\id JAS
\h Santiago
\mt Tutu ña tiaa ra Santiago
\c 1
\s Kaꞌan ndioxi ra Santiago xiꞌin na ndikun ichi Ndioxi na ndee ini kuvi ña yuuvi
\p
\v 1 Yuꞌu ra Santiago, ra xachiñu nuu Tata yo Ndioxi xiꞌin nuu Tata yo Jesucristo kuvi ra tiaa tutu yoꞌo ña kuxaa ña nuu takundiꞌi ndoꞌo na taꞌan yo Israel na kuu ñuu Tata yo Ndioxi na nindutia ndoso kuaꞌan ndee nuu inii saa kuvi ña yuuvi ña kaꞌan ndioxi yu xiꞌin ndo.
\s Na kondiaa ini yo Tata yo Ndioxi te vaxi tundoꞌo nuu yo
\p
\v 2 Ñani yo, kuꞌva yo, na kusii ni ini ndo, te vaxi ndia ndia ka tundoꞌo nuu ndo, ña xitondoso ña ndoꞌo.
\v 3 Saa chi xa kundaa va ini ndo, chi te vaxi tundoꞌo nuu ndo xaꞌa ña kandixa ndo Tata yo Ndioxi, ra na kutuꞌva ka va kuvi ndo, ña sa ndiee ini ndo nuu tundoꞌo, ra kuchïñu vi ña sakoyo ña ndoꞌo.
\v 4 Ra tu na nandïko ini ndo nuu tundoꞌo ña vaxi nuu ndo, ra saa ke kuchuun ndo xaa ndo nduu ndo ta kuꞌva kuni mii Tata yo Ndioxi, ña kuu ndo iin yuvi xixa, na xa chiñu vaꞌa, na xamäni ndia nii ñaꞌa nuu.
\p
\v 5 Ra tu ndia ndo kumani ña ndichi nuu, ra na nduku ndo ña nuu Tata yo Ndioxi, ra taxi va ra ña ndaꞌa ndo; saa chi Tata yo Ndioxi ra tiayu ni va ini ra, ra ^kuxïꞌndia vi ra ña nduku yo nuu ra.
\v 6 Ndi su ña xiniñuꞌu sa ndo ke ndinuni ni va na kondiaa ini ndo Tata yo Ndioxi te nduku ndo ña nuu ra, ra ndia nii loꞌo na sä uvi ini ndo; saa chi yuvi na xa uvi ini, ra ta kuꞌva iyoo tiaa ñuꞌu, ra kanindiaa choꞌo, ra kanindiaa chikaa xa tachi va ke iyoo na kan.
\v 7 Ra yuvi na xa uvi ini, ra na kundiätu ini na ña taxi Tata yo Ndioxi ñaꞌa ña nduku na nuu ra, saa chi täxi ra ña ndaꞌa na,
\v 8 saa chi yuvi na xa uvi ini, ra köo iin ña ndinuni nduku vi na, chi xa siin kaꞌan na vichin, ra xa siin tu kaꞌan na tiaan va.
\s Na kondiäa ini yo ñaꞌa ña ndiꞌi xaꞌa iyoo nuu ña yuuvi yoꞌo
\p
\v 9 Ra na kusii ni ini ndoꞌo na ñani yo na ndaꞌvi ndoꞌo, saa chi ndiaa yaꞌvi ni va ndo nuu Tata yo Ndioxi;
\v 10 ra na kusii tu ini ndoꞌo na ñani yo na kuu na kuika te xa köo ka ña nuu va ndo; saa chi ra kuika ra loꞌo ni va kii iyoo ra; ra ta kuꞌva iyoo iin iku kuii va ke iyoo ra:
\v 11 saa chi iku kuii, ra te xa kanata ñuꞌu, saa ra ndachi va ña; ra ndachi tu ita va ña, ra ndiꞌi tu xaꞌa ña savi kuu mii va ña. Ra mii saa kuvi tu ña kuu xiꞌin na kuika va, saa chi loꞌo va kii tiaku na, saa ra xiꞌi va na.
\s Na ndïko ini yo te vaxi tundoꞌo nuu yo
\p
\v 12 Vaꞌa ni kee yuvi na xa ndiee ini, ra kuëe ndiko ini na te vaxi tundoꞌo nuu na, ña xitondoso ña na, saa chi te xa na kuchuun na ña sa tiaa na nuu ña, ra niꞌi na ña kutiaku na, ra ña kan kuvi iin ñaꞌa ña ndiaa yaꞌvi ni *kindoo Tata yo Ndioxi taxi ra ndaꞌa va yuvi na kuꞌvi ini xini ra.
\v 13 Ra tu ndia ndo xitondoso ña väꞌa ña kuni ña sandakava ña ndoꞌo ña sa ndo chiñu kiꞌvi, ra na ndakäni ini ndo, ña taxi Tata yo Ndioxi ña; saa chi ra kan, ra kuëe kuchuun vi ña väꞌa ña kotondoso ña ra, ra nii kuëe xitondoso ra yuvi ña sa na chiñu kiꞌvi.
\v 14 Ra na kundaa ini ndo, chi ña xaꞌa yo kotoo yo ña sa yo kuaꞌa ni nuu ña väꞌa va kuvi ña, ndakava yo ña ^xa yo chiñu kiꞌvi.
\v 15 Ra te xa ndakava yo ña ^xa yo chiñu kiꞌvi ña kotoo yo sa yo, saa ra xa kuachi va kuvi ña ^xa yo, ra ña kuëe xikutuvi yo xiꞌin chiñu kiꞌvi kan, saa ra ndia ña ndiatu yo ke kaꞌni vaꞌa ña yo va, ra kutiäku ka yo nuu Ndioxi.
