\id TIT
\h Tito
\toc1 Tito
\mt2 LA EPISTOLA DEL APOSTOL SAN PABLO A TITO
\mt YAꞌA KUU CARTA JA NI CHAA SAN PABLO APOSTOL NUU TITO
\c 1
\p
\v 1 Máá‑rí kúu Pablo, mozo Dios te suni apóstol Jesucristo kúu‑ri̱ ni̱ sáꞌa‑ya̱, náva̱ꞌa skándíja‑ga̱‑ri̱ ña̱yɨvɨ ní ka̱ji Dios, jíín já ná júku̱ꞌun‑ga̱ ini̱‑i tu̱ꞌun ndaa̱ ndasa chiñúꞌún‑i‑ya̱.
\v 2 Te ja̱ yúán káñukuu ini̱‑i kuchaku̱‑i nɨ́ɨ́ káni, chi̱ súan ni̱ keyuꞌu Dios onde̱ anáꞌán xáa̱n, te ma̱ kúu kutɨ xndáꞌú‑ya̱‑í.
\v 3 Te onde̱ ni̱ ji̱nu va̱ꞌa máá kɨvɨ́, te ni̱ stáꞌa̱n ndiji̱n‑ya̱ túꞌun‑ya̱ jíín túꞌun kájani‑ri̱, ja̱ ní chiꞌi‑ya̱‑ún ndáꞌa‑rí, nátu̱ꞌun ni̱ táꞌú tíñu Dios, Iꞌa̱ náma yóó.
\v 4 Cháa‑ri̱ tutu̱ yáꞌa nuu̱‑ro̱ Tito, chi se̱ꞌe ndija‑ri̱ kúu‑ró sɨkɨ́ túꞌun kákandíja káꞌnu‑yó. Tu̱ꞌun luu íó ini̱‑ya̱, jíín túꞌun kúndáꞌú ini̱‑ya̱ yóó, jíín túꞌun kuakáꞌnu ini̱, ja̱ kíi nuu̱ máá Táa̱‑yo̱ Dios, jíín já kíi nuu̱ máá Jítoꞌo̱‑yo̱ Jesucristo, Iꞌa̱ náma yóó, ná kóo jíín‑ró.
\s Ndasa koo cha̱a kákuu nuu̱
\p
\v 5 Ja̱ sɨkɨ́ yúán ní skéndo̱o‑ri̱ róó onde̱ ñuu̱ Creta, náva̱ꞌa ná sándaa̱‑ro̱ nú tú kuní ji̱nu va̱ꞌa tiñu, te náva̱ꞌa kani‑ró cháa kuu nuu̱ ná ɨɨn ná ɨɨn ñuu̱, nátu̱ꞌun ni̱ táꞌú‑rí tiñu nuu̱‑ro̱.
\v 6 Kani‑ró cháa tú yíꞌi kua̱chi sɨkɨ̱, jíín nú ɨɨn‑ni ñasɨ́ꞌɨ́‑de íó, jíín nú kákandíja va̱ꞌa se̱ꞌe‑de, te nú tú kájaku̱ nchaa̱ ña̱yɨvɨ‑í ja̱ síjíta‑i máá‑i xí já níꞌin ini̱‑i.
\v 7 Te cha̱a ndíto tɨkuꞌni̱, nɨ́nɨ ná kúu‑de cha̱a tú yíꞌi kua̱chi sɨkɨ̱, chi̱ nchátíñu‑de tiñu Dios. Ma̱ kújáꞌa̱ ini̱‑de, ma̱ yachí kiti̱ ini̱‑de, ma̱ kóo káꞌvá‑de, ma̱ stují‑dé ña̱yɨvɨ, ma̱ ndío xaa̱n iní‑de sɨkɨ̱ xúꞌún.
\v 8 Chi̱ sua ná kóto ndáꞌú‑de nuu̱ ñáyɨvɨ jíká, ná chíñúꞌún‑de tiñu va̱ꞌa, ná kóo kuándíꞌí‑de, ná kóo ndaa̱ ini̱‑de, ná kóo ndoo‑de, ná kútɨɨn ni̱ꞌin‑de máá‑de.
\v 9 Te ná kúndii̱ ni̱ꞌin‑de jíín túꞌun ndaa̱ kákandíja‑yó jíín já kúu saꞌa̱n‑ya̱, náva̱ꞌa kuu stáꞌa̱n‑de ta̱ká saꞌa̱n va̱ꞌa, te náva̱ꞌa kuu kundéé‑de jíín ñáyɨvɨ sáká núu.
