﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:08,420
Ni kachi Jesús nuu jnaꞌan ya hebreo,

2
00:00:08,420 --> 00:00:10,240
chaa ni ka kandixia ya:

3
00:00:10,240 --> 00:00:12,180
―Nu na siuku ndaa ra jnuꞌun xnaꞌan ri,

4
00:00:12,180 --> 00:00:17,640
yukan na ti ka kuu ndixia ra chaa ka skuaꞌa jiin ri.

5
00:00:17,640 --> 00:00:22,020
Nu siaꞌan na ti ni kundaa ndixia ja ka yɨꞌɨ ra ndaꞌa ri.

6
00:00:22,020 --> 00:00:28,420
Yukan na ti nakuni vaꞌa ini jnuni ra ja jnuꞌun kaꞌan ri kuu mani jnuꞌun ndaa.

7
00:00:28,420 --> 00:00:35,920
Chi natava ri roꞌo nuu nundoꞌo nava tukaa ga kɨvɨ ra jiin kuachi un ―ni kachi ya.

8
00:00:35,920 --> 00:00:38,820
Ko tɨjnɨ yɨvɨ un ni ka kachi:

9
00:00:38,820 --> 00:00:42,680
―Ka kuu ri yɨvɨ kuu jnaꞌan tata ri Abraham,

10
00:00:42,680 --> 00:00:44,840
chaa ni chaku undi na janaꞌan.

11
00:00:44,840 --> 00:00:50,440
Ti tu ni ka yɨꞌɨ ri ndaꞌa ni ɨɨn ja kuñaꞌnu ja kunukuachi ri nuu.

12
00:00:50,440 --> 00:00:54,560
¿Ti nasa kuu ja kaꞌan ra ja natava ra ruꞌu naa ri nusa?

13
00:00:54,560 --> 00:00:55,920
―ni ka kachi da.

14
00:00:55,920 --> 00:00:57,500
Ti ni kachi Jesús:

15
00:00:57,500 --> 00:01:01,900
―Jandaa ndixia na kachi ri ja taka yɨvɨ ka saꞌa kuachi,

16
00:01:01,900 --> 00:01:04,640
niꞌin xaan ka siin jiin kuachi un,

17
00:01:04,640 --> 00:01:07,120
ti tu kuu nasa nama i maa i nuu,

18
00:01:07,120 --> 00:01:12,480
chi niꞌin xaan ka yɨjnɨ i nuu ndaꞌa kuachi un,

19
00:01:12,480 --> 00:01:15,320
ti so ka junukuachi  kaꞌa i nuu.

20
00:01:15,320 --> 00:01:17,120
Saꞌa yo nanu,

21
00:01:17,120 --> 00:01:18,900
ɨɨn yɨvɨ sajniñu kaꞌa,

22
00:01:18,900 --> 00:01:24,380
tu kuu i jnaꞌan yɨvɨ xiin veꞌe nuu sajniñu i un.

23
00:01:24,380 --> 00:01:25,640
Ko ɨɨn seꞌe,

24
00:01:25,640 --> 00:01:28,060
chi kuu i jnaꞌan yɨvɨ xiin veꞌe un.

25
00:01:28,060 --> 00:01:30,760
Ko ruꞌu ja kuu ri Seꞌe Yandios,

26
00:01:30,760 --> 00:01:35,160
nama ri roꞌo nava tukaa ga sajniñu kaꞌa ra nuu kuachi un,

27
00:01:35,160 --> 00:01:39,300
ja siaꞌan na ti kundee ra sɨkɨ kuachi un.

28
00:01:39,300 --> 00:01:43,420
Ko vijna ti ka sajniñu kaꞌa ra nuu kuachi un,

29
00:01:43,420 --> 00:01:45,760
vasu ka kuu ra jnaꞌan Abraham,

30
00:01:45,760 --> 00:01:48,080
chaa ni kuu tata yo na janaꞌan.

31
00:01:48,080 --> 00:01:51,660
Jini ri ja ka kuu ra jnaꞌan tata yo Abraham,

32
00:01:51,660 --> 00:01:53,460
ti vasu siaꞌan iyo,

33
00:01:53,460 --> 00:01:56,500
ko ka kuni kaꞌni ra ruꞌu,

34
00:01:56,500 --> 00:02:00,220
chi tu ka kuni kuantaꞌu ra jnuꞌun kaꞌan ri.

35
00:02:00,220 --> 00:02:01,080
Ruꞌu,

36
00:02:01,080 --> 00:02:04,220
chi kaꞌan ri jnuꞌun ni xnaꞌan Tata ri nuu ri.

