\id MAT
\h SAN MATEO
\toc1 SAN MATEO
\mt1 MATEO
\mt2 Ran ho maꞌdaꞌyo bi ꞌyoꞌtꞌa ra Mateo
\c 1
\s Yʉ́m bombøta ra Jesucristo
\p
\v 1 Guehna nꞌda ra søcuą i ja ua im ma toꞌo yʉ́  ngʉrpa bøta ra Jesucristo. Nuꞌa nꞌda ra Abraham nɛ manꞌda ra David nɛ xʉn ngu miꞌda gätho yʉ́  ngʉrpa bombøta ʉ.
\p
\v 2 Nu ra Abraham bim ꞌbʉ a nꞌda rá tsꞌʉntꞌʉ ngue ra Isaac.  Nu ra Isaac xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Jacob a.  Nɛ nu ra Jacob xø bim ꞌbʉh yʉ́ tsꞌʉntꞌʉ.  Nuꞌa nꞌda ra Judá a nɛꞌʉ yʉ́n ꞌyohʉ.  Nɛ gueꞌʉ bi xąndgahe ʉ dyʉ jąꞌi israelgähe, dyʉ judíohe.  
\v 3 Nɛ nu ra Judá bim ꞌbʉ i yoho yʉ́ tsꞌʉntꞌʉ.  Nꞌdamꞌbʉi thoho yoho.  Nuꞌa nꞌda ra Fares.  Nuꞌa manꞌda ra Zara.  Nɛ nuꞌa rá mbe ʉ rá thuhu ra Tamar a.  Nɛ nu ra Fares bim ꞌbʉ a nꞌda rá tsꞌʉntꞌʉ ngue ra Esrom.  Nɛ nu ra Esrom, xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Aram a.  
\v 4 Nɛ nu ra Aram bim ꞌbʉ a nꞌda rá tsꞌʉntꞌʉ ngue ra Aminadab.  Nɛ nu ra Aminadab, xø bim ꞌbʉ a nꞌda rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Naason a.  Nɛ nu ra Naason, xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Salmón a. 
\v 5 Nu ra Salmón xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Booz a.  Nɛ nu ra Booz, rá mbe a ra Rahab.  Nɛ nu ra Booz xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Obed a.  Nɛ nu rá mbe ra Obed, ra Rut a.  Nɛ nu ra Obed xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Isaí a. 
\v 6 Nɛ nu ra Isaí xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra David a.  Nɛ nu ra David gueꞌa bin tsꞌʉtꞌabi a.  Nɛ nu ra  David xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Salomón a.  Nɛ nu rá mbe ra Salomón, gueꞌa xí du rá ndø rá thuhu Urías.
\p
\v 7 Nɛ nu ra Salomón xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Roboam a.  Nɛ nu ra Roboam xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Abías a.  Nɛ nu ra Abías xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Asa a.
\v 8 Nɛ nu ra Asa xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Josafat a.  Nɛ nu ra Josafat xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Joram a.  Nɛ nu ra Joram xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Uzías a.
\v 9 Nɛ nu ra Uzías xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Jotam a.  Nɛ nu ra Jotam xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Acaz a.  Nɛ nu ra Acaz, xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Ezequías a.  
\v 10 Nɛ nu ra Ezequías xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Manasés a.  Nɛ nu ra Manasés, xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Amón a.  Nɛ nu ra Amón, xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Josías a.
\v 11 Nɛ nu ra Josías, xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ ra Jeconías a, nɛꞌʉ yʉ́n ꞌyohʉ.  Nɛ gueꞌʉ yʉ pa bi tsꞌix ʉ ma mi israelhe dyʉ judíohe bʉ ja ra häi Babilonia.  Bi zix yʉ́n sʉihʉ.
\p
\v 12 Nɛ nubʉya nu ra Jeconías bin xąnd bʉ ra häi Babilonia a, nɛꞌa rá tsꞌʉntꞌʉ ngue ra Salatiel.  Nu ra Salatiel xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Zorobabel a.  
\v 13 Nɛ nu ra Zorobabel xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ ra Abiud a.  Nɛ nu ra Abiud xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Eliaquim a.  Nɛ nu ra Eliaquim xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Azor a.
\v 14 Nɛ nu ra Azor xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Sadoc a.  Nɛ nu ra Sadoc xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Aquim a.  Nɛ nu ra Aquim xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Eliud a. 
\v 15 Nɛ nu ra Eliud xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Eleazar a.  Nɛ nu ra Eleazar xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Matán a.  Nɛ nu ra Matán xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra Jacob a.
\v 16 Nɛ nu ra Jacob xø bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ, ra José a. Gueꞌa rá ndø ra María a.  Nɛ gueꞌa rá mbe ra Jesús a, ngue ra Cristo a bʉya, rá thahni Oją.
\p
\v 17 Nɛ gueꞌʉ gätho yʉ́m bombøta ra Jesucristo ʉ.  Mbʉdi tho ra Abraham, ná ꞌdɛꞌmagoho a ra David.  Nɛ xø bim ꞌbʉh mi ꞌdɛꞌmagoho yʉ́m bombøta nɛ gueꞌʉ yʉ pa bi tsꞌix pʉ Babilonia.  Nɛ xø bim ꞌbʉh mi ꞌdɛꞌmagoho, ná ꞌdɛꞌmagoho a ra Cristo bʉya.
\s Nuꞌa bin ja ꞌbʉ mim ꞌbʉh ra Jesucristo
\p
\v 18 Nɛ nuꞌbʉ mim ꞌbʉh ra Jesucristo, nuꞌa rá mbe ngue ra María bi ꞌyänꞌna ra José, nɛ ya in nde din thątꞌui, pɛ nuꞌbʉ hin ním ꞌbʉhmi, ya bi hnu ngue in hątꞌʉhni ra María, pɛgue bi nɛqui zɛhɛ rá tꞌʉhni nangue rá Hogandąhi Oją.
\v 19 Nɛ nu ra José bʉya bi bɛ̨ni hanja bin hątꞌʉhni a ra María.  Pɛgue ra hocjąꞌi a ra José nɛ him mi nde di yąpꞌa ra María bʉ ꞌbʉh ra zɛꞌmi pɛgue bi bɛ̨ni da hyɛtho.
\v 20 Nɛ nu ra José, nuꞌbʉ ngubʉ mim bɛ̨ni, bi ꞌuį nꞌda ra tꞌį ꞌbʉ min ąpʉ rán ngunsɛ, bi nu rám ꞌbɛhni Oją bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Nuꞌi, hague José, rám bomꞌbɛto i ra David, xʉn ho ꞌbʉ gam ꞌbʉhmi a ra xisu, nguetho nu ra ꞌuɛre dim ꞌbʉi, dim ꞌbʉi nangue rá Hogandąhi Oją a.
\v 21 Nɛ dim ꞌbʉ a nꞌda rá tsꞌʉntꞌʉ ra María, gui xip rá thuhu ra Jesús.  Nuꞌa ra Jesús nam bøni ngue da yąni gätho yʉ́ mijudíohʉ, yʉ israel, nangue yʉ́ tsꞌoqui ʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌa rám ꞌbɛhni Oją a ra José ꞌbʉ min ąha.
\p
\v 22 Nguetho mayaꞌbʉ thoho bi zän Oją a ra María ꞌbʉ mi manꞌa ra pøngahyą ngue bi ꞌyɛ̨na:
\q 
\v 23 Nꞌda ra hmute ngue hin jąmꞌbʉ nꞌdandį bi zo a nꞌda ran ꞌyohʉ, nɛ din hątꞌʉhni.
\q Nɛ nuꞌa rá tꞌʉhni dim ꞌbʉi da tꞌɛ̨mbi ra Emanuel, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra pøngahyą mayaꞌbʉ.
\m Nɛ nuꞌa ra Emanuel in nde da ma: “Dí ꞌbʉhmbʉ Oją.”
\p
\v 24 Janangueꞌa nuꞌbʉ mi hyax bʉya a ra José, bi ꞌyøtꞌe ꞌbɛꞌa bi xi a rám ꞌbɛhni Oją, nɛ ꞌbex bi zinꞌa ra María.
\v 25 Pɛ him ꞌbexque njuąntho bim ꞌbʉhmi, ja gueꞌbʉ bim ꞌbʉh rá tsꞌʉntꞌʉ ra María.  Nɛ nu ra José bʉya bi xih rá thuhu ra Jesús a ra tꞌʉhni bim ꞌbʉi.
\c 2
\s Nuꞌʉ ꞌda yʉn ꞌyohʉ bi dąnde ra Jesús ꞌbʉ min ꞌuɛre
\p
\v 1 Nɛ nu ra Jesús bám ꞌbʉpʉ ra hnini Belén guepʉ ra häi Judea.  Nɛ min tsꞌʉtꞌabi bʉ ja a ra xɛqui a ra Herodes, nɛ mí ząm bʉ ra dąhnini Jerusalén. Nɛ bi zøm bʉ Jerusalén ꞌda yʉn ꞌyohʉ ngue yʉ́ ꞌbɛfi mí hand yʉ sø.  Nɛ nuꞌʉ bí nɛxpʉ mbɛ ní bøx ra hyadi ʉ.
\v 2 Nɛ nuꞌbʉ mi zøm bʉ Jerusalén bi ꞌyänꞌdʉ ꞌbʉpʉ:
\p ―Hapʉ i ꞌbʉcua a rá hmutsꞌʉtꞌabi yʉ judío ja bim ꞌbʉi, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.  Nguetho dán nuhe nꞌda ra sø njąmꞌbʉ dá nuhe nꞌdandį.  Nɛ gueꞌa ra hmɛpya bi ꞌyurcahe ngue ya bim ꞌbʉi, nɛ bá ɛ̨hmbe ya ga thąndehe a, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ bi nu ra sø.
\p
\v 3 Nɛ nu ra tsꞌʉtꞌabi Herodes, nuꞌbʉ mi sifi ꞌbɛꞌa bi manꞌʉ yʉn ꞌyohʉ bi zøm bʉ, bi hyonya thoho nangue a ram hma ngue bim 
ꞌbʉh manꞌda ra tsꞌʉtꞌabi.  Nɛ gätho ꞌbʉpʉ Jerusalén bin su nguetho im bɛ̨ni: “Masque i ja ꞌbɛꞌa din ja ya,” ɛ̨n ʉ.
\v 4 Nɛ nuꞌa ra tsꞌʉtꞌabi Herodes bʉya bi zonꞌdʉ yʉ hmumbäją nɛꞌʉ yʉ xänbate niją, bi ꞌyänni hapʉ im man yʉ́ søcuą yʉ pøngahyą dim ꞌbʉ a rá hmutsꞌʉtꞌabi yʉ judío, ngue ra Cristo.
\v 5 Nɛ nuꞌʉ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Guepʉ Belén ra häi Judea dim ꞌbʉi, nguetho gueꞌa bi man ra pøngahyą ꞌbʉ mayaꞌbʉ ꞌbʉ mi hma ngue,  
\q
\v 6 Nu ra hnini Belén bʉ ra häi Judea, 
\q ra tꞌʉhnini a, pɛgue din ja tengu nꞌda ra dąhnini
\q nguetho guepʉ dim ꞌbʉpʉ ra Hmu
\q di jamansu ma tꞌʉhni yʉ jąꞌi israel,
\m i ɛ̨n Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra pøngahyą mayaꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨n ʉ yʉ mbäją.
\p
\v 7 Nuꞌbʉ mi mbencꞌʉ yʉ mbäją nɛ yʉ xänbate niją, nu ra Herodes bi zonꞌdʉ bi nu ra sø, pɛ njon mi ndepe da nu ꞌbʉ mam bá tsꞌi.  Nɛ nuꞌbʉ mam bá tsꞌi bʉ ꞌbʉh ra Herodes, bi ꞌyänni:
\p ―Ma njąmꞌbʉ bi nɛqui a ra sø, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 8 Nɛ nuꞌbʉ mi xifi, nu ra Herodes bʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ bi nu ra sø:
\p ―Ní mbähä bʉ Belén, gui hyomhbʉ hapʉ bim ꞌbʉ a ra ꞌuɛre, nɛ nuꞌbʉ gá tįmhbʉ hapʉ i ꞌbʉi, gua ɛ̨hmbʉ gui xijʉ, nɛcä ga mba ga thąnde a, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ bi nu ra sø.  Pɛ hinga gueꞌa mim bɛ̨n a.
\p
\v 9 Nɛ nuꞌʉ yʉn ꞌyohʉ bʉya bi mba da hyoni hapʉ bim ꞌbʉ a ra ꞌuɛre, nɛ xø bi nɛqui mahønꞌa a ra sø xpí nu bʉ yʉ́ häi.  Nɛ i ꞌbɛtꞌo a.  Nɛ nuꞌbʉ mi zøm bʉ Belén, bin säya a ra sø bʉ din ꞌyɛ̨ꞌtꞌui a ra ngu nubʉ mí ꞌbʉ a ra ꞌuɛre.
\v 10 Nɛ nuꞌʉ yʉn ꞌyohʉ ꞌbʉ mí nu bin säya a ra sø, bin johya yʉ́ mbʉi bʉya.
\v 11 Nɛ bi yʉtꞌambo, bi nu a ra ꞌuɛre nɛ ra María rá mbe.  Nɛ bin dąnyahmu, bi dąnde a ra ꞌuɛre.  Nɛ ꞌbexque bi xoꞌtꞌ yʉ́ ꞌbɛni bá tu, nɛ bi un yʉn tꞌunni a ra ꞌuɛre ngue ɛ̨mmɛ xʉn ngu di muui.  Bi unna nꞌda ra oro, nɛ rá ndɛga ra za bi unni, nɛ nꞌda ra ꞌyɛ̨thi yʉmanꞌu.
\v 12 Nɛ nuꞌbʉ min ą ʉ yʉn ꞌyohʉ ngue bi nu ra sø, Oją bi ꞌyutꞌa nꞌda ra tꞌį ngue nuꞌbʉ bi mbengui hin dí mba bʉ bí ꞌbʉh ra Herodes.  Janangueꞌa nꞌdanni nꞌda ra ꞌyu bi hyąx ꞌbʉ mi mbeng bʉ yʉ́ häi bʉya.
\s Ra Jesús bi tsꞌix bʉ Egipto
\p
\v 13 Nɛ nuꞌbʉ mí mba ʉ yʉn ꞌyohʉ bʉya, nꞌda rám ꞌbɛhni Oją bi xi a ra José ꞌbʉ min ąha:
\p ―Dami ndantsꞌi.  Dami sixꞌa ra ꞌuɛre nɛ a rá mbe.  Guiꞌ dahmbʉ, ni mbähä bʉ ra häi Egipto nɛ gam ꞌbʉhmbʉ bʉ ꞌda yʉ pa.  Nɛ him ꞌbex gua pengüi, jagueꞌbʉ dá xiꞌaui gua pengüi.  Nguetho nu ra Herodes da hyonꞌa ra ꞌuɛre, nɛ nuꞌbʉ da dįni da hyo, bi ꞌyɛ̨mpꞌa rám ꞌbɛhni Oją a ra José.
\p
\v 14 Nɛ ꞌbex bi ndancꞌa ra José a ra xui a.  Bi zix a ra María nɛ rá tꞌʉhni, nɛ bi mba bʉ ra häi Egipto.  Him bi døꞌmi ꞌbɛ da hyatsꞌi.
\v 15 Nɛ bám ꞌbʉpʉ Egipto jagueꞌbʉ mi du ra Herodes, ja bá pencꞌʉ bʉya.  Nɛ bin ja ꞌbɛꞌa bi man Oją mayaꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨na:  “Gan zohnꞌna ma tꞌʉhni bʉ Egipto,” i ɛ̨n Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa rá pøngahyą.
\s Ra tsꞌʉtꞌabi Herodes bi manda dí ho yʉ tꞌʉhni
\p
\v 16  Nɛ nu ra Herodes ɛ̨mmɛ bin cuɛ ngue ya bi thätꞌi, nguetho nuꞌʉ yʉn ꞌyohʉ bi nu ra sø hin í mbeng bʉ ꞌbʉ mi dįnꞌa ra tꞌʉhni.  Janangueꞌa bi mbɛnꞌndʉ yʉ́ dofʉi ngue da hyo yʉ ꞌuɛre bʉ Belén nɛ yʉ hnini i hänbʉ.  Nɛ gätho ʉ yʉ tꞌʉhni hinga na pɛꞌtsꞌa nyojɛya gätho bi hyo.  Nguetho bi man ʉ yʉn ꞌyohʉ, ya mbɛ má nyojɛya ya bi nɛqui a ra sø.
\v 17 Nɛ nuꞌa bin ja, mayaꞌbʉ thoho bi man a ra pøngahyą ra Jeremías ngue ngubʉ din ja ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨na:
\q 
\v 18 Bin ja nꞌda ran tsꞌoni bʉ ra hnini Ramá, 
\q ntsꞌɛdi bi mbah yʉ́ xisu yʉ judío,
\q bin zoni nɛ him bi ꞌyø a bi xi ʉ bi hyurpa yʉ́ mbʉi,
\q nguetho ɛ̨mmɛ im bɛ̨nꞌʉ yʉ́ tꞌʉhni bi thopi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jeremías ꞌbʉ mayaꞌbʉ.
\p
\v 19 Nɛ nuꞌbʉ mi du ra Herodes bʉya bi ꞌuį manꞌda rám ꞌbɛhni Oją a ra José ꞌbʉ min xui, bʉ ra häi Egipto.
\p
\v 20 ―Dami ndantsꞌi.  Dami six a ra tꞌʉhni nɛ a rá mbe.  Dami penjʉ bʉ ra häi Israel, nguetho ya bi du ʉ mí nde xtá hyo a ra tꞌʉhni, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra José.
\p
\v 21 Nɛ nu ra José bʉya bi hyąx ra ꞌyu ní mba bʉ ra häi Israel ꞌbʉ mi hyatsꞌi, nɛ bi zix a ra tꞌʉhni nɛꞌa rá mbe ra tꞌʉhni bi zitsꞌi, ɛ̨na xtán zøm bʉ ra xɛqui Judea.
\v 22 Pɛ nuꞌbʉ mí ꞌyø a ra José ngue in tsꞌʉtꞌabi bʉ ra Arquelao, bi zu da zøm bʉ mahønꞌa, nguetho nu ra Arquelao rá tsꞌʉntꞌʉ ra Herodes a.  Nɛꞌa xí ꞌuį xø bi bɛ̨m bʉya, ngueꞌa hin da mba bʉ Judea.  Janangueꞌa í mba bʉ ra xɛqui Galilea bʉya.
\v 23 Nɛ bi mba dim ꞌbʉpʉ ra hnini Nazaret.  Janangueꞌa bin ja ꞌbɛꞌa xmán tꞌoꞌtꞌi bʉ ja yʉ́ søcuą yʉ́ pøngahyą Oją, gue nu ra Jesús da tꞌɛ̨mbi ra mɛngu Nazaret.
\c 3
\s Bi man rám hma Oją bʉ ja ra dąpo ra Xuua Nxixyą
\p
\v 1-2 Nɛ nubʉya nu ra Xuua Nxixyą bi dʉꞌmi bi xih yʉ jąꞌi nɛ bi ꞌyɛ̨na: 
\p ―Dami päh nin ꞌyomfɛ̨nihʉ nguetho ya mi tsꞌʉtho di manda ua rá tsꞌɛdi Oją, bi tꞌɛ̨mb yʉ jąꞌi.
\p Nɛ mí ꞌbʉpʉ ja ra dąpo bʉ ra xɛqui Judea ꞌbʉ min yąhʉ yʉ jąꞌi a ra Xuua.
\p
\v 3 Nɛ nu a ra Xuua gueꞌa bi man ra pøngahyą Isaías mayaꞌbʉ ngue bi ma ba ɛ̨hɛ, ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨na:
\q Nꞌda ra jąꞌi din yą bʉ ja ra dąpo nɛ da ꞌyɛ̨na:
\q “Damin sähʉ ga simhbʉ ra Hmu mi tsꞌʉtho da zøcua,
\q dami hoc ni mbʉihʉ ga tømhbʉ xʉn ho,” da ꞌyɛ̨na, bi ꞌyɛ̨n a ra Isaías mayaꞌbʉ.
\p
\v 4 Nu yʉ́ he ra Xuua ám ꞌbe yʉ́ xingu yʉ camello, nɛ midín gʉtꞌʉ yʉ xifani, nɛ mi sa yʉ tꞌąxi nɛ mi si yʉ tꞌafi tꞌasa dąpo.
\v 5 Nɛ nuꞌbʉ mi dʉꞌmi bi man rám hman a ra Xuua, bi mba ʉ yʉ mɛngu bʉ Jerusalén, bi zøm bʉ ꞌbʉh ra Xuua, nɛ yʉ mɛngu bʉ ra xɛqui Judea, nɛꞌʉ mi ꞌbʉpʉ hänbʉ ra dąthe Jordán, ngue nde da ꞌyøde ꞌbɛꞌa da manꞌa ra Xuua.   
\v 6 Nɛ nu ra Xuua bi xixyąba ʉ toꞌo bi ꞌyømanho ꞌbɛꞌa bi ma, nɛ bin juąnni nangue yʉ́ tsꞌoqui.  Nɛ xʉn ngu bi xixyąba bʉ ja ra dąthe Jordán.
\p
\v 7 Nɛ xʉn ngu ma ngʉrpihe dyʉ israelhe, dyʉ judíohe, bi zøm bʉ mí ꞌbäh ra Xuua ɛ̨na din xixyą ʉ.  Nuꞌʉ ꞌda yʉ fariseo ʉ, nɛ ʉ ꞌda yʉ saduceo ʉ.  Nɛ nu ra Xuua bʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Nuꞌahʉ tenguꞌbʉ ni mɛnihʉ yʉ pozʉ nguetho gyʉ tontohʉ.  Toꞌo bi xi ahʉ gua ɛ̨hmbʉ ua ngue gua ꞌdahmbʉ bʉ ja ran ʉnbi xʉn ʉ tho, bi ꞌyɛ̨na.
\v 8 Ha guím bɛ̨mhbʉ da zä gan yąmhbʉ ꞌbʉ hin gui ꞌyøthʉ a rán säui ʉ toꞌo bi päh yʉ́ mbʉi, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ ma ngʉrpihe.
\v 9 Pɛ hin din ja ran ꞌyɛ̨tsꞌi ni mbʉihʉ ngue gui ꞌyɛ̨mhbʉ: “Nugähe yʉ́ tꞌʉhnigähe ra Abraham, ya hin gan nuhe ran ʉnbi,” hingui sä gui ꞌyɛ̨mhbʉ, nguetho nɛhya yʉ do i ꞌbongua da zä din jąꞌi ngue da ꞌyɛ̨mbi yʉ́ tꞌʉhni ra Abraham ꞌbʉ gueꞌa da nde Oją da ꞌyøtꞌe, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Xuua.
\v 10 Nɛ nuꞌa ra aza ya mahoqui xʉn ho ngue da ꞌyɛx ʉ yʉ za hingui ho yʉ́n dätꞌä, nɛ da thøspʉ ja ra sibi din zø.  Nɛ nuꞌahʉ tenguꞌbʉ gyʉ zahʉ ngue hingui ho yʉ́n dätꞌä, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ yʉ fariseo nɛ yʉ saduceo.
\p
\v 11 Nɛ xø bi xi ʉ miꞌda:
\p ―Nugä dí xixyą ahʉ nangue ra dehe ꞌbʉ ya gá päh ni mbʉihʉ, pɛ nuꞌa manꞌda ba ɛ̨hɛ, di hocꞌahʉ nangue rá Hogandąhi Oją tenguꞌbʉ nꞌda ra sibi.  Nɛ nuꞌa, manꞌda i ja rá tsꞌɛdi xinda guecä.  Hin dí sʉcä tengu a, i ɛ̨n a ra Xuua.
\v 12 Nɛ da ꞌyøtꞌ ran juąnbi, tengutho ꞌbʉ i pa ma hoqui yʉ jʉ, ngue nꞌdanni i pa mꞌbɛꞌtsꞌi  ʉ yʉ jʉ nɛ nꞌdanni da tꞌɛn ʉ yʉ́ häi.  Nɛ nu ʉ yʉ́ häi da tꞌupʉ ja ra sibi njąmꞌbʉ i huɛ̨tꞌi, bi ꞌyɛ̨mb yʉ jąꞌi a ra Xuua.
\s Bin xixyą ra Jesús 
\p
\v 13 Nɛ nubʉya bi nɛxpʉ ra häi Galilea ra Jesús, bi zøm bʉ ja ra dąthe Jordán guepʉ ja ra dąpo bí ꞌbʉh ra Xuua.  Bi zøm bʉ ngue bi nde din xixyą a ra Jesús.
\v 14 Pɛ nu ra Xuua him mi ndehma di xixyąbi ra Jesús, nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Pɛ nuꞌi guí ɛ̨na ga xixyą i, pɛ go man säꞌbe go gui xixyągui, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Xuua.
\p
\v 15 ―Pɛ nuya xʉn ho ꞌbʉ gui xixyągui, nguetho i jatho ga øthʉ ꞌbɛꞌa bi man Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús. 
\p ―Da nde ꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Xuua bʉya.
\p
\v 16 Nɛ nuꞌbʉ mi gua a bin xixyą ra Jesús nɛ bi bøx bʉ ja ra dehe, ꞌbex bi nu ngue bi xoh mahɛ̨tsꞌi, nɛ bi nu bá cąh rá Hogandąhi Oją tengu nꞌda ra tꞌazʉ, bi zøpʉ mí ꞌbä a ra Jesús.
\v 17 Nɛ ꞌbex bi tꞌø a nꞌda ra nde bí ꞌyɛ̨h mahɛ̨tsꞌi, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nuna guehna ma Tsꞌʉntꞌʉgä na, ngue ɛ̨mmɛ dídi huɛ̨cä nɛ dí numanho, bi ꞌyɛ̨n Oją.
\c 4
\s Bi mba ntsꞌä a ra Jesús nangue ra zįthu
\p
\v 1 Nɛ nu rá Hogandąhi Oją bʉya ꞌbex bi zixpʉ ja ra dąpo, in ndepe da mba ntsꞌä a ra Jesús nangue ra zįthu.
\p
\v 2 Nɛ nyote pa nɛ nyote nxui bim ꞌbʉpʉ ja ra dąpo, nɛ him bin sihmɛ, nɛ ɛ̨mmɛ bin tumanthuhu maha.
\v 3 Nɛ nubʉya, bi zøm bʉ a ra zįthu ngue da zäp rá mbʉi ra Jesús.  Nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Nuꞌbʉ majuąni rá Tsꞌʉntꞌʉ i Oją, dami japi dim hmɛ yʉ do i ꞌbongua nɛ gui si, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra zįthu.
\p
\v 4 Nu ra Jesús bi dąti: 
\p ―Hin ga øtꞌä a, bi ꞌyɛ̨na.  Nguetho mán tꞌoꞌtꞌi bʉ ja rám hman Oją, hinga høntꞌa ra hmɛ dám ꞌbʉh yʉ jąꞌi pɛ nɛ a gätho i ma Oją, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra zįthu.
\p
\v 5 Nu ra zįthu xø bi zixpʉ Jerusalén a ra Jesús, nɛ bi ꞌyɛ̨xpʉ magątsꞌi rá ꞌbetꞌe ra dąniją.
\v 6 Nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Nuꞌbʉ majuąni gueꞌe rá Tsꞌʉntꞌʉ i Oją, damin säqui nɛ gui so nʉ häi,
\q Nɛ Oją ba pɛhn yʉ́m ꞌbɛhni mahɛ̨tsꞌi ngue da mbäxꞌiꞌi nɛ da bɛntꞌi i,
\q nɛ hin hapʉ gui ꞌuaqui nangue yʉ do,
\m tengutho im mam bʉ ja rám hman Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra zįthu, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Jesús bʉya.
\p
\v 7 Nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Hąha, gueꞌa i hmam bʉ, pɛ nɛ a i hmam bʉ, ngue “Nu Oją ma Hmuhʉ njongui sä da zä a ngue da bą ꞌbʉ majuąni da ꞌyøtꞌa im manꞌa,” bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 8 Nɛ xø manꞌdandį bʉya, bi zix mahønꞌa ra zįthu a ra Jesús bʉ rá nyą nꞌda ra tꞌøhø xʉn hɛ̨tsꞌi, nɛ bi ꞌyuti gätho na ndoho ra ximhäi nɛ gätho ꞌbɛꞌa xʉn ho i ja bʉ ja yʉ hnini.
\v 9 Nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Gätho ga ꞌda a ya ꞌbɛꞌa dá utꞌi i ꞌbʉ gan dąnyahmu gui thąndegui, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Jesús, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra zįthu.
\p
\v 10 Nɛ bi dąh mahønꞌa ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Nuꞌi grá zįthu, dami ꞌdagui nanguecä, nguetho nu rám hman Oją i ɛ̨na:  “Høntꞌa Oją ra Hmu ga thąndehʉ nɛ ga ørpahʉ rá ꞌbɛfi a,” bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 11 Nɛ nubʉya bi ꞌdaꞌa ra zįthu bʉ ꞌbʉh ra Jesús, nɛ bá ɛ̨h yʉ́m ꞌbɛhni Oją bi zøpʉ mí ꞌbʉ a ra Jesús bʉ dąpo nɛ bi ꞌuįn a.
\s 
Ra Jesús bi dʉmp rá ꞌbɛfi bʉ ra xɛqui Galilea
\p
\v 12 Nɛ bi bøm bʉ ja ra dąpo a ra Jesús bʉya.  Nɛ nuꞌbʉ mí bøm bʉ, bi ꞌyøde ngue bi jotꞌa fädi ra Xuua nxixyą.  Janangueꞌa bi mbengda bʉ ra häi Galilea.  Guepʉ ra hnini Nazaret bim ꞌbʉpʉ mahønꞌa.
\v 13 Pɛ hinga nyaꞌa bim ꞌbʉpʉ nɛ bi mba bʉ ra hnini Capernaum, nubʉ ra ndendądehe guepʉ ra xɛqui yʉ́ häi mam bombøtahe ra Zabulón nɛ mam bombøtahe ra Neftalí.
\v 14-15 Nuꞌbʉ mi zøm bʉ a ra Jesús bin ja ꞌbɛꞌa bi ꞌyoꞌtꞌa ra pøngahyą Isaías mayaꞌbʉ ngue din ja bʉ ra häi Zabulón nɛ ra häi Neftalí, i hänbʉ ra dądehe, ꞌdanguadi ra dąthe Jordán, ngue nɛ a i tꞌɛ̨mbi Galilea, guepʉ  ꞌbʉ ʉ i thąnde yʉ́ ojązɛhɛ.  Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌa ra pøngahyą ngue:
\q 
\v 16 Nu yʉ jąꞌi mi ꞌbʉpʉ tenguꞌbʉ i bʉpʉ ja ra ꞌbɛxui, nɛ i ja bʉ ran dąte,
\q pɛ nuya bi nɛqui nꞌda ran nɛqui ngue di yotꞌi,
\m bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Isaías ꞌbʉ mayaꞌbʉ.  Nɛ gueꞌa bin ja ꞌbʉ mi zøm bʉ ra Jesús.
\p
\v 17 Nɛ nu ra Jesús bi dʉꞌmi bi mam bʉ rám hma nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Dami päh nin ꞌyomfɛ̨nihʉ nangue yʉ tsꞌoqui, ngue da zä di manda ua rá tsꞌɛdi Oją bi zøcua guí ꞌbʉhmbʉ, bi ꞌyɛ̨mb yʉ jąꞌi a ra Jesús ꞌbʉ mim ꞌbʉpʉ.
\s Goho yʉ mbahuą bi dɛnꞌna ra Jesús
\p
\v 18 Nɛ nꞌda ra pa mí ꞌyo bʉ ja ra ndendądehe a ra Jesús nubʉ ra häi Galilea, nɛ bi nu yoho yʉn ꞌyohʉ din ꞌyohʉ zɛhɛ ʉ.  Nuꞌa nꞌda ra Simón, gueꞌa ra Pedro a.  Nɛ nu manꞌda ra Andrés.  Nɛ nuꞌʉ yʉ mbahuą ʉ, nɛ mi ɛnxitꞌą bʉ ja ra dądehe.
\v 19 Nɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Ba tɛngaui, gui xihmbʉ yʉ jąꞌi da ꞌyɛ̨cꞌyɛigui, tengu thoho bʉ gní thɛui yʉ huą guí øtꞌui, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 20 Nɛ ꞌbex bi hyɛpʉ yʉ́ xitꞌą nɛ bi dɛnꞌna ra Jesús.
\p
\v 21 Nɛ bi thopʉya bin ꞌyo mi tsꞌʉ a ra Jesús, nɛ bi nu mi yoho yʉn ꞌyohʉ din ꞌyohʉ zɛhɛ ʉ, nɛ nu nꞌda ra Jacobo, nɛ nu manꞌda ra Xuua, gätho yoho yʉ́ tsꞌʉntꞌʉ ra Zebedeo ʉ.  Nɛ mín ꞌyohʉ a rá ta mi hu bʉ ꞌbɛn yʉ́ mbosa, mí ꞌuɛt yʉ́ xitꞌą.  Nɛ xø bi xi ʉ da dɛnni mahønꞌa.
\v 22 Nɛ ꞌbex bi zopʉ rá ta nɛꞌʉ yʉ́ mbosa, ꞌbex bi dɛnꞌna ra Jesús bʉya.
\s Ra Jesús bi xänbi xʉn ngu yʉ jąꞌi
\p
\v 23 Nɛ nu ra Jesús mí ꞌyo gätho ra häi Galilea nɛ mí xänba ʉ yʉ jąꞌi bʉ ja yʉ niją nɛ bi ma ꞌbɛpʉ dí manda ua rá tsꞌɛdi Oją.  Nɛ midí hoc yʉ hyɛ̨nni ngue ꞌbɛꞌa gä ní gɛ̨hɛ mí hɛ̨mpꞌa nꞌda ngu nꞌda.
\v 24 Nɛ gätho yʉ jąꞌi bʉ ra xɛqui Siria bi ꞌyøde ꞌbɛꞌa øt ra Jesús, nɛ bá thunba ʉ yʉ hyɛ̨nni ngue ꞌdahma ꞌdanꞌyo yʉn ʉ mí hɛ̨mbi nɛꞌʉ mín ꞌyohʉ yʉ zįthu, nɛꞌʉ ząntꞌa mi sändąte ꞌda yʉ ora, nɛꞌʉ xí tsꞌa rá jąꞌi, nɛ gätho bi hocꞌa ra Jesús.
\v 25 Nɛ xʉn ngu yʉ jąꞌi bi dɛnꞌna ra Jesús.  Mín numanho da dɛnthoho yʉ jąꞌi nangue ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌe.  Nuꞌʉ ꞌda yʉ mɛngu bʉ ra xɛqui Galilea, nɛ ʉ ꞌda yʉ mɛngu bʉ ra xɛqui Decápolis, nɛꞌʉ ꞌda mí ꞌbʉpʉ Judea, nɛꞌʉ ꞌda mí ꞌbʉpʉ ꞌdanguadi ra dąthe Jordán, nɛꞌʉ ꞌda  mí ꞌbʉpʉ ra hnini Jerusalén.  Gätho bi zøm bʉ mi ꞌbʉ a ra Jesús.
\c 5
\s Ra Jesús bi mba bʉ ja ra nyuni
\p
\v 1 Nɛ nu ra Jesús ꞌbʉ mi nu yʉ jąꞌi ɛ̨mmɛ xʉn ngu bi zøpʉ, nɛ bi ndex bʉ ja ra nyuni nɛ mi hupʉ.  Nɛꞌʉ yʉ́ xädi bʉya bi zøm bʉ mí hudi, ꞌdarpʉ mi huhmbʉ.
\v 2 Nɛ bi xänba ʉ.
\s Nuꞌʉ i hąn rán jąpi Oją
\p
\v 3 Nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi ra Jesús:
\p ―Nuꞌʉ toꞌo pąsɛ hingui ho yʉ́ mbʉi bʉ na nu Oją nɛ da hyon Oją di zɛdi, nu Oją da zimanho bʉ di manda rá tsꞌɛdi, janangueꞌa mająpi ʉ bʉya.
\p
\v 4 Nɛ nuꞌʉ tu yʉ́ mbʉi, Oją da hyurpa yʉ́ mbʉi, janangueꞌa mająpi ʉ.
\p
\v 5 Nɛ nuꞌʉ im bɛ̨ni i cosɛ häi, da hyąn a ra hogahäi bi man Oją di unni, janangueꞌa mająpi ʉ.
\p
\v 6 Nɛ nuꞌʉ i humbi da ꞌyøtꞌ ran ho, Oją di japi da ꞌyøtꞌe xʉn ho, janangueꞌa mająpi ʉ.
\p
\v 7 Nɛ nuꞌʉ di huɛ̨c yʉ́ mijąꞌihʉ, xin di huɛ̨c Oją ʉ, janangueꞌa mająpi ʉ.
\p
\v 8 Nɛ nuꞌʉ nꞌdatꞌa im bɛ̨ni, dim ꞌbʉhmbʉ Oją ʉ, janangueꞌa mająpi ʉ. 
\p
\v 9 Nɛ nuꞌʉ øtꞌ ran hocpate, nu Oją da ꞌyɛ̨mbi yʉ́ tꞌʉhni ʉ, janangueꞌa mająpi ʉ.
