﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:11,180
Takan kūu ta numini kēe ndra kuàꞌan ndra iin jardin nàni Getsemaní.

2
00:00:11,180 --> 00:00:14,480
Ta teꞌen nākaꞌan Jesuu chiꞌin ndra jàkuaꞌa chiꞌin ra:

3
00:00:14,480 --> 00:00:16,720
―¡Kunandi ndo kuatu ndo yuꞌu iꞌya!

4
00:00:16,720 --> 00:00:19,680
Ti kuàꞌin kuàkaꞌin chiꞌin Ndioo ikani.

5
00:00:19,680 --> 00:00:23,260
Tajan kuàꞌan uni taꞌan ndra chiꞌin Jesuu:

6
00:00:23,260 --> 00:00:24,580
Petuꞌ,

7
00:00:24,580 --> 00:00:27,240
Xuva chiꞌin Jandiau.

8
00:00:27,240 --> 00:00:29,320
Ta kīchaꞌa ndaꞌvi kùuni Jesuu,

9
00:00:29,320 --> 00:00:31,600
ta teꞌen nākaꞌan ra chiꞌin ndra:

10
00:00:31,600 --> 00:00:35,620
―Yaꞌa ndaꞌvi kùuni animai kua ni kuvi̱.

11
00:00:35,620 --> 00:00:36,920
¡Kindoo ndo iꞌya,

12
00:00:36,920 --> 00:00:38,640
va koto kusu ndo!

13
00:00:38,640 --> 00:00:41,680
―Takan kàti ra chiꞌin ma ndra jàkuaꞌa chiꞌin ra.

14
00:00:41,680 --> 00:00:45,540
Tajan kēe Jesuu kuàꞌan ra tiá itiꞌ nuu.

15
00:00:45,540 --> 00:00:50,120
Ta chūnandi chiti ra nda nani teꞌe nuu ra ma nuu ñuꞌuꞌ.

16
00:00:50,120 --> 00:00:57,480
Yakan va teꞌen kīchaꞌa kàꞌan ra chiꞌin Ndioo ña na tava ra ma tundoꞌo ni ndeꞌe ra tuva kùuni ra.

17
00:00:57,480 --> 00:00:59,160
―¡Yoꞌo Tatá!

18
00:00:59,160 --> 00:01:02,520
Yoꞌo va kùu jaꞌun nda ña nikuuni.

19
00:01:02,520 --> 00:01:05,920
Kùuni̱ ña nakaniun ma tundoꞌo ni ndeꞌi.

20
00:01:05,920 --> 00:01:09,620
Va tüvi kùuni̱ ña kuu ma ña kàꞌin,

21
00:01:09,620 --> 00:01:13,640
ti naja kua kùuni maun kuu yi ―kàti Jesuu.

22
00:01:13,640 --> 00:01:19,120
Ta numini kēe ndiko Jesuu kuàꞌan ra nuu kaꞌìin ma ndi uni ma ndra jàkuaꞌa chiꞌin ra.

23
00:01:19,120 --> 00:01:22,000
Ta nātaꞌan ra ndra ña kìxi ndra.

24
00:01:22,000 --> 00:01:24,180
Ta kīchaꞌa kàꞌan ra chiꞌin Petuꞌ:

25
00:01:24,180 --> 00:01:25,320
―Simón,

26
00:01:25,320 --> 00:01:26,360
¿a kìxiun?

27
00:01:26,360 --> 00:01:28,800
¿Ni küu kuii koo nditoun iin ora chiꞌi̱n?

28
00:01:28,800 --> 00:01:31,360
¡Ndakoo ndo ta kaꞌan ndo chiꞌin Ndioo!

29
00:01:31,360 --> 00:01:34,280
Ikan tüvi kuàꞌan ndo anima ndo jàꞌa yi kuati,

30
00:01:34,280 --> 00:01:38,400
jin kùuni ndo kundito ndo chiꞌin anima ndo,

31
00:01:38,400 --> 00:01:41,500
va kündee ndo ―kàꞌan Jesuu chiꞌin ndra.

32
00:01:41,500 --> 00:01:47,880
Takan kūu tajan kēe ndiko Jesuu kuàkaꞌan ra chiꞌin Ndioo takua kāꞌan ra ma nunuu.

33
00:01:47,880 --> 00:01:52,880
Ta ora chāa ndiko ra ma nuu kaꞌìin ma ndi uni ma ndra jàkuaꞌa chiꞌin ra.

34
00:01:52,880 --> 00:01:57,120
Ta juuni nātaꞌan ra ndra ña kìxi ndiko ndra inga chaꞌaꞌ,

35
00:01:57,120 --> 00:01:58,800
ña endee ndàsi tinuu ndra,

36
00:01:58,800 --> 00:02:00,400
jàꞌa ma ñumaꞌna.

37
00:02:00,400 --> 00:02:03,440
Ta tüvi chìto ndra ña kàꞌan ndra chiꞌin ra.

38
00:02:03,440 --> 00:02:06,880
Tajan kēe ndiko Jesuu kuàꞌan ra chaꞌaꞌ uni.

39
00:02:06,880 --> 00:02:08,920
Tajan chāa ndiko ra,

40
00:02:08,920 --> 00:02:10,800
ta kàꞌan ra chiꞌin ndra:

41
00:02:10,800 --> 00:02:13,440
―¿A juuni kìxi ndo ta nìndee ndo tiá?

