\id EPH - Naro NT [nhr] -Botswana 2012 (web 2014)
\h EFESO NE
\toc1 Efeso ne
\toc3 Ef
\mt1 EFESO NE
\mt2 Paulom dis tcgãya sa
\mt2 Efeso ne koe
\imt Téé-cookgꞌai sa
\ip Paulom dis tcgãyas Efeso di ne khóè nem góá máána hãa sa tcꞌãà dis ka ko Nqarim dis tcꞌẽes ka kgꞌui. Nqari ba kò tcꞌẽe, wèés gúùs ẽe nqarikgꞌai di sa hẽé naka nqõómkgꞌai di sa hẽéthẽé gha Krestem koe xgꞌae a cúís gúù sa kúrú sa (1:10). Gatagas ko thẽé Nqarim di ne khóè ne dtcàrà, Gam ko ma tcꞌẽe khama ne gha ma xgꞌae a Jeso Krestem cgoa cúís gúù sa ii sa.
\ip Tcꞌãà di xòèan tcgãyas di koem ko Paulo ba cúí iis ka nxàe, Nqarim Abom kò ma Gam di ne khóè ne ma nxárá tcgꞌòó sa hẽé, naka ne kò ma Jeso Krestem koe ma chìbia ne qgóóa mááè a kgoaraès ka hẽé, naka Nqarim dis nqòòkagukus ko ma Tcom-tcomsam Tcꞌẽem ka ma máàkuès ka hẽéthẽé e.
\ip Cám̀ dim xòèm koem ko nxárá-kgꞌao ne bìrí, tseeguse méé ne Krestem dis kgꞌõè sa nqõómkgꞌai koe kgꞌõè sa.
\ip Tãáka zi dàò-kgꞌáḿ zia ko tséékaguè, a ko xꞌáí, Nqarim di ne khóè ne ko ma Krestem cgoa xgꞌae a cúís gúù sa ii sa: kereke sa tcꞌáróm khama ii, me Kreste ba Tcúú Me e; a sa a nquum khama ii, Me Kreste ba hukuan dim Nxõ̱á Me e; a sa a séèès kos khóès khama ii, me Kreste ba khóès dim Khóè Me e.
\ip Paulo ba kò káíse Nqarim di cgóm̀kuan Jeso Krestem koe hàna ka kgꞌui. Wèé zi gúù zia ko Krestem di xꞌáàn koe guu a bóòè: Gam di ncàm̀kuan hẽé, naka dàòa-máákuan hẽé, naka chìbian di qgóóa-máákuan hẽé, naka cgóm̀kuan hẽé, naka qꞌano-qꞌanokuan hẽéthẽé e.
\ib
\ip Qaa-qaasa kgꞌuia ne:
\ili1 - kereke sa Krestem dim tcꞌáró me e, Me Kreste ba Tcúú Me e
\ili1 - Krestem di zi qguù zi
\ili1 - (tcꞌáróm di) kai-qꞌooa ne
\ili1 - Nqarim dis tcꞌẽe sa
\ili1 - tòókua ne
\ili1 - cúís gúù sa ii
\ib
\ip Tcgãyas qꞌoo koe hàna zi:
\io1 - Kreste ba hẽé naka kereke sa hẽéthẽé e \ior (1–3) \ior*
\io1 - Ka̱bas kgꞌõè sa Krestem koe \ior (4–6) \ior*
\c 1
\ms Kreste ba hẽé naka kereke sa hẽéthẽé e (1–3)
\s Tsgám̀kaguku zi
\p
\v 1 Paulo ra a, Jeso Krestem dir xꞌáè úú-kgꞌao\f + \fr 1:1 \fk xꞌáè úú-kgꞌao - \ft Gerika sa ko “apostolo” témé.\f* ra, Nqarim ma tcꞌẽea khama.
\p Efeso koe hãa ne tcom-tcomsa, a Jeso Krestem koe dtcòm̀a hãa ner ko \add ncẽes tcgãya sa\add* góá máá, a ko máá:
\p
\v 2 Nqarim gatá ka Xõò ba hẽé naka Xꞌaigam Jeso Kreste ba hẽéthẽé tsara koe guua hãa cgóm̀kuan hẽé naka tòókuan hẽéthẽé méé i gatu cgoa hãa, témé.
\s Krestem koe guua tsꞌee-tsꞌeekgꞌaikua ne
\p
\v 3 Dqo̱m̀mè méém Nqarim gatá dim Xꞌaigam Jeso Krestem ka Xõò ba, ncẽe kò Krestem koe guu a nqarikgꞌai koe hàna zi qgáì zi di tsꞌee-tsꞌeekgꞌaikuan Tcꞌẽem di wèé cgoa tsꞌee-tsꞌeekgꞌai taa ba.
\v 4 Nqõóm kúrúè tamas cookgꞌai koem kò Gam koe guu a nxárá tcgꞌòóa mááse ta a khama, tcom-tcomsa ta gha, a tcgáí qꞌooa ba koe káà chìbi ii ka.
\v 5 Ncàm̀kuan cgoam kò bóòa tcgꞌòó a nxàea hãa, Jeso Krestem koe ta gha guu a Gaam di ta cóá ta ii sa, ẽem kò ma tcꞌẽea hãa a ma ncàm̀a hãa khama,
\v 6 nxãasega ta gha xꞌáàko cgóm̀kuan Gam di dqo̱m̀ ka, ncẽem \add Gam dim Cóám\add* ncàm̀am hãam koe kgoarasea hãase máà taa a.
\v 7 Krestem koe ta chìbian di qgóóa-máákuan dis kgoarase sa úúa. Gam di cgóm̀kuan dis qguùs koem guu a Gam di cꞌáòan cgoa xꞌámá tcgꞌòó ta a hãa khama.
\v 8 Cgóm̀kuan ncẽem tchààse máà taa hãa a, wèé tcꞌẽean Gam di cgoa hẽé naka bóòa qꞌãan cgoa hẽéthẽé e.
