum
\p
\v 12 Tɨꞌɨjtaꞌi, aun aꞌucáanye aujna Capernaum aɨme jamuan ɨ naanajraꞌan, ajta ihuaamuaꞌameꞌen. Au mu eꞌetee aꞌachu puaꞌan xɨcaj.
\s Jesús pu hueꞌiramuari aujna teyujtaꞌa aɨme ɨ mej tiꞌityatuꞌaraca
\r (Mt. 21:12-13; Mr. 11:15-18; Lc. 19:45-46)
\p
\v 13 Tɨꞌɨj ari vejliꞌitaca ajna maj jetzen meyan raꞌutamuaꞌaree ajna xɨcajraꞌan tɨ jetzen Dioj tihuaꞌutauniꞌiriꞌi aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacantacaꞌa, tɨꞌɨqui Jesús an aꞌujnyéj auna Jerusalén.
\v 14 Au pu aꞌutyajrupi taꞌutyeninyei ɨ teyuu tɨ aꞌutejvee. Aj puꞌi aun huáꞌutyau aɨme ɨ mej tiꞌityatuꞌaraca tiꞌityaɨn huaacasi nusu canyaꞌaxɨ caꞌɨn cucuiꞌise. Ajta seica pu huátyau ɨ mej an eꞌijtyáꞌacaa meesa jetze mej mi tumin huapuátaꞌata.
\v 15 Aj puꞌi cuaarta huatyataahuacaꞌa caujnari cɨmeꞌe. Tɨꞌɨqui aɨjna cɨn hueꞌiramuari naijmiꞌica. Aɨme pu ajta huiiramuari ɨ canyaꞌaxɨ, ajta ɨ huaacasi. Ajta pu pɨ tyajhuáꞌaxɨ ɨ tihuaꞌameesa aɨme ɨ mej japuan tumin tíꞌipuataꞌatiꞌiraca. Ajta nainjapua ráahuaꞌastɨ́raa ɨ tumin.
\v 16 Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa aɨme ɨ mej cucuiꞌise tuꞌaraca tɨcɨn:
\p ―Sataꞌaj téꞌiráꞌan nain ɨ tɨ ayun tiꞌiseijreꞌe. Caxu cheꞌe seyan ráruuráa niyaꞌupua tɨ raatyeechiꞌi. Cheꞌe cai ayan tiꞌityavaꞌɨrihuaꞌan tɨj chiꞌi ɨ maj tzajtaꞌan tumin mueꞌitɨcɨ. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 17 Majta aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, aj mu mi meyan raꞌutamuaꞌareeriꞌi tɨ ayan teꞌeyuꞌusiꞌi tɨcɨn: “Naꞌancaꞌanyaacan nu yeehui cɨn neyan yaꞌasaca aꞌu pej aꞌutyeechiꞌi nyej ni muaatyaanajche.”
\p
\v 18 Majta aɨme ɨ mej tihueꞌijteꞌe ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan, ayaa mu tirajhuaviiriꞌi tɨ ij aɨn caꞌanyejri cɨn tiꞌitɨ huaꞌutaseijrateꞌen ɨ maj cɨn rɨꞌɨ tiraaseij. Meyan tɨcɨn:
\p ―Pataꞌaj taataseijrateꞌen tiꞌitɨ ɨ tyaj cɨn aváꞌatajɨꞌɨsiviꞌiraxɨꞌɨn tyej ti tyaɨjna cɨn raamuaꞌaree paj paɨjna cɨn antiꞌamuaꞌaree pej peyan rɨcɨ.
\p
\v 19 Jesús pu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa seyan raatyáuuna seijna i teyuu, nyaa nu hueica xɨcaj tzajtaꞌa nyajtahuaꞌa raꞌajjájsin.
\p
\v 20 Ajta aɨme ɨ Israel maj jetze ajtyamaꞌacan, ayaa mu tityaatanyúu tɨcɨn:
\p ―Ayaa pu hui aꞌatee aꞌachu cumu huaꞌapuate ninyeꞌiraꞌa japuan arájsevi maj ráꞌajtaahuacaꞌa. ¿Ni qui muaa peyan hueica xɨcaj tzajtaꞌa pajtahuaꞌa raꞌajtaahua? ―Ayaa mu tiraataihuaꞌuriꞌi.
\p
\v 21 Ma ajta aɨn Jesús, aɨ pu aɨjna cɨmeꞌen tíꞌixajtacaa ɨ teyuu tɨ jetzen seijreꞌe. Ai pu aɨn pueenyaꞌa ɨ tevijraꞌan.
\v 22 Tɨꞌɨj Dioj raꞌajjáj ɨ Jesús huaꞌatzajtaꞌa ɨ mej meri huacuii, aɨme ɨ mej jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, aj mu mi raꞌutamuaꞌareeriꞌi aꞌij tɨ tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna cɨmeꞌen. Ajta, ayan tihuaꞌamityejtyaꞌacaa tɨ ayan tiꞌayajnacaꞌa aꞌij tɨ teꞌeyuꞌusiꞌihuacaꞌa ɨ huaꞌayuꞌuxa jetze. Majta ráꞌantzaahua aꞌij tɨ Jesús tyuꞌutaxajtacaꞌa.
\s Aɨme ɨ maj anacai tyaꞌantzaahua aꞌij tɨ tyuꞌutaxajtacaꞌa ɨ Jesús
\p
\v 23 Tɨꞌɨj aun aꞌutyavaacaꞌa u Jerusalén ajna xɨcajraꞌan jetze matɨꞌɨj tiꞌiyestyajcaa aɨjna cɨmeꞌe tɨ Dioj tihuaꞌutauniꞌiriꞌi, eihua mu tyaɨte raaseij aꞌij tɨ Jesús rɨjcaa aɨjna cɨmeꞌe tɨ huapɨꞌɨ naa tihuaꞌaseijrateꞌe. Aɨj mu cɨn muiꞌitɨ ráꞌantzaahua tɨ nuꞌu aɨn pueenyaꞌa ɨ maj rachuꞌevaꞌacaa.
\v 24 Ma ajta Jesús, capu huatauraꞌa tɨ huataujtuiireꞌen aɨme jemi, aꞌini aɨ pu naijmiꞌica muaꞌatyajcaa.
\v 25 Capu ayan ruxeꞌevaꞌacaa tɨ aꞌatɨ ayan raataꞌixaateꞌen aꞌij tɨ een ɨ tyaataꞌa, aꞌini aɨ pu rusaɨj rúꞌumuaꞌareeracaa aꞌij tɨ eenyaꞌa muaꞌatzajcaa ɨ tzajtaꞌan ɨ tevi.
\c 3
\s Nicodemo pu tiꞌirihuaꞌuraca ɨ Jesús
\p
\v 1 Aun pu saɨj aꞌutyavaacaꞌa tɨ aɨme jetze ajtyamaꞌacantacaꞌa ɨ fariseos. Ayaa pu antyahuaacaꞌa tɨcɨn Nicodemo. Aɨ pu saɨj aɨn pueenyaꞌa ɨ huaꞌavaujsi ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan.
\v 2 Aɨ pu tɨcaꞌɨmɨ a eꞌireꞌenye ɨ Jesús jemi. Ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Rabí, tyan tu ramuaꞌaree paj paun aꞌuveꞌeme ɨ Dioj jemi aɨjna cɨmeꞌe aꞌij pej titaataꞌixaateꞌen. Ayaa pu tiꞌijmuaꞌaree tɨ cai aꞌij tiꞌirɨꞌɨri tɨ aꞌatɨ ayan rɨjca patɨj muaa, aɨjna cɨmeꞌe ɨ tyaj cɨn avaꞌatajɨꞌɨsiviꞌiraxɨꞌɨn tɨ puaꞌa cai Dioj ayan jemin seijraꞌa.
\s Jesús pu ayan tiraataꞌixaa tɨ nuꞌu ayan ruxeꞌeveꞌe tɨ aɨn jajcuacan cɨn huanuꞌeihua
\p
\v 3 Ajta Jesús ayan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Ee xaa nyaꞌu, ayaa nu tiꞌimueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe, tɨ puaꞌa aꞌatɨ cai ajtahuaꞌa huanuꞌeihua, capu rɨꞌɨri tɨ aɨn aun aꞌutyarute aujna Dioj tɨ eꞌeseijreꞌe.
\p
\v 4 Aj puꞌi Nicodemo ayan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini tiꞌirɨꞌɨri tɨ aꞌatɨ ayan ajtahuaꞌa huanuꞌeihua tɨ puaꞌa aɨn ari vastaꞌa pueenyeꞌen? Capu xaa nyaꞌu aꞌij tiꞌirɨꞌɨri tɨ ajtahuaꞌa atyahuiꞌixɨn ɨ ucaaraꞌan jetze ɨ runaana tɨ ij ajtahuaꞌa huanuꞌeihua. ―Ayaa pu tiraataꞌixaa aɨjna ɨ Nicodemo.
\p
\v 5 Tɨꞌɨqui Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Ayaa nu tiꞌimueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe, tɨ puaꞌa cai ayan huaujjajcuareꞌen aɨjna cɨmeꞌe tɨ ayan huaujmuaɨꞌɨhua jaj cɨmeꞌe, ajta tɨ puaꞌa cai ayan ajtahuaꞌa huanuꞌeihua aɨjna cɨmeꞌe tɨ aɨn xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj ayan huatyaturan ɨ jemin, capu aꞌij tiꞌirɨꞌɨri tɨ aɨn aꞌatɨ aun aꞌutyarute aujna Dioj tɨ eꞌeseijreꞌe.
\v 6 Saɨque pu een aɨjna tɨ aɨjna jetze eꞌiraninyei tɨ ayan ratyáhueꞌiraꞌa. Ayaa pu cheꞌeta naꞌa saɨque een aɨjna tɨ aɨjna jetze eꞌiraujnejte ɨ xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj.
\p
\v 7 ’Capej aꞌij tyáꞌamuajca nyej neyan tiꞌimueꞌixaateꞌe yee ruxeꞌeveꞌe paj pajtahuaꞌa huanuꞌeihua.
\v 8 Casiꞌi, ayaa pu rɨcɨ ɨ aaca. Nain japua pu huaꞌaacaj. Pajta ranamua tɨ́ ujhuaꞌana. Ma ajta, capu aꞌij muaꞌamitejteꞌe aꞌu tɨ pujmeꞌen aꞌuveꞌeyeꞌi naꞌari aꞌu tɨ pujmeꞌen huarúꞌipi. Ayaa pu cheꞌeta naꞌa tihuaꞌaruure matɨj manaꞌa puaꞌamua ɨ mej meyan eꞌiraujnejte maɨjna jetze ɨ xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj. ―Ayaa pu tiraataꞌixaa aɨjna ɨ Jesús.
\p
\v 9 Ajta aɨn Nicodemo ayan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini tiꞌirɨꞌɨri tɨ ayan tyajaꞌureꞌenyen?
\p
\v 10 Tɨꞌɨqui Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Mɨ pej tihuaꞌamuaꞌate aɨme ɨ mej Israel tyaacan jetze ajtyamaꞌacan, ¿ni tzaa ayan tiꞌayajna paj cai yauꞌeite aꞌij nyej tiꞌimueꞌixaateꞌe?
\v 11 Ayaa nu tiꞌimueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe, ayaa tu tyaɨjna cɨn tiꞌixaxaꞌa ɨ tej teyan ramuaꞌaree, tyajta tyaɨjna cɨn tyuꞌutaxajta ɨ tyaj tyajɨꞌɨsin cɨn tyuꞌuseij.
\p ’Ma sajta muan, caxuuxɨ raꞌancuraꞌa aꞌij tyej tyajaꞌamueꞌixaateꞌe.
\v 12 Ayaa nu nyaɨjna cɨn timuaataꞌixaa aꞌij tɨ tiꞌirɨnyaca iiyan chaanaca japua. Ma pajta muaa, capaj cɨmeꞌen tyaꞌatzaahuateꞌe. ¿Aꞌini tiꞌirɨꞌɨri pej peyan tyaꞌantzaahuateꞌen tɨ puaꞌa neyan nyaɨjna cɨn timuaataꞌixaateꞌen aꞌij tɨ tiꞌirɨnyaca u tajapua Dioj tɨ eꞌeseijreꞌe? Capu xaa nyaꞌu aꞌij tiꞌirɨꞌɨri.
\p
\v 13 ’Capu aꞌatɨ aꞌanaj ayan u aꞌujnyéj u tajapua silu aɨ puꞌu ɨ tɨ yavaꞌacaanye iiyan chaanaca japua. Nyaa nu nyaɨn pueen i nyaj nyajta tyaataꞌa jetze airaanye.
\v 14-15 Ajta, tɨj aɨn Moisés ajmiꞌi raꞌajpi aɨjna ɨ cuꞌucuꞌu aujna aꞌahuaꞌa tɨ cai eꞌe tiꞌitɨɨtacaꞌa, ayaa pu cheꞌeta naꞌa ruxeꞌeveꞌe tɨ Dioj ayan naꞌajjan inyeetzi i nyaj nyajta tyaataꞌa jetze airaanye, tɨ ij ayan tihuaꞌucɨꞌɨti aꞌachu maj puaꞌamua naꞌantzaahuateꞌesin mej mi meyan ruuri huatyaturan tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe.
\s Dioj pu nuꞌu huaꞌaxeꞌeveꞌe matɨj manaꞌa puaꞌamua yen huachaatɨme iiyan chaanaca japua
\p
\v 16 ’Ayaa pu Dioj ayan huaꞌutaxeꞌeve aɨme ɨ mej yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua tɨ i ayan nyajaꞌutaityacaꞌa inyeetzi, nyej nyaa nyanaꞌa caj tiꞌiyaujraꞌan, nyej ni neyan huamɨꞌɨni huaꞌa jetze maꞌacan mej mi cai antipuáꞌare silu tɨ ayan tihuaꞌucɨꞌɨti mej mi meyan ruuri huatyaturan tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe, aꞌachu maj puaꞌamua meyan naꞌaraꞌastijreꞌesin inyeetzi.
\v 17 Ayaa pu xaa nyaꞌu tiꞌayajna. Capu Dioj ayan nyajaꞌutaityacaꞌa nyaj yavaꞌacáanyen iiyan chaanaca japua nyej ni neyan huaꞌuxɨjteꞌen nyaɨme ɨ mej yan huachaatɨme nyaɨjna cɨmeꞌe nyej ni pueijtzi huaꞌutaꞌan silu ayaa pu nyajaꞌutaityacaꞌa nyej ni huaꞌajapua huanyuuni nyaɨjna cɨmeꞌe nyaj naijmiꞌica tyuꞌutauuniꞌi.
\p
\v 18 ’Ayaa pu tiꞌijcɨꞌɨti aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan naꞌastijreꞌe inyeetzi, nyej ni cai raꞌuxɨ́jteꞌen, nyajta cai pueijtzi raataꞌan. Ma ajta aɨn, aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ cai naꞌastijreꞌe inyeetzi, Dioj pu ari raꞌuxɨ́jte tɨ ij ayan pueijtzi raataꞌan aɨjna cɨmeꞌe tɨ aɨn cai naꞌastijreꞌe inyeetzi nyej nyaa nyanaꞌa caj tiꞌiyaujraꞌan ɨ Dioj.
\v 19 Ayaa pu ari huaꞌa cɨmeꞌen raꞌuxɨjte ɨ Dioj nyej nyeri huaꞌa jemi huataseijre aɨme jemi ɨ mej yan huachaatɨme chaanaca japua nyej ni neyan tíhuaꞌutyátatzaviꞌin. Ma majta maɨn ɨ tyaɨte, ayaa mu eitzeꞌe raataxeꞌeve maj maun aꞌutyaturan aꞌu tɨ aꞌutɨcaꞌa maj cai raataxeꞌeve maj maun aꞌutyaturan aꞌu tɨ áꞌunyeeriꞌi. Ayaa mu een cɨn raataxeꞌeve aꞌini aꞌij mu puaꞌa titetyújchaɨcaꞌa.
\v 20 Ayej xaa nyaꞌu tiꞌayajna, aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan aꞌij puaꞌa tiꞌityujchaɨ, capu aꞌatzu raꞌaraanajchi tɨ ayan huarɨni tɨ aꞌij puaꞌa een cɨmeꞌe aꞌu tɨ áꞌunyeeriꞌi. Capu xaa nyaꞌu ayan áꞌujcaꞌanye tɨ ayan aꞌij puaꞌa huarɨni aꞌu tɨ áꞌunyeeriꞌi aɨjna cɨmeꞌe tɨ ratzɨɨnyeꞌe tɨ ij ayan huatamiteereꞌen aꞌij tɨ een aɨjna tɨ cɨn ayan rɨcɨ.
\v 21 Ma ajta aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ hui tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn rɨꞌɨ tiꞌityujchaɨ, aɨ pu xaa ayan áꞌujcaꞌanye tɨ ayan rɨjca aꞌu tɨ áꞌunyeeriꞌi tɨ ij ayan huatamiteereꞌen tyamuaꞌa naa tɨ ayan rɨcɨ aɨjna cɨmeꞌe tɨ raꞌastijreꞌe ɨ Dioj. ―Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa ɨ Jesús.
\s Jesús pu tihueꞌixaateꞌe aɨme ɨ maj aun huachaatɨme u Judea
\p
\v 22 Tɨꞌɨj i Jesús aun áꞌumej ajna aꞌahuaꞌa, aun tɨ aꞌutacáꞌa u Judea. Majta mu jamuan aꞌucɨj aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa. Au pu huaꞌa jamuan aꞌutyavaacaꞌa aꞌachu puaꞌan xɨcaj. Majta mu huaꞌumuaɨꞌɨhuacaꞌa ɨ tyaɨte.
\s Aɨjna ɨ Juan, ɨ tɨ huaꞌamuaɨꞌɨhuaca, aɨ pu eitzeꞌe tihueꞌixaateꞌe cɨmeꞌen ɨ Jesús
\p
\v 23 Ajnaꞌɨmɨ, aɨ pu Juan ajta huaꞌamuaɨꞌɨhuacaꞌa ajna aꞌahuaꞌa chajtaꞌa tɨ ayan tyajaꞌarajtyahuaa tɨcɨn Enón. Au pu vejliꞌi aꞌutacáꞌa u chajtaꞌa tɨ ayan tyajaꞌarajtyahuaa Salim. Ayej tiꞌiruurajcaꞌa aꞌini eihua pu jájmuaacaꞌa aujna. Majta mu eihua tyaɨte eꞌiréꞌeninyeicaꞌa ɨ jemin tɨ ij huaꞌumuaɨꞌɨhua.
\v 24 Ayaa pu tiꞌiruurajcaꞌa aꞌini camuu xɨ raꞌityanajcaꞌa maɨjna ɨ Juan.
\p
\v 25 Matɨꞌɨj mi autyajhuii aɨme ɨ maj Juan jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa mej tyújtyaꞌaxɨn aɨme jamuan ɨ seica ɨ maj Israel jetze ajtyamaꞌacan maɨjna cɨmeꞌe ɨ huaꞌayeꞌira, ɨ tɨ nuꞌu ayan ruxeꞌeveꞌe maj nuꞌu eꞌetyɨꞌɨhuaxɨn.
\v 26 Matɨꞌɨj mi eꞌireꞌenye ɨ Juan jemi. Aj mu mi meyan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Rabí, casiꞌi aꞌij tɨ rɨcɨ aɨjna tɨ aun aꞌutyavaacaꞌa mueetzi jemi patɨꞌɨj paun u jetze pujmeꞌen u Jordán. Ai pu hui aɨn pueen ɨ paj cɨmeꞌen tyuꞌutaxajtacaꞌa. Ajta ijii, aɨ pu huaꞌamuaɨꞌɨhua ɨ tyaɨte. Majta naimiꞌi mu eꞌireꞌeninyei ɨ jemin.
\p
\v 27 Ajta aɨn Juan ayaa pu tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Tɨj naꞌa tɨ aꞌatɨ ayan raꞌancuraꞌasin, ayaa pu tiꞌijcɨꞌɨti aɨjna cɨmeꞌe tɨ Dioj ayan raataꞌasin.
\v 28 Muan xu hui sajta seri náanamuajriꞌi nyej neyan tyajamuaataꞌixaa yee nyaj cai nyaɨn pueen ɨ Cɨriistuꞌu tɨ Dioj raꞌantihuau, silu Dioj pu ayan nyajaꞌutaityacaꞌa nyej ni anacai huataseijreꞌen muejmi jemi.
\v 29 Ayaa pu tiꞌirɨnyaca tɨꞌɨj aꞌatɨ huatyenyaɨche. Aɨjna ɨ jɨitaꞌa, aɨ pu huatyaturaasin aɨjna jemi tɨ raꞌancureꞌeviꞌitɨ. Ajta aɨn amiincuraꞌan ɨ aꞌatɨ, aɨ pu a vejliꞌi aꞌutyavaaca tɨ ij ayan raꞌanviꞌitɨn aɨjna ɨ jɨitaꞌa aɨjna jemi ɨ tyaataꞌa. Aɨ pu ajta ayan rutyamuaꞌaveꞌe aɨjna cɨmeꞌe tɨ ayan ranamua aꞌij tɨ aɨn aꞌatɨ tyuꞌutaxajta aɨjna cɨmeꞌe tɨ ari raꞌancureꞌeviꞌitɨ aɨjna ɨ jɨitaꞌa. Ayaa nu hui cheꞌeta nyanaꞌa nyetyamuaꞌaveꞌe inyaa aꞌini puꞌuri antipuaꞌari ɨ nyaj cɨn antinmuaꞌaree.
\v 30 Ayaa pu ruxeꞌeveꞌe tɨ aɨn eitzeꞌe vaꞌacan cɨn tyeꞌentyarute. Ajta inyeetzi jemi, ayaa pu ajta ruxeꞌeveꞌe nyej eitzeꞌe cɨleenyaꞌa cɨn tyuꞌutyavaɨreꞌen. ―Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Juan―.
\s Aɨ tɨ u eꞌicaanye u uteꞌe
\p
\v 31 ’Aɨjna tɨ hui u eꞌicaanye u uteꞌe, aɨ pu nain cɨn antyujmuaꞌaree. Nyajta inyaa, i nyej iiyan chaanaca japua maꞌacan, iiya nu hui maꞌacan, nyajta neyan tiꞌixaxaꞌa aꞌij tɨ tiꞌitɨj rɨɨ aꞌayeꞌi iiyan chaanaca japua. Ajta aɨn tɨ uteꞌe eꞌicaanye, aɨ pu nain cɨn antyujmuaꞌaree.
\v 32 Aɨ pu ayan aɨjna cɨn tiꞌixaxaꞌa aꞌij tɨ aɨn tyuꞌuseij, ajta aꞌij tɨ aɨn tyuꞌunamuajriꞌi ɨ Dioj jemi. Ma ajta, capu aꞌatɨ raꞌatzaahuateꞌe aꞌij tɨ tiꞌixaj.
\v 33 Ajta aɨn tɨ ayan raꞌantzaahuateꞌe, aɨ pu ayan raataꞌitiira tɨ ayan tiꞌayajna tɨ Dioj ayan tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tiꞌixaxaꞌa.
\v 34 Aɨjna tɨ Dioj yaꞌutaityacaꞌa, ayaa pu hui cheꞌeta naꞌa aɨjna cɨn tiꞌixaj aꞌij tɨ tyuꞌutaxajtacaꞌa ɨ Dioj. Ayaa pu aɨjna cɨn rɨcɨ aꞌini Dioj pu ayan raataꞌa tɨ aɨn xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj nain cɨn huatyaturan ɨ jemin.
\v 35 Ajta, aɨn yaꞌupuaaraꞌan raxeꞌeveꞌe ɨ ruyauj, ajta ayan raataꞌa tɨ aɨn yaujraꞌan nain cɨn antyujmuaꞌaréera aꞌaraꞌani.
\v 36 Aɨjna tɨ raꞌastijreꞌe aɨjna ɨ yaujraꞌan, aɨ pu ruuri huatyaturaasin ɨ Dioj jemi tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe. Ajta aɨn tɨ cai ayan tiraꞌaráꞌastijreꞌe, capu ayan racɨꞌɨti tɨ ruuri huatyaturan ɨ Dioj jemi silu Dioj pu pueijtzi raataꞌasin, jicu.
\c 4
\s Cɨmeꞌen ɨ jɨitaꞌa tɨ Samaariya eꞌemaꞌacan
\p
\v 1 Majta maɨn ɨ fariseos, ayaa mu raamuaꞌareeriꞌi tɨcɨn eitzeꞌe pu nuꞌu huaꞌamueꞌitɨjcɨ ɨ tyaɨte aɨjna ɨ Jesús cai aɨjna ɨ Juan. Ajta nuꞌu huaꞌamuaɨꞌɨhuá.
\v 2 Ma ajta aɨn Jesús, capu ayan huaꞌamuaɨꞌɨhuacaꞌa, silu aɨme muꞌu ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa.
\v 3 Ajta aɨn Jesús, tɨꞌɨj ayan tyuꞌunamuajriꞌi mej nuꞌu meyan raamuaꞌareeriꞌi aɨme ɨ fariseos, aj puꞌi aun aꞌarajraa u Judea. Tɨꞌɨqui ajtahuaꞌa aun aꞌutamé ajtyapua u Galileeya.
\p
\v 4 Ayaa pu ruxeꞌevaꞌacaa tɨ aun eꞌitaꞌa aꞌuréꞌenyen u Samaariya.
\v 5 Tɨꞌɨqui aun aꞌaráꞌa chajtaꞌa tɨ ayan tyajaꞌarajtyahuaa tɨcɨn Sicar, tɨ aun jetze ajtyamaꞌacan u Samaariya. Au pu vejliꞌi aꞌutacáꞌa aɨjna chuejraꞌa tɨ aɨn nuꞌu Jacobo tyaacan raatapueijve ɨ ruyauj ɨ José tyaacan.
\v 6 Au pu yeꞌetyaacu aɨjna ɨ Jacobo. Ajta aɨn Jesús, au pu aꞌujyeijxɨ a vejliꞌi aꞌutɨ eꞌetyacun aꞌini tyamuaꞌa pu tiꞌicuaꞌanacaꞌa aɨjna cɨmeꞌe tɨ aꞌatee tɨ huamej ɨ juye jetze. Aꞌatza ajna pɨtiꞌirɨjcaa a tacuarixpua.
\v 7 Tɨꞌɨqui saɨj a eꞌireꞌenye, jɨitaꞌa tɨ Samaariya eꞌemaꞌacan. Ayaa pu aɨjna cɨn eꞌireꞌenye tɨ ij jaj eꞌitajanyaꞌɨn. Aj puꞌi Jesús ayan tiraatajee tɨcɨn:
\p ―Cɨj caj jaj tinaataꞌa.
\p
\v 8 Majta aɨme, ɨ mej jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, au mu aꞌujuꞌun u chajtaꞌa mej mi cueꞌira tyuꞌunanan.
\p
\v 9 Ajta aɨn jɨitaꞌa ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Muaa paj hui Israel jetze ajtyamaꞌacan. Nyajta inyaa, inyaj iꞌi jɨitaꞌa iiya nyaj Samaariya maꞌacan. ¿Aꞌini een cɨmeꞌe peyan jaj nyahuavii nyaj cɨj caj timuaataꞌan?
\p (Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ jɨitaꞌa aꞌini aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan camu aꞌij áꞌujmuaꞌara aɨme jemi, ɨ mej Samaariya eꞌeche.)
\v 10 Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa paj muaꞌareera tiꞌitɨ tɨ cɨn Dioj ruxéꞌeviꞌiraꞌa cɨn muaatapueijveꞌesin, pajta ramuaꞌareera aꞌatɨ nyaj pueen inyaa, i nyaj neyan muahuavii, ayaa paj naatahuaviirancheꞌe. Nyajta nu neyan nyaɨjna muaataꞌanicheꞌen nyaɨjna ɨ jaj ɨ paj cɨn rusen cɨn ruuri.
\p
\v 11 Ajta aɨn ɨ jɨitaꞌa, ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa, capej tiꞌitɨ tichaꞌɨ ɨ paj cɨn raꞌitajanyaꞌɨn ɨ jaj, ajta eihua pu hui ucatee ɨ tɨ atyacun. ¿Aꞌuni jetze payaꞌajanyaꞌɨsin paɨjna ɨ jaj?
\v 12 ¿Ni peyan eitzeꞌe tiꞌitɨ cɨn antiꞌamuaꞌaree muaa cai aɨjna ɨ tayaꞌupuacɨꞌɨ, aɨjna ɨ Jacobo tyaacan tɨ ayan taataꞌa tej teyan auyeꞌen iiyacui? Aɨ pu ajta ayajna yaꞌacaraꞌa, majta aɨme ɨ yaujmuaꞌameꞌen, majta ɨ tɨ huaꞌayaꞌamuaacaꞌa.
\p
\v 13 Ayaa pu tyuꞌutanyúu aɨjna ɨ Jesús tɨcɨn:
\p ―Ayaa nu tiꞌimueꞌixaateꞌe tɨ ayan tihuaꞌaruuren aꞌachu maj puaꞌamua meyan rayeꞌe maɨjna ɨ jaj tɨ eꞌitaninyei mɨ taꞌatyacun jetze. Matɨꞌɨj huayeꞌen, majtahuaꞌa mu huataꞌicu majcaꞌi huayee.
\v 14 Ma ajta, aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ aɨjna huayeꞌen ɨ jaj nyaj hui neyan raataꞌasin, capu cheꞌe aꞌanaj huataꞌimɨ. Ee xaa nyaꞌu, ayaa pu seiraꞌa aꞌame ɨ jemin tɨ aɨjna ɨ jaj nyaj neyan raataꞌasin ayan eꞌitaninyeicaꞌa aꞌame tɨ ij aɨn aꞌatɨ rusen cɨn ruuri aꞌaraꞌani. ―Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Jesús.
\p
\v 15 Aj puꞌi aɨn jɨitaꞌa ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa, pataꞌaj peyan cɨj caj tinaataꞌan paɨjna ɨ jaj nyej ni cai cheꞌe huataꞌimɨn, tɨ ij ajta cai cheꞌe ayan ruxeꞌevaꞌa nyej neyan yaraajein nyeyajna.
\p
\v 16 Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Aricu, u aꞌutájee ɨ tɨ muajáꞌuviꞌitɨn. Pajta mu aꞌuveꞌemeꞌen.
\p
\v 17 Aj puꞌi aɨn jɨitaꞌa ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capu aꞌatɨ nyajáꞌuviꞌitɨn.
\p Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa aɨjna ɨ Jesús tɨcɨn:
\p ―Xaꞌapɨꞌɨn paj tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨ nuꞌu cai aꞌatɨ muajáꞌuviꞌitɨn.
\v 18 Ayaa pu tiꞌayajna ɨ maj meri anxɨvi araꞌasi muaꞌaraa aɨme ɨ maj muatyeviꞌitɨnyaꞌa. Ajta aɨn ɨ paj jamuan áꞌucaj ijii, capu muajáꞌuviꞌitɨn aɨjna. Ayaa paj tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tyuꞌutaxajtacaꞌa.
\p
\v 19 Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa aɨjna ɨ jɨitaꞌa tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa, ayaa pu hui tinaꞌamitejteꞌe pej peyan Dioj jetze maꞌacan tiꞌixaxaꞌa.
\v 20 Tavaujsimuaꞌacɨꞌɨ mu ranaꞌamichaꞌa ɨ Dioj aijna jetze ɨ jɨri. Ma sajta muan, mɨ saj Israel jetze ajtyamaꞌacan, ayaa xu tiꞌixaxaꞌa tɨ ayan ruxeꞌeveꞌe tej tyaun yáꞌanaꞌamicheꞌen aujna aꞌahuaꞌa u Jerusalén. ―Ayaa pu tiraataꞌixaa.
\p
\v 21 Ajta aɨn Jesús, ayaa pu tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Jɨitaꞌa, ayaa nu tiꞌimueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe, puꞌuri tɨn tyajaꞌureꞌenyejsin ajna xɨcajraꞌan jetze saj cai cheꞌe ranaꞌamichaꞌa xaꞌajuꞌun ɨ tayaꞌupua iiyan jɨri japua, camu majta cheꞌe ranaꞌamichaꞌa muaꞌajuꞌun u Jerusalén.
\p
\v 22 ’Muan, mɨ saj Samaariya eꞌemaꞌacan, ayaa xu hui ramuaꞌate saɨjna ɨ saj ranaꞌamiche. Me tyajta ityan, tyan tu ramuaꞌate tyaɨjna ɨ tyaj ranaꞌamiche aꞌini aɨjna tɨ ayan tajapua nyuuni, aɨme jetze pu huataseijreꞌesin ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan.
\v 23 Ma ajta, puꞌuri tɨn tyajaꞌureꞌenyejsin ajna xɨcajraꞌan jetze mej meyan maɨjna jetze araujcaꞌanyen ɨ xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj mej mi meyan tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn ranaꞌamicheꞌen ɨ tayaꞌupua. Ee xaa nyaꞌu, puꞌuri ajna tyajaꞌureꞌenye mej meyan rɨcɨ aɨme ɨ mej tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn ranaꞌamiche aꞌini tayaꞌupua pu ayan huaꞌahuauhuau aɨme ɨ mej meyan ranaꞌamiche.
\v 24 Dioj pu xaijnyuꞌucari pueen, majta aɨme ɨ mej ranaꞌamiche, ayaa pu ruxeꞌeveꞌe mej maɨjna jetze araujcaꞌanyen ɨ xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj mej mi tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn ranaꞌamicheꞌen. ―Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Jesús.
\p
\v 25 Ajta aɨn jɨitaꞌa ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu hui ramuaꞌaree tɨ aɨn tyejmi jemi huataseijreꞌesin aɨjna ɨ tɨ jee Mesías pueen, ɨ mej meyan ratamuaꞌamua tɨcɨn Cɨriistuꞌu tɨ Dioj raꞌantihuau. Tɨꞌɨj aɨn ayan huataseijreꞌen, aɨ pu nain cɨn titaataꞌixaateꞌesin.
\p
\v 26 Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Inyaa, i nyaj a jamuan tiꞌixaj, nyaa nu nyaɨn pueen.
\p
\v 27 Cɨmeꞌen puꞌu ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa, aj mu mi uveꞌenye aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa. Eecan mu aꞌij raꞌutaseij maɨjna cɨmeꞌe tɨ aɨn jɨitaꞌa jamuan tíꞌixajtacaa. Ma ajta, capu aꞌatɨ ayan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn: “¿Aꞌini pajruuren pamɨjna mɨ jɨitaꞌa?” Ni camu meyan yee: “¿Aꞌini een cɨmeꞌe peyan jamuan tiꞌixaj?”
\p
\v 28-29 Ajta aɨn jɨitaꞌa, a pu yaꞌutara aɨjna ɨ ruxaꞌari. Tɨꞌɨqui u áꞌumej u chajtaꞌa. Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa ɨ tyaɨte. Ayan tɨcɨn:
\p ―Mu saꞌutauriyiꞌi sej si yaꞌuseij aꞌatɨ tɨ ayan tinaataꞌixaa nain cɨmeꞌe aꞌij nyej tiꞌitinchaꞌɨ. ¿Ni qui cai aɨn pueen ɨ Cɨriistuꞌu? ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 30 Matɨꞌɨj meyan tiraanamuajriꞌi, aj mu mi maɨn ɨ tyaɨte huiiraacɨ u chajtaꞌa. Matɨꞌɨj mi maun u áꞌujuꞌun ɨ Jesús jemi.
\v 31 Meenti mauj aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, ayaa mu caꞌanyejri cɨn rataꞌacaraꞌa tɨ tyuꞌucuaꞌani. Ayaa mu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Rabí, pataꞌaj tyuꞌucuaꞌani.
\p
\v 32 Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu nyaɨjna cɨn huatyanvaɨreꞌesin nyaɨjna cɨmeꞌe ɨ cueꞌira ɨ saj cai ramuaꞌate.
\p
\v 33 Majta maɨn, ayaa mu tyuꞌurixaatyaꞌacaa tɨcɨn:
\p ―Tij aꞌatɨ ari tiravaꞌatuiriꞌi ɨ cueꞌira.
\p
\v 34 Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Aɨj nu cɨn neyan huatyanvaɨreꞌesin nyaɨjna cɨmeꞌe nyej ni neyan raꞌaraꞌasten ɨ tɨ cɨn Dioj ayan nyajaꞌutaityacaꞌa, nyajta nyej nain cɨn raꞌanticɨꞌɨti nyaɨjna ɨ tɨ cɨn tinyeijca.
\p
\v 35 ’Caxu seyan tyuꞌutaxajta yee aucheꞌe tyaꞌatura aꞌachu cumu muaacua maxcɨraꞌi, sej si tyuꞌuráꞌatzaana. Ayaa nu tyajaꞌamueꞌixaateꞌe, xaaseij, sajta nainjapua huanyeerajraꞌani aujna maj aꞌutyáuu ɨ maj tiꞌihuasteꞌe. Eihua mu huacuéinaviꞌijmee. Puꞌuri huaxaꞌapɨꞌɨn saj huaꞌajsaɨreꞌen sej si tyuꞌutatuiireꞌen ɨ Dioj jemi.
\v 36 Ajta ijii, puꞌuri raꞌancuraꞌasin aꞌatɨ aɨjna tɨ racɨꞌɨti, aɨ pu huaꞌajsaɨreꞌesin mej mi meyan ruuri huatyaturan tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe mej mi naijmiꞌi meyan huataujtyamuaꞌaveꞌen, aɨjna ɨ tɨ tyuꞌuhuaste aꞌij tɨ Dioj tiraijca, ajta aɨjna tɨ ayan tyuꞌuráꞌatza aꞌij tɨ ajta Dioj tiraijca.
\p
\v 37 ’Aɨj pu cɨn ayan tiꞌayajna aꞌij tɨ teꞌeyuꞌusiꞌi tɨ ayan tɨcɨn: “Aɨ pu raayɨꞌɨtɨ tɨ tyuꞌuhuasteꞌen. Ajta aɨn ɨ saɨj ayaa pu raayɨꞌɨtɨ tɨ tyuꞌuráꞌatzaana.”
\v 38 Ayaa nu hui nyaɨjna cɨn amuaataityacaꞌa sej si seyan saɨjna huaraꞌatzaanaj aꞌu saj cai tyajaꞌuhuáste. Seica mu eihua huapɨꞌɨ tyuꞌumuarej. Sajta muan, aɨj xu seyan ancuraꞌa ɨ maj raamueꞌitɨ maɨjna cɨmeꞌe ɨ mej tyuꞌumuarej. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa aɨjna ɨ Jesús.
\p
\v 39 Majta aɨme ɨ mej Samaariya eꞌemaꞌacan, muiꞌitɨ mu ráꞌantzaahua maɨjna cɨmeꞌe tɨ ayan tihuaꞌutaꞌixaa aɨjna ɨ jɨitaꞌa tɨcɨn Jesús nain tiraataꞌixaa aꞌij tɨ tiꞌityújchaɨcaꞌa.
\v 40 Aɨj pu cɨn, maɨn u eꞌireꞌenye ɨ jemin, matɨꞌɨj mi eihua rájhuaviiriꞌi tɨ i aɨn aun aꞌutyaturan huaꞌa jamuan. Aɨj pu cɨn, aun ayan eꞌetee huaꞌa jamuan aꞌachu cumu huaꞌapua xɨcaj.
\p
\v 41 Majta eihua mu eitzeꞌe ráꞌantzaahua ɨ Jesús maɨjna cɨmeꞌe aꞌij tɨ tihuaꞌutaꞌixaa.
\v 42 Ayaa mu tiraataꞌixaa maɨjna ɨ jɨitaꞌa tɨcɨn:
\p ―Anacai tu hui tyaɨjna cɨn tyaꞌantzaahua tyaɨjna cɨmeꞌe aꞌij paj panaꞌa peri titaataꞌixaa. Tyajta ijii, catu cheꞌe teyan tyaɨjna cɨn tyanaꞌa tyaꞌantzaahuateꞌe silu tuꞌuri teyan raanamuajriꞌi tajɨɨmuaꞌa. Tyajta hui teyan ramuaꞌaree tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe tɨ aɨn pueen aɨjna tɨ ayan tyejmi japua nyuuni tyatɨj tyanaꞌa puaꞌamua yen seijreꞌe chaanaca japua.
\s Jesús pu nuꞌu tiraahuaa yaujraꞌan saɨj tɨ tiꞌitɨ cɨn tiꞌityavaacaꞌa
\p
\v 43 Tɨꞌɨj tyauumaꞌaca aꞌachu cumu huaꞌapua xɨcaj, aj puꞌi aɨn Jesús huirajraa aujna. Aj puꞌi aun áꞌumej ajtyapua u Galileeya.
\v 44 Jesús pu ayan huatauxajtacaꞌa rusaɨj maj nuꞌu cai rɨꞌɨ tirajchaɨ aɨme ɨ mej aun eꞌeche aꞌu tɨ ajta eꞌeche saɨj tɨ Dioj jetze maꞌacan tiꞌixaxaꞌa. Aɨj pu cɨn, huirajraa aujna u Judea.
\v 45 Ma ajta aɨme ɨ maj Galileeya eꞌemaꞌacan, tyamuaꞌa mu naa tiraꞌancureꞌeviꞌitɨ tɨꞌɨj aɨn huaꞌa jemi aꞌaráꞌa. Ayaa muꞌu meri nain tyuꞌuséijracaꞌa aꞌij tɨ huarɨj aɨjna ɨ Jesús tɨꞌɨj aun aꞌutyavaacaꞌa aujna Jerusalén matɨꞌɨj tíꞌiyestyajcaa ajna xɨcajraꞌan tɨ jetzen Dioj tihuaꞌutauuniꞌiriꞌi. Majta aɨme ɨ maj Galileeya eꞌemaꞌacan, aɨ mu majta aꞌutyáuucaꞌa maujna.
\p
\v 46 Ajta aɨn Jesús, aɨ pu ajtahuaꞌa huaꞌumuaaracaꞌa aɨme jemi ɨ mej maun eꞌechajcaꞌa maujna Caná, aꞌu tɨ ɨ jaj huataujviinutacaꞌa. Aɨ pu saɨque ayan raaruu, nyaꞌu. Ajta pu seij aun aꞌutyavaacaꞌa tɨ tiꞌitɨj cɨn tiꞌityavaacaꞌa aɨjna jemi ɨ rey. Ajta aɨn, seij pu tiyaujcaꞌa tɨ aun aꞌucatii aujna Capernaum. Tiꞌicuiꞌicaa aɨjna ɨ yaujraꞌan.
\v 47 Tɨꞌɨj aɨn aꞌatɨ ayan raamuaꞌareeriꞌi tɨ Jesús aun aꞌarajraa aujna Judea, ajta ari aun aꞌaráꞌa u Galileeya, tɨꞌɨqui aɨjna ɨ aꞌatɨ u áꞌumej ɨ jemin. Eihua pu rájhuaviiriꞌi tɨ aɨn Jesús aun áꞌumeꞌen aɨjna jemi tɨ tiꞌicuꞌi tɨ ij raarujteꞌen aꞌini puꞌuri nuꞌu tɨmuaꞌa mɨꞌɨni.
\v 48 Ayaa pu Jesús tiraataꞌixaa, tɨcɨn:
\p ―Caxu aꞌanaj tyaꞌantzaahuateꞌesin tɨ puaꞌa nyacai neyan tiꞌitɨ tyajamuaataseijrateꞌen ɨ saj cɨn avaꞌajɨꞌɨsiviꞌiraxɨꞌɨn naꞌari tiꞌitɨ ɨ saj cɨn raamuaꞌaree tɨ Dioj ayan naataꞌa nyej neyan huarɨni.
\p
\v 49 Ajta aɨn tɨ tiꞌitɨj cɨn tiꞌityavaacaꞌa ɨ rey jemi, ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa, pataꞌaj peyan u áꞌumeꞌen nyeetzi jamuan, naꞌari cai, aɨ pu hui mɨꞌɨni ɨ niyauj.
\p
\v 50 Ajta Jesús ayan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Aricu aꞌu pej eꞌeche. Puꞌuri rujni ɨ aꞌayauj.
\p Ajta aɨn aꞌatɨ, aɨ pu ráꞌantzaahua aꞌij tɨ tiraataꞌixaa aɨjna ɨ Jesús. Tɨꞌɨqui áꞌuraa.
\v 51 Tɨꞌɨj ari avejliꞌi aumaꞌaca aɨjna ɨ aꞌatɨ, aɨ mu raꞌantinajchacaꞌa ɨ maj ravaɨreꞌe. Ayaa mu tiraataꞌixaa tɨ nuꞌu ari huaruj aɨjna ɨ yaujraꞌan.
\v 52 Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaihuaꞌuriꞌi aꞌatzaj tɨ puaꞌa ayan huatyapuaꞌaracaꞌa aɨjna tɨ cɨn pɨstacaꞌa aɨjna ɨ yaujraꞌan. Ayaa mu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Aꞌatzaj pu hui huatyapuaꞌaracaꞌa ɨ tajcai aꞌatzaj tyaꞌacáaráꞌa ɨ tacuarixpua.
\p
\v 53 Cɨmeꞌen muꞌu meyan tiraataꞌixaa, aj puꞌi raamuaꞌareeriꞌi aɨjna ɨ yaꞌupuaaraꞌan tɨ ayan puaꞌa pɨtiꞌirɨjcaa aꞌatzaj tɨ puaꞌa Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨ nuꞌu aɨn yaujraꞌan ari rujni. Aɨj pu cɨn, huataujtuiitze ɨ tavastaraꞌa jemi. Majta aɨme ɨ tyaɨtestyamuaꞌameꞌen, aɨ mu majta meyan huarɨj.
