﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:09,040
Y de mi ꞌbʉhni ra Jesu riꞌnandi ra da̱the Jordá,

2
00:00:09,040 --> 00:00:17,960
gueꞌbʉ mri hñenga ꞌnara ꞌñøhø mrá thuhu ra Lasaro mrá me Betania nuni habʉ mrá mengu nehe ra Maria ne ra Marta núꞌʉ myá njuꞌa̱.

3
00:00:17,960 --> 00:00:23,400
Núꞌa̱ ra Maria mrá nju nura Lasaro go gueꞌa̱ bi goꞌtsuabi ra hoga ñʉni ja yá ua ra Jesu,

4
00:00:23,400 --> 00:00:25,920
nepʉ bi oꞌtuabi co yá sta̱ꞌa̱.

5
00:00:25,920 --> 00:00:31,040
Núꞌʉ ya ꞌbɛhña̱ mri ncu bi mɛmpa ra noya ra Jesu gue da tꞌembi:

6
00:00:31,040 --> 00:00:32,260
―Ma zi Hmuꞌi,

7
00:00:32,260 --> 00:00:34,800
núꞌa̱ ri hma̱di di hñeni.

8
00:00:34,800 --> 00:00:37,080
Ha nu mi sipabi ra Jesu njabʉ,

9
00:00:37,080 --> 00:00:38,280
bi ꞌñenaꞌa̱:

10
00:00:38,280 --> 00:00:40,960
―Núꞌa̱ ra hñeniꞌa̱ hingue xi pa da duꞌa̱.

11
00:00:40,960 --> 00:00:43,840
Xa njabʉ pa da hnequi rá nsunda Ajua̱,

12
00:00:43,840 --> 00:00:47,200
ne da hnequi rá nsunda rá Tꞌʉ Ajua̱ po rá ngueꞌa̱.

13
00:00:47,200 --> 00:00:50,640
Ha nura Jesu xi mri ma̱di gatho núꞌʉ hñu mri ncu.

14
00:00:50,640 --> 00:00:54,440
Masque myá hma̱diꞌʉ ne bi ꞌyøde gue ra Lasaro mri hñeni,

15
00:00:54,440 --> 00:00:57,120
pe ra Jesu hinga ꞌbestho bi ma,

16
00:00:57,120 --> 00:01:01,640
bá ꞌbʉhnitho má yo pa habʉ mi ꞌbʉiꞌa̱.

17
00:01:01,640 --> 00:01:04,400
Nepʉ ja ꞌmɛfa nuꞌá̱ bi ꞌñembabi yá nxadi:

18
00:01:04,400 --> 00:01:06,720
―Maha pa Judea maꞌnaꞌqui.

19
00:01:06,720 --> 00:01:08,760
Ha nuyá nxadi bi ꞌñembabi:

20
00:01:08,760 --> 00:01:10,440
―Xahnate,

21
00:01:10,440 --> 00:01:16,720
guí nu ya nda̱ gá xodyo de guehni ja mahaꞌmʉ mi ne xa hyoꞌaꞌi dega ncꞌahni.

22
00:01:16,720 --> 00:01:19,920
¿Ha nuꞌi guí ne gui yopa mani maꞌnaꞌqui?

23
00:01:19,920 --> 00:01:22,680
Nepʉ nura Jesu bi da̱di ne bi ꞌñembabiꞌʉ:

24
00:01:22,680 --> 00:01:25,800
―¿Ha hinguí pa̱hʉ pɛꞌtsa ꞌrɛtꞌamayoho ora cada ra pa?

25
00:01:25,800 --> 00:01:29,760
Y nuꞌa̱ tóꞌo da ꞌño dega pa hinda hña̱xa ꞌnara mfeꞌtse,

26
00:01:29,760 --> 00:01:31,680
ngueꞌa̱ zø ra ñotꞌi ja ra ximhai,

27
00:01:31,680 --> 00:01:37,240
go gueꞌa̱ núꞌa̱ toꞌo øꞌtua rá paha Ajua̱ ne hinxa juatatho ra ꞌbɛfi núꞌa̱ bi umbi.

