\id 2PE
\h 2 PEDRO
\mt Chaca quityi nu nguscua San Pedro, nu ndyaa ca slo ñati̱ jiˈi̱ Jesucristo nu ndiˈi̱ tyijyuˈ
\c 1
\p
\v 1 Simón Pedro laca naˈ; ndyuˈni naˈ cña jiˈi̱ Jesucristo, chaˈ cua ngusubi Ni ˈna chaˈ tsaˈa naˈ ta naˈ chaˈ tsoˈo jiˈi̱ Cristo loˈo nguˈ xaˈ quichi̱. Loˈo nu juani nscua naˈ quityi re chaˈ tsaa slo lcaa ñati̱ nu ngusñi chaˈ jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi ñiˈya̱ nu ngusñi na jiˈi̱. Xcuiˈ chaˈ liñi nduˈni ycuiˈ Ndyosi nu Xuˈna na, la cuiˈ Jesucristo nu ndyuˈni lyaá jiˈna jiˈi̱ nu cuxi laca biˈ; biˈ chaˈ stuˈba ti laca lcaa na cuentya jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi, tsoˈo tsa ndyaca jiˈi̱ lcaa na cuentya jiˈi̱ Ni.
\p
\v 2 Cua nchca cuayáˈ tsoˈo tiˈ ma̱ chaˈ jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi, loˈo juaˈa̱ nchca cuayáˈ tiˈ ma̱ chaˈ jiˈi̱ Jesús nu Xuˈna na; biˈ chaˈ ndiˈya̱ ntiˈ naˈ: ñaˈa̱ ti cuaˈni Ni chaˈ tsoˈo loˈo ma̱ lcaa tsa̱, loˈo juaˈa̱ cuaˈni Ni chaˈ ti̱ ti tyiˈi̱ tyiquee ma̱ lcaa hora.
\s Ñiˈya̱ ntsuˈu chaˈ caca sca ñati̱ jiˈi̱ Jesucristo 
\p
\v 3 Cua nda Ni chacuayáˈ jiˈna chaˈ caja chalyuu nu ná ngaˈa̱ chaˈ tye jiˈna, juaˈa̱ cua nda Ni chacuayáˈ jiˈna chaˈ tyiˈi̱ na chalyuu ñiˈya̱ nu ntiˈ Ni chaˈ tyiˈi̱ ñati̱ jiˈi̱ Ni; biˈ chaˈ nchca jiˈna, chaˈ nxtyucua Ni jiˈna. Cua ngusubi Ni jiˈna, cua nda Ni chacuayáˈ jiˈna chaˈ tyuloo na jiˈi̱ ycuiˈ Ni; loˈo juaˈa̱ cua ngua cuayáˈ tiˈ na chaˈ ngaˈaa ntsuˈu chaca nu tlyu la, ngaˈaa ntsuˈu chaca nu nchca la jiˈi̱.
\v 4 Tlyu tsa ycuiˈ Ndyosi, loˈo juaˈa̱ nchca jiˈi̱ Ni cuaˈni Ni lcaa lo cña; juaˈa̱ nchca cuayáˈ tiˈ na chaˈ xcuiˈ chaˈ liñi laca nu nchcuiˈ ycuiˈ Ndyosi. Loˈo juaˈa̱ ndu̱ tiˈ na chaˈ caja chaˈ tlyu biˈ jiˈna nu cua nchcuiˈ Ni loˈo na chaˈ tyacua jiˈna. Cua nguaˈni lyaá Ni jiˈna jiˈi̱ nu cuxi nu ntsuˈu jiˈna, chaˈ ngaˈaa caca cuaˈni chaˈ cuxi biˈ ngana jiˈna; lcaa chaˈ cuxi nu ndiya tsa tiˈ na jiˈi̱, biˈ laca nu nduˈni ñuˈu̱ jiˈna nde chalyuu. Pana juani nduˈni Ni chaˈ tyajaˈa̱ tyiquee na cuaˈni na lcaa chaˈ tsoˈo, ñiˈya̱ nu ntiˈ ycuiˈ Ndyosi chaˈ cuaˈni na.
\v 5 Biˈ chaˈ tyucui tyiquee ma̱, loˈo tyucui juersa jiˈi̱ ma̱, cuaˈni ma̱ xcuiˈ chaˈ tsoˈo biˈ, chaˈ culuˈu ma̱ jiˈi̱ xaˈ ñati̱ chaˈ chañi chaˈ cua ngusñi ma̱ chaˈ jiˈi̱ Jesucristo. Loˈo juaˈa̱ ntsuˈu chaˈ caca cuayáˈ la tiˈ ma̱ lcaa chaˈ, ñaˈa̱ chaˈ nu ndiya la tiˈ ycuiˈ Ni.
\v 6 Ntsuˈu chaˈ ca cuayáˈ la tiˈ ma̱ ñiˈya̱ ntsuˈu chaˈ jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi; liˈ taca cuaˈa tsoˈo ma̱ jiˈi̱ ycuiˈ ca ma̱, chaˈ ngaˈaa cuaˈni nu cuxi ngana jiˈi̱ ma̱. Si taca cuaˈa tsoˈo ma̱ jiˈi̱ ycuiˈ ca ma̱, liˈ talo tsa ma̱ jiˈi̱ nu cuxi. Nu loˈo taca talo ma̱ jiˈi̱ lcaa chaˈ cuxi, liˈ taca tyiˈi̱ ma̱ ñiˈya̱ ntiˈ ycuiˈ Ni chaˈ tyiˈi̱ ma̱ nde chalyuu.
