﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:08,060
Yisu da miŋ hathak hathik avômalô ami.

2
00:00:08,060 --> 00:00:14,600
Avômalô takatu ba leŋiŋhaviŋ nesopa Yisu i hadêŋ anêŋ ŋê ku ek nisik i êndôk ŋaŋ.

3
00:00:14,600 --> 00:00:19,520
Ma Palisi elaŋô nena avômalô bêŋ anôŋ i hadêŋ Yisu ek isik i.

4
00:00:19,520 --> 00:00:22,440
Ma Jon anêŋ lêk auviŋna.

5
00:00:22,440 --> 00:00:30,520
Yisu halaŋô abô êŋ ma hayê nena Palisi lêk ititiŋ anêŋ ku ba intu hatak Judia ma havôhi Galili.

6
00:00:30,520 --> 00:00:34,540
Ma loŋôndê atu ba hi Galili ma hi Samalia haviŋ.

7
00:00:34,540 --> 00:00:40,640
Êŋ ma yani haveŋ ba hi hayô Samalia iniŋ malak lôŋ te ba elam nena Sika.

8
00:00:40,640 --> 00:00:45,640
Loŋ êŋ ma habobo pik sêbôk ba Jekop hêv hadêŋ nakaduŋ Josep.

9
00:00:45,640 --> 00:00:49,400
Ma Jekop bôk halav ŋaŋ lôv te hamô loŋ êŋ.

10
00:00:49,400 --> 00:00:55,900
Yisu haveŋ aleba waklêvôŋ biŋ ma hayô ŋaŋ lôv êŋ ma yani lêk vau ba halôk hamô biŋ.

11
00:00:55,900 --> 00:00:59,320
Ŋê ku lêk i malak ek nênêm vuli nôm.

12
00:00:59,320 --> 00:01:02,660
Ma avi Samalia te halêm ek enja ŋaŋ.

13
00:01:02,660 --> 00:01:05,060
Ma Yisu hanaŋ hadêŋ avi êŋ,

14
00:01:05,060 --> 00:01:06,820
“Ŋaŋ ek yanum.”

15
00:01:06,820 --> 00:01:13,060
Avômalô Islael ethak êpôlik ek avômalô Samalia ba intu avi êŋ hanaŋ,

16
00:01:13,060 --> 00:01:16,460
“O ma Islael ma ya ma avi Samalia.

17
00:01:16,460 --> 00:01:19,840
Ma aisê ka honaŋ nena ŋaŋ êlêm ek unum?”

18
00:01:19,840 --> 00:01:22,500
Ma Yisu hanaŋ hadêŋ avi êŋ,

19
00:01:22,500 --> 00:01:28,160
“Hoyala nôm mavi atu ba Wapômbêŋ hêv lôk hoyala ôpatu ba hanaŋ,

20
00:01:28,160 --> 00:01:29,720
‘Ŋaŋ ek yanum’,

21
00:01:29,720 --> 00:01:34,840
êŋ ma tem onaŋ injik yani liŋ ek nêm ŋaŋ lôkmala êndêŋ o.”

22
00:01:34,840 --> 00:01:37,480
Ma avi êŋ hanaŋ hadêŋ yani,

23
00:01:37,480 --> 00:01:38,760
“Anyô Bêŋ,

24
00:01:38,760 --> 00:01:42,700
lôv êntêk ma daim ba anêm uŋ onja ŋaŋ êsê?

25
00:01:42,700 --> 00:01:46,100
Ma ŋaŋ lôkmala êŋ tem onja anêŋ êsê?

26
00:01:46,100 --> 00:01:49,980
Yêlôaniŋ bumalô Jekop hêv ŋaŋ lôv êntêk hadêŋ yêlô.

27
00:01:49,980 --> 00:01:55,180
Ma yanida lôk nali lôk anêŋ bokmaŋkao sapêŋ inum halôk ŋaŋ lôv êntêk.

28
00:01:55,180 --> 00:02:00,720
Ma anêm ŋaŋ ma mavi anôŋ ek ŋaŋ êntêk lôk o ma bêŋ ek Jekop e?”

29
00:02:00,720 --> 00:02:02,580
Ma Yisu hanaŋ,

30
00:02:02,580 --> 00:02:06,760
“Ŋaŋ êntêk ba inum ma tem nesakmuniŋ esak loŋbô.

31
00:02:06,760 --> 00:02:14,320
Ma doŋtom ôpatu ba hanum ŋaŋ atu ba yahêv ma miŋ hatôm esakmuniŋ esak loŋbô ami.

32
00:02:14,320 --> 00:02:24,680
Lôk ŋaŋ êŋ ma tem imbitak êtôm ŋaŋ onaŋ te ênjêk o kapôlôm ba nêm lôkmala anôŋ atu ba tem êmô êtôm wak nômbêŋ intu sapêŋ.”

33
00:02:24,680 --> 00:02:27,180
Ma avi êŋ hanaŋ hadêŋ Yisu,

34
00:02:27,180 --> 00:02:28,520
“Anyô bêŋ,

35
00:02:28,520 --> 00:02:32,620
nêm ŋaŋ êŋ êndêŋ ya ek miŋ yasakmuniŋ esak loŋbô ami.

