﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:09,480
Nemiya sen tlakatl itoka katka Lázaro yejuan kualouaya.

2
00:00:09,480 --> 00:00:16,000
Yejua chanej* katka ipan on kalpan itoka Betania yejuan no ikalpan María niman Marta,

3
00:00:16,000 --> 00:00:17,560
on ikniuan.

4
00:00:17,560 --> 00:00:26,600
(In María yejua okitekilijka toTEKO on ajuiyalistli itoka nardo ipan ikxiuan niman okinuajuats ikan itson.

5
00:00:26,600 --> 00:00:30,200
Yejua ikniu katka Lázaro yejuan kualouaya.)

6
00:00:30,200 --> 00:00:35,640
On omemej siuamej iknijtin otlatitlankej ijkin ma kijlitij Jesús:

7
00:00:35,640 --> 00:00:37,080
—ToTEKO,

8
00:00:37,080 --> 00:00:40,080
motejtlajsokaikniu* kualo.

9
00:00:40,080 --> 00:00:42,240
Ijkuak Jesús ijkon okak,

10
00:00:42,240 --> 00:00:42,640
okijtoj:

11
00:00:42,640 --> 00:00:45,800
—On kualolistli xkimiktis,

12
00:00:45,800 --> 00:00:54,400
yej san para noteititis iueyilis Dios niman no itechkopa kiteititis noueyilis nejua yejuan niiKoneu Dios.

13
00:00:54,400 --> 00:00:59,440
Jesús kintlajsojtlaya* Marta inuan ikniuan María niman Lázaro.

14
00:00:59,440 --> 00:01:03,000
Pero maski okijlijkej ika Lázaro kualouaya,

15
00:01:03,000 --> 00:01:06,040
ome tonajli más onokau ne kampa nemiya.

16
00:01:06,040 --> 00:01:09,200
Kemaj okinmijlij on inomachtijkauan*:

17
00:01:09,200 --> 00:01:11,840
—Ma tiuiyan ne Judea oksejpa.

18
00:01:11,840 --> 00:01:14,120
Kemaj on nomachtijkej* okijlijkej:

19
00:01:14,120 --> 00:01:15,880
—Temachtijketl,

20
00:01:15,880 --> 00:01:21,320
san kemach katka on hebreos* yejuan ompa chanejkej kinekiyaj mitsmiktiskej ikan temej,

21
00:01:21,320 --> 00:01:23,840
¿niman oksejpa tikneki tias ompa?

22
00:01:23,840 --> 00:01:25,200
Jesús okinmijlij:

23
00:01:25,200 --> 00:01:29,800
—¿Tline* xmelauak kipiya majtlaktli uan ome horas on tonajli?

24
00:01:29,800 --> 00:01:30,080
Tej,

25
00:01:30,080 --> 00:01:32,720
tla se kistinemi ikan tonajli,

26
00:01:32,720 --> 00:01:38,520
xnajantikisa pampa nochi nesi ikan on tlauijli yejuan onkaj ipan in tlaltikpaktli.

27
00:01:38,520 --> 00:01:41,060
Pero tla se kistinemi ipan yeuajli,

28
00:01:41,060 --> 00:01:44,000
najantikisa pampa xkipiya tlauijli.

29
00:01:44,000 --> 00:01:46,320
Kemaj okinmijlij Jesús:

30
00:01:46,320 --> 00:01:49,160
—Totetlajsojkaikniu Lázaro kochi,

31
00:01:49,160 --> 00:01:51,080
pero nikontlachaltis.

32
00:01:51,080 --> 00:01:53,880
Kemaj on nomachtijkej* okijlijkej:

33
00:01:53,880 --> 00:01:55,000
—ToTEKO,

34
00:01:55,000 --> 00:01:56,160
tla yokoch,

35
00:01:56,160 --> 00:01:58,360
kijtosneki uelis pajtis.

36
00:01:58,360 --> 00:02:02,200
Pero Jesús kijtosnekiya ika Lázaro yomik,

37
00:02:02,200 --> 00:02:06,500
niman on nomachtijkej* kinemiliayaj ika Lázaro san kochiya.

38
00:02:06,500 --> 00:02:09,800
Yejua ika Jesús más kuajli okinmijlij:

39
00:02:09,800 --> 00:02:12,400
—Lázaro yomik.

40
00:02:12,400 --> 00:02:17,020
Más kuajli para nemejuamej ika xompa ninemiya ijkuak Lázaro kualouaya,

41
00:02:17,020 --> 00:02:22,320
pampa aman uelis nikchiuas itlaj yejuan mechpaleuis nentlaneltokaskej.

42
00:02:22,320 --> 00:02:23,440
Yejua ika nipaki.

43
00:02:23,440 --> 00:02:25,820
Pero ma tiauiyan tikontaj.