\v 7 Si juaˈa̱ ntiˈ ma̱ chaˈ tyiˈi̱ ma̱ chalyuu, liˈ ngaˈa̱ chaˈ cuaˈni tyacaˈa ma̱ jiˈi̱ tyaˈa ñati̱ ma̱; ntsuˈu chaˈ tsoˈo ti caca tyiquee ma̱ ñaˈa̱ ma̱ jiˈi̱ lcaa ñati̱.
\p
\v 8 Si nduˈni ma̱ lcaa lo cña biˈ, si juaˈa̱ ti nduˈni ma̱ loˈo ndiˈi̱ ma̱ chalyuu, liˈ caca cuayáˈ la tiˈ ma̱ ñiˈya̱ ntsuˈu lcaa chaˈ jiˈi̱ Jesucristo nu Xuˈna na. Ná ca taja tiˈ ma̱, chaˈ tsoˈo tsa cuaˈnijoˈo ma̱ jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi liˈ.
\v 9 Pana si ná nduˈni ma̱ lcaa lo chaˈ biˈ, si ná ndiˈi̱ tsoˈo ma̱ juaˈa̱, laca ma̱ ñiˈya̱ laca sca nu cuityi̱ˈ nu ndacu̱ˈ ycuiˈ ca ti yu cloo yu. Ngaˈaa ntiˈ yu cuityi̱ˈ biˈ tyiˈu tiˈ yu ñiˈya̱ nguaˈni lubii ycuiˈ Ndyosi neˈ cresiya jiˈi̱ yu, nu loˈo ngüityi̱ Ni chaˈ cuxi nu ntsuˈu neˈ cresiya jiˈi̱ yu.
\v 10 Biˈ chaˈ ñaˈa̱ ti tya cuaˈni la ma̱ lcaa chaˈ tsoˈo biˈ, ñiˈya̱ nu nguscua naˈ tya clyo; juaˈa̱ tyiˈu la tiˈ ma̱ chaˈ cua ngusubi ycuiˈ Ndyosi jiˈi̱ ma̱, chaˈ caca ma̱ ñati̱ jiˈi̱ ycuiˈ Ni. Loˈo liˈ ná ngaˈa̱ chaˈ chcunaˈ ma̱, si juaˈa̱ cuaˈni ma̱ lcaa lo chaˈ tsoˈo biˈ;
\v 11 ndyaˈa̱ ma̱ lo tyucui̱i̱ jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi liˈ. Juaˈa̱ caca ycuiˈ Jesucristo nu Xuˈna na loo jiˈi̱ ma̱, biˈ laca nu ndyuˈni lyaá jiˈna; ná ngaˈa̱ chaˈ tye tsa̱ chaˈ laca ycuiˈ Ni loo, loˈo liˈ tsoˈo ti tyatí̱ na ca su ntucua ycuiˈ Ni.
\p
\v 12 Tya tyu̱u̱ quiyaˈ ntiˈ naˈ chcuiˈ naˈ loˈo ma̱ cuentya jiˈi̱ lcaa chaˈ liñi jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi, masi cua jlo tiˈ ma̱ chaˈ biˈ. Loˈo juaˈa̱ jlo tiˈ naˈ chaˈ ngusñi tsoˈo ma̱ lcaa chaˈ nu nscua naˈ biˈ;
\v 13 pana laja loˈo tya luˈú naˈ, cuaˈni naˈ chaˈ ná cjlyaa tiˈ ma̱ jiˈi̱ chaˈ liñi biˈ. Tsoˈo la si cuaˈni naˈ juaˈa̱, ntiˈ naˈ,
\v 14 chaˈ cua jlo tiˈ naˈ chaˈ cua tye ti chaˈ jnaˈ nde chalyuu; cua ndachaˈ Jesucristo nu Xuˈna na ˈna chaˈ cua ngulala ti cajaa naˈ.
\v 15 Pana cuaˈni naˈ chaˈ tyanu chaˈ biˈ loˈo ma̱, chaˈ taca tyiˈu tiˈ ma̱ chaˈ tsoˈo jiˈi̱ Jesucristo biˈ lcaa tsa̱, masi cua ngujuii naˈ.
\s Nu nguˈ nu cua naˈa̱ chaˈ tlyu tsa chaˈ ntsuˈu jiˈi̱ ycuiˈ Jesucristo
\p
\v 16 Siˈi cña cua̱ nu nguaˈya hique ti ya ngua chaˈ nu nchcuiˈ ya loˈo ma̱, nu loˈo ndachaˈ ya jiˈi̱ ma̱ chaˈ tlyu tsa chaˈ caca jiˈi̱ ycuiˈ Jesucristo nu Xuˈna na nu loˈo ca̱a̱ yu chaca quiyaˈ. Ycuiˈ cuare cua naˈa̱ ya jiˈi̱ Jesús loˈo tlyu tsa chaˈ ntsuˈu jiˈi̱ yu;
\v 17 nguaˈni tlyu ycuiˈ Ndyosi Sti Jesús jiˈi̱ yu, ndubi tsa ñaˈa̱ ngua tyucui ñaˈa̱ loo Jesús loˈo xee jiˈi̱ ycuiˈ Ni liˈ. Masi ná naˈa̱ ya jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi nu laca loo jiˈi̱ lcaa xuˈna chalyuu, pana jlo tiˈ ya chaˈ ngutiˈi̱ Ni cacua ti tsa̱ biˈ, chaˈ liˈ ndyuna ya loˈo nchcuiˈ Ni loˈo nguˈ. Ndiˈya̱ nacui̱ Ni: “Nu nde laca Sñiˈ naˈ nu tyacaˈa tsa ˈna. Tsoˈo tsa ntsuˈu tyiquee naˈ ñaˈa̱ naˈ jiˈi̱ yu”, nacui̱ Ni.
