﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:10,940
Ndu Fárisii nụa lẹ ndu l'awụ etso Jisọsu bụwaro ndu l'etso ụzo iya,

2
00:00:10,940 --> 00:00:14,440
l'oomeshi whẹ baputizimu bẹ ka mebyi shii,

3
00:00:14,440 --> 00:00:20,100
amamẹ ndu ọwhu l'awụ etso Jọnu bụwaro ndu l'etsoje iya l'oomeshi whẹ baputizimu.

4
00:00:20,100 --> 00:00:24,540
Ọle ọ tọ dụ-zhikwaa onye Jisọsu gude ẹka iya mee baputizimu,

5
00:00:24,540 --> 00:00:27,580
gbahaa ndu l'etso ụzo iya l'emeje iya.

6
00:00:27,580 --> 00:00:28,800
Onye-Nwe-Ọha,

7
00:00:28,800 --> 00:00:34,000
bụ Jisọsu nụlewho lẹ ndu Fárisii nụwaru nke baputizimu ono,

8
00:00:34,000 --> 00:00:37,820
ọ gbalihu lẹ Judíya tụgbua dawhushia azụ lẹ Gálili.

9
00:00:37,820 --> 00:00:44,420
Ụzo ọwhu o shiru eje Gálili ono bẹ l'ọoghaja lẹ Samériya.

10
00:00:44,420 --> 00:00:45,300
O noo ya,

11
00:00:45,300 --> 00:00:46,760
Jisọsu jenyaa,

12
00:00:46,760 --> 00:00:48,600
o rwua lẹ mkpụkpu lanụ ọbu,

13
00:00:48,600 --> 00:00:50,640
l'eekuje Sáyika lẹ Samériya.

14
00:00:50,640 --> 00:00:54,700
Mkpụkpu ono bẹ dụkube ẹgu ono,

15
00:00:54,700 --> 00:00:57,260
Jékọpu nụru nwa iya Jósẹfu.

16
00:00:57,260 --> 00:00:59,380
O nwekwaruwho wẹlu,

17
00:00:59,380 --> 00:01:00,720
Jékọpu tụru,

18
00:01:00,720 --> 00:01:01,940
dụ l'ẹgu ono.

19
00:01:01,940 --> 00:01:06,800
Nteke Jisọsu rwuru ẹka ono bụru g'ẹnyanwu l'alwawaa l'ishii.

20
00:01:06,800 --> 00:01:08,900
O rwudeshia ẹka ono,

21
00:01:08,900 --> 00:01:10,900
ike ije gvụwa iya mebyi ree.

22
00:01:10,900 --> 00:01:12,960
O je anọdu lẹ mgboro wẹlu ono.

23
00:01:12,960 --> 00:01:14,320
O nweru nwanyị,

24
00:01:14,320 --> 00:01:16,880
byarụ oseta mini lẹ wẹlu ono.

25
00:01:16,880 --> 00:01:19,260
Nwanyị ono bụ onye Samériya.

26
00:01:19,260 --> 00:01:20,500
Jisọsu sụ iya:

27
00:01:20,500 --> 00:01:23,100
“Nwanyị kee mu nụ mini tẹ mu ngụa.”

28
00:01:23,100 --> 00:01:28,860
Nteke ono bẹ ndu l'etso ụzo Jisọsu tụgbuwaru bahụ-shia l'ime mkpụkpu jeshia ọkpata nri,

29
00:01:28,860 --> 00:01:29,920
whẹ l'e-ri.

30
00:01:29,920 --> 00:01:31,920
Nwanyị Samériya ono sụ iya:

31
00:01:31,920 --> 00:01:38,720
“?Ọ dụ-zhia ọdu agha meru iwhe ọ bụ gụbe onye Ju gbee sụ mụbe nwanyị Samériya tẹ mu kee ghu mini t'ị ngụa?”

32
00:01:38,720 --> 00:01:45,340
Iwhe nwanyị ono kwoberu kfua nno bẹ bụ lẹ ndu Ju whẹ lẹ ndu Samériya te erigbaduru.

33
00:01:45,340 --> 00:01:46,860
Jisọsu sụ iya:

34
00:01:46,860 --> 00:01:47,860
“Ha!