42
00:02:13,440 --> 00:02:15,060
¡Na küsu ndo tiá!

43
00:02:15,060 --> 00:02:19,920
Ti cha kēta ma ora ña ni kuꞌva ñivi yuꞌu ra Seꞌe ñivi tāchi Ndioo.

44
00:02:19,920 --> 00:02:22,440
Ti ni tiin ma ndra jàꞌa kuati yuꞌu.

45
00:02:22,440 --> 00:02:23,400
¡Ndakoo ndo,

46
00:02:23,400 --> 00:02:24,200
ta koꞌo!

47
00:02:24,200 --> 00:02:29,720
Ti cha vàchi ra cha xīkoñaꞌa chaꞌi ―kàti Jesuu.

48
00:02:29,720 --> 00:02:30,240
Juuni,

49
00:02:30,240 --> 00:02:32,000
takäꞌan chinu kàꞌan Jesuu,

50
00:02:32,000 --> 00:02:33,280
ta chāa Juda,

51
00:02:33,280 --> 00:02:37,880
iin ra indii tichi uchi uvi ndra jàkuaꞌa chiꞌin ra.

52
00:02:37,880 --> 00:02:39,920
Chāa ra chiꞌin kuaꞌaꞌ jandaru.

53
00:02:39,920 --> 00:02:43,520
Ta ndrakan naa ndra machiti chiꞌin yutun.

54
00:02:43,520 --> 00:02:49,440
Vàchi ndra chata Jesuu jāꞌa ma sutu chàꞌnda tiñu chiꞌin iin ndra matru jàkuaꞌa tutu Ndioo,

55
00:02:49,440 --> 00:02:51,700
ta inga tuku ndrachaꞌnu.

56
00:02:51,700 --> 00:02:54,080
Juda ra xìkoñaꞌa chaꞌaꞌ Jesuu,

57
00:02:54,080 --> 00:02:57,720
chāꞌa ra iin tuꞌun kua ni jaꞌa ra nuu ma jandaru,

58
00:02:57,720 --> 00:02:59,000
ta kāꞌan ra teꞌen:

59
00:02:59,000 --> 00:03:00,800
―Ma ra ni kañaꞌi chiꞌin,

60
00:03:00,800 --> 00:03:01,960
rakan tiin ndo.

61
00:03:01,960 --> 00:03:03,680
Ta kuꞌni ndo ra,

62
00:03:03,680 --> 00:03:05,080
tajan kundaka ndo ra,

63
00:03:05,080 --> 00:03:07,440
kuꞌun ra chiꞌin ndo ―kàti Juda.

64
00:03:07,440 --> 00:03:12,120
Takan kūu ta jāyatin ra ra nuu Jesuu ta kàꞌan ra:

65
00:03:12,120 --> 00:03:12,880
―¡Matru!

66
00:03:12,880 --> 00:03:15,360
Ta kāñaꞌa ra chiꞌin ra.

67
00:03:15,360 --> 00:03:18,000
Ora ndēꞌe ndra yo kùu ra ta tīin ndra Jesuu.

68
00:03:18,000 --> 00:03:21,320
Ta iin ra ndaa ma ikan tāva ra machiti ra,

69
00:03:21,320 --> 00:03:24,880
ta chāꞌnda ra soꞌo ma musu ma sutu chaꞌnu.

70
00:03:24,880 --> 00:03:27,800
Ta chīkatuꞌun Jesuu nuu ñivi ikan:

71
00:03:27,800 --> 00:03:31,280
―¿Naja vàchi ndo chiꞌin machiti chiꞌin yutun,

72
00:03:31,280 --> 00:03:32,800
ña vàchi tiin ndo yuꞌu?

73
00:03:32,800 --> 00:03:33,840
¿A ra suꞌu kùi?,

74
00:03:33,840 --> 00:03:34,560
kùuni ndo.

75
00:03:34,560 --> 00:03:37,320
¿Naja tüvi nī tiin ndo yuꞌu tichi veñuꞌu?

76
00:03:37,320 --> 00:03:40,200
Ta kuaꞌaꞌ kivi chīyoi jànaꞌi nuu ndo ikan.

77
00:03:40,200 --> 00:03:41,960
Teꞌen ni taꞌin,

78
00:03:41,960 --> 00:03:45,580
ti takan kàꞌan ma tutu Ndioo ña ni taꞌin.

79
00:03:45,580 --> 00:03:50,000
Ta ndisaa ma ndra jàkuaꞌa chiꞌin Jesuu chīnu ndra kuàꞌan ndra,

80
00:03:50,000 --> 00:03:52,180
ta ndākoo maꞌiin ndra ra.

81
00:03:52,180 --> 00:03:56,840
Takan kūu va iin rayoko ña isukun iin jaꞌma kaꞌnuni.

82
00:03:56,840 --> 00:04:00,560
Uvaa rakan tāndikun ra kuàꞌan ra chata Jesuu.

83
00:04:00,560 --> 00:04:03,060
Ta raꞌya ti tīin ndra ra.

84
00:04:03,060 --> 00:04:05,680
Va tava jāña ra ma jaꞌma isukun ra,

85
00:04:05,680 --> 00:04:09,660
yakan va jānda kakú kaviti ra.

86
00:04:09,660 --> 00:04:14,380
Ta ndàka ma jandaru Jesuu nuu ndaa sutu chaꞌnu.