\p
\v 10 Nɛ nuꞌʉ i nu ran ʉnbi nangue ran ho i øtꞌe, da yʉrpʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją ʉ, janangueꞌa mająpi ʉ, i ɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 11 Nɛ gan johyahʉ ꞌbʉ i ʉꞌtsꞌahʉ yʉ jąꞌi nɛ i thenꞌnahʉ nɛ i xi ahʉ yʉ fɛhni ꞌbʉ guí tɛngahʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 12 Nɛ da hyu ni mbʉihʉ, gan johyahʉ, guim bɛ̨mhbʉ ngue ꞌdatꞌa ran ʉnbi guín nuhʉ ʉ yʉ pøngahyą mam ꞌbɛtꞌo, nɛ i ja ꞌbɛꞌa din ꞌda ahʉ ngue am ꞌbɛꞌtsꞌi mahɛ̨tsꞌi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ra ų ua ja ra ximhäi
\p
\v 13 ―Nuꞌahʉ gyʉ ųhʉ hapʉ ꞌbʉh yʉ jąꞌi, nguetho nuꞌa ra ų di hoqui ꞌbɛꞌa i pa njapi, nɛ ngutho ahʉ guídí hojʉ yʉ jąꞌi, i ɛ̨n a ra Jesús.  Pɛ nuꞌbʉ bi ꞌbɛh rá tsꞌɛdi ra ų, ya hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa sä dí hoqui, janangue da mba ma bʉntꞌi thoho bʉ häi.  Dami jamansuhʉ hin din ja bʉ gui ꞌyøthʉ tengu a, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi ra Jesús.
\s Ran nɛqui ua ja ra ximhäi
\p
\v 14 Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Nu ahʉ gyʉn nɛquihʉ bʉ ꞌbʉh yʉ jąꞌi, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi.  Dami jafʉ da hnu a ran nɛqui.  Tengu nꞌda ra hnini i ja bʉ ja rá nyą ra tꞌøhø, am ꞌbatho xʉn ho ngue hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa i juti.  
\v 15 Ngutho nꞌda ra sibi, hingui sä da mba ma cʉꞌtꞌi bʉ ja ra huada ꞌbʉ da mba ma søque, i jatho da tꞌɛ̨xpʉ mꞌbatho, janangueꞌa di yotꞌi gätho ꞌbʉpʉ.
\v 16 Nɛ ngutho gui ꞌyøthʉ ngue tenguꞌbʉ gyʉ sibihʉ ɛ̨mmɛ di hyärpʉ i ꞌbʉh yʉ jąꞌi.  Janangueꞌa da hnutꞌahʉ xʉn ho nin tꞌøtꞌehʉ, nɛ ʉ da ꞌyɛ̨spa Oją ma Tahʉ ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi ʉ bʉya, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi ra Jesús.
\s Ra Jesús bi ꞌyurcahʉ ꞌbɛꞌa nam bønꞌʉ yʉ́n tꞌɛ̨di ra Moisés
\p
\v 17 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―O guím bɛ̨mhbʉ ngue ga ꞌbɛcä yʉn tꞌɛ̨di bi man ra Moisés nɛ ꞌbɛꞌa bin xänbate ʉ yʉ pøngahyą, pɛ bá ɛ̨cä ngue ga utꞌahʉ ꞌbɛꞌa majuąni nam bøn ʉ.
\v 18 Majuąni dí xi ahʉ, gätho ꞌbɛꞌa ntꞌoꞌtꞌi bʉ, nɛ xínga nꞌda ʉ ngue hin din ja, ꞌbʉ guextaꞌa i jatho ra ximhäi nɛ mahɛ̨tsꞌi.
\v 19 Janangueꞌa madí tsꞌʉtho maha a ram hma ngue hingui nde da ꞌyʉrpa ra güɛnda nꞌda, nɛ i xi ʉ miꞌda ngue din jabʉ da ꞌyøtꞌe, pɛ zi tsꞌʉtho rá tsꞌɛdi di nɛqui bʉ bí ja rá tsꞌɛdi Oją bʉ mahɛ̨tsꞌi ꞌbʉ.  Pɛ nuꞌʉ di jąꞌtsꞌi gätho ʉ mam bʉ ja rám hma Oją, nɛ i xi ʉ miꞌda ngue din ja bʉ da ꞌyøtꞌe, nɛ manꞌda xʉn ngu rá tsꞌɛdi di nɛqui bʉ bí ja rá tsꞌɛdi Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 20 Nɛ gueꞌa dí xi ahʉ a, ndeꞌbʉ manꞌda xʉn ho gui ꞌyøthʉ xinda gue ma ngʉrpihʉ yʉ fariseo nɛ yʉ xänbate niją.  Nguetho nuꞌbʉ hin gui ꞌyøthʉ xʉn ho, njąmꞌbʉ da zä gui cʉthʉ hapʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi ra Jesús.
\s Ra Jesús bi ma hingui ho ra cuɛ
\p
\v 21 Nɛ manꞌda bi man ra Jesús, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Gueꞌbʉ go mayaꞌbʉ bi sih mam bombøtahʉ ran tꞌɛ̨di ngue im ma:  “O guí hącpahʉ rá te ni mijąꞌihʉ, nɛ nu toꞌo da hyącpa rá te rá mijąꞌiui, i jatho da tsꞌänba rá muui a bi ꞌyøtꞌe,” bi tꞌɛ̨mpꞌʉ.
\v 22 Pɛ i jagä manꞌda ga xi ahʉ, ngue nuꞌbʉ ꞌboꞌo di cuɛp rá mijąꞌiui nangueꞌa bi ꞌyørpe, ngue im bɛ̨ni di coꞌtsꞌi, guehma da nu ran tsꞌɛmbi.  Nɛ nuꞌa toꞌo da xih ra tsꞌore bʉ ja rá hmi rá mijąꞌiui, da tsꞌixpʉ ꞌbʉh yʉ ngʉrpi da tsꞌɛmbi.  Nɛ nu toꞌo ɛ̨mmɛ then rá mijąꞌiui dí mba bʉ ja ran tsꞌɛmbi ngue ra sibi njąmꞌbʉ i huɛ̨tꞌi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 23 Janangueꞌa nuꞌbʉ guí pähä bʉ ja ra niją ngue guí ɛ̨na gui thąndehʉ Oją, pɛ nuꞌbʉ gá sømhbʉ bʉ nɛ ꞌbex gá bɛ̨mhbʉ ꞌbɛꞌa xquín xihmi ni mijąꞌihʉ,
\v 24 gua peng thohʉ nɛ ꞌbɛ gui mba bʉ i ꞌbʉ a ni mijąꞌiui gam punbaui, ja da zä gui thąndehʉ Oją bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 25 Nɛ nuꞌbʉ guí pąhmbʉ ja ꞌbɛꞌa guidín xihmbʉ nꞌda ni mijąꞌihʉ, pɛ gan hocpa zɛhɛhʉ, nɛ hin gui tømhbʉ da tsꞌix ahʉ bʉ ꞌbʉh yʉ tsꞌʉtꞌabi.  Nguetho nuꞌbʉ gui sømhbʉ bʉ,
\v 26 guehma da jo ahʉ nɛ hin da hyɛcꞌa thohohʉ ra zɛꞌmi jagueꞌbʉ gui unhdʉ ra mbɛti hangu da ꞌyä ahʉ, nɛ xínga nꞌda centavo da nde gui ꞌyɛspahʉ, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\s Ra Jesús bi ꞌyɛ̨na hingui ho ran ꞌyomtꞌɛ̨ni
\p
\v 27 Nɛ manꞌda bi xih yʉ́ xädi ra Jesús:
\p ―Nu manꞌda ran tꞌɛ̨di mayaꞌbʉ i ɛ̨na:  “O guí øthʉ ran ꞌyomtꞌɛ̨ni.” 
\v 28 Pɛ i jagä manꞌda ga xi ahʉ, ngue nuꞌbʉ nꞌda ran ꞌyohʉ da hyantꞌa nꞌda ra xisu, nɛ im bɛ̨nꞌa nꞌda ran ꞌyomfɛ̨ni xʉn tsꞌo nangue a, madagueꞌbʉ bi bɛ̨ntho, tenguꞌbʉ ya bi ꞌyøtꞌ ran ꞌyomtꞌɛ̨ni bʉ rá mbʉi a bʉya, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p
\v 29-30 Janangue nuꞌbʉ i ja a i utꞌahʉ ra tsꞌoqui, pɛ gui sąmzɛhɛ ni mbʉihʉ madagueꞌbʉ guím bɛ̨mhbʉ ɛ̨mmɛ xʉn ʉ ꞌbʉ gui ꞌyɛshʉ.  Tenguꞌbʉ xquí hyąꞌa nꞌda ni dähʉ nɛ xquí   ꞌyɛmhbʉ bʉ maꞌueni nɛ xquí nꞌdadä thohohʉ, uague tenguꞌbʉ xquí hyɛcꞌa nin ꞌyɛihʉ nɛ xquí ꞌyɛmhbʉ bʉ maꞌueni nɛ xquí nꞌdaꞌyɛ thohohʉ.  Pɛ manꞌda xʉn ho guin nuhʉ nangue gá ꞌbɛhmbʉ yʉ  tsꞌoqui, xinda gueꞌbʉ xquí ꞌyøthʉ yʉ tsꞌoqui nɛ xquí ꞌbɛhmbʉ ran ho maząi bʉ ja ra sibi.
\s Ra Jesús bi ꞌyɛ̨na hin da hyɛh rá xisu nꞌda ran ꞌyohʉ
\p
\v 31 Nɛ manꞌda bi man ra Jesús, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nɛ a bi mam ꞌbʉ mayaꞌbʉ gue:  “Nuꞌbʉ nꞌda ran ꞌyohʉ in nde da hyɛh rá xisu, i jatho da ꞌyøtꞌa nꞌda ra søcuą din xummi.”
\v 32 Pɛ i jagä manꞌda ga xi ahʉ, ngue hingui sä da hyɛh rá xisu nꞌda ran ꞌyohʉ gueꞌbʉ hingui øtꞌ ran ꞌyomtꞌɛ̨ni a ra xisu.  Nguetho nuꞌbʉ bi hyɛh rá xisu nꞌda ran ꞌyohʉ, di japi da ꞌyøtꞌ ran ꞌyomtꞌɛ̨ni a ra xisu ꞌbʉ bi hyɛgui nɛ dim ꞌbʉhmi manꞌda ranꞌ yohʉ.  Nɛ ꞌbʉ nꞌda ran ꞌyohʉ dim ꞌbʉhmi nꞌda ra xisu bi thɛgui, ra ꞌyomtꞌɛ̨ni a, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\s Nte ga ndønbahʉ rá thuhu, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús
\p
\v 33 ―Nɛ guí pąhmbʉ ran tꞌɛ̨di mí hmam ꞌbʉ mayaꞌbʉ ngue i ɛ̨na:  “Pɛ nuꞌbʉ gá ndønbahʉ rá thuhu Oją, guehma gui jąꞌtsꞌa gá mamhbʉ.” 
\v 34 Pɛ nuya i jagä manꞌda ga xi ahʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.  Hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa i sä gui ndønbahʉ rá thuhu ꞌbʉ ja a guí xihmbʉ ni mijąꞌihʉ ngue guín ndefʉ da ꞌyɛ̨cꞌyɛi a guí xihmbʉ.  Hingui sä gui ndømhbʉ Oją, pɛ ngutho hingui sä gui ndømhbʉ mahɛ̨tsꞌi, nguetho nu bʉ mahɛ̨tsꞌi bí ja bʉ rá tsꞌɛdi Oją.
\v 35 Nɛ xíngui sä gui ndømhbʉ ra ximhäi, nguetho nɛcua i ja ua rá tsꞌɛdi Oją.  Nɛ xíngui sä gui ndømhbʉ ra hnini Jerusalén, nguetho rá hnini rá Thahni Oją a.
\v 36 Nɛ xíngui sä gui ndømhbʉ ni yąhʉ, nguetho ꞌdatꞌa Oją bi zänꞌna, nɛ xínga nꞌda ni xtąhʉ sä gui sänzɛhɛhʉ gueꞌbʉ xʉn tꞌaxi o gue xʉm pothi da gohi.
\v 37 Pɛ nuꞌbʉ ja a guí xihmbʉ ni mijąꞌihʉ, “da zä,” ga ɛ̨mhbʉ ꞌbʉ da zä, “hin da zä,” ga ɛ̨nthohʉ ꞌbʉ hin da zä.  Pɛ gätho miꞌda yʉm hma bí nɛxpʉ ja rán ꞌyomfɛ̨ni ra zįthu, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús hin ga cosꞌhʉ ꞌbʉ ja a da tꞌørcahʉ
\p
\v 38 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Nuꞌahʉ gá ꞌyøhmbʉ ꞌbɛꞌa bi sih mam bombøtahʉ ngue:  “Nuꞌbʉ nꞌda ra jąꞌi di tsꞌonba rá dä rá mijąꞌiui, pɛ nɛ a da mba ma tsꞌonbi rá dä.  Nɛ nuꞌbʉ rá tsꞌi da ꞌyøcpe, ngutho nɛꞌa xin da tꞌøcpa rá tsꞌi.”
\v 39 Pɛ nuya i jagä manꞌda ga xi ahʉ ya, ngue nuꞌbʉ ꞌbʉ a nꞌda in nde di ʉnꞌnahʉ, pɛ o guí sʉhmbʉ a.  Nɛ nuꞌbʉ ꞌboꞌo da mbɛpꞌahʉ ꞌdanguadi ni hmihʉ, gui unhdʉ manꞌda nguadi da mbɛpꞌahʉ.
\v 40 Nɛ nuꞌbʉ ꞌboꞌo da zix ahʉ bʉ ꞌbʉh ra zɛꞌmi ngue da gąnꞌna ni pahnihʉ, pɛ nɛ a ni cotohʉ gui unhdʉ.
\v 41 Nɛ nuꞌbʉ i si ahʉ gui tuspahʉ rá ꞌbɛni nꞌda ra jąꞌi nꞌda ora, xʉn ho ꞌbʉ nyo ora gui tuxhʉ a rá ꞌbɛni.
\v 42 Nɛ høntꞌa go toꞌo da ꞌyä ahʉ ꞌbɛꞌa i honi, dami unhdʉ.  Nɛ nuꞌbʉ ꞌboꞌo da mipꞌahʉ ꞌbʉ ja a guí pɛsꞌhʉ, pɛ xʉn ho ꞌbʉ gui unhdʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ga huɛ̨c man sʉihʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús
\p
\v 43 ―Nɛ a nꞌda ram hma mayaꞌbʉ i ɛ̨na:  “Dami huɛ̨c ni amigohʉ nɛ gui ʉcpa nin sʉihʉ,” mí tꞌɛ̨nꞌahʉ.
\v 44 Pɛ i ja manꞌda ga xi ahʉ, ngue gui huɛ̨c nin sʉihʉ, gan yąmanhohʉ ʉ man yʉ tsꞌore nangue ahʉ, nɛ gui ꞌyørpahʉ  ran ho toꞌo di ʉcꞌahʉ.  Nɛ dami ꞌyäfʉ rá mate Oją ʉ toꞌo i numanꞌʉ ahʉ nɛ ʉ di ʉnꞌnahʉ, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\v 45 Nɛ nuꞌbʉ ngubʉ gui ꞌyøthʉ, ꞌdaꞌangu gá ꞌyøthʉ a ma Tahʉ ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi ngue bá pɛnh ra ꞌye nɛ ra hyadi.  Pɛ hinga hønbʉ ꞌbʉ ʉ yʉ hocjąꞌi gue i so ra ꞌye nɛ ra hyadi, pɛ nɛpʉ i ꞌbʉh yʉ tsꞌomꞌbäi, bi ꞌyɛ̨na.
\v 46 Pɛ nuꞌbʉ høntꞌʉ toꞌo di huɛ̨cꞌahʉ guidí huɛ̨jʉ, ꞌbɛꞌa gue gá tąhmbʉ ꞌbʉ ngubʉ gá ꞌyøthʉ.  Pɛ nɛ nꞌdatꞌa gá ꞌyøthʉ ʉ yʉ ziyate hyącahäi.
\v 47 Pɛ ha guí ɛ̨mhbʉ xʉn ho guí øthʉ ꞌbʉ høntꞌʉ ni cuhʉ guidí zɛnguahʉ.  Nuꞌbʉ guin jahʉ bʉ, ꞌdaꞌangu guí øthʉ ʉ i thąnde yʉ́ oją zɛhɛ.
\v 48 Pɛ ndeꞌbʉ xʉn hotho gui ꞌyøthʉ, nguetho xʉn hotho Oją ma Tahʉ bí ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi ra Jesús. 
\c 6
\s Hin ga øthʉ ran ꞌyɛ̨tsꞌi ꞌbʉ dí øthʉ yʉn tꞌøtꞌe xʉn ho
\p
\v 1 Nɛ manꞌda bi man ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ mi ꞌbʉpʉ:
\p ―Pɛ nuꞌbʉ guí øthʉ rá ꞌbɛfi Oją, hin gui ꞌyøthʉ da ꞌyɛ̨sꞌa ni mijąꞌihʉ, nguetho hin te di ꞌda ahʉ ma Tahʉ ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi ꞌbʉ din jabʉ gui ꞌyøthʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa.
\v 2 Nɛ nuꞌbʉ guín nde gui fäxhʉ nꞌda ra hyoya, hin gui ꞌyøthʉ ngue da nu ahʉ yʉ jąꞌi, tengu øtꞌʉ di yorpa a im bɛ̨ni ꞌbʉ di unꞌna nꞌda ran tꞌunni yʉ hyoya, ngue di um bʉ ja yʉ niją o guepʉ ja yʉ ꞌyu ngue in nde da ꞌyɛ̨spa yʉ jąꞌi ꞌbɛꞌa i øtꞌe.  Majuąni dí xi ahʉ, ya høntꞌa ran ꞌyɛ̨tsꞌi bi dąha ꞌbʉ ngubʉ i øtꞌe, bi ꞌyɛ̨na.
\v 3 Pɛ nuꞌbʉ i ja a guí nde gui unhdʉ nꞌda zi hyoya, ndeꞌbʉ hin gui xihmbʉ ʉ miꞌda ꞌbɛꞌa gá ꞌyøthʉ.
\v 4 Nɛ manꞌda xʉn ho ꞌbʉ hin njon da nu ꞌbɛꞌa guídí unhdʉ, pɛ go da nu Oją ma Tahʉ, nɛ i ja ꞌbɛꞌa din ꞌda ahʉ bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Hingui yoho guim bɛ̨mhbʉ ꞌbʉ guí yąhʉ Oją
\p
\v 5 Nɛ manꞌda dí xi ahʉ:
\p ―Nuꞌbʉ guí yąhʉ Oją, o guí øthʉ tengu i øtꞌʉ di yorpa a im bɛ̨ni, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.  Nuꞌʉ, i ꞌbäpʉ ja yʉ niją nɛpʉ ja yʉ xoꞌyu, ɛ̨na i yąhʉ Oją pɛ høntꞌa ran ꞌyɛ̨tsꞌi im bɛ̨ni.  Majuąni dí xi ahʉ, høntꞌa ran ꞌyɛ̨tsꞌi bi dąha nangue ꞌbɛꞌa i øtꞌe.
\v 6 Nɛ nuꞌbʉ guí yąhʉ Oją gui mbähä bʉ njon da nu ahʉ, pɛ Oją ma Tahʉ go i nu ahʉ nɛ di ꞌda ahʉ ꞌbɛꞌa guí äfʉ a, i ɛ̨na.
\p
\v 7 Pɛ hinga guextaꞌa ram hma gui mamhbʉ ngue nte ní mba tho ꞌbʉ guí yąhʉ Oją, tengu i øtꞌʉ  tɛn yʉ́ oją zɛhɛ.  Nɛ sä im bɛ̨ni i øꞌa Oją ꞌbɛꞌa im ma ꞌbʉ xʉn ngu i xifi.
\v 8 Nɛ o guí øthʉ tengu i øtꞌʉ, nguetho nu Oją ma Tahʉ ya i pądi ꞌbɛꞌa gätho guí homhbʉ gueꞌbʉ hinga ná äfʉ, i ɛ̨na.
\v 9 Pɛ guim bɛ̨mhbʉ ꞌbʉ guí yąhʉ Oją ꞌda yʉm hma tengu dí xi ahʉ ngue:
\q Nuya ma Ta ahe guí ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi.
\q Da hnumansu ni thuhu.
\q 
\v 10 Nɛ dín ndehe din ja ua nꞌdihi ni tsꞌɛdi ngue di manda ua.
\q Nɛ da tꞌøtꞌ ua ni pähä ua ja ra häi tengu tho i tꞌørpʉ mahɛ̨tsꞌi.
\q 
\v 11 Nɛ dami ꞌdaje ran tsꞌihmɛ dí homhbe ra pa i jabʉ ya.
\q 
\v 12 Dami punga ma tsꞌoquihe, tengu thoho bʉ na punbahe ʉ i ørcahe ran tsꞌo.
\q 
\v 13 Nɛ o guí hɛgahe da dąje ran tsꞌo, pɛ dami yąnje nangue ran tsꞌo.
\q Nguetho nuꞌi gra hmutsꞌʉtꞌabi, gä di manda ua ja ra häi ni tsꞌɛdi, nɛ i ja ni tsꞌɛdi mixte njąmꞌbʉ da guadi gätho yʉ pa maząi.
\q Nɛ høntꞌa dí xiꞌahe ya.
\p
\v 14 Nguetho nuꞌbʉ gadí punbahʉ yʉ́ tsꞌoqui ni mijąꞌihʉ, ngutho da ꞌyøtꞌahʉ Oją ma Tahʉ ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi, di punꞌna ni tsꞌoquihʉ.
\v 15 Pɛ nuꞌbʉ hin gadí punbahʉ ni mijąꞌihʉ, nɛ ahʉ hin di punꞌnahʉ Oją ma Tahʉ ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi ꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Hin gui ꞌyuhmbʉ ꞌbʉ guí ɛtꞌ yʉn tsꞌihmɛ ꞌbʉ guín yąhʉ Oją
\p
\v 16 ―Nɛ nuꞌahʉ, nuꞌbʉ guí nde gui ꞌyɛtꞌ nin sihmɛhʉ nꞌda ora ngue guim bɛ̨mhbʉ Oją, o guí øthʉ tengu øtꞌʉ di yorpa a im bɛ̨ni.  Nuꞌʉ i ut yʉ jąꞌi ꞌbɛꞌa øtꞌe, ndeꞌa dí hnumanho, pɛ høntꞌa ran ꞌyɛ̨tsꞌi bi dąha nangue ꞌbɛꞌa bi ꞌyøzɛhɛ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 17 Pɛ nu ahʉ, ꞌbʉ guí ɛtꞌ nin sihmɛhʉ ngue guím bɛ̨mhbʉ Oją, pɛ gan ꞌyomanhohʉ tenguꞌbʉ ya gán sihmɛhʉ.
\v 18 Nꞌdahma njon da bądi ꞌbɛꞌa gá ꞌyøthʉ gue gá ꞌyɛtꞌ nin sihmɛhʉ, nɛ høntꞌa Oją ma Tahʉ i nu ahʉ ꞌbɛꞌa gá ꞌyøthʉ, nɛ i ja ꞌbɛꞌa di ꞌda ahʉ bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Gui hyomhbʉ ꞌbɛꞌa dí nɛcmanho bʉ mahɛ̨tsꞌi
\p
\v 19 Nɛ manꞌda bi man ra Jesús, bi ꞌyɛ̨na: 
\p ―Hin gui munsꞌhʉ ꞌbɛꞌa gdám mɛmbɛtihʉ ua ja ra ximhäi, nguetho nuua i ꞌbʉh yʉ zuꞌuɛ̨ ngue di tsꞌoni ꞌbɛꞌa gätho guí pɛsꞌhʉ, nɛ jaꞌbʉ da boxjua, nɛ jaꞌbʉ da bɛ̨ ahʉ yʉ bɛ̨.
\v 20 Pɛgue gui hyoni gui xąnthʉ ꞌbɛꞌa dí hnumanho ahʉ bʉ mahɛ̨tsꞌi.  Nguetho hin te dim ꞌbɛpʉ, hin da yʉrpʉ yʉ bɛ̨ ngue da bɛ̨ ahʉ ꞌbɛꞌa guí pɛsꞌhʉ bʉ, nɛ hin da boxjua, nɛ njoꞌo bʉ yʉ zuꞌuɛ̨ ngue di tsꞌoni.
\v 21 Nguetho hønbʉ i ja ním pɛꞌtsꞌi nꞌda im bɛ̨n rá mbʉi nꞌda.  Nuꞌbʉ guecua ja ra ximhäi i ja ꞌbɛꞌa i pɛꞌtsꞌa nꞌda, høntꞌua im bɛ̨n a nꞌda, nɛ nuꞌbʉ guepʉ mahɛ̨tsꞌi, guepʉ im bɛ̨n a nꞌda ꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ran nɛqui ní mbʉi nꞌda 
\p
\v 22 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nɛ nuꞌbʉ høntꞌa xʉn ho guím bɛ̨mhbʉ nɛ guí øthʉ, din ja ahʉ tengutho ꞌbʉ nꞌda ra jąꞌi xʉn ho rá dä, i handi xʉn ho ran nɛqui, din jabʉ ni mbʉihʉ.
\v 23 Pɛ nuꞌbʉ hinga gueꞌa guím bɛ̨mhbʉ, sä guí ɛ̨mhbʉ i ja ahʉ ran nɛqui, pɛgue xʉm ꞌbɛxui thoho ni mbʉihʉ, tengutho ꞌbʉ nꞌda ra jąꞌi ngue hingui ho rá dä, nɛ xʉm ꞌbɛxui thoho bʉ i handi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Hin di yoho yʉ́ hmu nꞌda
\p
\v 24 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nɛ hingui sä dim ꞌbʉ i yoho yʉ́ hmu nꞌda ra ꞌyɛ̨hɛ.  Nguetho nuꞌbʉ yoho yʉ́ hmu i ꞌbʉ a nꞌda, nuꞌa nꞌda da numanho, nɛ nuꞌa manꞌda hin da numanho.  Uague nuꞌa nꞌda da hyumbi dim pɛhmi a, pɛ nuꞌa manꞌda da zocpa thoho rá ꞌbɛfi a.  Janangueꞌa hingui sä yoho yʉ́ hmu da dɛnꞌna nꞌda.  Hingui sä da ꞌyɛ̨mp Oją rá Hmu ꞌbʉ i numanho ʉ yʉ mbɛti, nguetho tenguꞌbʉ rá hmu a ra mbɛti, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Oją di jamansu yʉ́ ꞌyɛ̨cꞌyɛi
\p
\v 25 ―Janangueꞌa dí xi ahʉ, hin go guim bɛ̨nsɛhʉ ꞌbɛꞌa gui sihʉ ngue gdám ꞌbʉhmbʉ, nɛ xín guim bɛ̨mhbʉ ꞌbɛꞌa gui hyehʉ.  Pɛ guim bɛ̨mhbʉ ngue manꞌda di muui ni tehʉ xinda gue ʉ nin tsꞌihmɛhʉ, nɛ manꞌda di muui ni jąꞌihʉ xinda gue ʉ ni hehʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 26 Dami nuhʉ yʉ doja i ꞌyo hønbʉ go hapʉ, nɛ hinꞌyʉ yʉ́ huąhi, nɛ xín te i pɛꞌtsꞌi, pɛ dí xi ahʉ, nu Oją ma Tahʉ bí ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi gätho i ꞌuįn ʉ.  Nɛ nu ahʉ, manꞌda di mu ahʉ xinda gue ʉ yʉ doja, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 27 Nɛ ha guím bɛ̨mhbʉ manꞌda nyaꞌa gam ꞌbʉhmbʉ ua ja ra ximhäi ꞌbʉ ɛ̨mmɛ guím bɛ̨ndumbʉihʉ ꞌbɛꞌa gätho guidí ꞌbɛhmbʉ.
\p
\v 28 Nɛ hanja ɛ̨mmɛ go guím bɛ̨nsɛhʉ nangue ni hehʉ.  Xøgue tsꞌʉtho guí ɛ̨cꞌyɛihʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa  ra Jesús.  Pɛ dami nuhʉ yʉ døni i ja bʉ dąpo, nɛ nuꞌʉ hingui dim pɛfi nɛ xíngui di hoc yʉ́ he.
\v 29 Pɛ dí xi ahʉ, manꞌda mahotho yʉ døni xínda gue a rá he ra tsꞌʉtꞌabi Salomón ngue mí he ꞌbʉ mi ja rá tsꞌɛdi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 30 Nɛ ngubʉ bi ꞌyøtꞌa Oją nangue yʉ døni, mahotho nám pa ya, nɛ nixudi da mba ntsꞌɛqui nɛ da tꞌudi.  Janangueꞌa guim bɛ̨mhbʉ, manꞌda xʉn ho da ꞌyøtꞌahʉ Oją xinda gue ʉ yʉ døni, bi ꞌyɛ̨nꞌa.
\v 31 Janangue o guí ɛ̨mhbʉ:  “ꞌBɛꞌa hmaha ga sihʉ.”  Uague:  “ꞌBɛꞌa hmaha ga hehʉ.”
\v 32 Nguetho nuꞌʉ i thąnde yʉ́ oją zɛhɛ, gueꞌa ząi i honꞌʉ, pɛ nuꞌahʉ i ꞌbʉpʉ ni Tahʉ bʉ mahɛ̨tsꞌi, nɛ i pądi ꞌbɛꞌa gä guidí ꞌbɛhmbʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 33 Janagueꞌa nu ahʉ, mꞌbɛtꞌo thoho gan umhbʉ di manda ahʉ rá tsꞌɛdi Oją, nɛ gui hyomhbʉ nꞌda ra hogambʉi nangue rá pähä Oją, nɛ nubʉya di ꞌda ahʉ ꞌbɛꞌa gätho gui hyomhbʉ.
\v 34 O guím bɛ̨ndumbʉihʉ, o guí ɛ̨mhbʉ:  “ꞌBɛꞌa da zä ga øthʉ ꞌbʉ nixudi.”  Pɛgue gui tømhbʉ, ꞌbɛ nixudi ja gui pąhmbʉ bʉya ꞌbɛꞌa da zä gui ꞌyøthʉ. Nꞌda pa ngu nꞌda pa i ja ꞌbɛꞌa din ja, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\c 7
\s Ra Jesús bi ma hingui ho ran yąpi 
\p
\v 1 ―“Nuna bi ꞌyøtꞌ yʉ tsꞌoqui,” hin gui ꞌyɛ̨mhbʉ, nꞌdahma hinga gueꞌa dí tsꞌɛpꞌahʉ a, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\v 2 Pɛ nuꞌbʉ guídi yąfʉ ʉ miꞌda ngue guím bɛ̨mhbʉ hønsɛ ahʉ xʉn ho ahʉ, pɛ Oją hin da numanho ahʉ ꞌbʉ.  Nɛ ꞌdaꞌingu da ꞌyøtꞌahʉ Oją tengu gá ꞌyørpahʉ ʉ gá yąfʉ, bi ꞌyɛ̨na.
\v 3 Hanja bi zä gá nurpahʉ ra zi häi i o rá dä ni mijąꞌihʉ, nɛ hin go guí pąhmbʉ i o ra xɛcza ni dähʉ.  In jabʉ ní nɛqui ni tsꞌoquihʉ.
\v 4 Nɛ ha da zä gui xihmbʉ ni mijąꞌihʉ:  “Mba ga hąpꞌa ra häi o ni dä,” sä gui ꞌyɛ̨mfʉ, nɛ go manꞌda xʉn ndoho ra xɛcza i o ni dähʉ.
\v 5 Ɛ̨mmɛ guidí yorpahʉ a guí øthʉ.  Pɛ ndeꞌbʉ mꞌbɛtꞌo gan hojʉ nangue yʉ tsꞌoqui guídi hosɛhʉ, janangueꞌa da zä gui hyąmpꞌahʉ ra häi o rá dä ni mijąꞌihʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 6 O guidí unhdʉ a xʉn ho ʉ yʉ foꞌyo, ndetho da za ahʉ.  O gueꞌbʉ guidí unhdʉ a di muui ʉ yʉ tsꞌʉdi, ndetho da nɛm bʉ häi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Nuꞌbʉ ja da tꞌäpꞌa Oją di uni
\p
\v 7 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Dami ꞌyäfʉ Oją ꞌbɛꞌa guí homhbʉ, nɛ nuꞌa di ꞌda ahʉ.
\v 8 Nguetho nuꞌa toꞌo da ꞌyädi, Oją di unꞌna bi ꞌyäpi.  Nɛ nuꞌa toꞌo ja a i honi, di und Oją a i honi.  Nɛ nuꞌa toꞌo da hyoni da socpa nꞌda ra goxthi njutꞌi thoho, Oją da xocpa a, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 9-11 Pɛ nuꞌahʉ madagueꞌbʉ gyʉ́ tsꞌomꞌbäihʉ, xínga nꞌda ahʉ guidí unhdʉ ra do ni tꞌʉhnihʉ ꞌbʉ i äꞌahʉ ra hmɛ, nɛ xíng ra cꞌɛ̨yą guidí unhdʉ ꞌbʉ i ä ahʉ ra huą, pɛ høntꞌa xʉn ho guidí unhdʉ ni tꞌʉhnihʉ.  Ha maguetꞌa Oją ma Tahʉ ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi ngue hin di ꞌda ahʉ xʉn ho ꞌbʉ ja a guí äfʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 12 Nɛ nuꞌbʉ guí nde da ꞌyøtꞌahʉ ran ho ni mijąꞌihʉ, ndeꞌbʉ gui ꞌyørpahʉ ran ho.  Gueꞌa nam bønꞌa rán tꞌɛ̨di ra Moisés nɛ rám hma yʉ pøngahyą mayaꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Nꞌda ran tꞌuti nangue ra goxthi nɛ yʉ ꞌyu
\p
\v 13-14 Nɛ manꞌda bi man ra Jesús, bi ꞌyɛ̨na: 
\p ―Nuꞌa ní yʉtꞌa nꞌda bʉ ja ra te maząi, tenguꞌbʉ nꞌda ra goxthi xʉn tsꞌįtꞌi, uague nꞌda ra tꞌʉꞌyu, nɛ hingui ngu yʉ jąꞌi i numanho da thopʉ.  Pɛ dami hyomhbʉ gui cʉthʉ bʉ.  Nguetho nuꞌa ra goxthi xʉn ndoho nɛ ra dąꞌyu ní zix a nꞌda bʉ ja ran ʉnbi maząi, nɛ xʉn ngu ʉ yʉ jąꞌi i numanho da thopʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ndaꞌa ʉ yʉ hyäte pøngahyą
\p
\v 15 ―Pɛ gam fähmbʉ nangue yʉ hyäte pøngahyą.  Nuꞌbʉ i søm bʉ guí ꞌbʉhmbʉ, sä øtꞌe tenguꞌbʉ yʉ dɛꞌyo ngue xʉn ho, pɛ nu yʉ́ mbʉi tenguꞌbʉ nꞌda ra zate.
\v 16 Nɛ da zä gui pąhmbʉ yʉ hyäte pøngahyą nangue yʉ́n tꞌøtꞌe i øtꞌe, tengu thoho yʉ za da bą a nꞌda nangue yʉ́n dätꞌä i zʉpʉ.  Nguetho hin din zʉpʉ ja nꞌda ra za nꞌda ran dätꞌä ꞌbʉ hinga gueꞌa rá za a.
\v 17 Pɛ nu ra za xʉn ho i zʉh yʉ́n dätꞌä xʉn ho, nɛ ngutho ra za hingui ho i zʉh yʉ́n dätꞌä hingui ho. 
\v 18 Nguetho nuꞌa ra za xʉn ho hin da zä din zʉpʉ yʉ́n dätꞌä ngue hingui ho, nɛ ngutho a ra za hingui ho hin njąmꞌbʉ da zä din zʉpʉ yʉ́n dätꞌä xʉn ho.
\v 19 Nɛ nu yʉ za hingui ho ʉ yʉ́n dätꞌä, da mba ntꞌɛtsꞌi nɛ da tꞌudi.
\v 20 Janangueꞌa da zä gui pąhmbʉ ʉ yʉ hyäte pøngahyą nangue ꞌbɛꞌa da ꞌyøtꞌe, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ndaꞌa ʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją
\p
\v 21 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Nɛ sä ɛ̨na yʉ́ hmujʉ ʉ ꞌda, pɛ hin da yʉrpʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją ʉ.  Pɛ høntꞌʉ majuąni i øtꞌ rá pähä ma Ta mahɛ̨tsꞌi da yʉrpʉ ʉ.
\v 22 Nɛ nuꞌbʉ bi zøn ra pa ran juąnbi ꞌbʉ rán zɛgui, xʉn ngu da mbarqui da ꞌyɛ̨ngui:  “Ma Hmu, nugähe dá mamhbe a nim hma, nɛ nangue ni thuhu dá hømhbe thi yʉ zįthu, nɛ nangue ni thuhu xʉn ngu yʉn tꞌøtꞌe mixte dá øthe,” da ꞌyɛ̨ngui.
\v 23 Pɛ nugä ga ɛ̨mpꞌʉ:  “Njąmꞌbʉ dá pą ahʉ.  Dami ꞌuehmbʉ ua ja ma hmigä, gyʉ tsꞌomꞌbäihʉ,” ga ɛ̨mbi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Høntꞌa go toꞌo in nde da ꞌyø a dím ma, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús
\p
\v 24 ―Pɛ nuꞌa toꞌo i øh ma nde nɛ i øtꞌa ma pähägä, i øtꞌe tengu bi ꞌyøtꞌa nꞌda ran ꞌyohʉ ngue mí ja rán ꞌyomfɛ̨ni nɛ bi hyø a nꞌda rá ngu bʉ ja nꞌda ra dongu xʉn juąni.