44
00:02:25,820 --> 00:02:27,760
Kemaj Tomás,

45
00:02:27,760 --> 00:02:30,080
yejuan no kijliayaj kouatsin*,

46
00:02:30,080 --> 00:02:32,800
okinmijlij on oksekimej nomachtijkej*:

47
00:02:32,800 --> 00:02:39,260
—No ma tiuiyan para san sekan timikiskej iuan Jesús.

48
00:02:39,260 --> 00:02:46,920
Ijkuak Jesús oajsik okimachistijkej ika Lázaro ye kipiya naui tonajli ika okitôkakej.

49
00:02:46,920 --> 00:02:50,160
Betania nisiu katka Jerusalén.

50
00:02:50,160 --> 00:02:53,700
San kipiyaya kanaj ome kilómetro uan tlajko,

51
00:02:53,700 --> 00:03:02,400
niman miyekej hebreos* oyajkej okinnotsatoj Marta niman María para kinyoltlaliskej pampa omik inmikniu.

52
00:03:02,400 --> 00:03:06,400
Ijkuak Marta okimat ika Jesús ompa ye ajsitiaya,

53
00:03:06,400 --> 00:03:08,040
okis okinamikito,

54
00:03:08,040 --> 00:03:10,760
pero María onokau inchan.

55
00:03:10,760 --> 00:03:12,760
Niman Marta okijlij Jesús:

56
00:03:12,760 --> 00:03:14,120
—NoTEKO,

57
00:03:14,120 --> 00:03:16,000
tla nikan tinemiskia,

58
00:03:16,000 --> 00:03:17,600
nokniu xmikiskia.

59
00:03:17,600 --> 00:03:23,000
Pero nejua nikmatstikaj ika Dios mitsmakas nochi tlen tiktlajtlanilis.

60
00:03:23,000 --> 00:03:24,320
Jesús okijlij:

61
00:03:24,320 --> 00:03:27,560
—Mokniu oksejpa yoliuis*.

62
00:03:27,560 --> 00:03:28,800
Marta okijlij:

63
00:03:28,800 --> 00:03:30,400
—Kemaj,

64
00:03:30,400 --> 00:03:39,480
nejua nikmatstikaj ika oksejpa yoliuis* ijkuak yoliuiskej* niman nokuiteuaskej on mikatsitsimej ipan on sa ika nochi tonajli.

65
00:03:39,480 --> 00:03:41,480
Kemaj Jesús okijlij:

66
00:03:41,480 --> 00:03:47,040
—Nejua nikinyoliuitia on yejuan yomikkej niman nikinmaka nemilistli oksejpa.

67
00:03:47,040 --> 00:03:48,800
Yejuan nechneltokas,

68
00:03:48,800 --> 00:03:49,920
maski mikis,

69
00:03:49,920 --> 00:03:51,520
nemis oksejpa.

70
00:03:51,520 --> 00:03:54,840
Niman nochi yejuan sanken* nemi niman nechneltoka,

71
00:03:54,840 --> 00:03:56,560
nemis para nochipa.

72
00:03:56,560 --> 00:03:58,240
¿Tikneltoka in?

73
00:03:58,240 --> 00:03:59,320
Yejua okijlij:

74
00:03:59,320 --> 00:04:01,240
—Kemaj noTEKO.

75
00:04:01,240 --> 00:04:07,040
Nejua nikneltoka ika tejua tiCristo yejuan Dios okuajtitlan para tlamandaros.

76
00:04:07,040 --> 00:04:15,280
Niman nikneltoka ika tejua tiiKoneu Dios yejuan ye ijki onkatka para uajlas ipan in tlaltikpaktli.

77
00:04:15,280 --> 00:04:17,080
Ijkuak ijkon yokijtoj,

78
00:04:17,080 --> 00:04:20,160
Marta oyaj okinotsato María on ikniu,

79
00:04:20,160 --> 00:04:23,440
niman ijkin san okichtakaijlij:

80
00:04:23,440 --> 00:04:26,920
—On Temachtijketl nikan nemi niman mitsnotsa.

81
00:04:26,920 --> 00:04:28,840
Ijkuak María ijkon okak,

82
00:04:28,840 --> 00:04:33,400
nimantsin onotelkets niman oyaj okitato Jesús.

83
00:04:33,400 --> 00:04:36,200
Jesús sanken* xe kalakiya ne kalpan,

84
00:04:36,200 --> 00:04:39,120
yej nemiya kampa Marta okinamikito.

85
00:04:39,120 --> 00:04:47,040
Niman ijkuak on hebreos* yejuan kiyoltlaliayaj María ichan okitakej ika María nimantsin okis,

86
00:04:47,040 --> 00:04:48,840
okikuitlapanuijkej.