\s Ja̱ xndáꞌú ña̱yɨvɨ
\p
\v 10 Chi̱ íó kuaꞌa̱ cháa ja̱ tú kákuni̱‑de kuandatu̱‑de, te kákaꞌa̱n sáni‑de, te káxndáꞌú‑de ña̱yɨvɨ. Te cha̱a ni̱ kaxɨtɨ̱ ndúu̱, víꞌí‑gá kásáꞌa‑de súan.
\v 11 Nɨ́nɨ ná kasú‑ro̱ yúꞌu cháa‑ún, chi̱ kásáká núu‑de ini̱ ña̱yɨvɨ nɨ́ɨ́ nɨ́ɨ́‑ni‑i veꞌe‑i. Te kástáꞌa̱n‑de tu̱ꞌun ja̱ tú káꞌi̱o va̱ꞌa, te kándúkú‑de niꞌi̱n‑dé xu̱ꞌún sɨkɨ́ tíñu ñáá‑ún.
\v 12 Ɨɨn táꞌan máá‑de, cha̱a jáni tu̱ꞌun ñuu̱ máá‑de, ni̱ kaꞌa̱n súan: Ña̱yɨvɨ ñúu̱ Creta, chi̱ máni ña̱yɨvɨ xndáꞌú kákuu, máni kɨtɨ sána kákuu, máni káyee kúxí, áchí‑de.
\v 13 Káꞌa̱n ndaa̱ tu̱ꞌun ni̱ kaꞌa̱n cha̱a‑ún. Núsáá te kana jíín téyíí‑ró núu̱‑í, náva̱ꞌa ná kándíja ni̱ꞌin‑i.
\v 14 Ma̱ chúꞌun ini̱‑i cuento kákaꞌa̱n cha̱a judío, ni tiñu kátáꞌú cháa ja̱ á ni̱ ka̱skéꞌichi̱‑de tu̱ꞌun ndaa̱.
\v 15 Ña̱yɨvɨ káꞌi̱o ndoo, jáni ini̱‑i ja̱ íó ndoo‑ni ta̱ká ndatíñu, ko ña̱yɨvɨ cháꞌán jíín ñáyɨvɨ tú kákandíja, ni ɨɨn ndatíñu tú íó ndoo jiní‑i, chi̱ sua ni̱ teꞌyu̱ añú‑i jíín já jiní tuní‑i.
\v 16 Kákaꞌa̱n‑i ja̱ á kájini̱‑i nuu̱ Dios, ko jíín tíñu kásáꞌa‑i, te kájasu̱‑i nuu̱‑yá, chi ña̱yɨvɨ cháꞌán, ña̱yɨvɨ níꞌin ini̱ kákuu‑i, te tú níꞌi̱n tíñu kutɨ‑í nuu̱ ní ɨɨn tiñu va̱ꞌa.
\c 2
\s Saꞌa̱n ja̱ íó va̱ꞌa
\p
\v 1 Ko róó, ná káꞌa̱n‑ro̱ sáꞌa̱n ja̱ íó va̱ꞌa.
\v 2 Kachi̱‑ro̱ núu̱ cháa ñáꞌnu ja̱ ná kóo kuándíꞌí‑de, ná kóo kájí xiní‑dé, ná kóo jíñúꞌún‑de, ná kándíja ni̱ꞌin‑de, ná kúndáꞌú ini̱‑de‑i, ná kóo paciencia‑de.
\v 3 Suni súan ñaꞌan ñáꞌnu. Ná káka jíñúꞌún‑ña, ma̱ sátúꞌún‑ña, ma̱ kóo káꞌvá‑ña, ná stáꞌa̱n‑ña núu̱‑í ndéja̱ kúu ja̱ váꞌa,
\v 4 te ná stáꞌa̱n‑ña núu̱ ñáꞌan súchí já ná kóo jíñúꞌún‑i, ja̱ ná kúvixi̱‑i jíín yíi‑í, ná kúndáꞌú ini̱‑i se̱ꞌe‑i,
\v 5 te ná kóo kuándíꞌí‑i, ma̱ káka téné‑i, ná kóto va̱ꞌa‑i veꞌe‑i, ná kóo tu̱ꞌun mani̱ iní‑i, ná kuándatu̱‑i nuu̱ yíi‑í, náva̱ꞌa tú kaꞌa̱n ndɨva̱ꞌa ña̱yɨvɨ sɨkɨ́ túꞌun Dios sáꞌa‑i.
\v 6 Suni súan kaꞌa̱n nda̱ꞌú‑ro̱ jíín cháa súchí, ja̱ ná kútɨɨn ni̱ꞌin‑i máá‑i.
\v 7 Te róó, ná sáꞌa‑ró táká tiñu va̱ꞌa, náva̱ꞌa kuu‑ró ɨ́ɨn ejemplo va̱ꞌa nuu̱‑í. Te jíín túꞌun káꞌa̱n‑ro̱, ná káꞌa̱n ndaa̱, te ná káꞌa̱n ñukájí iní‑ro̱.