\v 25 Nɛ bin ja nꞌda ra dąꞌye, nɛ ɛ̨mmɛ xʉn ngu yʉ dehe bi ꞌyugui, nɛ bá ɛ̨h ran dąhi xʉn ndoho mí nde xtí yøtꞌa ra ngu.  Pɛ him bi yøtꞌa, nguetho nuꞌa ra ngu mí høpʉ ja ra dongu xʉn ho.
\v 26 Pɛ nuꞌa toꞌo i øꞌa dí ma nɛ hingui ʉrpa ra güɛnda a, i øtꞌe tengu bi ꞌyøtꞌa nꞌda ran ꞌyohʉ ngue ra ꞌyąmbʉi, nɛ bi hyøh rá ngu bʉ mi ja nꞌda ra ꞌbomu.
\v 27 Nɛ bin ja nꞌda ra dąꞌye ngue bi ꞌyuh yʉ dehe, nɛ ran dąhi xʉn ndoho, nɛ bi yøtꞌa rá ngu.  Nɛ ɛ̨mmɛ ntsꞌutho bin ja bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Nu yʉ jąꞌi bi numanho rán xädi ra Jesús
\p
\v 28-29 Nɛ nuꞌbʉ mi gua a bi ma ra Jesús ꞌbʉ mí hyupʉ ja ra nyuni, nu yʉ jąꞌi mi huhmbʉ bʉ bi hyonya ʉ.
\p ―Haguen ja i xänbi xʉn ho, nɛ hinga ngubʉ i xängahʉ ma xänbatehʉ bʉ ja ra niją, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ yʉ jąꞌi.
\p Nguetho nuꞌbʉ mi xänba ra Jesús, bi ꞌyuti ngue mi ja rá tsꞌɛdi xʉn ho a.
\c 8
\s Ra Jesús bi hocꞌa nꞌda ran ꞌyohʉ mi hɛ̨mb ra tꞌaxcaꞌya 
\p
\v 1 Nɛ nuꞌbʉ mi gua a bi man ra Jesús, nɛ bi gąpʉ ja ra nyuni bʉya, nɛ ɛ̨mmɛ xʉn ngu yʉ jąꞌi mí numanho da dɛnthoho mahønꞌa.
\v 2 Nɛ bá ɛ̨ꞌa nꞌda ran ꞌyohʉ ngue mi hɛ̨mb ra tꞌaxcaꞌya.  Bin dąnyahmu bʉ mí ꞌbäh ra Jesús, nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Gra Hmu, nuꞌbʉ ni pähä, da zä gui ꞌuecꞌi tsꞌʉ ran ʉ dí hɛ̨mbi.
\p
\v 3 Nɛ nu ra Jesús bʉya bi uąt rá ꞌyɛ bi dädi nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―I jagä ra pähä ngue ꞌbex da zä i.  Dami yą́ni.
\p Nɛ nuꞌbʉ mí ꞌyɛ̨mbi, ꞌbexgue bi yąnꞌa ran ꞌyohʉ.
\v 4 Nɛ nu ra Jesús bʉya bi hɛcpa a ran ꞌyohʉ njon da xifi toꞌo a bi japi bi yąni, nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Ní mba bʉ ꞌbʉh yʉ mbäją da nu i ngue ya bi yąn i, nɛ gui unꞌna nꞌda ra ꞌbøtsꞌe tengu i man yʉ́n tꞌɛ̨di ra Moisés, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p Nɛ ja bi thopʉ ra hnini Capernaum bʉya.
\s Ra Jesús bi hocpa rá ꞌyɛ̨hɛ nꞌda ra hmudofʉi 
\p
\v 5 Nɛ nuꞌbʉ mí zøm bʉ ra hnini Capernaum a ra Jesús, ꞌbex bá ɛ̨ a nꞌda ra hmudofʉi ra mɛngu bʉ Roma, nɛ bin cꞌatꞌui nɛ bi ꞌyäp ra mate,
\v 6 bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Nuꞌi grá Hmu, nu nꞌda ma ꞌyɛ̨hɛ i ꞌbɛm bʉ ja ma ngu, i tsꞌa rá jąꞌi, hingui sä di ꞌyąni, ɛ̨mmɛ xʉn ꞌdoni, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 7 Nɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌa:
\p ―Ga mba bʉ  ga hoqui.
\p
\v 8-9 Pɛ nu ra hmudofʉi bʉya bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Hingui jatho gui mba bʉ ja ma ngu, grá Hmu, nugä hin dí sʉcä tengu e nɛ hin drá judíogä.  Pɛ dí pądi ngue i ja ni tsꞌɛdi zɛhɛ, ngue nuꞌbʉ guim ma da yąni, nɛ ꞌbexgue da yąni, bi ꞌyɛ̨na.  Tengu thohogä bin ꞌdacꞌi tsꞌʉ man tꞌɛ̨di, nɛ nuꞌbʉ i ja ꞌbɛꞌa dí xi ʉ ma dofʉi nɛꞌʉ ma ꞌyɛ̨hɛ, ꞌbexgue ꞌdahmantho in ja.  Nɛ ngutho i, da zä guim mantho ua nɛ ꞌbexgue da yąm bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra hmudofʉi.
\p
\v 10 Nuꞌbʉ mí ꞌyøh ra Jesús ꞌbɛꞌa bi man a ra hmudofʉi, bi hyonya thoho nɛ bi xi ʉ min ꞌyohʉ:
\p ―Majuąni dí xi ahʉ, njąmꞌbʉ xtá tįngä nꞌda ma mɛnguhʉ yʉ jąꞌi israel dyʉ judíohʉ ngue xtám bądi i ja ma tsꞌɛdi xʉn ho tengu na ran ꞌyohʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 11 Guim bɛ̨mhbʉ a dí xi ahʉ, xʉn ngu yʉ jąꞌi ngue gätho na ndoho ra ximhäi, ngue him ma mijudíohʉ, da ꞌyɛ̨cꞌyɛigui nɛ da yʉrpʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją, ꞌdarbʉ dim ꞌbʉhmbʉ ma ngʉrpa bombøtahʉ ra Abraham, nɛ ra Isaac nɛ ra Jacob.
\v 12 Pɛ xʉn ngu ma mijudíohʉ ngue yʉ́n sähʉ xtán yʉrpʉ, pɛ manꞌda go da tꞌɛntpʉ ja ra ꞌbɛxui ʉ, nɛ din zom bʉ nɛ din guxpʉ yʉ́ tsꞌi, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ yʉ jąꞌi ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús. 
\p
\v 13 Nɛ nubʉya bi tꞌɛ̨mpꞌa ra hmudofʉi:
\p ―Ní mba ni ngu, ya bin ja a gám ma nguetho gá ꞌyɛ̨cꞌyɛi i ja ma tsꞌɛdi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p Nɛ ꞌbexgue bi yąn a rá ꞌyɛ̨hɛ bʉya.
\s Ra Jesús bi hocpa rá suto ra Pedro
\p
\v 14 Nɛ nuꞌbʉ mí mbencꞌa ra hmudofʉi bʉya, xø bi tho a ra Jesús, bi zøm bʉ rá ngu ra Pedro.  Nɛ bi nu ꞌbɛm bʉ rá oi a rá suto ra Pedro, mi hɛ̨mb ra pa.
\v 15 Nɛ nu ra Jesús bʉya bi bɛndba rá ꞌyɛ, nɛ ꞌbex bi bøn a ra pa mi hɛ̨mbi.  Nɛ bi ndancꞌa ra xisu bʉya, bi hyonba ra hmɛ a ra Jesús nɛ ʉ mín ꞌyohʉ, nguetho ya bi yąnꞌa ra xisu bʉya.
\s Xʉn ngu yʉ hyɛ̨nni bi hocꞌa ra Jesús 
\p
\v 16 Nɛ nuꞌbʉ min xui bʉya xʉn ngu yʉ jąꞌi bá tsꞌi bʉ mi ꞌbʉh ra Jesús ngue min ꞌyohʉ yʉ zįthu.  Nɛ høntꞌa nꞌdare bi man ra Jesús, ꞌbexgue gätho bi hyøn a thi ʉ yʉ zįthu, nɛ bi hocꞌʉ yʉ hyɛ̨nni.
\v 17 Gätho bin ja ꞌbɛꞌa bi man a ra pøngahyą Isaías mayaꞌbʉ ngue din ja ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨na:  “Da du zɛhɛ ꞌbɛꞌa gätho xʉn hɛ̨i dín nuhʉ, nɛ da nusɛ ꞌbɛꞌa gä man ʉ dí hɛ̨mfʉ,” bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Isaías ꞌbʉ mayaꞌbʉ.
\s Yoho yʉn ꞌyohʉ ɛ̨na da dɛnꞌna ra Jesús
\p
\v 18 Nɛ nuꞌbʉ mín nu ra Jesús ngue ɛ̨mmɛ xʉn ngu yʉ jąꞌi mi ꞌbäpʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi:
\p ―Masque xʉn ho ꞌbʉ ga thohmbʉ ꞌdanguadi ra dądehe, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 19 Nɛ nu nꞌda ra xänbate niją bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Xänbate i, dín nde ga tɛnꞌni i hønbʉ go hapʉ gui mba, bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jesús.
\p
\v 20 Nɛ bi dą a ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Pɛ nu yʉ haho i ja yʉ́ ngu nɛ yʉ doja i ja hapʉ da ꞌyoi.  Pɛ nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, hinꞌyʉ ma ngungä ua, bi ꞌyɛ̨mthoho ra Jesús.
\p
\v 21 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨nꞌa manꞌda ra jąꞌi min ꞌyohʉ bʉya:
\p ―Ma Hmu, dami tøcpi tsꞌʉ, ꞌbɛ ga äcä tsꞌʉ ma ta nɛ ga tɛnꞌna bʉya, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 22 Bi dąꞌa ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Tɛnga maha, nuꞌʉ xʉn du da ꞌyä ʉ ꞌbʉpʉ, tenguꞌbʉ nɛ ʉ xʉn du ʉ, bi ꞌyɛ̨na.
\s Ra Jesús bi säyaba ran dąhi nɛ ra tꞌøthe 
\p
\v 23 Nɛ nuꞌbʉ mi guaꞌa man ra Jesús bʉya, ꞌbex bi hyu bʉ ja ra mbosa nɛ bi mbähä yʉ́ xädi, dí mba bʉ ꞌdanguadi ra dądehe.
\v 24 Nɛ bi mbʉꞌa nꞌda ran dąhi tsꞌɛdi bi ꞌyɛn ra dehe, nɛ ɛ̨mmɛ di thoni yʉ tꞌøthe, bi dons i tsꞌʉ ra dehe a ra mbosa.  Pɛ nu ra Jesús mí ąha, him bi ꞌyʉrpa ra güɛnda ꞌbɛꞌa midí ja ra dehe.
\v 25 Nɛ bi ꞌyä ʉ yʉ́ xädi nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Gra Hmu, dami nuhu, guin yąnje, nguetho ya in nde ga tonthʉ mbo ra dehe, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 26 Nɛ nu ra Jesús bi dądi:
\p ―Hanja, ha ɛ̨mmɛ zi tsꞌʉtho guí ɛ̨cꞌyɛigahʉ ngue i ja ma tsꞌɛdi, nɛ guín suhʉ.
\p Nɛ nubʉya bi ndancꞌa ra Jesús nɛ bi xi a ran dąhi 
ngue din hɛ̨ nɛ ra dehe, nɛ ꞌbexgue bin hɛ̨ bʉya.
\v 27 Nɛ nuꞌʉ yʉn ꞌyohʉ bʉya bi hyonya thoho ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌa ra Jesús.
\p ―ꞌBɛꞌa di ꞌyɛ̨tꞌui na ran ꞌyohʉ, nguetho nɛ ran dąhi i øꞌa i xifi, nɛ ra dehe i øꞌa i xifi, bin ꞌyɛ̨mzɛhɛ ʉ.
\s Ra Jesús bi hocꞌi yoho yʉn ꞌyohʉ min ꞌyohʉ yʉ zįthu
\p
\v 28 Nɛ nubʉya bi zøm bʉ ꞌdanguadi ra dądehe bʉya, nguepʉ ra xɛqui Gadara.  Nɛ ꞌbex bá ɛ̨pʉ yoho yʉn ꞌyohʉ ngue min ꞌyohʉ yʉ zįthu, nɛ mán tsꞌutho ʉ, tengutho ʉ yʉ zate.  Mí ꞌbʉpʉ ja yʉn ꞌyägui ʉ, janangueꞌa nu yʉ jąꞌi i su da thopʉ hänbʉ ja ran ꞌyägui.  Nɛ ꞌbex bá ɛ̨ꞌʉ yʉn ꞌyohʉ bin cꞌathʉ a ra Jesús, nɛ bi mbafi:
\p
\v 29  ―ꞌBɛꞌa gní ꞌyɛ̨cua gra Jesús, rá Tsꞌʉntꞌʉ i Oją.  Ha cpí ꞌyɛ̨hɛ gui ʉngahe, nɛ hinga na søn ra pa gui ʉngahe, bi ꞌyɛ̨n yʉ zįthu min ꞌyohʉ ʉ yʉn ꞌyohʉ.
\p
\v 30 Nɛ hinga yatho bʉ mi ꞌbʉ i ꞌda yʉ tsꞌʉdi.
\v 31 Nɛ nuꞌʉ yʉ zįthu bʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jesús:
\p ―Nuꞌbʉ guín nde gui hyønje thi, dami ꞌdaje ran tꞌɛ̨di ga cʉthe nʉ ꞌyo yʉ tsꞌʉdi, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ:
\p
\v 32 ―Ni mbähä, dami cʉthʉ nʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p Nɛ nu yʉ zįthu bʉya bi bøm bʉ ja rá mbʉi ʉ yʉn ꞌyohʉ, nɛ ꞌbexgue bi yʉrpʉ ꞌbʉh yʉ tsꞌʉdi.  Nɛ nu yʉ tsꞌʉdi bʉya bin tihi nɛ bi gąpʉ ja ra nguani, him bi zä bin säya, nin uɛ̨m bʉ ja ra dehe, bim ꞌbɛpʉ.
\v 33 Nɛ nuꞌʉ mi fä ʉ yʉ tsꞌʉdi bʉya, ꞌbexgue bi mba nꞌdihi bʉ ja ra hnini, nɛ nuꞌbʉ mi zøm bʉ, bi mam bʉya ngue ꞌbɛꞌa bin ja nangue ʉ yʉn ꞌyohʉ min ꞌyohʉ yʉ zįthu, nɛ nangue ʉ yʉ tsꞌʉdi.
\v 34 Nɛ bá ɛ̨h yʉ mɛngu bʉ ra hnini bʉya, bi zøpʉ ꞌbäh ra Jesús, nɛ ntsꞌɛdi bi ꞌyäp ra mate ngue da mbengui, nguetho him bi numanho ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌa.
\c 9
\s Ra Jesús bi hocꞌa nꞌda ran ꞌyohʉ xí tsꞌa rá jąꞌi
\p
\v 1 Nɛ nu ra Jesús bʉya, xø bá hu mahønꞌa ra mbosa, bá peng bʉ ꞌdanguadi ra dądehe.  Bi zøm bʉ ra hnini mi ꞌbʉi.
\v 2 Nɛ bá thunba bʉ manꞌda ra hyɛ̨nni mahønꞌa, ngue nꞌda ran ꞌyohʉ bá ꞌyox ra ꞌbeza nguetho midí tsꞌa rá jąꞌi.  Nɛ ꞌbexgue mí pą a ra Jesús mí ɛ̨cꞌyɛi ʉ ngue i jasɛ rá tsꞌɛdi, janangueꞌa bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra hyɛ̨nni:
\p ―O te guím bɛ̨ni nꞌyø, nguetho ya dá punꞌna ni tsꞌoqui, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 3 Nɛ nuꞌʉ ꞌda yʉ xänbate niją bʉya, nuꞌbʉ mi ꞌyøde ꞌbɛꞌa bi man ra Jesús, ꞌbex bi bɛ̨n ʉ:
\p ―Nuna ran ꞌyohʉ hingui ho i øtꞌ na, ha hinga høntꞌa Oją sä di punba nꞌda, mi ɛ̨nsɛ ʉ.
\p
\v 4 Pɛ nu ra Jesús ꞌbex bi bądi ꞌbɛꞌa mim bɛ̨nꞌʉ yʉ xänbate niją, nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Hingui ho guím bɛ̨mhbʉ mbo ni mbʉihʉ, ngue guí ɛ̨mhbʉ hingui ho ꞌbɛꞌa dá øtꞌä, bi ꞌyɛ̨na.
\v 5-6 Ha guím bɛ̨mhbʉ nte ní mbatho dá xicä ran ꞌyohʉ, ngue rá tsꞌoqui ya dá punbi.  Ha guím bɛ̨mhbʉ manꞌda xquí pąhmbʉ i ja ma tsꞌɛdi ꞌbʉ ga xifi da ndantsꞌi, din ꞌyo.  Pɛ nuya ga utꞌahʉ ngue i ja man tꞌɛ̨digä ua ja ra häi ga punba yʉ́ tsꞌoqui yʉ jąꞌi, nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p Nɛ xø bi ꞌyɛ̨mpꞌa ran ꞌyohʉ i tsꞌa rá jąꞌi bʉya:
\p ―Dami ndantsꞌi, cąx ni fįdi, ní mba ni ngu, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 7 ꞌBex bi ndancꞌa ran ꞌyohʉ mi tsꞌa rá jąꞌi, bi mba rá ngu.
\v 8 Nɛ nuꞌbʉ mín nu yʉ jąꞌi ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌa ra Jesús, bin su nɛ bi ꞌyɛ̨spa Oją nangue a nꞌda ra jąꞌi bin tꞌunꞌna ran tꞌɛ̨di ngue di punba yʉ́ tsꞌoqui yʉ jąꞌi.
\s Ra Mateo bi dɛnꞌna ra Jesús 
\p
\v 9 Nɛ nuꞌbʉ mi bøm bʉ ra Jesús, bi thopʉ mi hucä bʉ dí hącä ra renta, drá hyącahäigä ngue drá Mateo, nɛ bi ꞌyɛ̨ngui:
\p ―Dami tɛngui.
\p Nɛ nubʉya dá ndangui nɛ dá tɛnni.
\p
\v 10 Nɛ nubʉya ꞌdarbʉ dán sihmɛgähe ra Jesús yʉ́ xädigähe a ya.  Nɛ bi zøm bʉ xʉn ngu yʉ ziyate hyącahäi nɛ yʉ tsꞌomꞌbäi, ꞌdarbʉ dá huhmbe bʉ dán sihmɛhe.
\v 11 Nɛ nu yʉ fariseo bʉya, ngue im bɛ̨ni hønsɛ xʉn ho, ꞌbʉ mi nu ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌa ra Jesús, bi ꞌyängähe ngue yʉ́ xädigähe bʉya:
\p ―Hanja in jabʉ ni xänbatehʉ ꞌdarbʉ i sihmɛhʉ yʉ ziyate hyącahäi nɛ yʉ tsꞌomꞌbäi, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 12 Nuꞌbʉ mí ꞌyøꞌa ra Jesús ꞌbɛꞌa bi man ʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Hingui honi toꞌo da mbäx ʉ im bɛ̨nsɛ xʉn zaqui tengu ahʉ, pɛ høntꞌʉ i pąsɛ xʉm bøca i honi toꞌo da mbäx ʉ tengu ya i nde da dɛngui, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\v 13 Ní mbähä bán xähmbʉ bʉ ja ni søcuąhʉ ꞌbɛꞌa nam bønꞌa rám hma Oją ngue i ɛ̨na:  “Pɛ nugä manꞌda dí numanho ꞌbʉ gui ꞌyøthʉ ran huɛ̨cate xinda gue ʉ yʉ ꞌbøtsꞌe guidí ꞌdajʉ,” i ɛ̨n Oją, i ɛ̨m bʉ ja yʉ́ søcuą Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.  Nɛ nugä him bá ɛ̨cä gan zonꞌdʉ im bɛ̨nsɛ xʉn ho, pɛ bá ɛ̨cä gan zonꞌdʉ i pądi hingui ho, janangue da zä di päh yʉ́n ꞌyomfɛ̨ni, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ fariseo.
\s Ra Jesús bi ma ndaꞌa ní pa da ꞌyɛꞌtꞌ yʉ́n sihmɛ yʉ́ xädi 
\p
\v 14 Nɛ nꞌda ra pa bʉya bi zøm bʉ ꞌbʉh ra Jesús yʉ́ xädi ra Xuua Nxixyą, nɛ bi ꞌyänni:
\p ―Hanja dí ɛꞌtꞌähe man tsꞌihmɛ, nɛ yʉ fariseo, pɛ  nu ni xädi hingui ɛꞌtꞌ yʉ́n tsꞌihmɛ ʉ, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Jesús.
\p
\v 15 Ra Jesús bi manꞌa nꞌda ran tꞌuti ꞌbʉ mi dądi, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Pɛ nuꞌʉ i ꞌbʉpʉ ja ran thąti hin da du yʉ́ mbʉi,  nguetho ꞌbʉpʉ a ran ꞌyohʉ din thąti.  Pɛ da zøn ra ora da tsꞌispa a ran ꞌyohʉ, nɛ ja da ꞌyɛꞌtꞌ yʉ́n tsꞌihmɛ bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 16 Pɛ nuꞌa din xä ʉ ma xädigä hin da bømanho ꞌbʉ nɛꞌa ram hma mayaꞌbʉ da dɛn ya, bi ꞌyɛ̨na.  Tenguthoꞌbʉ nꞌda ra ꞌyaꞌbøꞌtꞌe ꞌbʉ dí ꞌbøꞌtꞌa ra ꞌbøꞌtꞌe maꞌdaꞌyo, hin da bømanho, nɛ nuꞌa ra ꞌbøꞌtꞌe maꞌdaꞌyo di tsꞌon a ra ꞌyaꞌbøꞌtꞌe.
\v 17 Nɛ tengutho i øtꞌ yʉ jąꞌi ꞌbʉ da xitꞌ ra guiꞌuva maꞌdaꞌyo bʉ ja ra ꞌyambotꞌasɛ̨i, da føꞌa nɛ dim fäni.  Janangue i xitꞌa ra guiꞌuva maꞌdaꞌyo bʉ ja ra mbotꞌasɛ̨i maꞌdaꞌyo, nɛ hin da føgue nɛ hin dim fäni, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi ra Xuua.
\s Ra Jesús bi xoxa nꞌda ra hmute xí du, nɛ bi hocꞌa nꞌda ra xisu mi hɛ̨mb ra mbäji 
\p
\v 18 Nɛ nuꞌbʉ mí yąhʉ ʉ, ꞌbexgue bi zøm bʉ nꞌda ra ngʉrpi bʉ ja ra niją, nɛ bin dąnyahmu bʉ mí ꞌbäh ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Bi du nꞌda ma tꞌįxu, ꞌyørqui tsꞌʉ ra mate ga mbɛ gui cäx ni ꞌyɛ, nɛ da dąmbɛ̨ni.
\p
\v 19 ꞌBex bi mba a ra Jesús, bi dɛnꞌna bi du rá tꞌʉhni.  Nɛ gätho dá mbäcähe dyʉ xädigähe.
\v 20 Nɛ nuꞌbʉ má mbähmbe bʉ ꞌyu, hin da ná sømhbe bʉ ja rá ngu a ra ngʉrpi, bi zʉje nꞌda ra xisu ngue ná ꞌdɛꞌmayo njɛya min ꞌyoui ra mbäji.  Bi hyän bʉ rá xʉtha ra Jesús nɛ bi därpa rá nyąni rá pahni.
\v 21 Nguetho mí ɛ̨nsɛ ra xisu: “Go høntho ga thärpa rá pahni, ya da yąngui.”
\v 22 Nɛ nuꞌbʉ mi därpa rá pahni ra Jesús a ra xisu, ꞌbex bi nyɛ̨ a ra Jesús, bi nu a ra xisu nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Damin johya gra xisu, ya bi yąn i nguetho gá ꞌyɛ̨cꞌyɛi i ja ma tsꞌɛdi, bi ꞌyɛ̨mbi. ꞌBexgue gueꞌa ra ora bi yąnꞌa ra xisu bʉya.
\p
\v 23 Nɛ bi tho a ra Jesús bʉya, dá søngähe bʉ rá ngunꞌa ra ngʉrpi, nɛ mí ꞌbʉpʉ yʉ mbɛꞌbida nɛ xʉn ngu yʉ jąꞌi mi ꞌbʉpʉ ngue mí ɛ̨na xtá ꞌyäh ra hmute xí du.
\v 24 Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Dami pømhbʉ thi, nguetho nuna ra hmute him bi du, nɛ i ątho, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p Pɛ bin thetho ʉ yʉ jąꞌi ꞌbʉ mi ꞌyø a bi xifi, nguetho mi pą ʉ ya xí du ra hmute.
\v 25 Nɛ nuꞌbʉ mi bønꞌʉ yʉ jąꞌi bʉya, bi thopʉ mbo mi ꞌbɛn a ra hmute ra Jesús, nɛ bi bɛndba rá ꞌyɛ ꞌbex bi ndancꞌa nꞌdihi ra hmute.
\v 26 Nɛ gätho na ndoho ra xɛqui bʉ bi ꞌyø ʉ yʉ jąꞌi ꞌbɛꞌa bin ja.
\s Yoho yʉ xädä bi hocꞌa ra Jesús
\p
\v 27 Nɛ bi bøm bʉ rá ngu ra ngʉrpi a ra Jesús.  Nɛ bi dɛnni yoho yʉ xädä, nɛ i mbaꞌtꞌ bʉ ní mba:
\p ―Dami huɛ̨gäꞌbe, gram bomꞌbɛto i ra David, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 28 Nɛ bi zøm bʉ ja ra ngu a ra Jesús, bi dɛnꞌndʉ yʉ xädä.  Nu ra Jesús bi ꞌyänni:
\p ―Ha guí ɛ̨cꞌyɛiui i ja ma tsꞌɛdigä ngue ga xocꞌa ni däui, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p ―Dí ɛ̨cꞌyɛiꞌbe ngue i ja ni tsꞌɛdi, gra Hmu, bi ꞌyɛ̨n ʉ yʉ xädä.
\p
\v 29 Nu ra Jesús bʉya bi därpa yʉ́ dä nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Din ja tengu a gá ꞌyɛ̨cꞌyɛiui, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 30 Nɛ ꞌbex bi xo ʉ yʉ́ dä.  Nɛ nu ra Jesús bʉya bi hɛcpa ʉ yʉn ꞌyohʉ, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Njon gui xihmi ꞌbɛꞌa dá øtꞌaui.
\p
\v 31 Pɛ høntho bi bøm bʉ yʉ xädä, ꞌbex bi xih yʉ jąꞌi ꞌbɛꞌa bi ꞌyørpa ra Jesús.
\s Ra Jesús bi xocpa rá nde nꞌda ra gore
\p
\v 32 Nuꞌbʉ mi bøn ʉ yʉ xädä, xø bá tsꞌinba manꞌda ran ꞌyohʉ a ra Jesús.  Midí goreba nꞌda ra zįthu min ꞌyoui. 
\v 33 Nu ra Jesús bʉya bi hyønba thi ra zįthu min ꞌyoui a ra gore, ꞌbex bi nyą a bʉya.  Nu yʉ jąꞌi bʉya bi hyonya thoho ꞌbʉ mi nu a bin ja, nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Hinjąmꞌbʉ xtá nuhʉ ua ja ma häihʉ ra Israel tengu dí nuhʉ ya, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\p
\v 34 Pɛ nu ʉ yʉ fariseo sä i ɛ̨na:
\p ―Nuna ran ꞌyohʉ i høn a thi yʉ zįthu nangue rán tꞌɛ̨di bi unꞌna rá hmu yʉ zįthu, sä i ɛ̨n ʉ.
\s Bi huɛ̨c yʉ jąꞌi ra Jesús
\p
\v 35 Nɛ nu ra Jesús nząi mi pa bʉ ja yʉ hnini nɛ min xänbate bʉ ja yʉ niją, nɛ mim mam bʉ ran ho maꞌdaꞌyo ngue ꞌbɛpʉ ní manda rá tsꞌɛdi Oją.  Nɛ midí hoqui høntꞌa go man ʉ mi hɛ̨mb yʉ jąꞌi.
\v 36 Nɛ bi huɛ̨cꞌʉ yʉ jąꞌi a ra Jesús nguetho mi ꞌbʉi tenguꞌbʉ yʉ dɛꞌyo ꞌbʉ njon midí jamansu, i ꞌyodumbʉi thoho.
\v 37-38 Nɛ bi ꞌyɛ̨ngähe ngue yʉ́ xädigähe:
\p ―Majuąni dí xi ahʉ, xʉn ngu yʉ jąꞌi i ꞌbʉi ngue di däp rá mbʉi Oją ꞌbʉ ꞌboꞌo da xifi nangueꞌa, pɛ hingui ngu i ꞌbʉi ngue da xifi.  Ndeꞌbʉ gui ꞌyäfʉ Oją di un ra ꞌbɛfi miꞌda da mbäxꞌa rá ꞌbɛfi.  Tenguꞌbʉ i ja nꞌda ra huąhi xʉ ꞌyotꞌi, nɛ hingui ngu yʉ mbɛfi, nɛ da ꞌyäpꞌa ra mɛhuąhi miꞌda yʉ mbɛfi ꞌdahma da xocꞌa nꞌdihi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\c 10
\s Nu ra Jesús bi zänni ꞌdɛꞌmayoho yʉ́ xädi 
\p
\v 1 Nɛ nu ra Jesús bʉya bi zängahe dí ꞌdɛꞌmayoho gähe yʉ́ xädigähe, nɛ bi ꞌdaje rán tꞌɛ̨di ga hømhbe thi yʉ zįthu nɛ ga hoje ꞌbɛꞌa gä nín ʉ i hɛ̨mb yʉ jąꞌi.
\p
\v 2 Nɛ nugähe ꞌdɛꞌmayoho bi zängahe, mꞌbɛtꞌo ra Simón, gueꞌa ra Pedro, nɛꞌa ra Andrés rán ꞌyohʉ a ra Pedro.  Nɛ ra Jacobo nɛ a ra Xuua rán ꞌyohʉ a ra Jacobo, ngue gätho yoho yʉ́ tsꞌʉntꞌʉ ra Zebedeo ʉ.
\v 3 Nɛ ra Felipe, nɛ ra Bartolomé, nɛ ra Tomás, nɛcä dra Mateogä ngue min hącahäigä, nɛ ra Jacobo rá tsꞌʉntꞌʉ ra Alfeo, nɛ ra Lebeo ngue gueꞌa rá thuhu ra Tadeo; 
\v 4 nɛ ra Simón tꞌɛ̨mbi ra cananista; nɛ ra Judas Iscariote, gueꞌa xí dä a ra Jesús.  Nɛ guecähe ꞌdɛꞌmayoho bi huangähe ra Jesús.
\s Bi mbɛnꞌdʉ yʉ́ xädi da mampꞌa rám hma 
\p
\v 5 Nɛ nuꞌbʉ mí zängahe dí ꞌdɛꞌma yohogähe bi ꞌyɛ̨nje:
\p ―Nuya hin gui mbähä bʉ i ꞌbʉ ʉ him ma mijudíohʉ, dyʉ israelhʉ.  Xínga guepʉ ra xɛqui Samaria gui mbähä.
\v 6 Pɛ nuya gui mbähä bʉ ꞌbʉ ʉ ma mɛnguhʉ yʉ israel.  Nuꞌʉ i ꞌbʉi tengu yʉ dɛꞌyo bi ꞌbɛh ra ꞌyu in nde xtán donspʉ ja ran dąte.
\v 7 Nɛ nubʉ hapʉ gui mbähä gui ꞌyɛ̨mfʉ:  “Damin umhbʉ ya ngue di manda ahʉ rá tsꞌɛdi Oją,” bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\v 8 Gui hojʉ ʉ i hɛ̨mpꞌa ra tꞌaxcaꞌya, nɛ høntꞌa go man ʉ i hɛ̨mb yʉ jąꞌi, nɛ gui xoxhʉ ʉ xøn du, nɛ gui hyømhbʉ thi yʉ zįthu in ꞌyohʉ ꞌda yʉ jąꞌi.  Nɛ nuꞌbʉ gui ꞌyøthʉ ʉ, hin gui ꞌyäh nin zäbihʉ, nguetho hin dá pä ahʉ a ma tsꞌɛdigä, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\p
\v 9 Nɛ hin te ma mbɛti gui hyąxhʉ ꞌbʉ gá mbähä, bi ꞌyɛ̨ngähe.
\v 10 Nɛ xín ni tuꞌdøzą gui tuxhʉ, nɛ høntꞌa ni he guí hehʉ nɛ høntꞌa ni thįxfani gui ꞌyʉthʉ, nɛ hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa gui hyąxhʉ, nguetho nubʉ gui sømhbʉ i ja nin tꞌɛ̨di ngue da zimanho ahʉ ʉ.
\p
\v 11 Nɛ nuꞌbʉ gá sømhbʉ bʉ ja yʉ́ hnini ma mi israelhʉ gui ꞌyänhdʉ hapʉ ꞌbʉ a nꞌda ran ꞌyohʉ ngue ra hocjąꞌi nɛ nuꞌa gätho yʉ jąꞌi i numansu a.  Nɛ guepʉ gam ꞌbʉhmbʉ bʉ, jagueꞌbʉ gui thohmbʉ bʉ manꞌda ra hnini mahønꞌa, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\v 12 Nuꞌbʉ gá sømhbʉ bʉ ja rá ngu, gui zɛnguahʉ, gui ꞌyäfʉ rán jąpi Oją nangueꞌa.
\v 13 Nɛ nuꞌbʉ rán säui a da ꞌyøtꞌahʉ ʉ yʉ mɛngu bʉ hapʉ gui sømhbʉ, Oją di un rán jąpi gá ꞌyäfʉ bʉya.  Pɛ nuꞌbʉ hinꞌna, tengutho ꞌbʉ nte gamí ꞌyäfʉ.
\v 14 Nɛ nubʉ hapʉ gui sømhbʉ, nuꞌbʉ hin da zimanho ahʉ nɛ hingui nde da ꞌyømanho a guí xihmbʉ, dami pømhbʉ bʉ nɛ gui huąjʉ yʉ bøhäi ni guahʉ.  Nuꞌa nam bønꞌa gui sohmbʉ bʉ ʉ.
\v 15 Nɛ majuąni dí xi ahʉ, nu yʉ mɛngu bʉ i ja nꞌda ra hnini hin da zimanho ahʉ, pɛ nuꞌbʉ bin ja ra pa ran juąnbi, manꞌda ɛ̨mmɛ xʉn ʉ tho da nu, xinda gueꞌʉ mí ꞌbʉpʉ mayaꞌbʉ bʉ ja ra hnini Sodoma nɛ ra hnini Gomorra, bi ꞌyɛ̨nje a ra Jesús.
\s Yʉn ʉnbi da nu yʉ́ xädi ra Jesús
\p
\v 16 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nuya hønbʉ go hapʉ ga pɛnꞌnahʉ, ɛ̨mmɛ di ʉnꞌnahʉ ʉ ꞌbʉpʉ, tenguthoho yʉ zate di ʉnba yʉ dɛꞌyo.  Damim fähmbʉ tengu yʉ cꞌɛ̨ya nɛ gui ꞌyøthʉ tengu øtꞌ yʉ tꞌazʉ, høntꞌa ran ho gui ꞌyøthʉ.
\v 17 Nɛ gam fähmbʉ, nguetho nu yʉ jąꞌi di dä ahʉ bʉ ꞌbʉh yʉ ngʉrpi bʉ ja yʉ niją, nɛ da mbɛpꞌahʉ.
\v 18 Nɛ da zixꞌahʉ bʉ ꞌbʉh yʉ zɛꞌmi nɛ yʉ tsꞌʉtꞌabi, nguetho guí ɛ̨cꞌyɛigahʉ, pɛ hinga ndetho da zix ahʉ bʉ.  Nguetho nuꞌbʉ da zix ahʉ bʉ, da zä gui xihmbʉ yʉ zɛꞌmi nɛ yʉ tsꞌʉtꞌabi nangue ma thuhugä, nꞌdahma nɛ ʉ yʉ judío nɛ ʉ i thąnde yʉ́ oją zɛhɛ da ꞌyøde nanguecä.
\v 19 Nɛ nuꞌbʉ da tsꞌix ahʉ bʉ ꞌbʉh yʉ tsꞌʉtꞌabi, o guí hądumbʉihʉ ꞌbɛꞌa guim mamhbʉ o gueꞌbʉ da zä gan yąhʉ uague hinꞌna, nguetho Oją di ꞌda ahʉ ran ꞌyomfɛ̨ni ꞌbɛꞌa gui mamhbʉ ꞌbʉ bi mba ma juąnꞌni ahʉ.