28
00:01:37,240 --> 00:01:42,280
Pe nuꞌa̱ tóꞌo da ꞌño dega xuui da hña̱xa ra mfeꞌtse ngueꞌa̱ otho ra ñotꞌi,

29
00:01:42,280 --> 00:01:45,320
go gueꞌa̱ núꞌa̱ toꞌo hingui øꞌtuabi rá paha Ajua̱.

30
00:01:45,320 --> 00:01:49,440
Mi uadi bi ma̱nga njabʉ ra Jesu ne bi ꞌñembabiꞌʉ:

31
00:01:49,440 --> 00:01:51,680
―Ma amigohʉ ra Lasaro bí a̱ha̱,

32
00:01:51,680 --> 00:01:54,660
pe nuga ma ga mani pa ga a de rá tꞌa̱ha̱.

33
00:01:54,660 --> 00:01:56,680
Ha nuya nxadi bi ꞌñembabi:

34
00:01:56,680 --> 00:01:58,180
―Ma zi Hmuꞌihe,

35
00:01:58,180 --> 00:01:59,120
ꞌbʉ a̱ha̱,

36
00:01:59,120 --> 00:02:00,400
nuꞌá̱ ma da ña̱ni.

37
00:02:00,400 --> 00:02:03,360
Pe nura Jesu mi ma̱ gue xqui du ra Lasaro,

38
00:02:03,360 --> 00:02:06,480
ha nuꞌʉ́ mi hu yá mʉi gue mi ma̱ de ra tꞌa̱ha̱tho.

39
00:02:06,480 --> 00:02:10,600
Nuꞌbʉ́ ra Jesu bi xipabiꞌʉ de núꞌa̱ xqui nja ne bi ꞌñena:

40
00:02:10,600 --> 00:02:12,720
―Ra Lasaro xa du.

41
00:02:12,720 --> 00:02:16,080
Ne nuga xi drí johya ngueꞌa̱ dá njoꞌoni ora mi hñeni,

42
00:02:16,080 --> 00:02:18,420
ngueꞌa̱ go ꞌnara hño pa gueꞌahʉ,

43
00:02:18,420 --> 00:02:21,560
ngueꞌa̱ po rá ngueꞌa̱ maꞌna ma gui camfriguihʉ.

44
00:02:21,560 --> 00:02:22,240
Maha,

45
00:02:22,240 --> 00:02:23,680
ma ga cꞌa̱ꞌtshʉꞌa̱.

46
00:02:23,680 --> 00:02:25,720
Nepʉ nura Toma núꞌa̱ mi tꞌembi ra Go,

47
00:02:25,720 --> 00:02:28,480
bi ꞌñemba yá minxadiui:

48
00:02:28,480 --> 00:02:32,280
―Maha nehe pa grá tuhʉ mahyɛgui con guehni.

49
00:02:32,280 --> 00:02:36,200
Ha nu mi zønga ra Jesu ja ra hnini Betania,

50
00:02:36,200 --> 00:02:40,680
bi sipabi gue ya mi pɛꞌtsa goho ma pa xqui tꞌagui ra Lasaro.

51
00:02:40,680 --> 00:02:47,000
Ha nura zi hnini Betania mi guetbʉ Jerusale mi pɛꞌtsa ngu hñu kilometro rá ñabʉ.

52
00:02:47,000 --> 00:02:53,600
Ha xi ndunthi yá mixodyoui xqui ma da cꞌa̱ꞌtsa ra Marta ne ra Maria pa da hñuꞌmba yá mʉi ngueꞌa̱ xqui du yá cuꞌʉ.

53
00:02:53,600 --> 00:02:59,280
Ha nu mi ꞌyøde ra Marta gue ya mi ma da zønga ra Jesu ja yá nguꞌʉ,

54
00:02:59,280 --> 00:03:00,240
bi ma bá tha̱di,

55
00:03:00,240 --> 00:03:03,680
pe nura Maria bi gotritho ja rá ngu.