\v 9 Nqari ba kò Gam di zi tcꞌẽe zi chóm̀sea hãa zi qꞌãa-qꞌãa ta a, ẽem kò ma \add Krestem\add* koe guu a ncàm̀a hãa khama ma:
\v 10 Eẽm Nqari ba nxárá tcgꞌòóa hãam xꞌaèm kam gha wèé zi gúù zi Krestem koe xgꞌae-xgꞌae a cúís gúù sa kúrú ka, wèés gúùs ẽe nqarikgꞌai di sa hẽé naka nqõómkgꞌai di sa hẽéthẽé e.
\v 11 Nqari ba nxárá tcgꞌòó taa, Krestem koe ta gha Gaam di ta ii ka, ẽem kò ma bìrísea hãa khama, wèé zi gúù zim kò Gaam ko ma tcꞌẽe khama hẽé naka Me ko ma bóòa tcgꞌòó zi khama hẽéthẽé ma kúrú khama,
\v 12 nxãasega ta gha Gaam di xꞌáàn dqo̱m̀ ka, gatá ncẽe kò \add nqòòkaguèa hãam\add* Krestem koe tcꞌãà a nqòòan úúa hãa ta.
\p
\v 13 Gatu igaba tu Krestem koe hãa, ẽe tu kò tseeguan dim kgꞌuim, ncẽe qãè tchõàn gatu di kgoarakuan di ba ko kóḿ ka. Gam koe dtcòm̀an ka tu kò Gaam di tu ii dis xꞌáí sa tòó cgaeè, nqòòkaguèa hãam Tcꞌẽem Tcom-tcomsa ba.
\v 14 Tcom-tcomsam Tcꞌẽe ba xꞌáí Me e, nqòòkaguèa hãa gúùan gha tseeguan kaga hàà sa. Gaam xꞌaèm kaga ta gha kgoarakuan cgꞌoèase hòò, nxãasega ta gha Gam di xꞌáàn dqo̱m̀ ka.
\s Paulo ba ko Efeso ne còrèa máá
\p
\v 15 Ra ko ncẽes gúùs domka còrèa máá tu u. Xꞌaigam Jesom koe dtcòm̀an gatu di kar kóḿa hãa, naka wèé khóèan tcom-tcomsa koe tu úúa hãa ncàm̀kuan ka hẽéthẽé e.
\v 16 Gaa domkar gatu domka Nqari ba qãè-tcaoa máán chõòkagu tama, a ko tiri còrèan koe tcꞌẽe-tcꞌẽese tu u.
\v 17 Nqarim gatá dim Xꞌaigam Jeso Krestem di ba, xꞌáàn ka Xõò bar ko dtcàrà, bóòa qꞌãan dim Tcꞌẽe bam gha máà tu u sa, Me nxãasega \add Nqarim di zi gúù zi\add* xgòre-kgꞌaia máá tu u, tu qãèse qꞌãa Me ka.
\v 18 \add Còrèr ko,\add* tcáóa tu gha xꞌáàkaguè, tu nxãasega qꞌãa, dùútsa nqòòs koem tcii tua hãa sa hẽé, naka Gam dis qguùs xꞌáàko sa nta noose kaia hãa sa hẽéthẽé e, ncẽe tcom-tcomsa ne khóè ne Gam di nem nqòòkagua hãa sa.
\v 19 \add Gatagar ko còrè, qꞌãa tu gha\add* nta noose i Gam di qarian gatá ncẽe ko dtcòm̀ ta koe kaia, a nxáráè tite sa. Gam di qarian ncẽe ko kaia qarian cgoa tséé e,
\v 20 qarian ẽem kò Krestem koe tséékagua hãa a, ẽem kò xꞌooan koe ghùi Me, a nqarikgꞌai koe kgꞌáòm xꞌõàm Gam dim xòè koe ntcòo Me ka.
\v 21 \add Nqari ba gaa koe\add* wèé ne khóè ne ntcõó-qꞌooga ne hẽé, naka xꞌaigan hẽé, naka tcꞌãà-cookgꞌaian hẽé naka wèé qarian hẽé, naka wèé zi cgꞌõè zi hẽéthẽé tcꞌamkgꞌai koe ntcòo Mea, ncẽem nqõóm koe cúí tamase, igaba ncẽe ko hààm nqõóm koe ga hẽéthẽé e.
\v 22 Nqari ba wèé zi gúù zi \add Krestem di\add* nqàrèan ka nqãaka tòóa, \add a kerekes dim tcꞌãà-cookgꞌai ba kúrú Mea,\add* Me wèé zi gúù zi \add tcꞌãà-cookgꞌaia hãa\add*. Ncẽem dàòm kam kerekes dim Tcúú Me e,
\v 23 ncẽe Gam di tcꞌáró ii sa. Si Gam cgoa cgꞌoè-cgꞌoeèa hãa, Gaam ncẽe ko wèé ne khóè ne wèé gúùan cgoa cgꞌoè-cgꞌoe ba.
\c 2
\s Chìbian koe ta kò hãa a xꞌóóa hãa, igabagam kò Nqari ba Krestem koe kgꞌõèkagu ta a
\p
\v 1-2 Cꞌẽe xꞌaè ka tu kò xꞌóóa hãa, gatu di cgꞌãè cauan hẽé naka chìbian hẽéthẽé koe tu kò hãa ka, a tu a kòo cgꞌãèm dàòm koe kgꞌõè, ncẽem nqõóm di ne khóè ne khama ma, a kò tcꞌãá-qꞌoo dim tcꞌãà-cookgꞌaim di qarian dòm̀ qꞌoo koe hãa, tcꞌẽem ncẽe ko ncẽeska khóè ne ẽe Nqari ba kóḿ tama ne koe tséé ba.
\v 3 Gataga ta kò wèéa ta ga gane khama ii, a kòo gatá di cgàan ko tcꞌẽe sa xùri, a kòo cgàa ba hẽé naka tcꞌẽean hẽéthẽé ko tcꞌẽe zi gúù zi kúrú, a kò gatà iim dàòm ka ncìísega kgꞌõèa ta qꞌoo koe \add Nqarim ka\add* xgóà-cgaekuan tééa máána hãa ta khóè ta a, cꞌẽe ne khóè ne khamaga ma.