36
00:02:32,620 --> 00:02:36,800
Lôk miŋ yalêm loŋ êntêk ek yanja ŋaŋ esak loŋbô ami.”

37
00:02:36,800 --> 00:02:39,240
Ma Yisu hanaŋ hadêŋ yani,

38
00:02:39,240 --> 00:02:41,580
“Nu ondam vônim êlêm.”

39
00:02:41,580 --> 00:02:43,520
Ma avi êŋ hanaŋ,

40
00:02:43,520 --> 00:02:45,640
“Ya anyô mi.”

41
00:02:45,640 --> 00:02:48,220
Ma Yisu hanaŋ hadêŋ yani,

42
00:02:48,220 --> 00:02:51,500
“Lêk honaŋ avanôŋ nena o anyô mi.

43
00:02:51,500 --> 00:02:54,500
Sêbôk ma vônim baheŋvi.

44
00:02:54,500 --> 00:02:59,800
Ba anyô atu ba lêk hômô haviŋ yani ma miŋ vônim ami.

45
00:02:59,800 --> 00:03:01,940
Lêk honaŋ abô avanôŋ!”

46
00:03:01,940 --> 00:03:04,340
Ma avi êŋ hanaŋ hadêŋ yani,

47
00:03:04,340 --> 00:03:05,620
“Anyô bêŋ,

48
00:03:05,620 --> 00:03:08,640
lêk yahayala nena o ma plopet te.

49
00:03:08,640 --> 00:03:12,380
Yêlôaniŋ bumalô ethak êv yeŋ halôk dumlolê êntêk.

50
00:03:12,380 --> 00:03:19,020
Ma doŋtom môlô avômalô Islael onaŋ nena Wapômbêŋ lahaviŋ alalô nanêm yeŋ êndôk Jelusalem.”

51
00:03:19,020 --> 00:03:20,880
Ma Yisu hanaŋ,

52
00:03:20,880 --> 00:03:22,000
“Livôŋ!

53
00:03:22,000 --> 00:03:23,220
Ondaŋô!

54
00:03:23,220 --> 00:03:30,260
Wak te ma tem miŋ môlô nônêm yeŋ ek Wakamik êndôk dumlolê êntêk lo Jelusalem ami.

55
00:03:30,260 --> 00:03:35,340
Môlô avômalô Samalia ma ôthôŋ ôpatu ba ôêv yeŋ hadêŋ.

56
00:03:35,340 --> 00:03:45,000
Ma Wapômbêŋ hêv anyô Islael te ek nêm avômalô bulubiŋ ba intu yêlô avômalô Islael ayala ôpatu ba yêlô êv yeŋ hadêŋ yani.

57
00:03:45,000 --> 00:03:47,820
“Wapômbêŋ ma lôkmala anêŋ ôdôŋ.

58
00:03:47,820 --> 00:03:56,800
Ba intu Wapômbêŋ habôlêm avômalô takatu ba êv yeŋ ek injiki thô nena thêlô bôk ewa Wapômbêŋ anêŋ lôkmala anôŋ yôv.

59
00:03:56,800 --> 00:04:02,000
Aêŋ ba avômalô takatu ba êvhaviŋ Wapômbêŋ intu nênêm yeŋ aêŋ.

60
00:04:02,000 --> 00:04:06,840
Ma waklavôŋ atu ba nôm êŋ imbitak intu tem imbitak.

61
00:04:06,840 --> 00:04:08,800
Ma lêk hayô yôv.”

62
00:04:08,800 --> 00:04:11,220
Ma avi êŋ hanaŋ hadêŋ Yisu,

63
00:04:11,220 --> 00:04:16,920
“Yahayala nena Mesia tem êlêm ma tem injik nômkama sapêŋ thô êndêŋ alalô.”

64
00:04:16,920 --> 00:04:20,380
(Ma “Mesia” êŋ intu elam nena “Kilisi”.)

65
00:04:20,380 --> 00:04:22,660
Ma Yisu hanaŋ hadêŋ yani,

66
00:04:22,660 --> 00:04:26,820
“Ôpatu ba hanaŋ abô hadêŋ o ma yani êŋ.”

67
00:04:26,820 --> 00:04:35,340
Enaŋ abô denaŋ ma Yisu anêŋ ŋê ku êvô êlêm hathak loŋbô ma êyê Yisu hanaŋ abô haviŋ avi êŋ ba esoŋ kambom.

68
00:04:35,340 --> 00:04:39,480
Ma doŋtom thêlô bônôŋ ma miŋ enaŋ hik yani liŋ nena,

69
00:04:39,480 --> 00:04:41,000
“Lemhaviŋ malê?”

70
00:04:41,000 --> 00:04:44,460
mena “Honaŋ abô haviŋ avi êntêk eka?”

71
00:04:44,460 --> 00:04:49,700
Êŋ ma avi êŋ hatak anêŋ uŋ hawa ŋaŋ hamô ma havôhi malak ôdôŋ hathak loŋbô.