35
00:01:47,860 --> 00:01:50,780
Nggẹ l'ọo iwhe l'ị marụ iwhe-ọma ono,

36
00:01:50,780 --> 00:01:52,460
Chileke l'emejeru madzụ,

37
00:01:52,460 --> 00:02:02,580
mbụ ọ -bụru l'ị makwanụru onye-e sụru t'i kee ya nụ mini-a amama owhu mẹe ya ẹgbee bụru gụbedua gẹga aryọ iya mẹe ya anụ ghu mini,

38
00:02:02,580 --> 00:02:04,400
l'anụje ndzụ t'ị ngụa.”

39
00:02:04,400 --> 00:02:06,020
Nwanyị ono sụ iya:

40
00:02:06,020 --> 00:02:07,380
“Onye-Nwe-Ọha,

41
00:02:07,380 --> 00:02:09,160
gẹ l'ọodukwanua iwhe i gude,

42
00:02:09,160 --> 00:02:10,740
l'ii-gude seta mini ọbu,

43
00:02:10,740 --> 00:02:13,460
wẹlu-a b'ị marụ-a l'ọ dụ omilomi.

44
00:02:13,460 --> 00:02:14,600
?Ọ hụnu awe bẹ mini ọbu,

45
00:02:14,600 --> 00:02:16,020
l'anụje ndzụ shi ghu?

46
00:02:16,020 --> 00:02:19,060
?T'ị bya aka nnajị ochee anyi Jékọpu shii,

47
00:02:19,060 --> 00:02:20,940
bụ iya tụru anyi wẹlu-a,

48
00:02:20,940 --> 00:02:22,080
tụ-gee ya,

49
00:02:22,080 --> 00:02:23,160
ngụa ya mini,

50
00:02:23,160 --> 00:02:24,800
ụnwu iya ngụa ya mini,

51
00:02:24,800 --> 00:02:25,700
élwù lile,

52
00:02:25,700 --> 00:02:27,580
o nweru ngụkwaa ya whọ mini?”

53
00:02:27,580 --> 00:02:29,120
Jisọsu sụ iya:

54
00:02:29,120 --> 00:02:31,800
“Ọ tọ dụkwa onye ngụru mini wẹlu-a,

55
00:02:31,800 --> 00:02:33,260
mini l'ẹte agụle-ẹ ọdo.

56
00:02:33,260 --> 00:02:34,100
Ọle onye,

57
00:02:34,100 --> 00:02:42,500
ngụru mini ọwhu ọ bụ mbẹdua l'a-nụ iya bẹ mini l'a-byadụa l'agụbaa agụgu owhu jeyewaro lẹ tututu-mịmimi.

58
00:02:42,500 --> 00:02:49,000
O noo lẹ mini ọwhu mu l'a-nụ onye ono l'a-dụwa iya rọ l'ẹhu bụru iya ishi ngele l'anọje anwụshi mini,

59
00:02:49,000 --> 00:02:50,860
l'anụje ndzụ tututu-mịmimi.”

60
00:02:50,860 --> 00:02:52,320
Nwanyị sụ iya:

61
00:02:52,320 --> 00:02:53,640
“Onye-Nwe-Ọha,

62
00:02:53,640 --> 00:02:54,180
byiko,

63
00:02:54,180 --> 00:02:58,660
nụnu mu ẹgube mini ono tẹ mu ngụ-a nke ọwhu bụ mu -ngụ-gee ya,

64
00:02:58,660 --> 00:03:01,480
mini ta abyahẹwaro l'agụbaa ya ọdo,

65
00:03:01,480 --> 00:03:05,180
ya ahakwanụa nke ọbyaje okuta mini l'ẹka-a.”

66
00:03:05,180 --> 00:03:06,740
Jisọsu sụ iya:

67
00:03:06,740 --> 00:03:10,200
“Lanụ je ekua ji ghu tẹ gụ l'iya lịru bya ẹka-a.”

68
00:03:10,200 --> 00:03:12,640
Nwanyị ono sụ iya lẹ ya ta alụkwa ji.

69
00:03:12,640 --> 00:03:14,220
Jisọsu sụ iya:

70
00:03:14,220 --> 00:03:15,560
“Ọo ghu ezhi-okfu.