\p
\v 4-5 Igabagam kò Nqari ba Gam dis ncàm̀kus kaias cgoa ncàm̀ ta a, a kò cgꞌãè cau ta ii a xꞌóóa hãa koe Krestem cgoa xgꞌae a kgꞌõèkagu ta a. A kò ncẽes gúù sa thõo-xama-máákuan kam cgꞌoè cgaeèa hãa domka kúrú. Cgóm̀kuan domka tu kgoaraèa!
\v 6 A ba a kò Gam cgoa xgꞌae a \add xꞌooan koe\add* ghùi ta a, a kúrú ta a, ta kò Gam cgoa xgꞌae a nqarikgꞌai di zi qgáì zi koe ntcõó, Jeso Krestem koe.
\v 7 Nxãasegam gha hààko zi xꞌaè zi ka Gam di cgóm̀kuan dis qguùs nxárá chõòè tite sa xꞌáí ka, ncẽem kò Jeso Krestem koe guu a Gam di qãèan koe máà ta a sa.
\v 8 Dtcòm̀an koe tu guu a cgóm̀kuan domka kgoaraèa khama, si ncẽe sa gatu koe guu tama, a Nqarim dis aba si i,
\v 9 a gatu di tséé-qꞌooan koe guu tama, nxãasega i gha táá cúí khóè ga dqo̱m̀se ka.
\v 10 Nqarim tshàu ka ta kúrúèa khama, a Jeso Krestem koe kúrúèa, qãè tsééan ta gha kúrú ka, ncẽem kò Nqari ba nxãakamaga kgꞌónòa tòóa a, gaan qꞌoo koe ta gha qõò ka.
\s Krestem koe cúís gúù sa kúrúa ne
\p
\v 11 Gatu ncẽe tãá zi qhàò zi di iise ábàèa\f + \fr 2:11 \fk ábàèa - \ft Gerika sa ko máá: “cgàam koe,” témé.\f* tu cgoar ko kgꞌui. \add Juta\add* ne kò qꞌãe nqãa-qgai khòoè, ncẽe khóèm ko tshàua ba cgoa cgáé-qꞌooa ba koe kúrús gúù sa, a ne a ko nxãaska ‘qꞌãe nqãa-qgai khòoèa ne’ ta ma tciise, igabaga tu ko gatu ‘qꞌãe nqãa-qgai khòoè tama ne’ ta ma tciiè. Ke méé tu tcꞌẽe-tcꞌẽese,
\v 12 ẽe xꞌaè ka tu kò Kreste ba úú tama sa, a tu a kò Iseraele di ne khóè ne ka tãá nqõó di tu khóè tu u, a kò qáé-xgꞌaes nqòòkagukuan dis koe cꞌúùsea tu khóè tu u, a tu a kò nqòòan ga úú tama, a kò nqõómkgꞌai koe Nqari úú tama.
\v 13 Igaba tu ncẽeska gatu ẽe kò nqúù ii tu, Jeso Krestem koe, cúùse óáèa hãa, Krestem di cꞌáòan ka.
\v 14 \add Kreste ba\add* gatá dim tòóku Me e khama, ncẽe kúrú ta a ta cúí ii ba, cám̀ xgꞌae sara a kò ii igaba, a ba a hòrekuan dim xhàrom qꞌaa-qꞌaa ta a kòo ba xgꞌaekua ta koe khõá hãa. Gam di cgàan koem kò
\v 15 \add Juta ne di\add* xꞌáèan hẽé, naka gaan di xꞌáè-kgꞌáḿan hẽé naka dqàè-kgꞌaman hẽéthẽé cgꞌõo, a cúím tcꞌáróm ka̱ba ba Gam koe kúrú, cám̀ tcꞌáróan téé-qꞌoo koe, tòóku sa kúrúan ka.
\v 16 Xgàus koe xꞌóóan Gam di kam kò wèé sara qhàò sara cúím tcꞌáróm koe Nqarim cgoa tòókukagu, a kò gane di hòrekuan gaas xgàus cgoa ga cgꞌõo.
\v 17 Me kò hàà tòókuan di qãè tchõàn xgaa-xgaa: gatu ẽe kò nqúù ii tu koe hẽé, naka gane ẽe cúù ne koe hẽéthẽé e.
\v 18 Gam koe ta ko guu a wèéa ta ga cúím Tcꞌẽem cgoa kgoarasease Abom koe síí khama.
\p
\v 19 Khama tu ncẽeska tãá za guua kana cꞌúùsea hãa tu khóè tu tama tu u, igaba tu ncẽeska ẽe tcom-tcomsa ne cgoa cúím nqõóm di tu khóè tu u, a tu a gataga Nqarim dim nquum di tu xꞌãè-kgꞌao tu u.
\v 20 Gaam nquum dis tshoa-tshoase-qꞌoo sa xꞌáè úú-kgꞌao xu hẽé naka porofiti xu hẽéthẽé ka kúrúèa hãa, Me Jeso Kreste ba nquum huku dim nxõ̱á Me e.
\v 21 Gam koem ko wèém nquu ba qgóóa xgꞌae a kaikaguè, a ba a gha nxãasega Xꞌaigam koe tcom-tcomsam tempele ba ii.
\v 22 Gam koe tu ko gatu igaba \add cꞌẽe ne dtcòm̀-kgꞌao ne cgoa\add* tshàoa xgꞌaeè, nxãasega tu gha Tcꞌẽem koe guu a Nqarim gha xꞌãèm qgáì ba ii ka.
\c 3
\s Paulo ba ko tãá zi qhàò zi koe Krestem ka xgaa-xgaa
\p
\v 1 Ncẽes gúùs domkar kò tíía Paulo ra, Jeso Krestem domka qáéèa hãa ra, gatu tãá zi qhàò zi di tu domka ra... \add ko máá:\add*
\v 2 Nqarim máà tea hãas tséés cgóm̀kuan xgaa-xgaa dis ka tu gáé kóḿa hãa, \add ra gha gaa cgóm̀kuan\add* gatu koe \add tséékagu\add*.