\v 20 Nguetho hinga guesɛ ahʉ gan yąhʉ ꞌbʉ bi mba ma juąnꞌni ahʉ, pɛ gueꞌa rá Hogandąhi Oją ma Tahʉ din yą, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\p
\v 21 Nɛ dim ꞌbʉ i ꞌda di däsɛ yʉ́n ꞌyohʉ da mba ntho.  Nɛ nuꞌʉ ꞌda di däsɛ yʉ́ tsꞌʉntꞌʉ bʉ ꞌbʉh ra zɛꞌmi da tho.  Nɛ dim ꞌbʉ i ꞌda yʉ tsꞌʉntꞌʉ di yąp zɛhɛ yʉ́ ta ngue da tho.  Nɛ din jabʉ da tꞌørpa ʉ i ɛ̨cꞌyɛigui, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 22 Nɛ gätho na ndoho ra ximhäi da tsꞌan ahʉ nangue guí tɛngahʉ, pɛ nuꞌbʉ gui hyäthʉ gueꞌbʉ go ran zɛgui, gui tąha gan yąmhbʉ bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 23 Nɛ nuꞌbʉ nꞌda ra hnini di ʉcꞌahʉ, dami ꞌdahmbʉ bʉ, nɛ gui mbähä bʉ manꞌda ra hnini bʉya.  Nɛ majuąni dí xi ahʉ, hin gní täthʉ gätho yʉ hnini Israel gui xihmbʉ rám hma Oją nɛ gui ꞌdahmbʉ, ꞌbʉ bá pengä.
\p
\v 24-25 Nɛ tengu thoho nꞌda ra xädi hin da tꞌɛ̨mbi xʉn ho ꞌbʉ him bi tꞌɛ̨mbi xʉn ho rá xänbate; nɛ hin da hnumanho nꞌda ra ꞌyɛ̨hɛ ꞌbʉ him bi hnumanho rá hmu.  Nɛ din jabʉ da ꞌyøtꞌahʉ, hin da numanho ahʉ yʉ jąꞌi, tengu thohogui him bi hnumanhogui, nɛ i tꞌɛ̨ngui drá zįthu, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ra Jesús bi ma høntꞌa Oją da tsꞌu 
\p
\v 26 ―Janangueꞌa hin gui suhʉ ꞌbɛꞌa da ꞌyøtꞌahʉ yʉ jąꞌi, guehma gui mamhbʉ a dí xi ahʉ.  Hin gui cømhbʉ a.
\v 27 Nuꞌa dí xi ahʉ ua njonguin nu, dami mamhbʉ bʉ ꞌbʉh yʉ jąꞌi, nɛ nuꞌa dí xi ahʉ njongui øde, dami mbahmbʉ bʉ ja yʉ hnini, da tꞌøpʉ ꞌbɛꞌa gätho dá xi ahʉ ya, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\v 28 Nɛ o guí suhʉ ʉ in nde da hyo ahʉ, hinꞌyʉ yʉ́ tsꞌɛdi nɛꞌa ni mbʉihʉ di juatꞌahʉ.  Manꞌda xʉn ho ꞌbʉ gui suhʉ a Oją, nɛ høntꞌa i sä di ʉnꞌna ni jąꞌihʉ nɛ ni mbʉihʉ bʉ ja ran ʉnbi maząi, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\p
\v 29-31 Janangue ꞌyo guí hądumbʉihʉ, guim bɛ̨mhbʉ yʉ doja i ꞌbä bʉ ja yʉ täi, hingui ngu di muui, pɛ nuꞌʉ xínga nꞌda da du ꞌbʉ hin rá pähä Oją da du.  Janangueꞌa guim bɛ̨mhbʉ, hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa din ja ahʉ ꞌbʉ hin rá pähä Oją din ja.  Nguetho manꞌda di mu ahʉ bʉ na nu Oją xinda gue ʉ yʉ doja, nɛ i pądi gätho nangue ahʉ.  Janangueꞌa hin gan suhʉ, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\s Da ma toꞌo tɛn ra Jesús 
\p
\v 32 ―Nɛ gätho toꞌo da mam bʉ ꞌbʉh yʉ jąꞌi ngue i tɛngä, nɛcä gam ma bʉ ꞌbʉh ma Ta nubʉ mahɛ̨tsꞌi nangue ʉ.
\v 33 Pɛ nuꞌa toꞌo din cøm bʉ i ꞌbʉh yʉ jąꞌi nanguecä, nɛcä xin ga cøm bʉ bí ꞌbʉh ma Ta bʉ mahɛ̨tsꞌi, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\s Ra Jesús bi ma da tsꞌʉ ʉ toꞌo da dɛnni 
\p
\v 34 ―Nɛ hin guim bɛ̨mhbʉ ngue bá ɛ̨cä da zɛh yʉ sʉi, pɛ manꞌda din ja yʉ sʉi nanguecä.
\v 35-36 Nu yʉ ꞌyɛ̨cꞌyɛi da tsꞌʉpʉ ja rá ngusɛ, nuꞌbʉ hing yʉ ꞌyɛ̨cꞌyɛi ꞌbʉpʉ.  Nu yʉn ꞌyohʉ din sʉhmbʉ yʉ́ ta, nɛ nu yʉ xisu bʉya din sʉhmbʉ yʉ́ mbe nɛ ʉ yʉ́ cä, nangue ʉ hingui ɛ̨cꞌyɛigui, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 37 Pɛ nuꞌbʉ nꞌda ra jąꞌi manꞌda im bɛ̨nꞌa rá ta nɛ rá mbe xínda guecä, hin ga ɛ̨mbi ngue rá hmugui.  Nɛ nuꞌbʉ nꞌda ra jąꞌi manꞌda im bɛ̨nꞌa rá tsꞌʉntꞌʉ nɛ rá tꞌįxu xínda guecä, ngutho ʉ hin da zä ga ɛ̨mbi ngue rá hmugui, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 38 Pɛ nuꞌbʉ ꞌboꞌo ɛ̨na i tɛngui nɛ hingui hätꞌ yʉn ʉnbi da tꞌørpe, nɛcä xín ga ɛ̨mbi rá hmugui.
\v 39 Nɛ nuꞌa toꞌo da zu da thącpa rá te nanguecä, da mba ma ʉnbi bʉ ja ran dąte rá te a, pɛ nu toꞌo hin da zu da thącpa rá te nanguecä, hin da mba ma ʉnbi bʉ ja ran dąte a, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\s Ra Jesús i man yʉn tꞌunni 
\p
\v 40 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Nuꞌa toꞌo da zimanho ahʉ, nɛcä xin bi zimanhogui, nɛꞌa bá pɛngä xim bi zimanho a.
\v 41 Nɛ nuꞌa toꞌo da zimanho nꞌda rá pøngahyą Oją nangue a ra ꞌbɛfi i øtꞌe, ꞌdaꞌangu ran ho din tꞌunui a ra pøngahyą.  Nɛ nuꞌbʉ ꞌboꞌo da zimanho nꞌda ra hocjąꞌi nangue a ran hocjąꞌi i øtꞌe, ꞌdaꞌangu ran ho din tꞌunui a.
\v 42 Nɛ nuꞌbʉ nꞌda ra jąꞌi i ja ꞌbɛꞌa di unꞌna nꞌda ma xädigä ngueꞌa i tɛngui, madagueꞌbʉ høntꞌi tsꞌʉ ra dehe di unni, pɛ nɛ a i ja ꞌbɛꞌa din tꞌunni ngue manꞌda xʉn ho, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\c 11
\s Ra Xuua Nxixyą bi manda dí änni toꞌo a ra Jesús
\p
\v 1 Nuꞌbʉ mi gua a man ra Jesús bʉya, bi mbɛngähe dí ꞌdɛꞌmayohogähe. Nɛ nꞌdanni bi mbasɛ ra Jesús bʉya. Bi mba bin xänbate bʉ miꞌda yʉ hnini bʉ ra häi Galilea.
\p
\v 2 Nɛ mi ofädi ra Xuua Nxixyą, nɛ bi sifi ꞌbɛꞌa gätho bi ꞌyøtꞌa ra Cristo, janangueꞌa bi mbɛnꞌndʉ yoho yʉ́ xädi a ra Xuua. Nɛ nuꞌbʉ mi zøm bʉ ꞌbʉh ra Jesús,
\v 3 bi ꞌyänni:
\p ―Ha gueꞌe gra Cristo, gra Thahni i Oją, ngue mi hma ba ɛ̨hɛ, uague ga thoqui ga tømhbʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ yʉ́ xädi ra Xuua.
\p
\v 4-5 Nu ra Jesús bʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi ra Xuua:
\p ―Ni mbɛ bʉ, gui xihmi a ra Xuua ꞌbɛꞌa gätho guí øhmi, bi ꞌyɛ̨mbi. Dami xihmi ꞌbɛꞌa guín nuui, ngue nu yʉ xädä bin zø yʉ́ dä ya, nɛꞌʉ yʉ dogua i ꞌyo, nɛꞌʉ mi hɛ̨mb ra tꞌaxcaꞌya ya bi yąn ʉ, nɛꞌʉ yʉ gogu ya i øhnahyą ya, nɛꞌʉ ꞌda xøn du i pa nsotsꞌi, nɛ yʉ hyoya i si a ram hma ngue ꞌbɛpʉ dím pø ʉ.
\v 6 Mająpi ʉ toꞌo hin di ʉꞌtꞌ yʉ́ mbʉi nanguecä, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi ra Xuua.
\p
\v 7 Nɛ nuꞌbʉ mi mbencꞌʉ yʉ́ xädi ra Xuua, nu ra Jesús bi xih yʉ jąꞌi ꞌbɛꞌa øtꞌ ra Xuua, nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―ꞌBɛꞌa guí mbähä guin nuhʉ bʉ ja ra dąpo ꞌbʉ mi ꞌbʉpʉ ra Xuua. Ha gá mbähä gbá nuhʉ nꞌda tengu ra xithi i ɛn ran dąhi.
\v 8 Uague gá mbähä gbá nuhʉ nꞌda ran ꞌyohʉ mahotho rá he mí he. Pɛ guí pąhmbʉ toꞌo mahotho yʉ́ he i ꞌbʉpʉ ja yʉ nguntsꞌʉtꞌabi ʉ.
\v 9 Uague gá mbähä gbá nuhʉ nꞌda rá pøngahyą Oją. Majuąni ngue gán nuhʉ nꞌda rá pøngahyą Oją, nɛ nuꞌa, manꞌda xʉn hɛ̨tsꞌi rá tsꞌɛdi a xínda gueꞌʉ gä miꞌda yʉ pøngahyą.
\v 10 Nguetho gueꞌa ra Xuua a mí hmam bʉ ja rám hman Oją mayaꞌbʉ ꞌbʉ mí ꞌyɛ̨na:
\q Mꞌbɛtꞌo ga pɛhna nꞌda ran ꞌyohʉ ngue mam ꞌbɛhni
\q da xih yʉ jąꞌi ngue da døpꞌeꞌe xʉn ho,
\m bi ꞌyɛ̨n Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 11 Majuąni dí xi ahʉ, njon mí ꞌbʉh manꞌda ran ꞌyohʉ manꞌda xʉn hɛ̨tsꞌi nangue a rá ꞌbɛfi bin tꞌunni xínda gue a ra Xuua. Pɛ høntꞌa go toꞌo din uni ngue di manda rá tsꞌɛdi Oją, madagueꞌa hingui hɛ̨tsꞌi rá ꞌbɛfi din tꞌunni, pɛ manꞌda xtán hɛ̨tsꞌi bʉ dí nɛqui, xinda guepʉ ni nɛqui a ra Xuua ya, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 12 Asta gueꞌbʉ mi dʉmpꞌ rá ꞌbɛfi ra Xuua nɛ guehya, i honi da yʉrpʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją yʉ jąꞌi. Nɛ nuꞌʉ i humbi i honi, da dąha da yʉrpʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 13 Nɛ gueꞌa bi man ʉ yʉ pøngahyą mayaꞌbʉ ʉ bin ja, nɛ mí ɛ̨m bʉ ja yʉ́n tꞌɛ̨di Oją, nɛ gueꞌʉ mí man ʉ ꞌbʉ hín nim ꞌbʉh ra Xuua.
\v 14 Nɛ nuꞌbʉ guí ɛ̨cꞌyɛi a dí xi ahʉ, gui pąhmbʉ ngue tenguꞌbʉ da gue a ra Elías a ra Xuua, ngue gueꞌa ra Elías guí tømhbʉ ngue mí ꞌbʉh mayaꞌbʉ.
\v 15 Nɛ nuꞌbʉ ꞌboꞌo i ja rá zagu di jamansu a dím mangä ya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 16 Ga xi ahʉ ꞌbɛꞌa guí øthʉ ya, ngue nte guí ʉrpahʉ ra güɛnda. Guí øthʉ tengu i øtꞌ yʉ tꞌʉhni ꞌbʉ in ɛ̨ni. Din sʉsɛ ʉ, nɛ i xih yʉ́ mitꞌʉhnihʉ:
\v 17 “Dá pixtꞌ mam ꞌbixtꞌi pɛ hin gá ꞌyʉrpahʉ ra güɛnda, nɛ hin gán nɛ̨hmbʉ,” i ɛ̨nꞌʉ ꞌda. “Pɛ nugähe dá pɛꞌbe nꞌda ra ꞌbɛi ngue tenguꞌbʉ xøn du nꞌda, pɛ nte gá bɛ̨mhbʉ nɛ hin gán zomhbʉ,” i ɛ̨nꞌʉ miꞌda yʉ tꞌʉhni.
\v 18 Nɛ ngutho guí øthʉ, hin gá ꞌyʉrpahʉ ra güɛnda a ra Xuua, ngue him mi ho yʉ́n sihmɛ nɛ him bi zi ra vino, pɛ gá ꞌyɛ̨mdahʉ in ꞌyoui ra zįthu.
\v 19 Pɛ nugä, dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, xʉn ho man tsꞌihmɛ ꞌbʉ nꞌdandį nɛ ma tsꞌithegä, pɛ xínga guecä guí ʉrcahʉ ra güɛnda. Pɛ guí xijʉ yʉ fɛhni, guí ɛ̨njʉ: “Nuna ran ꞌyohʉ ran zäthu nɛ ra mihni na, nɛ yʉ́ amigo yʉ tsꞌomꞌbäi nɛ yʉ ziyate hyącahäi,” guí ɛ̨njʉ. Pɛ Oją i pądi ꞌbɛꞌa xʉn ho da ꞌyøtꞌe ngue bi zängaꞌbe, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\s Nꞌda ram hma nangue ran ʉnbi da nu yʉ jąꞌi him bi päh yʉ́ mbʉi
\p
\v 20 Nɛ manꞌda ram hma bi man ra Jesús nangue yʉ hnini bʉ bi ꞌyøtꞌe xʉn ngu yʉ́n tꞌøtꞌe mixte. Nguetho nu yʉ jąꞌi bʉ, njąmꞌbʉ bi nde bi päh yʉ́ mbʉi, madagueꞌa bi nu yʉ́n tꞌøtꞌe mixte. Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p
\v 21 ―Huɛ̨hi maha ahʉ gyʉ mɛnguhʉ bʉ ra hnini Corazín nɛ ra hnini Betsaida, nguetho nuꞌbʉ xcá øtꞌä yʉn tꞌøtꞌe xcá utꞌahʉ bʉ ja ra hnini Tiro nɛ ra hnini Sidón, xtán du yʉ́ mbʉi nangue ran tsꞌo mí øtꞌʉ nɛ xtí päh yʉ́ mbʉi ʉ.
\v 22 Janangueꞌa nuꞌbʉ bi zøn ra pa din ja ran juąnbi, manꞌda xʉn ʉ tho ran ʉnbi gui nuhʉ xinda gue ʉ ꞌbʉpʉ Tiro nɛpʉ Sidón, bi ꞌyɛ̨mbi.
\v 23 Ngutho ahʉ gyʉ mɛnguhʉ ra hnini Capernaum. Masque guí ɛ̨mhbʉ manꞌda xʉn hɛ̨tsꞌi rá tsꞌɛdi ni hninihʉ xínda gue ʉ miꞌda. Pɛgue hinꞌna, guehma da mba ma juadi ahʉ. Nguetho nuꞌbʉ xcá øtꞌä yʉn tꞌøtꞌe mixte bʉ ra hnini Sodoma tengu dá ørpʉ ja ni hninihʉ, hin xtán guadi nangue ra sibi, nguetho xtím päh yʉ́n ꞌyomfɛ̨ni yʉ mɛngu bʉ, nɛ guextaꞌa di jatꞌa ra hnini ya.
\v 24 Pɛ guehma majuąni dí xi ahʉ, ꞌbʉ bin ja ran juąnbi, manꞌda xʉn ʉ tho ran ʉnbi gui nuhʉ, xínda gue a da nu yʉ mɛngu bʉ ra hnini Sodoma, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ra Jesús i hurpa rá mbʉi nꞌda
\p
\v 25 Nɛ nubʉya nu ra Jesús bin yąui Oją nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Ma Ta i, gra Hmu mahɛ̨tsꞌi, nɛ gra Hmu ua ja ra häi, jamadi ya ngue gá japi him bi bąꞌa ram hma nangue ni tsꞌɛdi ʉ im bɛ̨nsɛ ja yʉ́n ꞌyomfɛ̨nisɛ, pɛ gá japi bi bądi nangueꞌe ʉ i honꞌaꞌi, tengu yʉ tꞌʉhni ngue hin te i pądi.
\v 26 Nɛ gueꞌa gá ꞌyøtꞌe ma Ta i, ngue gueꞌa gá numanhosɛ guí øtꞌe, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús ꞌbʉ min yąui Oją rá Ta.
\p
\v 27 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ jąꞌi bʉya:
\p ―Gätho ꞌbɛꞌa i ja, bi ꞌdacä ma Ta. Nɛ njon da bąqui xʉn ho, hinda høntꞌa ma Ta i pąqui. Nɛ njon da bądi xʉn ho ma Ta, hinda høngdä ngue rá Tsꞌʉntꞌʉgui dí pącä a, nɛ ʉ ngue ma pähä ga japi da bądi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 28-30 Nɛ nuꞌbʉ gá yähmbʉ nɛ gán xømbʉihʉ nangue ꞌbɛꞌa gätho guí øthʉ, ba ɛ̨hmbʉ gui tɛngahʉ, nɛ nugä ga hutꞌa ni mbʉihʉ. Nɛ nuꞌa ra ꞌbɛfi dí ꞌda ahʉ hingui hɛ̨i a, tenguꞌbʉ dí huthʉ ran thuyą dín hyanbahʉ ya. Nɛ nugä dí sɛt ma mbʉi nɛ hinꞌyʉ ran ꞌyɛ̨tsꞌi ma mbʉi, nɛ ga xänꞌnahʉ ngue njabʉ gui ꞌyøthʉ, nɛ ga hutꞌa ni mbʉihʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\c 12
\s Ra Jesús bi ꞌyuti ndaꞌa manꞌda xʉn ho xtá ꞌyøtꞌʉ yʉ fariseo 
\p
\v 1 Nɛ nuꞌa nꞌda ra pa mi ꞌyo a ra Jesús bʉ ja yʉ huąhi.  Nɛcähe dá mbähmbe yʉ́ xädigähe a, ꞌbʉ ra pa ran tsꞌäya.  Dá ndehmɛhe nɛ dá tʉje ꞌda yʉ trigo.  Dá tɛ̨ntꞌ ma ꞌyɛhe ʉ yʉ trigo nɛ dá sahe.
\v 2 Nu yʉ fariseo bi nu ꞌbɛꞌa dá øthe nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jesús:
\p ―Nu ni xädi bi ꞌyøtꞌa hin xtá ꞌyøtꞌe, nguetho bi ꞌyøtꞌa nꞌda ra ꞌbɛfi ra pa ran tsꞌäya, ꞌbʉ mi dʉc yʉ trigo.
\p
\v 3 Nɛ bi dąꞌa ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Ha hin gán nuhʉ bʉ ja ni søcuąhʉ, ngue nɛ a ra David bi mbɛsta a rán tꞌɛ̨di Oją ꞌbʉ mi mbähä ʉ ꞌda, nɛ bin tumanthuhu, má hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa da zi ʉ.
\v 4 Janangueꞌa bi yʉrpʉ ja rá ngu Oją, bi zi ʉ yʉ ꞌbøxthuhmɛ him mi sä da zi ʉ, pɛ høntꞌʉ yʉ mbäją mi si ʉ.  Pɛ hin guí ɛ̨mhbʉ bi ꞌyøtꞌ ra tsꞌoqui ra David, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 5 Uague hin guím bɛ̨mhbʉ ꞌbɛꞌa mam bʉ ja rán tꞌɛ̨di ra Moisés nangue yʉ mbäją ꞌbʉpʉ ja ra niją, ngue nɛꞌbʉ ra pa ran tsꞌäya i øtꞌ yʉ́ ꞌbɛfi.  Pɛ hing ra tsꞌoqui a i øtꞌe, nguetho guepʉ ja ra niją dim pɛfi.
\v 6 Nɛ nugä dí xi ahʉ, manꞌda xʉn hɛ̨tsꞌi ma tsꞌɛdigä xínda gue ra niją, hanja guí ɛ̨mhbʉ bi ꞌyøtꞌ ra tsꞌoqui ma xädigä, bi ꞌyɛ̨mbi. 
\v 7 Pɛ nu ahʉ hin guí pąhmbʉ ꞌbɛꞌa nam bønꞌa im ma bʉ ja rám hman Oją ngue i ɛ̨na:  “Nugä manꞌda dí nde din ja nin huɛ̨catehʉ, xinda gue gui hyohʉ yʉ zuꞌuɛ̨ ngue gui pøscahʉ,” i ɛ̨n Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.  Nuꞌbʉ xquí pąhmbʉ ꞌbɛꞌa nam bønꞌa, hin xcami yąfʉ ʉ hinꞌyʉ yʉ́ tsꞌoqui, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 8 Nɛ nugä guecä dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, drá hmu, nɛ i ja man tꞌɛ̨di ga mangä ꞌbɛꞌa da ꞌyøtꞌ yʉ jąꞌi ra pa ran tsꞌäya, bi ꞌyɛ̨mbi.
\s Nꞌda ranꞌyohʉ ra mbɛdi rá ꞌyɛ bi hocꞌa ra Jesús 
\p
\v 9 Nɛ bi thoh pʉya nɛ bi yʉrpʉ ja ra niją.
\v 10 Nɛ nu yʉ́n sʉihʉ a ra Jesús mi nde xtán dįnba nꞌda ra tsꞌoqui ngue mi sä xtí yąpi, nɛ bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Jesús:
\p ―Ha da zä da mba ma hoqui a ra pa ran tsꞌäya nꞌda ra hyɛ̨nni, uague hinꞌna, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.  Nguetho mí ꞌbʉpʉ nꞌda ran ꞌyohʉ ngue ra mbɛdi rá ꞌyɛ.
\p
\v 11 Nɛ bi dąꞌa ra Jesús:
\p ―Ha i ꞌbʉ a nꞌda ahʉ ngue nuꞌbʉ ni dɛꞌyohʉ da däpʉ ja ra hyąhäi gueꞌbʉ ra pa ran tsꞌäya, ha hin gui jʉxhʉ.
\v 12 Ha má guetꞌa nꞌda ra jąꞌi ngue hin da zä da tꞌørpa ran ho ꞌbʉ ra pa ran tsꞌäya.  Nɛ nuꞌa, manꞌda di muui xinda gue yʉ dɛꞌyo, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 13 Nɛ nubʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Dami juąn ni ꞌyɛ, bi tꞌɛ̨mpꞌa ran ꞌyohʉ.
\p Nɛ bi juąn bʉya.  Nɛ ꞌbex bi gohi xʉn ho tengu manꞌda rá ꞌyɛ xʉn ho.
\v 14 Nɛ nu yʉ fariseo ɛ̨mmɛ bin cuɛ bʉya.  Bi bøm bʉ ja ra niją, bi nyąsɛ ʉ ꞌbɛꞌa dí zä da hyo ra Jesús.
\s Mayaꞌbʉ bi hma ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌa ra Jesús
\p
\v 15 Nɛ nuꞌbʉ mi bɛ̨nꞌa ra Jesús ꞌbɛꞌa mi nde xtá ꞌyørpa ʉ yʉ fariseo, bi bøm bʉ bʉya, bi mba nꞌdanni, nɛ ɛ̨mmɛ xʉn ngu yʉ jąꞌi bi numanho da dɛnthoho.  Nɛ gätho midín hyɛ̨nni bi hocꞌa ra Jesús.
\v 16 Nɛ bi xi ʉ njon da xifi toꞌo a bi hoqui. 
\v 17 Nɛ nuꞌa bi ꞌyøtꞌa ra Jesús ngue njon bi ndepe da xifi, bin thɛui a mi hma mayaꞌbʉ ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨nꞌa ra pøngahyą Isaías:
\q 
\v 18 Nuna guehna ma ꞌyɛ̨hɛgä dá huahni
\q ngue ɛ̨mmɛ didí huɛ̨cä nɛ i hurca ma mbʉi,
\q ga un ma Hogandąhi
\q ngue da xi ʉ i thąnde yʉ́ oją zɛhɛ, nangue ran juąnbi ga øtꞌä ꞌbʉ ran zɛgui ra pa.
\q
\v 19 Nɛ hin din sʉte a nɛ xín dim mbatho, nɛ hingan tsꞌɛdi din yą hapʉ din ꞌyo.
\q 
\v 20 Nɛ nuꞌʉ in ja tenguꞌbʉ ra xithi bi dompꞌ ran dąhi, da xotsꞌi mahønꞌa.
\q Ngutho ʉ in ja tengu nꞌda ra sibi mi tsꞌʉtho da huɛ̨zɛhɛ, di japi ngue da dɛ xʉn ho mahønꞌa, asta gueꞌbʉ bi zøni dim hmu xʉn ho ua ja ra ximhäi, nɛ din jabʉ da ꞌyøtꞌe.
\q 
\v 21 Nɛ gätho yʉ jąꞌi ꞌdahma ꞌdanꞌyo bʉ na yą da dømpꞌ ran ho da ꞌyørpa ʉ, i ɛ̨n Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Isaías mayaꞌbʉ.
\m Gueꞌa bi ma nangue ra Cristo rá Thahni Oją.
\s Bi tꞌɛ̨mbi nꞌyoui rá tsꞌɛdi ra zįthu a ra Jesús 
\p
\v 22 Nɛ nꞌda ran ꞌyohʉ min ꞌyoui ra zįthu nɛ mi xädä nɛ mi gore, bi tsꞌixpʉ ꞌbʉ a ra Jesús, ngue di hoqui.  Nɛ ꞌbexgue bin zø yʉ́ dä, nɛ bi nyą bʉya.
\v 23 Nuꞌʉ gätho bi nu ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌe bi hyonya thoho ʉ, nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Masque guehna mi man ʉ yʉ pøngahyą, ngue rám bomꞌbɛto ra David, ngue rá Thahni Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ yʉ jąꞌi.
\p
\v 24 Nɛ nu yʉ fariseo ꞌbʉ mi ꞌyøde ꞌbɛꞌa i man yʉ jąꞌi, bin cuɛ ʉ, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nuna ran ꞌyohʉ na i høn a thi yʉ zįthu nguetho in ꞌyoui rá tsꞌɛdi a yʉ́ hmu, sä ɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 25-26 Nɛ ꞌbex bi bąꞌa ra Jesús ꞌbɛꞌa mim bɛ̨nꞌʉ yʉ fariseo nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Pɛ him majuąni guí mamhbʉ, nguetho nu ra zįthu hin da zä din sʉsɛhʉ yʉ́m fätsꞌihʉ.  Nuꞌbʉ din sʉsɛ din juasɛ yʉ́ tsꞌɛdi ʉ ꞌbʉ, tenguthoho ꞌbʉ nꞌda ra tsꞌʉtꞌabi din heque nɛ din tunhdʉ ʉ yʉ́m fätsꞌihʉ, di ꞌbɛsɛ yʉ́ tsꞌɛdi ꞌbʉ.  Nɛ ngutho nꞌda ra hnini o gue nꞌda ra ngu ꞌbʉ din heque, pɛ gä dim ꞌbɛ ʉ. 
\v 27 Nuꞌahʉ guí ɛ̨mhbʉ dín ꞌyoꞌbe rá tsꞌɛdi ra zįthu, janangueꞌa i sä dí høn a thi yʉ zįthu, sä guí ɛ̨mhbʉ.  Pɛ xiꞌbʉ da gueꞌa dí øtꞌä, ha in jabʉ ʉ guí xänbahʉ ꞌbʉ i høn a thi yʉ zįthu ʉ.  Nɛ guesɛ ʉ i utꞌahʉ ngue him majuąni a guí mamhbʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 28 Pɛgue rá Hogandąhi Oją dá høn a thi yʉ zįthu nɛ dá utꞌahʉ ngue ya di manda rá tsꞌɛdi Oją ua guí ꞌbʉhmbʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 29 Nɛ tenguthoho nꞌda ran ꞌyohʉ ꞌbʉ i ꞌbʉpʉ ja rá ngu, hin njongui sä da yʉrpʉ ꞌbʉ hinga mꞌbɛtꞌo da mba nthurpi yʉ́ ꞌyɛ, nɛ nuya sä da yʉrpʉ nɛ da hyąspi ꞌbɛꞌa gätho i ja bʉ.  Dín jagä bʉ, him mí sä xcá mispa yʉ zįthu ꞌbʉ hin xcá tąpä ʉ yʉ́ hmu, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 30 Nɛ nuꞌa toꞌo hingui numansugui, man sʉiꞌbe a.  Nɛ nuꞌa toꞌo hingui øtꞌ ma ꞌbɛfi i di japi dim ꞌbɛ ʉ miꞌda, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 31 Janangueꞌa dí xi ahʉ, høntꞌa go má tsꞌoqui nɛ høntꞌa go má tsꞌore da man a nꞌda, i sä da mba ma punbi, pɛ nuꞌbʉ i man ra tsꞌore nangue rá Hogandąhi Oją nꞌda, ya hin da zä da mba ma punbi nꞌda ꞌbʉ.
\v 32 Pɛ dí xi ahʉ, nuꞌbʉ ꞌboꞌo da man ra tsꞌore nanguecä, dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, pɛ i sä da mba ma punbi a.  Pɛ nuꞌa da man ra tsꞌore nangue rá Hogandąhi Oją, pɛ hin jąmꞌbʉ da mba ma punbi a, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ra Jesús bi ma ꞌdaꞌanguui a rá mbʉi nꞌda a rán tꞌøtꞌe nꞌda 
\p
\v 33 ―Pɛ nuꞌbʉ xʉn ho ran tꞌøtꞌe ngue dá høn a thi ʉ yʉ zįthu, ndeꞌbʉ gui numanhojʉ ꞌbʉ, nguetho gui ꞌyɛ̨mfʉ xʉn ho ra za gueꞌbʉ xʉn ho rán dätꞌä.  Pɛ nuꞌbʉ hingui ho yʉ́n dätꞌä gui ꞌyɛ̨mfʉ hingui ho ra za ꞌbʉ.  Nguetho nu yʉ́n dätꞌä i zʉpʉ da bą a nꞌda ndaꞌa ní za a, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 34 Nu ahʉ, tenguꞌbʉ yʉ́ mɛni ahʉ yʉ pozʉ.  Hague dán zä gui mamhbʉ nꞌda ra nde xʉn ho ꞌbʉ xʉn tsꞌotho ahʉ.  Nguetho nuꞌa i yupʉ rá mbʉi nꞌda, gueꞌa i pøn rá nde nꞌda, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ yʉ fariseo.
\v 35 Nuꞌa ran ꞌyohʉ i yuh ran ho rá  mbʉi, høntꞌa xʉn ho im ma, pɛ nuꞌa ran ꞌyohʉ xʉn tsꞌo, høntꞌa im ma, nguetho xʉn yuh ran tsꞌo rá mbʉi.
\v 36 Nɛ dí xi ahʉ ngue nuꞌa ra pa din ja ran juąnbi, gätho yʉ jąꞌi da mba ma juąnbi nangue a him bin ꞌyomfɛ̨ni ꞌbɛꞌa í mba a bi man ʉ.
\v 37 Nɛ nangue yʉm hma gá mamhbʉ dí tsꞌänꞌnahʉ ran ʉnbi ꞌda ahʉ nɛ dí mba ma thøgue ꞌda ahʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ra Jesús nte ma hmɛpya bi ꞌyu ꞌbʉ mi tꞌäp yʉ hmɛpya 
\p
\v 38 Nɛ nubʉya, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ ꞌda ma ngʉrpihe yʉ fariseo nɛ yʉ xänbate niją:
\p ―Gra xänbate, dami ꞌyurcahe nꞌda ra hmɛpya ngueꞌbʉ majuąni Oją bi ꞌdaꞌa ni tsꞌɛdi.
\p
\v 39 Bi dąꞌa ra Jesús:
\p ―Nuꞌʉ xø ꞌuegue nangue Oją nɛ xʉn tsꞌo yʉ́ mbʉi, gueꞌʉ i äh yʉ hmɛpya ʉ.  Pɛ hin da tꞌut yʉ hmɛpya ʉ, pɛ høntꞌa nꞌda ra hmɛpya da tꞌuti, tengu bi ꞌyøtꞌa ra Jonás.
\v 40 Ngue tengu thoho ra Jonás, hyu pa nɛ hyu xui bi ꞌyo bʉ mbo rá foho nꞌda ra dąhuą, nɛ ngutho din jacä guecä dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, hyupa nɛ hyu xui ga o bʉ ꞌbʉ ʉ xʉn du, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\v 41 Nɛ dí xi ahʉ, nuꞌʉ mí ꞌbʉpʉ ra dąhnini Nínive ꞌdarbʉ gam ꞌbähmbʉ ʉ ꞌbʉ bin ja ran juąnbi ꞌbʉ ran zɛgui, nɛ da ꞌyutꞌahʉ i ja ni tsꞌoquihʉ.  Nguetho nuꞌʉ ꞌbex bi päh yʉ́ mbʉi ꞌbʉ mí ꞌyø a bi man a ra Jonás, pɛ nu ahʉ xø hin guín nde gui päh ni mbʉihʉ nangueꞌa dí mangä.  Nɛ nugä, manꞌda xʉn hɛ̨tsꞌi ma tsꞌɛdi xinda gue ra Jonás, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 42 Nɛꞌa ra xisu min tsꞌʉtꞌabi bʉ Sur, ꞌdarbʉ gam ꞌbähmbʉ a ꞌbʉ bin ja ran juąnbi ꞌbʉ ran zɛgui.  Nɛ da ꞌyutꞌahʉ ngue i ja ni tsꞌoquihʉ.  Nguetho nuꞌa yatho bá ɛ̨hɛ ngue mi nde da ꞌyø a ꞌbɛꞌa bi man a ra tsꞌʉtꞌabi Salomón nangue ran ꞌyomfɛ̨ni bi un Oją, pɛ nuꞌahʉ hin guí nde gui ꞌyøhmbʉ a dím mangä.  Pɛ nugä manꞌda i ja rá tsꞌɛdi mam hmangä xinda gue ra Salomón, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ fariseo a ra Jesús.
\s Nu rá mbʉi nꞌda da yʉtꞌ ra zįthu mahønꞌa ꞌbʉ hin da bɛ̨n Oją 
\p
\v 43 ―Pɛ nuꞌa ran tsꞌo guidí hohʉ, din ja ahʉ tengu bi ꞌyøtꞌa nꞌda ra jąꞌi min ꞌyoui nꞌda ra zįthu.  Nɛ bi bøn a ra zįthu, bin ꞌyo bʉ ja ra ꞌyonhäi, mí honi hapʉ din säya pɛ him bi dįni hapʉ din säya.  Nɛ bi mbeng bʉ ja rá mbʉi ra jąꞌi bʉ bá nɛtsꞌi.
\v 44 “Manꞌda xʉn ho ꞌbʉ ga peng bʉ bá nɛtsꞌi,” bi ꞌyɛ̨nsɛ a ra zįthu.  Nɛ nuꞌbʉ mi mbeng bʉya, bi zøm bʉ ja rá mbʉi a ra jąꞌi mahønꞌa, nɛ bi nu tenguꞌbʉ nꞌda ra ngu ngue mán joqui bʉ rá mbʉi, nɛ njom mí ꞌbʉpʉ nguetho him bin ząm bʉ rám hman Oją.
\v 45 Nɛ xø bi mba bʉya bá si mí yoto yʉ́ minzįthuhʉ ngue manꞌda ɛ̨mmɛ xʉn tsꞌo i øtꞌe, nɛ bi yʉrpʉ, bin säya bʉ rá mbʉi a ra jąꞌi.  Nɛ manꞌda ɛ̨mmɛ xʉn tsꞌo bi ꞌyøtꞌa ra jąꞌi bʉya.  Nɛ gan jahʉ bʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ jąꞌi a ra Jesús.
\s Ndaꞌa ʉ i din cuhʉ ra Jesús 
\p
\v 46 Nɛ nu ra Jesús mi yąhʉ yʉ jąꞌi ꞌbʉ mi zøm bʉ a rá mbe nɛ yʉ́n ꞌyohʉ.  Bi zøm bʉ ja ra ngu mí ꞌbʉi.  Pɛ him bi yʉrpʉ, bim ꞌbätho bʉ thi, mi nde xtín yąui a rá tsꞌʉntꞌʉ.
\v 47 Nɛ nuꞌʉ ꞌda bʉya bi xi a ra Jesús:
\p ―I ꞌbäcua thi ni mbe nɛ nin ꞌyohʉ, nɛ in nde gan yąhʉ ꞌna, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Jesús.
\p
\v 48 Nɛ bi dą a ra Jesús:
\p ―Ga xi ahʉ toꞌo a ma mbe nɛ toꞌo ʉ man ꞌyohʉ.