\v 8 Tu̱ꞌun va̱ꞌa kaꞌa̱n‑ro̱, náva̱ꞌa ma̱ kuakú nchaa̱‑i yóó, náva̱ꞌa kuka nuu̱ cháa jasú nuu̱‑yo̱, chi̱ tú kúu ndiñiꞌin‑de ni ɨɨn tiñu ñáá káꞌa̱n‑de sɨkɨ̱‑yo̱.
\v 9 Kaꞌa̱n nda̱ꞌú‑ro̱ jíín mozo ja̱ ná kuándatu̱‑i nuu̱ patrón‑i, ja̱ ná kúsɨɨ̱ iní patrón‑i sáꞌa‑i jíín táká tiñu‑i, te ma̱ ná chísó‑i tu̱ꞌun nuu̱‑dé.
\v 10 Ma̱ sákuíꞌná‑i ndatíñu‑de, chi̱ sua ndaa̱ ná skíkuu va̱ꞌa‑i nuu̱‑dé, náva̱ꞌa jíín táká tiñu sáꞌa‑i, te skéndo̱o luu‑i saꞌa̱n Dios máá‑yó, Iꞌa̱ náma yóó, sáꞌa‑i.
\v 11 Chi tu̱ꞌun luu íó ini̱ Dios, ja̱ kúu ka̱ku ta̱ká ña̱yɨvɨ sáꞌa, a ni̱ kenda ndiji̱n.
\v 12 Te tu̱ꞌun‑ún stáꞌa̱n nuu̱‑yo̱ ndasa skána‑yó táká tu̱ꞌun ja̱ tú chíñúꞌún‑yó‑yá sáꞌa, jíín já ndío ini̱‑yo̱ sɨkɨ́ ñúyɨ́vɨ sáꞌa, te stáꞌa̱n nuu̱‑yo̱ ndasa koo kájí iní‑yo̱ káka kuu‑yó jíín já kóo ndaa̱ ini̱‑yo̱, jíín já ná chíñúꞌún‑yó‑yá kuia̱ yáꞌa.
\v 13 Káinda̱tu‑yó, chi̱ káñukuu ini̱‑yo̱ kéndo̱o ndatu̱‑yo̱ kɨvɨ́ ndíi ncháa̱ kenda ndiji̱n Jesucristo ja̱ kúu‑ya̱ Dios ñáꞌnu máá‑yó, Iꞌa̱ náma yóó.
\v 14 Te ni̱ ja̱ꞌa‑ya̱ máá‑yá ja̱ sɨkɨ́ yóó, náva̱ꞌa chunáa‑yá ta̱ká ja̱ ní ka̱stɨ́vɨ́‑yó, suni náva̱ꞌa sándoo‑ya̱ ñáyɨvɨ kuíñi nuu̱ máá‑yá, jíín já ná kuítú iní‑i sáꞌa‑i tiñu va̱ꞌa.
\v 15 Súan kaꞌa̱n‑ro̱, te kaꞌa̱n nda̱ꞌú‑ro̱, te kana jíín‑ró núu̱‑í jíín tíñu ndíso‑ró. Ma̱ kuáꞌa‑ró túꞌun ja̱ sájáꞌa̱ ini̱ ni ɨɨn‑i nuu̱‑ro̱.
\c 3
\p
\v 1 Xndáku‑ró núu̱‑í ja̱ ná kuáꞌa‑i so̱ꞌo‑i nuu̱ cháa kákuñáꞌnu, jíín núu̱ cháa kándi̱so tíñu. Ná kuándatu̱‑i, te yachi̱ ná tɨ́ɨn‑i ta̱ká tiñu va̱ꞌa.
\v 2 Ma̱ káꞌa̱n‑i sɨkɨ̱ ní ɨɨn ña̱yɨvɨ, ma̱ kútɨ́xɨ́n‑i, ná kóo jíñúꞌún‑i, te ná kóo súchí iní‑i jíín táká ña̱yɨvɨ.
\v 3 Chi̱ sáá, suni ña̱yɨvɨ ñáá ni̱ ka̱kuu‑yó núú, tú ní kájandatu̱‑yo̱, ni̱ kasa̱na‑yó íchi, ni̱ ka̱chiñúꞌún‑yó táká ja̱ ní ndio ñáá ini̱‑yo̱ jíín sɨ́ɨn sɨ́ɨn tiñu ni̱ ka̱kusɨɨ̱ iní‑yo̱ jíín, te ni̱ ka̱jika kuu‑yó
jíín túꞌun ñáá tu̱ꞌun kuásún iní, ni̱ kakiti̱ ini̱‑i nuu̱‑yo̱, te ni̱ ka̱jito uꞌu̱ táꞌan‑yó.