\v 3 Nqari ba kò Gam dis tchõàs chóm̀sea hãa sa xꞌáí tea hãa, ra kò gaas ka kgꞌaia xòm̀se góá máá tua hãa.
\v 4 Eẽ tu kòo ncẽer tíí góá hãas gúù sa nxárá ne tu gha qꞌãa, Krestem dis tchõàs chóm̀sea hãa sar qꞌana hãa sa.
\v 5 Ncẽe nqáéa zi xꞌaè zi kas kò cúím khóèm ga ba qꞌãa-qꞌãaè tama, igabam ncẽeska \add Nqari ba\add* Tcom-tcomsam Tcꞌẽem koe guu a Gam di xu tcom-tcomsa xu xꞌáè úú-kgꞌao xu hẽé, naka porofiti xu hẽéthẽé koe xꞌáí sia hãa.
\v 6 \add Si ncẽes tchõàs chóm̀sea hãa sa ncẽe si i:\add* Jeso Krestem koe ne kò tãá zi qhàò zi di ne qãè tchõàn koe guu a \add Juta ne\add* cgoa xgꞌae a Nqarim di zi gúù zi di ne qꞌõò-kgꞌao ne kúrúèa, a hàà gane cgoa xgꞌae a cúím tcꞌáró ba kúrú, a ne a kò \add Nqarim nxàea hãas\add* nqòòkaguku sa gane cgoa xgꞌaea máá.
\p
\v 7 Nqarim di qarian di tséé-kgꞌáḿan koem kò guu a Gam di cgóm̀kuan máà te, ncẽes tchõàs qãès dim tséé-kgꞌao bar gha kúrú di i.
\v 8 Wèé ne ẽe tcom-tcomsa ne kar nqãaka hãas téé-qꞌoos di ra a, igabar ncẽe cgóm̀kuan máàèa hãa, tãá zi qhàò zi di ne koer gha Krestem di zi qguù zi ncẽe nxárá chõòè tite zi di qãè tchõàn xgaa-xgaa ka,
\v 9 a wèé ne khóè ne qꞌãa-qꞌãa, Nqarim ko ma Gam dis tchõàs chóm̀sea hãa sa ma qõòkagu sa. Nqarim ncẽe wèé zi gúù zi kúrúa hãa ba kò ncẽes gúù sa kúrú si kuri xu kuri xu táá qꞌãase,
\v 10 nxãasegam gha \add Nqari ba\add* ncẽem kámám ka kerekes koe guu a bóòse tamam nqõóm\f + \fr 3:10 \fq bóòse tamam nqõóm - \ft Gerika sa ko máá: “nqarikgꞌai di zi \+add qgáì zi\+add*,” igabam ko ncẽem kgꞌui ba Nqarim di xꞌãè-qꞌoo ka kgꞌui tama, domkam ko “bóòse tamam nqõó ba” ta ma ma góáè. Gataga thẽé 6:12 ba bóò.\f* di xu tcꞌãà-cookgꞌai xu hẽé naka qarian hẽéthẽé koe, Gam di qꞌãan di tcꞌẽean kúrú i qꞌãase ka - \add Gam di qꞌãan di tcꞌẽean ncẽe ko\add* káí zi tãáka zi dàò zi ka xꞌáíse e.
\v 11 Nqõóm kúrúè tamas cookgꞌai koem kò ma tcꞌẽea hãa khamam kò ma Nqari ba Jeso Krestem gatá dim Xꞌaigam koe guu a ncẽes gúù sa kúrú.
\v 12 Gam domka ta gha Gam koe dtcòm̀s koe guu a kgoarasease Nqarim hàna koe tcãà, tcoman úúa hãase.
\v 13 Gaa domkar ko dtcàrà tu u, táá tu gha xgàrasean tiri ka xhõen-tcáó sa; gatu domkar ko kúrú u, qãè-tcao tu gha máá a ka.\f + \fr 3:13 \fq qãè-tcaoa tu gha máá a - \ft Gerika sa ko máá: “gatu di xꞌáà a,” témé.\f*
\s Paulo ba ko gaia Efeso ne còrèa máá
\p
\v 14 Gaa domkar ko \add gatá ka\add* Xõòm cookgꞌai koe qúrùa te cgoa qám̀se,
\v 15 ncẽe nqarikgꞌai hẽé naka nqõómkgꞌai hẽéthẽé di zi qhàò zi wèé zi cgꞌõèan máàna hãa ba.
\v 16 Ncẽem ko ma xꞌáàkos qguù sa úúa khamar ko ma \add còrè Me\add*, Gam dim Tcꞌẽem koem gha guu a tcáóa tu qꞌoo koe qari-qari tu u sa.
\v 17 \add Ra ko gataga còrè,\add* Krestem gha dtcòm̀an koe guu a gatu di tcáóan koe xꞌãè sa, nakas gha ncàm̀ku sa gatu dis to̱be sa hẽé naka tshoa-tshoase-qꞌoo sa hẽéthẽé ii sa.
\v 18 \add Còrèr ko,\add* qarian méé tu úú naka nxãasega wèé ne ẽe tcom-tcomsa ii ne cgoa Krestem di ncàm̀kuan di tcꞌãò-tcꞌãoan bóòa qꞌãa sa: gaan di tchàà-qꞌooan hẽé, qáò-qꞌooan hẽé, naka qàm-qꞌooan hẽéthẽé e,
\v 19 nxãasega tu gha ncàm̀kuan ncẽe qꞌãa sa nqáéa hãa qꞌãa ka. \add Ncẽe zi gúù zi kar ko còrè,\add* nxãasega tu gha wèé cgꞌoè-qꞌooan Nqarim di cgꞌoèan di ka cgꞌoè-cgꞌoeè ka.
\p
\v 20 Qaria nem úúa, wèés ẽe ta ko dtcàrà kana tcꞌẽe-tcꞌẽese sam gha kaisase tcꞌamaka nqáéa hãase kúrú di i, ncẽe ko gatá koe tséé qarian koe guu a.