\p
\v 54 Ai pu aɨn pueen ɨ tɨ huaꞌapua tɨ ayan huapɨꞌɨ ruxeꞌeveꞌe tɨ ayan tyuꞌuruu aɨjna ɨ Jesús aujna aꞌahuaꞌa u Galileeya tɨꞌɨj aun huirájraa u Judea.
\c 5
\s Tɨꞌɨj Jesús tiraahuaa seij tɨ anácɨyaaxaracaꞌa ɨ ɨɨcajraꞌan jetze
\p
\v 1 Puꞌuri aꞌatzu aꞌatéeviꞌica matɨꞌɨj tyuꞌuyéꞌeste aɨme ɨ maj Israel jetze ajtyamaꞌacan. Ajta aɨn Jesús, aun pu aꞌujnyéj anna Jerusalén.
\v 2-3 Aun pu jajmuaa ajna vejliꞌi taꞌaj pueerta aꞌu mej jetzen aꞌutyaruꞌipi ɨ canyaꞌaxɨ. Ayaa pu tyajaꞌarajtyahuaa tɨcɨn Betesda. Anxɨvi pu aꞌaportaalijmaꞌacaa aꞌu mej eꞌetyujsaꞌɨrihuaꞌa eihua tyaɨte ɨ mej tíꞌicucuiꞌicaa. Seica mu meyan aracúcuꞌunijmaꞌacaa, majta seica, aꞌij puaꞌa mu huatzúnaꞌichaꞌa, majta seica cɨyaaxaviꞌicaa ɨ huáɨɨca.
\p
\v 4 Aɨ mu meyan rachuꞌevaꞌacaa tɨ ij aꞌatɨ ayan raꞌutaruurajxɨꞌɨn ɨ jaj, aꞌini aꞌanaj tɨnaꞌa, ayaa pu rɨjcaa saɨj tɨ uteꞌe tiꞌivaɨreꞌe Dioj tɨ eꞌeseijreꞌe. Aɨ pu avaꞌacáninyéicaꞌa ajna tɨ jajmuaa, tɨ ij aɨn raꞌutaruurajxɨꞌɨn. Ajta aɨn aꞌatɨ tɨ anacai atyajraꞌani ɨ jaj tzajtaꞌa, aɨ pu ayan rujni tɨj naꞌa tɨ cɨn tiꞌicuꞌi.
\p
\v 5 Meenti seij aun aꞌutyavaacaꞌa tɨ ayan ari aꞌatee aꞌachu cumu seité japuan tamuaamuataꞌa japuan arahueicaj ninyeꞌiraꞌa tɨ ayan tiꞌicuꞌi.
\v 6 Tɨꞌɨj i Jesús ayan raaseij tɨ aun aúucaꞌatii, ayaa pu raamuaꞌareeriꞌi tɨ aɨn nuꞌu aꞌatɨ ari aꞌatee tɨ ayan een. Aj puꞌi ayan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Ni peyan tiꞌijxeꞌeveꞌe pej huarún?
\p
\v 7 Ajta aɨn tɨ tiꞌicuꞌi, ayaa pu tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa, tɨꞌɨj ayan raꞌutaruurajxɨꞌɨn ɨ jaj, capu hui maꞌa aꞌatɨ tɨ naatavaɨreꞌen nyej ni atyajraꞌani ɨ jaj tzajtaꞌa. Ajta, nyatɨꞌɨj nyauj a aꞌuméꞌen, saɨj pu hui caꞌanacan aun atyeeme nyaj cai inyaa. ―Ayaa pu tiraataꞌixaa aɨjna tɨ tiꞌicuꞌi.
\p
\v 8 Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Ajchesi. Anchuaa mɨ aꞌutaatzi. Pajta hui aꞌuraꞌani.
\p
\v 9 Cɨmeꞌen puꞌu ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa, aj puꞌi aɨn aꞌatɨ huarúj. Ajta yáꞌuchui ɨ ruꞌutaatzi. Tɨꞌɨqui áꞌuraa. Ajta ajna pɨtiꞌirɨjcaa ajna xɨcajraꞌa mej jetzen rusaꞌupi tɨꞌɨj huaruj.
\s Aɨ mu raꞌuxɨ́jte maɨjna ɨ Jesús maɨjna cɨmeꞌe tɨ aɨn raarujte ajna matɨꞌɨj rusaꞌupi
\p
\v 10 Ajta aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan, ayaa mu tiraataꞌixaa maɨjna ɨ aꞌatɨ tɨ ayan huaruj tɨcɨn:
\p ―Puꞌuri hui ajna pɨtiꞌirɨcɨ ɨ xɨcajraꞌan tyaj jetzen tasaꞌupi. Ajta ayaa pu teꞌeyuꞌusiꞌi aɨjna jetze ɨ yuꞌuxari tɨ ayan tiꞌitaijteꞌe tɨ nuꞌu cai aꞌij tiꞌirɨꞌɨri pej peyan raachuisimeꞌen mɨ aꞌutaatzi ijii.
\p
\v 11 Ajta aɨn tɨ anácɨyaaxaracaꞌa, ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Ayaa pu tinaataꞌixaa aɨjna tɨ naarujte tɨcɨn yee nyaj nuꞌu raꞌanchueni ɨ nyaꞌutaatzi, nyajta nuꞌu u aꞌuraꞌani.
\p
\v 12 Aj mu mi meyan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌataani pueen aɨjna ɨ aꞌatɨ tɨ ayan timuaataꞌixaa paj nuꞌu peyan raꞌanchueni, pajta nuꞌu aꞌuraꞌani?
\p
\v 13 Ajta aɨn ɨ aꞌatɨ tɨ ayan huarúj, capu aꞌatzu ramuaꞌatyajcaa aꞌatɨ tɨ puéenyaꞌa, aꞌini aɨjna ɨ Jesús puꞌuri a aurutyacaꞌa huaꞌa tzajtaꞌa ɨ tyaɨte ɨ maj maun eꞌetyujsaɨraꞌacaa.
\v 14 Tɨꞌɨqui Jesús aun yáꞌutyau aujna teyujtaꞌa. Ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Maꞌacui xaa, papuꞌuri huaruj. Capej cheꞌe tiꞌitɨj cɨn aꞌaturaa ɨ Dioj jemi. Naꞌari cai, ayaa pu tyajaꞌureꞌenyejsin tɨ eitzeꞌe pueijtzi muaacɨꞌɨti cai ajmiꞌi.
\p
\v 15 Aj puꞌi áꞌuraa aɨjna ɨ aꞌatɨ. Ajta ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa aɨme ɨ maj Israel jetze ajtyamaꞌacan tɨ aɨn Jesús aɨn puéenyaꞌa tɨ ayan raarujte.
\v 16 Majta aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan, ayaa mu een cɨn aꞌij puaꞌa raruurajcaꞌa maɨjna ɨ Jesús maɨjna cɨmeꞌe tɨ aɨn ayan rɨjcaa ajna xɨcajraꞌa mej jetzen rusaꞌupihuaꞌa.
\p
\v 17 Jesús pu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tɨj naꞌa tɨ yu aucaꞌitɨ aꞌame, aɨ pu auj tiꞌimuareꞌe ɨ niyaꞌupua. Ayaa nu cheꞌeta nyanaꞌa inyaa tiꞌimuareꞌe. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 18 Ayaa mu een cɨn eitzeꞌe meyan tiꞌityesaꞌacaa mej mi raajeꞌica maɨjna cɨmeꞌe tɨ nuꞌu ayan Jesús raataxaahuatacaꞌa tɨ ayan huarɨni aꞌij mej tiꞌijrɨꞌɨre ajna xɨcajraꞌan jetze maj rusaꞌupihuaꞌa. Aɨ pu ajta nuꞌu ayan ratamuaꞌamuaꞌatyaꞌa ɨ Dioj tɨ nuꞌu yaꞌupuaaraꞌan pueen. Aɨj pu nuꞌu cɨn ayan tyúꞌujseijratacaꞌa tɨ ayan cheꞌeta naꞌa een tɨj ɨ Dioj.
\s Cɨmeꞌen ɨ maj cɨn ruxaꞌaj manaꞌa een ɨ yaꞌupuaaraꞌan, ajta ɨ yaujraꞌan
\p
\v 19 Ayaa pu tyuꞌutanyúu aɨjna ɨ Jesús tɨcɨn:
\p ―Ayaa nu tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe, capu rɨꞌɨri nyej neyan tiꞌitɨj huáruuren nyasaɨj, i nyaj nyajta tyaataꞌa jetze airaanye. Ayaa nu cheꞌeta nyanaꞌa tiꞌiruure aꞌij nyaj tiꞌisiseꞌi tɨ ayan tiꞌiruure ɨ niyaꞌupua.
\v 20 Ayaa pu ɨ niyaꞌupua nyexeꞌeveꞌe inyeetzi i nyaj yaujraꞌan pueen. Aɨ pu ajta tiꞌinyeseijrateꞌe nain aꞌij tɨ aɨn tiꞌiruure.
\p ’Ee xaa nyaꞌu, ayaa pu tinaataseijrateꞌesin tiꞌitɨ tɨ eitzeꞌe huapɨꞌɨ ruxeꞌeveꞌe cai aꞌij nyej nyeri tyuꞌuruu sej si tyamuaꞌa naa tiraꞌutaseij.
\v 21 Ayaa pu hui niyaꞌupua huáꞌajjajpuaxɨꞌɨsin ɨ tyaɨte huaꞌa tzajtaꞌa ɨ mej meri huacuii. Aɨ pu ajta huaꞌataꞌasin mej mi majtahuaꞌa ruuri muaꞌaraꞌani. Ayaa nu cheꞌeta nyanaꞌa huaꞌutaꞌasin aꞌachu puaꞌamua aɨme tɨ ayan naꞌaraanajchi nyaj neyan huaꞌutaꞌan mej mi majtahuaꞌa ruuri muaꞌaraꞌani.
\v 22 Ajta yeehui aɨn niyaꞌupua, capu aꞌatɨ áꞌaxɨjteꞌe silu puꞌuri ayan nain cɨn tinyeijca inyeetzi, i nyaj yaujraꞌan pueen nyej ni naijmiꞌica aꞌuxɨ́jteꞌen.
\v 23 Ayaa pu een cɨn huarɨj ɨ niyaꞌupua mej mi meyan cheꞌeta manaꞌa rɨꞌɨ tinaataꞌan inyeetzi matɨj majta rɨꞌɨ tirataꞌaca maɨjna ɨ niyaꞌupua. Ajta, aɨn tɨ cai rɨꞌɨ tinaataꞌaca inyeetzi, i nyaj yaujraꞌan pueen, aɨ pu ajta cai rɨꞌɨ tiraataꞌaca ɨ niyaꞌupua tɨ iiyan nyajaꞌutaityacaꞌa.
\p
\v 24 ’Ayaa nu tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe, aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan ranamuaj aꞌij nyej tiꞌixaj, ajta tɨ ayan raꞌaraꞌastijreꞌen aɨjna tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa, aɨjna ɨ aꞌatɨ, ayaa pu ruurican cɨn huatyaturaasin tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe. Capu aꞌanaj pueijtzi racɨꞌɨti aꞌini aɨ pu ari huiirajraa aꞌu tɨ ayan tiyaꞌacɨꞌɨtincheꞌe tɨ huamɨꞌɨni. Aɨ pu ajta ari aun aꞌutyajrupi aꞌu tɨ ayan yaꞌacɨꞌɨti tɨ ruuri aꞌaraꞌani.
\p
\v 25 ’Ayaa nu tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tyajaꞌamueꞌixaateꞌe. Ayaa pu tyajaꞌureꞌenyejsin, ee xaa nyaꞌu. Ayaa pu ari tyajaꞌureꞌenye ajna xɨcajraꞌan tɨ jetzen ayan tihuaꞌacɨꞌɨti aɨme ɨ mej meri huacuii mej mi meyan raanamua aꞌij nyej tiꞌixa inyaa, i nyaj yaujraꞌan pueen ɨ Dioj. Majta aɨme ɨ mej meyan raꞌancuraꞌasin aꞌij mej tiꞌijnamuajran, aɨ mu rusen cɨmeꞌe ruuri muaꞌajuꞌun.
\v 26 Aꞌini rujetze pu ayan rusen cɨn ruuri ɨ Dioj, aɨ pu ayan naataꞌa inyeetzi i nyaj yaujraꞌan pueen nyej ni neyan cheꞌeta nyanaꞌa nyejetze rusen cɨn ruuri.
\v 27 Aɨ pu hui ajta naataꞌa nyej ni nyaɨjna cɨn antinmuaꞌaréera naꞌaraꞌani nyej ni huaꞌuxɨjteꞌen ɨ tyaɨte aꞌini nyaa nu nyajta tyaataꞌa jetze airaanye.
\p
\v 28 ’Caxu saɨjna cɨn rɨꞌɨ tiyáꞌuseijra, aꞌini aj pu tyajaꞌureꞌenyejsin matɨj manaꞌa puaꞌamua ɨ mej meri huacuii, ayaa mu ranamuajran nyatɨꞌɨj huaꞌutajeeve.
\v 29 Au mu eꞌitajúꞌun aꞌu mej aꞌavaꞌanamiꞌihuajmee. Majta aɨme, ɨ mej rɨꞌɨ titetyujchaɨcaꞌa, aɨ mu eꞌitajúꞌun mej mi ruuri muaꞌaraꞌani. Ma majta aɨme ɨ mej aꞌij puaꞌa titetyújchaɨcaꞌa, aɨ mu eꞌitajúꞌun nyej ni neyan huaꞌuxɨjteꞌen tɨ ij ayan pueijtzi tihuaꞌucɨꞌɨti.
\s Aꞌij tɨ tyáꞌanxajta ɨ yaꞌupuaaraꞌan, ajta aꞌij tɨ huataujmuaꞌa aꞌij tɨ rɨcɨ ɨ yaujraꞌan
\p
\v 30 ’Capu rɨꞌɨri nyej neyan tiꞌitɨ huáruuren nyasaɨj nyanaꞌa, silu ayaa nu cheꞌeta nyanaꞌa huaꞌaxɨjteꞌe aꞌij nyej tiꞌijnamua ɨ niyaꞌupua jemi. Ajta, ayaa pu tiraavijteꞌe aꞌij nyej tihuaꞌaxɨjteꞌe aꞌini canu neyan rahuauca nyej neyan rɨcɨ aꞌij tɨ tinaꞌaraanajchi silu ayaa nu rɨcɨ nyej ni neyan rɨꞌɨ tiraataꞌan aɨjna tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa.
\v 31 Tɨ puaꞌa nyasaɨj nyanaꞌa neyan tyuꞌutanxaj, canu neyan tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn nyeyan tyuꞌutanxajta.
\p
\v 32 ’Ma ajta, saɨj pu ayan tinaatyáxajta inyeetzi, nyajta inyaa, ayaa nu ramuaꞌaree tɨj naꞌa aꞌij tɨ tíꞌinyaxaj inyeetzi, ayaa pu tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tíꞌinyaxaj aɨjna.
\p
\v 33 ’Muan xu seica huataityacaꞌa ɨ Juan jemi. Aɨ pu ajta tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tyajamuaataꞌixaa inyeetzi cɨmeꞌe.
\v 34 Capu hui ayan ruxeꞌeveꞌe tɨ aꞌatɨ ayan tíꞌinyaxajta inyeetzi.
\p ’Me nyajta, ayaa nu tyajaꞌamueꞌixaateꞌe nyaɨjna cɨmeꞌe ɨ Juan tɨ ij Dioj ayan tyajamuatáuuniꞌi.
\v 35 Ayaa pu aꞌatzu tyuꞌutyavaɨ aɨjna ɨ Juan tɨj tatzari tɨ aꞌataa, tɨ ajta nain japua huatátzaveꞌejyeꞌi. Sajta muan, ayaa xu aꞌatzu huatauraꞌa sej seyan huataujtyamuaꞌaveꞌen saɨjna cɨmeꞌe saj raꞌancuraꞌa aꞌij tɨ aɨn tyuꞌutaxajtacaꞌa.
\p
\v 36 ’Tiꞌitɨ pu eitzeꞌe ruxeꞌeveꞌe cai aꞌij tɨ tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Juan. Aɨjna tɨ Dioj ayan cɨn tinyeijca nyej ni neyan nyaɨjna cɨn tyaꞌaraꞌasten ɨ nyaj nyeri neyan nyaɨjna rɨcɨ, aɨ pu ajta tiꞌivaɨreꞌe sej si seyan raamuaꞌaree tɨ ayan nyajaꞌutaityacaꞌa aɨjna ɨ niyaꞌupua.
\v 37 Ajta aɨn ɨ niyaꞌupua tɨ ayan nyajaꞌutaityacaꞌa, aɨ pu ajta naatyaxájtacaꞌa inyeetzi cɨmeꞌe. Muan xu cai aꞌanaj raanamuajriꞌi tɨ tyuꞌuxajtacaꞌa. Caxu sajta aꞌanaj aꞌamuajɨꞌɨsi cɨn raaseij aꞌij tɨ een.
\v 38 Caxu sajta raꞌancuraꞌasin aꞌij tɨ aɨn tyuꞌutaxajtacaꞌa aꞌini caxu naꞌaraꞌastijreꞌesin inyeetzi, Dioj tɨ nyajaꞌutaityacaꞌa.
\p
\v 39 ’Muan xu aujcaꞌanyaacan cɨn tyuꞌujmuaꞌate saɨjna jetze ɨ yuꞌuxari aꞌini ayaa pu tyajamuaꞌamitejteꞌe sej saɨjna jetze yauꞌeitaa xaꞌajuꞌun aꞌij sej yeꞌi huarɨni sej si rusen cɨn ruuri xaꞌaraꞌani. Ai pu hui aɨn pueen ɨ yuꞌuxari tɨ jetzen teꞌeyuꞌusiꞌi aꞌij mej tyuꞌutaxajtacaꞌa inyeetzi cɨmeꞌen.
\p
\v 40 ’Ma sajta muan, caxu áꞌujcaꞌanye sej seyan naꞌaraꞌastijreꞌen inyeetzi nyej ni amuaataꞌan sej si rusen cɨn ruuri xaꞌaraꞌani.
\p
\v 41 ’Capu nye jetze ruxeꞌeveꞌe tɨ puaꞌa tevi ayan rɨꞌɨ tinaataꞌan.
\v 42 Ma sajta muan saɨque xu tiꞌimuaꞌatze. Nyaa nu neyan ramuaꞌaree saj cai hui raxeꞌeveꞌe ɨ Dioj ɨ aꞌamua tzajtaꞌa.
\v 43 Ayaa nu een cɨn avaꞌacaanye niyaꞌupua jetze maꞌacan. Ma sajta muan, caxu naꞌancureꞌeviꞌitɨ. Aru tɨ puaꞌa aꞌatɨ runyuucajtzeꞌen cɨn mu aꞌuveꞌemeꞌen, muan xu xaa raꞌancureꞌeviꞌitɨ saɨjna.
\p
\v 44 ’¿Aꞌini tiꞌirɨꞌɨri saj tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tyaꞌantzaahuateꞌen tɨ puaꞌa seyan rɨꞌɨ tyuꞌutauraꞌan rujɨɨmuaꞌa sanaꞌa, sajta cai tiꞌityesaꞌa saj raahuauni tɨ Dioj rɨꞌɨ tyajamuaataꞌan? Capu xaa nyaꞌu aꞌij tiꞌirɨꞌɨri.
\v 45 Caxu seyan muan tiꞌimuaꞌatza nyaj tyajaꞌamuaxajtziꞌiran ɨ niyaꞌupua jemi. Ai pu aɨn pueen ɨ tɨ tyajaꞌamuaxajtziꞌiran aɨjna ɨ Moisés tyaacan, ɨ sej seyan rachuꞌeveꞌe tɨ aɨn aꞌamuajapua nyuuni.
\p
\v 46 ’Tɨ puaꞌa seyan tyaꞌatzaahuatyaꞌa saɨjna jemi ɨ Moisés, ayaa xu sajta naꞌantzaahuateꞌencheꞌe inyeetzi saɨjna cɨmeꞌe tɨ aɨn ayan nyeetzi cɨmeꞌen raꞌutéyuꞌuxacaꞌa.
\v 47 ¿Aꞌini sej si cai raꞌatzaahuateꞌe aꞌij tɨ aɨn tiraꞌutyeyuꞌuxacaꞌa?, ¿aꞌini tiꞌirɨꞌɨri sej seyan ráꞌantzaahuateꞌen aꞌij nyej inyaa tyajamuaataꞌixaateꞌesin? Capu xaa nyaꞌu aꞌij tiꞌirɨꞌɨri. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa aɨjna ɨ Jesús.
\c 6
\s Jesús pu tihuaꞌumí aɨme ɨ maj anxɨj viꞌiraꞌa aráꞌaxcaa
\r (Mt. 14:13-21; Mr. 6:30-44; Lc. 9:10-17)
\p
\v 1 Aꞌatzu aꞌateeviꞌi, tɨꞌɨqui Jesús aun u jetze pujmeꞌen antaraa ɨ jaj japua tɨ ayan tyajaꞌarajtyahuaa tɨcɨn Galileeya. Ayaa pu ajta tyajaꞌarajtyahuaa tɨcɨn Tiberias.
\v 2 Eihua mu tyaɨte aꞌucɨj jamuan aꞌini muꞌuri raaseij maɨjna tɨ huapɨꞌɨ ruxeꞌeveꞌe tɨ ayan tihuaꞌuhuaa aɨme ɨ mej tíꞌicucuiꞌicaa.
\v 3 Aj puꞌi Jesús anna aꞌujnyéj jɨri japua. An pu aꞌutayeijxɨ, majta aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa.
\p
\v 4 Puꞌuri vejliꞌitaca ajna xɨcajraꞌan mej jetzen tiꞌiyestyahuaꞌa maɨjna cɨmeꞌe tɨ Dioj hueꞌirajtuaa aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacantacaꞌa.
\v 5 Tɨꞌɨqui Jesús ayan huanyéerajraa. Tɨꞌɨj i huaꞌuseij maj aꞌavaꞌajuꞌuncaa ɨ tyaɨte. Aj puꞌi Jesús aɨn Felipe ayan tyuꞌutaihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌuni tyeyaꞌananan ɨ pan ɨ maj racuaꞌani aɨme ɨ tyaɨte?
\p
\v 6 Puꞌuri ramuaꞌareeracaꞌa ɨ Jesús aꞌij tɨ rɨni. Ma ajta, ayaa pu een cɨn raataihuaꞌuriꞌi ɨ Felipe tɨ ij ayan raaseij aꞌij tɨ rɨni.
\v 7 Felipe pu ayan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa teyan tiꞌituavaꞌa aꞌachu maj ramueꞌitɨjca arahueica maxcɨraꞌi cɨmeꞌe, capu aɨ naꞌa cɨꞌɨpe tyej ti pan huananan tej ti naijmiꞌica tyuꞌumín.
\p
\v 8-9 Aj puꞌi seij tɨ jamuan áꞌuchaꞌacanyaꞌa, aɨjna ɨ Andrés tɨ juutzajraꞌan pueen ɨ Simón, aɨ pu ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Yaa pu paꞌarɨꞌɨ huatyejvee. Anxɨvica pu hui pan tichaꞌɨ, ajta huaꞌapuaca ɨ hueꞌité. Ma ajta, capu aꞌatzu cɨꞌɨpe mej mi naimiꞌi tyuꞌucuaꞌani.
\p
\v 10 Jesús pu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Sataꞌaj huaꞌutaijteꞌen ɨ tyaɨte maj aꞌujráꞌasixɨꞌɨn.
\p Ayaa pu een cɨn ayan raataxajtacaꞌa aꞌini eihua pu huaꞌɨxaataꞌacaa aujna. Majta aɨme ɨ tyetyaca, au mu aꞌuráasajraa. Ayaa mu araꞌasijmaꞌa aꞌachu cumu anxɨj viꞌiraꞌa meyee majta meyee.
\p
\v 11 Aj puꞌi Jesús raꞌancuraɨꞌɨpɨꞌɨ ɨ pan. Ajta rɨꞌɨ tiraatataujtziꞌire ɨ Dioj jemi. Ajta huaꞌuraɨꞌɨpɨꞌɨ aɨme ɨ mej aꞌucaitɨmaꞌacaa aꞌachu tɨ seij raxeꞌevaꞌacaa. Ayaa pu cheꞌeta naꞌa huaꞌuraɨꞌɨpɨꞌɨ ɨ hueꞌite.
\v 12 Matɨꞌɨj ruxaahua tyuꞌucuaa, ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa tɨcɨn:
\p ―Sataꞌaj raaraɨꞌɨpɨꞌɨn ɨ tɨ avaꞌaturaa. Cheꞌe cai tiꞌitɨ aꞌuvaɨꞌɨtzɨꞌɨn.
\p
\v 13 Matɨꞌɨj mi raaraɨꞌɨpɨ. Ayaa mu tyaꞌavaꞌɨstyaꞌaxɨ ɨ sicɨri jetze aɨjna ɨ pan tɨ avaꞌaturaa mej tyuꞌucuaa.
\p
\v 14 Majta aɨme ɨ tyaɨte, matɨꞌɨj meyan raaseij maɨjna ɨ Jesús tɨ ayan huarɨj, ayaa mu tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Ayej xaa nyaꞌu tiꞌayajna, amɨ pu hui aɨn pueen aɨjna tɨ Dioj jetze maꞌacan tiꞌixaxaꞌa, tɨ ayan ya nuꞌu uveꞌenyejsin iiyan chaanaca japua.
\p
\v 15 Ajta aɨn Jesús, ayaa pu rúꞌumuaꞌareeracaa ɨ rutzajtaꞌa mej meyan raaxaꞌapɨꞌɨntare maj eꞌireꞌenyejsin mej mi caꞌanyejri cɨn tiraijcateꞌen tɨ aɨn teꞌentyarute ɨ rey cɨmeꞌe. Aɨj pu cɨn, ayan ajtáraa. Au pu jɨri japua aꞌujnyéj rusaɨj.
\s Jesús pu antamé japuan ɨ jáj tɨ veꞌe
\r (Mt. 14:22-27; Mr. 6:45-52)
\p
\v 16 Tɨꞌɨj huaraꞌacáanajmaꞌaca, au mu aꞌucáanye aꞌutɨ aꞌavastɨmee ɨ jaj aɨme ɨ maj Jesús jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa.
\v 17 Au mu baarcu jetze atyaacɨ. Matɨꞌɨj mi antacɨj u jetze pujmeꞌen u Capernaum. Puꞌuri huaráꞌatɨcaꞌarijmaꞌa. Ajta aɨn Jesús, capu maꞌahuaꞌacaa.
\v 18 Caꞌanin pu cɨn huaꞌaacacaꞌa. Ajta puꞌuri aꞌujruurajcaꞌa ɨ jaj.
\v 19 Matɨꞌɨj aujuꞌuncaa aꞌachu anxɨ, o arájsevi kiloometro, matɨꞌɨj mi raaseij tɨ eꞌeveꞌemaꞌacaa aɨjna ɨ Jesús. Jaj japua pu huamaꞌacaa. Eecan mu tyuꞌutatzɨn.
\p
\v 20 Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu aɨn pueen. Caxu tiꞌitzɨɨnyaꞌa.
\p
\v 21 Matɨꞌɨj mi meyan huatyaujcaꞌane mej mi meyan raꞌatyajtuaani ɨ baarcu jetze. Camu aꞌachu aꞌateeviꞌi maun aꞌutanye ajna aꞌu maj áꞌujuꞌuncaa.
\s Aɨ mu nuꞌu rúuhuaumen maɨjna ɨ Jesús
\p
\v 22 Majta aɨme ɨ tyaɨte ɨ maj aun u jetze pujmeꞌen eꞌetyujsaɨ ɨ Jesús jemi, aɨ mu aun aꞌutyajturaa.
\p Yaa ruijmuaꞌa yee, ayaa pu tihuaꞌamityejtyaꞌacaa tɨ saɨj naꞌa aꞌacávaꞌacaa ɨ baarcu, ajta tɨ aɨn Jesús cai aɨjna jetze atyajraa huaꞌa jamuan ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, silu rujɨɨmuaꞌa muꞌu antacɨj.
\v 23 Matɨꞌɨj mi seica maun újhuiixɨ ɨ baarcu ajna vejliꞌi aꞌu maj tyajaꞌucuaa ɨ tyaɨte tɨꞌɨj Jesús rɨꞌɨ tiraataꞌa ɨ Dioj. Au pu eꞌemaꞌacan ɨ baarcu, chajtaꞌa tɨ ayan tyajaꞌarajtyahuaa tɨcɨn Tiberias.
\v 24 Matɨꞌɨj mi aɨme tyaɨte meyan raamuaꞌareeriꞌi tɨ nuꞌu cai ajta aun aꞌucatii u Tiberias aɨjna ɨ Jesús, majta aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa. Matɨꞌɨj mi maɨjna jetze u huatyaacɨjxɨ aɨjna jetze ɨ baarcu tɨ tiꞌimuiꞌi. Seica mu atyaacɨjxɨ seij jetze, majtahuaꞌa ɨ seica, seij jetze mu mijta atyaacɨ, mej mi maun aꞌatanyén u Capernaum, mej mi maun raahuauni maɨjna ɨ Jesús.
\s Jesús pu aɨn pueen ɨ pan ɨ maj cɨn ruuri muaꞌaraꞌani
\p
\v 25 Matɨꞌɨj ráatyau maujna u jetze pujmeꞌen aꞌalaguun jetze, aj mu mi meyan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―Rabí, ¿aꞌanajni ya paraꞌa peyujna?
\p
\v 26 Jesús pu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Ayaa nu tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe. Caxu saɨjna cɨn nyahuauhuau saɨjna cɨn saj tyuꞌuseij aꞌij nyej huarɨj ɨ saj cɨn avaꞌujjɨꞌɨsiviꞌiraxɨꞌɨn silu ayaa xu een cɨn nyahuauhuau saɨjna cɨmeꞌe saj raacuaa saɨjna ɨ pan, sajta saj tyamuaꞌa naa tityáajuꞌuxai.
\v 27 Caxu seyan sanaꞌa tyuꞌumuareꞌen sej si saɨjna huamuéꞌitɨn ɨ cueꞌira tɨ aꞌuvaɨjtzi silu sataꞌaj seyan tyuꞌumuareꞌen sej si saɨjna huamuéꞌitɨn ɨ saj cɨn huataujvaɨreꞌen tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe. Nyajta inyaa, i nyaj nyajta tyaataꞌa jetze eꞌirannyejte, nyaa nu nyaɨjna amuaataꞌasin aꞌini aɨn Dioj tɨ niyaꞌupua pueen, aɨ pu aɨjna cɨn tinyeijca.
\p
\v 28 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Tiꞌitajni hui ruxeꞌeveꞌe tej teyan tyaɨjna cɨn huarɨni aꞌij tɨ tiꞌijxeꞌeveꞌe ɨ Dioj?
\p
\v 29 Jesús pu ayan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Ayaa pu tiꞌijxeꞌeveꞌe ɨ Dioj saj seyan naꞌantzaahuateꞌen inyeetzi tɨ Dioj nyajaꞌutaityacaꞌa.
\p
\v 30 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Tiꞌitajni cɨn peyan rɨcɨ tɨ huapɨꞌɨ ruxeꞌeveꞌe tyej ti teyan raaseij, tyej ti tyaɨjna cɨn muaꞌantzaahuateꞌen? ¿Aꞌini pej pi peyan rɨcɨ?
\v 31 Tavaujsimuaꞌacɨꞌɨ mu meyan raacuaa maɨjna tɨ jee maná pueen maujna aꞌu tɨ cai eꞌetiꞌitɨjcaa. Ayaa pu teꞌeyuꞌusiꞌi tɨcɨn: “Aɨ pu nuꞌu huaꞌutaꞌa maj maɨjna huacuaꞌani ɨ cueꞌira tɨ nuꞌu uteꞌe eꞌemaꞌacan.”
\p
\v 32 Jesús pu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Ayaa nu tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe tɨ cai aɨn pueen ɨ Moisés tyaacan tɨ ayan huaꞌutaꞌa aɨme aꞌamuayaꞌupuacɨꞌɨstyamuaꞌa maj raacuaꞌani ɨ cueꞌira tɨ uteꞌe eꞌemaꞌacan. Capu xaa nyaꞌu, silu niyaꞌupua pu ayan amuaataꞌasin sej si huataujvaɨreꞌen saɨjna cɨmeꞌe ɨ cueꞌira tɨ tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn uteꞌe eꞌemaꞌacan.
\v 33 Aꞌini nyaa nu aɨn pueen ɨ cueꞌira tɨ Dioj jemi eꞌemaꞌacan, nyeetzi pu jemi ajta eꞌemaꞌacan. Nyaa nu uteꞌe eꞌicaanye nyej ni huaꞌutaꞌan maj ruuri muaꞌaraꞌani tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe matɨj manaꞌa puaꞌamua yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua.
\p
\v 34 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tavastaraꞌa, pataꞌaj peyan taataꞌan paɨjna ɨ cueꞌira tɨj naꞌa tɨ yu aucaꞌitɨ aꞌame.
\p
\v 35 Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu aɨn pueen ɨ tɨ jetzen eꞌemaꞌacan ɨ cueꞌira ɨ maj cɨn huataujvaɨreꞌen mej mi ruuri muaꞌaraꞌani tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe. Aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ nyeetzi jemi veꞌereꞌenyen, capu aꞌanaj iꞌicuata aꞌame. Ajta, aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan naꞌaraꞌastijreꞌen inyeetzi, capu ajta aꞌanaj huataꞌimɨ, silu Dioj pu rusen cɨn raataꞌasin.
\p
\v 36 ’Nyajta inyaa, ayaa nu neri tyajamuaataꞌixaa saj seri nyeseij inyeetzi. Ma sajta muan, caxu tyaꞌatzaahuateꞌe.
\v 37 Matɨj manaꞌa puaꞌamua ɨ tɨ Dioj naatatuireꞌesin, aɨme mu veꞌereꞌenyejsin inyeetzi jemi. Ajta tɨ puaꞌa aꞌatɨ ayan nyeetzi jemi veꞌereꞌenyen, canu aꞌanaj raaraꞌiti.
\p
\v 38 ’Canu nyaɨjna cɨn mu aꞌuveꞌeme nyej ni neyan huarɨni aꞌij nyaj nyasaɨj nyanaꞌa tiꞌijxeꞌeveꞌe silu nyej ni neyan huarɨni aꞌij tɨ tiꞌijxeꞌeveꞌe aɨjna tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa.
\v 39 Ajta, ayaa pu tiꞌijxeꞌeveꞌe aɨjna tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa tɨ cai seij aꞌuveti aɨme ɨ mej veꞌereꞌenye inyeetzi jemi silu nyej ni naijmiꞌica japua huanyuuni ajna xɨcajraꞌan tɨ jetzen nain cɨn teꞌentipuaꞌari.
\p
\v 40 ’Ee xaa nyaꞌu, ayaa pu tiꞌijxeꞌeveꞌe ɨ niyaꞌupua tɨ ayan tiraacɨꞌɨti tɨ ruurican cɨn huatyaturan tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan tiraꞌamitejteꞌe aꞌatɨ nyaj pɨrɨcɨ, ajta ayan naꞌastijraꞌa inyeetzi. Nyajta inyaa, ayaa nu raꞌajjájsin huáꞌa tzajtaꞌa ɨ mej meri huacuii ajna xɨcajraꞌan tɨ jetzen nain cɨn teꞌentipuaꞌari.
\s Maujnyuuste aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan
\p
\v 41 Majta aɨme ɨ maj Israel jetze ajtyamaꞌacan, matɨꞌɨj mi autyajhuii maj runyuusteꞌe rujɨɨmuaꞌa maɨjna cɨmeꞌe tɨ Jesús ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨ nuꞌu aɨn pueen ɨ cueꞌira tɨ uteꞌe eꞌicaanye.
\v 42 Ayaa mu tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―¿Ni cai aɨn pueen ɨ Jesús tɨ ajta yaujraꞌan pueen aɨjna ɨ José? ¿Ni qui tyacai huaꞌamuajte ɨ taatajraꞌan, ajta ɨ naanajraꞌan? Aꞌini tijta nyaꞌu. Aɨj pu cɨn, ¿aꞌini tiꞌirɨꞌɨri tɨ aɨn ayan tiꞌixajta tɨ nuꞌu uteꞌe eꞌicaanye?
\p
\v 43 Aj puꞌi Jesús ayan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Caxu hui seyan cheꞌe runyuustyaꞌa.
\v 44 Capu rɨꞌɨri tɨ aꞌatɨ ayan veꞌereꞌenyen inyeetzi jemi tɨ puaꞌa cai Dioj anacai caꞌanijraꞌa raataꞌan tɨ ij ayan huarɨni. Nyajta nu neyan raꞌajjájsin huaꞌa tzajtaꞌa ɨ mej meri huacuii ajna xɨcajraꞌa tɨ jetzen nain cɨn teꞌentipuaꞌari.
\p
\v 45 ’Ayaa mu tiraꞌuyuꞌuxacaꞌa aɨme ɨ mej tiꞌixaxaꞌataꞌa ɨ Dioj jetze maꞌacan tɨcɨn: “Dioj pu nuꞌu ayan tihuaꞌamuaꞌaten naijmiꞌica.” Aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan ranamua ɨ rutzajtaꞌa aꞌij tɨ tiꞌixa ɨ niyaꞌupua, ajta tɨ ayan raaruuren aꞌij tɨ aɨn tiꞌijxeꞌeveꞌe, aɨ pu ayan veꞌereꞌenyejsin inyeetzi jemi.
\p
\v 46 ’Capu ayan huataujmuaꞌa tɨ aꞌatɨ ari raaseij aɨjna ɨ niyaꞌupua silu inyaa, i nyaj nyaun aꞌuveꞌeme aꞌu tɨ aɨn eꞌeseijreꞌe, nyaa nu neri raaseij ɨ niyaꞌupua.
\v 47 Ayaa nu tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe tɨ aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan tyaꞌantzaahuateꞌen aꞌij nyej tiꞌixa, aɨ pu ruurican cɨn huatyaturaasin tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe.
\v 48 Nyaa nu nyaɨn pueen ɨ cueꞌira tɨ jetzen eꞌiraninyei ɨ maj cɨn ruuri muaꞌaraꞌani tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe.
\p
\v 49 ’Aꞌamuahuaacɨxaꞌastyamuaꞌacɨꞌɨ meyan raacuaa maɨjna ɨ maná aujna aꞌahuaꞌa aꞌu tɨ cai eꞌetiꞌitɨjcaa. Majta eꞌeyan mu huacuii.
\v 50 Ma ajta, ya pu seijreꞌe aɨjna ɨ cueꞌira tɨ uteꞌe eꞌicaanye. Tɨ puaꞌa aꞌatɨ ayan raacuaꞌani aɨjna, capu aꞌanaj mɨꞌɨni.
\v 51 Nyaa nu nyaɨn pueen aɨjna ɨ cueꞌira tɨ uteꞌe eꞌicaanye, tɨ jetzen aꞌiráninyei ɨ maj cɨn ruuri muaꞌaraꞌani. Tɨ puaꞌa aꞌatɨ ayan raacuaꞌani aɨjna ɨ cueꞌira, aɨ pu ruurican cɨn huatyaturaasin tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe. Ajta, aɨjna ɨ cueꞌira, ai pu aɨn pueen ɨ nyaj ratyáhueꞌiraꞌa, ɨ nyaj nyajta ratámuaɨꞌɨvajta huaꞌa jetze maꞌacan matɨj manaꞌa maj yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua mej mi ruuri muaꞌaraꞌani tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa aɨjna ɨ Jesús.
\p
\v 52 Majta aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan, caꞌanin mu cɨn autyajhuii mej tihuaurixaateꞌen. Meyan tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini tiꞌirɨꞌɨri tɨ aɨn aꞌatɨ ayan nuꞌu ruhueꞌiraꞌa taamin?
\p
\v 53 Aj pu i Jesús, ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Ayaa nu tyajamuaataꞌixaateꞌesin. Tɨ puaꞌa sacai raacuaꞌani i nyahueꞌiraꞌa, i nyaj nyajta tyaataꞌa jetze eꞌirannyejte, ajta tɨ puaꞌa sacai raayeꞌen i nyaxuureꞌe, caxu rusen cɨn ruuri xaꞌajuꞌun.
\v 54 Aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan raacuaꞌani i nyahueꞌiraꞌa, ajta ayan raayeꞌen i nyaxuureꞌe, aɨ pu ayan ruurican cɨn huatyaturaasin tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe. Nyajta nu neyan raꞌajjájsin ajna xɨcajraꞌan tɨ jetzen nain cɨn teꞌentipuaꞌari.
\p
\v 55 ’Ayej tiꞌayajna xaa nyaꞌu. Aɨ pu nyahueꞌiraꞌa, aɨn pueen ɨ tɨ cueꞌira jetzen eꞌiraninyei ɨ maj tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn ruuri muaꞌaraꞌani ɨ Dioj jemi. Ajta aijna, ai pu xaa nyaꞌu aɨn pueen ɨ jaj ɨ maj tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn iraayeꞌen mej mi cai cheꞌe ruxaamɨstyaꞌa ɨ Dioj jemi.
\v 56 Aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan raacuaꞌani i nyahueꞌiraꞌa, ajta tɨ ayan raayeꞌen i nyaxuureꞌe, aɨ pu huatyaturaasin inyeetzi jemi. Nyajta nu neyan cheꞌeta nyanaꞌa huatyaturaasin ɨ jemin.
\p
\v 57 ’Aɨ pu ayanna nyajaꞌutaityacaꞌa ɨ niyaꞌupua tɨ iꞌiruuri. Nyajta nu nyaɨjna jetze arancaꞌanye nyej ni ruuri naꞌaraꞌani ɨ niyaꞌupua jemi. Ajta aɨn ɨ aꞌatɨ tɨ ayan tiꞌicuaꞌaca inyeetzi jemi, aɨ pu ayen cheꞌeta naꞌa nyeetzi jetze araujcaꞌanye tɨ ij aɨn ruuri aꞌaraꞌani ɨ Dioj jemi.
\v 58 Ai pu aɨn pueen ɨ cueꞌira tɨ uteꞌe eꞌicaanye. Tahuaacɨxaꞌastyamuaꞌacɨꞌɨ mu meyan raacuaa maɨjna ɨ maná. Majta huacuii. Ma ajta, aɨn tɨ ayan racuaꞌaca aɨjna ɨ cueꞌira tɨ nyeetzi jetze eꞌiraninyei, aɨ pu ruurican cɨn huatyaturaasin tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe.
\p
\v 59 Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa aɨjna ɨ Jesús tɨꞌɨj aun tihuáꞌamuaꞌatyajcaa aꞌu maj eꞌetyujsaꞌɨrihuaꞌa aujna u Capernaúm.
\s Aꞌij mej tyuꞌumuáꞌa aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa
\p
\v 60 Matɨꞌɨj maɨjna huanamuajriꞌi, ayaa mu muiꞌitɨ tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨme ɨ mej jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa tɨcɨn:
\p ―Aꞌij pu puaꞌa taataꞌa tɨ ayan tiꞌixa. Eecan pu hui muareꞌeri tyej teyan yauꞌeitaa taꞌaraꞌani.
\p
\v 61 Ajta aɨn Jesús, ayaa pu rúꞌumuaꞌareeracaa mej meyan runyuustyaꞌacaa. Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Ni aꞌij puaꞌa amuaataꞌa nyej neyan tyajamuaataꞌixaa?
\v 62 Ari tɨ puaꞌa seyan naaseij inyeetzi, i nyaj tyaataꞌa jetze eꞌirannyejte, nyej ni aun aꞌujnyén utyaꞌɨmɨ aꞌu nyaj anacai áꞌucatii.
\v 63 Aɨjna jetze ɨ xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj, aɨ pu jetzen eꞌiraninyei ɨ saj cɨn ruuri xaꞌaraꞌani. Ma ajta, capu aɨjna cɨn tiꞌivaɨreꞌe aɨjna tɨ jetzen eꞌiraninyei ɨ saj ratyáhueꞌiraꞌa. Capu aꞌatzu xaa nyaꞌu. Ma ajta, aɨjna ɨ nyuucari ɨ nyej neyan tyajaꞌamueꞌixaateꞌe, aɨjna ɨ xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj, aɨ pu caꞌanijraꞌa naataꞌa nyej neyan tyuꞌutaxaj. Ajta, aɨj pu jetze eꞌiraninyei ɨ saj cɨn ruuri xaꞌaraꞌani.
\v 64 Ma sajta muan, muiꞌitɨ xu cai tyaꞌatzaahuateꞌe.
\p Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa aꞌini tɨj naꞌa jajcua ɨmɨ tɨ yu eꞌireꞌenye, aɨ pu rúꞌumuaꞌareeracaa aꞌatɨ tɨ pɨrɨcɨ tɨ cai raꞌatzaahuatyaꞌacaa, ajta aꞌatɨ tɨ pueen tɨ Jesús cɨmeꞌen tyuꞌutatuiireꞌesin.