\v 4 Te Dios kúu Iꞌa̱ náma yóó. Te ni̱ kenda ndiji̱n tu̱ꞌun kúmani̱ iní‑ya̱ jíín‑yó jíín túꞌun kúndáꞌú ini̱‑ya̱ táká ña̱yɨvɨ.
\v 5 Yúan‑na te ni̱ nama‑ya̱ yóó, ko nasu̱ jíín tíñu ndaa̱ ni̱ ka̱sáꞌa‑yó, chi̱ jíín túꞌun ni̱ kundáꞌú ini̱‑ya̱ yóó. Te jíín túꞌun ni̱ nakacha‑ya̱ yóó ni̱ nakaku‑yó, te ni̱ ndujáá‑yó ní sáꞌa máá Espíritu Santo.
\v 6 Te Espíritu‑ún ni̱ jicha̱ nu̱u kuaꞌa̱ iní añú‑yo̱ ní sáꞌa Jesucristo Iꞌa̱ náma yóó,
\v 7 náva̱ꞌa kuu kendo̱o ndaa̱‑yo̱ sáꞌa tu̱ꞌun luu íó ini̱‑ya̱, suni náva̱ꞌa niꞌi̱n‑yo̱ táꞌu̱‑yo̱ já kúñukuu ini̱‑yo̱ kúchaku̱‑yo̱ nɨ́ɨ́ káni.
\v 8 Káꞌa̱n ndaa̱ tu̱ꞌun yúan. Te kuní‑ri̱ ja̱ ná káꞌa̱n ni̱ꞌin‑ró táká tu̱ꞌun yáꞌa, náva̱ꞌa ña̱yɨvɨ ní ka̱kandíja‑i nuu̱ Dios ná kuítú iní‑i kukuu‑i jíín tíñu va̱ꞌa. Ió va̱ꞌa ta̱ká tu̱ꞌun yáꞌa, te níꞌi̱n tíñu ja̱ kúu ta̱ká ña̱yɨvɨ.
\v 9 Ko ma̱ kɨ́vɨ nduu̱‑ro̱ jíín táká tɨxɨ̱n káñáá, ni sɨkɨ̱ túꞌun ji̱chi tu̱ꞌun táꞌan, ni tu̱ꞌun kana̱á, ni jíín túꞌun kástátáꞌan sɨkɨ̱ ley. Chi̱ máni tu̱ꞌun sáni kákuu‑ún te tú níꞌi̱n tíñu.
\v 10 Nú íó ɨɨn cha̱a tú játúꞌún, te nú a ni̱ kana jíín‑ró núu̱‑dé ɨɨn uu̱ jínu, yúan‑na te ma̱ kɨ́vɨ nduu̱‑ga̱‑ro̱ jíín‑de.
\v 11 A jiní ndija‑yó já ɨ́ɨn ña̱yɨvɨ sáꞌa súan, a ni̱ skuíta‑i ichi, te máni kua̱chi sáꞌa‑i, te kua̱chi máá‑i kúu ja̱ náku̱xndíi‑ya̱ sɨkɨ́‑í.
\s Tu̱ꞌun sándéé iní
\p
\v 12 Nú ni̱ tájí‑rí Artemas xí Tíquico jaa̱ nuu̱‑ro̱, yúan‑na te ndúkú ndéé‑ró kíi‑ró núu̱‑rí ñuu̱ Nicópolis, chi̱ cháa ini̱‑ri̱ kunchaa̱‑ri̱ yúan viko víjin.
\v 13 Te ná ndúkú ndéé‑ró chúꞌun íchí‑ró Zenas, cha̱a kúu maestro ley, onde̱ jíín Apolos. Te koto‑ró‑de náva̱ꞌa tú kuu falta ni ɨɨn nuu̱‑dé.
\v 14 Te ña̱yɨvɨ káꞌi̱in jíín‑yó, ná skuáꞌa‑i tɨɨn ni̱ꞌin‑i tiñu va̱ꞌa, náva̱ꞌa niꞌi̱n‑í ndasa ja̱ꞌa tu̱ndóꞌo sava‑ga̱‑i, náva̱ꞌa tú kundii̱ sáni‑i.
\v 15 Ta̱ká ña̱yɨvɨ káxiu̱kú jíín‑rí yáꞌa, kákaꞌa̱n‑i ja̱ ná sándéé iní‑ro̱. Ná sándéé iní ta̱ká ña̱yɨvɨ kákumani̱ jíín‑yó sɨkɨ́ túꞌun kákandíja‑yó, kachi̱‑ro̱ kúni‑i. Tu̱ꞌun luu íó ini̱‑ya̱, ná kóo jíín‑ró
jínáꞌan‑ró. Súan ná kóo. Amén.