\p
\v 16 Ra na sandäꞌvi ndo mii ndo ñani yo, na ^kuꞌvi ni ini yu xini yu;
\v 17 saa chi takundiꞌi ña vaꞌa, xiꞌin ña ndaku, ra mii va Tata yo Ndioxi, ra xavaꞌa takundiꞌi kimi ri iyeꞌe ndee ndivi va kuvi ra taxi ña ndaꞌa yo. Ra ra kan, ra kuëe ndasama ra saa chi ta iyoo ra iyoo va ra ndia ndikaa ndikuꞌun.
\v 18 Ra xaꞌa ña *kuni mii ra kuvi tu ña *ndasa xaa ra nima yo xiꞌin tuꞌun, ña ndaa ña taxi ra *xini soꞌo va yo, ra yoo kuvi na iyoo ta kuꞌva iyoo kuiꞌi ña nuu vaꞌa, ra xiꞌna ka yoo kuvi na ndasaxaa ra nuu takundiꞌi ñaꞌa ña *xavaꞌa ra iyoo nuu ña yuuvi yoꞌo.
\s Na kuni soꞌo yo tuꞌun Tata yo Ndioxi ra na sa yo ña kaꞌan ña
\p
\v 19 Ra kuni tu yu ña na kundaa ini ndo xiꞌin tuꞌun ña kaꞌan yu xiꞌin ndo yoꞌo va; na sakuaꞌa ndo ña tiaa soꞌo ndo ña kaꞌan yuvi xiꞌin ndo, ra te xa kaꞌan tu ndo, ra kuee va na kuu, saa kaꞌan ndo, chi ña xiniñuꞌu sa ndo ke xiꞌna ka vivii va na kiꞌin xini ndo xaꞌa tuꞌun ña kaꞌan ndo, ra saa kaꞌan ndo xiꞌin yuvi; ra nii kuëe kama ni tu na sáa̱ va ndo.
\v 20 Saa chi te xa sáa̱ yuvi, ra kuëe xa vi na chiñu ña kusii ini Tata yo Ndioxi xiꞌin.
\v 21 Xaꞌa ña kan ke na sä ka ndo takundiꞌi nuu chiñu kiꞌvi, xiꞌin chiñu yakua, chi ña xiniñuꞌu sa ndo ke na sa ninu ndo xiꞌin mii va ndo, ña kundikun ndinuni va ndo tuꞌun Tata yo Ndioxi ña xa iyoo nima ndo, saa chi tuꞌun Tata yo Ndioxi kuvi ña kuu mi ndiee ña sakaku ña ndoꞌo va.
\p
\v 22 Ra kuëe takua na tiaa kuiti soꞌo ndo tuꞌun Tata yo Ndioxi, chi ña xiniñuꞌu ke na sa ndo ña kaꞌan va ña. Saa chi tu takua na kuni soꞌo va ndo ña, ra sä ndo ña kaꞌan ña, saa ra na sandaꞌvi mii va kuvi ndo.
\v 23 Saa chi yuvi na takua xini kuiti soꞌo tuꞌun Tata yo Ndioxi, ra xä na ña kaꞌan ña, ra ta kuꞌva iyoo iin tiaa ra xitoꞌni nuu xiꞌin yuu tata va ke iyoo na.
\v 24 Saa chi te sakan xitoꞌni tiaa kan nuu yuu tata kan va kuvi ña kundaa ini na ra ndia kuꞌva ke kaa nuu ra, ra saa kuu ndakiꞌin ra kuaꞌan ra, ra te xa iin kani loꞌo, saa ra naa ini va ra ndia kuꞌva ke kaa nuu ra.
\v 25 Ndi su yuvi na kuëe naa ini xaꞌa tuꞌun Tata yo Ndioxi ña xini soꞌo na, ra xa na ña kaꞌan ña, saa ra vaꞌa ni va kee na. Saa chi tuꞌun Tata yo Ndioxi, ra ña ndaa va kuvi ña, ra saña ndika tu ña ndoꞌo nuu kuachi va.
\p
\v 26 Ra tu sava yuvi xa ndañaꞌa mii ña ndikun na ichi Tata yo Ndioxi, ra xäꞌnu na mii na xiꞌin tuꞌun ña kaꞌan na, saa ra na sandaꞌvi mii va kuvi na, saa chi köo yaꞌvi ndiaa vi ichi ña ndikun na nuu Tata yo Ndioxi.
\v 27 Saa chi ña vaꞌa, ña ndaa va kuvi ichi Tata yo Ndioxi, ra yuvi na ndikun ichi ra, ra ña xa na ke: chindiee taꞌan na xiꞌin na kuachi kundaꞌvi *ndixiꞌi iva siꞌi, ra saa tu xiꞌin na siꞌi na ndukuaan *ndixiꞌi yii va, ra nii ^xa yäkua tu na mii na xiꞌin ndia nii chiñu yakua ña iyoo nuu ña yuuvi yoꞌo va.
\c 2
\s Na ndakäxin yo yuvi
\p
\v 1 Ñani yo, na ndakäxin ndo yuvi ña xa siin, xa siin sa ndo xiꞌin na vichin, xaꞌa ña xa ndikun ndo Tata yo Jesucristo, ra kaꞌnu.