\v 65 Ajta, ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Ayaa nu een cɨn tyajamuaataꞌixaa tɨ cai rɨꞌɨri tɨ aꞌatɨ ayan huataujtuiireꞌen inyeetzi jemi tɨ puaꞌa cai Dioj anacai caꞌanijraꞌa raataꞌan tɨ ayan huarɨni. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 66 Ajnaꞌɨmɨ muiꞌitɨ mu meyan tityaacáujxaahuatacaꞌa mej mi cai cheꞌe jamuan áꞌujhuaꞌanyeꞌen.
\v 67 Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaihuaꞌuriꞌi aɨme ɨ maj tamuaamuataꞌa japuan huaꞌapua araꞌase tɨcɨn:
\p ―Ari muaan, ¿ni sajta seri ajtácɨɨnicu inyeetzi jemi?
\p
\v 68 Ajta aɨn ɨ Simón, tɨ ajta iꞌi Pedro, ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa, ¿aꞌatajni maa jemin tyáꞌujuꞌun? Mueetzi puꞌu jemi seijreꞌe ɨ nyuucari ɨ tyaj cɨn ruuri taꞌaraꞌani, tɨj naꞌa rusen cɨmeꞌe.
\v 69 Ayaa tu hui raꞌatzaahuateꞌe, tyajta teyan ramuaꞌaree paj paɨn pueen i paj Dioj jemi eꞌicaanye, tɨ Dioj ajta muajaꞌutyatuaasin ɨ ruꞌɨrɨɨtaꞌa.
\p
\v 70 Aj puꞌi Jesús ayan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―¿Ni qui nyacai neyan amuaꞌantihuau muejmi mɨ saj tamuaamuataꞌa japuan huaꞌapua araꞌase? Aꞌini nijta nyaꞌu. Ma ajta, seij tɨ muejmi jetze ajtyamaꞌacan, tiyaaruꞌu pu jetzen seijreꞌe. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 71 Aɨjna tɨ nuꞌu tiyaaruꞌu jetzen seijreꞌe, aɨ pu ayan huatamuaꞌa ɨ Judás. Aɨ pu yaujraꞌan puéenyaꞌa aɨjna ɨ Simón tɨ ayan teꞌentimuꞌutaca tɨcɨn Iscariote. Ajta aɨn Judás, huaꞌa jetze pu ajtyamaꞌacantacaꞌa ɨ maj tamuaamuataꞌa japuan huaꞌapua araꞌase. Aɨ pu aɨn pueen tɨ ayan tyuꞌutatuiireꞌesin aɨjna cɨmeꞌen ɨ Jesús.
\c 7
\s Matɨꞌɨj tyuꞌuyéꞌeste maɨjna cɨmeꞌe maj avaꞌɨnaamuaꞌasin
\p
\v 1 Tɨj naꞌa ajnaꞌɨmɨ, au pu aꞌutyajturaa ɨ Jesús aujna u Galileeya. Capu cheꞌe aun áꞌuchaꞌacanyaꞌa u Judea aꞌini aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacantacaꞌa ɨ mej aun eꞌechajcaꞌa, ayaa mu raxeꞌevaꞌacaa maj raajeꞌica.
\v 2 Puꞌuri ajta vejliꞌitaca ajna matɨꞌɨj meyan tiꞌiyestyahuaꞌa maɨjna cɨmeꞌe maj avaꞌɨnaamuaꞌasin, ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan.
\v 3 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataꞌixaa ɨ ihuaamuaꞌameꞌen ɨ Jesús tɨcɨn:
\p ―Pataꞌaj hui peyan huiirajraꞌani peyujna pej paun aꞌuraꞌani aujna u Judea, mej mi aɨme ɨ maj mueetzi jamuan áꞌujhuaꞌan meyan raaseij aꞌij paj rɨcɨ paɨjna cɨmeꞌe tɨ hui huapɨꞌɨ ruxeꞌeveꞌe, ɨ maj cɨn avaꞌujjɨꞌɨsiviꞌiraxɨꞌɨsin.
\v 4 Tɨ puaꞌa hui aꞌatɨ ayan raxeꞌeveꞌe mej mi me eijreꞌe meyan raamuaꞌati, capu ayan aviitzi cɨn tiꞌimuareꞌe. Aꞌini ayaa paj hui rɨcɨ paɨjna cɨmeꞌe tɨ huapɨꞌɨ ruxeꞌeveꞌe, naa pu xaꞌapɨꞌɨn pej peyan a eijreꞌe huataꞌaseijrata huaꞌa jemi, matɨj manaꞌa puaꞌamua maj yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua. ―Ayaa mu tiraataꞌixaa.
\p
\v 5 Majta aɨme ɨ maj ihuaamuaꞌameꞌen pueenyaꞌa, camu majta ráꞌantzaahua maɨjna ɨ Jesús.
\v 6 Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capuu xɨ ajna tyajaꞌureꞌenye tɨ huaxaꞌapɨꞌɨn inyeetzi jemi nyej ni nyaun aꞌutanyen. Aru muejmi jemi, aꞌanaj tɨ naꞌa pu ayan iꞌixaꞌapɨꞌɨn.
\v 7 Capu hui aꞌatzu rɨꞌɨri mej amuajchaɨraꞌa ɨ maj yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua. Ma majta xaa inyeetzi menyéjchaɨreꞌe maɨjna cɨmeꞌe nyaj cai neyan aꞌij puaꞌa tihuaꞌaxajta mej meyan aꞌij puaꞌa titetyújchaɨ.
\v 8 Sataꞌaj saun aꞌujnyén anna aꞌu maj tyejéꞌeyeste. Caxɨɨ nu aꞌumaꞌa naꞌame inyaa nyej ni nyaun ijii tyajaꞌuvaꞌamuaꞌariiveꞌen aꞌini capu xɨ ayan tyajaꞌureꞌenye tɨ ari huaxaꞌapɨꞌɨn.
\p
\v 9 Tɨꞌɨj ayan tihuaꞌutaꞌixaa, aj puꞌi aun aꞌutyajturaa aujna u Galileeya.
\s Jesús pu aviitziꞌi cɨn aun aꞌujnyéj
\p
\v 10 Ma ajta aɨn, ayaa pu huarɨj. Matɨꞌɨj aꞌucɨj ɨ ihuaamuaꞌameꞌen mej mi maun tyajáꞌuyesten, aɨ pu ajta u áꞌumej. Capu ruseiirata u áꞌumej, silu aviitzi puꞌu cɨn u áꞌumej.
\s Aɨ mu rahuauhuau ɨ Jesús aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan
\p
\v 11 Majta maɨn ɨ mej maun tyejeꞌeyestyahuaꞌa, aɨ mu ráꞌixeꞌeriꞌiracaꞌa maɨjna ɨ Jesús. Meyan tiꞌixaata tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌuni aꞌij een aɨjna ɨ aꞌatɨ?
\p
\v 12 Eihua mu aꞌij puaꞌa tíꞌixajtacaa aɨjna cɨmeꞌe ɨ Jesús huaꞌa tzajtaꞌa ɨ tyaɨte ɨ maj maun eꞌetyujsaɨraꞌacaa. Seica mu meyan tíꞌixajtacaa tɨcɨn: “Rɨꞌɨ pu tiꞌitevi.” Majta seica meyan tíꞌixajtacaa tɨcɨn: “Capu aꞌatzu. Aɨ pu hui huaꞌacuanamua ɨ tyaɨte.”
\p
\v 13 Majta, capu aꞌatɨ ayan áꞌujcaꞌanyajcaꞌa tɨ ayan ruseiirata tyuꞌutaxajta aɨjna cɨmeꞌe ɨ Jesús aꞌini mahuaꞌatzɨɨnyaꞌacaa aɨme ɨ mej tiꞌitɨj cɨn antyujmuaꞌareeracaꞌa aɨme jemi ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan.
\s Jesús pu tihuaꞌumuáꞌate matɨꞌɨj tiꞌiyestyahuaꞌa
\p
\v 14 Matɨꞌɨj meri eꞌitaꞌa ujúꞌuncaa ɨ maj tiꞌiyestyahuaꞌa, aj puꞌi Jesús aun aꞌutyajrupi teyujtaꞌa. Tɨꞌɨqui autyejche tɨ tihuaꞌamuaꞌaten ɨ tyaɨte.
\v 15 Eecan mu rɨꞌɨ tiraꞌutaseij aɨme ɨ mej maun tiꞌijta teyujtaꞌa. Ayaa mu tyuꞌurixaatyaꞌacaa tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini tiꞌirɨꞌɨri tɨ aɨn cai aꞌanaj tiꞌihuaujmuaꞌate, aɨ pu raayɨꞌɨtɨ tɨ ayan tihuaꞌumuaꞌaten?
\p
\v 16 Jesús pu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Canu aꞌij tirajtyau nyasaɨj aꞌij nyej tihuaꞌamuaꞌaten silu aɨ pu ayan tinaataꞌa aɨjna tɨ ya nyajaꞌutaityacaꞌa.
\v 17 Tɨ puaꞌa hui aꞌatɨ ayan áꞌujcaꞌanye tɨ ayan huarɨni aꞌij tɨ tiꞌijxeꞌeveꞌe ɨ Dioj, aɨ pu xaa ayan ramuaꞌareeran tɨ puaꞌa Dioj ayan naataꞌa nyej neyan tiꞌimuaꞌata caꞌɨn nyasaɨj nyanaꞌa aꞌij tirajtyau.
\v 18 Aɨjna tɨ ayan tiꞌixaxaꞌa aꞌij tɨ aɨn naꞌa tirajtyau rusaɨj, ayaa pu een cɨn ayan rɨcɨ tɨ ij rɨꞌɨ tyuꞌutauraꞌan rusaɨj. Me nyajta inyaa, ayaa nu nyaɨjna cɨn tiꞌimuareꞌe nyej ni neyan rɨꞌɨ tiraataꞌan nyaɨjna tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa. Tɨ puaꞌa hui aꞌatɨ ayan áꞌujcaꞌanye tɨ ayan huarɨni aꞌij tɨ tiꞌijxeꞌeveꞌe ɨ Dioj, aɨ pu xaa ayan ramuaꞌareeran tɨ puaꞌa Dioj ayan tinaataꞌa nyej neyan tiꞌimuaꞌata caꞌɨn nyasaɨj nyanaꞌa aꞌij tirajtyau.
\p
\v 19 ’¿Ni cai aɨn Moisés tyaacan ayan amuaatyajtuaa aɨjna ɨ nyuucari ɨ maj cɨn tiꞌijta? Aa niꞌijta nyaꞌu. Ma sajta muan, capu aꞌatɨ tɨ muejmi jetze ajtyamaꞌacan ayan aráurasten aꞌij tɨ aɨn nyuucari tiꞌixa. ¿Aꞌini een cɨmeꞌe seyan tiꞌijxeꞌeveꞌe saj naajeꞌica?
\p
\v 20 Majta aɨme ɨ maj maun ajtyáxɨɨracaꞌa, ayaa mu tityaatanyú tɨcɨn:
\p ―Tiyaaruꞌu pu mueetzi tzajtaꞌa seijreꞌe. ¿Aꞌataani hui ayan tiꞌijxeꞌeveꞌe tɨꞌij muaajeꞌica?
\p
\v 21 Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Seij nuꞌu cɨn neyan huarɨj tɨ ayan huapɨꞌɨ ruxéꞌevaꞌacaa. Ajta aɨn amuaatyejtyau naijmiꞌica. Eecan xu avaꞌujjɨꞌɨsiviꞌiraxɨ.
\v 22 Ma sajta muan, ayaa xu tiꞌijrɨꞌɨre saɨjna cɨmeꞌe tɨ Moisés tyaacan ayan amuaataij saj nuꞌu raꞌantisijchixɨꞌɨn ɨ naviiraꞌan. Ee xaa, capu Moisés tyaacan jetze huanyej, silu Dioj pu ayan raatyajtuaa aɨme jemi ɨ áꞌamuayaꞌupuacɨꞌɨstyamuaꞌa. Aɨj xu cɨn seyan raꞌantisiꞌiche ɨ naviiraꞌan ɨ unyaacaꞌi tɨ tyaataꞌa sajna xɨcajraꞌan saj jetzen rusaꞌupi.
\v 23 Ayaa xu een cɨn tiꞌijrɨꞌɨre sej si cai autyaꞌɨtzen saɨjna jemi ɨ nyuucari tɨ Moisés tyaacan raatyajtuaa. Tɨ puaꞌa ayan een, aꞌini een cɨn sij nínyuꞌucacu inyeetzi jemi saɨjna cɨmeꞌe nyej neyan nain cɨn raarujte seij ɨ aꞌatɨ nyajna xɨcajraꞌa saj jetzen rusaꞌupi.
\v 24 Xaatapuáꞌajta sej seyan tihuaꞌaxɨjteꞌe aꞌij tɨ tyajamuaꞌamitejteꞌe. Ma sajta muan, ayaa xu huarɨni sej si seyan tihuaꞌuxɨjteꞌen aꞌij tɨ tiraavijteꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe.
\s Jesús pu cɨmeꞌen tiꞌixa aꞌutɨ eꞌemaꞌacan
\p
\v 25 Cɨmeꞌen puꞌu ayan tiraataxajtacaꞌa, aj mu mi seica meyan autyajhuii mej tiꞌihuáurihuaꞌu. Meyan tɨcɨn:
\p ―¿Ni cai aɨn pueen ɨ maj meyan cɨmeꞌen tiꞌityeseꞌe maj raajeꞌica?
\v 26 Yaa pu hui eijreꞌe huatyavaa tihueꞌixaateꞌe. Ma majta, camu aꞌij tiꞌijee. ¿Ni qui meri meyan raamuáꞌa tɨcɨn: “Ai pu aɨn pueen ɨ Cɨriistuꞌu”?
\v 27 Me tyajta ityan, tyan tu hui ramuaꞌaree aꞌu tɨ eꞌemaꞌacan tyaɨjta ɨ aꞌatɨ. Ma ajta aɨn ɨ Cɨriistuꞌu, tɨꞌɨj aɨn ya uvéꞌenyen, capu aꞌatɨ ramuaꞌareeran aꞌu tɨ eꞌemaꞌacan aɨjna. ―Ayaa mu tíꞌixajtacaa.
\p
\v 28 Ajta aɨn Jesús, aucheꞌe pu tihuaꞌamuaꞌatyajcaa u teyujtaꞌa. Aj puꞌi ayan caꞌanin cɨn tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Ee xaa nyaꞌu, ayaa pu hui tiꞌayajna saj nyamuaꞌate, sajta seyan ramuaꞌaree aꞌu nyaj eꞌemaꞌacan. Canu nyasaɨj nyanaꞌa ya vaꞌacaanye silu tɨ ya nyajaꞌutaityacaꞌa, aɨ pu nain cɨn ayan tiꞌijrɨꞌɨre. Capu tiꞌihueꞌitzi ɨ jemin. Ma sajta muan, caxu ramuaꞌate aꞌini caxu raꞌastijreꞌe.
\v 29 Me nyajta inyaa, nyaa nu xaa ramuaꞌate aꞌini au nu eꞌemaꞌacan ɨ jemin. Aɨ pu hui ajta yan nyajaꞌutaityacaꞌa.
\p
\v 30 Cɨmeꞌen puꞌu ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa, aj mu mi meyan tyuꞌutatése maj raatyeeviꞌi. Ma ajta, capu aꞌatɨ ayan raatyeeviꞌi aꞌini capuu xɨ ajna tyajaꞌureꞌenye ajna tɨ jetzen huaxaꞌapɨꞌɨntariꞌihuacaꞌa tɨ ayan huamɨꞌɨni.
\v 31 Majta aɨme ɨ mej jemin eꞌetyujsaɨ, muiꞌitɨ mu meyan ráꞌantzaahua. Ayaa mu tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Tɨꞌɨj ya uvéꞌenyen aɨjna ɨ Cɨriistuꞌu Dioj tɨ raꞌantihuau, ¿ni qui eitzeꞌe ayan aɨjna cɨn rɨni tɨ huapɨꞌɨ ruxeꞌeveꞌe cai amɨjna mɨ aꞌatɨ?
\s Aɨme fariseos mu nuꞌu xantaaruꞌu huataite maj ratyeeviꞌi maɨjna ɨ Jesús
\p
\v 32 Majta aɨme ɨ fariseos, ayaa mu tyuꞌunamuajriꞌi aɨme ɨ tyaɨte mej meyan xahuaaniꞌi mu cɨn tyuꞌurixaateꞌe. Matɨꞌɨj mi aɨme ɨ mej tiꞌijta u teyujtaꞌa, majta aɨme ɨ fariseos, aɨ mu seica huataityacaꞌa aɨme ɨ maj maun tíꞌichaꞌɨ mej mi raatyeeviꞌin.
\p
\v 33 Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Canu cheꞌe aꞌateeren muejmi jemi aꞌini puꞌuri vejliꞌi nyej ni nyaun aꞌujnyén nyaɨjna jemi tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa.
\v 34 Muan xu nyahuauni, aru caxu meꞌe nyejeꞌetyauni. Ajta, capu rɨꞌɨrista aꞌame saj saun aꞌujnyén aꞌu nyaj aꞌij eenyaꞌa naꞌame.
\p
\v 35 Majta aɨme ɨ mej maun tiꞌijta teyujtaꞌa, ayaa mu tyuꞌurihuaꞌuracaꞌa tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌuqui hui aꞌuméj aꞌu tɨ cai rɨꞌɨri tyej teyan yáꞌutyauni? ¿Ni qui aun seij chuejraꞌa japua aꞌuméj huaꞌa jemi ɨ tyaɨte ɨ maj aꞌucɨ́jxɨ huaꞌa tzajtaꞌa aɨme ɨ maj Grecia eꞌemaꞌacan? ¿Ni qui hui ajta ayan tihuaꞌamuaꞌaten aɨme ɨ mej Grecia eꞌemaꞌacan?
\v 36 ¿Aꞌiqui huataujmuaꞌa aɨjna ɨ nyuucari tɨ cɨn tyaj nuꞌu rahuauni, tyajta nuꞌu cai ratyauni, tɨ ajta nuꞌu cai rɨꞌɨri tyaj aun aꞌujuꞌun aꞌu tɨ aꞌij eenyaꞌa aꞌame? ―Ayaa mu tyuꞌurihuaꞌuracaꞌa.
\s Jesús pu huaꞌutaꞌinyeesin mej mi jemin veꞌereꞌenyen
\p
\v 37 Tɨꞌɨj ari teꞌentipuáꞌarijmaꞌaca ɨ mej tiꞌiyeste, ajna xɨcajraꞌan tɨ eitzeꞌe ruxeꞌevaꞌacaa ɨ maj maɨjna jetze tiꞌiyestyahuaꞌa, aj puꞌi Jesús ayan huatyeechaxɨ huaꞌa tzajtaꞌa. Aj puꞌi ayan caꞌanin cɨn tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa hui aꞌatɨ ayan ruxaamɨstyaꞌa aɨjna cɨmeꞌe tɨ cai uraréꞌenyaꞌa cɨn huatyajturaa ɨ Dioj jemi, cheꞌe aɨn ayan veꞌereꞌenyen inyeetzi jemi nyej ni nyeyan caꞌanijraꞌa tiraataꞌan.
\v 38 Ayaa pu cheꞌeta naꞌa raruuren aɨjna ɨ aꞌatɨ tɨ ayan naꞌaraꞌastijreꞌesin inyeetzi aꞌij tɨ teꞌeyuꞌusiꞌi ɨ yuꞌuxari jetze tɨcɨn: “Aɨj pu jetzen eꞌiraninyei ɨ tzajtaꞌan tyamuaꞌa naa aɨjna ɨ jaj tɨ jetzen araujcaꞌanyen aɨjna ɨ tɨ cɨn ruuri aꞌame. Ayej seiiraꞌa aꞌame tɨj jetzen aꞌirámɨꞌɨye ɨ jaj.” ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 39 Aɨjna ɨ nyuucari tɨcɨn “jaj”, ayaa pu huataujmuaꞌa tɨcɨn: ɨ xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj, ɨ tɨ Dioj raatyajtuaaniicheꞌe huaꞌa tzajtaꞌa aɨme ɨ mej ráꞌantzaahua. Ayaa pu aɨjna cɨn tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Jesús aꞌini capu xɨ aꞌahuaꞌacaꞌa aɨjna ɨ xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj, aɨjna cɨmeꞌe tɨ aɨn Jesús cai xɨ aꞌujnyéj u uteꞌe tɨ ij Dioj ayan an yaꞌacájrati ɨ ɨpuari japua.
\s Capu xɨ huaꞌamitejtyaꞌacaa ɨ tyaɨtye aꞌatɨ tɨ pɨrɨcɨ aɨjna ɨ Jesús
\p
\v 40 Cɨmeꞌen muꞌu meyan raanamuajriꞌi tɨ ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa, aj mu mi meyan tyuꞌutaxajtacaꞌa seica ɨ tyaɨte tɨcɨn:
\p ―Ayej hui xaa nyaꞌu tiꞌayajna tɨ aɨn pueen tɨ ayan tiꞌixaxaꞌa ɨ Dioj jetze maꞌacan, ɨ tyaj teyan rachuꞌeveꞌe.
\p
\v 41 Majta seica mu meyan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Ai pu hui ain iꞌi pɨrɨcɨ tɨ iꞌi Cɨriistuꞌu.
\p Majta seica meyan tyuꞌurihuaꞌuracaa tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini hui tiꞌirɨꞌɨri tɨ aɨn Cɨriistuꞌu ayan aun eꞌemaꞌacanta u Galileeya?
\v 42 ¿Ni cai ayan teꞌeyuꞌusiꞌi ɨ yuꞌuxari jetze tɨ nuꞌu aɨn Cɨriistuꞌu ayan eꞌiraujnyejteꞌesin aɨjna jetze ɨ tyaɨtestyamuaꞌameꞌen ɨ David tyaacan? Ajta nuꞌu tɨ aun eꞌemaꞌacanta aꞌame aujna u Belén, aꞌu tɨ aɨn David tyaacan eꞌechajcaꞌa. ―Ayaa mu tyuꞌutaxajtacaꞌa.
\p
\v 43 Aɨj mu cɨn eꞌitaꞌa aꞌutacɨj ɨ tyaɨte maɨjna cɨmeꞌe ɨ Jesús. Seica mu saɨque tíꞌixajtacaa. Majta seica saɨque.
\v 44 Seica mu meyan raxeꞌevaꞌacaa mej meyan raatyeeviꞌi. Ma ajta, capu aꞌatɨ ahuaujcaꞌanye tɨ rajvíꞌi.
\s Camu nuꞌu raꞌatzaahuatyaꞌacaa ɨ Jesús aɨme ɨ mej títatyatyáꞌacaa
\p
\v 45 Matɨꞌɨj mi aɨme ɨ mej tíꞌichaꞌɨ u teyujtaꞌa, au mu aꞌuréꞌenye huaꞌa jemi ɨ maj maun tiꞌijta u teyujtaꞌa, majta ɨ fariseos jemi. Matɨꞌɨj meyan tihuaꞌutaihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini een cɨn sacai yaꞌaraaviꞌitɨ?
\p
\v 46 Majta aɨme ɨ mej tiꞌichaꞌɨve, ayaa mu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capu hui aꞌatɨ ayan tiꞌixaxaꞌa tɨj amɨn tiꞌixaxaꞌa.
\p
\v 47 Ayaa mu tyuꞌutanyúu aɨme ɨ fariseos tɨcɨn:
\p ―¿Ni ajta ari ayan amuaacuanamua muejmi?
\v 48 ¿Ni cai seij tɨ tiꞌitaijteꞌe ari ráꞌantzaahua aɨjna, naꞌari seij tɨ tyejmi jetze ajtyamaꞌacan i tyej fariseos pueen?
\v 49 Majta ɨ tyaɨte ɨ maj maun eꞌetyújsaɨraꞌacaa, camu aꞌatzu yauꞌeite aꞌij tɨ teꞌeyuꞌusiꞌi aɨjna jetze ɨ nyuucari Moisés tyaacan tɨ raatyajtuaa. Dioj pu ari huaꞌuxɨjte amɨme. ―Ayaa mu tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨme ɨ fariseos.
\p
\v 50 Ajta aɨn Nicodemo, aɨjna tɨ ari ɨ Jesús jemi aꞌatányajcaꞌa, tɨj ajta seij pueenyaꞌa tɨ huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan, ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p
\v 51 ―Capu ayan tiraavijteꞌe tej teyan raꞌuxɨ́jteꞌen tɨꞌij pueijtzi raacɨꞌɨti. Ayaa pu tyaꞌaxa ɨ yuꞌuxari jetze ɨ tyaj cɨn tiꞌijta tɨ ayan nuꞌu ruxeꞌeveꞌe tyej nuꞌu tiráihuaꞌu anacaiican cɨn tyaɨjna ɨ aꞌatɨ tyej ti raamuaꞌaree aꞌij tɨ tiꞌitɨj cɨn rɨcɨ. ¿Ni cai ayan tiꞌayajna?
\p
\v 52 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―¿Ni hui muaa pa pajta paun eꞌemaꞌacan u Galileeya? Auhuauchi ɨ yuꞌuxari jetze pej pi peyan raamuaꞌaree tɨ cai aꞌatɨ aun eꞌemaꞌacan u Galileeya tɨ Dioj jetze maꞌacan tiꞌixaxaꞌa.
\p
\v 53 Ayaa mu tyuꞌutaxajtacaꞌa. Matɨꞌɨj mi aꞌucɨ́jxɨ aꞌu tɨ seij eꞌeche.
\c 8
\s Aɨjna ɨ jɨitaꞌa tɨ huataujxanaꞌacɨre
\p
\v 1 Ajta Jesús pu aun áꞌumej jɨri tɨ aꞌutacáꞌa tɨ ayan tyajaꞌarajtyahuaa tɨcɨn Aceituunajremi.
\v 2 Tapuaꞌarijmaꞌaca pu aun aꞌujnyéj teyujtaꞌa. Majta mu eihua tyaɨte ajtyáxɨɨracaꞌa ɨ jemin. Aj puꞌi aꞌujyeijxɨ tɨ i tihuáꞌumuaꞌaten.
\v 3 Majta aɨme ɨ mej jetzen tyuꞌujmuaꞌate ɨ nyuucari ɨ maj cɨn tiꞌijta, majta aɨme ɨ fariseos, aɨ mu seij aꞌaraaviꞌitɨ ɨ jɨitaꞌa. Ayaa mu raatyeeviꞌi tɨꞌɨj auj ayan rɨjcaa ɨ jɨitaꞌa tɨ ruxanaꞌacɨraꞌacaa. Matɨꞌɨj mi raataij tɨ aun eꞌitaꞌa aꞌutyechaxɨn mej mi raaseij ɨ tyaɨte.
\v 4 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataꞌixaa maɨjna ɨ Jesús tɨcɨn:
\p ―Maeestru, ayaa mu yeehui raatyeeviꞌi amɨjna mɨ jɨitaꞌa tɨꞌɨj auj huaujxanaꞌacɨraꞌacaa.
\v 5 Ajta aɨn Moisés, ayaa pu yeehui titaataij aɨjna jetze ɨ nyuucari tɨ raatyajtuaa tɨ ayan ruxeꞌeveꞌe tyaj nuꞌu tetej cɨn raajeꞌica. Ari muaa, ¿aꞌini yeehui pajta tiꞌixa?
\p
\v 6 Ayaa mu maɨjna cɨn tiraataihuaꞌuriꞌi mej mi maɨjna cɨn raꞌantimueꞌitɨn aꞌij tɨ aɨn tiꞌitɨj cɨn tihuaꞌutaꞌixaateꞌesin. Ayaa mu rahuaucaꞌa maɨjna ɨ maj cɨn tiraaxajtziꞌi.
\p Ajta aɨn Jesús, aɨ pu aicaujtutzi. Aj puꞌi ayan autyejche tɨ ruxɨte cɨn raꞌuyuꞌuxa a chuaataꞌa.
\v 7 Maucheꞌe mu tiꞌiraꞌihuaꞌuracaa. Aj puꞌi Jesús ayan huatyeechaxɨ. Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa hui saɨj muan aꞌanaj cai aɨjna cɨn ayan autyaꞌɨtze ɨ áꞌamuamuaꞌatziiraꞌa cɨmeꞌe, cheꞌe aɨn aꞌatɨ anacai raatatúꞌa ɨ tetej cɨmeꞌe. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 8 Ajtahuaꞌa pu ayan aicaujtutzi. Ajta raꞌuyuꞌuxacaꞌa a chuaataꞌa.
\v 9 Majta aɨme, cɨmeꞌen muꞌu meyan raanamuajriꞌi aꞌij tɨ tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Jesús, matɨꞌɨj mi maun tihuii, seij majta seij, anacaican aɨjna tɨ eitzeꞌe vastaꞌa. Tɨꞌɨqui aɨ naꞌa ɨ Jesús aun aꞌutyajturaa jamuan aɨjna ɨ jɨitaꞌa tɨ aun eꞌitaꞌa aꞌutyavaacaꞌa.
\v 10 Aj puꞌi Jesús ayan huatyeechaxɨ. Aj puꞌi ayan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―Jɨitaꞌa, ¿aꞌuni hui áꞌij meꞌen aɨme? ¿Ni cai maꞌa aꞌatɨ tɨ ayan tiꞌitɨj cɨn mueetzi jetze tiꞌipuaꞌajteꞌe?
\p
\v 11 Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa, capu yeehui aꞌatɨ ayan nyeetzi jetze tiꞌitɨj cɨn tiꞌipuaꞌajteꞌe.
\p Jesús pu ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Canu nyajta inyaa tiꞌitɨj cɨn mueetzi jetze tyaꞌujpuáꞌajteꞌesin. Pataꞌaj aꞌuraꞌani. Capej hui cheꞌe peyan paɨjna cɨn autyaꞌɨtzaꞌaraꞌan. ―Ayaa pu tiraataꞌixaa.
\s Jesús pu huaꞌatatzaviꞌi aɨme ɨ maj yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua
\p
\v 12 Tɨꞌɨj ajtahuaꞌa ayan tihuaꞌutaꞌixaa ɨ tyaɨte ɨ Jesús, ayej tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu yeehui nyaɨn pueen ɨ tatzari tɨ cɨn huanyeeriꞌi huaꞌa japua naijmiꞌica ɨ maj yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua. Aꞌatɨ tɨ naꞌa hui tɨ nyaa jamuan áꞌuchaꞌacanyeꞌen, capu aꞌanaj ayan tɨcaꞌamisteꞌe áꞌuchaꞌacanyaꞌa aꞌame, silu ayaa nu yeehui raatyajtuaani ɨ jemin nyaɨjna ɨ tatzari ɨ tɨ cɨn ruuri aꞌaraꞌani.
\p
\v 13 Matɨꞌɨj mi aɨme fariseos meyan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Muaa paj peyan asaɨj tityáꞌaxajta. Aɨj pu yeehui cɨn cai tiꞌitɨj vaɨreꞌe aꞌij pej tityáꞌaxajta asaɨj.
\p
\v 14 Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa aɨjna ɨ Jesús tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa neyan nyasaɨj tíꞌinxajta, aucheꞌe pu yeehui tiꞌivaɨreꞌe nyej neyan tiꞌinxajta nyasaɨj aɨjna cɨmeꞌe nyej neyan ramuaꞌaree aꞌu nyej aꞌarajraa, nyajta neyan cheꞌeta nyanaꞌa ramuaꞌaree aꞌuj nyaj aꞌuméj. Ma sajta muan, capu yeehui aꞌij tyajamuaꞌamitejteꞌe, aꞌu nyaj aꞌarajraa, naꞌari aꞌu nyaj aꞌuméj.
\v 15 Ayaa xu seyan sanaꞌa huaꞌaxɨjteꞌe aꞌij saj rujɨɨmuaꞌa tirajtyauve. Me nyajta inyaa, canu aꞌatɨ ijii áꞌaxɨjteꞌen.
\v 16 Aru, tɨ puaꞌa hui neyan aꞌatɨ aꞌaxɨjtyaꞌa, aucheꞌe pu ayan tiraavijteꞌe nyej neyan rɨcɨ aꞌini canu nyasaɨj neyan aꞌij tirajtyau, silu aɨ pu ayan naataꞌa aɨjna tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa.
\v 17 Ayaa pu yeehui teꞌeyuꞌusiꞌi aɨjna jetze ɨ nyuucari ɨ saj cɨn tiꞌijta tɨ ayan nuꞌu tiꞌivaɨreꞌe tɨ puaꞌa mahuaꞌapua meyan tiꞌitɨj cɨn huataujxajta.
\v 18 Nyaa nu yeehui nyaɨn pueen saɨj ɨ nyej neyan tiꞌinxajta nyasaɨj. Ajta yeehui ɨ saɨj tɨ ayan tinyetyáxajta, aɨ pu aɨn pueen ɨ niyaꞌupua tɨ iiyan nyajaꞌutaityacaꞌa.
\p
\v 19 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌuni yeehui aꞌij een tɨ ayaꞌupua pueen?
\p Jesús pu ayan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Caxu yeehui nyamuaꞌate aꞌatɨ nyaj pueen. Caxu sajta ramuaꞌate ɨ niyaꞌupua. Tɨ puaꞌa seyan nyamuaꞌatyaa, ayaa xu yeehui sajta ramuaꞌajcaa ɨ niyaꞌupua.
\p
\v 20 Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Jesús tɨꞌɨj auj tihuaꞌamuaꞌatyajcaa aujna teyujtaꞌa, ajna vejliꞌi aꞌu maj yaꞌasaꞌɨri ɨ tumin. Ma majta ɨ tyaɨte, capu aꞌatɨ ayan raatyeeviꞌi aꞌini capuu xɨ ajna tyajaꞌureꞌenye aɨjna xɨcajraꞌa jetze tɨ jetzen Jesús huamɨꞌɨni.
\s “Aꞌu nyaj aꞌuméj, capu rɨꞌɨri saj aun áꞌujuꞌun”
\p
\v 21 Ajtahuaꞌa pu Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu yeehui nyaun aꞌujnyejsin, sajta muan xu nyahuauni inyeetzi. Ajta, cai Dioj tyajamuaatauuniꞌira. Muan xu cuiꞌini saɨjna cɨmeꞌe saj autyajturaa ɨ Dioj jemi. Capu rɨꞌɨri saj saun aꞌujnyén aꞌu nyaj aꞌujnyejsin.
\p
\v 22 Matɨꞌɨj mi meyan tityúrihuaꞌuriꞌi aɨme ɨ mej maun tiꞌijta teyujtaꞌa tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini yeehui huataujmuaꞌa aɨjna ɨ nyuucari tɨ nuꞌu cai rɨꞌɨri tyaj tyaun aꞌujnyén aꞌu tɨ nuꞌu aꞌujnyejsin? ¿Ni qui ayan huataujmuaꞌa tɨ aɨn huaujjeꞌica?
\p
\v 23 Aucheꞌe pu ayan tihueꞌixaatyaꞌacaa tɨcɨn:
\p ―Muan xu hui yuucɨ pujmeꞌen eꞌemaꞌacan. Nyajta inyaa, uteꞌe nu eꞌemaꞌacan. Muan xu yeehui huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan aɨme ɨ mej yan seijreꞌe iiyan chaanaca japua. Nyajta inyaa, canu neyan huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan.
\v 24 Ayaa nu hui neyan amuaataꞌixaa tɨ puaꞌa cai ayan Dioj tyajamuaatauuniꞌira, muan xu cuiꞌini saɨjna cɨmeꞌe saj autyajturaa ɨ Dioj jemi. Tɨ puaꞌa yeehui sacai seyan tyaꞌantzaahuateꞌen nyaj nyaɨn pɨrɨcɨ aꞌij nyej tiꞌixaj, muan xu xaa cuiꞌini saɨjna cɨmeꞌe saj autyajturaa ɨ Dioj jemi.
\p
\v 25 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌataani yeehui paj pueen?
\p Ajta Jesús pu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu nyaɨn pueen ɨ nyaj neyan cɨmeꞌen tyajaꞌamueꞌixaatyaꞌacaa tɨj naꞌa jajcua ɨmɨ tɨ yu eꞌireꞌenye.
\v 26 Eihua nu neri tiꞌixajtamɨꞌɨ muejmi cɨmeꞌe, nyajta neyan nyaɨjna cɨn amuáꞌuxɨjteꞌen. Ma ajta aɨn tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa, aɨ pu tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tiꞌixaxaꞌa. Nyajta nu hui neyan tihueꞌixaateꞌe aɨme ɨ mej yan japuan seijreꞌe iiyan ɨ chaanaca japua aꞌij nyej neyan raanamuajriꞌi nyaɨjna jemi tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 27 Majta aɨme, camu yauꞌeitaa muaꞌaraa aꞌij tɨ tihueꞌixaatyaꞌacaa, tɨ ayan cɨmeꞌen raxa tɨ yaꞌupuaaraꞌan pueen.
\v 28 Aɨj pu cɨn Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Satɨꞌɨj yeehui aj nyajaꞌutavéꞌen inyeetzi i nyaj tyaataꞌa jetze eꞌirannyejte, aj xu si ramuaꞌareeran aꞌatɨ nyaj pueen, sajta xu ramuaꞌareeran nyaj cai nyasaɨj nyanaꞌa aꞌij tirajtyau aꞌij nyej tyajamuaataꞌixaa silu ayaa nu cheꞌeta nyanaꞌa tiꞌixaxaꞌa aꞌij tɨ niyaꞌupua ayan tinaamuaꞌate.
\v 29 Aɨjna tɨ hui yan nyajaꞌutaityacaꞌa, aɨ pu nyeetzi jemi seijreꞌe. Capu ayan rusentacan naatyajtuaa aꞌini ayaa nu yeehui tɨꞌɨj pɨnaꞌa neyan tiꞌijrɨꞌɨre aꞌij tɨ tiraꞌaraanajchi.
\p
\v 30 Majta aɨme ɨ tyaɨte, tɨꞌɨj Jesús auj ayan tihueꞌixaatyaꞌacaa, muiꞌitɨ mu meyan ráꞌantzaahua.
\s Cɨmeꞌen ɨ mej yaujmuaꞌameꞌen pueen ɨ Dioj, majta aɨme ɨ maj ravaɨreꞌe aɨjna tɨ aꞌij puaꞌa een
\p
\v 31 Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan ɨ maj majta ráꞌantzaahua tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa hui seyan tyaꞌutaviicueꞌi sej si seyan tiraꞌaraꞌastijreꞌen aꞌij nyej tyajaꞌamueꞌixaateꞌe, aj xu xaa seyan áꞌujhuaꞌanyaꞌa xaꞌajuꞌun inyeetzi jamuan.
\v 32 Muan xu sajta yeehui ramuaꞌareeran saɨjna tɨ nain cɨn ayan tiꞌayajna. Aɨj xu cɨn ruxaahua áꞌujhuaꞌanyaꞌa xaꞌajuꞌun.
\p
\v 33 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tyan tu yeehui Abraham tyaacan jetze eꞌiraanyej. Catu yeehui aꞌanaj seica jemi caꞌanyejri cɨn tyuꞌutyavaɨ. Aɨj pu yeehui cɨn, ¿aꞌini auj tiꞌirɨꞌɨri pej peyan tiꞌitaꞌixaateꞌe tyaj nuꞌu taxaahua áꞌujhuaꞌanyaꞌa taꞌaraꞌani?
\p
\v 34 Jesús pu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Ayaa nu yeehui tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe tɨ aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan autyaꞌɨtzaꞌaraꞌan ɨ Dioj jemi, aɨ pu caꞌanyejri cɨn tiꞌimuareꞌe aɨjna jemi tɨ aꞌij puaꞌa een.
\v 35 Ajta aɨn tɨ caꞌanyejri cɨn tyajaꞌamuareꞌe aꞌu mej eꞌeche ɨ tyaɨtestyamuaꞌameꞌen aɨjna tɨ tiꞌiraijteꞌe, aɨ pu cai aun rusen cɨn huatyaturaasin aujna. Majta aɨn tɨ yaujraꞌan pueen, au pu yeehui huatyaturaasin para rusen cɨmeꞌe.
\p
\v 36 ’Aɨj pu cɨn, tɨ puaꞌa neyan huarɨni inyaa, i nyaj nyajta yaujraꞌan pueen, nyej ni amueꞌirajtuaani sej si ruxaahua áꞌujhuaꞌanyeꞌen, ayaa xu xaa nyaꞌu ruxaahua aꞌuhuaꞌanyaꞌa xaꞌajuꞌun, tzɨteꞌe.
\v 37 Nyaa nu hui neyan ramuaꞌaree saj saɨjna jetze eꞌiraanyej saɨjna ɨ Abraham tyaacan. Ma sajta muan, xuꞌuri seyan áꞌujcaꞌanye sej seyan naajeꞌica saɨjna cɨmeꞌe saj cai cheꞌe ranamuajracu aꞌij nyej tyajaꞌamueꞌixaateꞌe.
\v 38 Ayaa nu nyaɨjna cɨn tyajaꞌamueꞌixaateꞌe aꞌij nyaj yeehui neri nyaun tyajáꞌuseij ɨ niyaꞌupua jemi. Sajta muan, ayaa xu cheꞌeta sanaꞌa tiꞌijrɨꞌɨre aꞌij saj sajta tiraanamuajriꞌi ɨ ruyaꞌupua.
\p
\v 39 Matɨꞌɨj mi meyan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Tyan tu yeehui rajyaꞌupuacaꞌa tyaɨjna ɨ Abraham tyaacan.
\p Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa yeehui seyan yaujmuaꞌameꞌen pueenyeꞌen aɨjna ɨ Abraham tyaacan, ayaa xu cheꞌeta sanaꞌa rɨꞌɨ titetyújchaɨ xaꞌajuꞌun aꞌij tɨ aɨn ajta rɨꞌɨ tiꞌityújchaɨcaꞌa.
\v 40 Ayaa pu i eenyaꞌa, xuꞌuri seyan tiraaxaꞌapɨꞌɨntarej saj naajeꞌica. Capu yeehui ayan tiꞌijrɨꞌɨrajcaa aɨjna ɨ Abraham tyaacan. Nyajta inyaa, nyaa nu nyaɨn pueen saɨj tɨ ayan tyajamuaataꞌixaa aɨjna tɨ ayan tiꞌayajna, ɨ nyaj nyajta neyan raanamuajriꞌi nyaɨjna jemi ɨ Dioj.
\v 41 Ayaa xu seyan aꞌij puaꞌa titetyújchaɨ aꞌij tɨ ajta rɨcɨ ɨ aꞌamuayaꞌupua.
\p Matɨꞌɨj mi meyan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Catu yeehui huanuꞌeihuacaꞌa huaꞌa jetze ɨ mej rusaɨjtajmaꞌacaa patɨj muaa. Saɨj puꞌu yeehui aɨn pueen ɨ tyaj rajyaꞌupua. Aɨ pu yeehui aɨn pueen ɨ Dioj.
\p
\v 42 Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa yeehui aɨn Dioj aꞌamuayaꞌupua pueenyeꞌen, muan xu nyexeꞌevaꞌa xaꞌajuꞌun aꞌini au nu aꞌuveꞌeme ɨ jemin. Canu yeehui nyasaɨj nyanaꞌa neyan aꞌuveꞌeme silu aɨ pu yan nyajaꞌutaꞌityacaꞌa.
\v 43 ¿Aꞌini een cɨn sacai nyajauꞌeite aꞌij nyej tyajaꞌamueꞌixaateꞌe? Caxu xaa nyaꞌu yauꞌeite aꞌini sacai ahuaujcaꞌanye saj raꞌancuraꞌan aꞌij nyej tiꞌixa.
\v 44 Muan xu yeehui saɨjna jetze ajtyamaꞌacan ɨ tiyaaruꞌu. Ai pu aɨn pueen ɨ aꞌamuayaꞌupua. Sajta muan, ayaa xuꞌu sanaꞌa saɨjna cɨn seyan raꞌastijreꞌe aꞌij tɨ tiꞌijxeꞌeveꞌe ɨ aꞌamuayaꞌupua. Tɨj naꞌa tɨ huataseijre ɨ tyaataꞌa tɨ yu eꞌireꞌenye, aɨ pu yeehui tiꞌityacuiꞌica. Capu aꞌanaj tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tyuꞌutaxajtacaꞌa. Aɨ pu yeehui nain cɨn tiꞌihueꞌitaca. Tɨj naꞌa tɨ ayan tiꞌihueꞌi, aɨ pu jetzen eꞌiraninyei ɨ tzajtaꞌan aɨjna tɨ hueꞌitzi pueen. Ayej xaa nyaꞌu, ai pu aɨn pueen tɨ tiꞌihueꞌitaca. Ajta tɨj naꞌa tɨ hueꞌitzi pueen, aɨj pu jetzen eꞌiraninyei.
\p
\v 45 ’Me nyajta inyaa, ayaa nu tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tiꞌixaxaꞌa. Aɨj xu cɨn, caxu yeehui naꞌatzaahuateꞌe.
\v 46 ¿Ni saɨj muejmi jetze tɨ ajtyamaꞌacan ayan tiꞌitɨj cɨn naꞌaxɨjteꞌe aɨjna cɨmeꞌe nyej tiꞌitɨj cɨn autyajturaa ɨ Dioj jemi? Aꞌini capu rɨꞌɨri sej seyan huarɨni, ayaa pu huataujmuaꞌa nyej neyan tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tyajaꞌamueꞌixaateꞌe. Tɨ puaꞌa ayan, ¿aꞌini yeehui een cɨmeꞌe sacai naꞌatzaahuateꞌe?