\v 18 Ycuiˈ cuare cua ndyuna ya chaˈ nu nchcuiˈ Xtyiˈi Ni nu ntucua nde cua̱, chaˈ loˈo cuare ngutiˈi̱ ya lo xlya caˈya biˈ nu ngua tsa̱ biˈ.
\p
\v 19 Juaˈa̱ ngua chaˈ taca ca cuayáˈ tiˈ na chaˈ liñi tsa laca lcaa chaˈ nu cua nchcuiˈ jyoˈo cusuˈ nu ngua tuˈba jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi cua saˈni la. Tsoˈo si taquiyaˈ na jiˈi̱ chaˈ biˈ, chaˈ ñiˈya̱ laca sca xee ndubi nu tsoˈo tsa ntyijiˈi̱ xee su talya ñaˈa̱, juaˈa̱ laca chaˈ jiˈi̱ Jesús biˈ. Culuˈu biˈ tyucui̱i̱ tsoˈo su ngaˈa̱ chaˈ tsaa na ñaˈa̱ cuayáˈ nu quixee tsa̱ biˈ. Liˈ tyuˈu tucua sca cuii tlyu nu ntyucua nde nguxee; biˈ laca ñiˈya̱ laca Cristo, chaˈ nda yu xee nu tyuˈú neˈ cresiya jiˈna.
\v 20 Ntsuˈu chaˈ ca cuayáˈ tiˈ ma̱ chaˈ ná tucui caca culuˈu jiˈi̱ ñati̱ ñiˈya̱ nu ndyuˈu sca chaˈ nu nguscua jyoˈo cusuˈ jiˈna lo quityi jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi saˈni la. Sca ti si xtyucua Xtyiˈi ycuiˈ Ndyosi jiˈi̱ nguˈ chaˈ caca cuayáˈ tsoˈo tiˈ nguˈ, liˈ taca culuˈu nguˈ chaˈ biˈ jiˈi̱ xaˈ ñati̱ cuentya jiˈi̱ ycuiˈ Ni.
\v 21 Lcaa ñati̱ nu ngua tuˈba jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi saˈni la ni, ná nchcuiˈ nguˈ cua ñaˈa̱ ca chaˈ nu ndiya ti tiˈ nguˈ, nu loˈo nchcuiˈ nguˈ cuentya jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi; xcuiˈ chaˈ nu nda Xtyiˈi ycuiˈ Ndyosi loˈo nguˈ biˈ, biˈ laca chaˈ nu nchcuiˈ nguˈ cuentya jiˈi̱ ycuiˈ Ni.
\c 2
\s Ñati̱ nu ncluˈu chaˈ cuiñi jiˈi̱ nguˈ
\p
\v 1 Cua ntsuˈu xi nguˈ cuiñi nu ngutiˈi̱ laja nguˈ Israel saˈni la; tuˈba jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi ngua nguˈ, nacui̱ ycuiˈ nguˈ cuiñi biˈ. La cuiˈ juaˈa̱ tyuˈu tucua ñati̱ cuiñi laja cuˈma̱ nde loo la; liˈ culuˈu nguˈ cuiñi biˈ jiˈi̱ ma̱, culuˈu nguˈ cua ñaˈa̱ ca chaˈ nu caˈya hique ycuiˈ ca nguˈ. Loˈo liˈ ñacui̱ nguˈ biˈ chaˈ cuentya jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi nchcuiˈ nguˈ. Si cuna ma̱ chaˈ nu chcuiˈ nguˈ biˈ, liˈ xana chaˈ cusu̱u̱ jiˈi̱ ma̱ loˈo tyaˈa ma̱ ñaˈa̱ cuayáˈ nu tyaˈbe tyaˈa ma̱. Liˈ caca ma̱ tucua latya ma̱ xquiˈya chaˈ cuiñi biˈ. Tlyu tsa cña nu nguaˈni ycuiˈ nu Xuˈna na chaˈ cuaˈni lyaá Ni jiˈi̱ lcaa na loˈo jiˈi̱ nguˈ biˈ, pana ná ntiˈ nu nguˈ cuiñi biˈ chaˈ caca ycuiˈ Ndyosi Xuˈna nguˈ biˈ tsiyaˈ ti; ná ntsuˈu chaˈ tsiyaˈ ti jiˈi̱ nguˈ biˈ loˈo ycuiˈ Ndyosi, biˈ chaˈ yala ti tye chaˈ jiˈi̱ nu nguˈ cuiñi biˈ.
\v 2 Loˈo juaˈa̱ cua nscua chaˈ taquiyaˈ tyu̱u̱ tyaˈa nguˈ tyaˈa na jiˈi̱ chaˈ nu nchcuiˈ nu nguˈ cuiñi biˈ; loˈo nguˈ tyaˈa na biˈ cuaˈni nguˈ chaˈ subaˈ loˈo tyaˈa nguˈ liˈ, ñiˈya̱ nu culuˈu nguˈ cuiñi biˈ jiˈi̱ nguˈ chaˈ cuaˈni nguˈ. Ná tsoˈo juaˈa̱. Nu nguˈ nu ná ngusñi chaˈ jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi tsiyaˈ ti ni, quiñaˈa̱ tsa chaˈ cuxi chcuiˈ nguˈ biˈ jiˈna liˈ.