\v 2 Saa chi tu na xaa iin ra kuika kiꞌvi ra veꞌe nuu ndakutaꞌan ndo, ra savi ka vi ndixi ra, ra iin yeyeꞌe kaa ndaꞌa ra xiꞌin kàà ña yaꞌvi ni, ra mii saa tu na xaa iin ra ndaꞌvi va kiꞌvi ra veꞌe nuu ndakutaꞌan ndo, ra iin mii laꞌla kuvi tikoto ndixi ra;
\v 3 ra tu vii ka vi na ndakiꞌin ndo ra kuika, ra vaꞌa ni tikoto ndixi kan, ra iin numi ndo kaꞌan ndo xiꞌin ra kachi ndo suꞌva: “Yoꞌo íin tiayu tun vaꞌa kunduꞌu kun”, kachi ndo xiꞌin ra. Ra ra ndaꞌvi kan tu, kachi ndo saa xiꞌin: “Ñaa kundichi ndiaa kun”, a kaꞌan tu ndo kachi ndo saa: “Ñuꞌu ñaa kunduꞌu koo kun”, kachi ndo xiꞌin ra.
\v 4 Saa ra väꞌa vi xa ndo ña xa ndo saa ña kuu ndo na ndakaxin yuvi, saa chi kuëe inuu xa ndo xiꞌin na, saa chi iyoo na vaꞌa, ra iyoo tu na väꞌa va nuu ndo.
\p
\v 5 Ra na kundaa ini ndo ña kaꞌan yu xiꞌin ndo yoꞌo, ñani yo, kuꞌva yo, mii va Tata yo Ndioxi kuvi ra ndikaxin na ndaꞌvi na iyoo nuu ña yuuvi yoꞌo, ña kuu na yuvi na ndinuni ni kundikun ichi ra, ra kuꞌun tu na koo na nuu iyoo va ra, ra kaꞌndia chiñu na xiꞌin ra, saa chi ikan ke *kindoo ra taxi ra koo va yuvi na kuꞌvi ni ini xini ra.
\v 6 Ndi su ndoꞌo, ra na kundivaꞌa ndo xiꞌin va kuvi na ndaꞌvi. Ra xa kundaa va ini ndo, chi ña xa na kuika xiꞌin ndo ke sandoꞌo na ndoꞌo, ra tiin tu na ndoꞌo kañuꞌu na kuaꞌan na nuu na chiñu va.
\v 7 Ra na kuika kan kuvi tu na kañaꞌa xaꞌa kivi Tata yo Jesucristo, ra kaꞌnu, ra kana ndoꞌo ña kundikun va ndo ra.
\p
\v 8 Ra tu ndixa na kandixa ndo ndiayu kaꞌnu ña *taxi Tata Ndioxi, ña kaꞌan kachi suꞌva: “Na kuꞌvi ini kuni kun yuvi ta kuꞌva kuꞌvi ini kun xini kun mii kun”, kachi ña, saa ra vaꞌa ni va ^xa ndo.
\v 9 Ndi su tu ndakaxin va tu ndo yuvi, ra xa siin xa siin va xa ndo xiꞌin na, saa ra kuachi va ke xa ndo nuu Tata yo Ndioxi, ra kanduu tu ndo ndiayu kaꞌnu ña taxi va ra.
\v 10 Saa chi vaꞌa ni saxinu ndo iin takundiꞌi va ndiayu ña *taxi Tata yo Ndioxi, ndi su tu kanduu va tu ndo iin tuꞌun loꞌo, saa ra kuni kachi ña saa, ña kanduu ndo takundiꞌi va ña.
\v 11 Saa chi mii Tata yo Ndioxi, ra *kachi suꞌva: “Kïxin kun xiꞌin na siꞌi na küu yasiꞌi kun”, kuvi tu ra *kachi suꞌva va: “Xäꞌni kun yuvi”, *kachi ra. Ña kan ke, vaꞌa ni kïxin va kun xiꞌin inka na siꞌi na küu yasiꞌi kun, ndi su tu xaꞌni va kun yuvi, saa ra kanduu va kun ndiayu ña *taxi Tata yo Ndioxi.
\v 12 Xaꞌa ña kan ke, ndoꞌo, ñani yo, ra vivii va na sa ndo, ra vivii tu na kaꞌan va ndo; ra na ndakaꞌan ndo: chi mii va Tata yo Ndioxi kuvi ra sandaku kuachi ndo xiꞌin ndiayu ña saña ndika ndoꞌo.
\v 13 Ra na kundaa ini ndo, chi kundäꞌvi vi ini Tata yo Ndioxi kuni ra yuvi na kuëe *ndikundaꞌvi ini kuni inka yuvi, saa chi iin ta kuꞌva *xa na ña *sandoꞌo na inka yuvi ke sa ra xiꞌin va na; ndi su yuvi na ^kundaꞌvi ini xini inka yuvi, ra vaꞌa ni va kee na, saa chi kundaꞌvi va ini Tata yo Ndioxi kuni ra na ta xa na xaa kii ña sayukun kuachi xiꞌin takundiꞌi na yuuvi yoꞌo.
\s Tu ndiaa ini yo Tata yo Ndioxi, ra xiniñuꞌu na sa tu yo chiñu ña xaꞌndia ra nuu va yo
\p
\v 14 Ñani yo, ¿ni ke ndiaa yaꞌvi vi ña tu kaꞌan sava ndo ña ndiaa ni ini ndo Tata yo Ndioxi, tu kuëe xa tu ndo ndia nii loꞌo chiñu vaꞌa? ¿A kaku ndo tu takua na kondiaa kuiti ini ndo ra, tuvi ndo?