\v 21 Kerekes koe hẽé naka Jeso Krestem koe hẽéthẽé méém dqo̱m̀mè, wèé zi qhàò zi \add khóè ne di zi ko ma xùriku khama\add*, chõò tamase. Amen.
\c 4
\ms Ka̱bas kgꞌõè sa Krestem koe (4–6)
\s Krestem dim tcꞌáróm koe cúís gúù sa kúrúa ne
\p
\v 1 Gaa domkar ko tíí, ẽe Xꞌaigam domka qáéèa ra dtcàrà tu u, qãèse tu gha kgꞌõè sa, ẽem Nqari ba tcii tua hãas kgꞌõè sa kgꞌanoa hãas kgꞌõè sa.
\v 2 Wèé xꞌaè ka méé tu cgꞌáré-cgꞌarese, naka tua qãè tu khóè tu ii, qáò tcáó tu, ncàm̀kuan cgoa qgóókua hãa tu,
\v 3 qáé-xgꞌaes tòókuan dis koe ko guu a wèé qaria tu cgoa Tcꞌẽem koe cúí ii sa qgóóa qari tu.
\v 4 Cúím tcꞌáró ba hãa, me cúím Tcꞌẽe ba hãa, ẽe tu kò ma gataga cúís nqòòs koe ma tciièa hãa khama, ẽem kò Nqari ba tcii tua hãa ka.
\v 5 Me cúím Xꞌaiga ba hãa, si cúís dtcòm̀ sa hãa, si cúís tcguù-tcguuku sa hãa,
\v 6 cúím Nqari ba hãa, wèéa \add ta\add* dim Xõò ba, wèé zi gúù zi ka tcꞌamaka hãa ba, wèé za ga hẽé, naka wèéan koe ga hẽéthẽé e.
\p
\v 7 Igabaga ta wèéa ta ga aba sa máàèa, eem Kreste ba Gam dis tcꞌãò-tcꞌãos koe guu a qꞌaa-qꞌaa máá taa hãa sa.
\v 8 Gaa domka i ko máá:
\q1 “Eẽm xgꞌao ko tcꞌamaka qaò
\q1 kam xgꞌao Gam di xu cgꞌõo-kgꞌao xu qáé
\q1 a ba a kò khóè ne aban máà,”
\m téméè.
\m
\v 9 Ncẽe i ko máá: “Xgꞌaom tcꞌamaka qaò,” téméè ka sa ko dùú sa nxàeè? Kgꞌaikam kò nqãaka hàna xu qgáì xu nqõóm di xu koe xõana hãa sa ko nxàeè.
\v 10 Eẽ kò xõana hãa ba kò Gam ga Me e, ncẽe kò wèé nqarikgꞌaian ka tcꞌamaka qaòa hãa ba, nxãasegam gha wèé gúùan cgꞌoè-cgꞌoe ka.
\v 11 Aba zi ẽem kò tcgꞌòóa hãa zia kò cꞌẽe xu gha xꞌáè úú-kgꞌao xu ii, xu cꞌẽe xu porofiti xu ii, xu cꞌẽe xu qãè tchõàn di xu tsa̱i-tsa̱i-kgꞌao xu ii, xu cꞌẽe xu xgꞌae zi di xu kòre-kgꞌao xu hẽé naka xgaa-xgaa-kgꞌao xu hẽéthẽé ii di zi ii.
\v 12 A kò ncẽem dàòm ka tcom-tcomsa ne khóè ne kúrú ne \add Nqari ba hẽé naka cꞌẽe ne hẽéthẽé\add* tsééa máán kgꞌónòsea máána hãa, nxãasegam gha Krestem dim tcꞌáró ba kaikaguè ka,
\v 13 ta nxãakgꞌaiga síí wèéa ta ga dtcòm̀s koe cúís gúù sa kúrú, a kaia ta khóè ta ii, Nqarim dim Cóá ba qꞌana hãa ta, nxãasega ta gha cgꞌoèa hãas tcꞌãò-tcꞌãos Krestem dis téé-qꞌoos dis koe síí ka.
\v 14 Nxãasega ta gha táá cgꞌáré cóán khama ii, a tshàan di qhonèan ka wèé za xàbùèa te ka, naka táá wèés xgaa-xgaas di tcꞌãán ka wèé za dqòm̀mèa te guu. Khóèan di zi kàa-kgꞌáḿ zi hẽé naka ho̱àkaguko zi dàò zi hẽéthẽé cgoa ne ko tsa̱ákagu tu u, a ko qãèm dàòm koe tcgꞌòó tu u.
\v 15 Hààn ta táá gatà ii guu, gabà méé ta ncàm̀kuan cgoa tseeguan nxàe, naka ta nxãasega kai naka wèé zi gúù zi koe Gam khama ii, Krestem ncẽe Tcúú ii ba.
\v 16 Gam koe i ko guu a wèé tcꞌáróan kai, i ko wèé xòèan cgáé-qꞌoom di qõòa xgꞌae a qꞌamku-qꞌoo zi koe qarika qgóóku. Eẽm ko wèém xòèm cgáé-qꞌoom di ba ma gam dis tséé sa cúía kúrú khamam ko ma cgáé-qꞌoo ba kai, a ko ncàm̀kuan koe tshàoa ghùise.
\s Ka̱bas kgꞌõè sa Krestem koe
\p
\v 17 Gaa domkar ko wèé tcáóa te cgoa ncẽe gúùan Xꞌaigam cookgꞌai koe bìrí tu u a ko máá: Táá méé tu tãá zi qhàò zi di ne khóè ne dis kgꞌõè sa kgꞌõè guu, ncẽe cgꞌãa-cgꞌanasea tcꞌẽean úúa ne.
\v 18 Gane di komsana taman hẽé naka gane di tcꞌirì-tcꞌirisean hẽéthẽé domka ne ntcùú-ntcuu tcáóèa, a ne a Nqarim dis kgꞌõès cgoa qõòa mááku tama.