\v 3 Loˈo juaˈa̱ ndacui tsa tiˈ nguˈ cuiñi biˈ jiˈi̱ na nu ntsuˈu jiˈi̱ ma̱; ntiˈ tsa nguˈ cuaˈni nguˈ ngana jiˈi̱ ma̱, biˈ chaˈ tajuaˈ ti chcuiˈ nguˈ chaˈ cuiñi ti loˈo ma̱. Pana ntsuˈu chaˈ xcubeˈ Ni jiˈi̱ nguˈ cuiñi biˈ, chaˈ cua saˈni cua nchcuiˈ Ni chaˈ ná tsoˈo cuaˈni nguˈ chaˈ cuxi juaˈa̱. Siˈi na lajaˈ ycuiˈ Ni; jlo tiˈ Ni ñiˈya̱ nduˈni nguˈ cuiñi biˈ, loˈo juaˈa̱ cuaˈni tye Ni jiˈi̱ nguˈ biˈ yala ti.
\p
\v 4 Nu cua saˈni ni, ná nguaˈni clyu tiˈ ycuiˈ Ndyosi jiˈi̱ nu nguˈ xca̱ jiˈi̱ Ni nu ntsuˈu quiˈya jiˈi̱; nguxcua̱a̱ Ni jiˈi̱ nguˈ xca̱ nu xñaˈa̱ biˈ, ndyaa nguˈ nde ca bilyaa, ca su talya ñaˈa̱ tsiyaˈ ti. Ndyaaca̱ˈ nguˈ xca̱ biˈ loˈo ju̱u̱ chcua̱, chaˈ ca biˈ tyanu nguˈ ñaˈa̱ cuayáˈ nu cuaˈni cuayáˈ Ni jiˈi̱ lcaa ñati̱ chalyuu, loˈo jiˈi̱ nguˈ xca̱ biˈ.
\v 5 Lcaa ñati̱ chalyuu nu ngua tya saˈni la nu ná ndaquiyaˈ jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi ni, ná nguaˈni clyu tiˈ Ni jiˈi̱ nguˈ biˈ; nguaˈni Ni chaˈ nguaˈya tyo clyaa, ñiˈya̱ ndachaˈ Ni jiˈi̱ nguˈ biˈ chaˈ caca. Cua nchcuiˈ jyoˈo Noé chaˈ jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi loˈo lcaa ñati̱, pana ná nduna nguˈ biˈ. Ngujuii lcaa nguˈ biˈ liˈ; sca ti nu Noé biˈ loˈo cati tyaˈa ñati̱ jiˈi̱, nguaˈni lyaá Ni jiˈi̱ nguˈ biˈ, chaˈ nguaˈa̱ jyaca̱ nguˈ biˈ jiˈi̱ chaˈ nu nchcuiˈ Ni loˈo nguˈ.
\v 6 La cuiˈ ti chaˈ ngua cuxi jiˈi̱ nguˈ quichi̱ Sodoma loˈo jiˈi̱ nguˈ quichi̱ Gomorra, chaˈ cuxi tsa nguaˈni nguˈ biˈ; nguaˈni ñuˈu̱ Ni tsiyaˈ ti jiˈi̱ tyucuaa quichi̱ biˈ. Loˈo ndye ndyaqui̱ quichi̱ biˈ, jii loˈo nchcubiˈ tya ndyanu su nscua quichi̱ biˈ nquichaˈ. Juaˈa̱ nguaˈni ycuiˈ Ndyosi nu ngua liˈ, chaˈ ca cuayáˈ tiˈ lcaa ñati̱ nu ndiya tiˈ nduˈni lcaa lo chaˈ cuxi, masi juani ti, masi nde loo la; xcubeˈ Ni jiˈi̱ nguˈ biˈ ñaˈa̱ cuayáˈ nu tye chaˈ jiˈi̱ nguˈ biˈ tsiyaˈ ti.
\v 7 Sca ti jyoˈo Lot, ngulo Ni jiˈi̱ yu chaˈ ngutuˈu yu quichi̱ Sodoma biˈ; biˈ chaˈ sca ti nu cusuˈ Lot biˈ ná ngujuii yu loˈo ndye chaˈ jiˈi̱ quichi̱ Sodoma biˈ. Ñati̱ tsoˈo ngua Lot; biˈ chaˈ ngulacua tsa tiˈ yu, lye tsa ngua xñiˈi̱ tiˈ yu, xquiˈya lcaa chaˈ subaˈ, lcaa chaˈ cuxi nu nguaˈni lcaa ñati̱ quichi̱ biˈ.
\v 8 Tsoˈo tyiquee ycuiˈ Lot biˈ, lcaa tsa̱ lye tsa ndube tiˈ yu loˈo naˈa̱ yu lcaa chaˈ cuxi biˈ; quiñaˈa̱ tsa ngulacua tiˈ yu loˈo ndyuna yu lcaa chaˈ subaˈ nu nchcuiˈ nguˈ quichi̱ biˈ.
\v 9 Juaˈa̱ caca cuayáˈ tiˈ na chaˈ nchca jiˈi̱ ycuiˈ nu Xuˈna na cuaˈni lyaá Ni jiˈi̱ ñati̱ nu tsoˈo cresiya jiˈi̱, chaˈ ná tyiji̱loo nu cuxi jiˈi̱ nguˈ biˈ. Nu loˈo cuaˈni cuayáˈ Ni jiˈi̱ lcaa ñati̱ ni, jlo tiˈ Ni ti jiˈi̱ xcubeˈ Ni. Cua jlo tiˈ Ni tilaca laca nu ntsuˈu chaˈ cuxi tyiquee.