\v 15 Saa chi tu ndia iin ndia ñani yo a na kuꞌva yo xamani tikoto kundixi, a ña kuxi va tu na,
\v 16 ra na kaꞌan ndo kachi ndo saa xiꞌin na: “Saa koo ñani, Ndioxi na kuꞌun xiꞌin kun, ra ndakutaꞌan yo ndia inka ichi, ra uvi a uni na sakoto kun tikoto kundixi kun, chi koto kuvi kun vixin, ra vaꞌa ni tu na kuxi va kun, chi koto kiꞌin kueꞌe yoꞌo”, na kachi ndo xiꞌin na; ndi su tu kuëe taxi ndo ñaꞌa ña xamani nuu na ndaꞌa na, saa ra köo yaꞌvi ndiaa vi tuꞌun ña kaꞌan ndo xiꞌin na.
\v 17 Ra saa ke iyoo tu ña ndiaa ini yo Tata yo Ndioxi va, saa chi tu takua ndiaa kuiti ini va yo ra, ra kuëe xa va tu yo chiñu vaꞌa ña xaꞌndia ra nuu yo, saa ra kuni kachi ña saa: ña uun va ke kaꞌan yo ña ndiaa ini yo ra, saa chi köo yaꞌvi ndiaa ña.
\p
\v 18 Ra kuvi köo yuꞌu va inka yuvi xiꞌin yu xaꞌa ña yoꞌo, ra kaꞌan na ña vaꞌa ni va xa sava yuvi tu takua ndiaa kuiti ini va na Tata yo Ndioxi, ra vaꞌa ni tu xa yuvi na ^xa takua chiñu ña xaꞌndia ra nuu va na, kachi na. Ndi su ña kachi yuꞌu ke: ¿Ni ke sa kun ndañaꞌa kun ña ndiaa ini kun Tata yo Ndioxi, tu kuëe xa kun chiñu ña xaꞌndia ra nuu kun? Ra na kundaa ini kun mii ña ndaa, saa chi ña xiniñuꞌu sa yo ke kondiaa ini yo ra, ra sa tu yo chiñu ña xaꞌndia ra nuu va yo, saa chi saa ke ndañaꞌa yo mii yo ña ndinuni ni ndiaa ini va yo ra, ra ña kan ke ndiaa yaꞌvi nuu va ra.
\v 19 Ra ña tuvi kun ke vaꞌa ni va ^xa kun, ña xa kandixa kuiti kun ña iyoo indaa mituꞌun Ndioxi, ra ndiaa ini va kun ra. Ra mii saa kuvi tu ña tuvi tachi ndivaꞌa va, ra ndiakua kisi ña ñá ña iyuꞌvi ña.
\v 20 Ndi su na kundaa ini kun, chi kiꞌvi ni va xa kun, ña xa kun saa, saa chi tu takua na kondiaa ini va kun Tata yo Ndioxi, ra sä kun chiñu ña xaꞌndia ra nuu kun saa ra köo yaꞌvi ndiaa vi ña.
\v 21 Ra xa kundaa va ini ndo, chi xaꞌa ña *xiin ra Abraham xii xikua yo ña soko ra ra loꞌo Isaac seꞌe ra nuu Tata yo Ndioxi va kuvi ña nduu ra iin tiaa ra ndinuni ni ndiaa ini Tata yo Ndioxi.
\v 22 Ra xiꞌin ña yoꞌo ke kundaa kaxi ini yo, ña xindiaa ini ra Abraham xii xikua yo Tata yo Ndioxi, ra *xa tu ra chiñu ña xaꞌndia ra nuu va ra, ra suꞌva va ke *xa ra ña vaꞌa *ndañaꞌa ra mii ra ña xindiaa ini ra Tata yo Ndioxi.
\v 23 Ra suꞌva ke *xa ra Abraham ña *saxinu ra nuu tuꞌun Tata yo Ndioxi ña kachi suꞌva: “Ra Abraham, ra ndinuni ni va kandixa ra Tata yo Ndioxi, ra xaꞌa ña kan ke nduu ra iin tiaa ra ndinuni ni ndiaa ini Tata yo Ndioxi.” Ra xikuu tu ra ra xitaꞌan mani xiꞌin va ra.
\p
\v 24 Ra xiꞌin ña yoꞌo ke kundaa kaxi ini yo, ña köo yaꞌvi ndiaa vi ña tu takua ndiaa kuiti ini va yo Tata yo Ndioxi, ra kuëe xa tu yo chiñu ña xaꞌndia ra nuu yo, saa chi ña xiniñuꞌu sa yo ke kondiaa ini yo ra, ra sa tu yo chiñu ña xaꞌndia ra nuu va yo, saa chi saa ke ndañaꞌa yo mii yo ña ndinuni ni ndiaa ini va yo ra, ra ña kan ke ndiaa yaꞌvi nuu va ra.
\v 25 Ra saa kuvi tu ña kuu xiꞌin ña Rahab, ña ndixika sii va; saa chi xaꞌa ña ndakiꞌin mani ña tiaa ndia ndixaꞌan xitonani ñuꞌu ña ndakiꞌin na Israel kundee na, ra tava seꞌe tu ña ndia kuaꞌan va ndia kuvi ña nduu ña iin ñaꞌa ña ndinuni ni ndiaa ini Tata yo Ndioxi.
\v 26 Ra mii saa kuvi tu ña iyoo iki kuñu va yo, saa chi tu köo ña tiaku ña, saa ra köo yaꞌvi ndiaa vi ña, ra saa ke iyoo tu ña ndiaa ini yo Tata yo Ndioxi va, saa chi tu kuëe xa yo chiñu ña xaꞌndia ra nuu yo, saa ra küvi tu ndañaꞌa yo mii yo ña ndiaa ini va yo ra.