37
00:02:04,220 --> 00:02:06,020
Ko roꞌo naa ra,

38
00:02:06,020 --> 00:02:09,000
chi ka saꞌa ra ɨɨn jniñu kuni maa tata ra,

39
00:02:09,000 --> 00:02:12,400
ja kuu chaa uꞌu un ―ni kachi ya.

40
00:02:12,400 --> 00:02:13,940
Ti ni ka kachi da:

41
00:02:13,940 --> 00:02:17,320
―Ka kuu ri jnaꞌan tata ri Abraham ―ni ka kachi da.

42
00:02:17,320 --> 00:02:19,740
Ko ni kachi Jesús nuu da naa da:

43
00:02:19,740 --> 00:02:23,460
Ti nu jandaa kuu ja ka kuu ra jnaꞌan Abraham,

44
00:02:23,460 --> 00:02:25,760
ti saꞌa jniñu vaꞌa naa ra,

45
00:02:25,760 --> 00:02:28,080
siaꞌan nanu ni saꞌa maa da.

46
00:02:28,080 --> 00:02:30,320
Ko vaꞌa ndeꞌe ra jniñu saꞌa ra,

47
00:02:30,320 --> 00:02:32,560
chi ka kuni kaꞌni ra ruꞌu,

48
00:02:32,560 --> 00:02:35,860
vasu ni kaꞌan ri mani jnuꞌun ndaa nuu ra naa ra,

49
00:02:35,860 --> 00:02:39,100
nanu ni xnaꞌan Tata ri Yandios nuu ri.

50
00:02:39,100 --> 00:02:40,760
Ko vaꞌa ndeꞌe ra naa ra,

51
00:02:40,760 --> 00:02:44,780
chi tu ni saꞌa ndevaꞌa Abraham nanu ka kuni saꞌa ra.

52
00:02:44,780 --> 00:02:52,120
Roꞌo chi ɨɨn ni kuankoyo ra jiin jniñu ka saꞌa maa tata ra naa da ―ni kachi ya.

53
00:02:52,120 --> 00:02:53,620
Ti ni ka kachi da:

54
00:02:53,620 --> 00:02:54,680
―Ruꞌu,

55
00:02:54,680 --> 00:02:57,520
tu ka kuu ri seꞌe ja tu iyo tata,

56
00:02:57,520 --> 00:02:59,940
chi iyo ɨɨn ni tata ri,

57
00:02:59,940 --> 00:03:02,880
ti maa ya kuu Yandios ―ni ka kachi da.

58
00:03:02,880 --> 00:03:05,060
Ti ni kachi Jesús nuu da naa da:

59
00:03:05,060 --> 00:03:08,140
―Nu ndixia ra ja ka kuu ra yɨvɨ Yandios,

60
00:03:08,140 --> 00:03:11,180
ti va koo mani ra jiin ri niku.

61
00:03:11,180 --> 00:03:12,280
Chi ruꞌu,

62
00:03:12,280 --> 00:03:14,900
undi nuu Yandios ni kee ri vaji ri.

63
00:03:14,900 --> 00:03:18,380
Ti tu vaji ri ja kuu ini maa ri,

64
00:03:18,380 --> 00:03:21,860
chi maa ya ni taji ruꞌu jiin jniñu ya.

65
00:03:21,860 --> 00:03:23,460
Ko roꞌo naa ra,

66
00:03:23,460 --> 00:03:25,160
tu ka chaku ini ra.

67
00:03:25,160 --> 00:03:28,620
Tu ka kuni chuꞌun ini ra jnuꞌun kaꞌan ri.

68
00:03:28,620 --> 00:03:32,640
Siaꞌan kuu chi vanuxia maa tata ra kuu jaꞌuꞌu un,

69
00:03:32,640 --> 00:03:37,720
ti ka ndiyo ini ra saꞌa ra nau jniñu taꞌu tata ra un.

70
00:03:37,720 --> 00:03:44,660
Chi maa jaꞌuꞌu un ni kejaꞌa jaꞌni ndɨyɨ undi na ni kejaꞌa ñuyɨvɨ yo.

71
00:03:44,660 --> 00:03:48,520
Ti tu jini kuɨtɨ jaꞌuꞌu un ni ɨɨn jnuꞌun ndaa.

72
00:03:48,520 --> 00:03:52,980
Ni undi vijna tu kaꞌan kuɨtɨ ni ɨɨn jnuꞌun ndaa.

73
00:03:52,980 --> 00:03:55,120
Mani jnuꞌun xndoñaꞌan kaꞌan.