\v 19 Sau-cgaean di tcꞌẽe ne úú tama, a ne a qgóóse tamas koe máàsea hãa, wèé gúùan cgꞌãè ne gha nxãasega kúrú ka, a ko wèé xꞌaè ka ncẽe gúùan qaara mááse.
\p
\v 20 Igaba tu kò gatu ncẽeta iim dàòm ka táá Kreste ba xgaa-xgaase.
\v 21 Tseeguan kaga tu Gam ka kóḿaa hãa, a Gam ka xgaa-xgaaèa hãa, tseegua ne Jesom koe hãa khama.
\v 22 Ncìí cauan gatu dis kgꞌõès kgꞌaiakas di méé tu aagu, ncóó-kgꞌáḿ zi ncẽe ko ho̱àkagu tu u zi ka ko cgꞌãè-cgꞌãeè e.
\v 23 Naka i gatu di tcꞌẽean hẽé naka tcáóan hẽéthẽé ka̱ba-ka̱baè,
\v 24 naka tu ka̱base hã̱a, Nqarim dis iis khama ma, tseeguan di tchànoan koe hẽé naka qꞌanoan koe hẽéthẽé e.
\p
\v 25 Gaa domka méé tu nxãaska gatu di tshúù-ntcõan aagu nakam wèém khóè ba gam ka cꞌẽem cgoa tseeguan kgꞌui, wèéa ta ga cúím tcꞌáróm di ta a ke.
\v 26 Xgóà tsi kò hãa ne táá tsari xgóàn hẽé naka i chìbian koe tcãà tsi guu. Táá wèém cáḿ ba xgóà hãa naka i síí dqòa guu.
\v 27 Táá dxãwa ba kòm̀ máà guu.
\v 28 Eẽ ko tsꞌãàm khóè ba méém táá gaicara tsꞌãà guu, igabaga méém tséé naka baa qãè gúùan tshàua ba cgoa kúrúa mááse, naka baa gha nxãasega ẽe gha ko hùian qaa ne cꞌẽe gúùan máà.
\p
\v 29 Táá cgꞌãè kgꞌuian hẽé naka i kgꞌáḿa tu koe tcgꞌoa guu, igaba méé i qãè kgꞌuian cúí ii, ncẽe ko tshàoa ghùi tu u, a ko cꞌẽe ne qaaseko \add gúùan\add* máà a, nxãasegas gha ẽe tu ko kgꞌui sa ẽe ko kóḿ si ne qãèan kúrúa máá ka.
\v 30 Táá méé tu Tcom-tcomsam Tcꞌẽem Nqarim di ba thõò-xám̀kagu guu, ncẽe tu kò qꞌõòkuan dis xꞌáí sa Gam ka tòó cgaeè ba, nxãakgꞌaigam gha síí kgoarakuan dim cáḿ ba hàà di sa.
\v 31 Cgꞌãè tcáóan hẽé naka qão-qão-tcáókuan hẽé naka xgóà-cgaekuan hẽé naka qꞌau-kgꞌaikuan hẽé naka cóèkuan hẽéthẽé méé i gatu koe kaà, naka hòrekuan di zi tcꞌẽe zi cgꞌãè zi hẽéthẽé e.
\v 32 Igaba méé tu gatu ka cꞌẽean koe qãè tu ii, naka tua gatu ka cꞌẽe ne tcáóa tu xgobekgꞌama máá, naka qgóóa máá tsáá ka cꞌẽe ba chìbia ba, ẽem ma Nqari ba ma Krestem koe chìbia tu ma qgóóa máá tua hãa khama.
\c 5
\s Xꞌáàm koe kgꞌõèa ne
\p
\v 1 Ke méé tu Nqarim di tu serè-kgꞌao tu ii, ncàm̀-ncamsa tu cóá tu iise,
\v 2 naka tua ncàm̀kuan cgoa kgꞌõè, ncẽem ma Kreste ba ma ncàm̀ taa hãa khama ma, a ba a kgꞌõèan Gam di máàna hãa gatá domka, qãè hm̀m̀s dàòa-máákus iise, a ba a qhàea-mááku Me e, Nqarim koe.
\p
\v 3 Igaba méé i táá gatu xgꞌaeku koe cgꞌáràn kóḿse guu, kana cꞌẽe cgꞌuri ga igaba, kana ncóókuan ga igaba, gatà iis kgꞌõè sa tcom-tcomsa ne kgꞌanoa hãa ke.
\v 4 Cgꞌãè cauan ga igaba kana káà hùi kgꞌuian ga igaba, kana tshúù kgꞌuian ga igaba, ncẽe qaase tama a, igaba méé i qãè-tcaoa máákuan hãa.
\v 5 Ncẽean méé tu qꞌãas gúù si i khama: dìím wèém ẽe ko cgꞌáràn kúrú ba, kana qꞌano tama ba, kana ẽe ko cꞌẽe ba ncóó ba (ncẽe kúrúa mááseèa nqárìan ko dqo̱m̀ ba) hẽéthẽéa cuiskaga nqòòkaguèa hãa gúùan hòò tite, xꞌaian Krestem di hẽé naka Nqarim di hẽéthẽé koe.
\p
\v 6 Táá hẽé naka i cꞌẽe khóè ga qàe-qae tu u guu, káà hùi kgꞌuian cgoa, ncẽes gúùs domka i ko Nqarim di xgóàn ẽe komsana Me tama ne hàà cgae ke.
\v 7 Ke nxãaska gane cgoa táá xgꞌae guu.
\p
\v 8 Cꞌẽe xꞌaè ka tu kò ntcùúan di tu u, igaba tu ncẽeska Xꞌaigam koe xꞌáàn di tu u, ke méé tu xꞌáàn di tu cóá tu iise kgꞌõè. \fig |LB00148.tif| col|||Xꞌáà-xꞌaa-kgꞌai cgoa dis gúù sa xhàrom di kòm̀an koe|5:8\fig*
\v 9 Xꞌáàm di tcꞌõoa ne ko hòòè wèés ẽe qãès koe naka wèés ẽe tchànos koe hẽé naka ẽe tseegus koe hẽéthẽé e khama.