\c 3
\s Na kondiaa yo yuꞌu yo
\p
\v 1 Ñani yo, süvi takundiꞌi yo xiniñuꞌu sañaꞌa tuꞌun Tata yo Ndioxi, saa chi xa kundaa va ini ndo ña ndaku ni ka va sayukun Tata yo Ndioxi kuachi xiꞌin yoo na sañaꞌa nuu yuvi na kuëe sañaꞌa.
\v 2 Ra ña ndixa ke kuaꞌa ni va ichi ra kuchüun vi yo ña vivii ndatuꞌun yo, ra vichin, na kundaa ini yo, tu ndia na kuchuun kondiaa yuꞌu, saa ra vaꞌa ni va xa na, ra na kan kuvi yuvi vaꞌa, na xa ña ndaku va, ra kuvi tu kaꞌndia chiñu na nuu iini saa iki kuñu va na.
\v 3 Ra xa kundaa va ini ndo, chi ta ^chikaa yo kàà yuꞌu kuayu, ra xiin va ri ña kandixa ri yoo, ra kuaꞌan ri ndia ndia ka nuu kuni mii va yo.
\v 4 Ra mii saa kuvi tu ña kuu xiꞌin itun tun xika nuu mini va; saa chi vaꞌa ni naꞌnu ni va nu, ra vaꞌa ni ndiee ni tu tandaꞌa tachi va nu, ndi su ra kava nu ra iin itun loꞌo va kuvi nu sakanda ra, ra kuaꞌan tu nu kan, ndia ndia ka nuu kuni mii ra kan va.
\v 5 Ra kuꞌva saa kuvi tu ña iyoo yaa va yo; saa chi vaꞌa ni loꞌo ni va ña ra ndikun ndiaa ña iki kuñu yo, ndi su kuu mii tu ña ndiee ña sa ña iin ña chee ni va. Ra iyoo tu ña ta kuꞌva iyoo iin tindikin loꞌo ñùꞌù va, saa chi iin tindikin loꞌo ñùꞌù, ra kuvi kaꞌmi ña iin iku chee kaꞌnu va.
\v 6 Saa chi yaa yo, ra ta iyoo ñuꞌu va ke iyoo ña. Saa chi iin ña yakua ni va kuvi ña, ra ndikun ndiaa ña iki kuñu yo, ra ^xa yakua tu ña inii saa iki kuñu va yo. Ra kuvi tu sandiꞌi ña xaꞌa ña tiaku va yo, saa chi ndiaya va kuvi ña taxi ndiee ña.
\v 7 Yoo na yuuvi yoꞌo, ra vaꞌa va xamaso yo takundiꞌi va nuu kiti kueꞌe, ra saa tu kiti ri ndachi va, ra saa tu kiti ri kañuꞌu tixi va, ra saa tu kiti ri ndoꞌni ini tiakuii va;
\v 8 ndi su ndia nii yo kuchüun ña kaꞌnu yo yaa yo. Saa chi yaa yo, ra iin ña väꞌa, ña tüꞌva taꞌnu va kuvi ña, ra kuu mii tu ña tatan xatu ña xaꞌni yuvi va.
\v 9 Saa chi xiꞌin yaa yo kuvi ña ^ndasakaꞌnu yo Tata yo Ndioxi, ra suvi xiꞌin yaa yo kuvi tu ña kandivaꞌa tu yo xiꞌin yuvi taꞌan yo na xavaꞌa Tata yo Ndioxi ña koo na ta kuꞌva iyoo mii va ra.
\v 10 Ra mii yuꞌu yo ña ndasakaꞌnu yo Tata yo Ndioxi kuvi tu ña kee tuꞌun kini ña kandivaꞌa yo xiꞌin taꞌan va yo, ra ña yoꞌo, ra xiniñüꞌu koo ña saa ñani yo.
\v 11 Saa chi iin yavi nuu kana tiakuii, ra küvi kana tiakuii ra vixi, ra kana tu tiakuii ra isun.
\v 12 Ra nii tun koxi tu küvi kuun kiti olivo ndaꞌa va, ra nii teꞌe uva tu küvi kuun koxi ndaꞌa va, ña kan ke küvi kana tiakuii vixi iin yavi, ra kana tu tiakuii ra iꞌva va.
\s Ña ndichi ña taxi Tata yo Ndioxi
\p
\v 13 Ñani yo, tu iyoo sava ndo iyoo ña ndichi nuu, ra kundaa tu ini ndo xiꞌin ichi Tata yo Ndioxi, saa ra na ndañaꞌa tu ndo ña xiꞌin chiñu vaꞌa, chiñu toꞌo ña xa va ndo, ra saa ke ñaꞌa tuni ndo ña kuu ndo yuvi tiaku ni ini na iyoo ña ndichi nuu.
\v 14 Ra vaꞌa ni ndichi ni va tu ndo tuvi ndo, ndi su tu na ndukuini ini xini taꞌan va kuvi ndo, ra kanitaꞌan tu ndo xiꞌin taꞌan ndo ña kuni ndo sa tiaa ndo nuu taꞌan va ndo, saa ra süvi ndixa na ndichi vi kuvi ndo, saa chi na sandaꞌvi va kuvi ndo ña kaꞌan ndo ña ndichi ni ndo.
\v 15 Saa chi süvi saa iyoo ña ndichi ña taxi Tata yo Ndioxi, ra ña ndichi ña iyoo nuu ndo ra ña ndichi ña taxi yuvi, xiꞌin ña ndichi ña taxi ña yuuvi yoꞌo, xiꞌin ña ndichi ña taxi timiaꞌa va kuvi ña.
\v 16 Saa chi ña ndukuini ini yuvi xini taꞌan na, xiꞌin ña ndiꞌi ini na xaꞌa takua chiñu mii na, ra kuëe iyoo ikun vi chiñu ña xa na, saa chi ña xa na kuvi takundiꞌi nuu chiñu yakua va.