71
00:03:15,560 --> 00:03:18,280
Ị -sụ l'ị tị lụdu ji b'ọ bụ ghu ọkpobe-okfu.

72
00:03:18,280 --> 00:03:23,140
Iwhe meru mu sụ l'ọo ọkpobe-okfu b'i kfuru bụ l'ị bụ nwanyị mgbawhe ji.

73
00:03:23,140 --> 00:03:24,700
Ị lụwaru unwoke ise,

74
00:03:24,700 --> 00:03:29,220
tẹmenu onye ọwhu gụ l'iya bu ntaa ta abụkwanu m'ọo ji ghu.

75
00:03:29,220 --> 00:03:31,400
Ọo ire-lanụ b'i kfuru nno.”

76
00:03:31,400 --> 00:03:32,920
Nwanyị ono sụ iya:

77
00:03:32,920 --> 00:03:34,320
“Onye-Nwe-Ọha,

78
00:03:34,320 --> 00:03:37,280
ntaa bẹ mu marụ l'ị bụ onye nkfuchiru Chileke.

79
00:03:37,280 --> 00:03:42,740
Nna anyi whẹ bụ l'ugvu-a bẹ whẹ shi anọduje abarụ Chileke ẹja.

80
00:03:42,740 --> 00:03:51,260
Ntaa bẹ unubẹ ndu Ju bya asụ l'ọolewho lẹ Jerúsalẹmu bẹ l'aanọduje abarụ Chileke ẹja.”

81
00:03:51,260 --> 00:03:52,800
Jisọsu sụ iya:

82
00:03:52,800 --> 00:03:53,700
“Nwanyị,

83
00:03:53,700 --> 00:03:55,240
kwetalee iwhe mu l'ekfuru ghu,

84
00:03:55,240 --> 00:04:01,180
oge l'agbabeekwa nteke l'adụhee onye bya l'anọdu l'ugvu-a baarụ Chileke bụ Nna ẹja,

85
00:04:01,180 --> 00:04:04,320
ta anọduhe lẹ Jerúsalẹmu abarụ iyẹ ya.

86
00:04:04,320 --> 00:04:08,440
Unubẹ ndu Samériya bẹ bụ iwhe unu l'ẹte amaa bẹ unu l'abarụ ẹja,

87
00:04:08,440 --> 00:04:09,220
anyịbedua,

88
00:04:09,220 --> 00:04:15,680
bụ ndu Ju bụ iwhe anyi marụ bẹ anyi l'abarụ ẹja nkele ọo l'echilabọ ndu Ju bẹ ndzọta ono shi.

89
00:04:15,680 --> 00:04:19,420
Ọle oge l'agbabekwaa mbụ o gbee rwuakwanu erwu,

90
00:04:19,420 --> 00:04:21,460
mbụ nteke ndu l'abarụ Chileke,

91
00:04:21,460 --> 00:04:28,440
bụ Nna ẹja ọkpobe abarụ l'e-gude Ume-Dụ-Nsọ mẹe obu whẹ g'ọ ha abarụ iyẹ ya lẹge ọ gbarụ.

92
00:04:28,440 --> 00:04:30,660
O noo ẹgube ndu ọ dụ Chileke,

93
00:04:30,660 --> 00:04:33,620
bụ Nna ree tẹ whẹ bajẹru iya ẹja ndono.

94
00:04:33,620 --> 00:04:34,960
Chileke bụ Ume.

95
00:04:34,960 --> 00:04:40,660
Ọo ya bụ lẹ ndu l'abarụ iya ẹja gudefutaje Ume-Dụ-Nsọ abarụ iya ẹja ono ọkpobe abarụ.”

96
00:04:40,660 --> 00:04:42,260
Nwanyị ono sụ iya:

97
00:04:42,260 --> 00:04:46,720
“Mu makwarụ-a lẹ Mezáya ọbu l'a-bya bụ iya bụ onye ọbu,

98
00:04:46,720 --> 00:04:47,980
l'eekuje Kuráyisutu,

99
00:04:47,980 --> 00:04:52,540
l'ọ -byalẹwho bẹ l'ọo-tụko iwhe g'iwhe ha kọkotaru whẹ.”