74
00:03:55,120 --> 00:03:57,760
Ti hora xndoñaꞌan,

75
00:03:57,760 --> 00:03:59,880
kaꞌan nanu ja jandaa ndixia kuu,

76
00:03:59,880 --> 00:04:04,580
vanuxia maa jaꞌuꞌu un kuu tata yɨvɨ ka xndoñaꞌan un.

77
00:04:04,580 --> 00:04:09,020
Ti yukan kuu ja kunuu jiin yɨvɨ ka xndoñaꞌan un.

78
00:04:09,020 --> 00:04:13,340
Ko vijna ti ruꞌu ja kaꞌan ri taka jnuꞌun ndaa,

79
00:04:13,340 --> 00:04:15,940
ti roꞌo tu ka kandixia ra ruꞌu naa ra.

80
00:04:15,940 --> 00:04:22,760
¿Va nu iyo ɨɨn ra kuu chakuachi ruꞌu ja ja ni saꞌa ri ɨɨn kuachi xino?

81
00:04:22,760 --> 00:04:25,060
Ti vasu tu kuu kaꞌan ra siaꞌan,

82
00:04:25,060 --> 00:04:29,700
ko tu ka kuni kandixia ra ruꞌu ja kaꞌan ri niña jnuꞌun ndaa.

83
00:04:29,700 --> 00:04:32,000
Yɨvɨ ka kuu yɨvɨ Yandios,

84
00:04:32,000 --> 00:04:33,760
ti ka chuꞌun ini i jnuꞌun kaꞌan ya.

85
00:04:33,760 --> 00:04:35,300
Ko roꞌo naa ra,

86
00:04:35,300 --> 00:04:38,240
tu ka kuni chuꞌun ini ra,

87
00:04:38,240 --> 00:04:42,800
chi tu ka kuu ra yɨvɨ Yandios ―ni kachi ya nuu da naa da.

88
00:04:42,800 --> 00:04:45,700
Yukan na ti ni ka kachi chaa hebreo un jiin Jesús:

89
00:04:45,700 --> 00:04:51,120
―Va vatuni ka ndoꞌo ini ri ja kuu ra ɨɨn chaa ñuu Samaria,

90
00:04:51,120 --> 00:04:55,060
ti va nu tu jika ɨɨn tachi uꞌu jiin ra,

91
00:04:55,060 --> 00:04:56,580
¿ndoo kaꞌan ra siaꞌan nu?

92
00:04:56,580 --> 00:04:57,820
―ni ka kachi da.

93
00:04:57,820 --> 00:04:59,500
Ti ni kachi Jesús:

94
00:04:59,500 --> 00:05:01,980
―Tu jika ni ɨɨn tachi uꞌu jiin ri.

95
00:05:01,980 --> 00:05:05,140
Chi suꞌva jiin jnuꞌun kaꞌan ri,

96
00:05:05,140 --> 00:05:07,040
jaꞌa ri ja yɨñuꞌun nuu Tata ri.

97
00:05:07,040 --> 00:05:08,540
Ko maa ra naa ra,

98
00:05:08,540 --> 00:05:10,740
tu ka jaꞌa ra ja yɨñuꞌun ruꞌu.

99
00:05:10,740 --> 00:05:13,340
Ko tu kaꞌan ri ja kuu maa ri,

100
00:05:13,340 --> 00:05:15,240
ja nduku ja kuñaꞌnu ri.

101
00:05:15,240 --> 00:05:18,260
Ko iyo ɨɨn ja saꞌa ja kuñaꞌnu ri.

102
00:05:18,260 --> 00:05:20,060
Ti nu na jaa kɨvɨ,

103
00:05:20,060 --> 00:05:24,720
ti maa ya kuu ja sandaa kuachi sɨkɨ ra naa ra.

104
00:05:24,720 --> 00:05:29,720
Jandaa na kachi ri ja taka yɨvɨ nu na siuku ndaa jnuꞌun ri,

105
00:05:29,720 --> 00:05:31,700
tu naa kuɨtɨ i,

106
00:05:31,700 --> 00:05:36,320
chi kiꞌin i kuncha i jiin Yandios ja kuu saa ni ―ni kachi Jesús.

107
00:05:36,320 --> 00:05:39,900
Yukan ti yɨvɨ hebreo un ni ka kachi i:

108
00:05:39,900 --> 00:05:44,600
―Vijna ti ka jini ndaa ri ja ni nduu kuꞌu xini ra,

109
00:05:44,600 --> 00:05:47,120
ti kancha ɨɨn tachi uꞌu jiin ra.

110
00:05:47,120 --> 00:05:49,560
Chi tata ri Abraham na janaꞌan,

111
00:05:49,560 --> 00:05:53,100
jiin taka ga chaa ni ka kuu profeta na janaꞌan un,

112
00:05:53,100 --> 00:05:54,620
ni ka jiꞌi da.