\p
\v 49 Nɛ bi ꞌyutꞌʉ yʉ́ xädi bʉya:
\p ―I ꞌbʉcua ya ma mbe nɛ ma cu, bi ꞌyɛ̨na.
\v 50 Nguetho høntꞌa go toꞌo i øtꞌ rá pähä ma Ta bí ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi, gue ʉ man ꞌyohʉ ʉ, nɛ gueꞌʉ man ju ʉ, nɛ gueꞌʉ ma mbe ʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\c 13
\s Rán tꞌuti ra mbomhmudä 
\p
\v 1 Nɛ nubʉya bi bønꞌa ra Jesús bʉ ja ra ngu mí ꞌbʉi, nɛ bi mba nín hupʉ ja ra ndendeją.
\v 2 Nɛ ɛ̨mmɛ bim pɛti bʉ yʉ jąꞌi, janangueꞌa nu ra Jesús bi ndexpʉ ja nꞌda ra mbosa nɛ bi hyu bʉ.  Pɛ hingui ꞌyo a ra mbosa, bá copʉ ndenthe.
\v 3 Nɛ bi xänba ʉ yʉ jąꞌi, bi xi i ꞌda yʉn tꞌuti.  Nɛ nuꞌa nꞌda ran tꞌuti bi mam bʉ, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nꞌda ra mbomhmudä bi mba bʉ huąhi.
\v 4 Nɛ nuꞌbʉ mi mbon yʉ hmudä, nuꞌʉ ꞌda bi zo bʉ ja ra ꞌyu, nɛ bá ɛ̨h yʉ doja bi za ʉ.
\v 5 Nɛ nu miꞌda yʉ hmudä bi zo bʉ ja yʉ ꞌbodo, ꞌbexgue bi bøtsꞌe nguetho hingui pidi ra häi.
\v 6 Pɛ nuꞌbʉ mambá pøx ra hyadi ꞌbexgue bi ꞌyotꞌʉ nguetho him mi ja yʉ ꞌyʉ xʉn ho.
\v 7 Nɛ nu miꞌda yʉ hmudä bʉya bi zo bʉ ja yʉ ꞌboꞌuįni, nɛ bi bøxꞌʉ yʉ hmudä. Pɛ nuꞌbʉ min te yʉ ꞌuįni bʉya bi goꞌmi, nɛ bim ꞌbɛdi.
\v 8 Pɛ nuꞌʉ ꞌda bi zo bʉ ja ra hogahäi, nɛ bin ja xʉn ho ʉ.  Nu ꞌda bi ndøꞌa nꞌda ciɛnto, nɛ nuꞌʉ ꞌda bi ndøꞌi hyąte, nɛ ꞌdäte ma ꞌdɛtꞌa bi ndø ʉ ꞌda.
\v 9 Pɛ nuꞌbʉ i ja ni zaguhʉ, dami jamansu ꞌbɛꞌa dí xi ahʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ jąꞌi a ra Jesús.
\s I änꞌdʉ yʉ́ xädi ra Jesús hanja i xih yʉn tꞌuti yʉ jąꞌi 
\p
\v 10 Nɛ dá xihmbe ra Jesús bʉya, dá ɛ̨mfe:
\p ―Hanja gní xänba yʉn tꞌuti yʉ jąꞌi, nɛ hingui pą ʉ ꞌbɛꞌa nam bøn ʉ, dá ɛ̨mfe.
\p
\v 11 Nɛ nu ra Jesús bi dąrcahe bʉya, nɛ bi ꞌyɛ̨nje:
\p ―Nu ahʉ bin ja ahʉ gá pąhmbʉ a njom mi pąh mamꞌbɛtꞌo ꞌbɛpʉ ní manda rá tsꞌɛdi Oją, pɛ nuꞌʉ miꞌda, him bin japi da bądi, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\v 12 Nɛ tengu thoho a ram hma i ɛ̨na:  “Nuꞌa i ja, manꞌda xʉn ngu din tꞌunni, nɛ nuꞌa zi tsꞌʉtho i ja, nɛꞌa i ja da thąnba a,” gan jahʉ bʉ.  Nuꞌʉ i honi da bądi, manꞌda xʉn ngu da bądi.  Pɛ nangue ʉ hingui honi da bądi, nɛ a zi tsꞌʉ mi pądi da thąnba ʉ.
\v 13 Janangueꞌa yʉn tꞌuti thoho dí xi ʉ, nguetho i øde pɛ ɛ̨na gueꞌbʉ him bi ꞌyøde, nɛ i nu pɛ tengutho ꞌbʉ hin te xtá nu; him bi yʉtꞌ yʉ́ mbʉi a dá xifi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 14 Nɛ majuąni i manꞌa ra pøngahyą Isaías nangue ʉ ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨nꞌa:
\q Gui ꞌyøhmbʉ pɛ hin gui pąhmbʉ ꞌbɛꞌa gá ꞌyøhmbʉ.
\q Nɛ gui nuhʉ pɛ hin gui pąhmbʉ ꞌbɛꞌa nám bønꞌa guin nuhʉ.
\q 
\v 15 Nguetho nu ni mbʉihʉ ɛ̨mmɛ xʉm mɛ̨tho,
\q nɛ njąmꞌbʉ gui ꞌyøhmbʉ, tenguꞌbʉ njotꞌi ni guhʉ,
\q nɛ njąmꞌbʉ gui nuhʉ, tenguꞌbʉ guidí tsꞌąntꞌ ni dähʉ,
\q nɛ hin jąmꞌbʉ i sä da bɛ̨n ni mbʉihʉ ngue dim pädi nangue ran tsꞌo, ngue ga nyąn ahʉ,
\m i ɛ̨n Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra pøngahyą Isaías ꞌbʉ mayaꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús. 
\p
\v 16 Pɛ nuꞌahʉ mająpi ahʉ nguetho i nu ni dähʉ nɛ i øh ni guhʉ, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\v 17 Majuąni dí xi ahʉ ɛ̨mmɛ xʉn ngu yʉ́ pøngahyą Oją nɛ xʉn ngu yʉ jąꞌi ngue ꞌdatꞌ Oją mim bɛ̨ni, mí nde xtá nuna gätho guí nuhʉ ya, pɛ him bi zä bi nu; nɛ ɛ̨mmɛ mí nde xtá ꞌyøhna guí øhmbʉ ya, pɛ him bi zä bi ꞌyøde, nguetho him mí zøn ra ora xtám bądi, bi ꞌyɛ̨ngähe dyʉ xädigähe ra Jesús.
\s ꞌBɛꞌa rán thɛui a ran tꞌuti ra mbomhmudä 
\p
\v 18 ―Nɛ nuya ga xi ahʉ ꞌbɛꞌa nam bønꞌa rán tꞌuti a ra mbomhmudä, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\v 19 Nɛ nuꞌa toꞌo bi sih ram hma ngue di manda ua rá tsꞌɛdi Oją, nɛ him bi bądi ꞌbɛꞌa nam bønꞌa, in ja tengu ʉ yʉ hmudä bi zo bʉ ja ra ꞌyu, nɛ ꞌbex bá ɛ̨ꞌa ra zįthu bi hyąx a ra hmudä bi thupʉ ja yʉ́ mbʉi ʉ.
\v 20 Nɛ nuꞌʉ yʉ hmudä bi zo bʉ ja yʉ do, tenguꞌbʉ nꞌda ra jąꞌi ɛ̨mmɛ di johya ꞌbʉ ja bi ꞌyø a ram hma, pɛ maxøtsꞌe thoho.
\v 21 Nɛ hinga gätho mbo yʉ́ mbʉi, nguetho hinꞌyʉ yʉ́ ꞌyʉ xʉn ho, nɛ go zi tsꞌʉ din ʉnbi nangue a ram hma, ꞌbexgue da ꞌuegue.
\v 22 Nɛ nuꞌa ra hmudä dá xi ahʉ bi zo bʉ ja yʉ ꞌuįni, nam bøni tengu nꞌda ra jąꞌi bi ꞌyø a ram hma, pɛ høntꞌa ɛ̨mmɛ im bɛ̨n ra ximhäi nɛ ra mbɛti ngue i hätꞌi, janangueꞌa bi japi bim ꞌbɛ a nɛ    hin te bin ja rá ꞌbɛfi Oją nangueꞌa ra jąꞌi tengu a.
\v 23 Pɛ nuꞌa ra hmudä dá ma ngue bi zo bʉ ja ra hogahäi, nam bøni tengu ʉ i ømanho a ram hma nɛ i pądi ꞌbɛꞌa yʉ́n thɛhʉ a, nɛ din te xʉn ho ʉ nɛ da ndøgue tengutho yʉ hmudä, ngue nuꞌʉ ꞌda bi ndøꞌa nꞌda ciɛnto, nɛꞌʉ ꞌda bi ndø a hyąte, nɛ ʉ ꞌda bi ndø a ꞌdäte ma ꞌdɛtꞌa.
\s Rán tꞌuti ra hmudä xʉn ho nɛ a hingui ho
\p
\v 24 Nɛ nu ra Jesús bʉya bi xih miꞌda yʉn tꞌuti ʉ yʉ jąꞌi, nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Nuꞌbʉ bi ꞌyøtꞌ ran tsꞌʉtꞌabi Oją, in ja tengutho ꞌbʉ nꞌda ra jąꞌi bi du a nꞌda yʉ hmudä xʉn ho bʉ ja rá huąhi.
\v 25 Pɛ nuꞌbʉ mín xui nɛ gätho bin ąha, bi mba a rán sʉiui nɛ ꞌdarbʉ bi duhmi a nꞌda yʉ hmudä hingui ho bʉ ja rá huąhi, nɛ bi mba bʉya.
\v 26 Nɛ nuꞌbʉ mí bøx bʉya, bi bøxꞌʉ xʉn ho nɛ ʉ hingui ho, ꞌdarbʉ bi bøtsꞌe.
\v 27 Nɛ nuꞌʉ yʉ́ ꞌyɛ̨hɛ bʉya bi mba bi xi ʉ yʉ́ hmu:  “Nu yʉ hmudä gá tupʉ ja ra huąhi, xʉn ho ꞌbʉ gmi tuhu, hapʉ bi nɛqui ʉ yʉ hmudä hingui ho,” bi ꞌyɛ̨mbi.
\v 28 Nɛ nu ʉ yʉ́ hmu bʉya bi ꞌyɛ̨mbi:  “Nɛ masque nꞌda man sʉiꞌbe bá ɛ̨hɛ bi tsꞌonga ma huąhi,” bi ꞌyɛ̨na.  “Ha ga xathʉ ʉ yʉ paxi hingui ho,” bi ꞌyɛ̨nꞌʉ yʉ́ ꞌyɛ̨hɛ bʉya.
\v 29 Nɛ nu yʉ́ hmu bi ꞌyɛ̨mbi: “Hinꞌna, hin da zä gui mbähä gui xathʉ ʉ yʉ paxi hingui ho, nguetho xøhma tsꞌʉrpʉ thoho nɛ ʉ xʉn ho gui xathʉ.
\v 30 Manꞌda xʉn ho gui hyɛthohʉ ꞌdarpʉ din te, ja gueꞌbʉ bin ja ran sofo.  Nɛ nubʉya ga xi ʉ yʉ mbɛfi ngue nuꞌʉ hingui ho di pɛti nɛ da ꞌyudi, nɛ nu ʉ xʉn ho bʉya da mbɛꞌtsꞌ bʉ ja ma ngu,” bi ꞌyɛ̨n ʉ yʉ́ hmu, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p Nɛ guehna manꞌda ran tꞌuti bi mam ꞌbʉ mi xi ʉ yʉ jąꞌi.
\s Rán tꞌuti rá hmudä ra mostaza 
\p
\v 31 Nɛ manꞌda ran tꞌuti bi manꞌa ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nɛ tengu nꞌda rá hmudä ra mostaza bi dupʉ ja rá huąhi nꞌda ra jąꞌi.  Nɛ zi tsꞌʉtho a, ɛ̨mmɛ manꞌda zi tsꞌʉ xínda gue ʉ miꞌda yʉ hmudä.
\v 32 Pɛ nuꞌbʉ bin te nɛ manꞌda xʉn ndoho bʉ ni nɛqui, madagueꞌbʉ ra cꞌani thoho, pɛ i te tenguꞌbʉ nꞌda ra za guepʉ da zä da ꞌyøtꞌ yʉ́ ꞌbafi yʉ doja bʉ ja yʉ́ ꞌyɛ.  In jabʉ rá tsꞌɛdi Oją bʉ ni nɛqui ngue di manda ua, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Rán tꞌuti rá íxi ra hocjʉni
\p
\v 33 Nɛ manꞌda ran tꞌuti bi ma ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nɛ tengu ra íxi ꞌbʉ din japꞌa ra hocjʉni, nɛ gätho bi nden a ra jʉni bʉya.  In jabʉ rá tsꞌɛdi Oją bʉ ni nɛqui ngue di manda ua, bi ꞌyɛ̨na.
\s Mayaꞌbʉ bi tsꞌänni da man yʉn tꞌuti a ra Jesús 
\p
\v 34 Nɛ ngubʉ bi ꞌyøtꞌa ra Jesús, høntꞌʉ yʉn tꞌuti bi ꞌyutꞌʉ yʉ jąꞌi ꞌbʉ mi xänbi.
\v 35 Nɛ gueꞌa bi manꞌa ra pøngahyą mayaꞌbʉ ngue din ja ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨na:
\q Ga utä yʉ jąꞌi yʉn tꞌuti,
\q Ga xänba a njon mi pądi asta gueꞌbʉ go mi mbʉh ra ximhäi,
\m i ɛ̨n Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Isaías ꞌbʉ mim pøngahyą.
\s ꞌBɛꞌa rán thɛui a rán tꞌuti ra hmudä xʉn ho nɛꞌa hingui ho
\p
\v 36 Nɛ nubʉya bi xi ʉ yʉ jąꞌi a ra Jesús ngue da mbengui.  Nɛ nuꞌbʉ gätho mí mba ʉ, bi mba ra Jesús bʉ ja ra ngu.  Nɛ dá tɛndähe bʉya.  Nɛ nuꞌbʉ mí hyupʉ ja a ra ngu, dá änhde:
\p ―Dami xije tsꞌʉ ꞌbɛꞌa nam bønꞌa ran tꞌuti gá ma nangue ra hmudä hingui ho bi dupʉ rá huąhi a ran ꞌyohʉ, dá ɛ̨mfe.
\p
\v 37 Nɛ bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús bʉya:
\p ―Nuꞌa nam bøni ngue yʉ hmudä xʉn ho ʉ dí tucä, guecä dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi.
\v 38 Nɛ nu a ra huąhi nam bøni gueꞌa ra ximhäi.  Nɛ nuꞌa ra hogahmudä nam bøni gueꞌʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją ʉ.  Nɛ nuꞌa ra hmudä hingui ho nam bøni yʉ jąꞌi ngue rá mbɛti ra zįthu.
\v 39 Nɛ nu a rán sʉiui a rá mbɛti ra huąhi ngue bi dupʉ yʉ hmudä hingui ho, gueꞌa ra zįthu a.  Nɛ nuꞌa ran sofo nam bøni rán zɛgui ra pa.  Nɛ nuꞌʉ yʉ mbɛfi da xoqui nam bøni ngue yʉ́m ꞌbɛhni Oją mahɛ̨tsꞌi.
\v 40 Nɛ tengu thoho ʉ yʉ hmudä bi bøtsꞌe ngue hingui ho nɛ bi mba ma muntsꞌi nɛ  bi mba ntꞌudi, din ja bʉ ꞌbʉ ran zɛgui ra pa.
\v 41 Nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, ꞌbʉ rán zɛgui ra pa ga pɛnꞌdʉ mam ꞌbɛhni di pɛti gätho nangu yʉ jąꞌi ra ximhäi.  Nɛ gätho ʉ bi ꞌyøtꞌ ran tsꞌo da thøn a thi, nɛ ʉ gätho midí parpa yʉ́ mijąꞌihʉ da ꞌyøtꞌ yʉ tsꞌoqui.
\v 42 Nɛ da thøspʉ ja ra sibi njąmꞌbʉ i huɛ̨tꞌi, guepʉ din zoni nɛ din guxtꞌ yʉ́ tsꞌi bʉ.
\v 43 Nɛ nubʉya, nuꞌʉ toꞌo i øtꞌ rá pähä Oją, di nɛc thoho tengu ra hyadi bʉ di manda rá tsꞌɛdi ma Tahʉ mahɛ̨tsꞌi.  Toꞌo gätho ja yʉ́ zagu, di jamansu a dím mangä ya, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\s Rán tꞌuti a ra mbɛti man tꞌągui
\p
\v 44 Nɛ manꞌda ran tꞌuti bi manꞌa ra Jesús, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nu nꞌda ran ꞌyohʉ bi dįnꞌa nꞌda ra mbɛti bʉ mbo ra häi ngue ɛ̨mmɛ di muui a.  Nɛ bi gärpʉ mahønꞌa.  Nɛ midí johya, nɛ bi mba bʉya da mbä ꞌbɛꞌa gätho mi pɛꞌtsꞌi guepʉ bi zä bi dänꞌa ra xɛqui a guepʉ bi dįnꞌa di muui, ngue mi pądi manꞌda da dąpi bʉ.  Nɛ din jabʉ gui ꞌyøthʉ ngue ɛ̨mmɛ gui hyomhbʉ ngue di manda rá tsꞌɛdi Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Rán tꞌuti a ra do ɛ̨mmɛ di muui xʉm hmadi
\p
\v 45 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nu nꞌda ra pøhø ngue mi honi da dän yʉ do i thįm bʉ mbo ra dehe xʉm hmadi di muui.
\v 46 Nɛ nuꞌbʉ mí dįn a nꞌda manꞌda mahotho xinda gueꞌʉ gä min nu mamꞌbɛtꞌo, bi mbä ꞌbɛꞌa gätho mí pɛꞌtsꞌi nɛ bi dänꞌa ɛ̨mmɛ mahotho bʉya.  Nɛ din jabʉ gui ꞌyøthʉ ngue ɛ̨mmɛ gui hyomhbʉ ngue di manda rá tsꞌɛdi Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús. 
\s Rán tꞌuti nꞌda ra xitꞌą án tꞌɛi bʉ ja ra dądądehe
\p
\v 47 Nɛ manꞌda bi manꞌa ra Jesús, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nuꞌa ní ꞌyøtꞌ ran tsꞌʉtꞌabi Oją, in ja tengu nꞌda ra xitꞌą ngue i pa ntꞌɛi bʉ ja ra dądądehe, nɛ i thɛ høntꞌa go ní huą i ꞌbʉpʉ mbo ra dehe.
\v 48 Nɛ nuꞌbʉ ya bi yuꞌa yʉ́ xitꞌą yʉ mbahuą, da gʉx bʉya, da mba nín hupʉ ja ra ndenthe nɛ da huanꞌdʉ yʉ huą xʉn ho da ꞌyʉrpʉ ja yʉ́ ꞌbøtsꞌe nɛ nuꞌʉ hingui ho bʉya di bʉntꞌi.
\v 49-50 Nɛ din jabʉ ꞌbʉ rán zɛgui ra pa, ꞌdarbʉ dim ꞌbähmbʉ ʉ yʉ tsꞌomꞌbäi ʉ xʉn ho bi ꞌyøtꞌe.  Nɛ nu yʉ́m ꞌbɛhni Oją mahɛ̨tsꞌi da huanꞌdʉ yʉ tsꞌomꞌbäi nɛ da ꞌyɛntpʉ ja ra sibi njąmꞌbʉ i huɛ̨tꞌi, nguepʉ din zom bʉ ʉ nɛ din guxt pʉ yʉ́ tsꞌi, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\s Mahyoni a mi pɛzɛhɛ nɛꞌa xø bi dįm maꞌdaꞌyo
\p
\v 51 Nɛ nuꞌa ra Jesús bʉya bi ꞌyɛ̨ngähe yʉ́ xädigähe:
\p ―Ha guí pąhmbʉ a dí xi ahʉ ya.
\p ―Hąha, ma Hmu, ya dí pąhmbe a guím ma, dá ɛ̨mbähe a.
\p
\v 52 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨ngähe bʉya:
\p ―Nuꞌʉ midín xäh ram hma mayaꞌbʉ, nɛ a ram hma maꞌdaꞌyo da hyumbi din xädi, ngue ꞌbɛpʉ ní manda rá tsꞌɛdi Oją, hin te di ꞌbɛh rán xädi ʉ bʉya, nɛ da zä da xänba ʉ miꞌda.  Din ja tenguꞌbʉ nꞌda ra jąꞌi i ja ꞌbɛꞌa i pɛꞌtsꞌi ngue gä mahyoni.  Nɛꞌa bi zocpa yʉ́m  bombøta nɛꞌa bi dįnsɛ.  Janangueꞌa hin te di ꞌbɛ ʉ ꞌbʉpʉ ja rá ngu, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\s Yʉ mɛngu bʉ rá hnini zɛhɛ him bi ꞌyɛ̨cꞌyɛi rá tsꞌɛdi ra Jesús 
\p
\v 53 Nɛ nuꞌbʉ mi guaꞌa bi man ra Jesús bʉya bi bøm bʉ.
\v 54 Nɛ bi mba bʉ rá hnini zɛhɛ ngue Nazaret.  Nɛ bin xäpʉ ja ra niją, nɛ nu yʉ jąꞌi bʉya bi hyonya thoho ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌa, nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Hapʉ bí hyą rán ꞌyomfɛ̨ni na, ngue da zä da ꞌyøtꞌa i øtꞌe.
\v 55 Ha hinga guehna rá tsꞌʉntꞌʉ ra yaxi na, ngue i ꞌbʉcua rá mbe í María.  Nɛ nu yʉ́n ꞌyohʉ ra Jacobo nɛ ra José nɛ ra Simón nɛ ra Judas.
\v 56 Nɛ ʉ yʉ́n ju dí ꞌbʉhmbʉ ua.  Pɛ hapʉ bí hyą a ran ꞌyomfɛ̨ni na, bi ꞌyɛ̨n ʉ yʉ́  mɛnguhʉ.
\v 57 Nɛ him bi numanho a ra Jesús.  Pɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Gätho yʉ jąꞌi in jabʉ.  Nubʉ ja yʉ́ hnini zɛhɛ hin da hnumanho nꞌda rá pøngahyą Oją, xínga gueꞌʉ i ꞌbʉpʉ rá ngu da numanho, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 58 Janangueꞌa hingui ngu yʉn tꞌøtꞌe mixte bi ꞌyørpʉ, ngue him bi ꞌyɛ̨cꞌyɛi ʉ ꞌbʉpʉ.
\c 14
\s Ra Xuua Nxixyą bi thɛcpa rá ꞌyʉga 
\p
\v 1 Nɛ min tsꞌʉtꞌabi bʉ ra xɛqui Galilea a ra Herodes.  Nɛ nuꞌbʉ mi sifi ꞌbɛꞌa gä bi ꞌyøtꞌa ra Jesús ꞌbʉ min ꞌyo bʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa:
\p
\v 2 ―Masque ra Xuua Nxixyą a, bi dąmbɛ̨ni bʉ ꞌbʉ ʉ xʉn du, janangueꞌa i ja rá tsꞌɛdi xʉn ho i øtꞌ yʉn tꞌøtꞌe mixte, bi ꞌyɛ̨m bʉya.
\p
\v 3-5 Nguetho guesɛ a ra Herodes bi hyo a ra Xuua Nxixyą.  Bin cuɛ a ra Herodes ꞌbʉ mi sifi ngue hingui ho a bi ꞌyøtꞌe ngue bi zinsɛ a rá ꞌbɛpo, nuꞌa ra xisu mi ꞌbʉhmi a ra Felipe ꞌbʉ mi sinꞌa ra Herodes.  Nɛ nuꞌa ra xisu, ra Herodías a.  Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Xuua:  “Hingui ho gá ꞌyøtꞌe ngue gá sinba rá xisu a nin ꞌyohʉ,” bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Herodes.  Bin cuɛtho ra Herodes bʉya bi gotꞌa fädi a ra Xuua nɛ bi manda dí tuꞌtꞌi con yʉ cadena.  Nɛ mim bɛ̨ni xta hyo a ra Xuua, pɛ him bi hyo nguetho mi su din cuɛ yʉ jąꞌi, ngue nu yʉ jąꞌi mi pądi rá pøngahyą Oją a ra Xuua.
\v 6 Pɛ nuꞌbʉ mi zøn ra pa bin ja rá ngopa a ra Herodes ꞌbʉ mi dät ra jɛya mahønꞌa, bi ꞌyøtꞌa nꞌda ran tsꞌihmɛ nɛ bin nɛ a rá tꞌįxu a ra Herodías.  Nɛ bi numanho a ra Herodes a ran hnɛi bi ꞌyøtꞌ bʉya.
\v 7 Nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra hmute:  “Dami ꞌyädi ꞌbɛꞌa gätho guí nde gui ꞌyäqui.  Majuąni dí xi i, ga ꞌda i ꞌbɛꞌa gätho gui ꞌyäqui,” bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Herodes.
\v 8 Nɛ nuꞌa ra hmute bʉya bi ꞌyä a rá yą ra Xuua Nxixyą ngue di o ra mbohi, nguetho gueꞌa xí xi a rá mbe a da ꞌyäpꞌa.
\p
\v 9 Nɛ bi du rá mbʉi a ra Herodes bʉya, him mi ndehma da hyo a ra Xuua, pɛ hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa sä da ꞌyøtꞌe nguetho ya xí xifi di unni ꞌbɛꞌa gä da ꞌyäpi, nɛ ya xí ꞌyøh yʉ jąꞌi di unni ꞌbɛꞌa gätho da ꞌyäpi.
\v 10 Nɛ bi manda bʉya ngue da mba ba thɛcpa rá yą ra Xuua Nxixyą bʉ ja ra fädi, nɛ ba jätꞌa nꞌda ra mbohi din tꞌunꞌna ra hmute.
\v 11 Nɛ nuꞌbʉ min tꞌunni bi dɛn a ra mbohi bi unꞌna rá mbe bʉya.
\p
\v 12 Nɛ nu yʉ́ xädi ra Xuua bʉya, bá tunba a rá ngøcꞌyɛi bʉ ja ra fädi, bi ꞌyägui.  Nɛ bi mba bʉya bá xi a ra Jesús ngue ya bi du ra Xuua.
\s Bi ꞌuįnꞌi cʉtꞌa mahuąhi yʉn ꞌyohʉ ra Jesús 
\p
\v 13 Nɛ nu ra Jesús ꞌbʉ mí ꞌyøde bi du ra Xuua, 
ꞌbex dá mbähmbe dá huhe bʉ ja ra mbosa mí nde xcá sømhbe bʉ ꞌdanguadi, mi ɛ̨na xcám ꞌbʉsɛhe nꞌda zi ora.  Pɛ nuꞌbʉ mi pą ʉ yʉ jąꞌi ngue dá mbähmbe bʉ a ra Jesús, nɛ ʉ bá nɛxpʉ ja yʉ́ hnini bi dɛngähe, bin ꞌyogua thoho gätho bʉ ja rá nyąni a ra dądehe.
\v 14 Nɛ nuꞌbʉ má cąhmbe bʉ ja ra mbosa a ra Jesús, xʉn ngu ʉ yʉ jąꞌi xí zøm bʉ.  Nɛ ɛ̨mmɛ bi huɛ̨cꞌʉ bʉya nɛ bi hoqui høntꞌa go toꞌo mí ʉ.  
\v 15 Nɛ nuꞌbʉ min de bʉya dá ɛ̨mbähe a ra Hmu:
\p ―Ya bin de ya, nɛ njongui ꞌbʉcua ja ra xɛqui ua, dami xih yʉ jąꞌi da mba bʉ ja yʉ hnini nɛ da däm bʉ ꞌbɛꞌa da zi, dá ɛ̨mbähe a.
\p
\v 16 Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Pɛ hingui jatho da mba, pɛ guesɛ ahʉ dami ꞌuįmhbʉ, bi ꞌyɛ̨ngähe.
\p
\v 17 Nɛ dá thąhmbe bʉya:
\p ―Pɛ hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa da zi, nɛ høntꞌi cʉtꞌa yʉ hmɛ i ja ua nɛ yoho yʉ huą, dá ɛ̨mfe bʉya.
\p
\v 18 ―Bá cʉhʉ ua, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 19 Nɛ bi xih yʉ jąꞌi ngue din säya bʉ ja yʉ tꞌɛi, nɛ bi hyąn ʉ cʉtꞌa yʉ hmɛ nɛ yoho yʉ huą.  Bi ndøsꞌ mahɛ̨tsꞌi nɛ bi ꞌyäp rán jąpi Oją, nɛ bi xɛm bʉya nɛ bi ꞌdacähe dá darpähe yʉ jąꞌi.
\v 20 Gätho bin sihmɛ ʉ yʉ jąꞌi nɛ bin niyą nɛ bi bong miꞌda yʉ xɛqui bi yuꞌi ꞌdɛꞌma yoho yʉ ꞌbøtsꞌe.
\v 21 Nɛ nuꞌʉ gätho bin sihmɛ í juaꞌi cʉtꞌa mahuąhi ʉ yʉn ꞌyohʉ, nɛ hin njon bi mbeh yʉ xisu xinga gue yʉ tꞌʉhni.
\s Bin ꞌyo maxøtsꞌe ra dądehe a ra Jesús 
\p
\v 22 Nɛ nubʉya, bi xije ga mbähmbe ngue ga ꞌdaxhe ra dądehe mahønꞌa.  Dá huhe a ra mbosa dá mbähmbe bʉya.  Go bi gosɛ bʉ a ra Jesús, bin ꞌyɛ̨hmbʉ yʉ jąꞌi.
\v 23 Nɛ nuꞌbʉ mi mba ʉ yʉ jąꞌi bi ndezɛhɛ bʉ ja ra nyuni nɛ bi nyąui bʉ Oją.  Bá hazɛhɛ bʉ a.
\v 24 Nɛ nuꞌbʉ má mbähmbe ngue dá huhe ra mbosa, ꞌbʉ mi zøm made ra dehe, bi zɛh ran dąhi nɛ ɛ̨mmɛ bin ja yʉ tꞌøthe, nɛ tsꞌɛdi midí cosꞌa ra mbosa.  
\v 25 Nɛ nuꞌbʉ ya mbɛ mí tsꞌʉtho da hyatsꞌi, nɛ ꞌyo a ra Jesús bʉ maxøtsꞌe ra dehe ngue da zʉꞌa ra mbosa.
\v 26 Nɛ nuꞌbʉ mambá ɛ̨pʉ ra Jesús, nɛ i ꞌyo bʉ maxøtsꞌe ra dehe dá handähe bʉya, ba ɛ̨pʉ nɛ hin dí pąhmbe ngue gueꞌa.  Ɛ̨mmɛ dán suhe nɛ dá mbahmbe:
\p ―Ba ɛ̨hnʉ nꞌda ra ánima, dá ɛ̨mhbe.
\p
\v 27 Nɛ bi dąrcähe a ra Jesús:
\p ―Dami hyuthʉ nzambʉi, o guín suhʉ, guecä, bi ꞌyɛ̨ngähe.
\p
\v 28 Nɛ bi dątꞌa ra Pedro bʉya:
\p ―Nuꞌbʉ gueꞌe ma Hmu i, dami jaqui nɛcä dan ꞌyo maxøtsꞌe ra dehe nɛ ga søm bʉ guí ꞌbäi, bi ꞌyɛ̨nꞌa.
\p
\v 29 ―Ba ɛ̨cua, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Pedro bʉya.
\p Nɛ nuꞌa ra Pedro bʉya bi gąpʉ ja ra mbosa nɛ bi dʉꞌmi bin ꞌyo maxøtsꞌe ra dehe ngue in nde da zøm bʉ bí ꞌbä a ra Jesús.
\v 30 Pɛ bi nu ngue ɛ̨mmɛ ntsꞌɛdi ran dąhi nɛ ꞌbex bin su bʉya, nɛ bi dʉꞌmi bi dontꞌa mbonthe.  Nɛ ntsꞌɛdi bi mbah pʉya:
\p ―Ma Hmu, dami yąngui, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 31 Nɛ ꞌbex bi bɛndba rá ꞌyɛ a ra Jesús bʉya.
\p ―Hanja tsꞌʉtho guí ɛ̨cꞌyɛi ngue i ja ma tsꞌɛdi nɛ ꞌbexgue gá su ꞌbɛꞌa gán nu, bi ꞌyɛ̨mpꞌa rá hmu.
\p
\v 32 Nɛ nuꞌbʉ mi hyu ra mbosa a ra Pedro nɛ ra Jesús bʉya, ꞌbex bin hɛ̨ a ran dąhi.
\v 33 Nɛ nugähe mí huhmbe bʉ mbo ra mbosa dán dąnyahmuhe bʉ mí ꞌbä a ra Jesús nɛ dá ɛ̨mfe:
\p ―Majuąni maha, gueꞌe rá Tsꞌʉntꞌʉ i Oją, dá ɛ̨mfe.
\s Bi hocꞌʉ yʉ hyɛ̨nni bʉ ra hnini Genesaret a ra Jesús 
\p
\v 34 Nɛ dá thohmbe bʉya dá sømhbe bʉ ꞌdanguadi ra dehe bʉ mi ja ra xɛqui Genesaret. 
\v 35 Nɛ nuꞌʉ yʉ jąꞌi mi ꞌbʉpʉ, ꞌbʉ mi nu bi zøm bʉ ra Jesús, ꞌbexgue bi mbɛnh ra nde hønbʉ go hapʉ ja yʉ hnini ngue ya mí ꞌbʉpʉ ra Jesús.  Nɛ bá tsꞌinbi gätho yʉ hyɛ̨nni bʉ mi ꞌbʉcähe a ra Jesús.
\v 36 Nɛ bi ꞌyäh ra mate ʉ ngue bi därpa rá nyąni rá pahni ra Jesús, nɛ ꞌbex bi yąn ʉ bʉya.
\c 15
\s Ra Jesús bi ma ꞌbɛꞌa di tsꞌonba rá mbʉi nꞌda
\p
\v 1 Nɛ nubʉya bá ɛ̨ i ꞌda ma ngʉrpihe ngue yʉ fariseo nɛ yʉ xänbate niją.  Bá nɛxpʉ Jerusalén ʉ, nɛ bi ꞌyänꞌna ra Jesús:
\p
\v 2 
―Hanja ʉ ni xädi hingui tɛn yʉ́n tꞌøtꞌe mam bombøtahʉ nɛ him ꞌbɛ i xʉtꞌyɛ ꞌbʉ i sihmɛ, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 3 Bi dą a ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Pɛ nɛ ahʉ guí fɛsthohohʉ rán tꞌɛ̨di Oją ꞌbʉ guí homhbʉ gui ꞌyøtꞌ nin tꞌøtꞌe zɛhɛhʉ, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ yʉ fariseo.
\v 4 Nguetho i mam bʉ ja rám hman Oją: “Gui numansu ni ta nɛ ni mbe.”  Nɛ a i mam bʉ ngue: “Nuꞌa toꞌo san rá ta nɛ rá mbe i jatho da tho,” bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 5 Pɛ nu ahʉ, ꞌdanꞌyo thoho guí mamhbʉ, ngue guí ɛ̨mhbʉ xʉn ho ꞌbʉ di yąrpa Oją a mi ja ngue xtá mbäxꞌa rá mbe o gue rá ta nꞌda ran ꞌyohʉ.  Nɛ hin gá xihmbʉ ngue him bi numansu rá ta ꞌbʉ ngubʉ bi ꞌyøtꞌe.
\v 6 Gá ꞌyɛ̨mhbʉ nte ní mba tho yʉ́n tꞌɛ̨di Oją ꞌbʉ guím bɛ̨nsɛ nin tꞌɛ̨dihʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ yʉ fariseo.
\v 7 Pɛ ɛ̨mmɛ guidí yorpahʉ a guím bɛ̨mhbʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra  Jesús.  Majuąni bi man Oją bʉ ja rá søcuą ra Isaías ꞌbɛꞌa guí øthʉ ngue bi ꞌyɛ̨na:
\q 
\v 8 Nuya yʉ jąꞌi ya i ɛ̨squi nangue yʉ́ nde,
\q pɛ maxøtsꞌe thoho nɛ hinga gätho yʉ́ mbʉi.
\q 
\v 9 Nɛ säti thoho ꞌbʉ i thąndegui,
\q nguetho høntꞌʉ yʉ́n tꞌɛ̨di zɛhɛ i xänba ʉ miꞌda,
\m i ɛ̨n Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Isaías ꞌbʉ mayaꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 10 Nɛ nubʉya, nu ra Jesús bi zonꞌdʉ yʉ jąꞌi:
\p ―Dami ꞌyøhmbʉ ꞌbɛꞌa dí xi ahʉ janangueꞌa gui pąhmbʉ ꞌbɛꞌa nam bønꞌa.
\v 11 Hinga gueꞌa i tsꞌi di tsꞌonba rá mbʉi nꞌda,  pɛ gueꞌa ní bøm bʉ rá nde nꞌda, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 12 Nɛ dá mbähmbe bʉ mi ꞌbäh ra Jesús.
\p ―Nuꞌʉ yʉ fariseo bi bɛ̨manꞌʉ a gám ma, dá ɛ̨mfe.
\p
\v 13 Nɛ bi dąh ra Jesús, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Høntꞌa go ꞌbɛꞌa ma paxi him bi ꞌyɛ̨zɛhɛ ma Ta, i jatho da mba nsatꞌi.