56
00:03:03,680 --> 00:03:05,800
Nepʉ ra Marta bi ꞌñembabi ra Jesu:

57
00:03:05,800 --> 00:03:06,840
―Ma zi Hmuꞌi,

58
00:03:06,840 --> 00:03:10,960
nuꞌbʉ gri ꞌbʉhma̱ua hinxa duhma̱ ma cu.

59
00:03:10,960 --> 00:03:12,000
Pe masqué,

60
00:03:12,000 --> 00:03:15,080
nuga dí pa̱di gue gatho núꞌa̱ te gui apabi Ajua̱,

61
00:03:15,080 --> 00:03:16,880
nuꞌá̱ da ꞌraꞌaꞌi.

62
00:03:16,880 --> 00:03:18,680
Ha ra Jesu bi ꞌñembabi:

63
00:03:18,680 --> 00:03:21,000
―Ri cu ma da nangui de rá du.

64
00:03:21,000 --> 00:03:22,700
Nepʉ nura Marta bi ꞌñembabi:

65
00:03:22,700 --> 00:03:29,320
―Dí pa̱di gue ma da nangui de rá du núꞌa̱ ra pa de ra nga̱xhmai stí nanga gatho núꞌʉ maꞌra xa du.

66
00:03:29,320 --> 00:03:31,200
Nura Jesu bi ꞌñembabi:

67
00:03:31,200 --> 00:03:34,240
―Nuga ga jʉxa núꞌʉ xa du ne ga umbabiꞌʉ ra te.

68
00:03:34,240 --> 00:03:35,880
Nuꞌa̱ tóꞌo da gamfrigui,

69
00:03:35,880 --> 00:03:37,000
masque xa du,

70
00:03:37,000 --> 00:03:38,560
nuꞌá̱ ma da nja rá te.

71
00:03:38,560 --> 00:03:40,840
Ne nuꞌa̱ tóꞌo ꞌbʉi ne camfrigui,

72
00:03:40,840 --> 00:03:42,520
hinhyaꞌmʉ da du.

73
00:03:42,520 --> 00:03:43,200
Xiꞌi,

74
00:03:43,200 --> 00:03:45,160
¿ha gue guí camfri njabʉ?

75
00:03:45,160 --> 00:03:47,320
Nepʉ nura Marta bi ꞌñembabi:

76
00:03:47,320 --> 00:03:47,920
―Ha̱ha̱,

77
00:03:47,920 --> 00:03:48,400
ma zi Hmuꞌi,

78
00:03:48,400 --> 00:03:51,040
nuga dí camfri gue go gueꞌe grá Cristo,

79
00:03:51,040 --> 00:03:51,600
rá Tꞌʉꞌi Ajua̱,

80
00:03:51,600 --> 00:03:56,580
go gueꞌe ndí tøpꞌaꞌihe pa gui ꞌñehe nuua ja ra ximhai.

81
00:03:56,580 --> 00:03:59,120
Ha ngu mi ma̱nga njabʉ ra Marta,

82
00:03:59,120 --> 00:04:02,440
ꞌbestho bi mengui pa bá umba ntꞌøde ra Maria rá cu,

83
00:04:02,440 --> 00:04:05,760
ne bi xipi zi njante pa hinto da ꞌyøde maꞌra,

84
00:04:05,760 --> 00:04:06,800
ne bi ꞌñembabi:

85
00:04:06,800 --> 00:04:09,560
―Xa zø ra Xahnate bí tøpꞌaꞌi ꞌna̱.

86
00:04:09,560 --> 00:04:12,720
Ha nu mi ꞌyødeꞌa̱ bi da̱ma ꞌmai ne bi ma bá cꞌa̱ꞌtsiꞌa̱.

87
00:04:12,720 --> 00:04:16,000
Ne nura Jesu hinxqui yʉtꞌatho mbo ra hnini,

88
00:04:16,000 --> 00:04:20,040
ja bi gotritho habʉ xqui ma da da̱di hma̱ha̱ ra Marta.