\v 47 Ayaa nu tyajaꞌamueꞌixaateꞌe. Aɨjna tɨ Dioj jetze ajtyamaꞌacan ayan raꞌastijreꞌe aꞌij tɨ tiꞌixaj ɨ Dioj. Sajta muan, ayaa xu een cɨn cai seyan raꞌastijreꞌe saɨjna cɨmeꞌe sacai Dioj jetze ajtyamaꞌacan.
\s Cɨriistuꞌu pu anacai huataseijre cai aɨjna ɨ Abraham tyaacan
\p
\v 48 Majta aɨme ɨ mej tiꞌijta teyujtaꞌa, ayaa mu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―¿Ni yeehui cai ayan tiꞌayajna aꞌij tyej tiꞌixaj pej peyan Samaariya eꞌemaꞌacan, ajta tiyaaruꞌu pu mueetzi tzajtaꞌa seijreꞌe?
\p
\v 49 Jesús pu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capu tiyaaruꞌu nyeetzi tzajtaꞌa seijreꞌe silu nyaa nu rɨꞌɨ tirataꞌaca ɨ niyaꞌupua. Sajta muan, ayaa xu majcaꞌi núutache inyeetzi.
\v 50 Me nyajta inyaa, canu yeehui nyasaɨj nyanaꞌa neyan rahuauhuau tɨ aꞌatɨ rɨꞌɨ tinaataꞌan, silu seij puꞌu xaa ayan rahuauhuau. Ai pu yeehui aɨn pueen tɨ tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn ayan tiraaxaꞌapɨꞌɨntareꞌen.
\v 51 Ayaa nu tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe. Tɨ puaꞌa aꞌatɨ ayan raꞌastijreꞌen aꞌij nyej tiꞌixaxaꞌa, capu yeehui aꞌanaj racɨꞌɨti tɨ huamɨꞌɨni.
\p
\v 52 Cɨmeꞌen muꞌu meyan raanamuajriꞌi, aj mu mi meyan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Tuꞌuri yeehui ramuaꞌaree tɨ ayan tiꞌayajna tɨ tiyaaruꞌu pu mueetzi tzajtaꞌa seijreꞌe. Aɨ pu yeehui Abraham huamɨꞌɨ, majta aɨme ɨ mej Dioj jetze maꞌacan tiꞌixaxaꞌataꞌa. Ma pajta muaa, ayaa papuꞌu yeehui tiꞌixa tɨ ayan nuꞌu, tɨ puaꞌa aꞌatɨ ayan raꞌastijreꞌen aꞌij pej tiꞌixa, tɨ nuꞌu cai aꞌanaj mɨꞌɨni.
\v 53 ¿Ni tzaa yeehui peyan eitzeꞌe vaꞌacan cɨn tiꞌityejvee cai ɨ tiꞌitɨ tɨ cɨn tiꞌityavaacaꞌa ɨ tayaꞌupua ɨ Abraham? Aɨ pu yeehui xaa huamɨꞌɨ. Majta aɨme ɨ mej Dioj jetze maꞌacan tiꞌixaxaꞌataꞌa, aɨ majta huacuii. Ari muaa, ¿aꞌini petiꞌixa aꞌataani paj pɨrɨcɨ?
\p
\v 54 Ajta aɨn Jesús, ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capu yeehui tiꞌitɨj vaɨreꞌe tɨ puaꞌa neyan nyasaɨj ahuantzaahuaꞌateꞌen. Ai pu aɨn pueen tɨ ayan rɨꞌɨ tinaataꞌaca ɨ niyaꞌupua, aɨjna ɨ saj cɨmeꞌen seyan tiꞌixa yee aɨ pu aꞌamua Dioj pueen.
\v 55 Sajta muan, caxu yeehui ramuaꞌate. Me nyajta inyaa, nyaa nu xaa ramuaꞌate. Tɨ puaꞌa neyan tyajaꞌamueꞌixaatyaꞌa yee canu ramuaꞌate, ayaa nu tíꞌihueꞌitaca satɨj muan. Me nyajta inyaa, nyaa nu xaa ramuaꞌate, nyajta neyan raꞌastijreꞌe aꞌij tɨ tiꞌixaxaꞌa.
\v 56 Ajta yeehui aɨjna ɨ Abraham tɨ aꞌamuayaꞌupua pueen, aɨ pu huataujtyamuaꞌave aɨjna cɨmeꞌe tɨ ayan tiraꞌamitejtyaꞌacaa tɨ ayan raaseij aꞌanaj xɨcajraꞌan nyaj jetzen nain cɨn antinmuaꞌaréera. Aɨ pu xaa raaseij, ajta aɨjna cɨn huataujtyamuaꞌave.
\p
\v 57 Majta aɨme ɨ maj Israel jetze ajtyamaꞌacan, ayaa mu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―¿Ni tzaa yeehui peyan raaseij paɨjna ɨ Abraham tyaacan? Capu aꞌij tiꞌirɨꞌɨri aꞌini capaj xɨ peyan huaꞌapuate japuan tamuaamuataꞌa ninyeꞌiraꞌa rajchaꞌɨ.
\p
\v 58 Ajta ayan tihuaꞌutaꞌixaa aɨjna ɨ Jesús tɨcɨn:
\p ―Ayaa nu tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tyajaꞌamueꞌixaateꞌe. Tɨꞌɨj cai xɨ Abraham huaseijre, nyaa nu neri seijraꞌacaa.
\p
\v 59 Cɨmeꞌen muꞌu meyan raanamuajriꞌi, aj mu mi tetej tituꞌutu ɨ maj cɨn raatyatuaꞌasixɨꞌɨn. Ajta aɨn Jesús huatauravaatacaꞌa. Aj puꞌi aun huirajraa aujna teyujtaꞌa.
\c 9
\s Jesús pu raatarujte aꞌatɨ tɨ arácuuniꞌi huanuꞌeihuacaꞌa
\p
\v 1 Tɨꞌɨj aun aꞌatamaꞌacaa, Jesús pu aꞌatɨ huaseij tɨ arácuuniꞌi pu huanuꞌeihuacaꞌa.
\v 2 Majta aɨme ɨ maj Jesús jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, ayaa mu tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―Maeestru, ¿aꞌataani yeehui ayan autyajturaa ɨ Dioj jemi tɨ ij aɨn ayan arácuuniꞌi huanuꞌeihua? ¿Ni qui aɨn autyajturaa caꞌɨn ɨ vaujsimuaꞌameꞌen?
\p
\v 3 Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capu yeehui aꞌatɨ autyajturaa ɨ Dioj jemi. Capu amɨjna aꞌatɨ ayan autyajturaa, camu majta ɨ vaujsimuaꞌameꞌen. Ayaa pu yeehui tiraaruu tɨ ij ayan huataseijreꞌen ɨ jemin aꞌij tɨ Dioj tiraayɨꞌɨtɨ aɨjna cɨmeꞌe ɨ rumuaꞌareꞌeriꞌiraꞌaraꞌan.
\v 4 Ayaa pu ruxeꞌeveꞌe tɨꞌɨj auj tujcaꞌari tzajtaꞌa pɨtiꞌirɨcɨ tej teyan tyaɨjna jetze tyuꞌumuareꞌen Dioj tɨ cɨn ayan yan nyajaꞌutaityacaꞌa. Puꞌuri yeehui ajna tyajaꞌureꞌenyejsin tɨ huatyatɨcaꞌari. Capu cheꞌe rɨꞌɨriista aꞌame ajna tɨ aꞌatɨ ayan tyuꞌumuareꞌen.
\v 5 Ijii, nyatɨꞌɨj nyauj neyan huaca iiyan chaanaca japua, ayaa nu tiꞌivaɨreꞌe huaꞌa tzajtaꞌa ɨ tyaɨte tɨj tatzari tɨ cɨn huaꞌa japua huanyeeriꞌi mej mi meyan tiꞌitɨj huaseij matɨj manaꞌa puaꞌamua ɨ maj yan japuan huachaatɨme ɨ chaanaca japua. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 6 Tɨꞌɨj ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa, aj puꞌi, aɨn a chuaataꞌa aꞌarájtzitzee. Ajta, ruɨjqueꞌe cɨn rajrúꞌunye ɨ xarij. Aj pu i raꞌarajpɨtijriꞌi a jɨꞌɨsaaraꞌan jetze aɨjna tɨ aracun.
\v 7 Ajta ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Aricu yeehui, u aꞌumeꞌe paujna aꞌu tɨ jaꞌajmuaa tɨ ayan tyajaꞌarajtyahuaa tɨcɨn Siloé. (Ayaa pu huataujmuaꞌa aɨjna ɨ nyuucari tɨcɨn tɨ huataitiꞌihuacaꞌa.)
\p Aj puꞌi u áꞌumej aɨjna ɨ aꞌatɨ, ajta acauristaꞌami. Tɨꞌɨqui mu aꞌuveꞌeme. Puꞌuri ayan atanyéeri.
\p
\v 8 Majta aɨme ɨ mej a vejliꞌi aꞌuchaatɨme aꞌacaa aꞌu tɨ eꞌechajcaꞌa aɨjna ɨ aꞌatɨ, majta aɨme, ɨ mej mejmiꞌi meyan raseijracaa tɨꞌɨj aɨn auj limujna huaucaꞌa, ayaa mu tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―¿Ni cai yeehui aɨn pueen tɨ ayan aun aꞌutacái aꞌayeꞌi tɨ ij limujna huaꞌutahuavii ɨ tyaɨte?
\p
\v 9 Seica mu meyan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨ nuꞌu aɨn pueen. Majta seica meyan tɨcɨn:
\p ―Capu yee aɨn pueen, silu ayaa puꞌu naꞌa seijreꞌe tɨj aɨjna.
\p Ajta aɨn, ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu yeehui nyaɨn pueen.
\p
\v 10 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini yeꞌi petyaꞌatányeeracaꞌa?
\p
\v 11 Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Aɨjna yeehui ɨ mej meyan ratamuaꞌamua tɨcɨn: Jesús, aɨ pu xarij huatyáaruꞌunyáa, tɨꞌɨqui yeehui naꞌarapɨtijriꞌi ye nyajɨꞌɨ jetze. Aj puꞌi ayan tinaataij nyaj nuꞌu nyaun u áꞌumeꞌen nyaujna Siloé, aꞌu tɨ jaꞌajmuaa nyaj nuꞌu ni aranjaꞌusixɨꞌɨn. Nyatɨꞌɨj yeehui ni u aꞌumej, nyajta aranjaꞌusixɨ. Aj nu ni neyan maunyeeracaꞌa. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 12 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌuni aꞌij een aɨjna ɨ aꞌatɨ?
\p Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Canu yeehui meꞌe yaꞌamuaꞌaree.
\s Aɨme ɨ mej tiꞌijta teyujtaꞌa, aɨ mu chueere, majta camu aꞌij tirajtyauve aꞌij maj rɨcɨ
\p
\v 13 Matɨꞌɨj mi yaꞌuviꞌitɨ maɨjna tɨ arácuuniꞌi aɨme jemi ɨ fariseos.
\v 14 Ajta, ayaa pu ajna pɨtiꞌirɨjcaa ajna xɨcaaraꞌan jetze mej jetzen rusaꞌupi tɨꞌɨj Jesús ayan raatyáaruꞌunyej ɨ xarij, ajta tiraahuaa.
\v 15 Aɨj mu cɨn, aɨme ɨ fariseos majta meyan raataihuaꞌuriꞌi aꞌij tɨ aɨn tyaꞌatanyeeracaꞌa. Ajta aɨn aꞌatɨ ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Aɨ pu yeehui naꞌarapɨtijriꞌi ye nyajɨꞌɨ jetze. Nyajta neyan aranjaꞌusixɨ. Ajta ijii, nyaa nu yeehui neri mauunyee.
\p
\v 16 Majta ɨ mej huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan ɨ fariseos, ayaa mu tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Capu yeehui aun eꞌemaꞌacan ɨ Dioj jemi aɨjna aꞌini capu ayan raꞌastijreꞌe aɨjna cɨmeꞌe ɨ xɨcaj tyej jetzen tasaꞌupi.
\p Majta seica meyan tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini yeehui tiꞌirɨꞌɨri tɨ aꞌatɨ ayan huarɨni tɨ huapɨꞌɨ ruxeꞌeveꞌe tɨ puaꞌa ayan nuꞌu aꞌutyaꞌɨtzaꞌaraꞌan ɨ Dioj jemi?
\p Aɨj pu cɨn, seica mu saɨque tíꞌixajtacaa. Majta ɨ seica, saɨque mu majta tíꞌixajtacaa. Camu naimiꞌi ruxaꞌa manaꞌa meyan tíꞌixajtacaa.
\v 17 Matɨꞌɨj meyan majtahuaꞌa tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―Pajta muaa, ¿aꞌini yeehui petiꞌimuaꞌatze aꞌatɨ tɨ pɨrɨcɨ?, aꞌini aɨ pu timuaahuaa pej pi atanyeeracaꞌa.
\p Ajta aɨn aꞌatɨ ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Aɨ pu yeehui Dioj jetze maꞌacan tiꞌixaxaꞌa.
\p
\v 18 Majta aɨme ɨ mej aun tiꞌijta teyujtaꞌa, camu ráꞌantzaahua tɨ ayan arácuuniꞌi huanuꞌeihuacaꞌa, tɨ ari huaruj tɨ i ari atanyee ijii icu. Matɨꞌɨj mi meyan huaꞌutaijtacaꞌa mej mi u aꞌuvaꞌajuꞌun ɨ vaujsimuaꞌameꞌen.
\v 19 Ayaa mu tihuaꞌutaihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Ni tzaa yeehui aɨn pueen aꞌamuayauj? ¿Ni aɨn pueen sej seyan tiꞌixaj yee arácuuniꞌi pu huanuꞌeihuacaꞌa? ¿Aꞌini yeehui auj tiꞌirɨꞌɨri tɨ ari mauunyee?
\p
\v 20 Majta aɨme ɨ vaujsimuaꞌameꞌen, ayaa mu tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Ayaa tu xaa ramuaꞌaree tɨ aɨn tayauj pɨrɨcɨ, tyajta yeehui ramuaꞌaree tɨ arácuuniꞌi huanuꞌeihuacaꞌa.
\v 21 Me tyajta ityan, catu xaa nyaꞌu ramuaꞌaree aꞌij tɨ een cɨmeꞌe tɨ ayan ari mauunyee nusu aꞌatɨ tɨ ayan raarujte. Sataꞌaj yeehui seyan tiraataihuaꞌu aꞌini, puꞌuri vastaꞌa. Aɨ pu ajta rusaɨj tyuꞌutaxajta.
\p
\v 22 Ayaa mu een cɨn tyuꞌutaxajtacaꞌa ɨ vaujsimuaꞌameꞌen aꞌini mahuaꞌatzɨɨnyaꞌacaa aɨme ɨ mej aun teyujtaꞌa tiꞌijta, ɨ maj majta meri meyan tiraaxaꞌapɨꞌɨntare mej mi ruꞌireꞌite maujna teyujtaꞌa aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan tyuꞌutaxaj yee Jesús pu nuꞌu aɨn pueen ɨ Cɨriistuꞌu tɨ Dioj raꞌantihuau.
\v 23 Aɨj mu cɨn meyan tyuꞌutaxajtacaꞌa ɨ vaujsimuaꞌameꞌen yee mataꞌaj raataihuaꞌu maɨjna aꞌini aɨjna ɨ huaꞌayauj puꞌuri vastacaa.
\p
\v 24 Majtahuaꞌa mu meyan raatajé maɨjna tɨ arácuuniꞌi huanuꞌeihuacaꞌa. Ayaa mu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Pataꞌaj peyan panaꞌa rɨꞌɨ tiraataꞌan ɨ Dioj. Pajta cai yeehui peyan rɨꞌɨ tiraataꞌacareꞌen paɨjna ɨ aꞌatɨ aꞌini aɨ pu atyaꞌɨtzaꞌara ɨ Dioj jemi.
\p
\v 25 Ajta aɨn, ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa yeehui ayan atyaꞌɨtzaꞌara ɨ Dioj jemi nusu cai, canu xaahui aꞌatzu ramuaꞌaree, silu ayaa nu xaa ramuaꞌaree nyaj anacai arácuuniꞌi. Me nyajta ijii, nyaa nu hui mauunyee.
\p
\v 26 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini yeꞌi muaaruu? ¿Aꞌini yeꞌi timuaahuaa pej pi yeehui atanyeere?
\p
\v 27 Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nuꞌuri amuaataꞌixaa. Sajta muan, caxu náanamuajriꞌi. ¿Aꞌini een cɨmeꞌe seyan raxeꞌeveꞌe nyaj nyajtahuaꞌa amuaataꞌixaateꞌen? Tij sajta muan seyan raxeꞌeveꞌe saj sajta jamuan áꞌujhuaꞌanyeꞌen.
\p
\v 28 Majta meyan eihua mu aꞌij puaꞌa tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Aa tiꞌijta nyaꞌu. Muaa paj yeehui paɨjna jamuan aꞌuchaꞌacan, tzɨteꞌe. Tyajta ityan, tyan tu teyan raꞌastijreꞌe tyaɨjna ɨ Moisés tyaacan.
\v 29 Tyan tu yeehui teyan ramuaꞌaree tɨ Dioj ayan jamuan tyuꞌuxajtacaꞌa ɨ Moisés. Ajta, cɨmeꞌen aɨjna ɨ aꞌatɨ, catu yeehui aꞌatzu ramuaꞌaree aꞌu tɨ eꞌemaꞌacan.
\p
\v 30 Aj puꞌi ayan tyuꞌutanyúu aɨjna ɨ aꞌatɨ tɨcɨn:
\p ―¿Ni cai nyaꞌu icu? Muan xu cai ramuaꞌaree aꞌu tɨ eꞌemaꞌacan. Ma ajta aɨn ayan naarujte nyej ni neyan atanyeere.
\v 31 Ayaa tu yeehui ramuaꞌaree tɨ Dioj cai ayan ranamua aꞌatɨ tɨ ayan ataꞌɨtzaꞌara ɨ jemin. Dioj pu xaa ayan ranamua aɨjna ɨ aꞌatɨ tɨ ayan ranaꞌamiche, ajta tɨ ayan raꞌastijreꞌe aꞌij tɨ Dioj tiꞌijxeꞌeveꞌe.
\v 32 Capu yeehui aꞌanaj aꞌatɨ ayan raanamuajriꞌi tɨ seij ayan raarujte aɨjna tɨ arácuuniꞌi huanuꞌeihuacaꞌa tɨ ij ayan atanyéeri aꞌaraꞌani.
\v 33 Tɨ puaꞌa hui cai Dioj jemi aꞌamaꞌacantacacheꞌe, capu aꞌij rɨniicheꞌe tɨ naarújteꞌencheꞌe inyeetzi. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 34 Majta aɨme meyan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nain paj cɨn autyajturaa ɨ Dioj jemi muaa, tɨj naꞌa pej yeehui peyan huanuꞌeihuacaꞌa tɨ yu eꞌireꞌenye. ¿Ni tzaa muaa peyan huatyaꞌacaꞌanye pej peyan titaamuaꞌaten? ―Ayaa mu tiraataꞌixaa.
\p Majta ruꞌireꞌityacaꞌa.
\s Jesús pu nuꞌu huaꞌajtyaꞌaxɨ aɨme ɨ mej teyujtaꞌa tiꞌijta
\p
\v 35 Ajta aɨn Jesús, ayej raamuaꞌareeriꞌi mej meyan ruꞌireꞌityacaꞌa. Tɨꞌɨj ayan yáꞌutyau aɨjna ɨ aꞌatɨ, ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―¿Ni peyan raꞌatzaahuateꞌe paɨjna tɨ tyaataꞌa jetze eꞌiraujnyejte?
\p
\v 36 Aj puꞌi aɨn aꞌatɨ ayan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa yeehui, ¿aꞌataani aɨn pɨrɨcɨ nyej ni neyan ráꞌantzaahuateꞌen?
\p
\v 37 Jesús pu ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Papuꞌuri yeehui raaseij. Ee xaa nyaꞌu ayan tiꞌayajna, aɨ pu a jamuan ayan tiꞌixaj.
\p
\v 38 Ajta aɨn tevi ayej tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa, nyaa nu yeehui muaꞌatzaahuateꞌe.
\p Aj puꞌi raatyanajchacaꞌa.
\v 39 Ajta aɨn Jesús ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Ayaa nu yeehui nyaɨjna cɨn aꞌuveꞌeme iiyan chaanaca japua nyej ni huaꞌuxɨjteꞌen naijmiꞌica ɨ mej yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua, mej mi meyan atanyéjnyeꞌere aɨme ɨ mej aracucuꞌunijmee, mej mi majta yeehui meyan aracucuꞌunijmaꞌa muaꞌaraꞌani aɨme ɨ maj nuꞌu meyan atanyéjnyeꞌe.
\p
\v 40 Meenti seica ɨ fariseos, au mu vejliꞌi aꞌutyáuucaꞌa. Matɨꞌɨj meyan raanamuajriꞌi aꞌij tɨ tyuꞌutaxajtacaꞌa, matɨꞌɨj mi meyan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Ai nuꞌu yeꞌi? ¿Ni tzaa yeehui tyajta ityan aracucuꞌunijmee?
\p
\v 41 Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa yeehui seyan aracucuꞌunijmeꞌeni tɨ ij cai tiꞌitɨj aꞌij tyajamuaꞌamityejtyaꞌa, capu rɨꞌɨriista aꞌameꞌencheꞌe tɨ aꞌatɨ tiꞌijtɨj cɨn muejmi jetze tyaꞌujpuáꞌajteꞌen. Ma sajta muan, ayaa xu yeehui tiꞌixa saj nuꞌu seyan atanyéjnyeꞌe tɨ ij nain cɨn tyajamuaꞌamitejteꞌe, aɨj pu cɨn saucheꞌe xu ataꞌɨtzaꞌara ɨ Dioj jemi.
\c 10
\s Aɨjna tɨ huaꞌajyaꞌamua, ajta aꞌu tɨ aꞌapueerta
\p
\v 1 ’Ayaa nu yeehui tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe. Tɨ puaꞌa aꞌatɨ aun aꞌutyarute canyaꞌaxɨ huaꞌacúraa, tɨ puaꞌa cai aun aꞌutyarute aꞌutɨ aꞌapueerta silu tɨ puaꞌa ancuraꞌaraꞌani ɨ tyajcua jetze, aɨ pu nahuaꞌari pueen, ajta tɨ tiꞌityacuiꞌica.
\v 2 Ma ajta, aɨn tɨ yeehui aun aꞌutyarute aꞌu tɨ aꞌapueerta, ai pu aɨn pueen tɨ huaꞌajyaꞌamua ɨ canyaꞌaxɨ.
\v 3 Ajta aɨn tɨ tíꞌichaꞌɨ aꞌu tɨ aꞌapueerta, aɨ pu tiraꞌantacuunyeꞌesin tɨꞌi aun aꞌutyarute aɨjna tɨ huaꞌajyaꞌamua. Majta aɨme ɨ canyaꞌaxɨ, aɨ mu yeehui ranamua i nyuucaraꞌaraꞌan. Ajta aɨn aꞌatɨ ayan huaꞌajee aꞌij maj antyaꞌaruu seij ajta seij. Aɨ pu ajta hueꞌirájajpua.
\p
\v 4 ’Tɨꞌɨj ari naijmiꞌica huirájaapuan ɨ ruyaꞌamua, aɨ pu huaꞌa cujtaꞌa aumaꞌa aꞌame. Majta aɨme anacai mu huajuꞌu muaꞌajuꞌun ɨ jemin aꞌini aɨ mu raꞌaste aꞌij tɨ aɨn tihueꞌixaateꞌe.
\v 5 Camu aꞌanaj meyan huajuꞌu muaꞌajuꞌun jemin saɨj ɨ maj cai ramuaꞌate. Camu xaa nyaꞌu, silu muatauuruuna ɨ jemin aꞌini camu yeehui ramuaꞌate ɨ nyuucaraꞌaraꞌan aɨjna ɨ aꞌatɨ ɨ maj cai ramuaꞌate.
\p
\v 6 Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa ɨ Jesús aɨjna cɨmeꞌe ɨ nyuucari. Majta aɨme, camu yauꞌeitaa muaꞌaraa aꞌij tɨ aɨn tihuaꞌutaꞌixaa.
\s Jesús pu aɨn pɨrɨcɨ ɨ pueerta aꞌu maj aꞌutyarute cúrajtaꞌa
\p
\v 7 Aɨj pu cɨn, Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Ayaa nu tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe. Nyaa nu yeehui nyaɨn pueen ɨ pueerta ɨ mej jetzen utyarute ɨ canyaꞌaxɨ u cúrajtaꞌa.
\v 8 Matɨj manaꞌa mej meyan anacai huataseijre nyacai inyaa, aɨ mu nahuaꞌari puéenyaꞌa, majta mej tiꞌityacuiꞌica. Ma ajta aɨme ɨ canyaꞌaxɨ, camu yeehui huaꞌunamuajriꞌi aꞌij mej tyuꞌutaxajtacaꞌa.
\p
\v 9 ’Nyaa nu yeehui nyaɨn pueen ɨ pueerta. Aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan aun aꞌutyarute aɨjna cɨmeꞌe tɨ naꞌantzaahuateꞌen inyeetzi, aɨ pu ruuri huatyaturaasin para rusen cɨmeꞌe. Aɨ pu yeehui ruxaahua huirayeꞌicaa aꞌame, ajta utyaruꞌipichaꞌa aꞌame. Ruxaahua pu ratyauni ɨ tɨ cɨn huataujvaɨreꞌen.
\p
\v 10 ’Ajta aɨn nahuaꞌari, ayaa puꞌu yeehui een cɨn u aꞌuveꞌeme tɨ ij tyuꞌunahuaꞌan, tɨ ij ajta tityaacuiꞌini, tɨ ij ajta naijmiꞌica antipuaꞌariteꞌen. Me nyajta inyaa, ayaa nu yeehui een cɨn mu aꞌuveꞌeme mej mi ruuri muaꞌaraꞌani, tɨ ij ayan tihuaꞌucɨꞌɨti nain aꞌij tɨ tiꞌiseijreꞌe ɨ maj cɨn huataujtyamuaꞌaveꞌen para rusen cɨmeꞌe.
\s Jesús pu ayan tihuaꞌamuaꞌate aɨjna cɨmeꞌe ɨ tɨ huaꞌajyaꞌamua
\p
\v 11 ’Nyaa nu yeehui nyaɨn pueen i nyej xaꞌapɨꞌɨn cɨn seijreꞌe, i nyaj nyajta neyan huaꞌajyaꞌamua ɨ canyaꞌaxɨ. Nyajta nu neyan huamɨꞌɨni huaꞌa jetze maꞌacan.
\v 12 Ajta aɨn ɨ maj raataꞌa tɨ tyuꞌumuareꞌen, capu yeehui aɨn pueen ɨ tɨ huaꞌajyaꞌamua ɨ canyaꞌaxɨ. Aɨj pu cɨn, tɨ puaꞌa raaseij tɨ jɨɨraꞌave eꞌeveꞌeme, aɨ pu an huajáuhuaꞌaxɨjsin, ajta huatáuruuna. Aj puꞌi aɨn jɨɨraꞌave huaꞌa tzajtaꞌa aun aꞌutyaruti, ajta huajaꞌucuíjxɨꞌɨsin ɨ canyaꞌaxɨ.
\v 13 Ajta aɨn ɨ aꞌatɨ ayan huatáuruuna aꞌini ayaa muꞌu raataꞌa tɨ tyuꞌumuareꞌen naꞌa, ajta capu yeehui aꞌatzu jetzen ruxeꞌeveꞌe aꞌij tɨ tihuaꞌaruuren ɨ canyaꞌaxɨ, icu.
\p
\v 14 ’Me nyajta inyaa, nyaa nu yeehui nyaɨn pueen i nyej rɨꞌɨ tiꞌitevi, i nyaj nyajta huaꞌajyaꞌamua ɨ canyaꞌaxɨ. Nyaa nu huaꞌamuajte nyaɨme ɨ canyaꞌaxɨ. Majta aɨme ɨ canyaꞌaxɨ aɨ mu yeehui nyamuaꞌate inyeetzi.
\v 15 Ayaa pu cheꞌeta naꞌa nyamuaꞌate ɨ niyaꞌupua. Nyajta inyaa, ayaa nu cheꞌeta nyanaꞌa ramuaꞌate ɨ niyaꞌupua. Nyajta nu huamɨꞌɨni huaꞌa jetze maꞌacan ɨ canyaꞌaxɨ.
\p
\v 16 ’Nyaa nu yeehui nyajta huaꞌa cujtaꞌa huameꞌen seica ɨ canyaꞌaxɨ ɨ maj cai huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan aɨme ɨ mej iiyu seijreꞌe cúrajtaꞌa. Ayaa pu yeehui ruxeꞌeveꞌe nyej ni neyan huaꞌuvaꞌajajpuan. Aɨ mu majta raꞌancuraꞌasin ɨ nyenyuuca. Naijmiꞌi mu ɨ canyaꞌaxɨ matɨj manaꞌa puaꞌamua, au mu seiraꞌa muaꞌajuꞌun seij tzajtaꞌa ɨ cúraa. Ajta saɨj puꞌu yeehui huaꞌa cujtaꞌa aꞌumaꞌa aꞌame.
\p
\v 17 ’Ayaa pu yeehui een cɨn niyaꞌupua nyeetzi xeꞌeveꞌe aꞌini nyaa nu huamɨꞌɨni nyej ni nyajtahuaꞌa huatarun.
\v 18 Capu aꞌatɨ naꞌariꞌiraj inyeetzi silu nyexeꞌeviꞌiraꞌa nu cɨn mɨꞌɨni. Nyaa nu yeehui nyaɨjna cɨn antinmuaꞌaree nyej ni neyan ahuancaꞌanye nyej huamɨꞌɨni. Nyajta nyaɨjna cɨn antinmuaꞌaree nyej ni nyajtahuaꞌa huatarun. Ayaa pu aɨjna cɨn tinyeijca ɨ niyaꞌupua. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 19 Cɨmeꞌen puꞌu ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa ɨ Jesús, aj mu mi eꞌitaꞌa aꞌutacɨj aɨme ɨ mej aun tiꞌijta huaꞌa teyujtaꞌa ɨ maj Israel jetze ajtyamaꞌacan.
\v 20 Muiꞌitɨ mu meyan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Tiyaaruꞌu pu yeehui tzajtaꞌan seijreꞌe, ajta rutɨmueꞌi. Caxu seyan raꞌatzaahuatyaꞌa.
\p
\v 21 Majta seica meyan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Capu yeehui rɨꞌɨri tɨ aꞌatɨ ayan tiꞌixajta tɨ puaꞌa ayan tiyaaruꞌu tzajtaꞌan seijraꞌa. ¿Ni tzaa tiyaaruꞌu ayan raayɨꞌɨtɨ tɨ ayan yeehui raarujteꞌen aꞌatɨ tɨ ayan aracun? Capu xaa nyaꞌu. ―Ayaa mu tyuꞌutaxajtacaꞌa.
\s Jesús pu ayan tihueꞌixaateꞌe aꞌatɨ tɨ pɨrɨcɨ
\p
\v 22 Puꞌuri aꞌatzu aꞌateeviꞌica tɨꞌɨj ari vejliꞌi pɨtiꞌirɨjcaa matɨꞌɨj meyan maɨjna cɨn tiꞌiyeste aꞌanaj maj meyan tyuꞌutatuii ɨ teyuu. Puꞌuri ajta ajna pɨtiꞌirɨjcaa tɨ huaseeviꞌi aꞌayeꞌi.
\v 23 Ajta aɨn Jesús, au pu áꞌuchaꞌacanyaꞌa aujna teyujtaꞌa, aꞌu tɨ aꞌaportaale tɨ Salomón ráꞌajtaahuacaꞌa.
\v 24 Majta meyan ajtyáxɨɨracaꞌa ɨ jemin aɨme ɨ mej maun tiꞌijta teyujtaꞌa. Matɨꞌɨj mi meyan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capaj yeehui peyan taꞌaviitzaꞌa. Pataꞌaj peyan tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn taataꞌixaateꞌen tɨ puaꞌa paɨn pueen ɨ Cɨriistuꞌu nusu pacai.
\p
\v 25 Jesús pu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu hui xaa nyeri amuaataꞌixaa. Sajta muan, caxu naꞌantzaahua. Aɨjna ɨ nyaj cɨn neyan rɨcɨ tɨ huapɨꞌɨ ruxeꞌeveꞌe, ayaa nu yeehui nyaɨjna cɨn neyan rɨcɨ nyuucajtzeꞌen ɨ niyaꞌupua. Ajta, aɨ pu aɨjna cɨn ayan tíꞌinyaxaj.
\v 26 Ma sajta muan, caxu yeehui naꞌatzaahuateꞌe aꞌini caxu huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan ɨ canyaꞌaxɨ ɨ nyaj huaꞌajyaꞌamua.
\v 27 Ajta aɨme ɨ canyaꞌaxɨ, ayaa mu nyanamua aꞌij nyej tihueꞌixaateꞌe. Nyaa nu yeehui huaꞌamuajte, majta meyan naꞌastijreꞌe inyeetzi.
\v 28 Ayaa nu yeehui huaꞌataꞌaca mej meyan ruurican huatyaturan para rusen cɨmeꞌe. Camu aꞌanaj antipuaꞌari, capu yeehui rɨꞌɨri tɨ aꞌatɨ ayan náꞌajajpuaniꞌi.
\v 29 Ajta niyaꞌupua, ɨ tɨ ayan naatatui aɨme ɨ canyaꞌaxɨ, aɨ pu nain cɨn antyujmuaꞌaree. Capu yeehui ajta rɨꞌɨri tɨ aꞌatɨ ayan ráꞌajajpuaniꞌi.
\s Jesús pu tihueꞌixaateꞌe aɨme ɨ mej nínyuꞌucacu
\p
\v 30 ’Tyan tu tanaijmi, seij tyanaꞌa pɨrɨcɨ ɨ niyaꞌupua, nyajta inyaa. ―Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Jesús.
\p
\v 31 Majta aɨme ɨ maj maun tiꞌijta teyujtaꞌa, majtahuaꞌa mu tetej titúꞌutu mej mi maɨjna cɨn raatyatuꞌasixɨꞌɨn.
\v 32 Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu neri eihua tyajamuaataseijrate aꞌij nyej rɨcɨ tɨ iꞌi xaꞌapɨꞌɨn. ¿Tiꞌitajni sij cɨn pɨ naatyátuꞌasixɨꞌɨsin? ¿Ni qui aɨjna cɨmeꞌe nyaj raarujte, naꞌari tiꞌitɨ cɨn, nyaꞌu?
\p
\v 33 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Catu yeehui tyaɨjna cɨn muaatyatuꞌasixɨꞌɨsin pej peyan tiꞌitɨj cɨn rɨcɨ tɨ iꞌi xaꞌapɨꞌɨn, silu ayaa tu een cɨn muaatyatuꞌasixɨꞌɨsin pej peyan aꞌij puaꞌa tiꞌixa ɨ Dioj jemi, aꞌini muaa, tevi panaꞌa pɨrɨcɨ. Pajta peyan tiꞌaseijrata paj nuꞌu Dioj pueen. ―Ayaa mu tiraataꞌixaa.
\p
\v 34 Jesús pu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―¿Ni cai ayan teꞌeyuꞌusiꞌi ɨ yuꞌuxari jetze tɨ nuꞌu Dioj ayan tihuaꞌutaꞌixaa aɨme ɨ mej aɨme jemi raatyajtuaa ɨ runyuuca?, tɨcɨn: “Ayaa pu nuꞌu yeehui ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨ nuꞌu ayan huaꞌutamuáꞌa tɨcɨn: Diosi maj nuꞌu pueen.”
\v 35 Dioj pu ayan huaꞌutamuáꞌa aɨjna cɨmeꞌe maj nuꞌu dioosi pueen. Ajta capu yeehui rɨꞌɨri tej teyan raꞌurauuna tyaɨjna tɨ ari teꞌeyuꞌusiꞌi ɨ yuꞌuxari jetze.
\p
\v 36 ’Tɨ puaꞌa Dioj ayan huaꞌutamuáꞌa, ¿aꞌini tyej teyan raatámuaꞌati tyaɨjna tɨ niyaꞌupua huatauraꞌate, ajta yan yaꞌutaityacaꞌa iiyan chaanaca japua? ¿Ni qui teyan cheꞌeta tyanaꞌa raatámuaꞌati aꞌij tɨ Dioj ari huaꞌutamuáꞌa ɨ seica? A niꞌijta nyaꞌu. Aɨj pu yeehui cɨn, ¿aꞌini seyan saɨjna cɨn tiꞌinyaxajtziꞌi saɨjna cɨmeꞌe nyej neyan tyajamuaataꞌixaa yee nyaa nu nyaɨn pueen ɨ yaujraꞌan ɨ Dioj?
\p
\v 37 ’Sataꞌaj naꞌatzaahuatyaꞌa tɨ puaꞌa yeehui neyan cheꞌeta nyanaꞌa rɨjca aꞌij tɨ ajta rɨcɨ ɨ niyaꞌupua, naꞌari tɨ puaꞌa nyacai nyanaꞌa, sataꞌaj cai naꞌatzaahuatyaꞌa.
\v 38 Ee xaa, tɨ puaꞌa neyan nyanaꞌa rɨjca aꞌij tɨ ajta aɨn rɨcɨ, sajta sacai seyan ahuaujcaꞌanyen sej yeehui naꞌantzaahuateꞌen, ayaa nu tyajamuaataꞌixaateꞌe sataꞌaj seyan sanaꞌa tyaꞌatzaahuatyaꞌa saɨjna cɨmeꞌe aꞌij nyaj rɨcɨ sej si seyan yeehui raamuaꞌaree, sajta yauꞌeitaa xaꞌaraꞌani tyej teyan naijmiꞌi seij tyanaꞌa pɨrɨcɨ, ɨ niyaꞌupua, nyajta inyaa. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 39 Majtahuaꞌa mu meyan tiꞌityesaꞌacaa mej mi raatyeeviꞌi. Ma ajta aɨn, huaꞌa jetze ajtaraa.
\s Jesús pu antaraa u jetze pujmeꞌen jatyaꞌana jetze ɨ Jordán
\p
\v 40 Aj puꞌi au pu antaraa ɨ Jesús u jetze pujmeꞌen ɨ atyaꞌanaraꞌan jetze aujna u Jordán. Au pu aꞌaráꞌa aꞌutɨ anacai aɨ huaꞌamuaɨꞌɨhuacaꞌa aɨjna ɨ Juan. Au pu aꞌutyajturaa.
\v 41 Majta muiꞌitɨ mu u eꞌireꞌenye ɨ jemin. Ayaa mu tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Capu yeehui aꞌanaj ayan huarɨj aɨjna ɨ Juan tiꞌitɨ maj cɨn avaꞌujjɨꞌɨsijviꞌiraxɨꞌɨn aɨjna cɨmeꞌe maj rɨꞌɨ taꞌutaséij. Ma ajta, tɨj naꞌa mej meyan tyuꞌutaxajtacaꞌa maɨjna cɨmeꞌe ɨ Jesús, ayaa pu yeehui ayan tiꞌayajna. ―Ayaa mu tyuꞌutaxajtacaꞌa.
\p
\v 42 Majta muiꞌitɨ mu maun huataujtuiriꞌi ɨ Jesús jemi.
\c 11
\s Jesús pu tyuꞌunamuajriꞌi aɨjna cɨmeꞌe ɨ Lázaro
\p
\v 1 Meenti saɨj tiꞌicuiꞌicaa tɨ ayan antyahuaacaꞌa tɨcɨn Lázaro. Au pu eꞌechajcaꞌa chajtaꞌa tɨ ayan tyajaꞌarajtyahuaa tɨcɨn Betania. Au mu majta eꞌechajcaꞌa ɨ juutzajraꞌan, aɨjna ɨ Mariiya, ajta ɨ Marta tɨ iꞌi cuꞌutzaaraꞌan.
\v 2 Ajta aɨjna ɨ Mariiya, ai pu aɨn pueen tɨ raꞌavaꞌaxɨriꞌiriꞌi ɨ tavastaraꞌa aɨjna cɨmeꞌe tɨ naa tyáaráꞌi. Aɨ pu ajta raꞌanáhuatziꞌiriꞌi ɨ rucɨpua cɨmeꞌe ɨ ɨɨcajraꞌan jetze. Ajta aɨn ihuaaraꞌaraꞌan tiꞌicuiꞌicaa, aɨjna ɨ Lázaro.
\v 3 Matɨꞌɨj mi maɨn juutzimuaꞌameꞌen meyan tiraatanyúꞌuchite ɨ Jesús tɨcɨn:
\p ―Tavastaraꞌa, aɨ pu yeehui tiꞌicuꞌi aɨjna ɨ paj raxeꞌeveꞌe.
\p
\v 4 Ajta aɨn Jesús, tɨꞌɨj ayan raamuaꞌareeriꞌi, ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Capu yeehui ayan tijcuiꞌinyacaꞌa tɨ i huamɨꞌɨni silu mej mi rɨꞌɨ tiraataꞌan ɨ Dioj. Ayaa pu ajta aɨjna cɨn Dioj ayan rɨꞌɨ tinaataꞌasin inyeetzi, i nyaj yaujraꞌan pueen.
\s Jesús pu cɨmeꞌen tiꞌixa aɨjna cɨmeꞌe tɨ Lázaro huamɨꞌɨ
\p
\v 5 Jesús pu huaꞌaxeꞌevaꞌacaa aɨjna ɨ Marta, ajta ɨ juutzajraꞌan, ajta aɨjna ɨ Lázaro.
\v 6 Ma ajta aɨn, tɨꞌɨj ayan raamuaꞌareeriꞌi tɨ nuꞌu tiꞌicuꞌi aɨjna ɨ Lázaro, aucheꞌe pu aun aꞌutyajturaa huaꞌapua xɨcaj aꞌu tɨ aꞌij éenyaꞌa aꞌayeꞌi.
\v 7 Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa ayan tɨcɨn:
\p ―Ticheꞌe yeehui tyajtahuaꞌa tyaun aꞌatanyén u Judea.
\p
\v 8 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Maeestru, capu xɨ yeehui aꞌachu aꞌatee mej meyan tyuꞌutyese maj muaatyatuꞌasixɨꞌɨn tetej cɨmeꞌe. ¿Ni tzaa pajtahuaꞌa paun aꞌatanyejsin?
\p
\v 9 Ayaa pu tyuꞌutanyúu aɨjna ɨ Jesús tɨcɨn:
\p ―¿Ni yeehui cai ayan áꞌatɨjtɨꞌɨ tɨ ayan huanyeeriꞌi ɨ xɨcaj cɨmeꞌe aꞌachu cumu tamuaamuataꞌa oora japuan huaꞌapua? Capu aꞌatɨ ayan tyeꞌijcáꞌacatá aꞌame tɨ puaꞌa auj nyeeristeꞌe áꞌuchaꞌacanyeꞌen aꞌini aɨ pu cɨn mauunyee aɨjna cɨmeꞌe tɨ huanyeeriꞌi iiyan chaanaca japua.
\v 10 Tɨ puaꞌa yeehui aɨn aꞌatɨ ayan tɨcaꞌari tzajtaꞌa áꞌuchaꞌacanyeꞌen, aɨ pu xaa aꞌijcáꞌacatá aꞌame aꞌini capu huanyeeriꞌi. Aɨj pu cɨn huatacɨꞌɨpe tyej tyaun aꞌatanyén.
\p
\v 11 Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Aɨ pu yeehui huatacu ɨ taꞌamiincu aɨjna ɨ Lázaro. Au nu aꞌatanyejsin nyej ni ráajɨsten.
\p
\v 12 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataꞌixaa aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa tɨcɨn:
\p ―Tavastaraꞌa, tɨ puaꞌa yeehui ayan cutzu, aɨ pu rɨꞌɨ rujni.
\p
\v 13 Ayaa pu tihuaꞌamityejtyaꞌacaa aɨme tɨ Jesús aɨjna cɨn ayan tíꞌixajtacaa tɨ ayan Lázaro cujcaa tɨ ij huaujsaꞌupeꞌen naꞌa. Ma ajta, aɨjna ɨ tɨ Jesús ayan tíꞌixajtacaa, ayaa pu huataujmuaꞌa tɨ ayan huamɨꞌɨ.
\v 14 Aj puꞌi ayan aꞌahuauritaacan cɨn tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Puꞌuri yeehui huamɨꞌɨ aɨjna ɨ Lázaro.
\v 15 Nyajta nu neyan huatantyamuaꞌave nyaj cai nyaun aꞌutyavaacaꞌa aꞌini aɨ pu tyajamuaatyavaꞌɨri sej si seyan ráꞌantzaahuateꞌen satɨꞌɨj raaseiiran aꞌij nyaj huarɨni. Ticheꞌe yeehui tyaun aꞌujuꞌun aꞌu tɨ aꞌij een. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 16 Ajta aɨn Tomás tɨ ajta ayan antyahuaa tɨcɨn ɨ tɨ huaꞌapuarí pueen, aɨ pu ayan tihuaꞌutaꞌixaa aɨme ɨ seica tɨcɨn:
\p ―Ticheꞌe yeehui tyajta tyaun aꞌujuꞌun tyej ti teyan jamuan huacuiꞌini.