100
00:04:52,540 --> 00:04:54,080
Jisọsu sụ iya:

101
00:04:54,080 --> 00:04:54,980
“Ọo mbẹdua,

102
00:04:54,980 --> 00:04:58,120
l'ekfu eyeru ghu bụ iya bụ Kuráyisutu ọbu.”

103
00:04:58,120 --> 00:05:00,700
Whẹ l'ekfukwadu-a nno,

104
00:05:00,700 --> 00:05:03,240
ndu whọ l'etso ụzo iya shi rwua.

105
00:05:03,240 --> 00:05:08,060
Ọ tụfu whẹ ẹhu gẹ whẹ bya awhụa gẹ Jisọsu yẹle nwanyị l'edzu idzu.

106
00:05:08,060 --> 00:05:11,160
Ọle ọ tọ dụdu onye ọwhu jịru nwanyị ono sụ iya:

107
00:05:11,160 --> 00:05:12,440
“?Ọo gụnu bẹ l'ịicho?”

108
00:05:12,440 --> 00:05:14,000
Whẹ ta ajị Jisọsu:

109
00:05:14,000 --> 00:05:16,040
“?O kwoberu gụnu ekfuru eyeru nwanyị ono?”

110
00:05:16,040 --> 00:05:20,100
Tọ dụ iya bụ lẹ nwanyị ono agbaghaa ite-okumini iya ono l'ẹka ono,

111
00:05:20,100 --> 00:05:25,060
gbagbụa gbaba l'ime mkpụkpu ono je echiaru ndu ọdo mkpu sụ whẹ:

112
00:05:25,060 --> 00:05:27,540
“Unu byadụwho bya awhụ nwoke,

113
00:05:27,540 --> 00:05:31,060
tụkoru iwhe bụ-zhia iwhe mejeru kọshiaru mu.

114
00:05:31,060 --> 00:05:33,980
Mu ta amakwa ?ọo-bụ iya bụ Kuráyisutu ọbu,

115
00:05:33,980 --> 00:05:35,840
Chileke kweru ụkwa l'ọo-bya?”

116
00:05:35,840 --> 00:05:39,280
Whẹ wụfuta l'ime mkpụkpu ono wụ-kfuta Jisọsu.

117
00:05:39,280 --> 00:05:40,680
Nteke ono,

118
00:05:40,680 --> 00:05:45,280
nwanyị ono tụgburu bẹ ndu l'etso ụzo Jisọsu ryọru iya sụ iya:

119
00:05:45,280 --> 00:05:46,380
“O-zhi-iwhe,

120
00:05:46,380 --> 00:05:47,900
kabẹro ria nri.”

121
00:05:47,900 --> 00:05:49,280
Ọ sụ whẹ:

122
00:05:49,280 --> 00:05:50,420
“Mu nwerua nri,

123
00:05:50,420 --> 00:05:51,220
mu l'e-ri,

124
00:05:51,220 --> 00:05:52,760
unu l'ẹte amaa.”

125
00:05:52,760 --> 00:05:54,260
Ọo ya bụ ndu ono,

126
00:05:54,260 --> 00:05:56,960
l'etso ụzo iya kfude l'ime onwowhe sụ:

127
00:05:56,960 --> 00:05:59,380
“?O nweru onye kabẹ wotaru iya nri?”

128
00:05:59,380 --> 00:06:00,960
Jisọsu sụ whẹ:

129
00:06:00,960 --> 00:06:04,220
“Iwhe bụ nri mu bụ tẹ mu mee iwhe dụ onye ono,

130
00:06:04,220 --> 00:06:07,100
zhiru mu nụ mma l'obu mẹe tẹ mu jekota ozhi,

131
00:06:07,100 --> 00:06:09,480
o zhiru mu g'ọ ha jefu iya l'ishi.

132
00:06:09,480 --> 00:06:11,420
Tọ dụ unu l'anmajẹ ẹtu sụ:

133
00:06:11,420 --> 00:06:13,540
‘Mbẹ ọ bụwa-a ọnwa ẹno ntaa;

134
00:06:13,540 --> 00:06:16,500
ya erwua nteke l'aakpatajẹ iwhe e meberu l'alị.’