89
00:04:20,040 --> 00:04:24,200
Ha nuya xodyo núꞌʉ mi ꞌbʉhni ja rá ngu ra Maria mi huꞌmba rá mʉi,

90
00:04:24,200 --> 00:04:28,760
ngu xi bi hyandiꞌʉ gue ra Maria bi da̱ma ꞌmai ne bi bøni de rá ngu,

91
00:04:28,760 --> 00:04:32,600
nuꞌʉ́ bi dɛni ne mri ꞌñémbabiꞌʉ ꞌna ngu ꞌna:

92
00:04:32,600 --> 00:04:35,680
―Nuni rí ma da nzoni habʉ bí tꞌagui rá cu.

93
00:04:35,680 --> 00:04:38,040
Nepʉ ra Maria bi zøni habʉ mi ꞌbʉ ra Jesu,

94
00:04:38,040 --> 00:04:42,520
y ngu bi hyandi bi ndandiña̱hmu ja yá uaꞌa̱ ne bi ꞌñembabi:

95
00:04:42,520 --> 00:04:43,600
―Ma zi Hmuꞌi,

96
00:04:43,600 --> 00:04:46,520
nuꞌbʉ gri ꞌbʉhma̱ua hinxa duhma̱ ma cu.

97
00:04:46,520 --> 00:04:53,160
Ha nu mi hyanda ra Jesu gue ra Maria xi mi zoni ne núꞌʉ ya xodyo mbra ꞌñoui mi zoniꞌʉ nehe,

98
00:04:53,160 --> 00:04:55,480
nuꞌbʉ́ nuꞌá̱ bi ntsøꞌmi ne bi du rá mʉi.

99
00:04:55,480 --> 00:04:58,360
Nepʉ bi ꞌñenaꞌa̱:

100
00:04:58,360 --> 00:04:59,720
―¿Habʉ xcá aguihʉꞌa̱?

101
00:04:59,720 --> 00:05:02,400
Ha nuꞌʉ́ bi ꞌñembabi:

102
00:05:02,400 --> 00:05:03,040
―Ma zi Hmuꞌihe,

103
00:05:03,040 --> 00:05:04,800
maha ma ga uꞌtꞌahe.

104
00:05:04,800 --> 00:05:06,840
Nepʉ ra Jesu bi nzoni.

105
00:05:06,840 --> 00:05:09,400
Ha nuya xodyo bi ꞌñémsɛꞌʉ:

106
00:05:09,400 --> 00:05:10,240
―A,

107
00:05:10,240 --> 00:05:11,840
xi mri ma̱dihma̱.

108
00:05:11,840 --> 00:05:14,760
Pe ꞌra de gueꞌʉ bi ꞌñena:

109
00:05:14,760 --> 00:05:18,080
―Nuni go guehni bi xocua yá da núꞌa̱ ra goda.

110
00:05:18,080 --> 00:05:21,640
¿Ha hinxa zahma̱ xa ꞌyøtꞌe nehe pa hinxa duhma̱ ra Lasaro?

111
00:05:21,640 --> 00:05:24,440
Ha nura Jesu bi yopa du rá mʉi,

112
00:05:24,440 --> 00:05:26,880
nepʉ bi zøni habʉ xqui tꞌagui ra Lasaro.

113
00:05:26,880 --> 00:05:28,840
Xqui thiꞌtsi ja ꞌnara cʉtsꞌi,

114
00:05:28,840 --> 00:05:30,840
ne mi jotꞌi co ꞌnara xingdo.

115
00:05:30,840 --> 00:05:33,200
Ha ra Jesu bi ꞌñena:

116
00:05:33,200 --> 00:05:34,120
―Hña̱cjʉ ra do.

117
00:05:34,120 --> 00:05:38,160
Ha nura Marta núꞌa̱ mrá cu núꞌa̱ xqui du bi ꞌñembabi:

118
00:05:38,160 --> 00:05:39,080
―Ma zi Hmuꞌi,

119
00:05:39,080 --> 00:05:44,040
ya strá nxa̱ ngueꞌa̱ ya pɛꞌtsa goho ma pa de xa du.