\v 17 Ndi su yuvi na kuu mii ña ndichi ña taxi Tata yo Ndioxi, ra xä na kan chiñu yakua, ra nii kanitäꞌan tu na xiꞌin ndia nii yuvi va; ra toꞌo ni tu xa va na, ra tiayu ni tu ini va na, ra xikutüvi na ña sa na chiñu vaꞌa xiꞌin inka yuvi, ra nii ndakäxin tu na yuvi va, chi iin ku ndiꞌi va na nuu na, saa chi ta kuꞌva iyoo nima na ke xa tu na xiꞌin yuvi va.
\v 18 Ra yuvi na xa nduxa ña ndachindee vii na inka yuvi, ra vaꞌa ni va kee na, saa chi yuvi na ^chiꞌi iin tata ña vaꞌa, ra kuiꞌi ña vaꞌa ke ^ndakiꞌin va na.
\c 4
\s Küvi kundikun yo ichi Tata yo Ndioxi ra kundikun tu yo ichi ña ndikun ña yuuvi
\p
\v 1 Ñani yo, ¿ndia mii ke kaku kuachi ña xaꞌa ndo kanitaꞌan ndo xiꞌin taꞌan ndo tuvi ndo? Ra na kundaa ini ndo, chi nima va ndo kuvi ña kaku takundiꞌi chiñu kiꞌvi ña kootoo ndo sa ndo.
\v 2 Ta kuu ña ndukuini ini ndo kuni ndo koo takundiꞌi ñaꞌa nuu ndo, ra xaꞌa ña küvi niꞌi ndo ña, ra xaꞌa ndo kanitaꞌan ndo xiꞌin taꞌan ndo, ra ndia xaꞌni taꞌan va ndo xaꞌa ña. Ndi su ni saa chi nïꞌi vi ndo ña, saa chi kuëe vii nduku ndo ña nuu Tata yo Ndioxi.
\v 3 Saa chi te nduku ndo ña nuu ra, ra kuëe taxi ra ña ndaꞌa ndo, saa chi süvi ra kan kuvi ra ndakani ini ndo ndasakaꞌnu xiꞌin ña ña nduku ndo ña nuu ra, saa chi takua xaꞌa ña sakusii ña ini mii va ndo ke nduku ndo ña.
\v 4 Ndoꞌo, ra süvi na kuꞌvi ini xini Tata yo Ndioxi kuvi ndo, saa chi ra xa siki va ndo kuvi ra. Ra xa kundaa va ini ndo, chi ña itaꞌan mani yuvi xiꞌin ña yuuvi yoꞌo, ra na kanitaꞌan va kuvi na xiꞌin Tata yo Ndioxi, saa chi ña ndakutoo na ña yakua iyoo nuu ña yuuvi yoꞌo, ra na kanitaꞌan xiꞌin va ra nduu na.
\v 5 Ra xaꞌa ña yoꞌo kuvi tu ña kaꞌan tuꞌun Tata yo Ndioxi kachi ña suꞌva va: “Tachi Yii Tata yo Ndioxi ña taxi ra iyoo nima yo, ra saa va ña xiꞌin yo xaꞌa ña kuni yo kundikun yo inka ñaꞌa.”
\v 6 Ndi su chindiee taꞌan ni va Tata yo Ndioxi xiꞌin yo xaꞌa ña kundaꞌvi ni ini ra xini ra yoo, ña vaꞌa na kuchuun yo sa tiaa yo nuu chiñu kiꞌvi ña kutoo iki kuñu yo sa ña. Ra saa kuvi tu ña kachi tuꞌun Tata yo Ndioxi ña kachi suꞌva va: “Tata yo Ndioxi ra kundasi va ra yuvi na kutiaa ni xiꞌin mii, ndi su kundaꞌvi va tu ini ra xini ra yuvi na xa ninu xiꞌin mii”, kachi ña.
\v 7 Ra xaꞌa ña kan ke ndinuni ni na ndataxi ndo mii ndo ndaꞌa Tata yo Ndioxi, ra ndaku ni na koo ini ndo ña vaꞌa na köyo ndo ndaꞌa kuachi, saa ra kunu mii timiaꞌa kuꞌun va ri nuu ndo.
\v 8 Ra na kuyachin ndo nuu Tata yo Ndioxi, ra saa ke kuyachin tu ra kan nuu ndoꞌo va. Ndoꞌo, yuvi na iyoo kuachi, kukuiin ndo ña xa ndo chiñu kiꞌvi, ra ndoꞌo yuvi na xa uvi ini, ra niña ña vaꞌa va na ndakani ini ndo xaꞌa.
\v 9 Ra na kuchaꞌan ini ndo, ra na kusuchi tu ini va ndo, ra kuaku ndo. Ra ña xáku̱ ndo xika ndo, ra na ndasama ña vichin, ra na kuaku va ndo, ra ña kusii ni tu ini ndo na nduu ña kusuchi ini va ndo.
\v 10 Na saninu ndo mii ndo nuu Tata yo Ndioxi, ra ra kan tu chinduꞌu toꞌo tuꞌun xaꞌa ndoꞌo va.
\s Na käꞌan kiꞌvi yo xaꞌa inka yuvi
\p
\v 11 Ñani yo, na käꞌan kiꞌvi ndo xaꞌa na ñani yo. Saa chi tu kaꞌan kiꞌvi ndo xaꞌa na, a ndanduku tu ndo kuachi va na, saa ra ndiayu Tata yo Ndioxi va kuvi ña kañaꞌa ndo xaꞌa, ra kaꞌan tu ndo ña väꞌa iyoo va ña. Ra ña kañaꞌa ndo xaꞌa ndiayu Tata yo Ndioxi, ra xïin ndo kandixa ndo ña, saa ra ña kanduu va ndo kuvi ña, ña xa ndo saa.