\p
\v 10 Loˈo ñati̱ nu xcuiˈ chaˈ subaˈ nduˈni ni, lye la xcubeˈ Ni jiˈi̱ nguˈ biˈ, chaˈ ná ndaquiyaˈ nguˈ biˈ tsiyaˈ ti jiˈi̱ nguˈ nu laca loo jiˈi̱ nguˈ; ná ndube tiˈ nguˈ biˈ tsiyaˈ ti, chaˈ tyixi tsa tyiquee nguˈ. Ná ntsi̱i̱ nguˈ biˈ, masi chcuiˈ caˈa̱ nguˈ jiˈi̱ nguˈ xca̱ jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi.
\v 11 Pana nu nguˈ xca̱ jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi ni, nguula la nguˈ xca̱ biˈ, nchca la jiˈi̱ nguˈ xca̱ que ñati̱ chalyuu ti; ni ná nchcuiˈ nguˈ xca̱ chaˈ subaˈ jiˈi̱ ñati̱ chalyuu, ná nsta biˈ quiˈya hichu̱ˈ nu nguˈ cuxi slo ycuiˈ nu Xuˈna na.
\p
\v 12 Ñiˈya̱ laca naˈni quixi̱ˈ nu ná nchca culacua tiˈ, juaˈa̱ laca nu ñati̱ cuxi biˈ, chaˈ xcuiˈ chaˈ subaˈ nchcuiˈ nguˈ biˈ jiˈi̱ lcaa chaˈ nu ná nchca cuayáˈ tiˈ nguˈ jiˈi̱. Nxñi na jiˈi̱ naˈni tyaala nu ntsuˈu neˈ quixi̱ˈ, ndyujuii na jiˈi̱ niˈ liˈ. Loˈo juaˈa̱ nu nguˈ cuxi biˈ, tyaala nguˈ chaˈ ntiˈ nguˈ cuaˈni ñuˈu̱ nguˈ jiˈi̱ lcaa lo na tsoˈo; pana tye chaˈ jiˈi̱ nguˈ biˈ tsiyaˈ ti nde loo la,
\v 13 chcubeˈ nguˈ biˈ ñiˈya̱ nu nguxcubeˈ ycuiˈ nguˈ jiˈi̱ xaˈ ñati̱. Tsa̱ loˈo talya nduˈni subaˈ nguˈ cuxi biˈ, chaˈ ná nchca taja tiˈ nguˈ biˈ nduˈni nguˈ chaˈ cuxi biˈ; ná nchca tyujuˈu tiˈ nguˈ biˈ tsiyaˈ ti, masi cuxi tsa cña nu ndyuˈni nguˈ. Loˈo juaˈa̱ stuˈba ti ndyuˈu tiˈi̱ nguˈ biˈ loˈo ma̱ loˈo ndyuˈni ma̱ taˈa, ñiˈya̱ si chañi chaˈ tyaˈa na laca nguˈ biˈ. 
\p
\v 14 Xcuiˈ chaˈ subaˈ ndaˈya hique nguˈ cuxi biˈ loˈo ñaˈa̱ nguˈ jiˈi̱ sca nu cunaˈa̱, chaˈ ná tye chaˈ ntiˈ nguˈ biˈ cuaˈni subaˈ nguˈ loˈo. Loˈo juaˈa̱ hora ti culuˈu nguˈ biˈ chaˈ cuxi jiˈi̱ xaˈ ñati̱ nu bilya ca cuayáˈ tsoˈo tiˈ chaˈ jiˈi̱ Jesucristo. Lye tsa ngua tsaˈa̱ nguˈ cuiñi biˈ jiˈi̱ lcaa lo chaˈ cuxi, biˈ chaˈ lye tsa ndacui tiˈ nguˈ biˈ; ná ngaˈa̱ chaˈ tyaalaˈ jiˈi̱ nguˈ biˈ tsiyaˈ ti. Pana cua nda ycuiˈ Ndyosi yabeˈ jiˈi̱ nguˈ cuiñi biˈ;
\v 15 cua nguxtyanu nguˈ biˈ tyucui̱i̱ su tsaa na ca slo ycuiˈ Ndyosi, xaˈ tyucui̱i̱ ngusñi nguˈ biˈ. Loˈo juaˈa̱ ngunaˈ tsa ndyaˈa̱ nguˈ biˈ juani, chaˈ la cuiˈ tyucui̱i̱ su ngutaˈa̱ jyoˈo cusuˈ Balaam sñiˈ Beor ndyaˈa̱ nguˈ biˈ juani. Nu Balaam biˈ ngua tiji̱ˈ tsa tiˈ jiˈi̱ cñi, biˈ chaˈ nguaˈni yu cña cuxi, chaˈ caja la cñi jiˈi̱ yu ngua tiˈ yu.
\v 16 Tuˈba jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi ngua nu Balaam biˈ nquichaˈ; biˈ chaˈ nguaˈni ycuiˈ Ni chaˈ nchcuiˈ huru jiˈi̱ yu loˈo yu biˈ, chaˈ xcutsi̱i̱ niˈ jiˈi̱ yu biˈ, chaˈ ngaˈaa cuaˈni la yu cña cuxi biˈ.
\p
\v 17 Taca chcuiˈ na chaˈ laca nu nguˈ cuiñi biˈ ñiˈya̱ laca sca pilya nu ngüityi tsiyaˈ ti, nu ngaˈaa ntsuˈu hitya neˈ. La cuiˈ juaˈa̱ laca nguˈ biˈ ñiˈya̱ laca sca coo ngati̱ ti, nu nxna tsa xquiˈya cuiˈi̱, pana ná nduˈni biˈ chaˈ caˈya tyo; na ndyaˈa̱ ti biˈ nde cua̱. Loˈo nu nguˈ cuiñi biˈ ni, ná ntsuˈu chaˈ tsoˈo tyiquee nguˈ tsiyaˈ ti, biˈ chaˈ ntsuˈu chaˈ tsaa nguˈ biˈ ca su talya tsa ñaˈa̱; ca jua cua ngüiñá ycuiˈ Ndyosi sca seˈi̱ nu cuxi tsa ñaˈa̱, su tsaa nguˈ nu nduˈni juaˈa̱.