\v 14 Nte guim bɛ̨mhbʉ nangue ʉ nguetho tenguꞌbʉ i xädä ʉ, nɛ ɛ̨na da ꞌyutꞌ ra ꞌyu yʉ́ mixädähʉ.  Nɛ nuꞌbʉ nꞌda ra xädä i sixꞌa rá mixädäui, thąmbɛ̨ni tho gätho yoho da zo bʉ ja nꞌda ra hyąhäi, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús ꞌbʉ má ɛ̨mfe.
\p
\v 15 Nu ra Pedro bʉya bi xi a ra Jesús:
\p ―Dami xije nangue a ran tꞌuti gá ma mahɛ̨ꞌbʉ, ꞌbɛꞌa nam bønꞌa, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 16 Nɛ bi dąꞌa ra Jesús:
\p ―Ha nɛ ahʉ xíngui tsꞌʉ guí pąhmbʉ ꞌbɛꞌa nam bønꞌa dí xi ahʉ, bi ꞌyɛ̨na.
\v 17 Ha hin guí pąhmbʉ nu ꞌbɛꞌa da zi nꞌda, da yʉrpʉ ja rá nde nɛ da mba bʉ ja rá foho, nɛ hingui ząm bʉ, bi ꞌyɛ̨ngähe.
\v 18 Pɛ nu ꞌbɛꞌa gätho da bøn bʉ ja rá nde nꞌda í nɛxpʉ rá mbʉi nɛ gueꞌa di tsꞌonꞌa nꞌda.
\v 19 Nguetho guepʉ mbo rá mbʉi nꞌda ni nɛxꞌʉ yʉ tsꞌonꞌyomfɛ̨ni, ran thodu, ran ꞌyomtꞌɛ̨ni madagueꞌbʉ bin thątꞌa nꞌda o hin gana din thąti, nɛ yʉm fɛ̨, nɛ yʉ fɛhni, nɛ yʉn tsꞌante, nɛ gueꞌʉ gätho ní nɛxpʉ rá mbʉi nꞌda ʉ.
\v 20 Nɛ gätho ʉ gueꞌʉ ní tsꞌomꞌbäi nꞌda ra jąꞌi ʉ.  Pɛ nuꞌbʉ bin sihmɛ nɛ him bi ꞌyøtꞌa ran tꞌøtꞌe ngue din xʉtꞌyɛ, hinga gueꞌa dán tsꞌonꞌa, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\s Nꞌda ra xisu hin rá mɛnguhʉ a ra Jesús bi ꞌyɛ̨cꞌyɛi a rá tsꞌɛdi nɛ bi yąnꞌa rá tꞌįxu 
\p
\v 21 Nɛ nubʉya dá pømhbe bʉ a ra Jesús dá mbähmbe bʉ ja rá xɛqui ra hnini Tiro nɛ ra hnini Sidón.
\v 22 Nɛ dán cꞌathe nꞌda ra xisu ra mɛngu Canaan, hing ra israel a.  Nɛ tsꞌɛdi bi mbafi, bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jesús:
\p ―Gra Hmu, rám bomꞌbɛto i ra David, din ja nin huɛ̨cate nangue ma tꞌįxu in ꞌyoui nꞌda ra zįthu ngue ɛ̨mmɛ di ʉnbi.
\p
\v 23 Nu ra Jesús bi thotho, tenguꞌbʉ him bi ꞌyø a bi xifi. Nugähe bʉya dá xihmbe ra Jesús:
\p ―Dami ꞌyørpa ra mate a ra xisu, janangueꞌa da mbengui, nɛ i mbafi i tɛngahʉ.
\p
\v 24 Nu ra Jesús bʉya bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nu Oją bá pɛngui ga ørpa rá ꞌbɛfi ngue høntꞌʉ ma mɛnguhʉ yʉ israel ga jamansu, nguetho i ꞌbʉi tengu yʉ dɛꞌyo bi ꞌbɛh ra ꞌyu, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 25 Pɛ nu ra xisu bi zøm bʉ ꞌbäh ra Jesús bin dąnyahmu nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Gra Hmu, dami zɛqui.
\p
\v 26 Pɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Hingui ho ꞌbʉ nꞌda ran ꞌyohʉ da hyąnba rá hmɛ yʉ́ tꞌʉhni, go di unꞌdʉ yʉ tꞌʉꞌyo, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p Ngubʉ bi xifi nguetho hing ra israel a ra xisu.
\v 27 Bi ꞌyɛ̨nꞌa ra xisu bʉya:
\p ―Majuąni guím ma gra Hmu, pɛ nɛꞌʉ yʉ tꞌʉꞌyo i si yʉ xɛca hmɛ ꞌbom bʉ ja ra ꞌbimɛxa ngue i hɛ ʉ yʉ́ hmu.
\p
\v 28 Ra Jesús bʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra xisu:
\p ―Gra xisu, ɛ̨mmɛ guí ɛ̨cꞌyɛi xʉn ho a ma mate. Janangueꞌa din ja a gá ꞌyädi, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p Nɛ ꞌbexgue gueꞌa ra ora bi yąnꞌa rá tꞌįxu.
\s Bi hoc miꞌda yʉ hyɛ̨nni a ra Jesús
\p
\v 29 Nɛ nubʉya nu ra Jesús bi bøm bʉ.  Dá mbähmbe bʉ ja ra ndendądehe bʉ Galilea nɛ dá texhe bʉ ja ra nyuni, nɛ bi hyupʉ a ra Jesús.
\v 30 Nɛ xʉn ngu yʉ jąꞌi bi zøm bʉ mi hudi, nɛ bá tsꞌinba yʉ dogua, nɛ yʉ xädä, nɛ yʉ gore, nɛ yʉ doꞌyɛ, nɛ xʉn ngu miꞌda yʉ mbɛdi nɛ yʉ hyɛ̨nni bá tsꞌinba bʉ mi huꞌa ra Jesús.  Nɛ nu ra Jesús bʉya gätho bi hocꞌʉ.
\v 31 Nɛ nu yʉ jąꞌi bi hyonya thoho ꞌbʉ mi nu bin yą yʉ gore nɛ bin ꞌyo ʉ mí dogua nɛ bi yąnꞌʉ mi doꞌyɛ, nɛ bin zø yʉ́ dä ʉ mi xädä.  Nɛ nuꞌbʉ mi nu ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌa ra Jesús, bi ꞌyɛ̨spa Oją, ngue ma Ojąhe dyʉ israelhe.  Nɛ hyu pa dán degähe bʉ yʉ jąꞌi.
\s Bi ꞌuįnꞌi goho mahuąhi yʉn ꞌyohʉ ra Jesús 
\p
\v 32 Nɛ nu ra Jesús bi zongahe bi ꞌyɛ̨ngähe:
\p ―Ɛ̨mmɛ dím bɛ̨ngä yʉ jąꞌi i ꞌbʉcua nguetho ya ná hyupa i ꞌbʉcua nɛ hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa da zi yʉ.  Nɛ nuꞌbʉ ga xifi da mba bʉ yʉ́ ngu, masque hin da hyätꞌi da zøm bʉ ja yʉ́ ngu, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 33 Nɛ dá ɛ̨mhbe bʉya:
\p ―Pɛ hin hapʉ ga tįmhbʉ ra hmɛ ga unhndʉ yʉ jąꞌi, nguetho ɛ̨mmɛ xʉn ngu i ꞌbʉcua, nɛ njongui ꞌbʉcua ngue ga tämfʉ ra hmɛ, dá ɛ̨mfe.
\p
\v 34 ―Hangu guí hąhʉ ra hmɛ thą, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p ―Yoto thoho yʉ hmɛ nɛ zi yoho yʉ tꞌʉhuą, dá ɛ̨mfe.
\p
\v 35 Nɛ nu ra Jesús bi xih yʉ jąꞌi din säya bʉ häi.
\v 36 Nɛ bi hyąnꞌʉ yʉ hmɛ a ra Jesús nɛ yʉ huą, nɛ bi ꞌyäp rán jąpi Oją nangue ʉ bi hyąni.  Nubʉya, nu ra Jesús bi xɛn yʉ hmɛ nɛ yʉ huą nɛ bi dargähe ngue ga unhde yʉ jąꞌi bʉ mí hudi.
\v 37 Nɛ gätho ʉ mí ꞌbʉpʉ bin sihmɛ ʉ nɛ bin niyą, nɛ bi bongui yoto yʉ ꞌbøtsꞌe ꞌbʉ mi niyą.
\v 38 Nɛ goho mahuąhi ʉ yʉn ꞌyohʉ bin sihmɛ, nɛ njom bi mbeh yʉ xisu nɛ yʉ tꞌʉhni.
\v 39 Nɛ nu ra Jesús bʉya bi xih yʉ jąꞌi da mbeng yʉ́ ngu.  Nɛ nuꞌbʉ mi mbeng yʉ jąꞌi bʉya dá mbähmbe mahønꞌa a ra Jesús, dá huhe ra mbosa mahønꞌa ngue ga sømhbe bʉ ra xɛqui Magdala.
\c 16
\s Yʉ́ ngʉrpi yʉ judío bi ꞌyäh miꞌda yʉ hmɛpya
\p
\v 1 Nɛ nuꞌbʉ ma sømhbe bʉ, bi zøm bʉ ꞌda ma ngʉrpihe ngue yʉ fariseo nɛ yʉ saduceo, in nde da zäp rá mbʉi a ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―ꞌYurcahe nꞌda ra hmɛpya ngue ga pąhmbe majuąni Oją bá pɛnꞌni i, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 2 ―Pɛ nuꞌehʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús, guí nuhʉ xʉn thɛni yʉ güi ꞌbʉ xøn de nɛ guí ɛ̨mhbʉ bʉya ngue din hyadi ꞌbʉ bi hyatsꞌi.
\v 3 Nɛ nuꞌbʉ guí nuhʉ tsꞌʉtho xʉn thɛni yʉ güi ꞌbʉ xudi, guí ɛ̨mhbʉ din dąꞌye bʉya.  Ɛ̨mmɛ guidí yorpahʉ a guím bɛ̨mhbʉ.  Hanja ngue guí pąhmbʉ ꞌbɛꞌa nam bønꞌʉ yʉ güi guí nuhʉ nɛ hin go guí pąhmbʉ ꞌbɛꞌa nam bøn yʉ hmɛpya guí nuhʉ ya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 4 Nu ahʉ guí ꞌbʉhmbʉ ya, gue ahʉ gyʉ tsꞌomꞌbäihʉ, xcá ꞌuehmbʉ bʉ rá ꞌyu Oją, nɛ sä guí ähmbʉ ra hmɛpya ya pɛ hin da tꞌutꞌahʉ ra hmɛpya.  Pɛ høntꞌa ra hmɛpya da tꞌutꞌahʉ tengu bi ꞌyøtꞌa ra Jonás mayaꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ fariseo.  Nɛ xø dá mbäcähe a ra Jesús bʉya.
\s Ra Jesús bi xih yʉ́ xädi di jamansu nangue rá íxi yʉ fariseo 
\p
\v 5 Nɛ nubʉya dá penje mahønꞌa ꞌdanguadi ra dądehe a ra Jesús.  Nɛ dá pumbɛ̨nihe a ra hmɛ nząi mí sihe ngue min ꞌyoui ra íxi.
\v 6 Nu ra Jesús bʉya bi ꞌyɛ̨ngähe:
\p ―Damim fähmbʉ nangue yʉ́ íxi yʉ fariseo nɛ yʉ saduceo, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 7 Nɛ dá ɛ̨nsɛhe:
\p ―I man na ya ngue him bá hąhʉ ra hmɛ.
\p
\v 8 Nɛ nu ra Jesús bi bądi ꞌbɛꞌa dá bɛ̨mhbe nɛ bi ꞌyɛ̨nje:
\p ―Hanja guí ɛ̨mhbʉ:  “Hinꞌyʉ ra hmɛ ga sihʉ.”  Pɛ tsꞌʉtho guí ɛ̨cꞌyɛihʉ.
\v 9 Ha gá pumbɛ̨nihʉ ꞌbʉ má ꞌuįngä goho mahuąhi yʉn ꞌyohʉ ngue høntꞌi yoto yʉ hmɛ nɛ yoho yʉ tꞌʉhuą, nɛ bi bong thoho yoto yʉ ꞌbøtsꞌe yʉ hmɛ.
\v 10 Nɛꞌbʉ má ꞌuįnꞌi cʉtꞌa mahuąhi yʉn ꞌyohʉ ngue høntꞌi cʉtꞌa yʉ hmɛ mi ja, nɛ xʉn ngu yʉ ꞌbøtsꞌe bi yu ꞌbʉ mi bongui.
\v 11 Hanja hin gá pąhmbʉ ꞌbʉ má xi ahʉ nangue yʉ́ íxi yʉ fariseo nɛ yʉ saduceo, pɛ hin nangue ʉ yʉ hmɛ dá xi ahʉ, bi ꞌyɛ̨ngähe.
\p
\v 12 Ja dá pąhmbe bʉya ꞌbɛꞌa nam bønꞌa bi xije ra Jesús.  Dá pąhmbe ngue gueꞌa yʉ́n xädi yʉ fariseo nɛ yʉ saduceo, nɛ hinga gueꞌa njuąntho ra íxi bi ma.
\s Ra Pedro bi ma toꞌo a ra Jesús
\p
\v 13 Nɛ nubʉya dá mbähmbe ra Jesús bʉ ra xɛqui Cesarea, guepʉ min tsꞌʉtꞌabi ra Felipe.  Nɛ bi ꞌyängahe dyʉ xädigähe ra Jesús:
\p ―ꞌBɛꞌa im bɛ̨nꞌʉ yʉ jąꞌi ngue toꞌogä, ngue guecä dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 14 Dá thąthe bʉya:
\p ―Nuꞌʉ ꞌda yʉ jąꞌi im bɛ̨ni gueꞌe gra Xuua Nxixyą, nɛ nuꞌʉ ꞌda im bɛ̨ni ngue gueꞌe gra Elías mi ꞌbʉh mayaꞌbʉ.  Nɛ nuꞌʉ ꞌda im bɛ̨ni gueꞌe grá Jeremías ngue mayaꞌbʉ xøn du, uague manꞌda rá pøngahyą Oją, i ɛ̨nꞌʉ, dá ɛ̨mfe bʉya.
\p
\v 15 Nu ra Jesús bʉya bi ꞌyängähe:
\p ―Xiꞌahʉ, ꞌbɛꞌa guím bɛ̨mhbʉ ngue toꞌogä.
\p
\v 16 Ra Simón Pedro bʉya bi dąti:
\p ―Gueꞌe rá thahni i Oją ngue ra Cristo, rá Tsꞌʉntꞌʉ i Oją i ꞌbʉi.
\p
\v 17 Ra Jesús bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Mająpi i gra Simón, rá tsꞌʉntꞌʉ i  ra Jonás, nguetho nuꞌa gá ma hinga nꞌda ra jąꞌi bi bɛ̨nꞌni i, pɛgue Oją ma Ta bí ꞌbʉh mahɛ̨tsꞌi bi bɛ̨nꞌni i.
\v 18 Pɛ nɛꞌa dí xi i, nuꞌi gra Pedro, nuꞌa ni thuhu nam bøni gue ra do.  Nguetho tengu ꞌbʉ da gueꞌe gra dongu guepʉ dí mbʉh rán ngu Oją, nangueꞌe ga dʉꞌmä ga pɛtꞌʉ da ꞌyɛ̨cꞌyɛigui.  Nɛ hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa da zä di jua ʉ, xíng ran dąte, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 19 Nɛ ga ꞌda a nꞌda nin tꞌɛ̨di ngue gui xih yʉ jąꞌi ꞌbɛpʉ dí yʉtꞌa nꞌda bʉ di manda Oją.  Tenguꞌbʉ ga ꞌda a nꞌda ran sogui ngue gui xocpʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją.  Nɛ nuꞌa gui ꞌyɛ̨mbi hingui ho ua ja ra ximhäi, nɛpʉ mahɛ̨tsꞌi da tꞌɛ̨mbi hingui ho a.  Nɛ ngutho a gui ꞌyɛ̨mbi xʉn ho, nɛpʉ mahɛ̨tsꞌi da tꞌɛ̨mbi xʉn ho a, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 20 Pɛ nubʉya, nu ra Jesús bi hɛgähe hin ga mamhbe bʉ ꞌbʉh yʉ jąꞌi ngue guesɛ a rá Thahni Oją, ngue ra Cristo.
\s Ra Jesús bi ma da tho nɛ da dąmbɛ̨ni 
\p
\v 21 Nɛ nuꞌa ra pa a, bi dʉꞌmi bi xije jatho da mba bʉ Jerusalén di ʉnba bʉ ʉ ma ngʉrpihe, ngue yʉ dącꞌyɛi nɛ yʉ mbäją nɛ yʉ xänbate niją.  Nɛ bi xije da tho nɛ da dąmbɛ̨ni ꞌbʉ ná hyupa.
\v 22 Nɛ nubʉya bi zixpʉ maꞌueni a ra Pedro nɛ bi zʉi, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―O guidí japi da bɛntꞌi i, damin yąni, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Jesús, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Pedro.
\p
\v 23 Nɛ bi dąꞌa ra Jesús:
\p ―Dami pøni gra zįthu.  Ní mba, nguetho guí ɛ̨ngui hin ga øtꞌä a bi zän Oją.  Hinꞌyʉ nin ꞌyomfɛ̨ni tengu im bɛ̨n Oją, pɛ høntꞌa im bɛ̨n yʉ jąꞌi guím bɛ̨ni, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Pedro.
\p
\v 24 Nɛ nubʉya, bi ꞌyɛ̨ngähe:
\p ―Pɛ toꞌo gätho in nde da dɛngui i jatho hin da bɛ̨nꞌa rá pähä zɛhɛ nɛ da hyät yʉn ʉnbi madagueꞌbʉ da tho.
\v 25 Nguetho nuꞌa toꞌo di huɛ̨czɛhɛ rá te, da mba ma ʉnbi rá te bʉ ja ran dąte, pɛ nuꞌa toꞌo hingui su da thącpa rá te nanguecä, da dįnꞌa ra te maząi a.
\v 26 Pɛ nuꞌbʉ nꞌda ra jąꞌi, madague da ꞌyøtꞌe rá mbɛti ꞌbɛꞌa gätho i ja ua ja ra ximhäi, pɛ nte ní mbatho ꞌbʉ him bi pøh rá te.  Nguetho njoꞌo nꞌda ra jąꞌi da zä da guzɛhɛ rá te, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 27 Nguetho nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, nɛ din jagä rá tsꞌɛdi ma Ta bʉ mahɛ̨tsꞌi ꞌbʉ bá pengä mahønꞌa, nɛ gätho yʉ́m ꞌbɛhni ban ꞌyohe ꞌbʉ bá ɛ̨cä.  Nɛ i ja ꞌbɛꞌa ga undä nangue ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌa nꞌda ngu nꞌda yʉ jąꞌi.
\v 28 Majuąni dí xi ahʉ, hinga gä gní tuhʉ ꞌbʉ bi dʉꞌmi di manda ma tsꞌɛdi ua, guecä dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\c 17
\s Nꞌda ran tꞌuti bi ꞌyøtꞌ ra Jesús 
\p
\v 1 Nɛ nuꞌbʉ mi tho i ꞌdato pa nu ra Jesús bi zix ra Pedro nɛ ra Jacobo nɛ ra Xuua, rán ꞌyohʉ ra Jacobo, nɛ bi mbähä bʉ ja ra tꞌøhø.
\v 2 Nɛ nuꞌbʉ mí zøm bʉ, bim päꞌa ra Jesús.  Nu rá hmi bi hyätꞌi tenguꞌbʉ ra hyadi, nɛ nu rá he bi tꞌaxqui tenguꞌbʉ ran nɛqui.
\v 3 Nɛ nuꞌʉ ma mixädihe min ꞌyohʉ, bi nu bi zøm bʉ ra Elías nɛ ra Moisés, bin yąhʉ ra Jesús.
\p
\v 4 Nɛ nu ra Pedro bʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jesús:
\p ―Gra Hmu, xʉn ho ngue dí ꞌbʉhmbe ua, nɛ ga høcähe hyu yʉ tꞌʉngu.  Nu nꞌda gam ꞌbʉsɛ, nu nꞌda dim ꞌbʉh ra Moisés, nɛ nuꞌa manꞌda dim ꞌbʉh ra Elías, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Pedro.
\p
\v 5 Pɛ nuꞌbʉ mí yą ra Pedro, bi nɛqui nꞌda ra güi di fɛxni, ngue bi goꞌbʉ, nɛ bi ꞌyøꞌa nꞌda ra nde bin yą bʉ ja ra güi:  “Guehna ma Tsꞌʉntꞌʉgä na, ɛ̨mmɛ dídi huɛ̨cä na nɛ dí numanho.  Dami ꞌyøhmbʉ ꞌbɛꞌa i xi ahʉ.”  Gueꞌa bi manꞌa ra nde bi ꞌyøpʉ.
\p
\v 6 Nɛ nuꞌbʉ mí ꞌyø a ra nde ʉ ma mixädihe ꞌbex bin dąnyahmu bʉ häi nɛ bi nyetho nguetho bin su ʉ.
\v 7 Nɛ nu ra Jesús bʉya bi mba bʉ mín dąnyahmu ʉ nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Dami ndanjʉ, o guín suhʉ.
\p
\v 8 Nɛ nuꞌbʉ mi ndøxꞌʉ bʉya njom bi nu, pɛ høntꞌa ra Jesús mí ꞌbäpʉ.
\p
\v 9 Nɛ nuꞌbʉ mam bá ɛ̨pʉ ꞌyu bʉ ja ra tꞌøhø bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Nuya njon gui xihmbʉ ꞌbɛꞌa gá nuhʉ bʉ, jagueꞌbʉ dá thąmbɛ̨nigä bʉ ꞌbʉ ʉ xøn du, nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 10 Nɛ nu ma mixädihe bʉya bi ꞌyänni:
\p ―Hanja i ɛ̨nꞌʉ yʉ xänbate niją ngue mꞌbɛtꞌo thoho ba pencꞌa ra Elías, nɛ ja ba ɛ̨ꞌa rá Thahni Oją ngue ra Cristo bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 11 ―Majuąni im ma ngue mꞌbɛtꞌo ba ɛ̨h ra Elías di hoqui gätho.
\v 12 Pɛ dí xi ahʉ, ya bi zøh ra Elías nɛ njon bi bądi ngue gueꞌa.  Pɛgue bi mba ma ʉnbi nɛ bi mba ma ʉcpi, nɛ ngutho da tꞌørcä ya, nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 13 Ja bi bą ʉ ma mixädihe bʉya gue tenguꞌbʉ ra Elías a ra Xuua Nxixyą. 
\s Nu ra Jesús bi hocꞌa nꞌda ra sändąte
\p
\v 14 Nɛ nuꞌbʉ mi zøm bʉ ꞌbʉh yʉ jąꞌi, bi zøm bʉ nꞌda ran ꞌyohʉ bʉ mí ꞌbäh ra Jesús, nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p
\v 15 ―Gra Hmu, dami ꞌyørqui tsꞌʉ ran huɛ̨cate a ma tsꞌʉntꞌʉ, jantꞌa thoho i sändąte nɛ hønbʉ go i so ꞌbʉ xø ꞌyagui.  Jaꞌbʉ i so bʉ ja ra sibi, nɛ jaꞌbʉ i so bʉ ja ra dehe, hønbʉ go hapʉ ꞌyo ꞌbʉ xøn zändąte. 
\v 16 Nɛ bá sigä bʉ mi ꞌbʉ ʉ ni xädi, pɛ him bi zä bi hyącpa a ran ʉ in ꞌyoui, bi ꞌyɛ̨nꞌa ran ꞌyohʉ.
\p
\v 17 Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Gyʉ tsꞌomꞌbäihʉ, hin guí ɛ̨cꞌyɛihʉ Oją xʉn ho.  Hangu yʉ pa ga tøpꞌa thoho ahʉ ngue gui ꞌyɛ̨cꞌyɛigahʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.  Bá si ni tsꞌʉntꞌʉ guím ma, bi tꞌɛ̨mpꞌa ran ꞌyohʉ.
\p
\v 18 Nuꞌbʉ mi zøpʉ bʉya, nuꞌa ra Jesús bi zʉ a ra zįthu min ꞌyoui, nɛ bi xifi da bøni. ꞌBex bi yąnꞌa ra tsꞌʉntꞌʉ bʉya.
\p
\v 19 Mꞌbɛjua bʉya bin yąhʉ ʉ ma mixädihe a ra Jesús nubʉ dám ꞌbʉsɛhe.
\p ―Hanja him bi zä dá høngähe thi a ra zįthu min ꞌyoui a ra tsꞌʉntꞌʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 20 Bi dą a ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Him bi zä gá hyømhbʉ thi ra zįthu, nguetho tsꞌʉtho guí ɛ̨cꞌyɛihʉ.  Manꞌda zi tsꞌʉtho ni tꞌɛ̨cꞌyɛihʉ xinda gue nꞌda rá hmudä ra cꞌu ngue ɛ̨mmɛ zicuɛ.  Nɛ nuꞌbʉ da zøni gui ꞌyɛ̨cꞌyɛihʉ tengu nꞌda rá hmudä ra cꞌu, da zä gui xihmbʉ nꞌda ra tꞌøhø: “Dami ꞌuegue gui thąn nʉ nꞌdanni,” gui ꞌyɛ̨mfʉ, nɛ da ꞌuegue.  Hin te gui hyɛ̨mfʉ ꞌbʉ majuąni gui ꞌyɛ̨cꞌyɛihʉ.  Gätho xʉn hɛ̨i i sä gui ꞌyøthʉ, bi ꞌyɛ̨nje.
\v 21 Pɛ nuꞌʉ ꞌdaꞌʉ yʉ zįthu tengu min ꞌyoui a ra tsꞌʉntꞌʉ, xʉn hɛ̨i da hyøn a thi ʉ, pɛ høntꞌbʉ ɛ̨mmɛ hąh rá mbʉi din yąui Oją nɛ da ꞌyɛꞌtꞌ ran tsꞌihmɛ nꞌda, da zä da hyøn a thi ʉ, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\s Ra Jesús bi ma mahønꞌa da tho nɛ da dąmbɛ̨ni 
\p
\v 22-23 Nɛ nuꞌbʉ mán ꞌyohe bʉ ra häi Galilea, bi ꞌyɛ̨nje mahønꞌa a ra Jesús:
\p ―Nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, dan dägä bʉ ꞌbʉh yʉ jąꞌi ngue da thogä.  Pɛ ga thąmbɛ̨ni ꞌbʉ ná hyu pa, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.  Nɛ ɛ̨mmɛ bi du ma mbʉigähe bʉya.
\s Nꞌda ran tꞌänni toꞌo i jut ra mbɛti nangue ra niją
\p
\v 24 Nɛ nuꞌbʉ má sømhbe bʉ ra hnini Capernaum a ra Jesús, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Pedro:
\p ―Xi ni xänbatehʉ, ha hingui jutꞌa ra mbɛti dí hąxähe nangue ra niją, bi tꞌɛ̨mbi.
\p
\v 25 Bi dą a ra Pedro bʉya:
\p ―Hąhą i jutꞌi, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p Nɛ nubʉya nuꞌbʉ mi yʉrpʉ ja ra ngu xín säya a ra Jesús, ꞌbex bi tꞌänꞌna ra Pedro:
\p ―ꞌBɛꞌa guím bɛ̨ni gra Simón, ha nɛꞌʉ yʉ́ tꞌʉhni yʉ tsꞌʉtꞌabi i jutꞌa ra mbɛti ua ja ma häihʉ, uague høntꞌʉ yʉ jąꞌi thoho, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 26 Bi dą a ra Pedro:
\p ―Nuꞌʉ yʉ jąꞌi thoho.
\p ―Janangueꞌa hin mán zähmaꞌbe ga jutꞌä ꞌbʉ hingui jutꞌʉ yʉ́ tꞌʉhni yʉ tsꞌʉtꞌabi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra  Jesús.
\p
\v 27 ―Pɛ ni mba bʉ ja ra dądehe, gui hyʉꞌtsꞌa nꞌda ra huą, nɛ gui xemba rá nde.  Gui tįm bʉ nꞌda ra mbɛti, ngueꞌa xøtꞌa ga jutꞌui a ra cota a ra niją, nꞌdahma hin da bɛ̨manꞌʉ ʉ i hąx ra mbɛti, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\c 18
\s Ra Jesús bi ma toꞌo xtán hɛ̨tsꞌi bʉ dán nu Oją 
\p
\v 1 Nɛ xø dá änhde a ra Jesús:
\p ―Xiya, toꞌo manꞌda xʉn hɛ̨tsꞌi rán tꞌɛ̨di bʉ na hnu bʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją, dá ɛ̨mfe.
\p
\v 2 Nu ra Jesús bʉya bi zohna nꞌda ra tꞌʉhni nɛ bi gʉtsꞌi bi mbämpꞌʉ made, 
\v 3 nɛ bi ꞌyɛ̨nje:
\p ―Majuąni dí xi ahʉ, ndeꞌbʉ gui päh ni mbʉihʉ gui cohmbʉ tenguꞌbʉ gyʉ tꞌʉhnihʉ, nuꞌbʉ hinꞌna hin gui sä gui cʉthʉ bʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją ꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨nje.
\v 4 Nɛ nuꞌa toꞌo da gohi tenguꞌbʉ ra tꞌʉhni nɛ da ꞌyøtꞌe ngue hinꞌyʉ rá tsꞌɛdi, gueꞌa xtán hɛ̨tsꞌi rán tꞌɛ̨di bʉ na hnu bʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją.
\v 5 Nɛ nuꞌa toꞌo da numanho nꞌda ra tꞌʉhni nangue ma thuhugä, nam bøni bi zingä bʉya, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\s Yʉn tꞌʉꞌtꞌate i ja ua 
\p
\v 6 ―Pɛ nuꞌbʉ ꞌboꞌo di japi da ꞌue a nꞌda ra tꞌʉhni ngue i ɛ̨cꞌyɛigui, xʉn ʉtho ran ʉnbi da nu.  Manꞌda xʉn ʉ xinda gueꞌbʉ da tꞌɛrpa ra dojʉni rá ꞌyʉga nɛ da thørpʉ ja ra dądehe, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 7 ―Nhuɛ̨cate ahʉ nangue yʉm ꞌbɛpate xʉn ngu da tꞌøtꞌahʉ.  Guehma gui nuhʉ ʉ, pɛ í huɛ̨hi maha toꞌo di ꞌbɛpꞌahʉ, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 8 Pɛ nuꞌbʉ guí ɛ̨mhbʉ gueꞌa ni ꞌyɛhʉ o gue ni guahʉ di ꞌbɛpꞌahʉ gui ꞌyøthʉ ra tsꞌoqui, pɛ xʉn ho ꞌbʉ gui hyɛjʉ gui ꞌyɛmhbʉ bʉ yatho.  Nguetho manꞌda xʉn ho ꞌbʉ dan ꞌdatho ni guahʉ o gue dan ꞌdatho ni ꞌyɛhʉ ꞌbʉ gá mba bʉ ja ra te maząi, xinda gueꞌbʉ di yoho ni ꞌyɛ o gue di yoho ni gua nɛ gui mba bʉ ja ra sibi njąmꞌbʉ da huɛ̨tꞌi.
\v 9 Nɛ ngutho ꞌbʉ guí ɛ̨mhbʉ gueꞌa nꞌda ni dähʉ di ꞌbɛpꞌahʉ gui ꞌyøthʉ ra tsꞌoqui, pɛ xʉn ho ꞌbʉ gui hyąhmbʉ gui ꞌyɛmhbʉ bʉ yatho.  Nguetho manꞌda xʉn ho ꞌbʉ dan ꞌdatho ni dähʉ ꞌbʉ gui cʉthʉ bʉ ja ra te maząi xinda gueꞌbʉ di yoho ni dähʉ nɛ gui mba bʉ ja ra sibi njąmꞌbʉ da huɛ̨tꞌi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ran tꞌuti nangue ra dɛꞌyo bim ꞌbɛdi 
\p
\v 10 ―Dami jamansuhʉ a guí øthʉ.  Hin gui ꞌyøthʉ tenguꞌbʉ nte di muui ʉ zicuɛ, nguetho dí xi ahʉ nu yʉ́m ꞌbɛhni Oją di jamansu ʉ, nɛ ząi i ꞌbʉpʉ ja rá hmi ma Ta bʉ mahɛ̨tsi ʉ  yʉ́m ꞌbɛhni.
\v 11 Nguetho nugä, ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, bá ɛ̨cä ngue ga nyąnba yʉ́ te ʉ xøm ꞌbɛdi nangue yʉ tsꞌoqui, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 12-13 ―ꞌBɛꞌa guím bɛ̨mhbʉ bi ꞌyøtꞌa nꞌda ran ꞌyohʉ ngue mí si nꞌda ciɛnto yʉ́ dɛꞌyo.  Nɛ bim ꞌbɛ a nꞌda.  Ha him bi hyonꞌa bim ꞌbɛdi.  Pɛ bi zopʉ ʉ goho ꞌdäte ma ꞌdɛꞌma gʉto bʉ mi sapaxi ʉ, bi mba bi hyonꞌa bim ꞌbɛdi.  Nɛ nuꞌbʉ mi dįni, manꞌda bin johya nangueꞌa, xinda gueꞌʉ miꞌda ngue him bim ꞌbɛdi.
\v 14 In jabʉ ma Tahʉ bí ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi, in ndepe xinga nꞌda dim ꞌbɛdi, madagueꞌa hin te di muui bʉ na hnu, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Nꞌda ran hocpi nangue yʉ ꞌyɛ̨cꞌyɛi
\p
\v 15 Nɛ manꞌda ram hma bi man ra Jesús, bi ꞌyɛ̨ngähe:
\p ―Nuꞌbʉ nꞌda ni cuhʉ bʉ ja ram pɛti, ꞌbʉ hinga gueꞌa da ꞌyøtꞌe e, gui xi ꞌbʉ guí ꞌbʉsɛui, janangueꞌa da bądi hingui ho a bi ꞌyøtꞌe e, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.  Nɛ nuꞌbʉ bi ꞌyømanho a gui xifi, ya gá tąha gá hocpa rá mbʉi a ni cu.
\v 16 Pɛ nuꞌbʉ hingui ʉrpa ra güɛnda a gá xifi, gui six manꞌda o gue mí yoho yʉ cu din testigo nangueꞌa guí mammi.  
\v 17 Pɛ nuꞌbʉ guextaꞌa him bi ꞌyʉrpathoho ra güɛnda a guí mammi mahønꞌa, gui mam bʉ ja ram pɛti bʉya.  Nɛ nuꞌbʉ him bi ꞌyʉrpa ra güɛnda a ꞌbɛꞌa gá xihmbʉ bʉ, pɛgue gui ꞌyøthʉ tenguꞌbʉ hin ni cuhʉ a bʉya, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\p
\v 18 ―Majuąni dí xi ahʉ, nu ꞌbɛꞌa guí ɛ̨mhbʉ hingui ho ua ja ra ximhäi, nɛpʉ mahɛ̨tsꞌi i tꞌɛ̨mbi hingui ho a.  Nɛ ngutho a guí ɛ̨mfʉ xʉn ho, nɛpʉ mahɛ̨tsꞌi i tꞌɛ̨mbi xʉn ho a, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\p
\v 19 ―Nɛ nuꞌbʉ guí yohmi ꞌbʉ nꞌdatꞌa guím bɛ̨mmi ꞌbʉ ja a guí ähui ma Tahʉ ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi, nuꞌa di ꞌda aui a gá ꞌyähui.
\v 20 Nguetho nuꞌbʉ dim pɛti nangue ma thuhugä ꞌda, madagueꞌbʉ yoho o gue hyu, pɛgue dí ꞌbä i nde bʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 21 Nɛ bi ꞌyänꞌna ra Pedro:
\p ―Gra Hmu, xiꞌbʉ ja ꞌbɛꞌa da ꞌyørca nꞌda ra jąꞌi, hangu yʉ nidi ga punbi.  Ha xøtꞌa yoto nidi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Pedro.
\p
\v 22 Bi dą a ra Jesús:
\p ―Hinga høntꞌi yoto nidi, pɛ ndeꞌbʉ thocpa tho gui punbahʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Nꞌda ran tꞌuti a him bi punba rá mimbɛfiui
\p
\v 23 ―Janangueꞌa dí xi ahʉ, nuꞌa nán tsꞌʉtꞌabi Oją, i øtꞌe tengu bi ꞌyøtꞌa nꞌda ra tsꞌʉtꞌabi ꞌbʉ mi ꞌyʉrpa ra güɛnda hangu in dupate yʉ́m fätsꞌihʉ.
\v 24 Nɛ nuꞌbʉ mi nu rá søcuą, ꞌbexgue bi manda ba tsꞌi a nꞌda ngue min dupate yʉ millone thoho.
\v 25 Pɛ nuꞌa ra jąꞌi, hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa mi ja ngue xtán zä xtán gutꞌa min dupate.  Nɛ nu ra tsꞌʉtꞌabi bʉya, mi nde xtá mbä a, nɛ yʉ́ tꞌʉhni, nɛ rá xisu mí ꞌbʉpʉ ja rá ngu, nɛ ꞌbɛꞌa gä mi pɛꞌtsꞌi, ngue da gutꞌa ndupate.
\v 26 Nɛ nuꞌa ran ꞌyohʉ bʉya bin dąnyahmu nɛ ntsꞌɛdi bi ꞌyäp ra mate a rá hmu: “Gra hmu, tøcpi tsꞌʉ, jante tho ga jutꞌi i.”