\v 12 Ra xa kundaa va ini ndo chi ndiayu ña kañaꞌa ndo xaꞌa ra mii va Tata yo Ndioxi kuvi ra taxi ña, ra mii ra kuvi tu ra xa ndaku kuachi va. Ra mii ra kuvi tu ra kuu mii ndiayu ña sakaku ra yuvi va, ra kuu mii tu ra ndiayu ña sandiꞌi ra xaꞌa va na. Ña kan ke köo ndiayu yo ña kaꞌan yo xaꞌa inka yuvi ña iyoo ni kuachi na.
\s Na käꞌan yachi yo xaꞌa ña sa yo chi kundäa ini yo a kuvi sa yo ña
\p
\v 13 Ra na ndakiꞌin xini ndo xiꞌin ña yoꞌo, saa chi sava ndo ra suꞌva va kachi ndo: “Vichin a tiaan kuꞌun yo ñuu yoꞌo, a ñuu kaa, ña sachiñu yo iin kuiya, ra kuaꞌa ni xuꞌun chutaꞌan yo”, kachi ndo.
\v 14 Ndi su ndia nii kundäa tu ini vi ndo ni ke kuu kii ña vaxi. Saa chi ña tiaku yo, ra ta kuꞌva iyoo viko nuu va iyoo ña, saa chi viko nuu, ra iin kani loꞌo va ke ndandita ña, ra iin kani loꞌo tu xa ndoñuꞌu va ña.
\v 15 Xaꞌa ña kan ke te ndatuꞌun yo ra suꞌva va na kachi yo: “Tu mii Tata yo Ndioxi kuni ña tiaku ka yo, ra kuvi sa yo ña yoꞌo, a ña kaa va”, na kachi yo.
\v 16 Ndi su ndoꞌo, ra niña tuꞌun tiaa va ndikaa yuꞌu ndo, ra xa mii vi ndo kuvi ndo xaꞌndia xaa kii ña vaxi tuvi ndo, ra ña xa ndo saa, ra väꞌa vi iyoo ña.
\v 17 Ra ña *xa ^xini ndo sa ndo chiñu vaꞌa, ra ^xïin tu ndo sa ndo ña, saa ra kuachi va kuvi ña ^xa ndo nuu Tata yo Ndioxi.
\c 5
\s Tiaa ni sandoꞌo Tata yo Ndioxi na kuika na ndivaꞌa ni nima
\p
\v 1 ¡Ndoꞌo na kuika! Ra na tiaa ni soꞌo ndo ña kaꞌan yu xiꞌin ndo. Na ndaꞌyu ndo, ra na kuaku ndo, saa chi ndiee ni kaa tundoꞌo ña vaxi ndoꞌo ndo.
\v 2 Ra takundiꞌi ña kuika ña iyoo nuu ndo, ra ña tiaꞌyu va kuvi ña, ra tikoto savi ña yaꞌvi ni iyoo nuu ndo, ra tikixin va kaxi ña.
\v 3 Ra saa tu xuꞌun kàà ña kuu oro xiꞌin plata iyoo nuu va ndo, saa chi ña kuxi uun ndiꞌi xaꞌa va kuvi ña, ra ña kutoo ni ndo ña kuika ña ndiꞌi xaꞌa, ra ta kuꞌva xa ñuꞌu ña xaꞌmi ñaꞌa va ke sa ña ña sandiꞌi ña xa ndo. Ra takundiꞌi ña kuika ña chutaꞌan ndo ñaa kuvi tu ña taxi kuachi xaꞌa va ndo kii ña sayukun Tata yo Ndioxi kuachi xiꞌin va ndo.
\v 4 Ra na kundaa ini ndo, chi xuꞌun, ña kuu yaꞌvi yuvi na xachiñu tatu nuu ndo ña sasi ndia ndo ndichäꞌvi ndo na, ra kaꞌan kuachi va ña xaꞌa ndo; ra *xa xini tu soꞌo mii va Tata yo Ndioxi, ra kaꞌnu, ña kaꞌan kuachi ni yuvi na *xachiñu tatu nuu ndo xaꞌa yaꞌvi na.
\v 5 Nuu ña yuuvi yoꞌo, ra vaꞌa ni ndixiyo ndo, ra iin takundiꞌi va ña savi ndixiyo nuu ndo, ra saa tu takundiꞌi ña kutoo ni iki kuñu ndo sa va ña; ra *sandaꞌa tu ndo mii ndo, ta kuꞌva xa na ña sandaꞌa na iin kiti ri kaꞌni na kuxi va na.
\v 6 Ra *taxi ndo kuachi xaꞌa yuvi na köo kuachi va, ra *xaꞌni ndo na, ra yuvi ndaꞌvi na *xa ndo saa xiꞌin kan, ra ndia ña kaꞌan kuachi na xaꞌa mii na ke ndiküvi vi.
\s Ndaku ni na koo ini yo nuu tundoꞌo
\p
\v 7 Ndi su ndoꞌo, ñani yo, ra ndaku ni na koo ini ndo, ra na ndïꞌi ini ndo ña kundiatu ndo ña xaa kii ña ndandiko Tata yo Jesucristo kixi ra. Ra ndia ta kuꞌva xa iin ra chiꞌi va ke na sa ndo, saa chi ra kan, ra ndïꞌi vi ini ña ndiatu ra, ña yaꞌa yoo kuun savi, ra saa vi ke sakee ra ñaꞌa ña *chiꞌi ra.