\v 18 Jlo tsa tiˈ nu nguˈ cuiñi biˈ ñiˈya̱ chcuiˈ nguˈ sca chaˈ tsoˈo, pana tucua lo chaˈ ntsuˈu tyiquee nguˈ biˈ; na cñiloˈo nguˈ biˈ jiˈi̱ nguˈ nu ngusñi ca ti chaˈ tsoˈo jiˈi̱ Jesucristo, chaˈ loˈo nguˈ cuaˈni subaˈ nguˈ chaca quiyaˈ ntiˈ nu nguˈ cuiñi biˈ. Ñiˈya̱ nguaˈni nguˈ chaˈ cuxi tya tsubiˈ la, nu loˈo bilya cuna nguˈ chaˈ tsoˈo jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi, juaˈa̱ ntiˈ nguˈ cuiñi biˈ chaˈ cuaˈni nguˈ chaca quiyaˈ.
\v 19 Nchcuiˈ nu nguˈ cuiñi biˈ loˈo xaˈ la nguˈ chaˈ ná ntsuˈu chaˈ taquiyaˈ nguˈ jiˈi̱ lcua ti cña nu culo ycuiˈ Ndyosi jiˈi̱ nguˈ, chaˈ cua ngulaá nguˈ jiˈi̱ chaˈ biˈ, nacui̱ nguˈ cuiñi biˈ; pana bilya ca cuayáˈ tiˈ nu nguˈ cuiñi biˈ, chaˈ ycuiˈ ca nguˈ laca nguˈ msu jiˈi̱ lcaa chaˈ cuxi nu nduˈni nguˈ. Cua ñaˈa̱ ca ñati̱ nu ta chacuayáˈ jiˈi̱ nu cuxi chaˈ tyiji̱loo jiˈi̱, la cuiˈ hora biˈ laca nu cuxi xuˈna ñati̱ biˈ liˈ.
\v 20 Cuxi la caca jiˈi̱ ñati̱ nu cua nguxtyanu jiˈi̱ chaˈ cuxi tsaca quiyaˈ, loˈo liˈ ta chacuayáˈ jiˈi̱ nu cuxi chaˈ tyiji̱loo jiˈi̱ chaca quiyaˈ; na cua ngulaá ñati̱ biˈ jiˈi̱ lcaa chaˈ cuxi nu ntsuˈu nde chalyuu nquichaˈ, na cua ngua tsaˈa̱ jiˈi̱ Jesucristo nu Xuˈna na, chaˈ biˈ laca nu nguaˈni lyaá jiˈna.
\v 21 Tsoˈo la si ná ngua tsaˈa̱ nguˈ tsiyaˈ ti jiˈi̱ tyucui̱i̱ liñi su tsaa na ca slo ycuiˈ Ndyosi; ná tsoˈo si ngua cuayáˈ tiˈ nguˈ, loˈo liˈ nguxtyanu nguˈ tyucui̱i̱ liñi su tsaa na ca slo Ni. Ngaˈaa ndaquiyaˈ nguˈ biˈ jiˈi̱ chaˈ nu cua nda Cristo loˈo na liˈ.
\v 22 Loˈo ñaˈa̱ na jiˈi̱ ñati̱ nu cua nguxtyanu chaˈ jiˈi̱ Cristo, liˈ caca cuayáˈ tiˈ na chaˈ liñi tsa ndyuˈu chaˈ nu nchcuiˈ nguˈ ndiˈya̱: “Sca xneˈ nu ndyacui̱ na nu ndyacu niˈ, hora ti tsaa niˈ cacu niˈ na nu ndyacui̱ niˈ chaca quiyaˈ. Loˈo juaˈa̱ sca cubeˈ tana ni, loˈo cua ndyaata niˈ chcu, hora ti xtyu̱u̱ niˈ ca su ntsuˈu nanaˈ chaˈ xtyii niˈ chaca quiyaˈ.”
\c 3
\s Ndiˈya̱ caca loˈo ca̱a̱ ycuiˈ nu Xuˈna na
\p
\v 1 Cuˈma̱ nguˈ tyaˈa tsoˈo na, cua nguscua naˈ sca quityi ndyaa slo cuˈma̱ tya tsubiˈ la. Nu juani nde nscua naˈ chaca quityi, chaˈ ca tyiˈu tiˈ ma̱ lcaa chaˈ nu jiˈi̱ Cristo, chaˈ juaˈa̱ caca culacua tsoˈo tiˈ ma̱ lcaa hora.
\v 2 Ntsuˈu chaˈ tyiˈu tiˈ ma̱ chaˈ nu cua nchcuiˈ nguˈ nu ngua tuˈba jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi cua saˈni la; tsoˈo si tyiˈu tiˈ ma̱ chaˈ biˈ luˈba ti, loˈo juaˈa̱ jiˈi̱ chaˈ nu cua nchcuiˈ ycuiˈ nu Xuˈna na nu nguaˈni lyaá jiˈna. Cua ngusubi ycuiˈ nu Xuˈna na jiˈi̱ ya chaˈ culuˈu ya chaˈ jiˈi̱ ycuiˈ Ni jiˈi̱ cuˈma̱, biˈ chaˈ tsoˈo si taquiyaˈ ma̱ jiˈi̱ lcaa chaˈ nu cua ndyuna ma̱ loˈo nguluˈu ya jiˈi̱ ma̱.