\s Jesús pu ayan tihueꞌixaa maj nuꞌu majtahuaꞌa huatarujsin ɨ mej meri huacuii
\p
\v 17 Tɨꞌɨj Jesús aun aꞌaráꞌa u Betania, ayaa pu raamuaꞌareeriꞌi tɨcɨn puꞌuri ayan aꞌatee aꞌachu cumu muaacua xɨcaj mej meyan raꞌavaꞌana.
\v 18 Au pu vejliꞌi pɨjaꞌarɨcɨ aujna u Jerusalén aꞌachu cumu hueica kiloometru.
\v 19 Muiꞌitɨ mu aun eꞌireꞌenye aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan aꞌu mej eꞌeche aɨjna ɨ Marta, ajta aɨjna ɨ Mariiya mej mi meyan huaꞌutyapuaꞌariteꞌen ɨ maj cɨn ruxaamɨsteꞌe tɨ aɨn hueꞌihuaaraꞌa huamɨꞌɨ.
\v 20 Tɨꞌɨj aɨn Marta ayan raamuaꞌareeriꞌi tɨ nuꞌu Jesús eꞌeveꞌemaꞌacaa, aj puꞌi u aꞌumej tɨ ij raꞌantinajche. Ajta aɨn Mariiya, au pu aꞌutyajturaa u chiꞌita.
\v 21 Aj puꞌi Marta ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa, tɨ puaꞌa yeehui peyan ya huácatijcheꞌe, capu mɨꞌɨniicheꞌe ɨ nyajaꞌa.
\v 22 Me nyajta inyaa, ayaa nu yeehui ramuaꞌaree tɨ Dioj aucheꞌe ayan muaataꞌasin tɨj naꞌa aꞌij pej tiraatahuaviira.
\p
\v 23 Jesús pu ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Aɨ pu yeehui ajtahuaꞌa huatarujsin aɨjna ɨ aꞌihuaaraꞌa.
\p
\v 24 Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa aɨjna ɨ Marta tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu yeehui neyan ramuaꞌaree tɨ ajtahuaꞌa huatarujsin ajna xɨcajraꞌan tɨ jetzen nain teꞌentipuaꞌari, tɨ ajta Dioj jetzen huaꞌajjájpua naijmiꞌica ɨ mej meri huacuii.
\p
\v 25 Ajta aɨn Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu yeehui nyaɨn pɨrɨcɨ i nyaj huaꞌajjáꞌapuanaj naꞌayeꞌi ɨ mej meri huacuii, nyajta nu neyan huaꞌataꞌaca mej mi ruuri muaꞌaraꞌani. Aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan naꞌatzaahuateꞌen inyeetzi, tɨ puaꞌa aɨn ayan huamɨꞌɨni, aucheꞌe pu ayan ruuri aꞌame.
\v 26 Ajta aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan rɨꞌɨ tiꞌityujchaꞌɨ, tɨ ajta naꞌatzaahuateꞌe inyeetzi, aɨ pu cai aꞌanaj mɨꞌɨni. ¿Ni qui peyan tyaꞌatzaahuateꞌe paɨjna cɨmeꞌe?
\p
\v 27 Ayaa pu tiraataꞌixaa aɨjna ɨ Marta tɨcɨn:
\p ―Ee xaa nyaꞌu, nyavastaraꞌa. Ayaa nu yeehui tyaꞌatzaahuateꞌe paj paɨn pueen ɨ Cɨriistuꞌu, pajta paj yaujraꞌan pueen ɨ Dioj, paj yan chaanaca japua eꞌicanyejsin.
\s Jesús pu nuꞌu huáujyeinyacaꞌa aꞌu maj yaꞌavaꞌana maɨjna ɨ Lázaro
\p
\v 28 Cɨmeꞌen puꞌu ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa, aj puꞌi u áꞌumej u chiꞌita. Tɨꞌɨj i aviitzi cɨn yaꞌutajée ɨ rujuu. Ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Puꞌuri me eꞌeveꞌeme ɨ maeestru. Aɨ pu yeehui muajeꞌechueꞌeveꞌe aujna.
\p
\v 29 Cɨmeꞌen puꞌu ayan tyuꞌunamuajriꞌi aɨjna ɨ Mariiya, aj puꞌi caꞌanacan ajchee, ajta u aꞌumej ɨ jemin.
\v 30 Ajta aɨn Jesúc, capuu xɨ aun aꞌutyarutyacaꞌa u chajtaꞌa silu au puꞌu aucheꞌe aꞌutyavaacaꞌa aꞌutɨ Marta yeꞌentinájchacaꞌa.
\v 31 Majta ɨ maj Israel jetze ajtyamaꞌacantacaa, au mu eꞌereꞌetyaꞌacaa u chiꞌita jamuan ɨ Mariiya mej mi meyan raatyapuaꞌariteꞌen ɨ maj cɨn ruxaamɨstyaꞌacaa. Matɨꞌɨj meyan raaseij tɨ aɨn Mariiya caꞌanacan ajchee, tɨꞌɨqui huirajraa u chiꞌita, matɨꞌɨj mi maɨn raatavén. Ayaa mu tyuꞌumuáꞌa tɨ nuꞌu aun aꞌumej aꞌu maj yaꞌavaꞌana ɨ ihuaaraꞌaraꞌan tɨ ij aun aꞌahuaujyeinixɨꞌɨn.
\p
\v 32 Tɨꞌɨj Mariiya aun aꞌaráꞌa aꞌutɨ aꞌutyaavaacaꞌa aɨjna ɨ Jesús, aj puꞌi raaseij, ajta aꞌitave aꞌu tɨ aꞌaraɨɨcajme. Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa, tɨ puaꞌa yeehui peyan ya huatyávaacacheꞌe, capu ayan mɨꞌɨníicheꞌe ɨ nyajaꞌa.
\p
\v 33 Tɨꞌɨj i Jesús ayan raaseij tɨ ruyeinyacaa. Aɨ mu majta ruyeinyacaa aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacantacaa, ɨ maj majta jamuan huajuꞌuncaa. Aɨj pu cɨn eihua pu utyeenye ɨ tzajtaꞌan. Ajta eihua pu aꞌij puaꞌa raataꞌa.
\p
\v 34 Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌuni jetzeraꞌa yeehui seyaꞌavaꞌana?
\p Matɨꞌɨj mi meyan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Mu aꞌutaꞌayeꞌi, tavastaraꞌa, pataꞌaj yeehui yaꞌuteeseij.
\p
\v 35 Aj puꞌi huaujyeinyacaꞌa ɨ Jesús.
\v 36 Matɨꞌɨj mi meyan tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacantacaa tɨcɨn:
\p ―Casiꞌi yeehui, eihua pu raxeꞌevaꞌacaa.
\p
\v 37 Majta seica meyan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Aɨ pu yeehui seij huarujte tɨ arácuuniꞌi. ¿Ni cai ayan raayɨꞌɨtɨhuaꞌa tɨ ij ayan raataꞌan aɨjna ɨ Lázaro tɨ cai huamɨꞌɨni?
\s Lázaro pu ajtahuaꞌa huatarú huaꞌa tzajtaꞌa ɨ mɨꞌɨchite
\p
\v 38 Ajtahuaꞌa pu utyeenye ɨ tzajtaꞌan ɨ Jesús. Aj puꞌi aun aꞌaráꞌa aꞌu maj yaꞌavaꞌana, aꞌu tɨ eꞌetyastaꞌa. Tete pu eꞌityamuaacaꞌa aujna aꞌu tɨ aꞌutyacun.
\v 39 Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Sataꞌaj yeehui raꞌantaꞌɨn mɨ tetej.
\p Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa aɨjna ɨ Marta, tɨ juutzajraꞌan pueen aɨjna tɨ huamɨꞌɨ, tɨcɨn:
\p ―Aru tavastaraꞌa, aꞌij pu puaꞌa yeehui tyaꞌaaca, aꞌini puꞌuri ayan aꞌatee muaacua xɨcaj tɨ ayun avaꞌanamiꞌihuacaꞌa.
\p
\v 40 Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―¿Ni cai yeehui neyan timuaataꞌixaa pej peyan raseijran ɨ paj cɨn rɨꞌɨ tiraataꞌan ɨ Dioj tɨ puaꞌa peyan naꞌantzaahuateꞌen? Aꞌini niꞌijta nyaꞌu.
\p
\v 41 Matɨꞌɨj mi meyan raꞌantaꞌɨ ɨ tetej. Aj puꞌi Jesús uteꞌe aꞌunyeeracaꞌa, ajta ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Dioj pej nyeꞌiyaꞌupua. Ayaa nu yeehui nyaɨjna cɨn rɨꞌɨ timuaataꞌasin nyaɨjna cɨmeꞌe paj peri náanamuajriꞌi.
\v 42 Nyaa nu yeehui ramuaꞌaree pej peyan aꞌanaj tɨ naꞌa nyanamua. Me nyajta neyan tyuꞌutaxajtacaꞌa nyaɨjna cɨmeꞌe mej eihua yej reꞌevee ɨ tyaɨte mej mi meyan ráꞌantzaahuateꞌen paj hui yan nyajaꞌutaityacaꞌa.
\p
\v 43 Tɨꞌɨj ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Jesús, aj puꞌi caꞌanin cɨn raatajé. Ayan tɨcɨn:
\p ―Lázaro hui, pataꞌaj huirajraꞌani iiya puaꞌaque.
\p
\v 44 Aj puꞌi huirajraa aɨjna ɨ tɨ huamɨ́ꞌɨcaa. Aucheꞌe pu caꞌijcatziꞌihuacaꞌa ɨ jɨɨcajraꞌan jetze, ajta ɨ muajcaꞌaraꞌaraꞌan jetze, aɨjna cɨmeꞌe ɨ cɨɨxuri ɨ maj cɨn huaꞌacaicata muaꞌayeꞌi ɨ mɨꞌɨchite. Ajta paanyu cɨn aránamiꞌihuacaꞌa nyeerimaꞌaraꞌan jetze. Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Sataꞌaj hui tiracáꞌariꞌi, sajta raꞌutáxɨjta.
\s Aɨme ɨ maj teyujtaꞌa tiꞌivaɨreꞌe, maujchueere, majta mu rajeꞌicatacu maɨjna ɨ Jesús
\r (Mt. 26:1-5; Mr. 14:1-2; Lc. 22:1-2)
\p
\v 45 Matɨꞌɨj meyan raaseij aꞌij tɨ huarɨj ɨ Jesús, muiꞌitɨ mu meyan huataujtuiiriꞌi ɨ jemin aɨme ɨ maj Israel jetze ajtyamaꞌacantacaa, aɨme ɨ maj majta eꞌireꞌenye maj ramuáare maɨjna ɨ Mariiya.
\v 46 Ma majta seica, aɨme jemi mu aꞌujuꞌun ɨ fariseos. Majta mu huaꞌutaꞌixaa aꞌij tɨ huarɨj aɨjna ɨ Jesús.
\v 47 Matɨꞌɨj mi aɨme ɨ maj maun tiꞌijta teyujtaꞌa, majta aɨme ɨ fariseos, ayaa mu huaꞌutajee ɨ jueesi mej mi naimiꞌi tyujsaɨreꞌen. Ayaa mu tyuꞌurihuaꞌu tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini yeehui tyarɨni? Aꞌini aɨ pu tɨꞌɨj pɨ naꞌa ayan tiꞌitɨj cɨn rɨcɨ tɨ ayan huapɨꞌɨ ruxeꞌeveꞌe, ɨ maj cɨn avaꞌujjɨꞌɨsiviꞌiraxɨꞌɨn ɨ tyaɨte.
\v 48 Tɨ puaꞌa yeehui teyan raataꞌacareꞌen tɨ ayan rɨjca, naimiꞌi mu meyan huataujtuireꞌesin ɨ jemin. Majta aɨme ɨ mej Roma ajtyamaꞌacan, matɨꞌɨj meyan raamuaꞌaree, aj mu mi yeehui ya uveꞌenyejsin, mej mi titaꞌariꞌi nain ɨ tyaj cɨn títyatatí, iiyu teyujtaꞌa, ajta iiyan chuejraꞌa japua, iiya Israel.
\p
\v 49 Aj puꞌi seij ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa, tɨ ajnaꞌɨmɨ aɨjna cɨn tiꞌityavaacaꞌa tiꞌitɨ cɨmeꞌe tɨ eitzeꞌe veꞌe ɨ maj cɨn tiꞌivaɨreꞌe u teyujtaꞌa. Ayaa pu antyahuaacaꞌa tɨcɨn Caifás. Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Muan xu yeehui cai tiꞌitɨj muaꞌaree.
\v 50 Capu yeehui ayan tyajamuaꞌamitejteꞌe tɨ ayan eitzeꞌe titaatyavaꞌɨri tɨ saɨj naꞌa ayan huamɨꞌɨni huaꞌa jetze maꞌacan ɨ tyaɨte cai tyej naimiꞌi antipuaꞌare. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 51 Capu rusaɨj naꞌa aꞌij tirajtyau aꞌij tɨ tyuꞌutaxajtacaꞌa silu aɨ pu Dioj jetze maꞌacan raataxajtacaꞌa tɨ Jesús ayan nuꞌu huaꞌa jetze maꞌacan mɨꞌɨni matɨj manaꞌa Israel jetze maj ajtyamaꞌacan.
\v 52 Ajta nuꞌu, capu aɨme naꞌa silu aɨ pu nuꞌu ajta huaꞌa jetze maꞌacan huamɨꞌɨni ɨ yaujmuaꞌameꞌen ɨ Dioj ɨ maj nuꞌu aꞌɨmɨ aꞌucaitɨme, tɨ ij aɨn nuꞌu ajta huaꞌuraꞌasaɨreꞌen mej mi seij manaꞌa tyaɨtejraꞌa pueenyaꞌa muaꞌaraꞌani.
\v 53 Tɨj naꞌa ajnaꞌɨmɨ tɨ ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa, aɨ mu meyan tiraaxaꞌapɨꞌɨntare aꞌij mej yeꞌi huarɨni mej mi raajeꞌica.
\p
\v 54 Aɨj pu cɨn, Jesús cai cheꞌe ruseijrata áꞌuchaꞌacanyaꞌa huaꞌa tzajtaꞌa aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacantacaa. Tɨꞌɨqui huirajraa aujna Judea. Aj puꞌi aun aꞌaráꞌa ajna aꞌahuaꞌa tɨ a vejliꞌi aꞌutacáꞌa aꞌu tɨ cai eꞌe tiꞌitɨjcaa. Aj puꞌi chajtaꞌa aꞌutyajrupi tɨ ayan tyajaꞌarajtyahuaa tɨcɨn Efraín. Au pu aꞌutyajturaa, majta aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa.
\s Aɨ mu rahuauhuau aɨme ɨ mej tiꞌivaɨreꞌe teyujtaꞌa maɨjna cɨmeꞌe mejchueere
\p
\v 55 Tɨꞌɨjta ari vejliꞌi pɨtiꞌirɨjcaa matɨꞌɨj aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacantacaa meyan maɨjna cɨn tiꞌiyestyahuaꞌa ɨ xɨcajraꞌan tɨ Dioj jetzen tihuaꞌutauuniꞌiriꞌi, muꞌitɨ mu maun curaꞌacɨjxɨ mej mi maun aꞌujnyén anti Jerusalén mej mi anacai atyɨꞌɨhuaxɨꞌɨn aꞌij tɨ ayan tyuꞌujxeꞌeveꞌe mej mi meyan tyuꞌuyesten.
\v 56 Aɨ mu maucheꞌe rahuaucaꞌa. Matɨꞌɨj maun aꞌutyáuucaꞌa maujna teyujtaꞌa, ayaa mu tyuꞌurihuaꞌuracaꞌa tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini yeehui timuaꞌamitejteꞌe mueetzi? ¿Ni cai yaj uveꞌenyejsin tɨ ye tírámuaꞌariiveꞌesin ɨ mej tiꞌiyesten?
\p
\v 57 Majta aɨme ɨ maj maun tiꞌijta teyujtaꞌa, majta ɨ fariseos, ayaa mu tyuꞌutaijtacaꞌa tɨ nuꞌu ayan huarɨni tɨ puaꞌa aꞌatɨ meꞌe yáꞌamuaꞌareera aꞌu tɨ aꞌij een ɨ Jesús, tɨ aɨn nuꞌu ayan tihuaꞌutaꞌixaateꞌen maj nuꞌu mi raatyeeviꞌin.
\c 12
\s Mariiya pu nuꞌu raꞌanaxɨriꞌiriꞌi ɨɨcajraꞌan jetze ɨ Jesús
\r (Mt. 26:6-13; Mr. 14:3-9)
\p
\v 1 Tɨꞌɨj auj tyaꞌaturaaca aꞌachu cumu arájsevi xɨcaj mej mi meyan maɨjna cɨn tyuꞌuyesten ɨ xɨcajraꞌan tɨ jetzen Dioj tihuaꞌutauuniꞌiriꞌi, au pu áꞌumej u Betania aɨjna ɨ Jesús. Au pu eꞌechajcaꞌa aɨjna ɨ Lázaro tɨ Jesús raꞌajjáj huaꞌa tzajtaꞌa ɨ mej meri huacuii.
\v 2 Matɨꞌɨj mi tyáꞌucueꞌiraatacaꞌa maɨjna cɨmeꞌe aꞌij tɨ Jesús huarɨj. Matɨꞌɨj mi tiraami. Ajta aɨn Marta, ayaa pu tiꞌivaɨraꞌacaa tɨ tihuaꞌatyáꞌaxɨꞌɨn. Ajta aɨn Lázaro, aɨ pu huatyacatii ɨ meesa jetze jamuan aɨjna ɨ Jesús.
\p
\v 3 Aj puꞌi Mariiya ayan aꞌa yajjaj aꞌachu cumu eꞌitaꞌa liitru aɨjna ɨ aꞌaseiiti tɨ náa tyáaráꞌi, tɨ ajta huapɨꞌɨ eihua tiꞌijnajchi. Naardu pu rajaꞌaraꞌa tɨ rumuaꞌatɨ. Mariiya pu raꞌanaxɨriꞌiriꞌi ɨɨcajraꞌan jetze ɨ Jesús. Aj puꞌi rucɨpua cɨn raꞌanáhuatziꞌiriꞌi. Ajta tyamuaꞌa pu náa tyaꞌuhuáꞌaacacaꞌa nainjapua u chiꞌita aɨjna cɨmeꞌe ɨ aꞌaseiiti tɨ naa tyaꞌaaca.
\p
\v 4 Ma ajta seij tɨ jamuan áꞌuchaꞌacanyaꞌa, ayaa pu tihuaujnyuuste tɨꞌɨj raaseij. Ai pu aɨn pueen aɨjna ɨ Judás, tɨ ayan teꞌentimuꞌutaca tɨcɨn Iscariote. Aɨ pu ajta eꞌeyan tyuꞌutatuireꞌesin ɨ Jesús.
\v 5 Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini yeehui een cɨn macai raatuaa maɨjna ɨ aseiiti aꞌini ayaa pu tiꞌijnajchi aꞌachu cumu hueica cieentu ɨ tumin? Aj puꞌi yeehui rɨꞌɨrista aꞌameꞌencheꞌe mej meyan huaꞌutaꞌan ɨ tumin aɨme ɨ maj cai aꞌij tiꞌijviicueꞌi. ―Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Judás.
\p
\v 6 Capu ayan raataxajtacaꞌa aɨjna cɨmeꞌe tɨ jetzen ruxeꞌevaꞌacaa aꞌij tɨ tihuaꞌaruure aɨme ɨ maj cai aꞌij tiꞌijviicueꞌi, silu ayaa pu aɨjna cɨn ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa aꞌini aɨ pu nahuaꞌari puéenyaꞌa. Aꞌini aɨ pu rachaɨcaꞌa ɨ maj tzajtaꞌan ruꞌucáꞌave ɨ tumin, aɨ pu ajta ruvaɨraꞌacaa aɨjna cɨmeꞌe ɨ tumin.
\p
\v 7 Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capej yeehui raꞌɨtziityaꞌa. Cheꞌe ayan huarɨni aꞌini aɨ pu ayan raatyajtuaa aɨjna ɨ aseiiti tɨ ij ayan raꞌutamuaꞌaree ɨ xɨcajraꞌan mej jetzen naꞌavaꞌanajsin.
\v 8 Aɨ mu yeehui muejmi jemi seiraꞌa muaꞌajuꞌun para rusen cɨmeꞌe aɨme ɨ maj cai aꞌij tiꞌijviicueꞌi. Me nyajta inyaa, canu neyan rusen cɨn muejmi jemi seiraꞌa naꞌame. Aɨj pu cɨn xaꞌapɨꞌɨn huarɨj amɨjna mɨ jɨitaꞌa. ―Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Jesús.
\s Aɨme ɨ maj Israel jetze ajtyamaꞌacan, ayaa mu nuꞌu mej reꞌicatacu maɨjna ɨ Lázaro
\p
\v 9 Meenti aɨme ɨ maj Israel jetze ajtyamaꞌacantacaa, muiꞌitɨ mu meyan raamuaꞌareeriꞌi tɨ Jesús aun aꞌutyavaacaꞌa. Matɨꞌɨj mi maun eꞌireꞌenye mej mi raaseij, majta maj raaseij maɨjna ɨ Lázaro tɨ Jesús ayan raꞌajjáj huaꞌa tzajtaꞌa ɨ mej meri huacuii.
\v 10-11 Aɨj mu cɨn meyan tiraaxaꞌapɨꞌɨntare aɨme ɨ mej maun tiꞌijta teyujtaꞌa mej mi majta raajeꞌica maɨjna ɨ Lázaro, aꞌini muꞌitɨ mu meyan ráꞌajaahuatyaꞌacaa ɨ Jesús maɨjna cɨmeꞌe tɨ ayan Lázaro huarujte. Majta aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacantacaa, aɨ mu meyan huataujtuiraꞌacaa ɨ Jesús jemi.
\s Iij pu icu, Jesús pu aun aꞌujnyéj u Jerusalén
\r (Mt. 21:1-11; Mr. 11:1-11; Lc. 19:28-40)
\p
\v 12 Yaa ruijmuaꞌa yee, aɨme ɨ mej maɨjna cɨn ajtyáxɨɨracaꞌa mej mi maun tyuꞌuyesten, ayaa mu raamuaꞌareeriꞌi tɨ nuꞌu aɨn Jesús eꞌeveꞌemaꞌacaa aujna Jerusalén.
\v 13 Matɨꞌɨj mi tacɨj xámueꞌi antíveichixɨ, majta yaꞌupí. Matɨꞌɨj mi aꞌujuꞌun mej mi yeꞌentinajche. Ayaa mu tiꞌijíjhuacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Tyamuaꞌa pu tiꞌixaꞌapɨꞌɨn. Ticheꞌe yeehui rɨꞌɨ tiraataꞌan tyaɨjna tɨ yeꞌeveꞌeme nyuucajtzeꞌen ɨ tavastaraꞌa. Ticheꞌe yeehui rɨꞌɨ tiraataꞌan tyaɨjna ɨ Rey tɨ titaataijteꞌesin ityejmi tyaj Israel jetze ajtyamaꞌacan. ―Ayaa mu eꞌevéꞌejijhuajmaꞌa.
\p
\v 14 Aj puꞌi Jesús ayan puuruꞌu ráatyau tɨ cai xɨ aꞌatɨ japuan aveꞌeyeijxɨ. Aj puꞌi japuan aveꞌeyeijxɨ tɨ ij ayan huarɨni aꞌij tɨ teꞌeyuꞌusiꞌi ɨ yuꞌuxari jetze tɨcɨn:
\q
\v 15 Caxu yeehui tiꞌitzɨɨnyaꞌa mɨ sej saun huachaatɨme u Sión.
\q Casiꞌi yeehui muan, aɨ pu meꞌeveꞌemej ɨ tɨ tyajamuaataijteꞌesin.
\q Aɨ pu ajta yeehui avaꞌaca yaujraꞌan japua ɨ puuruꞌu.
\p
\v 16 Majta aɨme ɨ maj Jesús jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, anacaican, camu yauꞌeitaa muaꞌaraa aꞌij tɨ huataujmuaꞌa tɨj naꞌa tɨ ayan teꞌeyuꞌusiꞌihuacaꞌa. Ma ajta, tɨꞌɨj ari Dioj ayan raꞌajjáj ɨ Jesús, ajta ayan nain cɨn tiréijca, aj mu mi xaa raꞌutamuaꞌareeriꞌi tɨ ayan cɨmeꞌen teꞌeyuꞌusiꞌihuacaꞌa aɨjna cɨmeꞌe ɨ Jesús. Majta meyan raꞌutamuaꞌareeriꞌi mej meyan raaruu.
\p
\v 17 Majta aɨme ɨ maj muiꞌi ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, aɨ mu majta Jesús jamuan seiraꞌacaa tɨꞌɨj Jesús ayan raatajé aɨjna ɨ Lázaro tɨ nuꞌu ayan huirajraꞌani aꞌutɨ aꞌaváꞌanamiꞌihuacaꞌa, tɨꞌɨj Jesús ayan raꞌajjáj huaꞌa tzajtaꞌa ɨ mej meri huacuii. Aɨ mu eꞌeyan meyan tyuꞌutaxajtacaꞌa aꞌij tɨ huarɨj.
\v 18 Majta aɨme ɨ seica ɨ tyaɨte, matɨꞌɨj raamuaꞌareeriꞌi tɨ Jesús ayan tiꞌitɨ cɨn huarɨj tɨ huapɨꞌɨ ruxeꞌeveꞌe, matɨꞌɨj mi meyan u aꞌujuꞌun mej mi yeꞌentinajche.
\v 19 Majta aɨme ɨ fariseos, ayaa mu tyuꞌurixaatyaꞌacaa tɨcɨn:
\p ―Ayej xaa nyaꞌu teꞌeme, capu tiꞌitɨ aꞌij tyajamuatyavaꞌɨreꞌesin sej seyan raataꞌijmɨ. Casiꞌi, matɨj manaꞌa yeehui puaꞌamua maj yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua, naimiꞌi mu raꞌajaahuateꞌe.
\s Aɨ mu meyan tiꞌijxeꞌeveꞌe aɨme ɨ maj Grecia eꞌemaꞌacan maj raaseij maɨjna ɨ Jesús
\p
\v 20 Meenti seica meyan maun aꞌutyáuucaꞌa huaꞌa tzajtaꞌa aɨme ɨ mej aun aꞌujnyéj mej mi raatyaanajche ɨ Dioj ajna matɨꞌɨj tiꞌiyestya. Au mu eꞌemaꞌacan aɨme u Grecia.
\v 21 Aɨ mu eꞌireꞌenye ɨ Felipe jemi, aɨjna tɨ aun eꞌemaꞌacan u Betania, chajtaꞌa tɨ aun aꞌutacáꞌa u Galileeya. Ayaa mu tirajhuaviiriꞌi tɨcɨn:
\p ―Muaa vastaꞌa, ayaa tu yeehui tiꞌijxeꞌeveꞌe tyej tyuꞌuxáj jamuan ɨ Jesús.
\p
\v 22 Ajta aɨn Felipe, a pu aꞌuréꞌenye tɨ ij ayan tiraataꞌixaateꞌen aɨjna ɨ Andrés. Matɨꞌɨj mi meyan tiraataꞌixaa maɨjna ɨ Jesús.
\s Cɨmeꞌen ɨ nyuucari tɨ tiꞌitaꞌijteꞌe aꞌij tyaj yeꞌi huarɨni
\p
\v 23 Jesús pu ayan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Puꞌuri yeehui ajna tyajaꞌureꞌenye tɨ Dioj ayan rɨꞌɨ tinaataꞌan inyeetzi, i nyaj nyajta tyaataꞌa jetze eꞌirannyejte.
\v 24 Ayaa nu yeehui tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe tɨ puaꞌa cai eꞌejveti a chuaataꞌa tɨ ij aun huamɨꞌɨni aɨjna ɨ jatzijraꞌan ɨ triigu, ayaa pu rusaɨj naꞌa huatyaturaasin aɨjna ɨ jatzijraꞌan. Naꞌari tɨ puaꞌa ayan huamɨꞌɨni, eihua pu yeehui jetzen eꞌiranyejsin seica ɨ jatzi.
\v 25 Ayej cheꞌeta naꞌa een huaꞌa cɨmeꞌen ɨ tyaɨte. Tɨ puaꞌa ayan eitzeꞌe jetzen ruxeꞌeveꞌe aꞌatɨ tɨ naꞌa aɨjna tɨ iiyan tiꞌiseijreꞌe iiyan chaanaca japua cai ayan jetzen ruxeꞌevaꞌa tɨ raꞌaraꞌastijreꞌen ɨ Dioj, aɨ pu yeehui yáuujɨsin ɨ ruxaijnyuꞌuca tɨ auj ruuricaa. Naꞌari cai, tɨ puaꞌa cai ayan aꞌatzu jetzen tyuꞌujxeꞌeveꞌe tɨj naꞌa tɨ iiyan tiꞌiseijreꞌe iiyan chaanaca japua silu ayaa pu huatauraꞌan tɨ nain aꞌuraꞌini tɨ iiyan rajchaꞌɨ, tɨ ij ayan raꞌaraꞌastijreꞌen ɨ Dioj, ayaa pu yeehui ruurican cɨn huatauraꞌasin para rusen cɨmeꞌe.
\v 26 Tɨ puaꞌa aꞌatɨ ayan nyavaɨraꞌa pu aꞌame inyeetzi, ayaa pu ruxeꞌeveꞌe tɨ aɨn ayan cheꞌeta naꞌa rɨjca aꞌij nyaj rɨcɨ inyaa. Ajta, aꞌu tɨ naꞌa nyej nyeyan aꞌutyaváa naꞌame, aɨ pu ajta inyeetzi jamuan aꞌutyaváa aꞌame aɨjna tɨ nyavaɨreꞌe. Tɨ puaꞌa yeehui aꞌatɨ ayan nyavaɨreꞌe, aɨ pu ɨ niyaꞌupua ayan rɨꞌɨ tiraataꞌasin.
\p
\v 27 ’Puꞌuri aꞌij puaꞌa nyaꞌase yu nyatzajtaꞌa. ¿Aꞌini nyanaꞌa nij neyan tyuꞌutaxajta? ¿Ni qui neyan tyuꞌutaxajta nyaɨjna tɨ cɨmeꞌen yee: “Niyaꞌupua, pataꞌaj yeehui peyan nuꞌirajtuaani tɨ ij cai ayan tinaacɨꞌɨti aꞌij tɨ ari tyajaꞌureꞌenyejsin”? Me nyajta cai, canu. Canu neyan tyuꞌutaxajta aꞌini ayaa nu yeehui een cɨn yu aꞌuveꞌeme nyej neyan ya huacati ijii.
\s Aɨ mu tyaɨte meyan raanamuajriꞌi tɨꞌɨj Dioj tyuꞌutaxajtacaꞌa
\p
\v 28 ’Mɨ pej neꞌiyaꞌupua, pataꞌaj tihuaꞌutaseijrateꞌen ɨ nyaj cɨn rɨꞌɨ timuaataꞌasin. ―Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Jesús.
\p Aj puꞌi uteꞌe eꞌicanamuajre tɨ aꞌatɨ ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Nuꞌuri yeehui neyan tihuaꞌutaseijrate. Nyajtahuaꞌa nu neyan tihuaꞌutaseijrateꞌesin.
\p
\v 29 Majta aɨme ɨ tyaɨte ɨ maj aun ajtyáxɨɨracaꞌa, aɨ mu majta raanamuajriꞌi. Seica mu meyan raataxajtacaꞌa maj nuꞌu huatyejnyuu. Majta seica meyan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨ saɨj nuꞌu ayan jamuan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨ uteꞌe tiꞌivaɨreꞌe ɨ Dioj tɨ eꞌeseijreꞌe.
\p
\v 30 Jesús pu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capu ayan yeehui tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna cɨmeꞌe tɨ caꞌanijraꞌa naataꞌan inyeetzi silu tɨ ayan caꞌanijraꞌa amuaataꞌan muejmi.
\s Jesús pu ayan tihueꞌixaateꞌe aꞌij tɨ tíꞌimɨꞌɨni
\p
\v 31 ’Puꞌuri yeehui ayan tyajaꞌureꞌenye ajna xɨcaaraꞌan jetze tɨ Dioj jetzen huaꞌuxɨjteꞌen matɨj manaꞌa puaꞌamua yan huachaatɨme. Puꞌuri ajta ajna tyajaꞌureꞌenye ɨ xɨcaaraꞌan jetze ɨ nyaj jetzen raatamuariteꞌesin nyaɨjna tɨ yan tieꞌijta iiyan chaanaca japua.
\v 32 Nyajta inyaa, matɨꞌɨj meri aj nyajaꞌutavéꞌen, aj nu ni neyan naijmiꞌica huatájeevi ɨ tyaɨte mej mi curáꞌacɨjxɨꞌɨn inyeetzi jemi. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 33 Ayaa pu een cɨn ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa mej mi meyan raamuaꞌaree aꞌij tɨ yeꞌi tíꞌimɨꞌɨni.
\v 34 Matɨꞌɨj meyan tiraataꞌixaa aɨme ɨ mej maun ajtyáxɨɨracaꞌa tɨcɨn:
\p ―Ayaa tu yeehui teyan raanamuajriꞌi tyaɨjna jetze ɨ nyuucari ɨ maj cɨn tiꞌijta tɨ aɨn Cɨriistuꞌu nuꞌu ayan rusen cɨn ruuri huatyaturaasin. Aɨj pu yeehui cɨn, aꞌini tiꞌirɨꞌɨri pej peyan tiꞌixaj yee tɨ nuꞌu ayan ruxeꞌeveꞌe maj nuꞌu aj yaꞌutaveꞌen maɨjna tɨ tyaataꞌa jetze eꞌiraujnyejte. Aꞌataani yeehui pɨrɨcɨ aɨjna tɨ nuꞌu tyaataꞌa jetze eꞌiraujnyejte.
\p
\v 35 Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Aucheꞌe pu aꞌatzu aꞌateere muejmi jemi ɨ tatzari tɨ cɨn huanyéeriꞌicɨ aꞌame. Sataꞌaj yeehui seyan áꞌujhuaꞌanyeꞌen aꞌij tɨ tiraavijteꞌe meenti auj muejmi tzajtaꞌa ayan seijreꞌe ɨ tatzari tɨ cɨn huanyeeriꞌi, tɨ ij yeehui cai aꞌamua japua rájveti ɨ tɨ huatɨcaꞌa. Aɨjna tɨ yeehui ayan tɨcaꞌamisteꞌe aꞌuchaꞌacan, capu ramuaꞌaree aꞌu tɨ áꞌumej.
\v 36 Sataꞌaj seyan huataujtuiireꞌen aɨjna jemi tɨ jetzen eꞌiraninyei ɨ tatzari tɨ cɨn huanyeeriꞌi sej si seyan saɨjna jetze ajtyamaꞌacanta aɨjna tɨ huanyeeriꞌi.
\p Tɨꞌɨj raatapuaꞌajtacaꞌa tɨ ayan tihuaꞌutaꞌixaa, aj puꞌi áꞌuraa aɨjna ɨ Jesús, ajta huatauravaatacaꞌa huaꞌa jemi.
\s Camu tyaꞌatzaahuateꞌe ɨ tyaɨte
\p
\v 37 Aɨ pu ari eihua tyuꞌumuarej huaꞌa jemi tiꞌitɨ tɨ ayan huapɨꞌɨ ruxeꞌeveꞌe. Ma majta aɨme, camuu xɨ ráꞌujcaꞌanyajcaꞌa mej meyan huataujtuiireꞌen ɨ jemin.
\v 38 Ayej tyuꞌurɨj tɨꞌi ayan aráurasten aꞌij tɨ tiraataxajtacaꞌa aɨjna ɨ Isaías tyaacan tɨ ajmiꞌi tiꞌixaxaꞌataꞌa ɨ Dioj jetze maꞌacan, tɨ ayan tɨcɨn:
\q Nyavastaraꞌa, capu aꞌatɨ yeehui ayan ráꞌantzaahua aꞌij tyej tihuaꞌutaꞌixaa.
\q Capu yeehui aꞌatɨ ayan yauꞌeitaa aꞌaraa aꞌij tɨ huataujmuaꞌa aɨjna tɨ Dioj rumuareꞌeriꞌiraꞌa cɨn ayan huarɨj.
\m
\v 39-40 Aɨj mu cɨn cai ráꞌantzaahua aɨjna cɨmeꞌe, aꞌij tɨ puaꞌamuaque ayan raataxajtacaꞌa aɨjna ɨ Isaías tyaacan tɨcɨn:
\q Aɨ pu nuꞌu yeehui ayan huaꞌuruu mej meyan aracucuꞌunijmeꞌeni mej mi cai atanyéjnyeꞌeri.
\q Aɨ pu yeehui ayan huaꞌuruu mej mi antaujnaamɨn ɨ rutzajtaꞌa mej mi cai yauꞌeitaa muaꞌaraꞌani.
\q Naꞌari tɨ puaꞌa pɨ manaꞌa, aɨ mu saɨque tyuꞌumuaꞌatíicheꞌen, nyaj nuꞌu neyan huaꞌurújteꞌencheꞌe.
\m
\v 41 Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Isaías tyaacan aɨjna tɨ ayan raaseij ɨ tɨ Dioj cɨn rɨꞌɨ tiraatáꞌanicheꞌen. Aɨ pu ajta ayan tiraataxajtacaꞌa aɨjna cɨmeꞌen ɨ Jesús.
\p
\v 42 Ee xaa nyaꞌu, muiꞌitɨ ɨ mej maun tiꞌijta teyujtaꞌa, aɨme mu meyan ráꞌantzaahua. Ma majta aɨme, camu raxajtacucaꞌa huaꞌa tzajtaꞌa ɨ tyaɨte maɨjna cɨmeꞌe mej huaꞌatzɨɨnyaꞌacaa ɨ fariseos, majta maɨjna cɨmeꞌe ɨ seica meyan hueꞌireꞌiti maujna u teyujtaꞌa.
\v 43 Eitzeꞌe pu huaꞌaranajchacaꞌa mej mi tyaɨte meyan rɨꞌɨ tihuaꞌutaꞌan cai ɨ Dioj.
\s Aɨ mu runaijmi ɨ yaꞌupuaaraꞌan, ajta ɨ yaujraꞌan
\p
\v 44 Aj puꞌi Jesús ayan ruseiirata tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa yeehui aꞌatɨ ayan naꞌantzaahuateꞌen inyeetzi, capu nyeetzi naꞌa aꞌatzaahuateꞌe silu ajta pu raꞌatzaahuateꞌe aɨjna tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa.
\v 45 Tɨꞌɨj aɨn ayan nyeseij inyeetzi, aɨ pu ajta raseij aɨjna tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa.
\v 46 Ayaa nu yeehui een cɨn aꞌuveꞌeme iiyan chaanaca japua nyej ni neyan huaꞌuruuren ɨ tyaɨte tɨj tatzari ɨ tɨ cɨn huaꞌa tzajtaꞌa huanyeeriꞌi mej mi cai cheꞌe meyan tɨcaꞌamisteꞌen áꞌujhuaꞌanyeꞌen aɨme ɨ maj meyan naꞌastijreꞌe inyeetzi.
\v 47 Tɨ puaꞌa aꞌatɨ nyanamua aꞌij nyej tiꞌixa, ajta cai naꞌastijraꞌa, canu yeehui raꞌaxɨjteꞌen inyaa, aꞌini canu nyaɨjna cɨn aꞌuveꞌeme nyej ni neyan huaꞌuxɨjteꞌen aɨme ɨ mej yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua silu nyej ni hueꞌirajtuaani.
\p
\v 48 ’Ee xaa nyaꞌu, tiꞌitɨ pu yeehui pueen tɨ ayan raꞌaxɨjteꞌen aɨjna ɨ aꞌatɨ tɨ ayan naareꞌiti, tɨ cai raꞌastijreꞌe aꞌij nyej tiꞌixa. Aɨjna nyaꞌu hui, ɨ nyaj cɨn tyuꞌutaxajtacaꞌa, ayaa pu raꞌaxɨjteꞌesin ajna xɨcaaraꞌan jetze tɨ jetzen nain teꞌentipuaꞌari.
\v 49 Ayaa puꞌu naꞌa, aꞌini canu hui nyasaɨj aꞌij tirajtyau aꞌij nyej tyuꞌuxajtacaꞌa silu aɨn tɨ niyaꞌupua pueen, aɨ pu ayan tinaataij aꞌij nyej yeꞌi tyuꞌutaxaj, ajta ɨ nyaj cɨmeꞌen neyan tyuꞌutaxajta.
\v 50 Nyaa nu yeehui neyan ramuaꞌaree tɨ ayan tinaataij tɨ ij ayan tyajamuaacɨꞌɨti sej seyan ruurican huatyaturan para rusen cɨmeꞌe. Aɨj nu cɨn ayaa nu cheꞌeta nyanaꞌa tiꞌixa aꞌij tɨ aɨn niyaꞌupua ayan aɨjna cɨn tinyeijca nyej ni tyuꞌutaxaj.
\c 13
\s Jesús pu huaꞌanajaꞌusixɨ ɨ huáɨɨca jetze aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa
\p
\v 1 Puꞌuri tɨmuaꞌa ajna tyajaꞌureꞌenyejsimaꞌa ɨ maj cɨn raꞌutamuaꞌaree aꞌanaj tɨ Dioj ayan tihuaꞌutauuniꞌiriꞌi. Puꞌuri ramuaꞌareeracaꞌa ɨ Jesús tɨ ari ajna tyajaꞌureꞌenye ɨ xɨcaaraꞌan jetze tɨ jetzen aꞌuraꞌani iiyan chaanaca japua tɨ ij aun aꞌujnyén u uteꞌe, yaꞌupuaaraꞌan tɨ eꞌeseijreꞌe. Tɨj naꞌa tɨ yan huataseijre iiyan chaanaca japua, aɨ pu ayan huaꞌaxeꞌevaꞌacaa aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa. Ajta ijii puꞌuri ayan huaꞌutaseijratacaꞌa tɨ nain cɨn huaꞌaxeꞌevaꞌacaa.
\p
\v 2 Matɨꞌɨj tiꞌicuaꞌacaa ɨ́ chumuaꞌan, aɨ pu ajta aun aꞌutyavaacaꞌa aɨjna ɨ Judás, tɨ yaujraꞌan pueen ɨ Simón, tɨ ajta ayan teꞌentimuꞌutaca tɨcɨn Iscariote. Puꞌuri aɨn Satanás caꞌanijraꞌa raataꞌacaa tɨ tyuꞌutatuiireꞌen ɨ Jesús.
\v 3 Jesús pu ajta ramuaꞌareeracaꞌa tɨ aɨn yaꞌupuaaraꞌan ayan nain cɨn tiréijca, tɨ ajta ruyaꞌupua jemi aꞌuveꞌeme, ajta au pu ajta aꞌujnyejsin ɨ jemin.
\p
\v 4 Aj puꞌi ajchee aꞌu mej tyajaꞌacuaꞌacaa, ajta huiraꞌujchuiiriꞌi ɨ rutasi tɨ ruꞌiráꞌavɨjcaꞌa. Aj puꞌi avaꞌujjɨꞌɨque cɨɨxuri cɨmeꞌe ɨ maj cɨn huáꞌacáimɨ.
\v 5 Tɨꞌɨqui aun atyeejei ɨ caasu jetze. Aj puꞌi autyejche tɨ huaꞌanajaꞌusixɨꞌɨn ɨ huaꞌachapuatzeꞌen seij ajta seij ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa. Ajta huaꞌanahuatziꞌiraxɨ aɨjna cɨmeꞌe ɨ cɨɨxuri tɨ cɨn avaꞌujjɨꞌɨcaꞌacaa.
\s Capu raxeꞌeveꞌe aɨjna ɨ Pedro tɨ Jesús ayan raꞌanájaꞌusixɨꞌɨn
\p
\v 6 Aj puꞌi aun eꞌireꞌenye aɨjna jemi ɨ Simón tɨ ajta iꞌi Pedro. Aj pu i aɨn Pedro ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa, ¿ni yeehui pajta peyan nyaꞌanajaꞌusixɨꞌɨsin nyechapua jetze?
\p
\v 7 Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa ɨ Jesús tɨcɨn:
\p ―Capuu xɨ aꞌij timuaꞌamitejteꞌe aꞌij nyaj aɨn cɨn nyeyan rɨcɨ, silu majcaꞌihuayee paj xaa yeehui yauꞌeitaa puaꞌame.
\p
\v 8 Aj puꞌi Pedro ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capej xaa nyaꞌu, aꞌanaj peyan naꞌanajaꞌusixɨꞌɨsin ɨ nyachapuaatzeꞌe.
\p Ajta aɨn Jesús, ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa yeehui nyacai neyan muaꞌanajaꞌusixɨꞌɨn aꞌachapuaatzeꞌe, capej cheꞌe huaꞌa jetze ajtyamaꞌacanta puaꞌame ɨ mej nyeetzi jemi seiiraꞌa muaꞌajuꞌun.
\p
\v 9 Aj puꞌi ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Pedro tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa, tɨ puaꞌa yeehui ayan ruxeꞌeveꞌe, capaj ayaa panaꞌa naꞌanajaꞌusixɨꞌɨn ɨ nyechapuaatzeꞌe, silu pajta paj peyan naꞌanajaꞌusixɨꞌɨn ɨ nyamuajcaꞌa jetze, pajta naꞌavaꞌajaꞌusixɨꞌɨn ɨ nyamuꞌu jetze.