135
00:06:16,500 --> 00:06:18,500
Ọle mu l'ekfukwaruwho unu sụ:

136
00:06:18,500 --> 00:06:20,640
Unu paliadawho ẹnya leedawho l'okfu,

137
00:06:20,640 --> 00:06:22,180
a kọru akọko,

138
00:06:22,180 --> 00:06:27,500
gbua ya nke whụduwho l'iwhe e meberu l'alị kashịwaru dụwaa nke akpata.

139
00:06:27,500 --> 00:06:28,680
Onye ono,

140
00:06:28,680 --> 00:06:29,760
l'akpa iwhe ono,

141
00:06:29,760 --> 00:06:32,900
e meberu l'alị bẹ l'aakfụjekwa ụgwo ozhi,

142
00:06:32,900 --> 00:06:33,760
o jeru.

143
00:06:33,760 --> 00:06:34,740
Onye ono,

144
00:06:34,740 --> 00:06:36,720
l'achịkobekwawho mebyi iwhe,

145
00:06:36,720 --> 00:06:40,140
l'a-nọdu l'ẹka lanụ ngabẹru ndzụ tututu-mịmimi.

146
00:06:40,140 --> 00:06:42,200
Ọ kwanụ iya bụ nke ọwhu ndu ono,

147
00:06:42,200 --> 00:06:47,100
l'akụ iwhe ono akụku mẹe ndu ọwhu l'akpa iya akpakpa l'a-tụko swaa ẹswa.

148
00:06:47,100 --> 00:06:48,180
O noo ẹka iwhe ọbu,

149
00:06:48,180 --> 00:06:50,340
e kfuru gude bụru ọkpobe-okfu,

150
00:06:50,340 --> 00:06:50,860
mbụ iwhe ono,

151
00:06:50,860 --> 00:06:51,720
e kfuru sụ:

152
00:06:51,720 --> 00:06:53,440
‘Onye lanụ l'emebeje iwhe l'alị,

153
00:06:53,440 --> 00:06:55,220
onye ọdo eje akpata iya akpata.’

154
00:06:55,220 --> 00:07:00,080
Mu zhiru unu t'unu je akpata iwhe e meberu l'ẹgu l'ẹka unu l'ete ejee ozhi.

155
00:07:00,080 --> 00:07:02,420
Ọo ndu ọdo jeru ozhi l'ẹgu ono,

156
00:07:02,420 --> 00:07:05,580
ọle ntaa bẹ unubẹdua jewaa je erilahaa urwu,

157
00:07:05,580 --> 00:07:06,380
dụ l'anya ono,

158
00:07:06,380 --> 00:07:07,400
whẹ seru.”

159
00:07:07,400 --> 00:07:09,500
Igweligwe ndu Samériya,

160
00:07:09,500 --> 00:07:16,640
shi lẹ mkpụkpu ono bya bya eworu onwowhe ye Jisọsu l'ẹka nke l'ọo lẹ nwanyị ono sụru whẹ:

161
00:07:16,640 --> 00:07:20,240
“Ọ kọshikotaru mu iwhe bụ-zhia iwhe mu mejeru.”

162
00:07:20,240 --> 00:07:24,020
Tọ dụ iya bụ lẹ ndu Samériya ono abyakfuta Jisọsu,

163
00:07:24,020 --> 00:07:26,740
whẹ ryọo ya tẹ whẹ l'iya nọtabaa.

164
00:07:26,740 --> 00:07:27,860
O kwe,

165
00:07:27,860 --> 00:07:31,000
whẹ l'iya nọo abalị labọ lẹ mkpụkpu ono.

166
00:07:31,000 --> 00:07:33,780
A dụbaa l'igwe kwobe okfu,

167
00:07:33,780 --> 00:07:35,380
shi iya l'ọnu kweta.

168
00:07:35,380 --> 00:07:37,120
Whẹ sụ nwanyị ono:

169
00:07:37,120 --> 00:07:40,260
“Ntaa ta ahẹkwa iwhe i kfuru anyi kpatarụ iwhe anyi kwetaru.

170
00:07:40,260 --> 00:07:50,700
Iwhe meru anyi kweta bụkwa l'anyi gudewaa nchị anyi anụ iya l'onwanyi marụ l'ọo ọkpobe-okfu l'ọo onye-e bụ onye ọbu bụ iya bụ Onye Ndzọta mgboko-o l'ezhi.”