113
00:05:54,620 --> 00:05:55,760
Ko roꞌo,

114
00:05:55,760 --> 00:06:04,220
chi kachi ra ja kuu kuncha ri ja kuu saa ni nu na siuku ndaa ri jnuꞌun kaꞌan ra.

115
00:06:04,220 --> 00:06:09,200
¿Jani ini ra ja ñaꞌnu ga ra ja kuu taka jnaꞌan Abraham na janaꞌan,

116
00:06:09,200 --> 00:06:13,800
xi ñaꞌnu ga ra ja kuu taka chaa ni ka kuu profeta un nu?

117
00:06:13,800 --> 00:06:18,480
¿Vanu kuñaꞌnu ga ra ja kuu maa da naa da xino?

118
00:06:18,480 --> 00:06:19,820
―ni ka kachi da.

119
00:06:19,820 --> 00:06:21,480
Ti ni kachi Jesús:

120
00:06:21,480 --> 00:06:25,720
―Nu maa ni ri na kaꞌan ja kuñaꞌnu ri,

121
00:06:25,720 --> 00:06:27,160
ti tu nijniñu.

122
00:06:27,160 --> 00:06:31,320
Ko maa Tata ri kuu ya kachi ja kuñaꞌnu ri.

123
00:06:31,320 --> 00:06:32,440
Roꞌo naa ra,

124
00:06:32,440 --> 00:06:35,320
ka kaꞌan ra ja ka nchañuꞌun ra Yandios.

125
00:06:35,320 --> 00:06:38,860
Ko vanuxii maa ya kuu maa Tata ri,

126
00:06:38,860 --> 00:06:41,780
ti maa ya kuaꞌa ja yɨñuꞌun ruꞌu.

127
00:06:41,780 --> 00:06:43,580
Ti vasu siaꞌan ka kaꞌan ra,

128
00:06:43,580 --> 00:06:45,460
ko tu ka jini ra maa ya.

129
00:06:45,460 --> 00:06:46,460
Ti ruꞌu,

130
00:06:46,460 --> 00:06:48,160
chi jini vaꞌa ri maa ya.

131
00:06:48,160 --> 00:06:51,220
Nu na kaꞌan ri ja tu jini ri maa ya,

132
00:06:51,220 --> 00:06:54,540
ti kuu ri ɨɨn chaa xndoñaꞌan nanu roꞌo naa ra.

133
00:06:54,540 --> 00:06:55,840
Ko tuu,

134
00:06:55,840 --> 00:06:57,180
chi jini ndixia ri ya.

135
00:06:57,180 --> 00:07:00,580
Yukan kuu ja siuku ndaa ri jnuꞌun kaꞌan ya.

136
00:07:00,580 --> 00:07:02,200
Suni tata ra Abraham,

137
00:07:02,200 --> 00:07:07,100
ni jini jnuni da ja kii kaku ri nuu ñuyɨvɨ jaꞌa.

138
00:07:07,100 --> 00:07:08,980
Yukan ti ni kusɨɨ ini da.

139
00:07:08,980 --> 00:07:12,200
Chi ni kandixia ndaa da ja siaꞌan kuu ndaa,

140
00:07:12,200 --> 00:07:14,900
ti ni kusɨɨ ini da ―ni kachi Jesús.

141
00:07:14,900 --> 00:07:17,620
Ti ni kachi chaa hebreo un jiin Jesús:

142
00:07:17,620 --> 00:07:21,200
―Va ni tu iin ra uu xiko uxi kuiya,

143
00:07:21,200 --> 00:07:24,760
¿ti nasa kuu ja kaꞌan ra ja ni jini ra nuu Abraham nusa?

144
00:07:24,760 --> 00:07:25,980
―ni ka kachi da.

145
00:07:25,980 --> 00:07:27,560
Ti ni kachi Jesús:

146
00:07:27,560 --> 00:07:32,060
―Jandaa na kachi ri nuu ra naa ra ja undi na ti kaku ga Abraham,

147
00:07:32,060 --> 00:07:34,300
ti ja iyo ruꞌu ―ni kachi ya.

148
00:07:34,300 --> 00:07:37,800
Yukan ti ni ka kiꞌin da yuu ja kuaꞌa da ya.

149
00:07:37,800 --> 00:07:39,280
Ko maa Jesús,

150
00:07:39,280 --> 00:07:42,080
xeꞌe ni ni kenda ya ini veñuꞌun kaꞌnu un,

151
00:07:42,080 --> 00:07:43,920
ti kuaꞌan ni ya.