87
00:04:14,380 --> 00:04:17,600
Ta ikan kūtiꞌvi ndisaa ma sutu chaꞌnu,

88
00:04:17,600 --> 00:04:21,800
ma ra jàkuaꞌa tutu Ndioo chiꞌin inga ndrachaꞌnu.

89
00:04:21,800 --> 00:04:23,360
Ta chikani,

90
00:04:23,360 --> 00:04:29,120
chikani kuàꞌan Petuꞌ chata ndra nda kati keta ndra ma veꞌe sutu chaꞌnu.

91
00:04:29,120 --> 00:04:30,780
Ta kīndoo ra nukeꞌe.

92
00:04:30,780 --> 00:04:37,680
Ta ikan chūnandi ra javixin ra ndaꞌaꞌ ra nuu ñuꞌú xiin ndra jandaru jàꞌa kuenda veñuꞌu.

93
00:04:37,680 --> 00:04:41,520
Ta ma sutu chàꞌnda tiñu chiꞌin ndisaa ma ndra tiñu veñuꞌu,

94
00:04:41,520 --> 00:04:45,200
nànduku ndra iin tuꞌun ña kuu tiso ndra kuati Jesuu,

95
00:04:45,200 --> 00:04:48,320
ikan na kaꞌni ndra ra nuu kruu.

96
00:04:48,320 --> 00:04:52,160
Va tüvi nī nataꞌan ndra nïꞌiin tuꞌun ndaa chata ra.

97
00:04:52,160 --> 00:04:56,920
Vaji kēta kuaꞌaꞌ ñivi ña kàꞌan ndra tuꞌun vata chata Jesuu.

98
00:04:56,920 --> 00:04:58,480
Ta nïꞌiin ma ñivi,

99
00:04:58,480 --> 00:05:01,000
tüvi induku kàꞌan na chata Jesuu.

100
00:05:01,000 --> 00:05:04,080
Takan kūu ta ìyo ma ndian ndēta,

101
00:05:04,080 --> 00:05:08,920
ta teꞌen kīchaꞌa na kàꞌan na mamaa tuꞌun vata chata Jesuu:

102
00:05:08,920 --> 00:05:11,000
―Ndyuꞌu chīni ndi ña kàꞌan ra:

103
00:05:11,000 --> 00:05:14,520
“Ni janduvai ma veñuꞌu kaꞌnu ña jāꞌa ñivi,

104
00:05:14,520 --> 00:05:19,680
tajan tichi iin uni kivi kutai inga tuku yi ña tüvi jàꞌa ñivi”,

105
00:05:19,680 --> 00:05:21,080
―kàti ndra.

106
00:05:21,080 --> 00:05:24,600
Ta vaji takan kàꞌan ndra,

107
00:05:24,600 --> 00:05:27,040
va siin siin ña kàꞌan ndra.

108
00:05:27,040 --> 00:05:30,720
Tajan ndēta ndio ma sutu chaꞌnu maꞌñu ndisaa na,

109
00:05:30,720 --> 00:05:32,960
ta chīkatuꞌun ra nuu Jesuu:

110
00:05:32,960 --> 00:05:36,160
―¿Naja tüvi kàꞌun ña kàꞌan na chataun?

111
00:05:36,160 --> 00:05:37,880
―kàti ma sutu.

112
00:05:37,880 --> 00:05:40,760
Va ma Jesuu tàxiin kīndoo ra.

113
00:05:40,760 --> 00:05:43,240
Ta nïꞌiin tuꞌun nī kaꞌan ra.

114
00:05:43,240 --> 00:05:46,760
Yakan va teꞌen chīkatuꞌun tuku sutu chaꞌnu:

115
00:05:46,760 --> 00:05:50,920
―¿A juu yoꞌo kùu ra Cristu ra Seꞌe Ndioo ií?

116
00:05:50,920 --> 00:05:52,860
Ta nākaꞌan Jesuu:

117
00:05:52,860 --> 00:05:54,120
―Juu yuꞌu kùu ra.

118
00:05:54,120 --> 00:05:59,640
Ta ni ndeꞌe ndo ra ña nàndi ra chiyo kuaꞌa ma Ndioo kaꞌnu ìyo nuu sukun.

119
00:05:59,640 --> 00:06:03,920
Ta ni keta iin kivi ña kichi̱ ndikoi.

120
00:06:03,920 --> 00:06:08,580
Va yuꞌu ra Seꞌe ñivi ni kichi̱ tichi viko ―kàti Jesuu.

121
00:06:08,580 --> 00:06:12,440
Takan kūu tajan juuni ma sutu chaꞌnu,

122
00:06:12,440 --> 00:06:14,240
jānakaa ra juuni ma jaꞌma ra,

123
00:06:14,240 --> 00:06:19,760
ti takan jànaꞌa ra nuu ma ñivi ti kùxaan ra jàꞌa ma tuꞌun kàꞌan Jesuu.

124
00:06:19,760 --> 00:06:21,620
Ta teꞌen kàꞌan ra:

125
00:06:21,620 --> 00:06:24,720
―¡Na tüva chiniñuꞌu ga yo tiá ndra kutaꞌan chiꞌo!

126
00:06:24,720 --> 00:06:26,560
Ndisaa ndo já,

127
00:06:26,560 --> 00:06:29,240
chīni ndo ña kāꞌan tiꞌini ra chata Ndioo.