72
00:04:49,700 --> 00:04:52,180
Ma hanaŋ hadêŋ avômalô nena,

73
00:04:52,180 --> 00:04:54,600
“Môlô nôlêm ôŋgô anyô te!

74
00:04:54,600 --> 00:04:59,820
Nôm takatu ba bôk yahadum yôv ma yani hayala ba hanaŋ bêŋ hadêŋ ya.

75
00:04:59,820 --> 00:05:02,640
Betha yani ma Mesia atu la.”

76
00:05:02,640 --> 00:05:06,980
Avômalô elaŋô abô êŋ ma etak malak ba i hadêŋ Yisu.

77
00:05:06,980 --> 00:05:11,780
Avi Samalia hamô malak denaŋ ma ŋê ku enaŋ hadêŋ Yisu nena,

78
00:05:11,780 --> 00:05:12,960
“Kêdôŋwaga,

79
00:05:12,960 --> 00:05:14,080
noŋgwaŋ nôm.”

80
00:05:14,080 --> 00:05:15,720
Ma hanaŋ,

81
00:05:15,720 --> 00:05:20,240
“Yenaŋ nôm hamô ek yaŋgaŋ ma môlô ôthôŋ nôm êŋ paliŋ.”

82
00:05:20,240 --> 00:05:23,600
Êŋ ma ŋê ku enaŋ hadêŋ thêlôda nena,

83
00:05:23,600 --> 00:05:26,640
“Betha anyôla lêk hêv nôm hadêŋ yani la?”

84
00:05:26,640 --> 00:05:29,040
Ma Yisu hanaŋ hadêŋ thêlô,

85
00:05:29,040 --> 00:05:30,660
“Yenaŋ nôm êntêk.

86
00:05:30,660 --> 00:05:38,380
Tem yasopa Wapômbêŋ anêŋ lahaviŋ ba yandum anêŋ ku lôkthô atu ba hêv ya ba yahalêm.

87
00:05:38,380 --> 00:05:40,380
Môlô othak onaŋ,

88
00:05:40,380 --> 00:05:42,420
‘Ayôŋ ayova iyom hêk,

89
00:05:42,420 --> 00:05:46,440
êŋ ma tem nôm injik anôŋ ba alalô naja.’

90
00:05:46,440 --> 00:05:48,420
Yanaŋ êndêŋ môlô!

91
00:05:48,420 --> 00:05:52,180
Malemim ekyav ba ôŋgô ku katô!

92
00:05:52,180 --> 00:05:54,420
Nôm lêk hik anôŋ yôv!

93
00:05:54,420 --> 00:05:58,220
Ôpatu ba halav nôm ma hawa anêŋ vuli.

94
00:05:58,220 --> 00:06:13,020
Yani halav nôm anôŋ ek nôm sapêŋ êŋ neja lôkmala anôŋ atu ba tem nêmô êtôm wak nômbêŋ intu sapêŋ ek anyô havatho nôm lôk anyô halav nôm thai luvi leŋiŋmavi.

95
00:06:13,020 --> 00:06:15,980
Aêŋ ba abô êntêk ma abô avanôŋ.

96
00:06:15,980 --> 00:06:21,440
‘Anyô yaŋ habaŋ ku ba havatho ma anyô yaŋ halav anêŋ anôŋ.’

97
00:06:21,440 --> 00:06:28,920
Yahêv môlô ba u ek noja nôm êmô ku atu ba miŋ bôk môlô udum ku êŋ ami.

98
00:06:28,920 --> 00:06:31,360
Anyô vi idum ku êŋ.

99
00:06:31,360 --> 00:06:34,480
Ma môlô u olav anôŋ iyom.”

100
00:06:34,480 --> 00:06:39,320
Avômalô Samalia bêŋ anôŋ êmô malak êŋ ba elaŋô avi êŋ hanaŋ,

101
00:06:39,320 --> 00:06:44,520
“Nôm takatu ba bôk yahadum yôv ma yani hayala ba hanaŋ bêŋ hadêŋ ya!”

102
00:06:44,520 --> 00:06:47,180
Ba intu thêlô êvhaviŋ Yisu.

103
00:06:47,180 --> 00:06:51,280
Êŋ ma ŋê Samalia takêŋ êlêm enaŋ hik yani liŋ,

104
00:06:51,280 --> 00:06:53,720
“Ômô imbiŋ yêlô wak doho!”

105
00:06:53,720 --> 00:06:56,880
Ma yani hamô haviŋ thêlô hatôm wak ju.

106
00:06:56,880 --> 00:07:01,360
Ma hanaŋ abô haviŋ i ba intu bêŋ anôŋ êvhaviŋ yani.

107
00:07:01,360 --> 00:07:04,580
Ma thêlô enaŋ hadêŋ avi êŋ nena,

108
00:07:04,580 --> 00:07:07,620
“Sêbôk yêlô alaŋô anêm abô ba êvhaviŋ.

109
00:07:07,620 --> 00:07:11,920
Ma lêk yêlôda alaŋô anêŋ abô ma ayala nena avanôŋ.

110
00:07:11,920 --> 00:07:16,140
Ôpêŋ ma ôpatu ba tem nêm avômalô pik bulubiŋ.”