120
00:05:44,040 --> 00:05:46,280
Ha ra Jesu bi ꞌñembabi ra Marta:

121
00:05:46,280 --> 00:05:50,600
―¿Ha gue hinstá xiꞌaꞌi gue nuꞌbʉ gui camfri ma gui hyandua rá nsunda Ajua̱?

122
00:05:50,600 --> 00:05:54,640
Nepʉ nuya ja̱ꞌi bi hña̱ca núꞌa̱ ra do xqui jotꞌa ra ntꞌagui.

123
00:05:54,640 --> 00:05:58,800
Nepʉ nura Jesu bi nøtsꞌe pa mahetsꞌi ne bi ꞌñena:

124
00:05:58,800 --> 00:05:59,640
―Ma Dadaꞌi,

125
00:05:59,640 --> 00:06:04,400
dí ꞌraꞌaꞌi ra jama̱di ngueꞌa̱ xcá ꞌyøde núꞌa̱ stá aꞌaꞌi.

126
00:06:04,400 --> 00:06:07,920
Nuga dí pa̱di nza̱ntho guí øde núꞌa̱ dí aꞌaꞌi.

127
00:06:07,920 --> 00:06:11,360
Pe dá ma̱nga njabʉ po rá ngue ya ja̱ꞌi ꞌbʉcua con gueque,

128
00:06:11,360 --> 00:06:15,900
pa njabʉ da za da gamfriyʉ gue go gueꞌe xcá pɛncagui.

129
00:06:15,900 --> 00:06:18,360
Ha mi uadi bi ꞌyapa Ajua̱ njabʉ,

130
00:06:18,360 --> 00:06:20,820
nepʉ bi ña̱ ntsꞌɛdi bi ꞌñena:

131
00:06:20,820 --> 00:06:22,300
―¡Lasaro,

132
00:06:22,300 --> 00:06:23,760
bá pøni!

133
00:06:23,760 --> 00:06:29,800
Ha ra Lasaro ꞌbestho bá pøni mi ꞌbantꞌa yá ꞌyɛ ne yá ua co ꞌraya xʉni dutu,

134
00:06:29,800 --> 00:06:32,520
ne mi ꞌbantꞌa rá ña̱xu co maꞌna ra dutu.

135
00:06:32,520 --> 00:06:34,520
Ha ra Jesu bi ꞌñembabi ya ja̱ꞌi:

136
00:06:34,520 --> 00:06:36,600
―Xoꞌtuahʉ ya xʉni dutu.

137
00:06:36,600 --> 00:06:41,400
Nuꞌbʉ́ núꞌʉ ya xodyo mri ꞌñoui ra Maria mi hyanda núꞌa̱ bi ꞌyøtꞌa ra Jesu,

138
00:06:41,400 --> 00:06:43,840
ndunthi de gueꞌʉ bi gamfriꞌa̱.

139
00:06:43,840 --> 00:06:48,520
Pe ꞌra bi ma bá xipabi ya fariseo núꞌa̱ te xqui ꞌyøtꞌeꞌa̱.

140
00:06:48,520 --> 00:06:54,440
Nuꞌbʉ́ nuya nda̱ gá macja̱ ne ya fariseo bi ꞌyøtꞌa ꞌnara hmuntsꞌi ne bi ꞌñena:

141
00:06:54,440 --> 00:06:55,600
―¿Te ga øthʉ?

142
00:06:55,600 --> 00:06:59,600
Ngueꞌa̱ nura ꞌñøhøꞌa̱ xi øtꞌa ndunthi ya da̱nga ntꞌudi.

143
00:06:59,600 --> 00:07:00,600
Nuꞌbʉ ga hoptahʉ njabʉ,

144
00:07:00,600 --> 00:07:02,600
gatho ya ja̱ꞌi da gamfriꞌa̱,

145
00:07:02,600 --> 00:07:07,520
ne ꞌmɛfa da ꞌñehe ya me Nroma da hña̱nga ma nija̱hʉ ne da zinga ma ja̱ꞌihʉ.