128
00:06:29,240 --> 00:06:31,600
¿Naja kua chànini ndo?

129
00:06:31,600 --> 00:06:32,480
―kàti ra.

130
00:06:32,480 --> 00:06:36,680
Ta ndisaa ndra ndōꞌiin tuꞌun ndra ña kuvi Jesuu,

131
00:06:36,680 --> 00:06:38,200
ti cha ìyo kuati ra,

132
00:06:38,200 --> 00:06:39,320
kuuni ndra.

133
00:06:39,320 --> 00:06:42,880
Ìyo ndian cha kīchaꞌa tìvisii na ra.

134
00:06:42,880 --> 00:06:44,840
Ta chāsi na ma tinuu ra,

135
00:06:44,840 --> 00:06:47,040
ta kāni ndra ra chiꞌin chiki,

136
00:06:47,040 --> 00:06:48,720
ta teꞌen kàꞌan ndra:

137
00:06:48,720 --> 00:06:50,120
―¡Kaꞌan!

138
00:06:50,120 --> 00:06:51,320
¡Ndeꞌo yo kāni ñu̱n!

139
00:06:51,320 --> 00:06:52,320
―kàti ndra.

140
00:06:52,320 --> 00:06:55,800
Ta juuni ma jandaru kāni ndra nuu ra ndia.

141
00:06:55,800 --> 00:07:01,080
Takan kūu ta kīndoo ma Petuꞌ nukeꞌe ikan.

142
00:07:01,080 --> 00:07:04,080
Ta ikan chāa iin ña musu ma sutu chaꞌnu.

143
00:07:04,080 --> 00:07:05,400
Ta ora ndēꞌan Petuꞌ,

144
00:07:05,400 --> 00:07:07,200
ña tùmi ra ñuꞌú,

145
00:07:07,200 --> 00:07:09,100
ta kīndoan ndeꞌan ra,

146
00:07:09,100 --> 00:07:11,240
ta kīchaꞌa kàꞌan ña chiꞌin ra:

147
00:07:11,240 --> 00:07:14,760
―¿A yoꞌo chàkuu chiꞌin Jesuu ra ñuu Nazaret?

148
00:07:14,760 --> 00:07:16,000
―kàtian.

149
00:07:16,000 --> 00:07:17,880
Ta kàꞌan Petuꞌ:

150
00:07:17,880 --> 00:07:19,240
―¡Yüvi yuꞌu kùi!

151
00:07:19,240 --> 00:07:20,760
Ta tüvi nàkotoi ra,

152
00:07:20,760 --> 00:07:24,840
ni tüvi chìtoi nda ra kùu ra kàꞌun ―kàti Petuꞌ.

153
00:07:24,840 --> 00:07:31,560
Tajan kēe ra kuàꞌan ra nuu nda yuveꞌe itiꞌ nukeꞌe.

154
00:07:31,560 --> 00:07:34,080
Ta ora ikan ndāꞌyu iin loꞌo.

155
00:07:34,080 --> 00:07:36,060
Ta ndēꞌe ndiko ña musu sutu ikan ma Petuꞌ,

156
00:07:36,060 --> 00:07:38,240
ta kàꞌan ña chiꞌin inga na:

157
00:07:38,240 --> 00:07:41,480
―¡Raꞌya kùu iin ra chàkuu chiꞌin Jesuu!

158
00:07:41,480 --> 00:07:43,360
Va kàꞌan ndiko ra:

159
00:07:43,360 --> 00:07:45,060
―¡Yüvi yuꞌu kùi!

160
00:07:45,060 --> 00:07:47,800
Ta nunuuni ma ndian kaꞌìin ikan,

161
00:07:47,800 --> 00:07:50,080
kàꞌan ndiko na chiꞌin Petuꞌ:

162
00:07:50,080 --> 00:07:53,120
―¡Ndicha kuii ti yoꞌo kùu iin ra chàkuu chiꞌin Jesuu!

163
00:07:53,120 --> 00:07:56,400
Ti indukuni kàꞌun kua kàꞌan ndian ñuꞌuꞌ Galilea.

164
00:07:56,400 --> 00:07:57,760
―¡Yüvi yuꞌu kùi,

165
00:07:57,760 --> 00:07:59,220
ndeꞌe Ndioo ña kàꞌin!

166
00:07:59,220 --> 00:08:04,720
Ti tüvi kuii nàkotoi ma ra chìkatuꞌun ndo nui ―kàti ra.

167
00:08:04,720 --> 00:08:05,980
Ta ma ora ikani,

168
00:08:05,980 --> 00:08:08,540
ndāꞌyu ndiko ma loꞌo itiꞌ uvi.

169
00:08:08,540 --> 00:08:12,280
Ta chākuꞌuni Petuꞌ ña kāꞌan Jesuu chiꞌin ra:

170
00:08:12,280 --> 00:08:15,260
“Ora takäꞌan ndaꞌyu ma loꞌo uvi chaꞌaꞌ,

171
00:08:15,260 --> 00:08:18,380
uni chaꞌaꞌ ni kaꞌun ña tüvi nàkotoun yuꞌu”,

172
00:08:18,380 --> 00:08:19,820
kàti Jesuu.

173
00:08:19,820 --> 00:08:25,980
Ta kīchaꞌa chàku Petuꞌ ora chākuꞌuni ra ña kāꞌan Jesuu chiꞌin ra.