\v 27 Nu rá hmu bʉya bi huɛ̨cꞌa, nɛ  bi punba a rán dupate nɛ bi thøh pʉya.
\v 28 Pɛ nuꞌbʉ mi nɛxpʉ, bin cꞌatꞌui nꞌda rá mimbɛfiui xí hmitꞌi tsꞌʉ ra mbɛti.  Nuꞌa xí mba ma thøgue bʉya, ꞌbexgue bim bɛntꞌąte, bi bɛndba rá ꞌyʉga a bin cꞌatꞌui, nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:  “Curca a ma mbɛti guí tuc ya,” bi ꞌyɛ̨mbi.
\v 29 Nɛ nuꞌa rá mimbɛfiui bʉya bin dąnyahmu nɛ ntsꞌɛdi bi ꞌyäp rá mate, bi ꞌyɛ̨mbi:  “Tøcpi tsꞌʉ, jante tho ga jutꞌi i,” bi ꞌyɛ̨mbi.
\v 30 Pɛ nuꞌa xí mba ma punbi him bi døꞌmi, bi gotꞌa fädi, ɛ̨mbi din ofädi jagueꞌbʉ da gutꞌa in dupate.
\v 31 Nɛ nu yʉ́ mimbɛfiui bʉya ɛ̨mmɛ bi bɛ̨ndumbʉi ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌa xí mba ma punbi, nɛ bi mba bi xi a rá hmu ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌa.
\v 32 Nu yʉ́ hmu bʉya bi manda bá tsꞌi a ran ꞌyohʉ mahønꞌa nɛ bi ꞌyɛ̨mbi: “Gra tsꞌomꞌbäi, nugä dá punꞌni i ꞌbʉ gmí ꞌyäc ra mate, madagueꞌa xʉn ngu guí tuqui.
\v 33 Ndeꞌbʉ nɛꞌe xquí huɛ̨cꞌa ni mimbɛfiui,” bi ꞌyɛ̨nꞌa rá hmu.
\v 34 Ɛ̨mmɛ bin cuɛ a rá hmu, bi manda da jotꞌi gueꞌbʉ go bi gutꞌa gätho yʉ millone min dupatesɛ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús, ꞌbʉ mi man a ran tꞌuti.
\p
\v 35 Din jabʉ da ꞌyøtꞌahʉ ma Tahʉ ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi ꞌbʉ hin gui punbahʉ ni mijąꞌihʉ ngue gätho ni mbʉihʉ, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\c 19
\s Manꞌda ram hma nangue ran hyɛgui
\p
\v 1 Nɛ nuꞌbʉ mi guaꞌa man ra Jesús, bi bøm bʉ Galilea, bi hyąx ra ꞌyu ni mba bʉ ra xɛqui Judea, ꞌdanguadi ra dąthe Jordán.
\v 2 Nɛ xʉn ngu yʉ jąꞌi bi dɛnthoho nɛ bi hoqui xʉn ngu yʉ hyɛ̨nni.
\p
\v 3 Nɛ nubʉya, bi zøm bʉꞌda ma ngʉrpihe ngue yʉ fariseo, bʉ mi ꞌbäh ra Jesús. Mí honi ꞌbɛꞌa dí yąpi, nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Ha sä da hyɛh rá xisu nꞌda ꞌbʉ madí tsꞌʉtho ꞌbɛꞌa da ꞌyøtꞌe, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 4 Nu ra Jesús bi dąti:
\p ―Ha hin gá nuhʉ bʉ ja rám hman Oją, ngueꞌbʉ rá mbʉdi thoho ra ximhäi bi zän Oją nꞌda ran ꞌyohʉ nɛ nꞌda rá xisu.
\v 5 Nɛ i mam bʉ: “Nu nꞌda ran ꞌyohʉ him man da dɛnꞌna rá ta o rá mbe ꞌbʉ dim ꞌbʉhmi rá xisu, pɛ dim ꞌbʉhmi da gohi tenguꞌbʉ nꞌdan jąꞌitho,” i ɛ̨m bʉ ja rám hma Oją.
\v 6 Janangueꞌa nuꞌbʉ nꞌda ran ꞌyohʉ i ꞌbʉhmi rá xisu, pɛ hingui yonjąꞌi bʉ na hnu, nꞌdatho. Nɛ nuꞌa bi zän Oją, dim ꞌbʉi tenguꞌbʉ nꞌdan jąꞌitho, pɛ hin njon da bɛ̨ni din hyɛgui, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ yʉ fariseo.
\p
\v 7 ―Hanja gní ꞌyɛ̨nje, nɛ nu ra Moisés bi ma da tꞌøtꞌa nꞌda rá søcuą ran xuni ꞌbʉ da hyɛh rá xisu nꞌda ran ꞌyohʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ yʉ fariseo.
\p
\v 8 Xø bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús bʉya:
\p ―Gueꞌa bi ꞌyoꞌtꞌa ra Moisés, nguetho ɛ̨mmɛ xʉm mɛ ni mbʉihʉ. Pɛ nuꞌbʉ rá mbʉdi ra ximhäi him mín jabʉ.
\v 9 Nɛ dí xi ahʉ, nuꞌbʉ nꞌda ran ꞌyohʉ bi hyɛh rá xisu nɛ him mi ꞌyomtꞌɛ̨ni a rá xisu, pɛ nuꞌbʉ bin thątꞌui manꞌda ra xisu a ran ꞌyohʉ, ya i ꞌyomtꞌɛ̨ni a bʉya. Nɛ ngutho ꞌbʉ nꞌda ran ꞌyohʉ din thątꞌui nꞌda ra xisu bi thɛgui, nɛ a ra ꞌyomtꞌɛ̨ni a bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 10 Nɛ nubʉya, dá ɛ̨mbähe ra Jesús:
\p ―Nuꞌbʉ hingui sä da hyɛh rá xisu nꞌda, manꞌda xʉn ho ꞌbʉ hin din thątꞌa nꞌda ꞌbʉ.
\p
\v 11 Ra Jesús bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Pɛ hinga gätho da zä din jabʉ, pɛ høntꞌʉ bi zän Oją din jabʉ.
\v 12 Nguetho i ꞌbʉ i ꞌda ngue him bim ꞌbʉh rá xisu nguetho yʉ mbɛdi gueꞌbʉ go mim ꞌbʉi. Nɛ nuꞌʉ miꞌda yʉn ꞌyohʉ him bim ꞌbʉh yʉ́ xisu nguetho bi mbocpa ʉ yʉ́ hmu. Nɛ nuꞌʉ miꞌda, yʉ́ pähä zɛhɛ him bim ꞌbʉh rá xisu nguetho gueꞌa í tsꞌänni ngue hin dim ꞌbʉh rá xisu, ngue nte di hɛ̨ni nangue rá ꞌbɛfi Oją mahɛ̨tsꞌi da ꞌyøtꞌe. Nuꞌa toꞌo da bɛ̨nꞌna ram hma na, gueꞌa da bą a, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ra Jesús bi ꞌyäp rán jąpi Oją nangueꞌʉ yʉ tꞌʉhni
\p
\v 13 Nɛ nubʉya bá tsꞌinba ꞌda yʉ tꞌʉhni bʉ mi ꞌbʉh ra Jesús, ngueꞌa mi hndepe da dospa yʉ́ yą yʉ tꞌʉhni, nɛ da ꞌyäp rán jąpi Oją nangue ʉ yʉ tꞌʉhni. Nugähe bʉya, dá hɛcpähe ʉ yʉ́ ta ʉ yʉ tꞌʉhni ngue hin da thopʉ ꞌbä a ra Jesús.
\v 14 Pɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨nje:
\p ―O guí hɛcpahʉ yʉ tꞌʉhni ngue him ba thocua, pɛ dami jafʉ ba thocua, nguetho nuꞌʉ toꞌo di manda rá tsꞌɛdi Oją, tenguꞌbʉ yʉ tꞌʉhni ʉ, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 15 Nɛ bi dospa yʉ́ yą yʉ tꞌʉhni bʉya nɛ bi ꞌyäp rá mfätsꞌi Oją. Nɛ nuꞌbʉ mi jua a bi ꞌyøtꞌa ra Jesús, dá pøngähe bʉ bʉya.
\s Nꞌda ra mɛmbɛti bi nyąui ra Jesús
\p
\v 16 Nɛ manꞌda ra tsꞌʉntꞌʉ bi mba bʉ ꞌbä a ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Hoga xänbate i, ꞌbɛꞌa nin ho da zä ga øtꞌä ngue ga tįngä ra te, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 17 Ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌa:
\p ―Ha guím bɛ̨ni ꞌbɛꞌa guí ma ngue guí ɛ̨ngui xʉn hogui, nguetho høntꞌa xʉn ho a Oją. Pɛ nuꞌbʉ guín nde gui tįn ra te, dami jąꞌtsꞌʉ yʉn tꞌɛ̨di.
\p
\v 18 ―Ndaꞌa nín tꞌɛ̨di, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra tsꞌʉntꞌʉ.
\p
\v 19 Bi dąꞌa ra Jesús:
\p ―O guí hącpa rá te ni mijąꞌiui, o guí ꞌyomtꞌɛ̨ni, nɛ o guím pɛ̨, nɛ o guí man yʉ fɛhni, nɛ gui numansu ni ta nɛ ni mbe, nɛ gui huɛ̨c ni mijąꞌiui tenguꞌbʉ da guesɛ i, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 20 ―Gätho ʉ xtá jąꞌtsꞌi gueꞌbʉ go mán tꞌʉhni, ꞌbɛꞌa manꞌda di ꞌbɛdi ga øtꞌe, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra tsꞌʉntꞌʉ.
\p
\v 21 Nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌa:
\p ―Nuꞌbʉ guí nde gui tįn ra te, ní mba bá pä ꞌbɛꞌa gätho i ja i, nɛ gui darpa yʉ hyoya a rá muui ꞌbɛꞌa gätho gá pä, nɛ din jaꞌa manꞌda di muui bʉ mahɛ̨tsꞌi bʉya, nɛ nubʉya ba ɛ̨hɛ gui tɛngui.
\p
\v 22 Pɛ nu ra tsꞌʉntꞌʉ ꞌbʉ mí ꞌyø a bi xifi, ɛ̨mmɛ bi du rá mbʉi, nguetho ɛ̨mmɛ xʉn ngu ꞌbɛꞌa gä mi ja, nɛ bi mbeng thoho bʉya.
\p
\v 23 Nɛ nu a ra Jesús bʉya:
\p ―Majuąni dí xi ahʉ, bi ꞌyɛ̨na, xʉn hɛ̨i da yʉrpʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją nꞌda ra mɛmbɛti.
\v 24 Dami ꞌyøhmbʉ mahønꞌa. Manꞌda hingui hɛ̨i da yʉtꞌa ra camello bʉ ja rá gu ra ꞌyofani, xinda gueꞌa nꞌda ra mɛmbɛti da yʉrpʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją, bi ꞌyɛ̨nje.
\p
\v 25 Nɛ dá hyonya thohohe ꞌbʉ má øhmbe bi ma ra Jesús. “Toꞌo maha da zä din yąni,” dán ꞌyɛ̨m zɛhɛhe bʉya.
\p
\v 26 Bi hyɛ̨rcähe ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨nje:
\p ―Hin da zä da ꞌyøzɛhɛ yʉ jąꞌi, pɛ nuꞌa Oją hingui hɛ̨mpꞌa da ꞌyørpa ʉ yʉ jąꞌi.
\p
\v 27 Nu ra Pedro bʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jesús:
\p ―Gra Hmu, nugähe dá socähe gätho ꞌbɛꞌa mí pɛtsꞌähe nɛ dá tɛnꞌnahe, ꞌbɛꞌa maha ga tįmhbe ya.
\p
\v 28 Ra Jesús bʉya bi ꞌyɛ̨nje:
\p ―Majuąni dí xi ahʉ, ꞌbʉ bin ja maꞌdaꞌyo mahɛ̨tsꞌi nɛ maꞌdaꞌyo ra ximhäi, din ja ma tsꞌɛdi mixte, ga hupʉ ja ma mɛxa ga øtꞌ ran tsꞌʉtꞌabi, nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi. Nɛ ahʉ guí ꞌdɛꞌmayoho ahʉ, ꞌdarbʉ ga huhmbʉ, ga comhbʉ ma tsꞌɛdigä, nɛꞌahʉ ga juąnbahʉ ma mi israelhʉ dyʉ judíohʉ, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\p
\v 29 Nɛ manꞌda bi man ra Jesús, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nuꞌa toꞌo bi zoh rá ngu, o gue rán ꞌyohʉ o gue rán ju, o gue rá ta o gue rá mbe, o gue rá xisu o gue yʉ́ tꞌʉhni bi zogui ngue bi dɛngui, o gue rá huąhi, da dąha manꞌda xʉn ngu xinda guetꞌa nꞌda ciɛnto nidi, nɛ a ra te maząi da hyąni, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\v 30 Pɛgue nuꞌʉ im bɛ̨ni i ꞌbɛtꞌo dim ꞌbɛjua ʉ. Pɛ nuꞌʉ tꞌɛ̨mbi i ꞌbɛjua, dim ꞌbɛtꞌo ʉ, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\c 20
\s Nꞌda ran tꞌuti bi ꞌyøtꞌa nꞌda ra mɛꞌbɛfi
\p
\v 1 Nɛ manꞌda ran tꞌuti bi man ra Jesús, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nuꞌbʉ bi ꞌyøtꞌ ran tsꞌʉtꞌabi Oją, din ja tengu bi ꞌyøtꞌa nꞌda ran ꞌyohʉ mí ja ra dąhuąhi. Midi ꞌyonba yʉ mbɛfi ꞌbʉ xudi thoho.
\v 2 Nɛ ꞌbex bi xifi hangu da guꞌtꞌi, nɛ bi mba bʉ ja rá huąhi ʉ bʉya.
\v 3 Nuꞌbʉ mbɛ gʉto xudi, xø i ꞌyo bʉ hnini a ra mɛꞌbɛfi mahønꞌa, nɛ bi nu ꞌda yʉn ꞌyohʉ mi ꞌyotho bʉ nɛ bi mbɛn bʉ ja rá huąhi.
\v 4 “Ní mbähä, gam pɛhmbʉ, ga jutꞌahʉ hangu dí nde ahʉ gui tąhmbʉ,” bi ꞌyɛ̨mbi. Nɛ bi mba ʉ bʉya.
\v 5 Nɛ nuꞌbʉ mi hyuxyadi, xø ꞌyo bʉ ja ra hnini mahønꞌa ra mɛꞌbɛfi nɛ bi mbɛnh miꞌda bʉ rá huąhi. Nɛꞌbʉ mi zønꞌa hyu nde, xø bi mbɛnh miꞌda.
\v 6 Nɛꞌbʉ mi zøn a cʉtꞌa nde, xø ꞌyo bʉ mahønꞌa nɛ bi nu bʉ miꞌda yʉ jąꞌi: “Hanja ngue xcán dethohʉ,” bi ꞌyɛ̨mbi.
\v 7 “Nguetho njon bi xije ra ꞌ bɛfi,” bi ꞌyɛ̨nꞌʉ. Nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ: “Ní mbähä bʉ ja ma ꞌbɛfigä gam pɛhmbʉ bʉ, ga jutꞌahʉ hangu dín ndegä ga jutꞌahʉ,” bi ꞌyɛ̨mbi.
\v 8 Nuꞌbʉ min de bʉya nu ra mɛꞌbɛfi bi xi a rá ngʉrpa mbɛfi: “Dami zonꞌdʉ yʉ mbɛfi, mꞌbɛtꞌo gui jutꞌʉ mꞌbɛjua bi zøni,” bi ꞌyɛ̨mpꞌa.
\v 9 Nɛ nuꞌbʉ mi mba njuꞌtꞌi ʉ xi zøm bʉ ja ra huąhi ꞌbʉ cʉtꞌa nde, bin juꞌtꞌi tenguꞌbʉ gä ra pa xtím pɛfi.
\v 10 Nɛ nuꞌbʉ min juꞌtꞌʉ bi mbʉmxudi ra ꞌbɛfi, bi bɛ̨ni ngue manꞌda xtán dąha xʉn ho xinda gueꞌʉ nꞌda ora tho bim pɛfi. Pɛgue ꞌdaꞌangu bi dąha.
\v 11 Janangueꞌa bin cuɛ ʉ ꞌda
\v 12 nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra mɛꞌbɛfi: “Hanja ngue ꞌda angu gá jurcahe ʉ mꞌbɛjua bi zøhø, nɛ tsꞌʉtho bim pɛ ʉ. Pɛ nugähe, gätho ra pa dám pɛhmbe, madagueꞌa xʉm pa ra hyadi,” bi ꞌyɛ̨mbi.
\v 13 Pɛ bi dąti, bi ꞌyɛ̨mpꞌa nꞌda mí ꞌbäpʉ: “Xiꞌe nꞌyø, nte man tsꞌo dá øtꞌe e. Ha hinga gueꞌa dá xi i dá jutꞌi i.
\v 14 Dami hyąnꞌa nin zäbi, ní mba. Nugä, i ja ma pähä ꞌda angu ga jutꞌahʉ ʉ rán zɛgui bi zøhø.
\v 15 Ha hinꞌyʉ man tꞌɛ̨di ga øtꞌä a dín nde ga øtꞌä nangue ma mbɛti, uague guí sɛya nguetho dá ørpa ran hocjąꞌi nꞌda,” bi ꞌyɛ̨nꞌa ra mɛꞌbɛfi bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús ꞌbʉ mi man a ran tꞌuti.
\v 16 Nɛ ngubʉ din ja ꞌbʉ bin tsꞌʉtꞌabi Oją. Nuꞌʉ mꞌbɛjua dim ꞌbɛtꞌo ʉ, nɛ nuꞌʉ ꞌbɛtꞌo dim ꞌbɛjua ʉ. Xʉn ngu bi zonhd Oją, pɛ hinga gätho bi huahni, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\s Xø bi ma mahønꞌa ngue da du nɛ da dąmbɛ̨ni ra Jesús
\p
\v 17 Nɛ nuꞌbʉ mi tsꞌʉtho ga sømhbe bʉ Jerusalén, dí ꞌyohe bʉ ja ra nguani. Nɛ bi gʉgähe bʉ maꞌueni tsꞌʉ a ra Jesús, dí ꞌdɛꞌmayohohe, nɛ bi ꞌyɛ̨nje:
\p
\v 18 ―Nuya ga mbähä bʉ Jerusalén. Nuꞌbʉ dá sømhbʉ bʉ, da mba ma dägä bʉ ꞌbʉh yʉ hmumbäją nɛ yʉ xänbate niją, ngue da hyogä, guecä dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi.
\v 19 Nɛ di dägä bʉ ꞌbʉ ʉ him ma mijudíohʉ, nɛ din thengui nɛ da thɛxcä nɛ di cuarcä bʉ ja ra za, ga tu bʉ, nɛ da tꞌägui. Pɛ nuꞌbʉ ná hyupa ga thąmbɛ̨nigä, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\s Rá mbe ra Jacobo nɛ ra Xuua bi ꞌyäp rá mate ra Jesús nangue yʉ́ tsꞌʉntꞌʉ
\p
\v 20 Nɛ nuꞌa rá mbe ra Jacobo nɛ ra Xuua, ngue yʉ́ tsꞌʉntꞌʉ ra Zebedeo ʉ, bin dąnyahmu bʉ ja a rá gua ra Jesús, in nde ꞌbɛꞌa da ꞌyäpi.
\v 21 Nɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―ꞌBɛꞌa guí nde ga øtꞌe e, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p ―Dami ꞌyørca ra mate ngue nuꞌbʉ gui ꞌyøtꞌ ran tsꞌʉtꞌabi, ꞌda xtí hyutꞌʉ ma tꞌʉhni, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra xisu.
\p
\v 22 Bi dą a ra Jesús:
\p ―Pɛ hin guí pądi ꞌbɛꞌa nam bønꞌa gá ꞌyäqui.
\p Nɛ bi ꞌyänꞌna ra Jacobo nɛ ra Xuua:
\p ―Ha guí ɛ̨na nɛꞌaui gui hyätꞌui gui nuui ran ʉnbi tengu gan nugä, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p Nɛ bi dą ʉ bʉya:
\p ―Hąha, ga hätꞌbe.
\p
\v 23 ―Majuąni maha, nɛꞌaui gui nuui ran ʉnbi tengu gan nugä, pɛ hingui sä ga ꞌdaꞌa ran tꞌɛ̨di guí ähmi. Pɛ gueꞌa ma Ta di un rán tꞌɛ̨di toꞌo in ndepe ꞌda xtí hyutho ꞌbʉ dán tsꞌʉtꞌabigä, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 24 Nɛ nugähe dí ꞌdɛtꞌagähe bʉya dán cuɛ ꞌbʉ má øhmbe a ꞌbɛꞌa bi man ʉ yoho.
\v 25 Nɛ gä bi zongahe ra Jesús dí ꞌdɛꞌmayohohe, nɛ bi ꞌyɛ̨nje:
\p ―Nuꞌʉ yʉ tsꞌʉtꞌabi ua ja ra ximhäi i øtꞌ yʉ́ ꞌyɛ̨hɛ toꞌo gätho di manda, nɛ tenguꞌbʉ maguesɛ yʉ́ tsꞌɛdi ʉ.
\v 26 Pɛ nuꞌahʉ hinga gueꞌa gui ꞌyøthʉ a. Pɛgue gan ꞌyɛ̨hɛ thohohʉ nangue ʉ miꞌda ꞌbʉ guí nde din ja ni tsꞌɛdihʉ.
\v 27-28 Nɛ nuꞌahʉ ꞌbʉ guín nde gam ꞌbɛtꞌohʉ, gui ꞌyøthʉ ngue hinꞌyʉ ni tsꞌɛdihʉ nɛ gan ꞌyɛ̨hɛ thohohʉ, tengu thohogä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, him bá ɛ̨cä dam hmugä, pɛ bá ɛ̨cä dan ꞌyɛ̨hɛgä nɛ ga dä ma te gan yąnba yʉ́ te yʉ jąꞌi, bi ꞌyɛ̨nje ra Jesús.
\s Yoho yʉ xädä bi hocꞌa ra Jesús
\p
\v 29 Nɛ nuꞌbʉ xø má nɛxhe bʉ ra hnini Jericó, xʉn ngu yʉ jąꞌi bi dɛntho na ra Jesús.
\v 30 Nɛ mí hupʉ yoho yʉ xädä bʉ ja ra ndenꞌyu. Nuꞌbʉ mí ꞌyøde mba bʉ ra Jesús, bi mbafi:
\p ―Grá Hmu, rám bomꞌbɛto i ra David, dami huɛ̨gäꞌbe, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ yʉ xädä.
\p
\v 31 Nɛ nu yʉ jąꞌi min ꞌyohʉ ra Jesús bi hɛcpa ʉ yʉ xädä. Pɛ manꞌda bi mba ʉ, bi ꞌyɛ̨m mahønꞌa:
\p ―Grá Hmu, rám bomꞌbɛto i ra David, dami huɛ̨gäꞌbe, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 32 Nu ra Jesús bʉya ꞌbʉ mí ꞌyø a man ʉ yʉ xädä, bi ꞌyänni:
\p ―ꞌBɛꞌa guín nde ga øtꞌaui, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 33 Nuꞌʉ bi dąti:
\p ―Grá Hmu, xoga ma däꞌbe, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 34 Ɛ̨mmɛ bi huɛ̨cꞌa ra Jesús ʉ, bi därpa thoho yʉ́ dä, ꞌbex bi xoh yʉ́ dä nɛ bi dɛnꞌna ra Jesús bʉya.
\c 21
\s Yʉ jąꞌi bi ꞌyɛ̨spa a ra Jesús ꞌbʉ mí yʉrpʉ Jerusalén
\p
\v 1 Nɛ bi zøm bʉ ja ra ndehnini Betfagé, nubʉ ja ra nyuni Olivos, nɛ him ma yabʉ ra hnini Jerusalén. Nu ra Jesús bʉya bi mbɛnꞌndʉ yoho ma mixädihe,
\v 2 nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Ní mbɛ nʉ ja ra tꞌʉhnini, guehnʉ gua tįmmi nꞌda ra buru in ꞌyoui rá bąsi. Bá xocui, nɛ bá siui ua ʉ.
\v 3 Nuꞌbʉ da tꞌɛ̨nꞌaui ꞌbɛꞌa gui jahui, “Nuꞌa ra hmu da hyonꞌi tsꞌʉ nɛ ꞌbexgue ba sinꞌa thohoꞌbe,” gui ꞌyɛ̨m thohoui, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 4 Nɛ guehna bi man ra pøngahyą mayaꞌbʉ ngue din ja ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨na:
\q
\v 5 Gui ꞌyɛ̨mfʉ yʉ mɛngu bʉ Jerusalén:
\q “Dami nuhʉ ya ba ɛ̨cua ni hmutsꞌʉtꞌabihʉ,
\q nɛ hin din ꞌyɛ̨tsꞌi, ba hyuxꞌa nꞌda zi buru thoho
\q bán ꞌyoui rá bąsi,” gui ꞌyɛ̨mfʉ,
\m bi ꞌyɛ̨nꞌa ra pøngahyą mayaꞌbʉ.
\p
\v 6 Nu ma mixädihe bʉya bi mba nɛ bi ꞌyøtꞌa bi xih ra Jesús.
\v 7 Nɛ bá si ra buru nɛꞌa rá bąsi, nɛ bi gąspa yʉ́ coto nɛ bi hyuxꞌa ra Jesús bʉya.
\v 8 Nɛ nu yʉ jąꞌi ɛ̨mmɛ xʉn ngu ʉ bi dɛnni nɛ bi mbøh yʉ́ coto bʉ ja ra ꞌyu nɛ yʉ́ pahni, nɛ yʉ́ paxi yʉ za bi mbøcpa bʉ ngue da thopʉ ra Jesús. Nɛ bi ꞌyɛ̨tꞌinde ra Jesús.
\v 9 Nɛ nuꞌʉ i ꞌbɛtꞌo nɛꞌʉ bim ꞌbɛjua bi mbʉh na thuhu bʉya, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Mixte thoho rá tsꞌɛdi rám bomꞌbɛto ra David. Nɛ xʉn ngu rán jąpi in ꞌyoui, nguetho bá ɛ̨hɛ nangue rá thuhu Oją, ra Hmu. Mixte thoho Oją mahɛ̨tsꞌi, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ yʉ jąꞌi bʉ ní mba.
\p
\v 10 Nɛ nuꞌbʉ bi yʉrpʉ Jerusalén ra Jesús, gätho mi ꞌbʉpʉ ja ra hnini bi hyonya thoho, nɛ bi ꞌyänꞌndʉ mín ꞌyohʉ ra Jesús:
\p ―Toꞌo nín ꞌyohʉ na, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 11 ―Guehna ra pøngahyą, ra Jesús, ra mɛngu Nazaret bʉ ra häi Galilea, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ bi tꞌänni.
\s Bi hyøn a thi ʉ mim pä bʉ ja ra niją ra Jesús
\p
\v 12 Nɛ nuꞌbʉ mi zøm bʉ Jerusalén a ra Jesús bi yʉrpʉ ja rá dąniją Oją, bi hyøn a thi gätho ʉ mím pä bʉ nɛꞌʉ mín täi bʉ. Nɛ bi ndønpa yʉ́ mɛxa ʉ midí päh yʉ mbɛti, nɛ bi bʉntpa yʉ́n thutsꞌi ʉ mi pä yʉ tsꞌąha, nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p
\v 13 “Í thø a ma ngu ngue da mba nthąndegä bʉ,” i ɛ̨n Oją, i ɛ̨m bʉ ja rám hma. Pɛ nuꞌahʉ gá ꞌyørpadahʉ tenguꞌbʉ ra hyądo guepʉ nín ꞌyąnꞌʉ yʉ bɛ̨, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 14 Nɛ nuꞌbʉ mí ꞌbʉpʉ ja ra dąniją, xø bi zøm bʉ miꞌda yʉ xädä, nɛꞌʉ mi dogua. Nu ra Jesús bi hocꞌʉ bʉya.
\v 15 Pɛ nu yʉ hmumbäją nɛ yʉ xänbate niją him bi numanho yʉ́n tꞌøtꞌe bi ꞌyøtꞌa ra Jesús bʉ. Nɛ bin cuɛ ꞌbʉ mí ꞌyø a bi manꞌʉ yʉ tꞌʉhni ꞌbʉ mí ꞌyɛ̨na: “Mająpi rám bomꞌbɛto ra David,” bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Jesús:
\p
\v 16 ―Ha hin guí øꞌa ꞌbɛꞌa man yʉ tꞌʉhni ngue i ɛ̨ꞌtsꞌi i, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Jesús.
\p ―Dí øcä a i manꞌʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa. Pɛ xi ahʉ ha hin guím bɛ̨mhbʉ a i mam bʉ ja rám hma Oją ngue i ɛ̨na:
\q Gá japi bi bømanho a i man
\q ʉ yʉ tꞌʉhni ꞌbʉ i ɛ̨ꞌtsꞌi i,
\m bi tꞌɛ̨mpꞌa Oją ꞌbʉ mi tꞌɛ̨mbi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 17 Nɛ bi zotpʉ ʉ yʉ hmumbäją nɛ yʉ xänbate, dá mbäcähe a ra Jesús, bán oxähe bʉ ja ra hnini Betania.
\s Ra Jesús bi japi da ꞌyotꞌa nꞌda ra za
\p
\v 18 Nɛ nuꞌbʉ mí hyax bʉya, xø dá pengähe a ra Jesús bʉ Jerusalén. Nɛ bin tumanthuhu bʉ ꞌyu.
\v 19 Nɛ bi nu nꞌda ra za bʉ ja ra ndenꞌyu, bi mba ɛ̨na da dʉcpa nꞌda rán dätꞌä. Pɛ høntꞌʉ yʉ́ paxi mi ja. Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Nuya, njąmꞌbʉ din zʉh nin dätꞌä ya.
\p Nɛ ꞌbexgue bi ꞌyotꞌa ra za bʉya.
\p
\v 20 Nuꞌbʉ mán nuhe bi ꞌyotꞌa ra za, dá hyonya thohohe nɛ dá änhde ra Jesús:
\p ―Hanja í ꞌyotꞌa nꞌdihi ra za, dá ɛ̨mfe.
\p
\v 21 Bi dąꞌa ra Jesús:
\p ―Majuąni dí xi ahʉ, nuꞌbʉ gui ꞌyɛ̨cꞌyɛigahʉ xʉn ho, nɛ nꞌdatꞌa guim bɛ̨mhbʉ a rá tsꞌɛdi Oją, hinga høntꞌa dá øtꞌä sä gui ꞌyøthʉ, pɛ sä gui ꞌyøthʉ manꞌda xʉn hɛ̨i. Sä gui xihmbʉ nʉ ra tꞌøhø: “Dami ꞌuegue guin hyøzɛhɛ bʉ ja ra deją,” gui ꞌyɛ̨mfʉ, nɛ da ꞌueh pʉya.
\v 22 Nɛ nu Oją di ꞌda ahʉ ꞌbɛꞌa gä guí äfʉ ꞌbʉ nꞌdatꞌa guím bɛ̨mhbʉ a rá tsꞌɛdi Oją, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\s Bi tꞌänꞌna ra Jesús toꞌo bi un rán tꞌɛ̨di
\p
\v 23 Nɛ nuꞌbʉ má sømhbe bʉ Jerusalén, xø bin xänbate bʉ ja ra dąniją a ra Jesús. Nɛ xø bi mba bʉ yʉ hmumbäją nɛ miꞌda ma ngʉrpihe, nɛ bi ꞌyän mahønꞌa:
\p ―Hanja gní ꞌyøtꞌa njabʉ. Toꞌo bi ꞌdaꞌa nin tꞌɛ̨di, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 24-25 Bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús bʉya:
\p ―Nɛcä ga änꞌnahʉ toꞌo bi un rán tꞌɛ̨di ra Xuua ngue bi ꞌyøtꞌ ran xixyą. Hague Oją uague yʉ jąꞌi. Nuꞌbʉ gui xijʉ, nɛcä ga xi ahʉ toꞌo bi ꞌdacä man tꞌɛ̨di bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p Nɛ bin ꞌyɛ̨mzɛhɛ ʉ yʉ hmumbäją nɛ yʉ xänbate niją:
\p ―"Bɛꞌa gue ga xihmbʉ, nguetho nuꞌbʉ ga ɛ̨mfʉ, “Oją bi un rán tꞌɛ̨di a ra Xuua,” nɛ da ꞌyɛ̨na: “Hanja hin gá ꞌyɛ̨cꞌyɛihʉ thą.”
\v 26 Nɛ nuꞌbʉ ga ɛ̨mfʉ, “yʉ jąꞌi thoho bi un rán tꞌɛ̨di ra Xuua,” pɛ da zʉjʉ yʉ jąꞌi ꞌbʉ, nguetho im bɛ̨n ʉ ngue rá pøngahyą Oją a ra Xuua, bin ꞌyɛ̨mzɛhɛ ʉ.
\p
\v 27 Janangueꞌa bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jesús:
\p ―Hin dí pąhmbe, bi ꞌyɛ̨ntho ʉ.
\p Nu ra Jesús bʉya bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Xínga guecä ga xi ahʉ toꞌo bi ꞌdacä man tꞌɛ̨di ga øtꞌä a dí øtꞌä, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ.
\s Ran tꞌuti a yoho yʉ tsꞌʉntꞌʉ bi sih ra ꞌbɛfi
\p
\v 28 Nɛ manꞌda bi man ra Jesús, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nu nꞌda ran ꞌyohʉ mí ꞌbʉ i yoho yʉ́ tsꞌʉntꞌʉ. Nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌa nꞌda rá tsꞌʉntꞌʉ: “Ní mba bʉ huąhi, bám pɛfi,” bi ꞌyɛ̨mbi.
\v 29 Nɛ bi dąꞌa rá tsꞌʉntꞌʉ: “Hinꞌna, hin ga mba,” bi ꞌyɛ̨ntho. Pɛ mꞌbɛjua bin ꞌyomfɛ̨ni tsꞌʉ nɛ bi mba bim pɛfi.
\v 30 Nɛꞌa manꞌda rá tsꞌʉntꞌʉ bi xifi da mba mahønꞌa. “Hąha, ga mba,” bi ꞌyɛ̨na. Pɛ him bi mba, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 31 Nɛ xø bi ꞌyänꞌndʉ yʉ xänbate niją:
\p ―Nuya, dami xiqui nangue ran tꞌuti dá xi ahʉ, ndaꞌa ní tsꞌʉntꞌʉ ngue njuąntho bi ꞌyøtꞌa rá pähä rá ta, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p Nuꞌʉ bi dąti:
\p ―Masque nuꞌa ra tsꞌʉntꞌʉ him mi nde da mba ꞌbʉ ra mbʉdi, gueꞌa njuąntho bi ꞌyøtꞌa rá pähä rá ta, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p Nɛ nubʉya bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Guehma majuąni dí xi ahʉ, nu yʉ ziyate hyącahäi nɛ yʉ xisu ꞌyomtꞌɛ̨ni, manꞌda da yʉrpʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją, pɛ nu ahʉ hin gui cʉthʉ bʉ.
\v 32 Nguetho nuꞌbʉ mi xiꞌahʉ a ra Xuua Nxixyą, bi xänꞌnahʉ a ra ꞌyu xʉn ho, nɛ nu ahʉ hin gá ꞌyɛ̨cꞌyɛihʉ. Pɛ nu yʉ hyącahäi nɛ yʉ xisu i ꞌyomtꞌɛ̨ni, manꞌda go bi ꞌyɛ̨cꞌyɛi ʉ nɛ bi päh yʉ́ mbʉi. Nɛ nuꞌbʉ gmí nuhʉ ʉ, nɛ guextaꞌa hin gá nde gá päh ni mbʉihʉ, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ yʉ hmumbäją nɛ yʉ xänbate niją.
\s Rán tꞌuti yʉ tsꞌomꞌbäi mbɛfi
\p
\v 33 Nɛ bi ꞌyɛ̨m mahønꞌa ra Jesús:
\p ―ꞌYøhmbʉ tsꞌʉ manꞌda ran tꞌuti ga xi ahʉ. Mí ꞌbʉ a nꞌda ran ꞌyohʉ mi ja rán uąndätꞌä, nɛ bi føꞌtꞌe, nɛ bi hyø a nꞌda ra ngu guepʉ da thɛmpꞌ yʉ guindätꞌä. Nɛ bi mbäꞌma nꞌda ra jądo xʉn hɛ̨tsꞌi, da ndexꞌʉ da nu rá häi.
\p Nɛ nubʉya bi hmit yʉ́ häi ʉ ꞌda yʉ mbɛfi, nɛ bi nde bi mba nꞌdanni a ran ꞌyohʉ bʉya.
\v 34 Nɛ nuꞌbʉ mi tsꞌʉtho din ja yʉn dätꞌä, bá pɛhnꞌi ꞌda yʉ́ ꞌyɛ̨hɛ da duspa ʉ yʉ́n dätꞌä, nguetho gueꞌa án yąhʉ a, ngue di unꞌni tsꞌʉ ꞌbɛꞌa da bøm bʉ.
\v 35 Pɛ nuꞌʉ yʉ mbɛfi bi bɛntꞌʉ yʉ́m ꞌbɛhni a ra hmu. Nuꞌa nꞌda bi mbɛmthoho. Nuꞌa manꞌda bi hyotho. Nɛ nuꞌa manꞌda, bi hyøta dotho a.