\v 10 Kúrú naka bóò dùú sa ko Nqari ba qãè-tcaokagu sa.
\v 11 Káà tcꞌõo tsééan, ntcùúan-qꞌoo di méé tu tchõà úú cgoa guu, igaba méé tu cgꞌãè e sa xꞌáí.
\v 12 Gúù zi ẽe ne ko chóm̀sease kúrú zi ka kgꞌuian igaba i sau-sauga a khama.
\v 13 Igaba wèés gúùs ẽe ko xꞌáàn cgoa xꞌáà-xꞌaaè sa ko bóòse,
\v 14 wèés gúùs ẽe ko bóòse sa xꞌáàn \add di tséé\add* e khama. Gaa domkaga i ko máá:
\q1 “Kókò, tcꞌom-kgꞌao tseè,
\q1 naka tẽe xꞌooan koe,
\q1 nakam gha Kreste ba xꞌáà-xꞌaa tsi,”
\m téméè.
\p
\v 15 Ke méé tu qãèse bóò, nta tu ko ma kgꞌõè sa, táá káà tcꞌẽe ne khóè ne khama ma kgꞌõè guu, igaba tcꞌẽega khóè khama ma.
\v 16 Qãèse wèém xꞌaè ba tséékagu, cáḿ zia cgꞌãè zi i ke.
\v 17 Gaa domka méé tu táá káà-tcꞌẽekaguse guu, igaba kúrú naka Xꞌaigam \add Nqarim\add* dis tcꞌẽe sa dùú si i sa qꞌãa.
\v 18 Táá gõéan ka nqàrekaguè guu, nxãaska tu qꞌãa tama dùú sa tu ko kúrú sa ke, igaba méé tu Tcom-tcomsam Tcꞌẽem ka cgꞌoè-cgꞌoeè,
\v 19 naka pesalema zi ka gatu ka cꞌẽea ne cgoa kgꞌui, ciian cgoa hẽé naka Tcom-tcomsam Tcꞌẽem di ciian cgoa hẽéthẽé e, naka tua nxáè naka tcáóa tu koe Xꞌaigam \add Nqari\add* ba ciian kúrúa máá.
\v 20 Wèé xꞌaè ka, wèé zi gúù zi koe Nqarim Abo ba qãè-tcaoa máá, gatá dim Xꞌaigam Jeso Krestem cgꞌõè koe.
\s Khóè zi hẽé naka khóè xu hẽéthẽé e
\p
\v 21 Krestem di qꞌáòan domka tsáá ka cꞌẽe ba máàse.
\p
\v 22 Khóè saoè, gasao di xu khóè xu koe máàse, ncẽe sao ko Xꞌaigam \add Nqarim\add* ka hẽé khama.
\v 23 Khóè ba khóès dim tcúú me e, ncẽem Kreste ba ma gataga Tcúú ba hẽé naka Kgoara-kgꞌao ba hẽéthẽé ii khama, Gam dis kerekes ncẽe tcꞌáróa ba iis koe.
\v 24 Ncẽes kereke sa ma Krestem koe máàsea hãa khamaga méé zi khóè zi gataga thẽé wèé gúùan koe gazi di xu khóè xu koe máàse.
\p
\v 25 Khóè xaoè, gaxao di zi khóè zi méé xao ncàm̀, ncẽem ma Kreste ba ma kereke sa ma ncàm̀a hãa khama, a Gam di kgꞌõèan gas domka máàna hãa,
\v 26 nxãasegam gha kúrú si si tcom-tcomsa ii ka, a ba a kò tshàan cgoa xgꞌaà si, Gam dim kgꞌuim cgoa,
\v 27 nxãasegam gha xꞌáàkos kereke sa úú ka, cgꞌuri úú tama sa, kana nqa̱ia hãa tama sa, kana cꞌẽe gúù gatà ii igaba. Igaba méés tcom-tcomsa ii, naka cúí chìbi ga úú tama.
\v 28 Gaam dàòm cúím ka méé xu khóè xu gaxu di zi khóè zi ncàm̀, gaxu di tcꞌáróan khamaga ma. Khóèm ncẽe gam dis khóè sa ncàm̀a hãa ba ncàm̀sea.
\v 29 Gatá ka cúím ga ba qanega gam dim cgáé-qꞌoo ba hòrea hãa ta ga hãa, igabam ko tcꞌõókagu me, a ko gataga kòre me, ncẽem ko Kreste ba ma kerekes ka hẽé khama.
\v 30 Wèéa ta ga Gam dim tcꞌáróm di ta xòè ta a khama.
\v 31 Ncẽem dàòm kam gha khóè ba gam ka xõò ba hẽé naka xõò sa hẽéthẽé guu, a ba a gha gam dis khóès cgoa cúí ii, khara gha gakhara cám̀ khara cúím cgàa ba kúrú.
\v 32 Ncẽes kàas chóm̀sea sa kaisa si i, igabar ko Kreste ba hẽé naka kereke sa hẽéthẽé ka kgꞌui.
\v 33 Gatà i ii igaba méém wèém khóè ba gam dis khóè sa ncàm̀, ẽem ma ncàm̀sea hãa khamaga ma, nakas wèés khóè sa gataga gas dim khóè ba tcom.
\c 6
\s Cóán hẽé naka xõò ga ne hẽéthẽé e
\p
\v 1 Cóá tuè, Xꞌaigam \add Nqarim\add* koe gatu ka xõò ga ne komsana, ncẽe sa tchànos gúù si i ke.
\v 2 Saò ba hẽé naka saò sa hẽéthẽé khara tcom (ncẽea tcꞌãà dim xꞌáè-kgꞌáḿ ga me e nqòòkagukus cgoa \add ncẽe ko máá:\add*)
\v 3 “naka i gha nxãasega wèéan ga qãèse qõòa máá tsi naka tsi gha nqõómkgꞌai koe qáòse kgꞌõè,” témé ba.