174
00:08:25,980 --> 00:08:32,160
Takan kūu ta numini kēe ndra kuàꞌan ndra iin jardin nàni Getsemaní.

175
00:08:32,160 --> 00:08:35,460
Ta teꞌen nākaꞌan Jesuu chiꞌin ndra jàkuaꞌa chiꞌin ra:

176
00:08:35,460 --> 00:08:37,700
―¡Kunandi ndo kuatu ndo yuꞌu iꞌya!

177
00:08:37,700 --> 00:08:40,660
Ti kuàꞌin kuàkaꞌin chiꞌin Ndioo ikani.

178
00:08:40,660 --> 00:08:44,240
Tajan kuàꞌan uni taꞌan ndra chiꞌin Jesuu:

179
00:08:44,240 --> 00:08:45,560
Petuꞌ,

180
00:08:45,560 --> 00:08:48,220
Xuva chiꞌin Jandiau.

181
00:08:48,220 --> 00:08:50,300
Ta kīchaꞌa ndaꞌvi kùuni Jesuu,

182
00:08:50,300 --> 00:08:52,580
ta teꞌen nākaꞌan ra chiꞌin ndra:

183
00:08:52,580 --> 00:08:56,600
―Yaꞌa ndaꞌvi kùuni animai kua ni kuvi̱.

184
00:08:56,600 --> 00:08:57,900
¡Kindoo ndo iꞌya,

185
00:08:57,900 --> 00:08:59,620
va koto kusu ndo!

186
00:08:59,620 --> 00:09:02,660
―Takan kàti ra chiꞌin ma ndra jàkuaꞌa chiꞌin ra.

187
00:09:02,660 --> 00:09:06,520
Tajan kēe Jesuu kuàꞌan ra tiá itiꞌ nuu.

188
00:09:06,520 --> 00:09:11,100
Ta chūnandi chiti ra nda nani teꞌe nuu ra ma nuu ñuꞌuꞌ.

189
00:09:11,100 --> 00:09:18,460
Yakan va teꞌen kīchaꞌa kàꞌan ra chiꞌin Ndioo ña na tava ra ma tundoꞌo ni ndeꞌe ra tuva kùuni ra.

190
00:09:18,460 --> 00:09:20,140
―¡Yoꞌo Tatá!

191
00:09:20,140 --> 00:09:23,500
Yoꞌo va kùu jaꞌun nda ña nikuuni.

192
00:09:23,500 --> 00:09:26,900
Kùuni̱ ña nakaniun ma tundoꞌo ni ndeꞌi.

193
00:09:26,900 --> 00:09:30,600
Va tüvi kùuni̱ ña kuu ma ña kàꞌin,

194
00:09:30,600 --> 00:09:34,620
ti naja kua kùuni maun kuu yi ―kàti Jesuu.

195
00:09:34,620 --> 00:09:40,100
Ta numini kēe ndiko Jesuu kuàꞌan ra nuu kaꞌìin ma ndi uni ma ndra jàkuaꞌa chiꞌin ra.

196
00:09:40,100 --> 00:09:42,980
Ta nātaꞌan ra ndra ña kìxi ndra.

197
00:09:42,980 --> 00:09:45,160
Ta kīchaꞌa kàꞌan ra chiꞌin Petuꞌ:

198
00:09:45,160 --> 00:09:46,300
―Simón,

199
00:09:46,300 --> 00:09:47,340
¿a kìxiun?

200
00:09:47,340 --> 00:09:49,780
¿Ni küu kuii koo nditoun iin ora chiꞌi̱n?

201
00:09:49,780 --> 00:09:52,340
¡Ndakoo ndo ta kaꞌan ndo chiꞌin Ndioo!

202
00:09:52,340 --> 00:09:55,260
Ikan tüvi kuàꞌan ndo anima ndo jàꞌa yi kuati,

203
00:09:55,260 --> 00:09:59,380
jin kùuni ndo kundito ndo chiꞌin anima ndo,

204
00:09:59,380 --> 00:10:02,480
va kündee ndo ―kàꞌan Jesuu chiꞌin ndra.

205
00:10:02,480 --> 00:10:08,860
Takan kūu tajan kēe ndiko Jesuu kuàkaꞌan ra chiꞌin Ndioo takua kāꞌan ra ma nunuu.

206
00:10:08,860 --> 00:10:13,860
Ta ora chāa ndiko ra ma nuu kaꞌìin ma ndi uni ma ndra jàkuaꞌa chiꞌin ra.

207
00:10:13,860 --> 00:10:18,100
Ta juuni nātaꞌan ra ndra ña kìxi ndiko ndra inga chaꞌaꞌ,

208
00:10:18,100 --> 00:10:19,780
ña endee ndàsi tinuu ndra,

209
00:10:19,780 --> 00:10:21,380
jàꞌa ma ñumaꞌna.

210
00:10:21,380 --> 00:10:24,420
Ta tüvi chìto ndra ña kàꞌan ndra chiꞌin ra.

211
00:10:24,420 --> 00:10:27,860
Tajan kēe ndiko Jesuu kuàꞌan ra chaꞌaꞌ uni.

212
00:10:27,860 --> 00:10:29,900
Tajan chāa ndiko ra,

213
00:10:29,900 --> 00:10:31,780
ta kàꞌan ra chiꞌin ndra:

214
00:10:31,780 --> 00:10:34,420
―¿A juuni kìxi ndo ta nìndee ndo tiá?