\p
\v 3 Tya clyo ntsuˈu chaˈ ca cuayáˈ tiˈ ma̱ chaˈ loˈo cua tyalaa ti tsa̱ nu tye chalyuu, liˈ tyuˈu tucua nguˈ nu xtyíloˈo tsa jiˈi̱ chaˈ jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi. Cuaˈni nguˈ biˈ cua ñaˈa̱ ca chaˈ cuxi nu ndiya tiˈ ycuiˈ ca nguˈ chaˈ cuaˈni nguˈ.
\v 4 Liˈ ndiˈya̱ ñacui̱ nguˈ biˈ jiˈi̱ ma̱: “¿Ni hora ca̱a̱ Cristo lacua? ¿Ni chaˈ laca tya ndu̱ tiˈ ma̱ jiˈi̱ yu chaˈ ca̱a̱ yu? Cua nteje tacui tsa tyempo biˈ, chaˈ cua ngujuii lcaa nguˈ cusuˈ jiˈna, loˈo juaˈa̱ cua ngusuˈ na juani. Ñaˈa̱ ti ndyaca chalyuu re, ñiˈya̱ nu ndyaca tya loˈo nguxana chalyuu clyo.”
\v 5 Juaˈa̱ ñacui̱ nguˈ cuiñi biˈ, chaˈ ná ntiˈ nguˈ tyiˈu tiˈ nguˈ jiˈi̱ cña nu cua nguaˈni ycuiˈ Ndyosi. Nu ngua clyo ná ntsuˈu chalyuu tsiyaˈ ti, loˈo liˈ nchcuiˈ ycuiˈ Ndyosi; cuati ngüiñá Ni lcaa na nu ntsuˈu nde cua̱. Loˈo hitya ti ngüiñá Ni tyucui ñaˈa̱ chalyuu, loˈo juaˈa̱ claˈbe la lo hitya nscua yuu chalyuu tya clyo.
\v 6 Pana ca tiyaˈ la xi ndye ngüityi̱ Ni jiˈi̱ chalyuu biˈ loˈo hitya, nu loˈo nguaˈya tyo clyaa.
\v 7 Ca tiyaˈ la liˈ xaˈ ngulo ycuiˈ Ndyosi cña chaˈ ñaˈa̱ ti tyanu lcaa na nu ntsuˈu nde cua̱, ñaˈa̱ ti tyanu lcaa lo na nu ntsuˈu nde chalyuu, ñaˈa̱ cuayáˈ tyalaa tsa̱ nu cuaˈni cuayáˈ Ni jiˈi̱ lcaa na. Liˈ tye tyaqui̱ lcaa na biˈ, loˈo juaˈa̱ tye chaˈ jiˈi̱ lcaa ñati̱ nu ná ntsuˈu chaˈ jiˈi̱ loˈo ycuiˈ Ndyosi.
\p
\v 8 Cuˈma̱ nguˈ tyaˈa tsoˈo na, tsoˈo la si culacua tiˈ ma̱ chaˈ ñiˈya̱ ntiˈ sca tsa̱ ti, juaˈa̱ laca sca mil yija̱ cuentya jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi; ntsuˈu quiyaˈ chaˈ ñiˈya̱ ntiˈ sca mil yija̱, juaˈa̱ laca sca tsa̱ ti cuentya jiˈi̱ ycuiˈ Ni.
\v 9 Siˈi na tiyaˈ tsa tiˈ ycuiˈ Ndyosi chaˈ cuaˈni Ni cña nu nacui̱ Ni chaˈ cuaˈni ycuiˈ Ni nde loo la; pana na ntajatya tsa Ni jiˈna ñati̱ chalyuu na, chaˈ ná ntiˈ Ni chaˈ chcunaˈ ni sca ñati̱ jiˈi̱ ycuiˈ Ni. Ntiˈ tsa Ni chaˈ ca cuayáˈ tiˈ lcaa ñati̱ chaˈ ntsuˈu chaˈ cuxi jiˈi̱ nguˈ; loˈo liˈ ca tyujuˈu tiˈ nguˈ jiˈi̱ chaˈ cuxi biˈ, culochu̱ˈ nguˈ jiˈi̱ chaˈ cuxi biˈ liˈ. Juaˈa̱ caca jiˈi̱ nguˈ ntiˈ ycuiˈ Ndyosi.
\p
\v 10 Chañi chaˈ tyalaa tsa̱ biˈ loˈo ca̱a̱ ycuiˈ nu Xuˈna na chaca quiyaˈ, pana ná jlo tiˈ na ni tsa̱ caca biˈ. Ñiˈya̱ laca si cua ca̱a̱ ti sca nu cuaana toˈ tyi na loˈo ná jlo tiˈ na, juaˈa̱ caca tsa̱ biˈ. Cati̱ juaˈa̱ ti lcaa na nu ntsuˈu nde cua̱, lye tsa cañi chaˈ biˈ; loˈo liˈ tye tsiyaˈ ti tyaqui̱ lcaa na nu ntsuˈu nde cua̱. Juaˈa̱ tyucui ñaˈa̱ chalyuu ni, tye tsiyaˈ ti liˈ.
\v 11 Cua nscua chaˈ tye lcaa na loˈo tyalaa tsa̱ biˈ, biˈ chaˈ ntsuˈu chaˈ caca ma̱ ñati̱ nu lubii cresiya jiˈi̱, chaˈ caca ma̱ ñati̱ nu ngua tsoˈo tyiquee ma̱ cuentya jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi.