\p
\v 4 Cóán ka xõò ga xaoè, gaxao di cóán táá kúrú naka i xgóà guu, igaba kaikagu u dqàè e kose naka Xꞌaigam \add Nqarim\add* di xꞌáèan koe hẽéthẽé e.
\s Qãàn hẽé naka xꞌaigan hẽéthẽé e
\p
\v 5 Qãà tuè, gatu di xꞌaigan nqõómkgꞌai di komsana, qꞌáòan hẽé naka cgùruan hẽéthẽé cgoa, cúí tcáóa tu cgoa, ẽe tu ga ko Krestem ka hẽé khamaga ma.
\v 6 Tcgáí cgoa tu kò bóòè ne cúí ka tamase, qãè-tcaokagu ne tu gha ka, igaba qãà tu Krestem di tu iise, Nqarim dis tcꞌẽe sa ko tcáóa tu koe guu a kúrúse.
\v 7 Tꞌõè tcáóan cgoa tsééa tu kúrú, ncẽe tu ga ko ma Xꞌaigam \add Nqari\add* ba ma kúrúa máá a khama, khóèm ka tamase.
\v 8 Qꞌãa méé tu qãès gúùs ẽem ko cꞌẽem khóè ba kúrús kam gha Xꞌaigam \add Nqarim\add* ka ka̱bi mááè sa, qãàm ga ii, kana qãà tama baa ga ii igaba.
\p
\v 9 Gaxao xꞌaiga xaoè, gane koe gataga hẽé, naka xgáèkuan tòóa dìbi, qꞌana hãase Xꞌaigam gane di, a gataga gatu di ba nqarikgꞌai koe hàna sa, ncẽe tãákase khóèan qgóó tama ba.
\s Cgꞌãè qarian cgoa xꞌãàkua ne
\p
\v 10 Còo dis ka, Xꞌaigam \add Nqarim\add* koe méé tu qari ii naka Gam di qarian kaisa koe hẽéthẽé e. \fig |LB00196.tif| col|||Roma dim ncõo-kgꞌao ba tséé cgoa di qgáían ha̱na|6:10-17\fig*
\v 11 Nqarim máà ta a zi qgáí zi xgáèa mááse di zi wèé zi méé tu hã̱a, naka tua gha nxãasega dxãwam di zi qàe-qaeku zi cgꞌãè zi koe tééa mááse.
\v 12 Cgàa ba hẽé naka cꞌáò ba hẽéthẽé cgoa ta xꞌãàku tama, a ta a ko xꞌaiga xu hẽé, naka qarian hẽé, naka tcꞌãà-cookgꞌai xu ntcùúan dim nqõóm di xu hẽé, naka cgꞌãè tcꞌẽean di qarian bóòse tamam nqõóm\f + \fr 6:12 \fq bóòse tamam nqõóm - \ft 3:10 koe bóò.\f* di hẽéthẽé cgoa xꞌãàku khama.
\v 13 Ke méé tu nxãaska Nqarim máà ta a qgáían xgáèa máásean di wèé ga séè naka hã̱a, naka tua gha nxãasega cgꞌãèm cáḿ ka xgáèa mááse, naka tua gha wèé gúù ga kúrúa hãase tééa mááse.
\p
\v 14 \add Qarika\add* méé tu téé nxãaska, naka tseeguan kháóa tu koe bànem khama ma qáé, naka tchànoan tcãà, dxùua tu ko xgáèa máá di gúùan khama ma.
\v 15 Tcãà nqàrè nxàboa tu koe, \add xꞌáís iise,\add* qãè tchõàn tòókuan di tu kgꞌónòsea máána hãa di sa.
\v 16 Ncẽe zi gúù zi wèé zi koe méé tu dtcòm̀an xgáèa mááse di gúùan iise séè, ncẽe gaan cgoa tu gha ka̱ruko kgꞌáóan ẽe cgꞌãè iim di qgài-qgai i.
\v 17 Naka cábás kgoarakuan di sa séè, xgáèa ko máá tu us cábás khama ma, naka ntcàum \add Tcom-tcomsam\add* Tcꞌẽem di ba hẽéthẽé e, ncẽe Nqarim dim kgꞌui ba ii ba,
\v 18 naka tu gataga wèé xꞌaè ka Tcꞌẽem koe còrè, wèé còrèan koe hẽé naka dtcàràn koe hẽéthẽé e. Gaas gúùs ka méé tu wèé qari ka kòresea hãa naka wèé ne tcom-tcomsa ne khóè ne còrèa máá.
\v 19 Còrèa máá te gataga, nakam gha nxãasega, ẽer kòo kgóà kgꞌáḿ a kgꞌui ne, Nqari ba kgꞌuian máà te, nakar gha qãè tchõàn di chóm̀sean kgoarasea hãase kgꞌui.
\v 20 Gaa domkar gaan dir kgꞌuia máá-kgꞌao ra a, a táùan cgoa qáéèa, nxãasegar gha qꞌáò tamase nxàe e ka, ncẽer ga ko ma kgꞌui khama ma.
\s Còo di zi tsgám̀kaguku zi
\p
\v 21 Tigikom ncàm̀-ncamsam qõe ba, a Xꞌaigam \add Nqarim\add* koe tcom-tcomsam tséé-kgꞌao ba gha tíí ka wèé gúùan bìrí tu u, nxãasega tu gha gatu igaba qꞌãa, dùú sar ko kúrú sa ka.
\v 22 Gatu koer tsééa úú mea ncẽes tséés domkaga, nxãasega tu gha qꞌãa nta ta ii sa ka, me gha gataga tcáóa tu ghùi-ghui ka.
\p
\v 23 Dtcòm̀-kgꞌao ne koe méé i tòókuan hãa, naka ncàm̀kuan hẽéthẽé e, dtcòm̀an cgoa, Nqarim Xõòm koe guua a, naka Xꞌaigam Jeso Krestem koe hẽéthẽé e.
\v 24 Cgóm̀kuan méé i wèé ne ẽe gatá dim Xꞌaigam Jeso Kreste ba ncàm̀a hãa ne koe hãa, chõò tama ncàm̀kuan cgoa.