215
00:10:34,420 --> 00:10:36,040
¡Na küsu ndo tiá!

216
00:10:36,040 --> 00:10:40,900
Ti cha kēta ma ora ña ni kuꞌva ñivi yuꞌu ra Seꞌe ñivi tāchi Ndioo.

217
00:10:40,900 --> 00:10:43,420
Ti ni tiin ma ndra jàꞌa kuati yuꞌu.

218
00:10:43,420 --> 00:10:44,380
¡Ndakoo ndo,

219
00:10:44,380 --> 00:10:45,180
ta koꞌo!

220
00:10:45,180 --> 00:10:50,700
Ti cha vàchi ra cha xīkoñaꞌa chaꞌi ―kàti Jesuu.

221
00:10:50,700 --> 00:10:51,220
Juuni,

222
00:10:51,220 --> 00:10:52,980
takäꞌan chinu kàꞌan Jesuu,

223
00:10:52,980 --> 00:10:54,260
ta chāa Juda,

224
00:10:54,260 --> 00:10:58,860
iin ra indii tichi uchi uvi ndra jàkuaꞌa chiꞌin ra.

225
00:10:58,860 --> 00:11:00,900
Chāa ra chiꞌin kuaꞌaꞌ jandaru.

226
00:11:00,900 --> 00:11:04,500
Ta ndrakan naa ndra machiti chiꞌin yutun.

227
00:11:04,500 --> 00:11:10,420
Vàchi ndra chata Jesuu jāꞌa ma sutu chàꞌnda tiñu chiꞌin iin ndra matru jàkuaꞌa tutu Ndioo,

228
00:11:10,420 --> 00:11:12,680
ta inga tuku ndrachaꞌnu.

229
00:11:12,680 --> 00:11:15,060
Juda ra xìkoñaꞌa chaꞌaꞌ Jesuu,

230
00:11:15,060 --> 00:11:18,700
chāꞌa ra iin tuꞌun kua ni jaꞌa ra nuu ma jandaru,

231
00:11:18,700 --> 00:11:19,980
ta kāꞌan ra teꞌen:

232
00:11:19,980 --> 00:11:21,780
―Ma ra ni kañaꞌi chiꞌin,

233
00:11:21,780 --> 00:11:22,940
rakan tiin ndo.

234
00:11:22,940 --> 00:11:24,660
Ta kuꞌni ndo ra,

235
00:11:24,660 --> 00:11:26,060
tajan kundaka ndo ra,

236
00:11:26,060 --> 00:11:28,420
kuꞌun ra chiꞌin ndo ―kàti Juda.

237
00:11:28,420 --> 00:11:33,100
Takan kūu ta jāyatin ra ra nuu Jesuu ta kàꞌan ra:

238
00:11:33,100 --> 00:11:33,860
―¡Matru!

239
00:11:33,860 --> 00:11:36,340
Ta kāñaꞌa ra chiꞌin ra.

240
00:11:36,340 --> 00:11:38,980
Ora ndēꞌe ndra yo kùu ra ta tīin ndra Jesuu.

241
00:11:38,980 --> 00:11:42,300
Ta iin ra ndaa ma ikan tāva ra machiti ra,

242
00:11:42,300 --> 00:11:45,860
ta chāꞌnda ra soꞌo ma musu ma sutu chaꞌnu.

243
00:11:45,860 --> 00:11:48,780
Ta chīkatuꞌun Jesuu nuu ñivi ikan:

244
00:11:48,780 --> 00:11:52,260
―¿Naja vàchi ndo chiꞌin machiti chiꞌin yutun,

245
00:11:52,260 --> 00:11:53,780
ña vàchi tiin ndo yuꞌu?

246
00:11:53,780 --> 00:11:54,820
¿A ra suꞌu kùi?,

247
00:11:54,820 --> 00:11:55,540
kùuni ndo.

248
00:11:55,540 --> 00:11:58,300
¿Naja tüvi nī tiin ndo yuꞌu tichi veñuꞌu?

249
00:11:58,300 --> 00:12:01,180
Ta kuaꞌaꞌ kivi chīyoi jànaꞌi nuu ndo ikan.

250
00:12:01,180 --> 00:12:02,940
Teꞌen ni taꞌin,

251
00:12:02,940 --> 00:12:06,560
ti takan kàꞌan ma tutu Ndioo ña ni taꞌin.

252
00:12:06,560 --> 00:12:10,980
Ta ndisaa ma ndra jàkuaꞌa chiꞌin Jesuu chīnu ndra kuàꞌan ndra,

253
00:12:10,980 --> 00:12:13,160
ta ndākoo maꞌiin ndra ra.

254
00:12:13,160 --> 00:12:17,820
Takan kūu va iin rayoko ña isukun iin jaꞌma kaꞌnuni.

255
00:12:17,820 --> 00:12:21,540
Uvaa rakan tāndikun ra kuàꞌan ra chata Jesuu.

256
00:12:21,540 --> 00:12:24,040
Ta raꞌya ti tīin ndra ra.

257
00:12:24,040 --> 00:12:26,660
Va tava jāña ra ma jaꞌma isukun ra,

258
00:12:26,660 --> 00:12:30,640
yakan va jānda kakú kaviti ra.

259
00:12:30,640 --> 00:12:35,360
Ta ndàka ma jandaru Jesuu nuu ndaa sutu chaꞌnu.