146
00:07:07,520 --> 00:07:13,200
Pe ꞌna de gueꞌʉ mrá thuhu ra Caifá mrá da̱nga nda̱ gá macja̱ núꞌa̱ ra jɛyaꞌa̱,

147
00:07:13,200 --> 00:07:14,960
nuꞌá̱ bi ꞌñembabiꞌʉ:

148
00:07:14,960 --> 00:07:17,240
―Nuꞌahʉ hinte ri fa̱dihʉ.

149
00:07:17,240 --> 00:07:21,480
¿Ha hinguí pa̱hʉ gue maꞌna xá hño da du ꞌnada ra ꞌñøhø pa hinda du gatho ya ja̱ꞌi,

150
00:07:21,480 --> 00:07:24,540
pa njabʉ hinda ꞌmɛdi ya ja̱ꞌi mengu ma haihʉ?

151
00:07:24,540 --> 00:07:27,600
Pe núꞌa̱ ra Caifá himbi bensɛ núꞌa̱ bi ma̱.

152
00:07:27,600 --> 00:07:31,520
Pe ngueꞌa̱ mrá da̱nga nda̱ gá macja̱ núꞌa̱ ra jɛyaꞌa̱,

153
00:07:31,520 --> 00:07:33,800
Ajua̱ bi umbabi nuya ya noya,

154
00:07:33,800 --> 00:07:39,200
hangue bi ma̱ gue ra Jesu mi ma da du po rá ngue ya me Judea.

155
00:07:39,200 --> 00:07:41,440
Y hingue hønsɛ po rá ngue ya menguni,

156
00:07:41,440 --> 00:07:46,240
pe nehe pa gatho yá ba̱tsi Ajua̱ núꞌʉ xa nxani habʉraza de ra ximhai,

157
00:07:46,240 --> 00:07:47,680
pa da ꞌnathoꞌʉ.

158
00:07:47,680 --> 00:07:52,000
Hangue de gueꞌbʉ bi ꞌñʉꞌtiꞌʉ pa hanja da hyohma̱ꞌʉ ra Jesu.

159
00:07:52,000 --> 00:07:57,380
Hangue ra Jesu ya himbi sigui bi ꞌño habʉraza pa bi ña̱ ja yá thandi ya xodyo,

160
00:07:57,380 --> 00:08:01,680
ne bi ma de guehni Judea pa ja ꞌnara tꞌʉca hnini rá thuhu Efraí,

161
00:08:01,680 --> 00:08:04,240
guetbʉ habʉ ja ꞌnara ꞌyoꞌmtha,

162
00:08:04,240 --> 00:08:06,800
ne ja bá ꞌbʉhuini yá nxadi.

163
00:08:06,800 --> 00:08:10,800
Ha ya mi ma da datꞌa ra pa de ra pascua ꞌnará ngo ya xodyo,

164
00:08:10,800 --> 00:08:18,620
y ndunthi ya ja̱ꞌi de habʉraza ya zi tꞌʉhnini bi ma Jerusale ante ra ngo pa da ntꞌaxqui ngu myá nza̱iꞌʉ.

165
00:08:18,620 --> 00:08:21,920
Ne go gueꞌʉ mi ꞌyo mi honga ra Jesu,

166
00:08:21,920 --> 00:08:23,620
y de mi ꞌbʉhni ja ra nda̱nija̱,

167
00:08:23,620 --> 00:08:24,980
mri ꞌñémsɛꞌʉ:

168
00:08:24,980 --> 00:08:26,620
―¿Te guí beñhʉ?

169
00:08:26,620 --> 00:08:29,340
¿Ha gue hinda ꞌñecua ja ra ngoꞌa̱ ꞌbʉ?

170
00:08:29,340 --> 00:08:37,540
Ha ya nda̱ gá macja̱ ne ya fariseo xqui manda gue nuꞌbʉ toꞌo da ba̱di habʉ di ꞌyoꞌa̱ da xipabiꞌʉ,

171
00:08:37,540 --> 00:08:40,040
pa da gʉ ntsꞌa̱hniꞌa̱.