87
00:04:48,840 --> 00:04:55,120
Yejuamej kinemiliayaj ika María yau itech on tlalkontli para ompa onchokas.

88
00:04:55,120 --> 00:04:57,400
Kemaj,

89
00:04:57,400 --> 00:04:59,680
ijkuak oajsik kampa nemiya Jesús,

90
00:04:59,680 --> 00:05:02,440
María onotlakuantelkets ikxitlan,

91
00:05:02,440 --> 00:05:03,880
niman okijlij:

92
00:05:03,880 --> 00:05:06,040
—NoTEKO,

93
00:05:06,040 --> 00:05:07,920
tla nikan tinemiskia,

94
00:05:07,920 --> 00:05:10,160
nokniu xmikiskia.

95
00:05:10,160 --> 00:05:17,200
Ijkuak Jesús okitak ika María niman on hebreos* yejuan ompa iuan oyejkokej sanoyej* chokaj,

96
00:05:17,200 --> 00:05:21,520
yejua no sanoyej onajman niman iminuan oyolkexan,

97
00:05:21,520 --> 00:05:23,000
niman okintlajtoltij:

98
00:05:23,000 --> 00:05:25,280
—¿Kanon onenkitôkakej?

99
00:05:25,280 --> 00:05:26,720
Niman okijlijkej:

100
00:05:26,720 --> 00:05:27,720
—ToTEKO,

101
00:05:27,720 --> 00:05:31,040
xuajla xkitaki.

102
00:05:31,040 --> 00:05:32,920
Kemaj Jesús ochokak.

103
00:05:32,920 --> 00:05:35,880
Niman on hebreos* okijtojkej:

104
00:05:35,880 --> 00:05:40,120
—Xkitakan ken sanoyej kitlajsojtlaya*.

105
00:05:40,120 --> 00:05:42,520
Pero semej yejuamej okijtojkej:

106
00:05:42,520 --> 00:05:46,040
—In yejuan okimpajtij ixtololojuan on ciego,

107
00:05:46,040 --> 00:05:50,000
¿xueliskia itlaj kichiuaskia para Lázaro maka mikiskia?

108
00:05:50,000 --> 00:05:54,760
Jesús ikan miyek iyolkexanalis okinisiuij on tlalkontli.

109
00:05:54,760 --> 00:06:01,360
On tlalkontli sen teostotl katka niman kipiyaya sen tetl yejuan ika tentsakutikatka.

110
00:06:01,360 --> 00:06:03,560
Jesús okijtoj:

111
00:06:03,560 --> 00:06:05,400
—Xkejkuanikan on tetl.

112
00:06:05,400 --> 00:06:08,880
Pero Marta yejuan ikniu on mikatsintli,

113
00:06:08,880 --> 00:06:09,680
okijlij:

114
00:06:09,680 --> 00:06:11,360
—NoTEKO,

115
00:06:11,360 --> 00:06:16,560
amantsin sanoyej yomoloniak pampa ye kipiya naui tonajli ika omik.

116
00:06:16,560 --> 00:06:18,520
Pero Jesús okijlij:

117
00:06:18,520 --> 00:06:23,240
—¿Tlen xonimitsijlij tla titlaneltoka tikitas iueyilis Dios?

118
00:06:23,240 --> 00:06:26,160
Kemaj okejkuanijkej on tetl.

119
00:06:26,160 --> 00:06:29,280
Niman Jesús oajkotlachix ne iluikak,

120
00:06:29,280 --> 00:06:30,840
niman okijtoj:

121
00:06:30,840 --> 00:06:32,040
—NoTajtsin,

122
00:06:32,040 --> 00:06:34,520
nimitsmaka tlaxtlauijli pampa tinechkaki.

123
00:06:34,520 --> 00:06:37,760
Nejua nikmatstikaj ika nochipa tinechkaki,

124
00:06:37,760 --> 00:06:41,880
pero aman ijkin nikijtoua impampa in tlakamej yejuan nikan nemij,

125
00:06:41,880 --> 00:06:45,880
para ma kineltokakan ika tejua otinechajtitlan.

126
00:06:45,880 --> 00:06:47,400
Ijkuak ijkon okijtoj,

127
00:06:47,400 --> 00:06:51,260
kemaj ikan chikauak tlajtojli okinots Lázaro:

128
00:06:51,260 --> 00:06:52,600
—¡Lázaro,

129
00:06:52,600 --> 00:06:53,980
xuajkisa!

130
00:06:53,980 --> 00:07:03,280
Niman on mikatsintli ouajkis uajtejkuixtiaya ipan imauan niman ikxiuan ikan ilpikatl niman ixayak tejkuixtikatka ikan tela.

131
00:07:03,280 --> 00:07:09,180
On hebreos* ijkon kitekitiltiayaj ijkuak kintejkuiyaj on yejuan yomikkej.