260
00:12:35,360 --> 00:12:38,580
Ta ikan kūtiꞌvi ndisaa ma sutu chaꞌnu,

261
00:12:38,580 --> 00:12:42,780
ma ra jàkuaꞌa tutu Ndioo chiꞌin inga ndrachaꞌnu.

262
00:12:42,780 --> 00:12:44,340
Ta chikani,

263
00:12:44,340 --> 00:12:50,100
chikani kuàꞌan Petuꞌ chata ndra nda kati keta ndra ma veꞌe sutu chaꞌnu.

264
00:12:50,100 --> 00:12:51,760
Ta kīndoo ra nukeꞌe.

265
00:12:51,760 --> 00:12:58,660
Ta ikan chūnandi ra javixin ra ndaꞌaꞌ ra nuu ñuꞌú xiin ndra jandaru jàꞌa kuenda veñuꞌu.

266
00:12:58,660 --> 00:13:02,500
Ta ma sutu chàꞌnda tiñu chiꞌin ndisaa ma ndra tiñu veñuꞌu,

267
00:13:02,500 --> 00:13:06,180
nànduku ndra iin tuꞌun ña kuu tiso ndra kuati Jesuu,

268
00:13:06,180 --> 00:13:09,300
ikan na kaꞌni ndra ra nuu kruu.

269
00:13:09,300 --> 00:13:13,140
Va tüvi nī nataꞌan ndra nïꞌiin tuꞌun ndaa chata ra.

270
00:13:13,140 --> 00:13:17,900
Vaji kēta kuaꞌaꞌ ñivi ña kàꞌan ndra tuꞌun vata chata Jesuu.

271
00:13:17,900 --> 00:13:19,460
Ta nïꞌiin ma ñivi,

272
00:13:19,460 --> 00:13:21,980
tüvi induku kàꞌan na chata Jesuu.

273
00:13:21,980 --> 00:13:25,060
Takan kūu ta ìyo ma ndian ndēta,

274
00:13:25,060 --> 00:13:29,900
ta teꞌen kīchaꞌa na kàꞌan na mamaa tuꞌun vata chata Jesuu:

275
00:13:29,900 --> 00:13:31,980
―Ndyuꞌu chīni ndi ña kàꞌan ra:

276
00:13:31,980 --> 00:13:35,500
“Ni janduvai ma veñuꞌu kaꞌnu ña jāꞌa ñivi,

277
00:13:35,500 --> 00:13:40,660
tajan tichi iin uni kivi kutai inga tuku yi ña tüvi jàꞌa ñivi”,

278
00:13:40,660 --> 00:13:42,060
―kàti ndra.

279
00:13:42,060 --> 00:13:45,580
Ta vaji takan kàꞌan ndra,

280
00:13:45,580 --> 00:13:48,020
va siin siin ña kàꞌan ndra.

281
00:13:48,020 --> 00:13:51,700
Tajan ndēta ndio ma sutu chaꞌnu maꞌñu ndisaa na,

282
00:13:51,700 --> 00:13:53,940
ta chīkatuꞌun ra nuu Jesuu:

283
00:13:53,940 --> 00:13:57,140
―¿Naja tüvi kàꞌun ña kàꞌan na chataun?

284
00:13:57,140 --> 00:13:58,860
―kàti ma sutu.

285
00:13:58,860 --> 00:14:01,740
Va ma Jesuu tàxiin kīndoo ra.

286
00:14:01,740 --> 00:14:04,220
Ta nïꞌiin tuꞌun nī kaꞌan ra.

287
00:14:04,220 --> 00:14:07,740
Yakan va teꞌen chīkatuꞌun tuku sutu chaꞌnu:

288
00:14:07,740 --> 00:14:11,900
―¿A juu yoꞌo kùu ra Cristu ra Seꞌe Ndioo ií?

289
00:14:11,900 --> 00:14:13,840
Ta nākaꞌan Jesuu:

290
00:14:13,840 --> 00:14:15,100
―Juu yuꞌu kùu ra.

291
00:14:15,100 --> 00:14:20,620
Ta ni ndeꞌe ndo ra ña nàndi ra chiyo kuaꞌa ma Ndioo kaꞌnu ìyo nuu sukun.

292
00:14:20,620 --> 00:14:24,900
Ta ni keta iin kivi ña kichi̱ ndikoi.

293
00:14:24,900 --> 00:14:29,560
Va yuꞌu ra Seꞌe ñivi ni kichi̱ tichi viko ―kàti Jesuu.

294
00:14:29,560 --> 00:14:33,420
Takan kūu tajan juuni ma sutu chaꞌnu,

295
00:14:33,420 --> 00:14:35,220
jānakaa ra juuni ma jaꞌma ra,

296
00:14:35,220 --> 00:14:40,740
ti takan jànaꞌa ra nuu ma ñivi ti kùxaan ra jàꞌa ma tuꞌun kàꞌan Jesuu.

297
00:14:40,740 --> 00:14:42,600
Ta teꞌen kàꞌan ra:

298
00:14:42,600 --> 00:14:45,700
―¡Na tüva chiniñuꞌu ga yo tiá ndra kutaꞌan chiꞌo!

299
00:14:45,700 --> 00:14:47,540
Ndisaa ndo já,

300
00:14:47,540 --> 00:14:50,220
chīni ndo ña kāꞌan tiꞌini ra chata Ndioo.