\p
\v 10 Aj puꞌi Jesús ayan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa yeehui aꞌatɨ ari ayan huaɨꞌɨhuacaꞌa, ayaa puꞌu ruxeꞌeveꞌe tɨ ayaa naꞌa raꞌanajaꞌusixɨꞌɨn ɨ chapuaatzeꞌe, aꞌini capu cheꞌe chuaamuaraꞌa nain japua tɨ ratyáhueꞌiraꞌa. Sajta muan, caxu cheꞌe chuaamua, silu seij pu yeehui xaa ayan chuaamuaraꞌa.
\p
\v 11 Ayaa pu een cɨn ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨ nuꞌu saɨj naꞌa chuaamuaraꞌa, aꞌini aɨ pu ari ramuaꞌareeracaꞌa aꞌatɨ tɨ aɨn puéenyaꞌa tɨ ayan tyuꞌutatuiireꞌesin ɨ́ cɨmeꞌen ɨ Jesús.
\s Jesús pu tihueꞌixaateꞌe aꞌini een cɨmeꞌe aɨ pu huaꞌanajaꞌusixɨ
\p
\v 12 Tɨꞌɨj raatapuaꞌajtacaꞌa tɨ ayan huaꞌanajaꞌusixɨ, ajta pu huiraꞌujvɨjriꞌi ɨ rutasi. Aj puꞌi aꞌujyeijxɨ ɨ meesa jetze. Ayaa pu tihuaꞌutaihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Ni yeehui sajmuaꞌaree aꞌij nyaj een cɨn neyan amuaaruu? Nyaa nu tyajamuaataꞌixaateꞌesin.
\v 13 Ayaa xu yeehui muan naatamuaꞌamua yee Maeestru, sajta seyan tɨcɨn Tavastaraꞌa. Ayaa pu yeehui tiraavijteꞌe aꞌini nyaa nu nyaɨn pueen.
\v 14 Ajta ijii, nyaj aꞌamuavastaraꞌa pueen, nyajta aꞌamua maeestru, ayaa nu amuaꞌanajaꞌusixɨ ɨ aꞌamuachapuaatzeꞌe. Sataꞌaj yeehui seyan cheꞌeta sanaꞌa anaujaꞌusixɨꞌɨn ruchapuaatzeꞌe rujɨɨmuaꞌa.
\v 15 Ayaa nu amuaataꞌitiiriꞌi sej si seyan huarɨni aꞌij nyej neri amuaaruu muejmi.
\p
\v 16 ’Ayaa nu yeehui tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe tɨ eitzeꞌe ruxeꞌeveꞌe aɨjna tɨ tiꞌijta cai aɨjna tɨ ravaɨreꞌe. Ajta yeehui, eitzeꞌe pu ruxeꞌeveꞌe aɨjna tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa cai i nyaj aꞌutaitiꞌihuacaꞌa.
\v 17 Ajta ijii, satɨj seri tiꞌijmuaꞌaree saɨjna, Dioj pu yeehui rɨꞌɨ tyajamuaataꞌasin tɨ puaꞌa seyan cheꞌeta sanaꞌa huarɨni.
\p
\v 18 ’Canu naijmiꞌica muejmi cɨmeꞌen neyan tiꞌixaj. Nyaa nu ramuaꞌaree aꞌij mej eꞌen ɨ nyej huaꞌavaꞌahuau. Nyajta nu neyan raꞌavaꞌahuau tɨ ij aráurasten aꞌij tɨ teꞌeyuꞌusiꞌi ɨ yuꞌuxari jetze tɨ ayan tɨcɨn: “Aɨ pu nuꞌu yeehui ɨ nyaj raataꞌinee tɨ tyuꞌucuaꞌani inyeetzi jamuan, aɨ pu nuꞌu yeehui autyejche tɨ najcháɨraꞌa aꞌaraꞌani.”
\v 19 Ayaa nu anacai neyan tyajaꞌamueꞌixaateꞌe ijii tɨꞌɨj cai xɨ ayan tyuꞌurɨni sej si seyan tyaꞌantzaahuateꞌen nyaj nyaɨn pueen aꞌij nyej neri tyajamuaataꞌixaa, sej si sauj tyaꞌatzaahuateꞌe ajna tɨ ayan tiꞌinyaruuren.
\p
\v 20 ’Ayaa nu tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe, tɨ puaꞌa yeehui aꞌatɨ ayan raꞌancureꞌeviꞌitɨn aɨjna nyaj raataityacaꞌa, aɨ pu ajta naꞌancureꞌeviꞌitɨ inyeetzi. Ajta aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan naꞌancureꞌeviꞌitɨ inyeetzi, ayaa pu cheꞌeta naꞌa raꞌancureꞌeviꞌitɨ aɨjna tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\s Jesús pu nuꞌu tihuaꞌutaꞌixaa tɨ nuꞌu saɨj tyuꞌutatuiireꞌesin ɨ jemin
\r (Mt. 26:20-25; Mr. 14:17-21; Lc. 22:21-28)
\p
\v 21 Tɨꞌɨj ayan tihuaꞌutaꞌixaa, eihua pu aꞌij puaꞌa raataꞌa ɨ tzajtaꞌan ɨ Jesús. Aj puꞌi ayan aꞌahuauritaacan cɨn tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Ayaa nu hui tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn neyan tyajaꞌamueꞌixaateꞌe, saɨj tɨ muejmi jetze ajtyamaꞌacan ayan tyuꞌutatuireꞌesin inyeetzi.
\p
\v 22 Majta aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, muaꞌaraujseijraxɨ seij ajta seij. Camu aꞌij tirájtyauvaꞌa aꞌij tɨ huataujmuaꞌa aɨjna tɨ Jesús ayan tiraataxajtacaꞌa.
\v 23 Ajta saɨj tɨ aɨme jetze ajtyamaꞌacan, aɨ pu aicaujtutzi ɨ Jesús jemi. Ai pu aɨn pueen Jesús tɨ raxeꞌevaꞌacaa.
\v 24 Ajta aɨn Simón, tɨ ajta iꞌi Pedro, aɨ pu rumuajcaꞌa cɨn raatajé aɨjna tɨ Jesús raxeꞌevaꞌacaa. Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Pataꞌaj yeehui raataihuaꞌu aꞌatɨ tɨ pueen tɨ cɨmeꞌen raataxajtacaꞌa.
\p
\v 25 Ajtahuaꞌa pu ayan aicaujtutzi ɨ Jesús jemi. Aj puꞌi ayan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa, ¿aꞌataani aɨn pueen?
\p
\v 26 Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa ɨ Jesús tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa yeehui neri raꞌatyáruꞌunyen i tuxaꞌa jetze ɨ pan, aj nu ni raataꞌɨteꞌesin nyaɨjna ɨ aꞌatɨ tɨ aɨn pueen.
\p Aj puꞌi Jesús ayan raꞌatyáaruꞌunyej ɨ pan ɨ tuxaꞌa jetze. Aj puꞌi aɨjná huataꞌɨte ɨ Judás, tɨ yaujraꞌan pueen ɨ Simón, tɨ ayan teꞌentimuꞌutaca tɨcɨn Iscariote.
\v 27 Cɨmeꞌen puꞌu ayan raꞌancuraꞌɨ ɨ pan aɨjna ɨ Judás, aj puꞌi Satanás ayan huataseijre ɨ tzajtaꞌan. Ajta aɨn Jesús, ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Pataꞌaj yeehui caꞌanacan peyan huarɨni aꞌij pej peri tyuꞌumuáꞌa.
\p
\v 28 Majta ɨ seica, camu aꞌatzu yauꞌeitaa muaꞌaraa aꞌij een cɨn ayan tiraataꞌixaa.
\v 29 Seica mu meyan tiraamuaꞌa tɨ Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨ tiꞌitɨ huananan ɨ maj cɨn tyuꞌuyesten naꞌari tiꞌitɨ tɨ huaꞌutapueijveꞌen ɨ maj cai aꞌij tiꞌijviicueꞌi.
\v 30 Cɨmeꞌen puꞌu ayan raꞌancuraꞌɨ ɨ pan, aj puꞌi huirajraa aɨjna ɨ Judás. Ajta puꞌuri huatɨcaꞌacaa.
\s Ɨ nyuucari tɨ eitzeꞌe ruxeꞌeveꞌe tyaj nuꞌu huátaxeꞌeveꞌen seij tyajta seij
\p
\v 31 Tɨꞌɨj huirajraa aɨjna ɨ Judás, aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Puꞌuri hui Dioj ayan rɨꞌɨ tinaataꞌa i nyaj nyajta tyaataꞌa jetze eꞌirannyejte. Nyajta inyaa, ayaa nu neri nyaɨjna cɨn rɨꞌɨ tiraataꞌa ɨ Dioj nyaɨjna cɨmeꞌe aꞌij nyej huarɨj.
\v 32 Tɨ puaꞌa yeehui neyan rɨꞌɨ tiraataꞌan ɨ Dioj nyaɨjna cɨmeꞌe nyej neyan huamɨꞌɨni, Dioj pu ajta rusaɨj ayan rɨꞌɨ tinaataꞌasin aɨjna cɨmeꞌe tɨ ayan naꞌajjájsin. Ajta aɨ pu caꞌanacan rɨꞌɨ tinaataꞌasin.
\p
\v 33 ’Niyaujmuaꞌa, aꞌatzu nuꞌu neyan ya aꞌateeri muejmi jemi. Muan xu nyahuauni. Me nyajta inyaa, ayaa nu cheꞌeta nyanaꞌa tyajaꞌamueꞌixaateꞌe aꞌij nyej neri tihuaꞌutaꞌixaa aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan. Capu xaa nyaꞌu rɨꞌɨri saj yeehui aun aꞌujnyén aꞌu nyaj aꞌujnyejsin.
\v 34 Nyajta nu neyan jajcuacan cɨn tyajaꞌamueijcateꞌen sej seyan huaujxeꞌeveꞌen. Ayaa pu ruxeꞌeveꞌe sej seyan cheꞌeta sanaꞌa huaujxeꞌeveꞌen aꞌij nyej neri tyajamuaaxeꞌeve muejmi.
\v 35 Tɨ puaꞌa yeehui seyan huaujxeꞌeveꞌen, aj mu mi naimiꞌi meyan ramuaꞌareeran sej seyan naꞌastijreꞌe.
\s Jesús pu tihueꞌixaateꞌe tɨ nuꞌu Pedro tyuꞌutyaahueꞌita ɨ jemin
\r (Mt. 26:31-35; Mr. 14:27-31; Lc. 22:31-34)
\p
\v 36 Aj puꞌi ayan tiraataihuaꞌuriꞌi aɨjna ɨ Simón, tɨ ajta iꞌi Pedro tɨcɨn:
\p ―Tavastaraꞌa, ¿aꞌuni yeehui paꞌumaꞌa puaꞌame?
\p Ajta Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capuu xɨ yeehui rɨꞌɨri paj paun áꞌumeꞌen nyeetzi cujtaꞌa aꞌu nyaj aꞌuméj silu majcaꞌihuayee xaa pej peyan paun nyaj cujtaꞌa paꞌumaꞌa puaꞌame.
\p
\v 37 Aj puꞌi Pedro ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini een cɨn cai rɨꞌɨri ijii nyaj yeehui nyaun áꞌumeꞌen aꞌa cujtaꞌan mueetzi? Nyaa nu yeehui áꞌancaꞌanye nyaj huamɨꞌɨni a jetze maꞌacan.
\p
\v 38 Aj puꞌi Jesús ayan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―¿Ni tzaa yeehui peyan ahuaꞌacaꞌanye paj nuꞌu peyan huamɨꞌɨni nyeetzi jetze maꞌacan? Ayaa nu yeehui tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tiꞌimueꞌixaateꞌe aꞌij pej peyan rɨni. Tɨꞌɨj cai xɨ huajiihuan ɨ tyacuaaraꞌi, hueica paj peyan tyuꞌutyaahueꞌita paj nuꞌu cai nyamuaꞌate.
\c 14
\s Jesús pu rɨꞌɨ huaꞌaruure aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa
\p
\v 1 ’Caxu aꞌij tyáꞌujmuajca. Saucheꞌe xu yeehui raꞌatzaahuatyaꞌa ɨ Dioj, saucheꞌe xu sajta naꞌatzaahuatyaꞌa inyeetzi.
\v 2 Eihua pu chiꞌi aun tejeꞌeseijreꞌe aꞌu tɨ niyaꞌupua huatyeechiꞌi ɨ uteꞌe. Tɨ puaꞌa cai ayan tiꞌayajnacacheꞌe, nyaa nu yeehui saɨque tyajámuaataꞌixáateꞌencheꞌe. Au nu aꞌumaꞌa naꞌame nyej ni nyaun rɨꞌɨ raaruuren aꞌu saj saun aꞌutyáꞌa xaꞌajuꞌun.
\v 3 Ajta, tɨ puaꞌa neyan nyaun aꞌuraꞌani nyej ni neyan rɨꞌɨ raaruuren aꞌu sej aꞌutyáꞌa saꞌajuꞌun, aj nu ni yan vaꞌacányejsin nyajtahuaꞌa nyej ni neyan amuaꞌanviꞌitɨn sej si sajta saun aꞌutyáꞌa xaꞌaraꞌani aꞌu nyaj nyajta aꞌucai naꞌame.
\v 4 Sajta muan, xuꞌuri yeehui huamuájte ɨ juye jetze tɨ aun aꞌuréꞌeninyei aꞌu nyaj aꞌumaꞌa naꞌame. ―Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Jesús.
\p
\v 5 Aj puꞌi Tomás ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tavastaraꞌa, catu yeehui ramuaꞌaree aꞌu paj aꞌumaꞌa puaꞌame. Aɨj tu cɨn catu aꞌatzu huamuájte ɨ juye jetze tɨ aun aꞌuréꞌeninyei.
\p
\v 6 Tɨꞌɨqui Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu nyaɨn pueen ɨ tɨ amuaꞌaviꞌitɨn aɨjna jetze ɨ juye, nyaa nu nyajta nyaɨn pueen ɨ tɨ tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tiꞌixaxaꞌa, nyajta nu yeehui nyaɨn pueen ɨ tɨ jetzen eꞌiraninyei ɨ saj cɨn ruuri xaꞌaraꞌani. Aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan huataujtuiireꞌen ɨ Dioj jemi, ayaa pu ruxeꞌeveꞌe tɨ aɨn anacaican huataujtuiireꞌen inyeetzi jemi.
\v 7 Tɨ puaꞌa rɨꞌɨ se tinaamuaꞌati, ayaa xu sajta tiraamuaꞌati saɨjna ɨ niyaꞌupua. Tɨj naꞌa tɨ yu áucaꞌitɨ aꞌame, muan xu xaa ramuaꞌate, sajta seri raaseij.
\s Aɨ mu ma naijmiꞌi ɨ yaꞌupuaaraꞌan, ajta ɨ yaujraꞌan
\p
\v 8 Aj puꞌi aɨn Felipe ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tavastaraꞌa, pataꞌaj yeehui taataseijrateꞌen paɨjna ɨ aꞌayaꞌupua. Aɨj tuꞌuj xeꞌeveꞌe ityan.
\p
\v 9 Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nuꞌuri xaa yeehui aꞌatee nyaj muejmi jemi huaca. ¿Ni tzaa pacai xɨ nyamuaꞌate, muaa Felipe? Ayaa nu tiꞌimueꞌixaateꞌe. Aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan naaseij inyeetzi, aɨ pu ajta ari raaseij ɨ niyaꞌupua. ¿Aꞌini een cɨn peyan tinaataꞌixaa yee nyaj nuꞌu amuaataseijrateꞌen ɨ niyaꞌupua?
\v 10 ¿Ni tzaa pacai peyan tyaꞌatzaahuateꞌe tɨ aɨn niyaꞌupua nye jemi seijreꞌe, nyajta nu yeehui cheꞌeta nyanaꞌa niyaꞌupua jemi seijreꞌe? Canu nyasaɨj aꞌij tirajtyau aꞌij nyaj tiꞌimueꞌixaateꞌe, silu aɨn niyaꞌupua tɨ ayan nyej jemi seijreꞌe, aɨ pu rumuareꞌeriꞌiraꞌa cɨn ayan rɨcɨ.
\v 11 Pataꞌaj peyan naꞌantzaahuateꞌen tɨ puaꞌa yeehui neyan timuaataꞌixaateꞌen yee niyaꞌupua pu nuꞌu nye jemi seijreꞌe, nyajta nu jemin seijreꞌe ɨ niyaꞌupua jemi. Naꞌari cai, pataꞌaj paɨjna cɨn panaꞌa tyaꞌantzaahuateꞌen aꞌij nyej yeehui huarɨj tɨ huapɨꞌɨ ruxeꞌeveꞌe.
\p
\v 12 ’Ayaa nu tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe. Aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan naꞌastijreꞌe inyeetzi, ayaa pu cheꞌeta naꞌa huarɨni aꞌij nyej rɨjcaa inyaa. Ee xaa nyaꞌu, aɨ pu yeehui ayan huarɨni tɨ eitzeꞌe ruxeꞌeveꞌe cai ɨ nyaj cɨn neyan rɨjcaa. Ayaa pu een cɨn rɨni aɨjna cɨmeꞌe nyaj nyaun aꞌumaꞌa naꞌame ɨ niyaꞌupua jemi.
\v 13 Nyajta neyan huarɨni aꞌij sej seyan tiraatahuaviira neetzi jetze maꞌacan, nyej ni rɨꞌɨ tiraataꞌan ɨ niyaꞌupua.
\v 14 Tiꞌitɨ tɨ naꞌa sej yeehui seyan tiraatahuaviira nyeetzi jetze maꞌacan, ayaa nu xaa neyan rɨni.
\s Jesús pu ayan tyaꞌatáujratziire tɨ aɨn xaijnyuꞌucaraꞌan ɨ Dioj ayan nuꞌu huatyaturaasin huaꞌa jemi
\p
\v 15 ’Tɨ puaꞌa yeehui seyan nyexeꞌevaꞌa inyeetzi, ayaa su saɨjna araꞌastijreꞌen ɨ nyaj cɨn tyajamuaataijteꞌesin.
\v 16 Nyajta nu neyan raatahuaviira ɨ niyaꞌupua jemi tɨ i aɨn yan amuajaꞌutaítiꞌi seij tɨ aꞌamua japua huanyuuni, tɨ i aɨn muejmi jemi huatyaturan tɨ naꞌa rusen cɨmeꞌe.
\v 17 Ai pu aɨn pueen ɨ xaijnyuꞌucari tɨ jetzen eꞌiraninyei tɨj naꞌa tɨ ayan tiꞌayajna. Capu rɨꞌɨri mej meyan raꞌancuraꞌan aɨme ɨ mej yan japuan huachaatɨme ɨ chaanaca japua, aꞌini capu aꞌij huaꞌamityejteꞌe aꞌij tɨ rɨcɨ aɨjna ɨ xaijnyuꞌucari. Camu yeehui majta ramuaꞌate. Ma sajta muan, ayaa xu een cɨn ramuaꞌate aꞌini aɨ pu aꞌamua jemi seijreꞌe, ajta pu muejmi jemi huatyaturaasin.
\s Jesús pu ajtahuaꞌa tihueꞌixaateꞌe tɨ nuꞌu huamɨꞌɨni
\p
\v 18 ’Canu yeehui rusentacan amuaatyatuaasin, tɨ cai aꞌatɨ ayan aꞌamuavaɨreꞌe silu nyaa nu nyajtahuaꞌa muejmi jemi uveꞌenyejsin.
\v 19 Capu cheꞌe aꞌateere mej hui cai cheꞌe nyeseijran aɨme ɨ mej yan japuan huachaatɨme ɨ chaanaca japua. Ma sajta muan, muan xu xaa nyeseijran. Nyaa nu huatarujsin nyej ni nyajtahuaꞌa ruuri naꞌaraꞌani, aɨj xu cɨn sajtahuaꞌa ruuri xaꞌajuꞌun.
\v 20 Ajna xɨcaaraꞌan jetze nyej jetzen huatarujsin, aj xu si seyan ramuaꞌareeran nyej neyan jemin seijreꞌe ɨ niyaꞌupua jemi, ajta yeehui aɨn, aɨ pu ajta nyeetzi jemi seijreꞌe.
\v 21 Aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan raꞌancuraꞌa aꞌij nyej tyuꞌutaijtacaꞌa, tɨ ajta ayan nain raꞌaraꞌastijreꞌen, aɨ pu aɨn pueen tɨ xaa nyexeꞌeveꞌe. Niyaꞌupua pu hui ajta raxeꞌevaꞌa aꞌame aɨjna tɨ ayan nyexeꞌeveꞌe. Nyajta inyaa, nyaa nu raxeꞌevaꞌa naꞌame, nyajta jemin huataseijreꞌesin. ―Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Jesús.
\p
\v 22 Aj puꞌi saɨj tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨ ayan antyahuaacaꞌa tɨcɨn Judás. Capu aɨjna ɨ Judás tɨ ayan teꞌentimuꞌutaca tɨcɨn Iscariote, silu saɨj. Ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tavastaraꞌa, ¿aꞌini auj tiꞌirɨꞌɨri pej pi peyan panaꞌa tyejmi jemi huataseijreꞌesin, pajta cai aɨme jemi ɨ mej yan japuan huachaatɨme ɨ chaanaca japuan?
\p
\v 23 Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa aꞌatɨ ayan nyexeꞌevaꞌa, aɨ pu ayan raꞌaraꞌastijreꞌen aꞌij nyej tiꞌimuaꞌata. Niyaꞌupua pu ajta raxeꞌevaꞌa aꞌame. Tyan tu yeehui tyajta huataseijreꞌesin ɨ jemin. Tyajta teyan huatyaturaasin ɨ jemin.
\v 24 Ajta aɨn tɨ cai ayan nyexeꞌeveꞌe, aɨ pu ajta cai raꞌastijreꞌe aꞌij nyej tiꞌimuaꞌata. Canu yeehui nyasaɨj aꞌij tirajtyau aꞌij nyej tyajaꞌamueꞌixaateꞌe silu aɨjna ɨ nyuucari, aɨj pu jetze eꞌiraninyei aɨjna ɨ niyaꞌupua tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa.
\p
\v 25 ’Ayaa nu tyajamuaataꞌixaa ijii nyej nyauj aꞌamua jemi yan huaca.
\v 26 Ajta aɨn tɨ hui aꞌamua japua huanyuuni, aɨjna ɨ xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj, ɨ tɨ ayan tiraavijteꞌe sej si ranaꞌamicheꞌen, aɨ pu ɨ niyaꞌupua ayan yaꞌutaiti nyeetzi jetze maꞌacan, tɨ i aɨn nain cɨn tyajamuáamuaꞌaten. Aɨ pu hui ajta ayan amuaataꞌasin sej si seyan raꞌutamuaꞌaree nain cɨn aꞌij nyej tyajamuaataꞌixaa.
\s Jesús pu tiꞌitɨ cɨn huaꞌutyápuaꞌariteꞌe aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa
\p
\v 27 ’Ayaa nu neyan amuaataꞌasin tɨ ij nain cɨn amuaatyápuaꞌariteꞌen. Aɨjna ɨ nyaj cɨn amuaatyápuaꞌariteꞌesin, nyeetzi pu jetze eꞌiraninyei. Capu hui ayan een aꞌij tɨ aɨn tɨ huaꞌa jetze naꞌa eꞌiraninyei aɨme ɨ mej yan japuan huachaatɨme iiyan chaanaca japua ɨ maj maɨjna cɨn huaꞌutyápuaꞌariteꞌen ɨ ruxaꞌaj tyaɨtye. Caxu aꞌij puaꞌa tyaꞌujmuajca. Caxu sajta tiꞌitzɨɨnyaꞌa.
\v 28 Xuꞌuri yee seyan raanamuajriꞌi nyej neyan tyajamuaataꞌixaa nyaj nuꞌu aꞌumaꞌa naꞌame, nyajta nuꞌu muejmi jemi uveꞌenyejsin. Tɨ puaꞌa yeehui seyan nyexeꞌevaꞌacacheꞌe, ayaa xu een cɨn rutyamuaꞌavaꞌacacheꞌe saɨjna cɨmeꞌe nyaj nyaun aꞌuméj ɨ niyaꞌupua jemi aꞌini niyaꞌupua pu eitzeꞌe ruxeꞌeveꞌe nyacai inyaa.
\v 29 Ayaa nu anacai tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tɨ cai xɨ tiꞌitɨ aꞌij huarɨj sej si seyan tyaꞌantzaahuateꞌen nyaj nyaɨn pueen ajna xɨcaaraꞌan jetze tɨ jetzen ayan tyajaꞌureꞌenyejsin nyaj nyaun aꞌuméj.
\p
\v 30 ’Canu yeehui cheꞌe eihua tyajamuaataꞌixaateꞌesin aꞌini puꞌuri tɨn ya uveꞌenyejsin aɨjna tɨ aꞌij puaꞌa een, tɨ ajta yan japuan tieꞌijta ɨ chaanaca japua. Ma ajta aɨn, capu aꞌatzu rɨꞌɨri tɨ ayan tiꞌitɨj cɨn naꞌantimueꞌitɨn.
\v 31 Cheꞌere yeehui, ticheꞌe huiracɨɨnye teyujna mej mi maɨn ɨ mej yan chaanaca japua huachaatɨme, meyan raamuaꞌaree nyej neyan raxeꞌeveꞌe ɨ niyaꞌupua, nyajta neyan cheꞌeta nyanaꞌa rɨcɨ aꞌij tɨ aɨn ayan tinaataij.
\c 15
\s Ɨ cɨye tɨ huástiꞌi, ajta ɨ́ piꞌistaaraꞌan
\p
\v 1 ’Nyaa nu nyaɨn pueen ɨ cɨye tɨ xaa reꞌen. Ajta niyaꞌupua pu aɨn pueen ɨ tɨ rɨꞌɨ raruure ɨ piꞌista.
\v 2 Aɨ pu ayan raꞌantivéꞌiche tɨj naꞌa ɨ piꞌista tɨ nyeetzi jetze eꞌiraninyei tɨ ajta cai taaca. Ajta tɨj naꞌa ɨ piꞌista tɨ xaa taaca, aɨ pu cɨj caj tiraꞌantiveꞌiche tɨ ij eitzeꞌe huatácaꞌan.
\v 3 Xuꞌuri yeehui uraréꞌen muan, aɨjna cɨmeꞌe ɨ nyuucari ɨ nyaj cɨn neri tyajamuaataꞌixaa.
\v 4 Sataꞌaj sauj seyan nyeetzi jemi seijraꞌa. Aj nu ni neyan cheꞌeta nyanaꞌa muejmi jemi seiraꞌa naꞌame.
\p ’Capu aꞌatzu aꞌij tiꞌirɨꞌɨri tɨ seij piꞌista ayan rusaɨj huatácaꞌan silu ayaa pu ruxeꞌeveꞌe tɨ auj ajtávaaca ɨ cɨye jetze. Ayaa pu cheꞌeta naꞌa een muejmi jemi. Capu yeehui aꞌatzu aꞌij tiꞌirɨꞌɨri sej tiꞌitɨj huamuéꞌitɨn ɨ saj cɨn tyuꞌutatuiireꞌen ɨ Dioj jemi tɨ puaꞌa sacai nyeetzi jemi seijraꞌa.
\p
\v 5 ’Nyaa nu nyaɨn pueen ɨ cɨye. Ma sajta muan, muan xu piꞌista pueen tɨ nyeetzi jetze ajtaꞌupuꞌu. Tɨ puaꞌa aꞌatɨ ayan nyeetzi jemi seijraꞌa, tɨ puaꞌa nyajta inyaa jemin seijraꞌa, aɨ pu yeehui ayan eihua tiꞌimueꞌitɨn ɨ tɨ cɨn tyuꞌutatuiireꞌesin ɨ Dioj jemi. Sajta muan, tɨ puaꞌa sacai nyeetzi jemi seijraꞌa, caxu tiꞌitɨ aꞌij ruuren.
\v 6 Ayaa pu een tɨj naꞌa tɨ cai cheꞌe ayan nyeetzi jemi seijreꞌe. Ayaa pu een tɨj aɨjna ɨ piꞌista, ɨ tɨ antivéichiꞌihuacaꞌa, tɨ ajta aꞌatɨ a yaꞌuhuaꞌaxɨ tɨ ij huatyaahuan. Ayaa mu raruuren naijmiꞌica ɨ piꞌista maj meyan raꞌaraꞌasaɨreꞌen, majta an yáꞌuhuaꞌaxɨn ɨ taij japua tɨ ij huatyajtaani.
\p
\v 7 ’Tɨ puaꞌa seyan nyeetzi jemi seijraꞌa, tɨ puaꞌa sajta seyan raꞌaraꞌastijreꞌen ɨ nyuucari ɨ nyaj ámuaamuáꞌate, ayaa pu yeehui Dioj ayan amuaataꞌasin tiꞌitɨ saj aꞌij tiraatahuaviira.
\v 8 Tɨ puaꞌa seyan eihua raamueꞌitɨn ɨ saj cɨn tyuꞌutatuiireꞌen ɨ Dioj jemi, aɨj pu aɨjna cɨn amiteeraꞌa aꞌame sej seyan naꞌastijreꞌe inyeetzi. Ayaa xu saɨjna cɨn rɨꞌɨ tiraataꞌasin ɨ niyaꞌupua.
\v 9 Ayaa nu cheꞌeta nyanaꞌa neri tyajamuaataxeꞌeve aꞌij tɨ ajta ari tinaataxeꞌeve ɨ niyaꞌupua. Sataꞌaj sauj nyeetzi jemi seijraꞌa nyej ni amuaaxeꞌeveꞌen.
\p
\v 10 ’Tɨ puaꞌa yeehui seyan raꞌaraꞌastijreꞌen aꞌij nyej neri tyajamuaataij, aj xu si seyan nyeetzi jemi seiraꞌa xaꞌajuꞌun nyej ni amuaaxeꞌeveꞌen. Nyajta inyaa, ayaa nu cheꞌeta nyanaꞌa raꞌastijreꞌe aꞌij tɨ tinaataij ɨ niyaꞌupua. Aɨj nu yeehui cɨn neyan jemin seiraꞌa naꞌame tɨ ij ajta niyaꞌupua ayan naataxeꞌeveꞌen.
\v 11 Ayaa nu een cɨn tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tɨ ij muejmi jemi seiraꞌa aꞌaraꞌani ɨ nyaj cɨn nyetyamuaꞌaveꞌe, sej si sajta nain cɨn huataujtyamuaꞌaveꞌen.
\s Maj nuꞌu huaujxeꞌeveꞌen seij ajta seij ɨ mej tyaꞌatzaahuateꞌe
\p
\v 12 ’Ayaa nu yeehui nyaɨjna cɨn tyajaꞌamueijcateꞌen sej si seyan cheꞌeta sanaꞌa huaujxeꞌeveꞌen aꞌij nyej neri tyajamuaataxeꞌeve muejmi.
\v 13 Ai pu aɨn pueen ɨ tɨ eitzeꞌe muareꞌeri ɨ tɨ cɨn aꞌatɨ ayan raataxeꞌeveꞌen ɨ ruxaꞌaj tevi tɨ i ayan jetzen maꞌacan huamɨꞌɨni.
\p
\v 14 ’Muan xu yeehui saɨn pueen ɨ nyetyaɨtestyamuaꞌa tɨ puaꞌa seyan huarɨni aꞌij nyej tyajaꞌamueijteꞌe.
\v 15 Canu cheꞌe neyan amuaatamuaꞌatzi yee mɨ sej yeehui tiꞌivaɨreꞌe inyeetzi jemi, aꞌini saɨj tɨ ayan tiꞌivaɨreꞌe capu ramuaꞌaree aꞌij tɨ rɨcɨ aɨjna tɨ tiꞌiraijteꞌe. Me nyajta inyaa, ayaa nu amuaatamuaꞌatzi yee mɨ sej nyetyaɨtestyamuaꞌa, aꞌini nuꞌuri neyan tyajamuaataꞌixaa nain aꞌachu nyaj nyanaꞌa neyan raanamuajriꞌi ɨ niyaꞌupua jemi.
\p
\v 16 ’Caxu muan seyan naꞌavaꞌahuau inyeetzi, silu ayaa nu yeehui neyan amuaꞌantihuau, nyajta nu neyan nyaɨjna cɨn tyajamueijca sej si u aꞌujuꞌun sej si seyan tiꞌitɨ huamuéꞌitɨn ɨ saj tyuꞌutatuiireꞌen ɨ Dioj jemi. Nyajta neyan raxeꞌeveꞌe tɨ i ayan rusen cɨn huatyaturan ɨ saj raamueꞌitɨ. Aj pu xaa, aɨn niyaꞌupua ayan amuaataꞌasin tiꞌitɨj saj raatahuaviira inyeetzi jetze maꞌacan.
\v 17 Ayaa nu tyajaꞌamueijteꞌe, saj yeehui huaujxeꞌeveꞌen seij sajta seij.
\s Aɨme ɨ mej tyaꞌatzaahuateꞌe meyan seiraꞌa muaꞌajuꞌun aɨme jemi ɨ mej iiyan chaanaca japua huachaatɨme
\p
\v 18 ’Caxu saɨjna áꞌuhuaꞌanan. Tɨ puaꞌa yeehui maɨn amuajchaɨreꞌe ɨ maj yan japuan huachaatɨme ɨ chaanaca, aɨ mu anacai nyeetzi tichaɨraꞌacaa.
\v 19 Aɨme ɨ mej yan japuan huachaatɨme ɨ chaanaca japua, aɨme mu meyan cheꞌeta manaꞌa tiaꞌamuaxeꞌevaꞌacacheꞌe tɨj ɨ rutyaɨtestyamuaꞌa tɨ puaꞌa seyan huaꞌa jetze ajtyamaꞌacantacheꞌe. Ma sajta muan, caxu huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan, silu nyaa nu yeehui amuaꞌantihuau aɨme tzajtaꞌa. Aɨj mu cɨn meyan amuajchaɨreꞌe aɨme ɨ mej yan huachaatɨme ɨ chaanaca japua.
\p
\v 20 ’Caxu yáꞌuhuaꞌanan aꞌij nyej tyajamuaataꞌixaa yee eitzeꞌe pu ruxeꞌeveꞌe aɨjna tɨ tiꞌijta cai aɨjna tɨ ravaɨreꞌe. Tɨ puaꞌa aꞌij puaꞌa manaꞌa naaruu inyeetzi, aɨ mu cheꞌeta manaꞌa aꞌij puaꞌa áꞌamuaruuren muejmi. Naꞌari tɨ puaꞌa meyan raꞌaraꞌastijreꞌen aꞌij nyej tihuaꞌumuáꞌate, aɨ mu majta raꞌaraꞌastijreꞌesin aꞌij saj tihuaꞌamuaꞌaten.
\v 21 Ayaa mu yeehui áꞌamuaruuren maɨjna cɨmeꞌe sej seyan naꞌastijreꞌe inyeetzi, aꞌini camu ramuaꞌate aɨjna tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa.
\p
\v 22 ’Tɨ puaꞌa nyacai yávaꞌacányejnicheꞌe, nyajta cai aꞌij tíhuaꞌutaꞌixáateꞌencheꞌe, capu huaꞌacɨꞌɨtíicheꞌe tɨ Dioj pueijtzi huaꞌutaꞌan aɨjna cɨmeꞌe maj nyetite. Ajta, ijii, capu yeehui cheꞌe meꞌe tiꞌitɨ ɨ maj cɨn jetzen puaꞌariteꞌe maɨjna cɨmeꞌe ɨ maj cɨn autyajturaa ɨ Dioj jemi.
\v 23 Aꞌatɨ tɨ nyejchaɨreꞌe inyeetzi, aɨ pu ajta tichaɨreꞌe ɨ niyaꞌupua.
\v 24 Tɨ puaꞌa nyacai neyan huárɨniicheꞌe tiꞌitɨj tɨ cai maa aꞌatɨ ayan raayɨꞌɨtɨhuaꞌa, capu ayan tiraavijtyaꞌacacheꞌen tɨ Dioj ayan pueijtzi huaꞌutaꞌan aɨjna cɨmeꞌe ɨ maj cɨn autyajturaa ɨ jemin. Ma majta aɨme, muꞌuri naaseij, majta nyejchaɨraꞌacaa inyeetzi, majta meyan cheꞌeta manaꞌa raaruu ɨ niyaꞌupua.
\v 25 Ayaa mu yeehui meyan huarɨj tɨ ij aráurasten aꞌij tɨ teꞌeyuꞌusiꞌi aɨjna jetze ɨ nyuucari ɨ maj cɨn tiꞌijta tɨcɨn: “Aɨ pu cai tiraaviityaꞌa aꞌaraa maj manaꞌa meyan tinyajcháɨraꞌa muaꞌaraa.”
\p
\v 26 ’Tɨꞌɨj aɨn hui yan uveꞌenyén aɨjna tɨ aꞌamua japua huanyuuni, ɨ nyaj yan yaꞌutaiti muejmi jemi, tɨ ajta Dioj jemi eꞌemaꞌacan, aɨ pu ayan tinyetyaxáatajmaꞌa aꞌame inyeetzi. Aɨ pu aɨn pueen ɨ xaijnyuꞌucari tɨ tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tiꞌimuaꞌata, tɨ ajta aun aꞌuveꞌeme ɨ Dioj jemi.
\v 27 Sajta muan, ayaa pu ajta ruxeꞌeveꞌe sej seyan tinaatyáaxajta inyeetzi aꞌini nyatɨj nyanaꞌa yan huataseijre tɨ yu eꞌireꞌenye, muan xu áꞌujhuaꞌanyaꞌa inyeetzi jamuan.
\c 16
\s Jesús pu tihueꞌixaateꞌe tɨ cai huaꞌutamuareꞌeristeꞌen aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌan
\p
\v 1 ’Ayaa nu nyaɨjna cɨn tyajaꞌamueꞌixaateꞌe sej si cai tiꞌitɨj cɨn huamueꞌitɨchen.
\v 2 Aɨme mu amueꞌiréꞌiti u teyujtaꞌa. Ee xaa nyaꞌu, ayaa pu ajna tyajaꞌureꞌenyejsin ɨ xɨcaaraꞌan jetze tɨ jetzen ayan teꞌeme. Ayaa pu tiraatámitejteꞌesin ɨ aꞌatɨ tɨ ayan tyuꞌutavaɨ ɨ Dioj jemi aɨjna cɨmeꞌe tɨ amuáacuii muejmi.
\v 3 Ayaa mu maɨjna cɨn tiꞌiruuren aꞌini camu nyamuaꞌate inyeetzi, camu majta ramuaꞌate ɨ niyaꞌupua.
\v 4 Ayaa nu hui tyajaꞌamueꞌixaateꞌe sej si seyan raꞌutamuaꞌaree nyej neyan tyajamuaataꞌixaa tɨ puaꞌa ari ayan tyajaꞌureꞌenyen. Canu neyan tyajamuaataꞌixaa jajcua ɨmɨ aꞌini nyaucheꞌe nu hui seijraꞌacaa muejmi jemi.
\v 5 Nyajta inyaa, ijii nu nyaun aꞌumaꞌa naꞌame nyaɨjna jemi tɨ yan nyajaꞌutaityacaꞌa. Ma sajta muan, caxu aꞌatzu neꞌihuaꞌu aꞌu nyaj aꞌuméj.
\s Ɨ tɨ tiꞌimuariꞌihua ɨ tɨ hueica ɨ tɨ cɨn tiꞌimuareꞌe ɨ xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj
\p
\v 6 ’Eecan xu huataujxaamɨste saɨjna cɨmeꞌe nyej neyan neri tyajamuaataꞌixaa.
\v 7 Me nyajta inyaa, ayaa nu tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe tɨ ayan tyajamuaatyavaꞌɨri nyej neyan aꞌuraꞌani. Aꞌini tɨ puaꞌa nyacai aꞌuraꞌani, capu ya vaꞌacányejsin, muejmi jemi aɨjna tɨ hui aꞌamua japua huanyuuni.
\p ’Ma nyajta inyaa, tɨ puaꞌa neyan aꞌuraꞌani, aj nu yaꞌutaiti nyaɨjna tɨ aɨn yavaꞌacáanyen iiyan muejmi jemi.
\v 8 Tɨꞌɨj aɨn yavaꞌacáanyen, aj puꞌi ayan aɨjna cɨn huaꞌaxɨjteꞌen aɨme ɨ mej yan japuan huachaatɨme ɨ chaanaca japua, aɨjna cɨmeꞌe ɨ maj cɨn autyajturaa ɨ Dioj jemi, ajta aɨjna cɨmeꞌe nyej neyan urareꞌenyaꞌacan cɨn seijreꞌe. Aɨ pu ajta aɨjna cɨn huaꞌaxɨjteꞌen aɨjna cɨmeꞌe tɨ Dioj pueijtzi huaꞌutaꞌasin.
\p
\v 9 ’Ayaa pu een cɨn huaꞌaxɨjteꞌen aɨjna cɨmeꞌe ɨ maj cɨn autyajturaa ɨ Dioj jemi aꞌini camu naꞌatzaahuateꞌe inyeetzi.
\v 10 Ayaa pu ajta een cɨn huaꞌaxɨjteꞌen aɨjna cɨmeꞌe nyaj neyan urareꞌenyaꞌacan cɨn seijreꞌe aꞌini au nu aꞌumaꞌa naꞌame aꞌu tɨ eꞌeseijreꞌe ɨ niyaꞌupua, aꞌu tɨ yeehui cai cheꞌe rɨꞌɨri saj naaseij.
\v 11 Cɨmeꞌen puꞌu aɨjna ɨ nyuucari tɨ Dioj pueijtzi ayan tyuꞌutaꞌasin, ayaa pu huaꞌaxɨjteꞌen aꞌini puꞌuri raaxaꞌapɨꞌɨntare ɨ Dioj tɨ ayan pueijtzi raataꞌasin aɨjna tɨ tieꞌijta iiyan chaanaca japua.
\s Aɨjna ɨ xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj, aɨ pu rɨꞌɨ tiraatyatuaasin ɨ yaujraꞌan
\p
\v 12 ’Ayaa pu naꞌaraanajchi nyej eihua huapɨꞌɨ neyan tyajamuaataꞌixaateꞌen. Ma sajta muan, caxuu xɨ nain auꞌeitaa saꞌajuꞌun ijii.
\v 13 Ma ajta aɨn yeehui ɨ xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj tɨ tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tiꞌixaxaꞌa, tɨꞌɨj uveꞌenyén, aɨ pu nain cɨn tyajáꞌamuamuaꞌaten tɨ ayan tiꞌayajna. Capu ayan aɨjna cɨn tyajamuaataꞌixaateꞌesin aꞌij tɨ rusaɨj naꞌa aꞌij tirajtyau silu ayaa puꞌu naꞌa ayan tyajamuaataꞌixaateꞌesin aꞌij tɨ naꞌa tiꞌinamua. Aɨ pu ajta tyajamuaataꞌixaateꞌesin aꞌij tɨ auj tyajaꞌureꞌenyejsin.
\p
\v 14 ’Aɨ pu hui ayan raꞌancuraꞌasin nyeetzi tɨ nyaꞌa, ajta ayaa pu cheꞌeta naꞌa aꞌahuaritaacan cɨn tyajamuaataꞌixaateꞌesin. Ayaa pu aɨjna cɨn huarɨn, aɨ pu ayan rɨꞌɨ tinaatyatuaasin.
\v 15 Tɨj naꞌa tɨ ayan niyaꞌupua jemi seijreꞌe, aɨ pu ajta nyeetzi nyaꞌa. Aɨj nu cɨn neyan raataxajtacaꞌa yee aɨn xaijnyuꞌucari pu nuꞌu ayan raꞌancuraꞌan nyeetzi tɨ nyaꞌa tɨ ij ajta nuꞌu tyajamuaataꞌixaateꞌen aꞌahuauritaacan cɨmeꞌe muejmi jemi.
\s Jesús pu ayan tihueꞌixaateꞌe tɨ nuꞌu caꞌanacan huamɨꞌɨni
\p
\v 16 ’Capu aꞌachu aꞌateeri saj cai cheꞌe seyan meꞌe nyejeꞌeseijran. Tɨꞌɨj ajta capu ajta cheꞌe aꞌateeri, saj rujajcuatzeꞌen sajtahuaꞌa nyeseijran. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa.
\p
\v 17 Majta seica ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, ayaa mu tyuꞌurihuaꞌuracaꞌa tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini yeehui huataujmuaꞌa aɨjna ɨ nyuucari tɨ nuꞌu cai aꞌachu aꞌateeri tyaj cai cheꞌe meꞌe yeꞌeseijran, ajta nuꞌu cai cheꞌe aꞌateeri tyaj tyajtahuaꞌa tajajcuatzeꞌen raseijran? ¿Aꞌini yeehui ajta huataujmuaꞌa ɨ seij tɨ ayan nuꞌu aꞌini aɨ pu aꞌumaꞌa aꞌame ɨ ruyaꞌupua jemi?
\p
\v 18 Maucheꞌe muꞌu meyan tyuꞌurihuaꞌuracaꞌa tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌini yeehui huataujmuaꞌa aɨjna ɨ nyuucari tɨ cɨmeꞌen yee tɨ nuꞌu cai aꞌachu aꞌateeri? Catu aꞌatzu yauꞌeite aꞌij tɨ een cɨn ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa.