132
00:07:09,180 --> 00:07:11,040
Jesús okinmijlij:

133
00:07:11,040 --> 00:07:14,300
—Xtojtomakan niman xkauilikan ma uiya.

134
00:07:14,300 --> 00:07:21,760
Miyekej hebreos* yejuan oualajkej iuan María okineltokakej Jesús ijkuak okitakej on tlen okichiu.

135
00:07:21,760 --> 00:07:30,880
Pero sekimej oyajkej okintatoj on fariseos* niman okintlajtlajtouilijkej on tlen Jesús okichiu.

136
00:07:30,880 --> 00:07:31,680
Yejua ika,

137
00:07:31,680 --> 00:07:41,120
on fariseos* niman intlayekankauan on tiopixkej onosentlalijkej inuan on más uejueyi tekiuajkej ipan on sanedrín* niman okijtojkej:

138
00:07:41,120 --> 00:07:42,920
—¿Tlinon tikchiuaskej?

139
00:07:42,920 --> 00:07:45,280
In tlakatl kichiua miyek milagros.

140
00:07:45,280 --> 00:07:47,840
Tla ijki tikauiliskej ma kichiua,

141
00:07:47,840 --> 00:07:53,640
nochi tlakatl kineltokas niman on romanos kixoxotoniskej toueyitiopan niman in topaís.

142
00:07:53,640 --> 00:07:56,000
Pero se de yejuamej,

143
00:07:56,000 --> 00:07:57,200
itoka Caifás,

144
00:07:57,200 --> 00:08:02,160
yejuan ipan on xipan más ueyi intlayekankau katka on tiopixkej,

145
00:08:02,160 --> 00:08:03,200
okinmijlij:

146
00:08:03,200 --> 00:08:05,640
—Nemejuamej xitlaj* nenkimatij.

147
00:08:05,640 --> 00:08:16,580
Nemejuamej xnenkimatij ika para tejuamej más kuajli yes tla sen tlakatl mikis para maka kixoxotoniskej nochi in país.

148
00:08:16,580 --> 00:08:22,360
Pero Caifás ijkon okijtoj xpampa melauak ijki okis ipan iyojlo.

149
00:08:22,360 --> 00:08:28,200
Yejua okijtoj pampa yejua más ueyi intlayekankau katka on tiopixkej ipan on xipan,

150
00:08:28,200 --> 00:08:36,720
niman Dios okitlamachilistij para ma kijto ika Jesús mikis ipampa on país kampa chantij on hebreos*.

151
00:08:36,720 --> 00:08:40,560
Niman ijkon okijtoj xsan ipampa on país,

152
00:08:40,560 --> 00:08:46,520
yej no para kinsentlalis nochimej on ikoneuan Dios yejuan nochajchayajtinemij*.

153
00:08:46,520 --> 00:08:54,640
Yejua ika desde ipan on tonajli on tekiuajkej hebreos* okisetlalilijkej para kimiktiskej Jesús.

154
00:08:54,640 --> 00:08:56,240
Yejua ika tej,

155
00:08:56,240 --> 00:08:59,840
Jesús xok kistinemiya intsajlan on hebreos*,

156
00:08:59,840 --> 00:09:07,680
yej okis de ne Judea niman oyaj ne ipan sen kalpan itoka Efraín yejuan nisiu on xalpatlajkan.

157
00:09:07,680 --> 00:09:11,280
Ompa onokau inuan inomachtijkauan*.

158
00:09:11,280 --> 00:09:15,840
Ye nisiu katka para on hebreos* kichiuaskej on iluitl Pascua*,

159
00:09:15,840 --> 00:09:25,620
niman miyek tlakatl yejuan ualeuayaj nochiuiyan ipan on país oyaj ne Jerusalén para nochipauaskej ken intlanauatil on hebreos* tlanauatia.

160
00:09:25,620 --> 00:09:28,320
Jesús kitejtemojtinemiyaj.

161
00:09:28,320 --> 00:09:31,680
Niman ijkuak ye nemiyaj ne ipan on ueyitiopan,

162
00:09:31,680 --> 00:09:34,080
ijkin kinotlajtoltiayaj:

163
00:09:34,080 --> 00:09:35,940
—¿Tlinon nenkinemiliaj?

164
00:09:35,940 --> 00:09:38,920
¿Nenkinemiliaj ika uajlas ipan in iluitl,

165
00:09:38,920 --> 00:09:40,040
noso ka?

166
00:09:40,040 --> 00:09:47,920
On fariseos* niman intlayekankauan on tiopixkej yotlanauatijkaj ika tla yakaj kimati kanon nemi Jesús,

167
00:09:47,920 --> 00:09:53,080
ma kitemachistikan para uelis kajsiskej.