\v 12 Juaˈa̱ ngaˈa̱ chaˈ caca ma̱ laja loˈo tya lyiji caca tsa̱ biˈ nu loˈo ca̱a̱ ycuiˈ Ndyosi, chaˈ juaˈa̱ taca xtyucua ma̱ jiˈi̱ ycuiˈ Ni loˈo cña jiˈi̱ Ni nde chalyuu. Tsa̱ biˈ tyaqui̱ tyucui ñaˈa̱ nde cua̱, ñaˈa̱ cuayáˈ nu tye tyalá lcaa na nu ntsuˈu nde cua̱; tye tsiyaˈ ti lcaa chaˈ biˈ liˈ. Cuii loˈo cualya, loˈo cuichaa, loˈo coˈ, loˈo lcaa na ni, tye biˈ tyalá.
\v 13 Pana xaˈ cuiñá Ni chaca chalyuu cucui, loˈo juaˈa̱ cuiñá Ni lcaa lo na nu ntsuˈu nde cua̱; cuiñá Ni sca chalyuu nu tsoˈo tsa ñaˈa̱, su xcuiˈ tsoˈo ti cuaˈni nguˈ loˈo tyaˈa nguˈ liˈ. Juaˈa̱ nacui̱ Ni chaˈ caca; jlo tiˈ na chaˈ juaˈa̱ caca biˈ, xquiˈya chaˈ xcuiˈ chaˈ liñi nchcuiˈ ycuiˈ Ni. Biˈ chaˈ ndu̱ tiˈ na jiˈi̱ chaˈ biˈ lacua.
\p
\v 14 Cuˈma̱ tyaˈa tsoˈo na, na ndu̱ tiˈ ma̱ jiˈi̱ chaˈ biˈ, biˈ chaˈ ntsuˈu chaˈ cuaˈni ma̱ xcuiˈ chaˈ tsoˈo ti, xcuiˈ chaˈ lubii ti loˈo tyaˈa ñati̱ ma̱, chaˈ ti̱ ti tyiˈi̱ tyiquee ma̱ cuentya jiˈi̱ ycuiˈ Ni.
\v 15 Tyiˈu tiˈ ma̱ chaˈ ndalo tsa tyiquee ycuiˈ Ndyosi ñaˈa̱ Ni jiˈna, cua nda tsa Ni tyempo jiˈna chaˈ clyaá na jiˈi̱ nu cuxi. Juaˈa̱ Pablo tyaˈa na ni, la cuiˈ tyaˈa chaˈ nguscua yu lo quityi; ñati̱ tyaˈa tsoˈo na laca yu biˈ, loˈo juaˈa̱ tsoˈo tsa nchcuiˈ quityi nu nguscua yu nu cua ndyalaa slo ma̱. Ycuiˈ Ndyosi laca nu nguluˈu jiˈi̱ yu lcaa ñaˈa̱ chaˈ tsoˈo nu nguscua yu lo quityi biˈ.
\v 16 Tyu̱u̱ tyaˈa quityi nguscua Pablo biˈ, pana sca ti cuayáˈ nchcuiˈ ca taˈa quityi biˈ jiˈi̱ chaˈ jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi nu cua nchcuiˈ na jiˈi̱ juani. Ntsuˈu xi chaˈ nu nguscua nu Pablo biˈ nu tucui xi chaˈ caca cuayáˈ tsoˈo tiˈ na jiˈi̱; loˈo juaˈa̱ ntsuˈu nguˈ nu lye tsa nclyuˈu chaˈ cuiñi xquiˈya quityi biˈ, chaˈ ná nchca cuayáˈ tiˈ nguˈ biˈ chaˈ biˈ tsiyaˈ ti. Ná ngua tsaˈa̱ tsoˈo nguˈ biˈ, chaˈ bilya ca cuayáˈ tsoˈo tiˈ nguˈ chaˈ biˈ; biˈ chaˈ ni sca quityi jiˈi̱ ycuiˈ Ndyosi ná liñi ncluˈu nguˈ biˈ jiˈi̱. Pana tye chaˈ jiˈi̱ nguˈ biˈ tsiyaˈ ti xquiˈya chaˈ cuiñi nu ncluˈu nguˈ jiˈi̱ tyaˈa ñati̱ nguˈ.
\p
\v 17 Cuˈma̱ nguˈ tyaˈa tsoˈo na ni, cua nguscua naˈ lcaa chaˈ biˈ chaˈ ca tii tiˈ ma̱, chaˈ ná ta ma̱ chacuayáˈ jiˈi̱ nu nguˈ cuiñi biˈ chaˈ culuˈu nguˈ jiˈi̱ ma̱. Chaˈ liñi laca nu ngua tsaˈa̱ ma̱ clyo, loˈo juani ná tsoˈo si taquiyaˈ ma̱ jiˈi̱ chaˈ cuiñi nu nclyuˈu nguˈ biˈ; ná tsoˈo tyaˈa̱chu̱ˈ ma̱ jiˈi̱ chaˈ liñi biˈ liˈ. 
\v 18 Pana tsoˈo la ca tsaˈa̱ la ma̱ chaˈ tsoˈo jiˈi̱ Jesucristo nu Xuˈna na, nu cua nguaˈni lyaá jiˈna; liˈ taca tyiˈi̱ tsoˈo la tyiquee ma̱ cuentya jiˈi̱ ycuiˈ nu Xuˈna na. Cuaˈni tlyu na jiˈi̱ ycuiˈ Ni nde chalyuu, loˈo juaˈa̱ ná ngaˈa̱ chaˈ tye tsa̱ nu cuaˈni tlyu na jiˈi̱ Ni ca slo ycuiˈ Ni. Juaˈa̱ caca chaˈ lacua. 