\p
\v 19 Tɨꞌɨqui Jesús ayan raamuaꞌareeriꞌi mej meyan raxeꞌevaꞌacaa mej maɨjna cɨn meyan tiraataihuaꞌu. Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―¿Ni seyan saɨjna cɨn tyuꞌurihuaꞌu aꞌij tɨ huataujmuaꞌa aɨjna ɨ nyej neyan tyuꞌutaxajtacaꞌa yee tɨ nuꞌu cai aꞌachu aꞌateeri saj cai cheꞌe meꞌe nyejeꞌeseijran, ajta tɨ cai nuꞌu ajta aꞌachu aꞌateeri saj rujajcuatzeꞌen sajtahuaꞌa nyeseijran?
\p
\v 20 ’Ayaa nu hui tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe. Muan xu ruyeinixɨꞌɨn, sajta huataujxaamɨsteꞌesin, meenti majta aɨme meyan huataujtyamuaꞌaveꞌesin aɨme ɨ maj yan chaanaca japua huachaatɨme. Muan xu xaa huataujxaamɨsteꞌesin. Ma ajta aɨn ɨ saj cɨn huataujxaamɨsteꞌesin, aɨj pu ajta jetzen ayan eꞌiranyejsin ɨ saj sajta cɨn huataujtyamuaꞌaveꞌesin.
\p
\v 21 ’Ayaa pu tyajaꞌamuaaruuren tɨj ajta tiꞌijruuren ɨ jɨitaꞌa tɨ ayan tiꞌijcuiꞌinye tɨ tiyauj aꞌame. Tɨꞌɨj ajna tyajaꞌureꞌenyen tɨ jetzen tiyauj aꞌaraꞌani, ayaa pu eihua tirajpueiitzi aꞌame. Ma ajta aɨn, tɨ puaꞌa ari huanuꞌeihua ɨ paꞌarɨꞌɨ, aj puꞌi yáꞌuhuaꞌaxɨjsin ɨ tɨ cɨn rajpueijtzicaꞌa aɨjna cɨmeꞌe tɨ eihua huapɨꞌɨ rutyamuaꞌaveꞌe aꞌini paꞌarɨꞌɨ pu ayan huanuꞌeihuacaꞌa iiyan chaanaca japua.
\p
\v 22 ’Ayaa pu cheꞌeta naꞌa tyajaꞌamuaruuren muejmi. Puꞌuri ayan ajna tyajaꞌureꞌenye ɨ xɨcaaraꞌan jetze saj jetzen huataujxaamɨsteꞌesin. Me nyajta inyaa, nyajtahuaꞌa nu aꞌamuaseijran. Sajta muan, ajna xu huataujtyamuaꞌaveꞌesin. Ajta capu cheꞌe rɨꞌɨriista aꞌame tɨ aꞌatɨ ayan amuaꞌariꞌiran ɨ saj cɨn rutyamuaꞌaveꞌe.
\s Mataꞌaj mauj raatahuavii mej mi majta raꞌancuraꞌan
\p
\v 23 ’Ayaa pu hui teꞌeme ajna xɨcaaraꞌan jetze, saj cai cheꞌe tiꞌitɨ nyahuaviira inyeetzi. Ayaa nu tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe, ajna xɨcaaraꞌan jetze tɨ aɨn niyaꞌupua ayan amuaataꞌasin tɨj naꞌa ɨ saj seyan raatahuaviira inyeetzi jetze maꞌacan.
\v 24 Tɨj naꞌa jajcua ɨmɨ tɨ yu eꞌireꞌenye, caxu hui xɨ tiꞌitɨ raatahuaviiriꞌi inyeetzi jetze maꞌacan. Sataꞌaj seyan raatahuavii aꞌini ayaa xu saɨjna cɨn huarɨn, aj xu si seyan raꞌancuraꞌasin, aj xu si sajta seyan nain cɨn huataujtyamuaꞌaveꞌesin.
\s Aɨ pu Jesús nuꞌu huaꞌutyaamueꞌitɨ aɨme ɨ maj yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua
\p
\v 25 ’Tɨj naꞌa jajcua ɨmɨ tɨ yu eꞌireꞌenye, ayaa nu nyaɨjna cɨn tyajamuaataꞌixaa nyuucari cɨmeꞌe tɨ saɨque namuajreꞌe. Ma ajta, ajna tyajaꞌureꞌenyejsin ɨ xɨcaaraꞌan jetze nyaj cai cheꞌe neyan saɨque tyajaꞌamueꞌixaatyaꞌa naꞌame, silu nyaa nu huataujnyátacan cɨn tyajamuaataꞌixaateꞌesin nyaɨjna cɨmeꞌe aꞌij tɨ een niyaꞌupua tɨ eꞌeseijreꞌe.
\p
\v 26 ’Ayaa xu yeehui huarɨni sajna xɨcaaraꞌan jetze sej seyan raatahuavii inyeetzi jetze maꞌacan. Canu neyan tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tɨ ayan ruxeꞌevaꞌa aꞌame nyej neyan raatahuavii ɨ niyaꞌupua nyej ni muejmi jetze maꞌacan huatanyuuni.
\v 27 Capu xaa nyaꞌu. Niyaꞌupua pu rusaɨj aꞌamuaxeꞌeveꞌe aɨjna cɨmeꞌe saj hui naataxeꞌeve inyeetzi, sajta seyan ráꞌantzaahua nyaj nyaun u eꞌiraanye ɨ niyaꞌupua jemi.
\s Jesús pu ayan tihueꞌixaateꞌe tɨ nuꞌu aun aꞌujnyén ɨ ruyaꞌupua jemi
\p
\v 28 ’Au nu eꞌiraanye ɨ niyaꞌupua jemi, nyajta nu neyan aꞌuveꞌeme iiyan chaanaca japua. Nyajta ijii, ayaa nu hui tichesin iiyan chaanaca japua nyej ni nyaun aꞌujnyén ɨ niyaꞌupua jemi. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa aɨjna ɨ Jesús.
\p
\v 29 Majta aɨme, ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, ayaa mu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Papuꞌuri ijii xaa nyaꞌu peyan aꞌahuauritaacan cɨn tiꞌixaj. Capej cheꞌe saɨque tiꞌixaj, paɨjna cɨmeꞌe tɨ cai aꞌahuáurite.
\v 30 Tuꞌuri xaa teyan ramuaꞌaree paj nain ruꞌumuaꞌaree, ajta yeehui tɨ cai ayan ruxeꞌeveꞌe tɨ aꞌatɨ ayan tiꞌitɨj cɨn tiꞌimueꞌihuaꞌura. Aɨj tu cɨn teyan raꞌatzaahuateꞌe paj paun eꞌiraanye ɨ Dioj jemi.
\p
\v 31 Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―¿Ni tzaa seyan seri sicu tinaꞌatzaahuateꞌe?
\v 32 Me nyajta inyaa, ayaa nu tyajaꞌamueꞌixaateꞌe tɨ ajna tyajaꞌureꞌenyejsin ɨ xɨcaaraꞌan jetze mej jetzen amuaatamuariteꞌesin. Au xu aꞌucɨ́jxɨꞌɨsin aꞌu tɨ seij eꞌeche, seij sajta seij. Muan xu yeehui ma nuujɨsin nyej ni nyasaɨj nyanaꞌa huatyaturan. Me nyajta, canu nyasaɨj yu huatyaturaasin aꞌini niyaꞌupua pu nyeetzi jemi seijreꞌe.
\v 33 Ayaa nu hui een cɨn tyajaꞌamueꞌixaateꞌe sej si seyan huatyaujpuaꞌariteꞌen ɨ rutzajtaꞌa saɨjna cɨmeꞌe sej nyeetzi jetze ajtyamaꞌacan. Eihua mu pueijtzi amuaataꞌasin aɨme ɨ mej yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua. Capu amɨn aꞌij. Sataꞌaj seyan huataujtyamuaꞌaveꞌen saɨjna cɨmeꞌe nyej neri huaꞌantimueꞌitɨ.
\c 17
\s Jesús pu rujapua huatanyuusin
\p
\v 1 Tɨꞌɨj Jesús ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa, aj puꞌi uteꞌe aꞌujnyeeracaꞌa ayan tiꞌixaata, tɨcɨn:
\p ―Mɨ pej niꞌiyaꞌupua, puꞌuri hui ajna tyajaꞌureꞌenye pej peri raaxaꞌapɨꞌɨntare. Pataꞌaj tihuaꞌutaseijrateꞌen ɨ tyaɨte pej peri rɨꞌɨ tinaataꞌa i nyaj ayauj pueen, nyej ni nyajta rɨꞌɨ timuaataꞌan mueetzi,
\v 2 aꞌini muaa paj paɨjna cɨn peyan tinyeijca nyej ni nain cɨn antinmuaꞌaréera huaꞌa jemi ɨ tyaɨte, nyej ni neyan huaꞌutaꞌan mej ruuri muaꞌaraꞌani para rusen cɨmeꞌe, matɨj manaꞌa puaꞌamua ɨ pej naatatui inyeetzi.
\v 3 Ayaa mu een cɨn ruuri muaꞌaraꞌani para rusen cɨmeꞌe maɨjna cɨmeꞌe mej meyan muáamuaꞌati mɨ pej muaa panaꞌa asaɨj paɨn pueen tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe ɨ Dioj, majta maɨjna cɨmeꞌe mej meyan náamuaꞌati, nyej Jesús pueen, i nyaj nyajta aɨn pueen ɨ Cɨriistuꞌu ɨ pej nyajaꞌutaityacaꞌa.
\p
\v 4 ’Ayaa nu een cɨn rɨꞌɨ timuaataꞌa huaꞌa jemi ɨ mej yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua, aꞌini nuꞌuri raꞌantipuaꞌari ɨ paj cɨn peyan tinyeijca.
\v 5 Ari ijii, mɨ pej niꞌiyaꞌupua, pataꞌaj hui peyan cheꞌeta panaꞌa rɨꞌɨ tinaatyajtuaani mueetzi jemi aꞌij pej rɨꞌɨ tinaataꞌacareꞌe nyatɨꞌɨj nyaun aꞌucatii mueetzi jemi tɨꞌɨj cai xɨ seijraꞌacaa ɨ chaanaca.
\s Jesús pu huaꞌa japua huatanyuusin aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌan
\p
\v 6 ’Nuꞌuri neyan huaꞌutaseijrate aꞌij pej een nyaɨme jemi ɨ pej peyan naatatuiiriꞌi aɨme ɨ mej huaꞌa jetze ajtyamaꞌacantacaa ɨ mej yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua. Ayaa mu atyaɨtestyamuaꞌa mu pueenyaꞌa. Pajta muaa, muaa paj naatatuiiriꞌi. Majta aɨme, aɨ mu meyan raꞌaraꞌastijre aꞌij paj tyuꞌutaijtacaꞌa.
\p
\v 7-8 ’Muꞌuri ramuaꞌaree tɨ mueetzi jetze aꞌiraanye nain tɨj panaꞌa paj peyan paɨjna cɨn tinyeijca, aꞌini neyan cheꞌeta nyanaꞌa tihuaꞌutaꞌixaa aꞌij pej peri tinaataꞌixaa inyeetzi. Majta aɨme, ayaa mu raꞌancuraꞌa ɨ nyaj huaꞌutaꞌixaa. Ayaa mu tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn ramuaꞌareeracaꞌa nyaj mueetzi jemi aꞌuveꞌeme, majta meyan ráꞌantzaahua pej peyan yan nyajaꞌutaityacaꞌa.
\p
\v 9 ’Ayaa nu huaꞌa cɨmeꞌen muahuavii. Canu neyan muahuavii huaꞌa cɨmeꞌen matɨj manaꞌa puaꞌamua meyan iiyan seijreꞌe ɨ chaanaca japua, silu huaꞌa cɨmeꞌen ɨ paj panaꞌa peri naatáviꞌitɨste, aꞌini atyaɨtestyamuaꞌa mu pueen.
\v 10 Matɨj manaꞌa puaꞌamua ɨ mej nyetyaɨtestyamuaꞌa pueen, aɨ mu majta atyaɨtestyamuaꞌa pueen mueetzi. Majta aɨme ɨ mej atyaɨtestyamuaꞌa pueen mueetzi, ayaa mu cheꞌeta manaꞌa nyetyaɨtestyamuaꞌa pueen inyeetzi. Ayaa mu rɨꞌɨ tinaataꞌaca inyeetzi maɨjna cɨmeꞌe mej meyan rɨꞌɨ tiꞌityujchaꞌɨ nyatɨj inyaa.
\p
\v 11 ’Canu hui cheꞌe yan huatyaturaasin iiyan chaanaca japua. Ma majta aɨme, aɨ mu xaa meyanna huatyaturaasin. Nyajta inyaa, mueetzi jemi nu aꞌumaꞌa naꞌame. Ayaa nu tiꞌimuahuavii pataꞌaj rɨꞌɨ tihuaꞌuchaɨn amuareꞌeriꞌiraꞌa cɨmeꞌe, aɨme ɨ pej naatáviꞌitɨste mej mi meyan cheꞌeta manaꞌa naijmiꞌi seiraꞌa maj saɨj manaꞌa pueenyeꞌen tyatɨj ityan.
\v 12 Nyatɨꞌɨj huaꞌa jemi huacatii, nyaa nu rɨꞌɨ tihuaꞌachaɨɨcaꞌa mueetzi jetze maꞌacan. Capu aꞌatɨ áꞌuvej tɨ huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan silu aɨjna tɨ ayan tiraavijteꞌe tɨ ayan pueijtzi raacɨꞌɨti. Ayaa pu een cɨn huarɨj tɨ ij ayan aráurasten aꞌij tɨ teꞌeyuꞌusiꞌi ɨ yuꞌuxari jetze.
\p
\v 13 ’Nyajta ijii nu aꞌumaꞌa naꞌame mueetzi jemi. Me nyajta inyaa, ayaa nu neyan tiꞌixa nyatɨꞌɨj nyauj huaꞌa jemi ya huacaj mej mi nain cɨn meyan cheꞌeta manaꞌa huataujtyamuaꞌaveꞌen nyatɨj inyaa tiꞌinyetyamuaꞌaveꞌe.
\v 14 Nyaa nu tihuaꞌutaꞌixaa ɨ nyuucari ɨ paj cɨn peyan tineijca. Majta aɨme ɨ maj yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua, aɨ mu huaꞌajchaɨreꞌe ɨ nyetyaɨtestyamuaꞌa aꞌini camu huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan ɨ mej iiyan seijreꞌe. Nyajta inyaa, canu nyajta huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan.
\p
\v 15 ’Canu nyaɨjna cɨn neyan muahuavii pej pi hueꞌirajtuaani iiyan chaanaca japua silu pataꞌaj rɨꞌɨ tihuaꞌuchaɨn tɨ ij cai aɨn tɨ aꞌij puaꞌa tiꞌitevi huaꞌantimueꞌitɨn ɨ nyetyaɨtestyamuaꞌa.
\v 16 Camu huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan ɨ mej yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua. Nyajta inyaa, ayaa nu cheꞌeta nyanaꞌa cai huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan.
\v 17 Pataꞌaj rɨꞌɨ tihuaꞌutyajtuaani mueetzi jemi paɨjna cɨmeꞌe ɨ nyuucari tɨ ayan tiꞌayajna. Tɨj naꞌa pej peyan tyuꞌutaxajtacaꞌa, aɨ pu ayan tiꞌayajna.
\v 18 Ayaa nu cheꞌeta nyanaꞌa tihuaꞌutaityacaꞌa maj aꞌucɨ́jxɨꞌɨn nainjapua ɨ chaanaca japua patɨj muaa yan tinyajaꞌutaityacaꞌa.
\v 19 Nyajta inyaa, ayaa nu huatyányaꞌa mueetzi jemi huaꞌa jetze maꞌacan mej mi majta tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn huatauraꞌan majta mueetzi jemi.
\s Jesús pu ayan tiꞌijhuavii huaꞌa japua, matɨj manaꞌa tyaꞌatzaahuateꞌe
\p
\v 20-21 ’Canu nyaɨme nyanaꞌa cɨmeꞌen muahuavii, silu nyajta neyan tiꞌimuahuavii nyaɨme cɨmeꞌen ɨ mej meyan tyaꞌantzaahuateꞌesin maɨjna cɨmeꞌe aꞌij mej tihuaꞌutaꞌixaateꞌesin, mej mi naimiꞌi meyan saɨj manaꞌa pueenyaꞌa muaꞌaraꞌani, patɨj peyan nyeetzi jemi seijreꞌe, mɨ pej niꞌiyaꞌupua, nyatɨj nyajta inyaa mueetzi jemi seijreꞌe. Micheꞌe hui majta meyan tyejmi jemi seiraꞌa muaꞌaraꞌani mej mi aɨme ɨ maj yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua, meyan tyaꞌantzaahuateꞌen pej peyan yan nyajaꞌutaityacaꞌa.
\p
\v 22-23 ’Aɨjna tɨ huapɨꞌɨ naa seijreꞌe ɨ paj cɨn rɨꞌɨ tinaataꞌa, ayaa nu cheꞌeta nyanaꞌa nyaɨjna cɨn rɨꞌɨ tihuaꞌutaꞌa mej mi meyan saɨj manaꞌa pueenyaꞌa muaꞌaraꞌani tyatɨj ityan, nyatɨj nyajta huaꞌa jemi seijreꞌe, patɨj pajta muaa nyeetzi jemi seijreꞌe. Nyajta nu nyaɨjna cɨn rɨꞌɨ tihuaꞌutaꞌa mej mi nain cɨn saɨj manaꞌa pueenyaꞌa muaꞌaraꞌani, mej mi aɨme ɨ maj yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua, meyan raamuaꞌaree pej peyan yan nyajaꞌutaityacaꞌa, pajta peyan cheꞌeta panaꞌa huaꞌutaxeꞌeve patɨj pajta tinaataxeꞌeve inyeetzi.
\p
\v 24 ’Ayaa nu tiꞌijxeꞌeveꞌe, mɨ pej niꞌiyaꞌupua aɨme cɨmeꞌen ɨ pej peyan naatáviꞌitɨste, mej mi maun aꞌutyaturan aꞌu nyaj aꞌutyaváa naꞌame, mej mi majta meyan raaseij maɨjna tɨ huapɨꞌɨ naa seijreꞌe ɨ paj cɨn rɨꞌɨ tinaataꞌa, aɨjna ɨ paj cɨn rɨꞌɨ tinaataꞌa paɨjna cɨmeꞌe pej peyan nyexeꞌevaꞌacaa jajcua ɨmɨ tɨꞌɨj cai xɨ seijraꞌacaa ɨ chaanaca.
\p
\v 25 ’Niyaꞌupua, mɨ paj nain cɨn uraréꞌen, camu hui meyan muamuaꞌate aɨme ɨ mej yan huachaatɨme iiyan chaanaca japua. Me nyajta inyaa, nyaa nu xaa muamuaꞌate. Majta ɨ nyetyaɨtestyamuaꞌa, aɨ mu meyan ramuaꞌaree pej peyan yan nyajaꞌutaityacaꞌa.
\v 26 Nuꞌuri neyan huaꞌutaseijrate aꞌij pej een. Nyajta nu hui nyauj neyan huaꞌutaseijrateꞌesin mej mi meyan cheꞌeta manaꞌa huaujxeꞌeveꞌen seij majta seij patɨj muaa tiꞌinyexeꞌeveꞌe, nyej ni nyajta huaꞌa jemi seiraꞌa naꞌaraꞌani. ―Ayaa pu tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Jesús.
\c 18
\s Aɨ mu ratyeeviꞌi maɨjna ɨ Jesús
\r (Mt. 26:47-56; Mr. 14:43-50; Lc. 22:47-53)
\p
\v 1 Tɨꞌɨj Jesús ayan raatapuaꞌajtacaꞌa tɨ tyuꞌuxajtacaꞌa, aj puꞌi áꞌuraa, majta aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa. Matɨꞌɨj mi antacɨj achi japua tɨ ayan tyajaꞌarajtyahuaa tɨcɨn Cedrón. Au pu u jetze pujmeꞌen eihua tyuꞌuvaatɨmaꞌacaa ɨ cɨye, aseituuna cɨye.
\v 2 Ajta aɨn ɨ Judás tɨ ayan tyuꞌutatuireꞌesin ɨ Jesús cɨmeꞌe, aɨ pu aꞌamuaꞌatyajcaꞌa aujna aꞌini muiꞌi mu maun eꞌetyujsaɨ, aɨjna ɨ Jesús, majta ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa.
\p
\v 3 Majta aɨme ɨ mej maun tiꞌijta teyujtaꞌa, majta aɨme ɨ fariseos, ayaa mu huaꞌavaꞌahuau aɨme ɨ xantaaruꞌu ɨ mej maun tíꞌichaꞌɨ u teyujtaꞌa. Ayaa mu araꞌasicaa aꞌachu cumu hueicate. Naimiꞌi mu tatzari tyuꞌɨsimaꞌa, majta tiꞌitɨj aparaatu, majta ɨ maj cɨn huatyenyaꞌuseꞌen. Ajta aɨn ɨ Judás, aɨ pu huaꞌuviꞌitɨjmaꞌa. Matɨꞌɨj mi maun aꞌaráꞌa aꞌutɨ Jesús aꞌutyavaacaꞌa.
\v 4 Ajta aɨn Jesús aɨ pu ari ramuaꞌareeracaꞌa aꞌij tɨ tiꞌitɨ raruuren. Aj puꞌi huaꞌantinajchacaꞌa. Ayaa pu tihuaꞌutaihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌatajni sahuauhuau?
\p
\v 5 Ayaa mu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Jesús, tɨ Nazaret eꞌemaꞌacan.
\p Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu nyaɨn pueen.
\p Ajta aɨn Judás, tɨ ayan tyuꞌutatuiireꞌesin, au pu huaꞌa jamuan aꞌutyavaacaꞌa ɨ xantaaruꞌu.
\v 6 Tɨꞌɨj Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa yee tɨ nuꞌu aɨn pueen, aɨ mu ruhuaritaꞌa caacɨj. Majta aꞌaráavatzɨ a chuaataꞌa.
\v 7 Ajtahuaꞌa pu ayan tihuaꞌutaihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌatajni sahuauhuau?
\p Majta meyan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Jesús tɨ Nazaret eꞌemaꞌacan.
\p
\v 8 Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nuꞌuri hui neyan tyajamuaataꞌixaa yee nyaj nyaɨn pueen. Tɨ puaꞌa seyan nyeetzi huauhuau, sataꞌaj seyan huaꞌutaꞌan maj áꞌucɨɨnye amɨme ɨ mej nyaa jamuan áꞌujhuaꞌan. ―Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa aɨjna ɨ Jesús.
\p
\v 9 Ayaa pu tyujuꞌurɨj tɨ ij ayan aráurasten aꞌij tɨ aɨn ari tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn: “Capu nuꞌu aꞌatɨ áꞌuvej tɨ huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan aɨme paj nuꞌu naatatuiiriꞌi.”
\p
\v 10 Ajta aɨn Simón, tɨ ajta iꞌi Pedro, aɨ pu chun huitechuiicaꞌa. Aɨ pu rúꞌijcupi. Aj puꞌi aɨjna cɨn tiraapueij tɨ ravaɨraꞌacaa aɨjna ɨ tɨ nain cɨn antyujmuaꞌareeracaꞌa u teyujtaꞌa. Pedro pu ayan raꞌajtaveijchacaꞌa ɨ naxairaꞌan ɨ aꞌatɨ. Ayaa pu antyahuaacaꞌa aɨjna tɨ tiꞌivaɨreꞌe tɨcɨn Malco.
\p
\v 11 Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa aɨjna ɨ Pedro tɨcɨn:
\p ―Ucarujteꞌe mɨ aꞌachun. ¿Ni cai ayan ruxeꞌeveꞌe nyej nyaɨjna cɨn raꞌaraꞌastijreꞌen ɨ tɨ niyaꞌupua ayan cɨn tinyeijca?
\s Aɨ mu yaꞌaraaviꞌitɨn ɨ Jesús maɨjna jemi ɨ Anás
\r (Mt. 26:57-58; Mr. 14:53-54; Lc. 22:54)
\p
\v 12 Matɨꞌɨj mi aɨme ɨ xantaaruꞌu, ajta aɨn ɨ tɨ huaꞌa capitán pueen, majta aɨme ɨ maj maun tíꞌichaꞌɨ u teyujtaꞌa, aɨ mu raatyeeviꞌi maɨjna ɨ Jesús. Matɨꞌɨj mi raꞌanaajɨꞌɨque.
\v 13 Anacai mu maun yaꞌuviꞌitɨ maɨjna jemi ɨ Anás, aꞌini aɨ pu aɨn pueenyaꞌa ɨ muꞌunyaaraꞌan aɨjna ɨ Caifás tɨ ajnaꞌɨmɨ nain cɨn antyujmuaꞌareeracaꞌa u teyujtaꞌa.
\v 14 Ajta aɨn Caifás, aɨ pu aɨn pueenyaꞌa tɨ ayan tihuaꞌutaꞌixaa ɨ maj Israel jetze ajtyamaꞌacan tɨ ayan nuꞌu tihuaꞌatyavaꞌɨrihuaꞌan tɨ saɨj naꞌa ɨ tevi ayan huamɨꞌɨni huaꞌa jetze maꞌacan ɨ tyaɨte.
\s Pedro pu ayan tiꞌixa tɨ cai nuꞌu ramuaꞌate aɨjna ɨ Jesús
\r (Mt. 26:69-70; Mr. 14:66-68; Lc. 22:55-57)
\p
\v 15 Ajta aɨn Pedro, aɨ pu ɨmɨ huamaꞌacaa cujtaꞌan ɨ Jesús. Ajta jamuan huamaꞌacaa seij tɨ ajta Jesús jamuan áꞌuchaꞌacanyaꞌa. Ajta aɨn ɨ saɨj tɨ Jesús jamuan áꞌuchaꞌacanyaꞌa, aɨ pu ramuaꞌatyajcaa aɨjna tɨ nain cɨn antyujmuaꞌareeracaꞌa u teyujtaꞌa. Aɨj pu cɨn, jamuan ɨ Jesús aun aꞌutyajrupi aꞌu tɨ aꞌaráyaujtaꞌa ajna tɨ eꞌeche aɨjna ɨ tɨ tiꞌijta.
\p
\v 16 Ajta aɨn Pedro, puaꞌaque pu aꞌutyajturaa taꞌapueerta. Aj puꞌi ɨ saɨj tɨ Jesús jamuan áꞌuchaꞌacanyaꞌa, aɨ pu aꞌuréꞌenye taꞌapueerta. Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa aɨjna ɨ jɨitaꞌa tɨ aun tíꞌichaꞌɨ taꞌapueerta. Aj puꞌi aun yaꞌuviꞌitɨ aɨjna ɨ Pedro.
\v 17 Aj puꞌi aɨn jɨitaꞌa tɨ aun tíꞌichaꞌɨ taꞌapueerta, ayaa pu aɨn ɨ Pedro tyuꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―¿Ni hui pacai pajta muaa huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan aɨme ɨ mej maɨjna jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa?
\p Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Canu hui aꞌatzu.
\p
\v 18 Eecan pu huaseeviꞌi ajnaꞌɨmɨ. Majta aɨme ɨ mej tiꞌivaɨreꞌe u teyujtaꞌa, majta aɨme ɨ maj maun tíꞌichaꞌɨ, aɨ mu auunai. Majta au mu atavaatɨmaꞌacaa aꞌu tɨ aꞌataa mej mi huaujcɨxaiteꞌen. Ajta aɨn Pedro, aɨ pu huaꞌa jamuan aꞌutyavaacaꞌa, ajta pu aɨn rucɨxaityaꞌacaa.
\s Aɨ mu raꞌaviꞌitɨn ɨ Jesús aɨjna jemi ɨ Caifás
\r (Mt. 26:59-66; Mr. 14:55-64; Lc. 22:66-71)
\p
\v 19 Meenti aɨn tɨ nain cɨn antyujmuaꞌareeracaꞌa, aɨ pu ayan tiraataihuauriꞌi aɨjna ɨ Jesús aɨjna cɨmeꞌen ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, ajta aɨjna cɨmeꞌen aꞌij tɨ aɨn tíꞌimuaꞌatajcaꞌa.
\v 20 Jesús pu ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu hui eijreꞌe tihuaꞌutaꞌixaa ɨ tyaɨte ɨ mej yan seijreꞌe iiyan chaanaca japua. Tɨꞌɨj pɨ naꞌa nu tihuáꞌamuaꞌatyajcaa huaꞌa teyujtaꞌa, nyajta nyaujna teyujtaꞌa aꞌu maj eꞌetyujsaꞌɨri aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan. Canu hui tiꞌitɨ aviitzi cɨn tyuꞌutaxajtacaꞌa.
\v 21 ¿Aꞌini een cɨn peyan tiꞌinyeꞌihuaꞌu? Pataꞌaj peyan tihuaꞌutaihuaꞌu paɨme ɨ mej náanamuajriꞌi. Casiꞌi, aɨ mu xaa nyaꞌu meyan ramuaꞌaree aꞌij nyej tyuꞌutaxajtacaꞌa. ―Ayaa pu Jesús tiraataꞌixaa.
\p
\v 22 Meenti saɨj tɨ huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan ɨ maj maun tíꞌichaꞌɨ teyujtaꞌa, aa pu vejliꞌi aꞌutyavaacaꞌa. Cɨmeꞌen puꞌu ayan raanamuajriꞌi aꞌij tɨ Jesús tyuꞌutaxajtacaꞌa, aj puꞌi raꞌarajvee. Ajta ayan tiraꞌajtyaꞌaxɨ tɨcɨn:
\p ―¿Ni tzaa ayan tiraavijteꞌe pej peyan tíꞌireꞌixaatyaꞌa paɨjna tɨ nain cɨn antyujmuaꞌaree u teyujtaꞌa?
\p
\v 23 Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa nyacai tiꞌitɨj cɨn xaꞌapɨꞌɨn huarɨj nyatɨꞌɨj neyan tiraataꞌixaa, pataꞌaj hui peyan aꞌij tyuꞌutaxaj. Naꞌari cai, tɨ puaꞌa neyan xaꞌapɨꞌɨn tyuꞌutaxajtacaꞌa aꞌini een cɨn peyan naꞌarajvee.
\p
\v 24 Aj puꞌi aɨn Anás ayan tihuaꞌutaij maj raꞌanviꞌitɨn maɨjna jemi ɨ Caifás. Ajta, aɨn Jesús, aɨ pu auj anájɨꞌɨquiꞌihuacaꞌa.
\s Pedro pu ajtahuaꞌa tyuꞌutyaahueꞌita tɨ nuꞌu cai ramuaꞌate ɨ Jesús
\r (Mt. 26:71-75; Mr. 14:69-72; Lc. 22:58-62)
\p
\v 25 Aucheꞌe pu aun rucɨxaityaꞌa aɨjna ɨ Simón, tɨ ajta iꞌi Pedro. Aj puꞌi aꞌatɨ ayan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Ni tzaa ayan tiꞌayajna paj huaꞌa jetze ajtyamaꞌacan ɨ maj Jesús jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa?
\p Aj puꞌi Pedro ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Canu.
\p
\v 26 Meenti saɨj tɨ ayan ravaɨraꞌacaa ɨ tɨ nain cɨn antyujmuaꞌareeracaꞌa, aun pu aꞌutyavaacaꞌa. Aɨ pu ajta ihuaaraꞌaraꞌan pueenyaꞌa aɨjna ɨ aꞌatɨ tɨ Pedro ayan raꞌajtaveijchacaꞌa ɨ naxairaꞌan. Aj puꞌi ayan aɨn ɨ Pedro tyuꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Ayej nyaꞌase nyaa nu nyaun muajeꞌeseij amɨjna jamuan aꞌu tɨ aꞌuvaatɨmee ɨ aceituuna cɨyeꞌe.
\p
\v 27 Ajtahuaꞌa pu saɨque tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Pedro tɨ nuꞌu cai ramuaꞌate aɨjna ɨ Jesús. Cɨmeꞌen puꞌu ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa, aj puꞌi ayan huajijhuacaꞌa ɨ tyacuaaraꞌi.
\s Aɨ mu yaꞌuviꞌitɨ ɨ Jesús aɨjna jemi ɨ Pilaatu
\r (Mt. 27:1-2, 11-14; Mr. 15:1-5; Lc. 23:1-5)
\p
\v 28 Matɨꞌɨj mi aɨme ɨ mej tiꞌijta u teyujtaꞌa, au mu ruꞌiraaviꞌitɨ maujna aꞌu tɨ Caifás huiracai aꞌayeꞌi. Matɨꞌɨj mi maun yaꞌuviꞌitɨ u chiꞌita aꞌu tɨ aꞌucatii ɨ tajtuhuan tɨ tiꞌivaɨreꞌe huaꞌa jetze maꞌacan ɨ Roma mej eꞌeche. Puꞌuri tɨn tapuaꞌarijmaꞌaca, ajta muꞌuri tɨn aꞌutyahuijsimaꞌa mej tyuꞌuyesten. Aɨj mu cɨn cai aun aꞌutyajrupi aꞌu tɨ aɨn tajtuhuan aꞌucatii mej mi cai tiꞌitɨ cɨn autyaturan ɨ ruyeꞌira cɨmeꞌe aꞌini capu huaꞌa jetze ajtyamaꞌacantacaꞌa aɨjna ɨ tajtuhuan. Ayaa mu raxeꞌevaꞌacaa mej meyan raacuaꞌani ɨ cueꞌira ɨ maj cɨn raꞌutamuaꞌareera majna xɨcaaraꞌan tɨ jetzen Dioj tihuaꞌutauuniꞌiriꞌi.
\p
\v 29 Aɨj pu cɨn aɨn Pilaatu ayan huirajraa a puaꞌaque huaꞌa jemi. Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Tiꞌitajni yeehui saj cɨn seyan tíꞌijxajtziꞌi samɨjna mɨ aꞌatɨ?
\p
\v 30 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa yeehui cai ayan tiꞌitɨj cɨn autyájturáncheꞌe tɨ aꞌij puaꞌa een, catu teyan muaatatuíireꞌencheꞌe.
\p
\v 31 Aj puꞌi Pilaatu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Sataꞌaj seyan raꞌanviꞌitɨn sataꞌaj rujɨɨmuaꞌa seyan raꞌuxɨ́jteꞌen saɨjna cɨmeꞌe aꞌij tɨ tyajamuaataꞌaca ɨ aꞌamua yeꞌira.
\p Matɨꞌɨj mi meyan tyuꞌutanyúu aɨme ɨ mej tiꞌijta u teyujtaꞌa tɨcɨn:
\p ―Capu hui ayan titataꞌaca tyej ti teyan aꞌatɨ huajeꞌica.
\p
\v 32 Ayaa pu tyuꞌurɨj tɨ ij ayan aráurasten aɨjna ɨ nyuucari ɨ tɨ cɨn Jesús ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa aꞌij tɨ nuꞌu ayan tíꞌimɨꞌɨni.
\v 33 Aj puꞌi Pilaatu ajtahuaꞌa aun aꞌutyajrupi u chiꞌita. Tɨꞌɨqui u yaꞌutajée ɨ Jesús. Ayaa pu tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Ni paj hui paɨn pueen ɨ tɨ tihueꞌijteꞌe aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan?
\p
\v 34 Jesús pu ayan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Ni yeehui asaɨj panaꞌa peyan aꞌij tirajtyau nusu saɨj ayan tinaatyaxajtacaꞌa mueetzi jemi?
\p
\v 35 Aj puꞌi aɨjna ɨ Pilaatu ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―¿Ni tzaa neyan Israel jetze ajtyamaꞌacan? Canu xaa nyaꞌu yeehui. Aɨme ɨ mej atyaɨtestyamuaꞌa pueen, majta aɨme ɨ mej maun tiꞌijta u teyujtaꞌa, aɨ mu aɨn pueen ɨ maj mueetzi yavaꞌatua inyeetzi jemi. ¿Tiꞌitajni hui aꞌij puaaruu?
\p
\v 36 Ajta aɨn Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Aɨjna ɨ nyaj cɨn tiꞌijta, capu hui yan japuan maꞌacan ɨ chaanaca japua. Tɨ puaꞌa ayan eenyeꞌen aꞌameꞌencheꞌe, ayaa mu maɨjna cɨn tyuꞌutatyeseꞌencheꞌe ɨ mej nyavaɨreꞌe mej mi cai meyan naateeviꞌin aɨme ɨ maj maun tiꞌijta u teyujtaꞌa. Ma ajta, saɨque pu eenyaꞌa seijreꞌe ɨ nyaj cɨn tiꞌijta.
\p
\v 37 Aj puꞌi Pilaatu ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Aa niꞌijta nyaꞌu, muaa paj xaa hui tiꞌitɨj cɨn tihueꞌijteꞌe aɨme ɨ tyaɨte.
\p Ajta aɨn Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Xaꞌapɨꞌɨn pej peyan tyuꞌutaxajtacaꞌa nyaj nuꞌu tiꞌitɨj cɨn tihueꞌijteꞌe. Ee xaa nyaꞌu ayan tiꞌayajna nyaj nyaɨjna cɨn huanuꞌeihuacaꞌa. Ayaa nu een cɨn yan huataseijre iiyan chaanaca japua nyej ni neyan tyuꞌutaxaj nyaɨjna cɨmeꞌen tɨ ayan tiꞌayajna. Matɨj manaꞌa puaꞌamua ɨ mej meyan raꞌancuraꞌa maɨjna tɨ ayan tiꞌayajna, naimiꞌi mu hui nyanamua.
\p
\v 38 Aj puꞌi Pilaatu ayan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Tiꞌitajni aɨn yeehui pueen aɨjna tɨ ayan tiꞌayajna?
\s Saɨj puꞌu ayan huiraame, tɨ puaꞌa Jesús nusu Barrabás
\r (Mt. 27:15-31; Mr. 15:6-20; Lc. 28:13-25)
\p Tɨꞌɨj ayan tyuꞌutaxaataj, aj puꞌi huiirajraa, ajta aun aꞌuréꞌenye huaꞌa jemi ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan. Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capu hui tiꞌitɨj aꞌij ayan tinaꞌamitejteꞌe ɨ nyaj cɨn tiꞌitɨj cɨn jetzen tyaꞌujpuáꞌajteꞌen.
\v 39 Ma sajta muan, ayaa xu tiꞌijrɨꞌɨre nyaj neyan amueꞌiratuiitzeꞌen seij tɨ aityanamiꞌi satɨꞌɨj seri seyan raꞌutámuaꞌareeriꞌi ɨ xɨcaaraꞌan jetze tɨ Dioj jetzen tihuaꞌutauuniꞌiriꞌi ɨ aꞌamuavaujsicɨꞌɨ. ¿Ni seyan hui raxeꞌeveꞌe nyej neyan amueꞌiratuiitzeꞌen nyamɨjna tɨ ayan nuꞌu tyajaꞌamueꞌijteꞌe mɨ sej Israel jetze ajtyamaꞌacan? ―Ayaa pu tihuaꞌutaihuaꞌuriꞌi.
\p
\v 40 Matɨꞌɨj mi meyan caꞌanin cɨn tityeejíjhuacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Catu. Catu raxeꞌeveꞌe tyamɨjna. Pataꞌaj yeehui tuꞌiratuiitzeꞌen paɨjna ɨ Barrabás.
\p Ajta aɨn Barrabás, aɨ pu huaꞌa jetze ajtyamaꞌacantacaꞌa aɨme ɨ mej huaꞌutyenyaꞌusiꞌi mej mi huáꞌariꞌi ɨ maj cɨn tiꞌijta aɨme ɨ mej Roma eꞌemaꞌacan.
\c 19
\s Ɨ curuun tɨ tzicareꞌe cɨn cɨstíjhuacaꞌa
\p
\v 1 Aj puꞌi Pilaatu yaꞌuviꞌitɨ aɨjna ɨ Jesús mej mi raꞌityavajxɨꞌɨn maɨjna cɨmeꞌe ɨ cuaarta.
\v 2 Matɨꞌɨj mi aɨme ɨ xantaaruꞌu, tzicareꞌe mu huatyácɨstacaꞌa mej mi curuun huatyátaahua. Matɨꞌɨj mi raꞌaváꞌamuaniiriꞌi. Matɨꞌɨj mi cɨɨxuri ruꞌucávɨjriꞌi tɨ nacamua.
\v 3 Muiꞌitɨ mu ajtyáxɨɨracaꞌa vejliꞌi ɨ jemin. Ayaa mu tiꞌireꞌixaatyaꞌacaa tɨcɨn:
\p ―Ajaꞌɨ, mɨ paj nuꞌu yeehui tihueꞌijteꞌe ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan.
\p Matɨꞌɨj mi raꞌaraavajxɨ.
\p
\v 4 Aj puꞌi ajtahuaꞌa huirajraa aɨjna ɨ Pilaatu. Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Casiꞌi muan, nuꞌuri hui neyan amuaatatuireꞌesin sej si seyan raamuaꞌaree tɨ cai tiꞌitɨ aꞌij tinaꞌamitejteꞌe ɨ nyaj cɨn tiꞌitɨj cɨn jetzen tyaꞌujpuáꞌajteꞌen.
\p
\v 5 Aj puꞌi Jesús ajta huirajraa. Aucheꞌe pu ayan tiraꞌavaꞌamuá aɨjna ɨ curuun tɨ tzicareꞌe cɨn cɨstíjhuacaꞌa, ajta ruꞌucavɨ́ɨ aɨjna ɨ cɨɨxuri tɨ nacamua. Tɨꞌɨj Jesús huirajraa, aj puꞌi Pilaatu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Yaꞌacui, puꞌuri ya huatyéjvee i tyaataꞌa.
\s Pilaatu pu ayan tíꞌityeseꞌe tɨ raatyáxɨjteꞌen ɨ Jesús
\p
\v 6 Majta aɨme ɨ mej meyan tiꞌijta u teyujtaꞌa, majta aɨme ɨ mej maun tíꞌichaꞌɨ, cɨmeꞌen muꞌu meyan raaseij, aj mu mi caꞌanin cɨn huatyejiihuajraa tɨcɨn:
\p ―Aꞌutataichi ɨ curuu jetze. Aꞌutataichi papuꞌu.
\p Aj puꞌi Pilaatu ayan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Muan xu hui raꞌanviꞌitɨn sej si rujɨɨmuaꞌa sanaꞌa ráꞌutatan. Me nyajta nyaa, capu hui aꞌij ayan tinaꞌamitejteꞌe ɨ nyaj cɨn tiꞌitɨj cɨn jetzen tyaꞌujpuáꞌajteꞌen.
\p
\v 7 Majta aɨme ɨ mej maun tiꞌijta u teyujtaꞌa, eihua mu meyan tíꞌiraꞌixaatyaꞌacaa tɨcɨn:
\p ―Ayaa tu yeehui tirájyeꞌira tɨ cɨmeꞌen ayan tiraavijteꞌe tɨ aɨn aɨjna cɨn huamɨꞌɨni aɨjna cɨmeꞌe tɨ ayan huataujseijratacaꞌa tɨ aɨ pu nuꞌu aɨn pueen ɨ yaujraꞌan ɨ Dioj.
\p
\v 8 Tɨꞌɨj ayan raanamuajriꞌi aɨjna ɨ Pilaatu, eitzeꞌe pu tyuꞌutatzɨn.
\v 9 Ajtahuaꞌa aun utyajrupi u chiꞌita. Ajta yaꞌuviꞌitɨ ɨ Jesús. Aj puꞌi ayan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Aꞌuni yeehui aꞌɨmɨ peyan eꞌemaꞌacan muaa?
\p Ajta aɨn Jesús, capu aꞌatzu huatanyúu.
\p
\v 10 Aj puꞌi Pilaatu ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―¿Ni tzaa pacai peyan ahuaꞌacaꞌanyej pej yeehui tinaataꞌixaateꞌen? ¿Ni cai ayan timuaꞌamitejteꞌe nyaj nyaɨjna cɨn antinmuaꞌaree nyej ni mueꞌirajtuaani, nusu nyej ni nyajta maꞌutatan ɨ curuu jetze?
\p
\v 11 Ajta Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa cai anacai Dioj ayan muaataꞌacaréncheꞌe pej peyan tyeꞌentiꞌamuaꞌareera, capej tiꞌitɨj cɨn antiꞌamuaꞌarencheꞌe inyeetzi jemi. Aɨj pu cɨn, aɨme ɨ mej nyeetzi cɨmeꞌen tyuꞌutatuii mueetzi jemi, eitzeꞌe mu tiꞌitɨj cɨn autyajturaa ɨ Dioj jemi.
\p
\v 12 Tɨj naꞌa tɨ Jesús ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa, aɨn Pilaatu pu ayan rahuaucaꞌa aꞌij tɨ huarɨni tɨ ruꞌirajtuaani aɨjna ɨ Jesús. Ma majta aɨme, ɨ mej maun tiꞌijta teyujtaꞌa, majtahuaꞌa mu meyan tityeetejiihuajraa tɨcɨn:
\p ―Tɨ puaꞌa hui peyan ruꞌirajtuaani pamɨjna mɨ tyaataꞌa, capej cheꞌe tiꞌitɨj cɨn tiꞌityavaa puaꞌame paɨjna jemi ɨ César tɨ tiꞌitaijteꞌe aꞌini aꞌatɨ tɨ naꞌa tɨ ayan huataujseijrata tɨ aɨn pueen tɨ tiꞌitaijteꞌe, aɨ pu hui ayan rájchaɨreꞌe aɨjna ɨ César. ―Ayaa mu tyuꞌutaxajtacaꞌa.