301
00:14:50,220 --> 00:14:52,580
¿Naja kua chànini ndo?

302
00:14:52,580 --> 00:14:53,460
―kàti ra.

303
00:14:53,460 --> 00:14:57,660
Ta ndisaa ndra ndōꞌiin tuꞌun ndra ña kuvi Jesuu,

304
00:14:57,660 --> 00:14:59,180
ti cha ìyo kuati ra,

305
00:14:59,180 --> 00:15:00,300
kuuni ndra.

306
00:15:00,300 --> 00:15:03,860
Ìyo ndian cha kīchaꞌa tìvisii na ra.

307
00:15:03,860 --> 00:15:05,820
Ta chāsi na ma tinuu ra,

308
00:15:05,820 --> 00:15:08,020
ta kāni ndra ra chiꞌin chiki,

309
00:15:08,020 --> 00:15:09,700
ta teꞌen kàꞌan ndra:

310
00:15:09,700 --> 00:15:11,100
―¡Kaꞌan!

311
00:15:11,100 --> 00:15:12,300
¡Ndeꞌo yo kāni ñu̱n!

312
00:15:12,300 --> 00:15:13,300
―kàti ndra.

313
00:15:13,300 --> 00:15:16,780
Ta juuni ma jandaru kāni ndra nuu ra ndia.

314
00:15:16,780 --> 00:15:22,060
Takan kūu ta kīndoo ma Petuꞌ nukeꞌe ikan.

315
00:15:22,060 --> 00:15:25,060
Ta ikan chāa iin ña musu ma sutu chaꞌnu.

316
00:15:25,060 --> 00:15:26,380
Ta ora ndēꞌan Petuꞌ,

317
00:15:26,380 --> 00:15:28,180
ña tùmi ra ñuꞌú,

318
00:15:28,180 --> 00:15:30,080
ta kīndoan ndeꞌan ra,

319
00:15:30,080 --> 00:15:32,220
ta kīchaꞌa kàꞌan ña chiꞌin ra:

320
00:15:32,220 --> 00:15:35,740
―¿A yoꞌo chàkuu chiꞌin Jesuu ra ñuu Nazaret?

321
00:15:35,740 --> 00:15:36,980
―kàtian.

322
00:15:36,980 --> 00:15:38,860
Ta kàꞌan Petuꞌ:

323
00:15:38,860 --> 00:15:40,220
―¡Yüvi yuꞌu kùi!

324
00:15:40,220 --> 00:15:41,740
Ta tüvi nàkotoi ra,

325
00:15:41,740 --> 00:15:45,820
ni tüvi chìtoi nda ra kùu ra kàꞌun ―kàti Petuꞌ.

326
00:15:45,820 --> 00:15:52,540
Tajan kēe ra kuàꞌan ra nuu nda yuveꞌe itiꞌ nukeꞌe.

327
00:15:52,540 --> 00:15:55,060
Ta ora ikan ndāꞌyu iin loꞌo.

328
00:15:55,060 --> 00:15:57,040
Ta ndēꞌe ndiko ña musu sutu ikan ma Petuꞌ,

329
00:15:57,040 --> 00:15:59,220
ta kàꞌan ña chiꞌin inga na:

330
00:15:59,220 --> 00:16:02,460
―¡Raꞌya kùu iin ra chàkuu chiꞌin Jesuu!

331
00:16:02,460 --> 00:16:04,340
Va kàꞌan ndiko ra:

332
00:16:04,340 --> 00:16:06,040
―¡Yüvi yuꞌu kùi!

333
00:16:06,040 --> 00:16:08,780
Ta nunuuni ma ndian kaꞌìin ikan,

334
00:16:08,780 --> 00:16:11,060
kàꞌan ndiko na chiꞌin Petuꞌ:

335
00:16:11,060 --> 00:16:14,100
―¡Ndicha kuii ti yoꞌo kùu iin ra chàkuu chiꞌin Jesuu!

336
00:16:14,100 --> 00:16:17,380
Ti indukuni kàꞌun kua kàꞌan ndian ñuꞌuꞌ Galilea.

337
00:16:17,380 --> 00:16:18,740
―¡Yüvi yuꞌu kùi,

338
00:16:18,740 --> 00:16:20,200
ndeꞌe Ndioo ña kàꞌin!

339
00:16:20,200 --> 00:16:25,700
Ti tüvi kuii nàkotoi ma ra chìkatuꞌun ndo nui ―kàti ra.

340
00:16:25,700 --> 00:16:26,960
Ta ma ora ikani,

341
00:16:26,960 --> 00:16:29,520
ndāꞌyu ndiko ma loꞌo itiꞌ uvi.

342
00:16:29,520 --> 00:16:33,260
Ta chākuꞌuni Petuꞌ ña kāꞌan Jesuu chiꞌin ra:

343
00:16:33,260 --> 00:16:36,240
“Ora takäꞌan ndaꞌyu ma loꞌo uvi chaꞌaꞌ,

344
00:16:36,240 --> 00:16:39,360
uni chaꞌaꞌ ni kaꞌun ña tüvi nàkotoun yuꞌu”,

345
00:16:39,360 --> 00:16:40,800
kàti Jesuu.

346
00:16:40,800 --> 00:16:46,960
Ta kīchaꞌa chàku Petuꞌ ora chākuꞌuni ra ña kāꞌan Jesuu chiꞌin ra.