\v 8 Ra kuꞌva saa ke na sa tu ndoꞌo va ña na ndïꞌi ini ndo ña kundiatu ndo ña nandiko Tata yo Jesucristo kixi ra, saa chi xa ndinuni ni va nandiko ra.
\v 9 Ra na täxi ndo kuachi xaꞌa taꞌan ndo, saa chi tu köo ra iyo ni taxi Tata yo Ndioxi tundoꞌo ndaꞌa ndo, ra na kundaa ini ndo, chi Tata yo Jesucristo, ra sandaku kuachi xiꞌin yuvi, ra xa yeꞌe va iin ra.
\v 10 Ñani yo, na sakuaꞌa ndo ña sa ndo ta kuꞌva *xa na ndikaꞌan tuꞌun yuꞌu Tata yo Ndioxi xinaꞌa ña xiin na *xa ndiee ini na ña *ndoꞌo ni na.
\v 11 Ra nuu nduꞌu, ra vaꞌa ni va ^kee yuvi na xiin xa ndiee ini ña ndoꞌo ini na. Ra xa kundaa tu ini ndo ndia kuꞌva ke *xa ra Job ña xiin ra xa ndiee ini ra ña ndoꞌo ni ini va ra, ra kundaa tu ini ndo ndia kuꞌva ke *xa Tata yo Ndioxi xiꞌin ra te kii ndiꞌi va; saa chi Tata yo Ndioxi, ra tiayu ni ini ra, ra ndaꞌvi ni tu ini va ra.
\p
\v 12 Ra ndia nuu ndiꞌi ña, ñani yo, ra te ndatuꞌun ndo xaꞌa ndia ndia ka ñaꞌa, ra na chinäꞌa ndo ndiví, ra ni ñuꞌu tu na chinäꞌa va ndo, ra saa tu ndia ndia ka ñaꞌa va. Chi ña xiniñuꞌu sa ndo ke te xa kaꞌan ndo ña kuvi sa ndo iin chiñu, ra kuvi sa ndo ña na kachi va ndo; ra tu küvi tu sa ndo ña, ra na kaꞌan ndo ña küvi sa va ndo ña; saa chi tu kindoo ndo ña kuvi sa ndo iin chiñu, ra xïin tu ndo ña sa va ndo ña, saa ra iyo ni niꞌi ndo tundoꞌo xaꞌa ña sa Tata yo Ndioxi.
\s Ndiaa yaꞌvi ni ña kaꞌan yo xiꞌin Tata yo Ndioxi
\p
\v 13 Ñani yo tu ndia ndo ndoꞌo tundoꞌo, ra na kaꞌan ndo xiꞌin Tata yo Ndioxi. Ra tu sava tu ndo kusii ini, ra na kata ndo yaa ña ndasakaꞌnu ndo Tata yo Ndioxi va.
\v 14 Ra tu sava tu ndo xiꞌi, ra na kaꞌan ndo xiꞌin na xikuaꞌa veꞌe ñuꞌu, ra na chikaa na ndutia xaꞌan ndaꞌa na, ra chinduꞌu na ña sata ndo, ra kaꞌan na xiꞌin Tata yo Ndioxi xaꞌa ndo xiꞌin kivi Tata yo Jesucristo.
\v 15 Ra tu ndinuni ni ndiaa ini na xikuaꞌa kan Tata yo Ndioxi, saa ra nduvaꞌa va yuvi na xiꞌi, na kaꞌan na xaꞌa kan; ra tu ndia kuachi *xa tu na xiꞌi kan, saa ra koo kaꞌnu va ini Tata yo Ndioxi xaꞌa kuachi na.
\v 16 Ra xaꞌa ña kan ke, na naꞌma ndo kuachi ndo nuu taꞌan ndo, ra na kaꞌan ndo xiꞌin Tata yo Ndioxi xaꞌa taꞌan ndo, ra sandaꞌa ra ndoꞌo. Saa chi te kaꞌan yuvi na ndinuni ni ndikun Tata yo xiꞌin ra, ra ndakuiin va ra yuꞌu na.
\v 17 Ra na kundaa ini ndo ta kuꞌva xa ra Elías, ra ndikaꞌan tuꞌun yuꞌu Tata yo Ndioxi xinaꞌa, chi ra kan, ra ta kuꞌva iyoo yoo kuvi tu ña ndixiyo tu ra kan va; ndi su te ndikaꞌan ra xiꞌin Tata yo Ndioxi ña na küun ka savi, saa ra ndiküun ka ndixa va ra, nuu ñuꞌu yuuvi yoꞌo uni kuiya sava.
\v 18 Ra te ndiꞌi, ra saa ndikaꞌan tuku ra xiꞌin Tata yo Ndioxi ña na ndakuun tuku savi nuu ña yuuvi yoꞌo, saa ra ndakuun tuku va ra, ra vaꞌa ka vi xa ñaꞌa ña chiꞌi na.
\p
\v 19 Ra tu sava ndo ndakoo ichi Tata yo Ndioxi ñani yo, ra xaa tu inka na kaꞌan na xiꞌin ndo ña na ndakundikun tuku ndo ichi Tata yo Ndioxi,
\v 20 ra na kundaa ini ndo, chi yuvi na kaꞌan xiꞌin ndo ña na ndakoo ndo ichi kiꞌvi ña ndakundikun ndo kan, ra nima va ndo ke sakaku na, ra xaꞌa ña kuchuun na kan ña ndachikaa tuku na ndoꞌo ichi Tata yo Ndioxi, saa ra koo kaꞌnu ini ra xaꞌa takundiꞌi va kuachi ndo.