\p
\v 13 Tɨꞌɨj Pilaatu ayan raanamuajriꞌi, aj puꞌi ruꞌiraaviꞌitɨ aɨjna ɨ Jesús. Aj puꞌi Pilaatu an aꞌujyeijxɨ japuan ɨ ɨpuari aꞌu mej tyajaꞌaxaꞌapɨꞌɨntareꞌe. Ayaa pu tyajaꞌarajtyahuaa aujna tɨcɨn Au tɨ tetej aꞌumuáanijmee tɨ paꞌatza. Ajta, ayaa pu tyajaꞌarajtyahuaa huaꞌanyuuca cɨmeꞌe ɨ hebreo tɨcɨn Gabata.
\p
\v 14 Puꞌuri ajna pɨtiꞌirɨjcaa ɨ xɨcaaraꞌan mej jetzen rɨꞌɨ huaujruuren mej mi meyan maɨjna cɨn raꞌutamuaꞌaree ajna xɨcaaraꞌan jetze tɨ Dioj jetzen tihuaꞌutauuniꞌiriꞌi. Puꞌuri ayan pɨtiꞌirɨjcaa aꞌatzaa cumu tacuarixpua. Aj puꞌi Pilaatu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Yaꞌacui ariꞌicu, mɨ tɨ hui tyajaꞌamueꞌijteꞌe.
\p
\v 15 Majta maɨn, ayaa mu titeetejiihuajraa tɨcɨn:
\p ―Huiraviꞌitɨchi.
\p Majta meyan tɨcɨn:
\p ―Huiraviꞌitɨchi, pataꞌaj ráꞌutatan ɨ curuu jetze.
\p Aj puꞌi Pilaatu tihuaꞌutaihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―¿Ni tzaa seyan raxeꞌeveꞌe nyej ni hui neyan ráꞌutatan nyamɨjna tɨ tyajaꞌamueijteꞌe?
\p Majta aɨme ɨ mej maun tiꞌijta teyujtaꞌa, ayaa mu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capu hui aꞌatɨ tiꞌitaijteꞌe silu aɨ puꞌu tɨ César cɨn tiꞌityejvee.
\p
\v 16 Tɨꞌɨj taꞌi Pilaatu ayan huaꞌutatui aɨjna ɨ Jesús mej mi meyan ráꞌutatan ɨ curuu jetze.
\s Aɨ mu ráꞌutatai ɨ Jesús ɨ curuu jetze
\r (Mt. 27:32-44; Mr. 15:21-32; Lc. 23:26-43)
\p
\v 17 Matɨꞌɨj mi aɨme ɨ xantaaruꞌu meyan yaꞌuviꞌitɨ. Ajta aɨn Jesús, aɨ pu yáꞌuchui ɨ rucúruu. Matɨꞌɨj mi mauna aꞌaráꞌa aꞌu tɨ ayan tyajaꞌarajtyahuaa tɨcɨn Mɨꞌɨchimuꞌuta. Ayaa pu tyajaꞌarajtyahuaa huaꞌanyuuca cɨmeꞌe ɨ Hebreo tɨcɨn Gólgota.
\v 18 Au mu ráꞌutatai jamuan huaꞌapuaca, saɨjtaꞌa mu ráꞌutatai ɨ saɨj, majta saɨjtaꞌa ɨ saɨj. Ajta aɨn Jesús, au pu eꞌitaꞌa áꞌutataihuacaꞌa.
\v 19 Pilaatu pu ayan raataijtacaꞌa mej meyan raꞌuyuꞌuxa jetzen ɨ taabla tɨ ayan tyáꞌaxajtacaa tɨcɨn: “Jesús Nazaret tɨ nuꞌu eꞌemaꞌacan, tɨ ajta nuꞌu tihueꞌijteꞌe aɨme ɨ maj Israel jetze ajtyamaꞌacan.” Matɨꞌɨj mi ráꞌutatai ɨ curuu jetze aꞌu tɨ áꞌujmuꞌu ɨ Jesús.
\p
\v 20 Majta aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan, muiꞌitɨ mu meyan raꞌujijve aꞌini au pu vejliꞌi pɨjaꞌarɨjcaa u chajtaꞌana jetze aꞌu maj ráꞌutatai. Ajta aɨn tɨ aꞌasɨɨmueꞌihuacaꞌa, hueica nyuucari pu cɨn áꞌayuꞌusiꞌihuacaꞌa, ɨ huaꞌa nyuuca ɨ Hebreo, ajta huaꞌanyuuca ɨ mej Roma eꞌemaꞌacan, ajta huaꞌanyuuca ɨ Griego.
\p
\v 21 Majta aɨme ɨ mej maun tiꞌijtacaꞌa u teyujtaꞌa, ayaa mu huaujnyuuste maɨjna jemi ɨ Pilaatu. Ayaa mu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capej peyan hui raꞌayuꞌuxa yee aɨ pu nuꞌu tiꞌitaijteꞌe ityejmi i tyaj Israel jetze ajtyamaꞌacan silu ayaa papuꞌu yee aɨ pu ayan ruseijrata tɨ aɨn pueen ɨ tɨ tiꞌitaijteꞌe.
\p
\v 22 Aj puꞌi Pilaatu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Cheꞌe yeehui ayan eenyeꞌen aꞌini nuꞌuri neyan raꞌuteyuꞌuxacaꞌa aꞌij nyej tiraaxaꞌapɨꞌɨntare.
\s Aɨ mu tiꞌijpí ɨ tíꞌicɨɨxuraꞌaraꞌan ɨ Jesús
\p
\v 23 Majta aɨme ɨ xantaaruꞌu, matɨꞌɨj meri ráꞌutatai ɨ Jesús, matɨꞌɨj mi tiꞌijpí ɨ tíꞌicɨɨxuraꞌaraꞌan. Matɨꞌɨj mi muaacuaqueꞌe tiꞌijxáɨraꞌaxɨ maɨjna ɨ tíꞌicɨɨxuraꞌaraꞌan. Tɨj naꞌa tɨ saɨque tíꞌijcatii, saɨj pu raacɨ́ꞌɨ ɨ xantaaruꞌu. Ajta aɨ pu avaꞌaturaa ɨ siicuꞌuraꞌaraꞌan tɨ ruꞌucavɨ́ɨ aꞌayeꞌi. Seij pu cɨn jitzijhuacaꞌa nain japua.
\v 24 Aɨj mu cɨn meyan tyuꞌutaurixaa tɨcɨn:
\p ―Ticheꞌe cai yeehui rasujtzaꞌana silu ticheꞌe teyan tiꞌihuatamueꞌitɨn tetej cɨmeꞌe tyej ti teyan raamuaꞌaree aꞌatɨ tɨ ayan racɨꞌɨti.
\p Ayaa pu ayan tyuꞌurɨj tɨ ij ayan aráurasten aꞌij tɨ teꞌeyuꞌusiꞌi ɨ yuꞌuxari jetze tɨ ayan tɨcɨn: “Aɨ mu yeehui saaxuꞌijmeꞌen huaraꞌujpi ɨ tiꞌinyacɨɨxu. Majta mu maɨn tiꞌihuaujmueꞌitɨ tetej cɨmeꞌe mej mi yeehui raamuaꞌaree aꞌatɨ tɨ racɨꞌɨti ɨ nyesiicuꞌu.” Ayaa mu xaa nyaꞌu meyan huarɨj aɨme ɨ xantaaruꞌu.
\s Ɨ ma juuca, ɨ maj maun aꞌutyáuucaꞌa vejliꞌi ɨ curuu jetze
\p
\v 25 Majta seica, a mu vejliꞌi aꞌutyáuucaꞌa aꞌu tɨ aꞌuvaatɨmaꞌacaa ɨ curuu. Ai mu aɨn pueenyaꞌa ɨ naanajraꞌan ɨ Jesús, ajta ɨ juutzajraꞌan ɨ naanajraꞌan, ajta aɨjna ɨ Mariiya tɨ ɨraꞌaraꞌan pueenyaꞌa aɨjna ɨ Cleofas, ajtahuaꞌa seij, aɨjna ɨ Mariiya, Magdala tɨ eꞌemaꞌacan.
\p
\v 26 Aj puꞌi Jesús ayan raaseij tɨ aun aꞌutyavaacaꞌa ɨ runaana. Ajta pu aun vejliꞌi aꞌutyavaacaꞌa aɨjna Jesús tɨ raxeꞌevaꞌacaa, tɨ ajta jamuan áꞌuchaꞌacanyaꞌa. Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa ɨ runaana tɨcɨn:
\p ―Casiꞌi, muaa jɨitaꞌa, maꞌa pu huatyejvee amɨjna tɨ ayauj pueen.
\p
\v 27 Ajta ayan tiraataꞌixaa aɨjna tɨ jamuan áꞌuchaꞌacanyaꞌa tɨcɨn:
\p ―Yaꞌacui ari huatyejvee aɨjna tɨ hui anaanaj pueen.
\p Tɨj naꞌa tɨ ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa, tɨ yu eꞌireꞌenye aɨn tɨ jamuan áꞌuchaꞌacanyaꞌa ayan yaꞌuviꞌitɨ ɨ naanajraꞌan ɨ Jesús tɨ ij aun huatyaturan u ruche.
\s Tɨꞌɨj Jesús huamɨꞌɨ
\r (Mt. 27:45-56; Mr. 15:33-41; Lc. 23:44-49)
\p
\v 28 Tɨꞌɨqui ayan huarɨj aɨjna ɨ Jesús. Puꞌuri ramuaꞌareeracaꞌa tɨ ari nain teꞌentipuaꞌari. Tɨꞌij ayan aráurasteꞌesin aꞌij tɨ teꞌeyuꞌusiꞌihuacaꞌa ɨ yuꞌuxari jetze, ayaa pu i tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Neꞌimɨꞌɨ.
\p
\v 29 Aa pu vejliꞌi xaꞌari aꞌutácatii tɨ avaꞌɨsticaa aɨjna ɨ viinu tɨ antzina. Matɨꞌɨj mi tiꞌitɨj huatyáaruꞌune tɨ taꞌachiraꞌa ɨ viinu cɨmeꞌe, matɨꞌɨj mi jisopo cɨyaꞌaraꞌan jetze ma ruꞌucaaxuꞌi, aj mu mi raꞌajtyaxɨɨracaꞌa vejliꞌi ɨ tenyaꞌaraꞌan jetze.
\p
\v 30 Tɨꞌɨj aɨn raꞌantiꞌi, aj puꞌi ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa tɨcɨn:
\p ―Puꞌuri icu. Nuꞌuri raꞌantipuaꞌari.
\p Cɨmeꞌen puꞌu ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa, aj puꞌi aꞌicámuꞌuvajxɨ. Aj puꞌi huamɨꞌɨ aɨjna ɨ Jesús, icu.
\s Xantaaruꞌu pu raꞌatyejtze ítzaꞌapuaraꞌaraꞌan aɨjna ɨ Jesús
\p
\v 31 Puꞌuri ajna pɨtiꞌirɨjcaa ɨ xɨcaaraꞌan jetze, ɨ mej jetzen rɨꞌɨ huaujruuren. Ajta aɨn xɨcaaraꞌan jetze tɨ raꞌityaꞌasi, ajna pɨtiꞌirɨjcaa matɨꞌɨj raꞌutyahuijsin mej meyan tyuꞌuyesten maɨjna cɨmeꞌe ɨ xɨcaaraꞌan jetze tɨ jetzen Dioj tihuaꞌutauuniꞌiriꞌi.
\p Aɨj mu cɨn, camu raxeꞌevaꞌacaa aɨme ɨ maj maun tiꞌijtacaꞌa u teyujtaꞌa mej mi aɨme mɨꞌɨchite meyan huatyaturan majna curuu jetze tɨꞌɨj ari tyajaꞌureꞌenyen ajna saaba jetze. Aɨj mu cɨn rájhuaviiriꞌi maɨjna ɨ Pilaatu tɨ aɨn ayan tyuꞌutaijta mej mi aɨme xantaaruꞌu meyan huaꞌantínaꞌaxɨn ɨ huáɨɨca jetze aɨme ɨ mej huaꞌutatai, mej mi caꞌanacan huacuiꞌini. Tɨ puaꞌa meyan huarɨni, aj puꞌi rɨꞌɨrista aꞌame mej huaꞌacajtuaani ɨ mɨꞌɨchite.
\p
\v 32 Aɨj mu cɨn u aꞌuvaꞌajuꞌun aɨme ɨ xantaaruꞌu. Matɨꞌɨj mi raꞌantinaꞌaxɨ ɨ ɨɨcajraꞌan jetze ɨ saɨj ɨ maj ráꞌutatai ɨ Jesús jamuan. Majta meyan cheꞌeta manaꞌa huarɨj ɨ seij jemi.
\v 33 Ma ajta, matɨꞌɨj Jesús jemi a eꞌireꞌenye, matɨꞌɨj mi raaseij tɨ aɨn ari mɨꞌɨchicaꞌa. Aɨj mu cɨn cai raꞌantinaꞌaxɨ ɨ ɨɨcajraꞌan.
\p
\v 34 Ma ajta seij ɨ xantaaruꞌu, aɨ pu raꞌajtyéjtze itzaꞌapuaraꞌaraꞌan jetze cɨye cɨmeꞌe tɨ antipiti. Aj puꞌi airaaxɨrej eihua ɨ jaj, ajta ɨ xuureꞌe.
\p
\v 35 Nyajta inyaa, i nyej neyan raaseij, nyaa nu neyan tiꞌityáxajta. Ajta ayaa pu ayan tiꞌayajna aꞌij nyaj tiꞌityáxajta. Nyaa nu ramuaꞌaree nyej neyan tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn tiꞌixaj. Nyajta neyan nyaɨjna cɨn tiꞌityáxajta sej si sajta ráꞌantzaahuateꞌen.
\p
\v 36 Ayaa pu een cɨn tyuꞌurɨj tɨ ij ayan aráurasten aꞌij tɨ teꞌeyuꞌusiꞌi ɨ yuꞌuxari jetze tɨ ayan tyaꞌaxa tɨcɨn: “Camu nuꞌu seij antínaꞌaca ɨ cariiraꞌan.”
\v 37 Ajta seica jetze tɨ ayan tyaꞌaxa tɨcɨn: “Aɨ mu nuꞌu raseijran maɨjna ɨ maj raꞌajtyéjtze.”
\s Aꞌu maj raꞌatyeetye maɨjna ɨ Jesús
\r (Mt. 27:57-61; Mr. 15:42-47; Lc. 23:50-56)
\p
\v 38 Tɨꞌɨqui aɨn José, tɨ Arimatea eꞌemaꞌacan, aɨ pu rájhuaviiriꞌi aɨjna ɨ Pilaatu tɨ aɨn raatatuiireꞌen ɨ tevijraꞌan ɨ Jesús. Ajta aɨn José, aɨ pu ajta raꞌastijraꞌacaa aɨjna ɨ Jesús. Ma ajta aɨn ayan aviitzi cɨn huarɨj aꞌini aɨ pu huaꞌatzɨɨnyaꞌacaa ɨ maj maun tiꞌijtacaꞌa u teyujtaꞌa. Aj puꞌi Pilaatu ayan raataꞌa. Aɨj pu cɨn u aꞌuveꞌeme. Aj puꞌi raꞌacajtuaa ɨ tevijraꞌan ɨ Jesús. Tɨꞌɨqui yáꞌuchui.
\p
\v 39 Nicodemo pu ajta jamuan u aꞌuveꞌeme. Ai pu aɨn pueenyaꞌa tɨ tɨcaꞌamisteꞌe ráamuaaracaꞌa ɨ Jesús. Tiꞌitɨ pu aꞌarajtɨɨ, aɨjna ɨ mirra tɨ muatɨꞌɨsi ranaxca tɨ áloes maꞌacan, tiꞌitɨ tuꞌupi. Ayaa pu tijetyajcaꞌa aꞌachu cumu seite kiilu japuan tamuaamuataꞌa.
\p
\v 40 Matɨꞌɨj mi yáꞌuchui ɨ tevijraꞌan ɨ Jesús. Matɨꞌɨj mi racáhuaa maɨjna cɨmeꞌe tɨ náa tyáaráꞌi. Majta racaꞌijcatacaꞌa cɨɨxuri cɨmeꞌe tɨ mestí. Ayaa mu maɨjna cɨn huarɨj aꞌij mej tirájyeꞌirajcaꞌa maj huaꞌavaꞌanan ɨ mɨꞌɨchite aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan.
\p
\v 41 Huastari pu tyejeꞌereꞌevee ajna vejliꞌi aꞌu maj ráꞌutatai maɨjna ɨ Jesús. Ajta aujna, au pu tyastaꞌa seijraꞌacaa tɨ aꞌatɨ aun yaꞌujcú tɨ ij aun aꞌatɨ avaꞌanan. Ajta, capu xɨ aꞌatɨ aun avaꞌanamiꞌihuacaꞌa.
\v 42 Au mu yaꞌutyeete maɨjna ɨ Jesús aꞌini au pu vejliꞌi aꞌutacáꞌa, ajta puꞌuri ajna pɨtiꞌirɨjcaa ɨ xɨcaaraꞌan jetze mej jetzen rɨꞌɨ huaujruuren aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyamaꞌacan.
\c 20
\s Jesús pu aꞌitaméj aꞌu maj yaꞌavaꞌana
\r (Mt. 28:1-10; Mr. 16:1-8; Lc. 24:1-12)
\p
\v 1 Tɨꞌɨj ari pɨtiꞌirɨjcaa ɨ tɨ cɨn tyaꞌutyéꞌiteesin i iteeri, iyaꞌata puꞌu aun pu áꞌumej aɨjna ɨ Mariiya, Magdala tɨ eꞌemaꞌacan, aujna aꞌu maj yaꞌavaꞌana. Aucheꞌe pu huachuíjxaviꞌicaa. Tɨꞌɨj aun aꞌaráꞌa, aj puꞌi raaseij tɨ aꞌatɨ raꞌantaꞌɨ ɨ tetej tɨ aꞌityamuaacaꞌa aꞌu tɨ aꞌutyacun.
\v 2 Aj puꞌi aun huaraꞌaraa. Tɨꞌɨj i aꞌutáichajraa aꞌu maj aꞌutyáuucaꞌa aɨjna ɨ Simón tɨ ajta iꞌi Pedro, ajta ɨ seij tɨ Jesús jamuan áꞌuchaꞌacanyaꞌa. Ai pu aɨn pueen ɨ tɨ Jesús raxeꞌevaꞌacaa. Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Muꞌuri hui yáꞌuchui ɨ tavastaraꞌa, maujna aꞌu maj yauuté. Tyajta ityan, catu ramuaꞌaree aꞌu maj yáuutuaa.
\p
\v 3 Ajta aɨn ɨ Pedro, ajta ɨ saɨj tɨ Jesús jamuan áꞌuchaꞌacanyaꞌa, au mu aꞌujuꞌun aꞌu maj yaꞌavaꞌana maɨjna ɨ Jesús.
\v 4 Naimiꞌi mu maun aꞌuruáachajraa. Ajta ɨ saɨj, aɨ pu eitzeꞌe caꞌanin aꞌutáichajraa. Aɨj pu cɨn ayan raatyaamueꞌitɨ aɨjna ɨ Pedro. Aɨj pu cɨn, anacai pu aun aꞌaráꞌa.
\v 5 Tɨꞌɨj aun aꞌaráꞌa, aj puꞌi aicaujtutzi. Ajta aun utyenyeeracaꞌa. Tɨꞌɨj i raaseij tɨ an áꞌujpiicaꞌa aɨjna ɨ cɨɨxuri tɨ mestí ɨ maj cɨn racaꞌijcatacaꞌa. Ajta aɨn, capu aun utyajrupi.
\p
\v 6 Ajta aɨn Pedro, tɨ cujtaꞌan huatáijmaꞌa, ajta pu aun aꞌaráꞌa. Au pu utyajrupi. Aj puꞌi raaseij ɨ cɨɨxuri tɨ mestí tɨ aun áꞌujpiicaꞌa.
\v 7 Aɨ pu ajta raaseij ɨ cɨɨxuri ɨ maj cɨn raꞌavaꞌana ɨ múutzeꞌen. Naa pu tiꞌijiriꞌihuacaꞌa. Ajta rujɨmeꞌe pu áꞌujpiicaꞌa.
\p
\v 8 Tɨꞌɨqui ɨ saɨj tɨ Jesús jamuan áꞌuchaꞌacanyaꞌa, tɨ anacai aun aꞌaráꞌa, aɨ pu ajta aun aꞌutyajrupi. Cɨmeꞌen puꞌu raaseij, aj puꞌi tyaꞌantzaahua.
\v 9 Majta aɨme, camuu xɨ yauꞌeitaa muaꞌaraa aꞌij tɨ huataujmuaꞌacaa maɨjna tɨ ayan teꞌeyuꞌusiꞌi ɨ yuꞌuxari jetze tɨ nuꞌu ayan ruxeꞌevaꞌacaa tɨ aɨn Jesús ayan aꞌitáraꞌani huaꞌa tzajtaꞌa ɨ mej meri huacuii tɨ ij ajtahuaꞌa huatarun.
\v 10 Majta aɨme ɨ maj Jesús jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, matɨꞌɨj mi maun aꞌucɨ́jxɨ u ruche.
\s Jesús pu nuꞌu huataseijre aɨjna jemi ɨ Mariiya, Magdala tɨ eꞌemaꞌacan
\r (Mr. 16:9-11)
\p
\v 11 Ajta aɨn Mariiya, aun pu aꞌutyajturaa a puaꞌaque, ajna vejliꞌi aꞌu maj yaꞌavaꞌana. Aɨ pu ruyeinyacaa. Tɨꞌɨj auj ruyeinyacaa, aɨ pu aꞌicaujtutzi, aun pu aꞌutyenyeeracaꞌa.
\v 12 Aj puꞌi huaꞌapuaca huaseij ɨ mej uteꞌe tiꞌivaɨreꞌe. Cueinaviꞌin mu tíꞌichajcaa. An mu eꞌejtyaꞌacaa aꞌu maj yaꞌujté. Saɨj pu an aꞌujcatii aꞌu tɨ áꞌujmuꞌucaa. Ajta ɨ saɨj, aꞌu tɨ aꞌucáɨɨcajmaꞌacaa.
\v 13 Matɨꞌɨj mi meyan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―Muaa, jɨitaꞌa, ¿aꞌini yeehui een cɨn peyan ayein?
\p Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Aɨ mu yeehui yáꞌuchui ɨ nyavastaraꞌa. Nyajta inyaa, canu ramuaꞌaree aꞌu mej yáuutuaa.
\p
\v 14 Cɨmeꞌen puꞌu ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa, aj puꞌi pɨ aꞌureꞌeve. Tɨꞌɨj i raaseij tɨ aɨn Jesús aun aꞌutyavaacaꞌa. Ma ajta aɨn Mariiya, capu ayan raamuáꞌa tɨ aɨn pueenyaꞌa ɨ Jesús.
\p
\v 15 Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Muaa jɨitaꞌa, ¿aꞌini een cɨn peyan ayein? ¿Aꞌatajni pahuauhuau?
\p Aɨ pu ayan tiꞌimuaꞌatzajcaa tɨ aɨn pueenyaꞌa tɨ rɨꞌɨ aun tyaꞌuruuraa aꞌayeꞌi aujna huastari. Aɨj pu cɨn ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa, tɨ puaꞌa muaa peyan yáꞌuchui, pataꞌaj peyan hui tinaataꞌixaateꞌen aꞌu pej yaꞌuruu nyej ni nyaun u aꞌumeꞌen nyej ni raꞌanchueni.
\p
\v 16 Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Muaa, Mariiya.
\p Aj puꞌi pɨ aꞌureꞌeve ɨ jemin. Ajta ayan tiraataꞌixaa aɨjna cɨmeꞌe ɨ huaꞌa nyuuca aɨme ɨ Hebreo tɨcɨn:
\p ―Raboni. (Raboni, ayaa pu huataujmuaꞌa aɨjna ɨ nyuucari tɨcɨn Mɨ Pej Tiꞌimuaꞌata.)
\p
\v 17 Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capaj xɨɨ nyamuareꞌe aꞌini nyaucheꞌe aꞌatzu aꞌamua jamuan seiraꞌa naꞌame. Aj nu ni hui nyaun aꞌujnyejsin ɨ niyaꞌupua jemi. Pataꞌaj paun aꞌuraꞌani huaꞌa jemi ɨ nyeꞌihuaamuaꞌa pataꞌaj peyan tihuaꞌutaꞌixaateꞌen yee nyaj nuꞌu nyajtahuaꞌa nyaun aꞌujnyejsin jemin aɨjna tɨ niyaꞌupua pueen, tɨ ajta aꞌamuayaꞌupua pueen, jemin ɨ tɨ nyeꞌiDioj, tɨ ajta aꞌamua Dioj pueen. ―Ayaa pu tiraataꞌixaa.
\p
\v 18 Ajta aɨn Mariiya tɨ Magdala eꞌemaꞌacan, au pu áꞌumej huaꞌa jemi ɨ maj Jesús jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa. Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyaa nu hui neri raaseij ɨ tavastaraꞌa.
\p Tɨꞌɨqui ayan tihuaꞌutaꞌixaa aꞌij tɨ aɨn Jesús ayan tiraataꞌixaa.
\s Aɨ mu raseij maɨjna ɨ Jesús, ɨ maj tamuaamuataꞌa japuan saɨj araꞌase
\r (Mt. 28:16-20; Mr. 16:14-18; Lc. 24:36-49)
\p
\v 19 Ajnaꞌɨmɨ tɨꞌɨj ari ajna pɨtiꞌirɨjcaa ɨ seij jetze i iteeri, tɨꞌɨj ari huachúmuaꞌancaa, au mu eꞌereꞌetyaꞌacaa aɨme ɨ maj Jesús jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa. Majta meyan raꞌityaana u chiꞌita aꞌu maj anuꞌujtyaꞌacaa maɨjna cɨmeꞌe mej huaꞌatzɨɨnyaꞌacaa aɨme ɨ mej maun tiꞌijtacaꞌa u teyujtaꞌa. Aj puꞌi Jesús ayan eꞌireꞌenye huaꞌa jemi. Au pu huaꞌa tzajtaꞌa aꞌuteechaxɨ. Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Cheꞌe hui amuaatyápuaꞌariteꞌen ɨ aꞌamua tzajtaꞌa.
\p
\v 20 Tɨꞌɨj ayan tihuaꞌutaꞌixaa, aj puꞌi ayan huaꞌutaseijrate ɨ rumuajcaꞌa, ajta ɨ ruꞌitzaꞌapua aꞌu mej tiraapueij aɨme ɨ maj ráꞌutatai ɨ curuu jetze. Majta maɨn ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, huapɨꞌɨ mu huataujtyamuaꞌave matɨꞌɨj raaseij ɨ tavastaraꞌa.
\s Jesús pu ayan tihueijcateꞌe aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa mej mi tihuaꞌutaꞌixaateꞌen aɨme ɨ tyaɨte
\p
\v 21 Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Cheꞌe hui amuaatyápuaꞌariteꞌen ɨ aꞌamua tzajtaꞌa. Aꞌini niyaꞌupua pu yan nyajaꞌutaityacaꞌa inyeetzi, ayaa nu cheꞌeta nyanaꞌa tyajamuaatáiti inyaa.
\p
\v 22 Cɨmeꞌen puꞌu ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa, aj puꞌi ayan huaꞌutajɨꞌɨtze. Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Sataꞌaj hui raꞌancuraꞌan saɨjna ɨ xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ɨ Dioj.
\v 23 Tɨ puaꞌa hui aɨn xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan ayan caꞌanijraꞌa amuaataꞌan sej si seyan tiraatauuniꞌi aꞌatɨ tɨj naꞌa ɨ tɨ cɨn autyajturaa ɨ Dioj jemi, Dioj pu xaa ayan tiraatauuniꞌira, naꞌari cai, tɨ puaꞌa aɨn xaijnyuꞌucaraꞌaraꞌan cai caꞌanijraꞌa Amuaataꞌan sej si cai seyan tiraatauuniꞌi, capu xaa Dioj ayan tiraatauuniꞌira. ―Ayaa pu Jesús tihuaꞌutaꞌixaa.
\s Capu raꞌatzaahuateꞌe aɨjna ɨ Tomás tɨ Jesús ayan aꞌitáraa huaꞌa tzajtaꞌa ɨ mɨꞌɨchite
\p
\v 24 Ajta aɨn Tomás ɨ mej meyan ratamuaꞌamua tɨcɨn ɨ tɨ huaꞌapuarí, aɨ pu huaꞌa jetze ajtyamaꞌacantacaꞌa ɨ mej tamuaamuataꞌa japuan huaꞌapua araꞌasicaa. Aɨ pu ajta cai aun huaꞌa jemi aꞌutyavaacaꞌa tɨꞌɨj Jesús ayan huaꞌa jemi huataseijre.
\v 25 Matɨꞌɨj meyan tiraataꞌixaa maɨjna ɨ Tomás maj nuꞌu meyan raaseij ɨ tavastaraꞌa, aj puꞌi ayan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Canu yeehui aꞌanaj tyaꞌantzaahuateꞌesin tɨ puaꞌa nyacai raaseij ɨ muajcaꞌaraꞌaraꞌan jetze aꞌu maj yaꞌanajtze, tɨ puaꞌa nyajta cai anáxɨteta aꞌu tɨ claavu aꞌanáꞌupuꞌujmaꞌacaa, tɨ puaꞌa nyajta cai ajtyejmeini ɨ itzaꞌapuaraꞌaraꞌan jetze.
\s Majtahuaꞌa mu raaseij maɨjna ɨ Jesús
\p
\v 26 Tɨꞌɨj ari tyaumaꞌaca aꞌachu cumu sei iteeri, majtahuaꞌa mu maun eꞌereꞌetyaꞌacaa u chiꞌita. Ajta aɨn Tomás, au pu huaꞌa jamuan aꞌutyavaacaꞌa. Ajta eꞌityanamiꞌihuacaꞌa ɨ pueerta. Aj puꞌi Jesús aun eꞌireꞌenye. Ajta aꞌutyéechaxɨ huaꞌa tzajtaꞌa. Ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Cheꞌe yeehui amuaatyápuaꞌariteꞌen ɨ aꞌamua tzajtaꞌa.
\p
\v 27 Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa aɨjna ɨ Tomás tɨcɨn:
\p ―Casiꞌi, huaseij i nyamuajcaꞌa. Pataꞌaj peyan anáxɨteta. Pataꞌaj pajta meveꞌemeeini muaꞌamuajcaꞌa cɨmeꞌe pej pi ajtyejmeini iiyaj nyeitzaꞌapua jetze. Capej cheꞌe peyan saɨque tiꞌimuajca silu pataꞌaj tyaꞌatzaahuatyaꞌa.
\p
\v 28 Aj puꞌi Tomás ayan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Muaa paj paɨn pueen ɨ nyavastaraꞌa, pajta ɨ nyeDioj.
\p
\v 29 Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Muaa papuꞌu peyan tyaꞌatzaahuateꞌe paɨjna cɨmeꞌe pej yeehui peyan nyeseij. Micheꞌe huaujtyamuaꞌaveꞌen ɨ maj cai naaseij, ɨ maj majta maucheꞌe meyan tyaꞌatzaahuateꞌe. ―Ayaa pu tiraataꞌixaa.
\s Aꞌini een cɨmeꞌe teꞌeyuꞌusiꞌihuacaꞌa eijna jetze i yuꞌuxari
\p
\v 30 Eihua pu maa ayan huarɨj ɨ Jesús tɨ ayan huapɨꞌɨ ruxeꞌeveꞌe, mejseiiraca aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, ɨ tɨ cai aꞌayuꞌusiꞌi eijna jetze i yuꞌuxari.
\v 31 Ma ajta eijna jetze i yuꞌuxari, ayaa pu een cɨn teꞌeyuꞌusiꞌi sej si seyan ráꞌantzaahuateꞌen tɨ Jesús aɨn pueen ɨ Cɨriistuꞌu tɨ Dioj raꞌantihuau, tɨ ajta aɨn pueen ɨ yaujraꞌan ɨ Dioj. Ayaa pu ajta een cɨn pɨ teꞌeyuꞌusiꞌi sej si seyan ruurican cɨn huatyaturan para rusen cɨmeꞌe saɨjna cɨmeꞌe sej seyan raꞌastijreꞌe.
\c 21
\s Tɨꞌɨj ari ajtahuaꞌa huatarun, Cɨriistuꞌu pu tihueꞌixaateꞌe aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa
\p
\v 1 Tɨꞌɨjtaꞌi, Jesús ajtahuaꞌa huataseijre aɨme jemi ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa. Ayaa pu tyuꞌurɨj.
\v 2 Au mu aꞌutyáuucaꞌa aɨjna ɨ Simón tɨ ajta iꞌi Pedro, ajta aɨjna ɨ Tomás ɨ mej meyan ratamuaꞌamua tɨcɨn ɨ tɨ huaꞌapuarí. Au mu majta aꞌutyáuucaꞌa aɨjna ɨ Natanael tɨ aun eꞌemaꞌacan u Caná, chajtaꞌa tɨ aun huatacáꞌa u Galileeya, majta aɨme ɨ yaujmuaꞌameꞌen pueen ɨ Zebedeo, majta seica ɨ maj huaꞌapua ɨ maj majta jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa.
\v 3 Ajta aɨn Simón tɨ ajta iꞌi Pedro, ayaa pu tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyaucheꞌe nu hui tityáuhueꞌitepuan.
\p Matɨꞌɨj mi meyan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Tyan tu yeehui tyajta aꞌujuꞌun taꞌajuꞌun.
\p Matɨꞌɨj mi u aꞌujuꞌun. Majta maun atyaacɨ ɨ baarcu jetze. Muaataxai mej hueꞌitepua. Majta, camu tiꞌitɨ huateeviꞌi.
\p
\v 4 Iyaꞌata puꞌu, tɨꞌɨj ari tapuaꞌarijmaꞌaca, Jesús pu aun aꞌutyavaacaꞌa a saataꞌa. Majta aɨme ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa, camu raamuáꞌa tɨ aɨn puéenyaꞌa.
\v 5 Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―Mɨ sej nyeꞌihuaamuaꞌa, ¿ni seri hui huaꞌuvíviꞌi ɨ hueꞌite?
\p Matɨꞌɨj mi meyan tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Catú. Catu yeehui aꞌatzu.
\p
\v 6 Aj puꞌi ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Sataꞌaj hui raꞌatyahuaꞌaxɨn ɨ aꞌamua xajmuaꞌa ɨrɨɨtaꞌan pujmeꞌen ɨ baarcu jetze. Amaa xu yee seica tyauuni.
\p Matɨꞌɨj mi meyan huarɨj. Cɨmeꞌen muꞌu meyan huarɨj, aj mu mi avaꞌajɨstyacaꞌa ɨ hueꞌite ɨ xajmuaꞌari tzajtaꞌa. Ajta, capu huatarɨꞌɨristaracaꞌa maj raꞌitapín aɨjna cɨmeꞌe ɨ maj muiꞌicaa ɨ hueꞌite.
\v 7 Ajta aɨn ɨ tɨ Jesús raxeꞌevaꞌacaa, ayaa pu tiraataꞌixaa ɨ Pedro tɨcɨn:
\p ―Tavastaraꞌa pu pueen amɨjna.
\p Ajta aɨn Pedro, aɨ pu tyeꞌijvihuáani aꞌutyavaacaꞌa tɨ ij ruxaahua tyuꞌumuareꞌen. Cɨmeꞌen puꞌu ayan raanamuajriꞌi tɨ aminguraꞌan ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa yee aɨn aꞌatɨ pu tavastaraꞌa pueen, aj puꞌi ucaujchejte ɨ rusiicuꞌu. Aj puꞌi atyejve a jaataꞌa.
\v 8 Majta aɨme ɨ seica, cujtaꞌan mu huajuꞌuncaa. Maraajájpuajmáꞌa ɨ xajmuaꞌari, muaꞌavaꞌɨstican ɨ hueꞌite. Capu aꞌachu áuteeviꞌi aꞌutɨ avastɨmee ɨ jaj, aꞌachu cumu anxɨte meetru.
\v 9 Matɨꞌɨj meri maun aꞌaráꞌa aꞌu tɨ aꞌuhuáchi, aj mu mi meyan raaseij tɨ aun áꞌataacaꞌa, ajta ari áꞌatɨꞌɨxcuaraꞌacaa. Hueꞌite mu an áꞌujeꞌetii ɨ tɨꞌɨxcuá japua. Ajta pan pu an áꞌumuaanicaꞌa.
\p
\v 10 Jesús pu ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Sataꞌaj hui má muajaꞌaváꞌɨn seica ɨ hueꞌite ɨ saj sauchan huaꞌuvíviꞌi.
\p
\v 11 Aj puꞌi Simón tɨ ajta iꞌi Pedro, au pu atyajraa ɨ baarcu jetze. Ajta raꞌityajájpuacaꞌa ɨ xajmuaꞌari aꞌu tɨ aꞌuhuáchi. Tyamuaꞌa mu tityaꞌaváꞌɨsticaꞌa ɨ hueꞌite mej vivéjmee. Ayaa mu aráꞌasicaꞌa aꞌachu cumu anxɨte japuan huaꞌapuate japuan tamuaamuataꞌa japuan hueica. Ajta aɨn xajmuaꞌari, capu huasujtzaꞌan, capu amɨn aꞌij mej meyan avaꞌɨsticaꞌa.
\p
\v 12 Aj puꞌi Jesús ayan tihuaꞌutaꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Iyaꞌaj sétyúꞌucuaꞌa.
\p Capu aꞌatɨ ahuaujcaꞌanye tɨ ayan raataihuaꞌu yee aꞌatɨ tɨ pɨrɨcɨ aꞌini muꞌuri ramuaꞌareeracaꞌa tɨ aɨn pueenyaꞌa ɨ tavastaraꞌa.
\v 13 Aj puꞌi Jesús aun eꞌireꞌenye ɨ huaꞌa jemi, ajta raꞌantyɨꞌɨpɨꞌɨ ɨ pan. Aj puꞌi huaꞌuraꞌɨpɨꞌɨte. Ayaa pu cheꞌeta naꞌa huarɨj aɨjna cɨmeꞌe ɨ hueꞌite.
\p
\v 14 Puꞌuri iꞌi hueica tɨ Jesús ayan huataseijre aɨme jemi ɨ maj jamuan áꞌujhuaꞌanyaꞌa tɨꞌɨj ari aꞌitáraa huaꞌa tzajtaꞌa ɨ mej meri huacuii.
\s Jesús pu jamuan tiꞌixa ɨ Pedro
\p
\v 15 Matɨꞌɨj meri tyuꞌucuaa, Jesús pu ayan tiraataꞌixaa ɨ Simón tɨ ajta iꞌi Pedro tɨcɨn:
\p ―Simón, mɨ pej yaujraꞌan pueen ɨ Juan, ¿ni tzaa peyan eitzeꞌe nyexeꞌeveꞌe maj nuꞌu cai amɨme?
\p Ajta aɨn Pedro, ayaa pu tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Ee xaa nyaꞌu, nyavastaraꞌa. Muaa pa yeehui ramuaꞌaree nyaj muaxeꞌeveꞌe.
\p Jesús pu ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Pataꞌaj yeehui rɨꞌɨ tihuaꞌuchaɨn ɨ nyatɨꞌɨrijmuaꞌa.
\p
\v 16 Ajtahuaꞌa pu Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Simón, mɨ pej yaujraꞌan pueen ɨ Juan, ¿ni qui panxeꞌeveꞌe?
\p Ayaa pu tyuꞌutanyúu tɨcɨn:
\p ―Ee xaa nyaꞌu, nyavastaraꞌa. Muaa paj ramuaꞌaree nyej muaxeꞌeveꞌe.
\p Jesús pu ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Pataꞌaj rɨꞌɨ huaꞌuruuren paɨme ɨ mej nyeetzi jemi tyujsaꞌɨrihuaꞌa muaꞌayeꞌi.
\p
\v 17 Ajtahuaꞌa pu ayan cheꞌeta naꞌa tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―Simón, mɨ pej yaujraꞌan pueen ɨ Juan, ¿ni qui peyan tzaahuatiꞌiraꞌa cɨn nyexeꞌeveꞌe?
\p Ajta aɨn Pedro, aꞌij pu puaꞌa raataꞌa tɨ Jesús ayan cheꞌeta naꞌa hueica tiraataihuaꞌuriꞌi tɨ puaꞌa nuꞌu ayan raxeꞌevaꞌacaa. Aj puꞌi ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Nyavastaraꞌa, muaa paj yeehui nain cɨn ruꞌumuaꞌaree. Muaa paj peyan ramuaꞌaree nyaj xaa muaxeꞌeveꞌe.
\p Jesús pu ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Pataꞌaj rɨꞌɨ tihuaꞌuchaɨn ɨ mej nyeetzi jemi tyujsaꞌɨrihuaꞌa muaꞌayeꞌi.
\p
\v 18 Ayaa nu hui tiꞌimueꞌixaateꞌe tzaahuatiꞌiraꞌa cɨmeꞌe. Patɨꞌɨj pauj paꞌarɨꞌɨstacaꞌa, ayaa papuꞌu tiꞌiteꞌechetyahuaꞌa pej pi axaahua áꞌuchaꞌacanyeꞌen aꞌij tɨ timuaꞌaranajchacaꞌa. Ma ajta, majcaꞌi huayee, patɨꞌɨj peri vastacɨraꞌitan, ayaa papuꞌu hui ajméijcaꞌataxɨꞌɨsin tɨ ij aꞌatɨ ayan muꞌucachejteꞌen. Aɨ pu muaꞌaviꞌitɨn aꞌu paj cai aꞌuyeꞌimɨꞌɨ. ―Ayaa pu tiraataꞌixaa aɨjna ɨ Jesús.
\p
\v 19 Ayaa pu een cɨn tyuꞌutaxajtacaꞌa ɨ Jesús mej mi meyan raamuaꞌaree aꞌij tɨ yeꞌi tíꞌimɨꞌɨni aɨjna ɨ Pedro, tɨ ajta cɨn rɨꞌɨ tiraataꞌasin ɨ Dioj. Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa aɨjna ɨ Pedro tɨcɨn:
\p ―Paucheꞌe peyan naꞌastijraꞌa asta panaꞌa cai huamɨꞌɨni.
\s Cɨmeꞌen aɨjna tɨ Jesús jamuan áꞌuchaꞌacanyaꞌa, tɨ ajta Jesús raataxeꞌeve
\p
\v 20 Aj puꞌi Pedro pɨ aꞌureꞌeve tɨꞌɨj raaseij tɨ cujtaꞌan huamaꞌacaa aɨjna tɨ Jesús raxeꞌevaꞌacaa. Aɨ pu aɨn pueenyaꞌa tɨ ayan eꞌicaujtutzi an taviitzeꞌen ɨ Jesús matɨꞌɨj tiꞌicuaꞌacaa, tɨ ajta ayan tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn aɨjna ɨ Jesús: “Tavastaraꞌa, ¿aꞌatani hui muaatatuiireꞌesin aɨme jemi?”
\v 21 Tɨꞌɨj Pedro ayan raaseij, ayaa pu tiraataihuaꞌuriꞌi tɨcɨn:
\p ―Ari amɨjna, nyavastaraꞌa, ¿aꞌiqui tiꞌitɨj raruuren?
\p
\v 22 Aj puꞌi Jesús ayan tiraataꞌixaa tɨcɨn:
\p ―Capu hui mueetzi jetze ruxeꞌeveꞌe tɨ puaꞌa ayan naꞌaraanajchi tɨ aɨn ayan ruuri huatyaturan asta nyanaꞌa cai yan uvéꞌenyen. Pataꞌaj peyan naꞌastijraꞌa inyeetzi. ―Ayaa pu tiraataꞌixaa.
\p
\v 23 Aɨj mu cɨn meyan taꞌutanamuajriꞌi yee tɨ nuꞌu cai aꞌanaj mɨꞌɨni aɨjna ɨ aꞌatɨ tɨ Jesús jamuan áꞌuchaꞌacanyaꞌa. Ma ajta, capu ayan tyuꞌutaxajtacaꞌa aɨjna ɨ Jesús tɨ nuꞌu cai mɨꞌɨni silu capu jetzen ruxeꞌevaꞌacaa tɨ puaꞌa aɨn aꞌatɨ ayan ruuri huatyaturan asta naꞌa cai uvéꞌenyen ɨ Jesús.
\s Ayaa pu raꞌantipuaꞌari ɨ Juan
\p
\v 24 Nyaa nu nyaɨn pueen i nyaj Jesús jamuan áꞌuchaꞌacanyaꞌa. Nyajta nu neyan nyaɨjna cɨn tiꞌityáxajta. Nyajta neyan tiraꞌutéyuꞌuxacaꞌa. Tyajta ityan, ayaa tu ramuaꞌaree tɨ ayan tiꞌayajna aꞌij nyaj tiꞌityáxajta.
\p
\v 25 Capu tiꞌiseicaj naꞌa ɨ seica tɨ Jesús ayan tyuꞌuruu. Tɨ puaꞌa meyan nain aꞌuyúꞌuxancheꞌe, ayaa pu tinaꞌamitejteꞌe tɨ cai yan japuan áꞌavejri ɨ chaanaca japua nain ɨ yuꞌuxari tɨ ayan tyuꞌujxéꞌeveꞌencheꞌe mej tyaꞌuyúꞌuxan.