\v 36 Nɛ xø mahønꞌa, bá pɛhn miꞌda xʉn ngu yʉ́ ꞌyɛ̨hɛ ngue xtan duspa yʉ́n dätꞌä a rá mbɛti ran uąndätꞌä. Pɛ nuꞌʉ yʉ mbɛfi xø bi bɛnt mahønꞌa ꞌbʉ mi zøpʉ ʉ, nɛ ꞌdaꞌangu bi tꞌørpe tengu bi tꞌørpa ʉ mbʉdi bi zøpʉ.
\p
\v 37 Nɛ nubʉya bá pɛnꞌna rá tsꞌʉntꞌʉ zɛhɛ a rá mbɛti ra huąhi. Bi bɛ̨ni: “Masque da numansu na ma tsꞌʉntꞌʉ.”
\v 38 Pɛ nuꞌbʉ mí nu ba ɛ̨pʉ rá tsꞌʉntꞌʉ, nu yʉ mbɛfi xø bi bɛ̨nꞌʉ: “Nuna, rá tsꞌʉntꞌʉ zɛhɛ, da gohmi ra häi na ꞌbʉ bi du rá ta. Pɛ mbähä ga hohʉ, janangue ga cosɛhʉ ra häi bʉya.”
\v 39 Nɛ bi bɛnt bʉya, bi zixpʉ maꞌueni nɛ bi hyo, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 40 Nu ra Jesús bi ꞌyänꞌndʉ mí ꞌbäpʉ:
\p ―Xiꞌbʉ da mbasɛ na ra hmu, ꞌbɛꞌa da japꞌʉ yʉ́ mbɛfi ꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 41 Bi dą ʉ bʉya:
\p ―Masque da hyo ʉ yʉ́ mbɛfi, nguetho ɛ̨mmɛ yʉ tsꞌomꞌbäi ʉ, nɛ nu rá häi bʉya di hmitꞌʉ i pądi da guꞌtꞌa ra renta ꞌbʉ bi zøn ra pa da guꞌtꞌi, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 42 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨m bʉya:
\p ―Ha njąmꞌbʉ gá nuhʉ bʉ ja rám hma Oją a ram hma i ɛ̨na:
\q Nuꞌa ra do bi bʉntꞌʉ yʉ gądo ꞌbʉ mi hyøh ra ngu,
\q gueꞌa ra do manꞌda mahyoni, tengu thoho yʉ guangu.
\q Gueꞌa bi zän Oją a,
\q nɛ gui hyonya thohohʉ,
\m i ɛ̨m bʉ rám hma Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p Nɛ gueꞌa i mam bʉ nangue a rá Thahni Oją ngue ra Cristo.
\v 43 Janangueꞌa dí xi ahʉ, Oją him bi numanho a gá ꞌyøthʉ nɛ da thąnꞌnahʉ a ra ꞌbɛfi bʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją, din tꞌunꞌdʉ miꞌda ngue da ꞌyøtꞌmanho a ra ꞌbɛfi gmí øthʉ.
\v 44 Nɛ nuꞌa ra do bi mba ma bʉntꞌi, tenguꞌbʉ nꞌda ra xįndo i ti bʉ ja ra ꞌyu. Nɛ høntꞌa go toꞌo da dąng bʉ ja ra do, din tʉni, nɛ høntꞌa go toꞌo da zɛꞌma ra do, ꞌbexgue da ꞌyɛtꞌi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 45 Nuꞌbʉ mi ꞌyøꞌa bi man a ra Jesús, bi bą ʉ yʉ fariseo nɛ yʉ hmumbäją, gue guesɛ ʉ bi ꞌyøtꞌʉ bi sifi.
\v 46 Nɛ mí nde ꞌbexgue xtám bɛntꞌa ra Jesús, pɛ him bi bɛntꞌi, nguetho mi su ʉ yʉ jąꞌi, ngue mi ɛ̨nꞌʉ, rá pøngahyą Oją a ra Jesús.
\c 22
\s Nꞌda ran tꞌuti ngue ran thąti
\p
\v 1 Nɛ xø bi thoqui bi xänba yʉ jąꞌi nangue yʉn tꞌuti thoho bi man a ra Jesús, nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p
\v 2 ―Nuꞌa ní manda rá tsꞌɛdi Oją, i tꞌøtꞌe tengu bi ꞌyøtꞌa nꞌda ra tsꞌʉtꞌabi. Nuꞌa ra tsꞌʉtꞌabi bi zänꞌna nꞌda ra ngo ꞌbʉ min thąta nꞌda rá tsꞌʉntꞌʉ.
\v 3 Nɛ bi mbɛnꞌdʉ yʉ́m ꞌbɛhni ngue ba sinba yʉ́ amigo, pɛ him bi nde bá ɛ̨hɛ.
\v 4 Nɛ xø bi mbɛhn miꞌda, bi ꞌyɛ̨mbi: “Dami xihmbʉ ma amigo ba ɛ̨hɛ, nguetho ya dá hoc ran tsꞌihmɛ. Dá manda bi tho ꞌda man dąni xʉn zaqui nɛ ya gätho mahoqui, i ɛ̨nꞌa ra hmu, gui ꞌyɛ̨mfʉ.” Nɛ gueꞌa bi man ʉ yʉ́m ꞌbɛhni.
\v 5 Pɛ him bi ꞌyʉrpatho ra güɛnda ʉ yʉ́ amigo, nɛ bi mba da huąhi a nꞌda, nu manꞌda bi mba bám pätho,
\v 6 nɛ nuꞌʉ miꞌda bi bɛnt thoho yʉ́m ꞌbɛhni nɛ i thenthoho nɛ bi hyo ʉ.
\v 7 Nuꞌbʉ mí ꞌyø a bin ja, ɛ̨mmɛ bin cuɛ ra tsꞌʉtꞌabi bʉya, bi mbɛnh yʉ́ dofʉi bá ho ʉ yʉ hyote nɛ bi ꞌyumpꞌa yʉ́ hnini.
\v 8 Nɛ bi xih mahønꞌa ʉ yʉ́m ꞌbɛhni: “Nuya him bá ɛ̨ꞌʉ ma amigo nguetho hing yʉ́n sähʉ ba ɛ̨hɛ.
\v 9 Ní mbähä bʉ ja yʉ ꞌyu nɛ gbá sihʉ ua høntꞌa go má jąꞌi gba tįmhbʉ bʉ, nguetho ya ma hoqui ꞌbɛꞌa da zi ua ja ran thąti.”
\v 10 Nu yʉ́m ꞌbɛhni bʉya bi mba bʉ ja yʉ ꞌyu nɛ bá pɛn bʉ ja ran thąti toꞌo gätho bin cꞌathʉ bʉ, pɛ hinga mfądi ꞌbʉ yʉ tsꞌomꞌbäi o gue yʉ hocjąꞌi ꞌda. Nɛ bi yupʉ ja rá ngu ra tsꞌʉtꞌabi yʉ jąꞌi.
\p
\v 11 Nɛ nu ra tsꞌʉtꞌabi bʉya bi yʉrpʉ mbo da nu ʉ yʉ jąꞌi bi zøm bʉ. Nɛ bi nu nꞌda ran ꞌyohʉ ngue him mi he ʉ yʉ́ he i the ꞌbʉ in ja nꞌda ran thąti.
\v 12 Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌa ra tsꞌʉtꞌabi bʉya: “Xiꞌi grán ꞌyohʉ, hanja gá cʉtꞌua nɛ hin guí he yʉ́n säui da the ua ja ran thąti,” bi ꞌyɛ̨mbi. Pɛ nu ran ꞌyohʉ him bi zä bi dąti.
\v 13 Nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ ꞌyɛ̨hɛ ra tsꞌʉtꞌabi: “Dami turpahʉ yʉ́ gua na ran ꞌyohʉ nɛ yʉ́ ꞌyɛ, nɛ gui ꞌyɛnthʉ bʉ ja ra ꞌbɛxui. Din zom bʉ nɛ din guxpʉ yʉ́ tsꞌi ʉ,” bi ꞌyɛ̨nꞌa ra tsꞌʉtꞌabi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 14 Nguetho xʉn ngu i tsꞌohni pɛ hinga gä yʉ́n sähʉ ngue da yʉrpʉ, bi ꞌyɛ̨na.
\s Nꞌda ran tꞌänni nangue ra renta bi tꞌänꞌna ra Jesús
\p
\v 15 Nɛ nubʉya bi mba ʉ yʉ fariseo. Nꞌdanni bá nyąsɛ ʉ, bi hyoni ꞌbɛꞌa dí ʉcpa ra Jesús ngue di yąpi.
\v 16 Janangue bi ꞌbɛhn pʉ ꞌbʉh ra Jesús ʉ miꞌda yʉ́ mifariseohʉ, nɛ miꞌda ma ngʉrpihe mi tɛnꞌna ra tsꞌʉtꞌabi Herodes. Nuꞌbʉ mi zøm bʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ:
\p ―Grá xänbate, dí pąhmbe gätho majuąni guím ma, bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jesús ʉ. Nɛ guí u a majuąni rá ꞌyu Oją, nɛ hin guí su ꞌbʉ da hnumanho i ogue hinꞌna, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\v 17 Pɛ dín ndehe gui xije tsꞌʉ ꞌbɛꞌa guím bɛ̨ni. Ha din thɛui yʉ́n tꞌɛ̨di Oją ngue dí juthe ra renta a ra tsꞌʉtꞌabi Roma in tsꞌʉtꞌabi ua, uague hinꞌna.
\p
\v 18 Pɛ nu ra Jesús bi bądi ꞌbɛꞌa mim bɛ̨nꞌʉ ngue in nde da dįni ꞌbɛꞌa dí yąpi. Janangueꞌa bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Ɛ̨mmɛ guidí yorpahʉ a guím bɛ̨mhbʉ. Høntho guí nde gui sägdahʉ.
\v 19 Xi ni mbɛti gní jut ni rentahʉ, ga nugä, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p Bi unꞌna ra mbɛti bʉya.
\v 20 Nɛ nuꞌbʉ mi nu a ra mbɛti, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Toꞌo rá hmi na i cuat na ra mbɛti, nɛ toꞌo rá thuhu mán tꞌoꞌtꞌi ua, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 21 ―Rá hmi ra tsꞌʉtꞌabi Roma nɛ rá thuhu a, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p Nu ra Jesús bʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Nuꞌa rá mbɛti ra tsꞌʉtꞌabi gui unhdʉ a. Nuꞌa xin rá mbɛti Oją, gui unhdʉ Oją a, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 22 Nɛ nuꞌbʉ mí ꞌyø a bi man ra Jesús, bi hyonya thoho ʉ ngue mi nde xtí yąpi. Nɛ xø bi mbatho ʉ.
\s Nꞌda ran tꞌänni gueꞌbʉ bi dąmbɛ̨ni ʉ xøn du
\p
\v 23 Nɛ mꞌbɛjua bʉya xø bi zøm bʉ ꞌda ma ngʉrpihe ngue yʉ saduceo. Nuꞌʉ him mi ɛ̨cꞌyɛi ngue da dąmbɛ̨ni ʉ xøn du, nguetho mi ɛ̨nꞌʉ, nu rá mbʉi nꞌda, ma zä dim ꞌbɛ ꞌbʉ bi du. Nɛ nuꞌʉ bi ꞌyänꞌna ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p
\v 24 ―Xänbate i, dím bɛ̨nthohe ran tꞌɛ̨di bi man ra Moisés, ngue nuꞌbʉ da du nꞌda ran ꞌyohʉ, ꞌbʉ ꞌbʉh rá xisu, nɛ hin ním ꞌbʉ a nꞌda rá tꞌʉhni ꞌbʉ mi du, nuꞌa rán ꞌyohʉ din thątui a rá xisu a ra du, nɛ nuꞌbʉ dim ꞌbʉh rá mbʉdi tꞌʉhni, da tꞌɛ̨mbi rá tꞌʉhni a xí du.
\v 25 Pɛ mí ꞌbʉcua yoto yʉn ꞌyohʉ midín ꞌyohʉzɛhɛ ʉ. Nuꞌa ra mbʉdi nꞌyohʉ bin thątui nꞌda ra xisu, pɛgue bi du nꞌdihi a ran ꞌyohʉ. Nɛ hin ním ꞌbʉh yʉ́ tꞌʉhni ꞌbʉ mi du, janangueꞌa bi zinba rá xisu a rán ꞌyohʉzɛhɛ.
\v 26 Pɛ nɛꞌa guextaꞌa bi du nꞌdihi, nɛ hin ní dįntho rá tꞌʉhni a ra xisu ꞌbʉ mi du. Janangueꞌa xø bim ꞌbʉhmi a manꞌda rá mbegue. Nɛ bin ja gueꞌbʉ go mi dätꞌi bim ꞌbʉhmi gätho ʉ yʉ́ mbegue a ra xisu.
\v 27 Mꞌbɛjua bʉya nɛsɛ ra xisu bi du, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\v 28 Nuya, dami xije ꞌbɛꞌa din ja ꞌbʉ majuąni da dąmbɛ̨ni ʉ xøn du, ngue guí mamhbʉ. Ndaꞌa nín ꞌyohʉ da ꞌyɛ̨mbi rá xisu a ra xisu, nguetho gätho yoto bim ꞌbʉhmi, bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jesús ꞌbʉ mi denthoho ʉ.
\p
\v 29 Bi dątꞌa ra Jesús:
\p ―Nu ahʉ guídí ꞌbɛthohʉ, nguetho hin guím bɛ̨mhbʉ ꞌbɛꞌa mam bʉ ja rá tꞌohni Oją, nɛ xín guí pąhmbʉ rá tsꞌɛdi Oją.
\v 30 Nuꞌbʉ bi dąmbɛ̨ni ʉ xøn du, ya him man ja ran thąti, pɛgue dim ꞌbʉtho tengu yʉ́m ꞌbɛhni Oją mahɛ̨tsꞌi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 31-32 Nɛ nangueꞌa ram hma ngue da dąmbɛ̨ni ʉ xøn du. Ha hin gá nuhʉ bʉ ja rá tꞌohni Oją ꞌbɛꞌa bi ma nangue ʉ ma ndu mbombøtahʉ ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨na: “Nugä drá Ojągä, nu ra Abraham nɛ ra Isaac nɛ ra Jacob, i ɛ̨cꞌyɛigui,” bi ꞌyɛ̨n Oją. Ngubʉ im ma nguetho guextaꞌa i ꞌbʉh yʉ́ mbʉi ʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 33 Nɛ nuꞌʉ yʉ jąꞌi ꞌbʉ mí ꞌyø a bi man ra Jesús, bi hyonya thoho a bi xifi ꞌbʉ mi xänbi.
\s Ra Jesús bi ma ndaꞌa nín tꞌɛ̨di manꞌda mahyoni
\p
\v 34 Nɛ nu miꞌda ma ngʉrpihe ngue yʉ fariseo, ꞌbʉ mi nu hinꞌyʉ manꞌda sä da manꞌʉ yʉ saduceo, bin ꞌyänzɛhɛ ꞌbɛꞌa mí sä ngue dí yąpꞌa ra Jesús.
\v 35 Nuꞌa nꞌda ra xänbate nangue ʉ yʉ fariseo bʉya, bi ꞌyänꞌna ra Jesús:
\p
\v 36 ―Xänbate i, bi ꞌyɛ̨na, ndaꞌa rán tꞌɛ̨di Oją hnɛhi thoho ga øtꞌähe.
\p
\v 37 Bi dą a ra Jesús bʉya:
\p ―Nuꞌa ran tꞌɛ̨di i ɛ̨na: “Gam bɛ̨mhbʉ Oją ngue gätho ma mbʉihʉ, nɛ gätho ma jąꞌihʉ, nɛ gätho man ꞌyomfɛ̨nihʉ.”
\v 38 Guehna ran tꞌɛ̨di i ꞌbɛtꞌo na, nangue ʉ gä miꞌda yʉn tꞌɛ̨di.
\v 39 Nɛꞌa ɛ̨na: “Dami huɛ̨c ni mijąꞌihʉ tengu bʉ gní huɛ̨czɛhɛ ni jąꞌihʉ.” Guehna ná yoho ran tꞌɛ̨di guextaꞌa mahyoni na.
\v 40 Nɛ nuꞌbʉ gá ꞌyøthʉ ya yoho yʉn tꞌɛ̨di, tenguꞌbʉ gá jąshʉ gätho yʉ́n tꞌɛ̨di ra Moisés nɛ yʉ́m hman yʉ́ pøngahyą Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Toꞌo rá ꞌyʉ a ra Cristo
\p
\v 41 Nɛ guextaꞌa mi ꞌbäpʉ yʉ fariseo,
\v 42 nɛ bi tꞌɛ̨mpꞌʉ bʉya:
\p ―ꞌBɛꞌa guím bɛ̨mhbʉ, toꞌo rá ꞌyʉ a ra Cristo, rá Thahni Oją, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p Bi dą ʉ yʉ fariseo bʉya:
\p ―Nu rá Thahni Oją, rám bomꞌbɛto ra David a, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 43 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Pɛ nɛ guesɛ ra David bi ꞌyɛ̨mbi rá hmu a ra Cristo ꞌbʉ hin ním ꞌbʉi, nguetho bi ꞌyɛ̨na:
\p
\v 44 Nu Oją bi ꞌyɛ̨mpꞌa ma Hmu:
\q “Hyucua ja man ꞌyɛi ga conhui ma tsꞌɛdi gueꞌbʉ go dá tąpä gätho ʉ man sʉihʉ ngue gui manda ʉ bʉya,” bi tꞌɛ̨mpꞌa ma Hmu, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra David, ꞌbʉ mi bɛ̨nba rá Hogandąhi Oją ꞌbɛꞌa bi ma.
\m
\v 45 Hanja i ɛ̨mbi rá hmu nɛ xin rám bomꞌbɛto a rá Thahni Oją, ngue ra Cristo, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 46 Nɛ hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa bi zä dí dąti, janangueꞌa him manꞌdandį bi zä da ꞌyänꞌndʉ yʉ fariseo bʉya.
\c 23
\s Bi man ra Jesús ꞌbɛꞌa nam bønꞌa øtꞌʉ yʉ fariseo nɛ yʉ xänbate niją
\p
\v 1 Nɛ nu ra Jesús bi xi ʉ yʉ jąꞌi, nɛcähe bʉya: 
\p
\v 2 ―I ja yʉ́n tꞌɛ̨di da xänꞌnahʉ ʉ yʉ́n tꞌɛ̨di ra Moisés ʉ yʉ xänbate niją nɛ yʉ fariseo.
\v 3 Dami ꞌyøhmbʉ ꞌbʉ i xänꞌnahʉ ʉ, pɛ hin gui ꞌyøthʉ tengu yʉ́n tꞌøtꞌe i sänzɛhɛ, nguetho ꞌdanꞌyo thoho gä miꞌda i øtꞌe.
\v 4 Nɛ xʉn hɛ̨i i xi ahʉ gui ꞌyøthʉ, tenguꞌbʉ nꞌda ra ꞌbɛni xʉn hyʉ i xi ahʉ gui tuxhʉ, pɛ nusɛꞌʉ xíngui tsꞌʉ in nde da ꞌyøtꞌa i sän zɛhɛ.
\v 5 Nɛ høntꞌa i honi da hnumanho yʉ́n tꞌøtꞌe i ørpʉ ꞌbʉh yʉ jąꞌi. Janangueꞌa di cuat yʉ́ dɛ̨ yʉ́n tꞌɛ̨di Oją ngue xʉn ndoho nɛ i pätꞌ yʉ́ ꞌyɛ, nɛ ɛ̨mmɛ di ho di hoc yʉ́n zʉdi yʉ́ nyąmpahni.
\v 6 Nɛ ɛ̨mmɛ di ho rá mbʉdi din sihmɛ bʉ i tꞌøtꞌ yʉn tsꞌihmɛ; nɛ di ho da mipʉ ja ran thutsꞌi mahoqui bʉ ja ra niją.
\v 7 Nɛ ɛ̨mmɛ di ho da tꞌɛ̨spa ꞌbʉ din zɛnguate.  Nɛ i honi da tꞌɛ̨mbi yʉ́ xänbate ʉ. Høntho in nde da hnumansu. 
\p
\v 8 Pɛ nu ahʉ o guí ndehʉ da tꞌɛ̨n ahʉ gyʉ xänbatehʉ, nguetho høngdä ni Xänbatejʉ ngue drá Thahnigä, nɛ nuꞌahʉ guidín cuhʉ, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús. 
\v 9 Nɛ hin gui ꞌyɛ̨mfʉ ni tahʉ ꞌda ʉ i ꞌbʉcua ja ra häi, nguetho nuꞌa ni Tahʉ bí ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi a. 
\v 10 Nɛ xín gui ndehʉ ngue da tꞌɛ̨n ahʉ gyʉ hmuhʉ, nguetho guecä drá Thahni Oją ngue ra Cristo, ni Hmujʉ.  
\v 11 Nuꞌa toꞌo din ꞌyɛ̨hɛ thoho nangue yʉ́ mijąꞌihʉ, pɛ gueꞌa manꞌda xtán hɛ̨tsꞌi bʉ dá nu Oją a.
\v 12 Nguetho nuꞌa i øtꞌe ngue xʉn hɛ̨tsꞌi, manꞌda zi cuɛ bʉ dá nu Oją a, pɛ nuꞌa i øtꞌe ngue hingui hɛ̨tsꞌi, pɛ manꞌda xtán hɛ̨tsꞌi bʉ dá nu Oją a, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 13 Nɛ nubʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ xänbate niją nɛ yʉ fariseo:
\p ―Huɛ̨hi maha ahʉ, gyʉ xänbatehʉ bʉ ja ra niją, nɛ gyʉ fariseohʉ, ɛ̨mmɛ guidí yorpahʉ a guím bɛ̨mhbʉ, nguetho gá xihmbʉ ʉ mín nde xtán yʉrpʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją, ngue xquí  ꞌyuthʉ ra ꞌyu, pɛ nɛ tenguꞌbʉ gá corpa zɛhɛhʉ ra goxthi, nguetho ꞌdanꞌyo thoho gá xänbahʉ. Nɛsɛ ahʉ hin da zä gui cʉthʉ bʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra  Jesús.
\p
\v 14 Huɛ̨hi maha ahʉ, gyʉ xänbatehʉ nɛ gyʉ fariseohʉ, ɛ̨mmɛ guidí yorpahʉ a guí øthʉ. Sä nyaꞌa guí yąhʉ Oją bʉ ja yʉ́ ngun yʉ xisu xøn du yʉ́ ndø, ngue guí ɛ̨mhbʉ guí äfʉ rám fätsꞌi Oją ʉ, pɛ nɛ guí hąspahʉ ꞌbɛꞌa bi zopa yʉ́ ndø. Janangueꞌa manꞌda xʉn ʉtho ran ʉnbi gui nuhʉ. 
\p
\v 15 Huɛ̨hi maha ahʉ, gyʉ xänbatehʉ nɛ gyʉ fariseohʉ, ɛ̨mmɛ guidí yorpahʉ a guí øthʉ. Säti thoho gán ꞌyohʉ hønbʉ go hapʉ nɛ yatho gá mbähä, ngue gá sømhbʉ bʉ ꞌbʉ ʉ i thąnde yʉ́ oją zɛhɛ, ngue gá xihmbʉ da dɛnꞌna nin xädihʉ. Pɛ nuꞌa toꞌo bi dɛnꞌnahʉ manꞌda gá jafʉ bim ꞌbɛdi, nɛ ꞌda gdí mbähä bʉ ja ran ʉnbi maząi, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 16 Huɛ̨hi maha ahʉ, gyʉ ngʉrpihʉ, pɛgue tenguꞌbʉ gyʉ xädähʉ nɛ guí xihmbʉ ʉ guí xänbahʉ: “Nuꞌbʉ ja ꞌbɛꞌa bi ma nꞌda ra jąꞌi, nɛ bi ndønba rá thuhu ra niją, hingui jatho di jąꞌtsꞌa,” guí ɛ̨mfʉ. “Pɛ nuꞌbʉ bi ndønba a rá oro i ja bʉ ja ra niją, i jatho di jąꞌtsꞌa bi ma,” guí ɛ̨mhbʉ. 
\v 17 Gyʉ ꞌyąmbʉihʉ nɛ gyʉ xädähʉ. Guí ɛ̨mhbʉ manꞌda di muui ra oro xinda gue ra niją, pɛgue hinꞌna maha nguetho gueꞌa ra niją ní tꞌɛ̨mbi xʉn ho a ra oro i ja bʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.   
\v 18 Nɛ guí ɛ̨mhbʉ: “Nuꞌbʉ ja ꞌbɛꞌa bi man a nꞌda ra jąꞌi, nɛ bi ndønba rá thuhu ran tsꞌäya bʉ ja ra niją, guí ɛ̨mhbʉ hingui jatho di jąꞌtsꞌi. Pɛ nuꞌbʉ bi ndønba rá thuhu ran tꞌunni i høxpʉ ja ran tsꞌäya, ya ra tsꞌoqui a bʉya ꞌbʉ him bi jąꞌtsꞌi,” guí ɛ̨mhbʉ.
\v 19 Gyʉ ꞌyąmbʉihʉ, tenguꞌbʉ gyʉ xädähʉ. Guí ɛ̨mhbʉ manꞌda di muui ʉ yʉ ꞌbøtsꞌe i ja bʉ xinda gue ran tsꞌäya. Pɛgue hinꞌna maha, gueꞌa ran tsꞌäya ní tꞌɛ̨mbi xʉn ho ʉ yʉ ꞌbøtsꞌe bí ja bʉ.
\v 20 Nguetho nuꞌa bi ndønba rá thuhu ran tsꞌäya bʉ ja ra niją, hinga høntꞌa ran tsꞌäya, pɛ gätho í ndønba rá thuhu ꞌbɛꞌa gätho høxpʉ.
\v 21 Nɛ nuꞌa toꞌo bi ndønba rá thuhu ra niją, hinga høntꞌa ra niją bi ndønba rá thuhu, pɛ nɛ a rá thuhu Oją bi ndønbi, nguetho rá ngu Oją a ra niją.
\v 22 Nɛꞌbʉ nꞌda bi ndønba rá thuhu mahɛ̨tsꞌi, pɛ hinga høn bʉ mahɛ̨tsꞌi bi ndøni, pɛ nɛ a rá thuhu Oją bi ndønbi, nguetho bí ꞌbʉpʉ Oją bʉ mahɛ̨tsꞌi.
\p
\v 23 Huɛ̨hi maha ahʉ gyʉ xänbatehʉ nɛ gyʉ fariseohʉ, ɛ̨mmɛ guidí yorpahʉ a guí øthʉ. Hin njąmꞌbʉ gá pumbɛ̨nihʉ gá hyąxhʉ bʉ ja ra niją a ná ꞌdɛtꞌa yʉ́ ꞌyɛ̨thi yʉ tʉhʉ bi bøxpʉ ja ni huąhihʉ, tengu bi man ra Moisés, pɛ gá pumbɛ̨nihʉ ʉ yʉn tꞌɛ̨di manꞌda mahyoni, ngue i ɛ̨na: “ꞌDa gdí numanhohʉ ni mijąꞌihʉ, nɛ din ja nin huɛ̨catehʉ, nɛ gui ꞌyɛ̨cꞌyɛihʉ Oją.” Guehya ndeꞌbʉ manꞌda gan ɛ̨hya gui ꞌyøthʉ, madagueꞌbʉ gui thoqui gui ꞌyøthʉ ʉ miꞌda.  
\v 24 Pɛ gá ꞌyøthʉ tenguꞌbʉ gám fähmbʉ ngue xínga nꞌda ra ꞌuɛ̨ i sä di uąshʉ ꞌbʉ ja a guí sihʉ, pɛ nuꞌa go ra fani nɛ manꞌda go hin gá nuhʉ ꞌbʉ gmí tuthʉ a, nguetho hin guí pąhmbʉ ndaꞌa nín tꞌɛ̨di manꞌda xʉn ndoho.
\p
\v 25 Huɛ̨hi maha ahʉ gyʉ xänbatehʉ nɛ gyʉ fariseohʉ, ɛ̨mmɛ guidí yorpahʉ a guím bɛ̨mhbʉ. Gá ꞌyɛ̨mhbʉ xʉn hotho ahʉ, pɛ gá ꞌyøthʉ tenguꞌbʉ nꞌda ra baso bi mba mꞌberpe bʉ maxøtsꞌe, pɛ hinga nɛpʉ mbo. Nɛ tenguꞌbʉ nꞌda ra mbohi høn bʉ ní ndi a häi bi ꞌberpe, nɛ guín jahʉ bʉ nguetho ɛ̨mmɛ i yuh ni mbʉihʉ nangue ram fɛ̨ nɛ ran tsꞌiyate. 
\v 26 Gyʉ xädähʉ, ndeꞌbʉ gui ꞌyøthʉ tenguꞌbʉ nɛpʉ mbo bin sʉtꞌi nꞌda ra mbohi, nɛ majuąni xtán ho ahʉ bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 27 Huɛ̨hi maha ahʉ gyʉ xänbatehʉ nɛ gyʉ fariseohʉ, ɛ̨mmɛ guidí yorpahʉ a guím bɛ̨mhbʉ. Nɛ guín jahʉ tenguꞌbʉ ra jądo bʉ ja ran ꞌyägui ngue xʉn tꞌaxi maxøtsꞌe, nɛ mahotho, pɛ nubʉ mbo, yupʉ yʉ doꞌyodu nɛ gä miꞌda xʉn xątho. 
\v 28 Guín jahʉ bʉ. Nubʉ na nu ahʉ yʉ jąꞌi, ɛ̨na xʉn ho ahʉ. Ɛ̨mmɛ guidí yorpahʉ a guím bɛ̨mhbʉ nɛ ɛ̨mmɛ yuh ran tsꞌo ni mbʉihʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 29 Pɛ í huɛ̨hi maha ahʉ gyʉ xänbatehʉ nɛ gyʉ fariseohʉ. Guidí yorpahʉ a guí øthʉ. Gá hocpahʉ yʉ́ jądonꞌyägui ʉ yʉ́ pøngahyą Oją mayaꞌbʉ bi hyo nim bombøtahʉ, nɛꞌʉ yʉ́ jądonꞌyägui ʉ guí ɛ̨mfʉ yʉ hocjąꞌi gá hocpahʉ.
\v 30 Nɛ sä guí ɛ̨mhbʉ: “Nuꞌbʉ di ꞌbʉhmbʉ ʉ ꞌbʉ mi hyo yʉ́ pøngahyą Oją ʉ mam bombøtahʉ, nɛ xcá uthʉ ngue hingui ho a bi ꞌyøtꞌe, nɛ xcá ꞌuethohʉ,” guidín ꞌyɛ̨mfʉ.
\v 31 Janangueꞌa gadín juąnzɛhɛhʉ ya ngue yʉ́ ꞌyʉ ahʉ yʉ hyote.
\v 32 Dami juahmbʉ a ra  ꞌbɛfi bi ꞌyutꞌahʉ nim bombøtahʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 33 Tenguꞌbʉ gyʉ pozʉhʉ. Hin da zä gui ꞌdahmbʉ bʉ ja ra sibi njąmꞌbʉ i huɛ̨tꞌi.
\v 34 Nguetho, nuꞌbʉ ba pɛnꞌnahʉ ma pøngahyą nɛ ma xänbate, hin gui simanhohʉ ʉ, gui hyohʉ ʉ ꞌda, nɛ gui cuathʉ bʉ ja ra za ʉ ꞌda, nɛ gui fɛhmbʉ ʉ ꞌda bʉ ja ni nijąhʉ.  Nɛ ɛ̨mmɛ gui ʉcpadahʉ ʉ ꞌda ꞌbʉ i ꞌyo bʉ ja ni hninihʉ.
\v 35 Nɛ nangue a gui ꞌyøthʉ, tenguꞌbʉ gá hyosɛhʉ ʉ gä yʉn hocjąꞌi bi tho gueꞌbʉ go rá mbʉdi ra ximhäi, ꞌbʉ mí tho ra Abel ngue man ra hocjąꞌi nɛ asta gueꞌbʉ mi tho a ra Zacarías, rá tsꞌʉntꞌʉ ra  Berequías, gá hyohʉ bʉ ja rá goxthi ra niją.
\v 36 Majuąni dí xi ahʉ, tenguꞌbʉ ni tsꞌoqui zɛhɛhʉ ʉ gä yʉn thote i jatho ya, nɛ da tsꞌänꞌnahʉ ran ʉnbi nangue ʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ yʉ xänbate niją nɛ yʉ fariseo. 
\s Bi huɛ̨cꞌʉ yʉ mɛngu Jerusalén ra Jesús
\p
\v 37 Nɛ nubʉya bi xi a nꞌda ram hma ʉ yʉ mɛngu bʉ Jerusalén, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Ɛ̨mmɛ dím bɛ̨n ahʉ gyʉ mɛnguhʉ Jerusalén. Nząi guí hohʉ yʉ pøngahyą, nɛ guidí batꞌadohʉ ʉ miꞌda ba pɛnꞌnahʉ Oją. Nɛ xʉn ngu yʉ nidi dím bɛ̨ngä xcá pɛtꞌahʉ xcá jamansu ahʉ, tenguꞌbʉ nꞌda ra sumfø di pɛt yʉ́ tꞌʉhni nɛ i compꞌ rá hua, pɛ nuꞌahʉ, hin gá ndehʉ xcá ja ahʉ bʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 38 Dami nuhʉ ya, nu ni hninihʉ tenguꞌbʉ ya njongui ꞌbʉpʉ ya,
\v 39 nguetho hin gui nujʉ mahønꞌa jaqueꞌbʉ bi zøn ra ora ba pengä ua nɛ gui ꞌyɛ̨scahʉ. “Mająpi a ba ɛ̨hɛ nangue rá thuhu ma Hmuhʉ Oją,” gui ꞌyɛ̨njʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\c 24
\s Bi ma ra Jesús da guah ra dąniją
\p
\v 1 Nɛ nubʉya, nu ra Jesús ꞌbʉ mi bøm bʉ ja ra dąniją, dá utähe ꞌbɛꞌa gä mí ja bʉ ja ra ngu.
\p ―Mahotho ua, dá ɛ̨mfe.
\p
\v 2 Pɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨nje:
\p ―Guí nuhʉ ngue mahotho i ja ua, pɛ gätho da mba nsoꞌtꞌi, nɛ xínga nꞌda ra do din tøcua ngue hin da mba ma juadi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s  Mꞌbɛtꞌo din ja yʉ hmɛpya ꞌbʉ ran zɛgui
\p
\v 3 Nɛ dá nɛxähe dá mbähmbe bʉ ja ra nyuni Olivos. Nɛ ní mipʉ ra Jesús dá ändähe ꞌbʉ njom mí øde, yʉ́ xädigähe:
\p ―Dín ndehe gui xije ndaꞌa ní pa din ja a gám mam bʉ ja ra niją. ꞌBɛꞌa ní hmɛpya din ja ꞌbʉ guá pengui mahønꞌa nɛꞌbʉ ran zɛgui ra pa, dá ɛ̨mfe bʉya. 
\p
\v 4 Nɛ bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús: 
\p ―Damim fähmbʉ ꞌdahma njon da hyä ahʉ. 
\v 5 Nguetho xʉn ngu yʉ hyäte ba ɛ̨hɛ da ꞌyɛ̨na: “Nugä, guecä, rá thahnigä Oją, drá Cristogä,” da ꞌyɛ̨n ahʉ. Nɛ xʉn ngu da hyätꞌʉ nangue ra fɛhni da man ʉ.
\v 6 Nɛ nuꞌbʉ gui ꞌyøhmbʉ ngue din ja yʉ sʉi, o gueꞌbʉ gui ꞌyøhmbʉ i ja bʉ ja ꞌda yʉ hnini ya, pɛ o guín suhʉ, nguetho jatho din ja ʉ. Nɛ nuꞌbʉ bin ja ʉ, xínga gueꞌbʉ rán zɛguiꞌbʉ.
\v 7 Nguetho da ndantsꞌʉ ꞌda yʉ tsꞌʉtꞌabi din sʉhmbʉ ʉ yʉ́ mi tsꞌʉtꞌabihʉ, nɛ da ndancꞌʉ ꞌda yʉ hnini din sʉhmbʉ miꞌda yʉ hnini. Nɛ xʉn ngu yʉ nidį din ja ra thuhu, nɛ ra dągɛ̨hɛ̨, nɛ din ja yʉ ꞌyąmhäi bʉ ja yʉ xɛqui ua ja ra ximhäi.
\v 8 Pɛ nuꞌʉ, yʉ́ mbʉdi thoho yʉn ʉnbi din ja ʉ.
\p
\v 9 Nɛ da mba ma dä ahʉ nɛ da tsꞌix ahʉ ngue din ʉnꞌnahʉ, nɛ da tho ahʉ ꞌda ahʉ. Nɛ gätho yʉ jąꞌi da zan ahʉ nguetho guí tɛngahʉ.
\v 10 Nɛ nuꞌʉ ꞌda mí ɛ̨cꞌyɛigui, mꞌbɛjua da ꞌuesɛ. Nɛ guesɛ ʉ di dä ʉ ma ꞌyɛ̨cꞌyɛi da mba ma ʉnbi.
\v 11 Nɛ dim ꞌbʉi xʉn ngu yʉ hyäte pøngahyą nɛ xʉn ngu yʉ jąꞌi da hyätꞌʉ.
\v 12 Nɛ nangue a ran tsꞌo xtá ngu, him ma din ja yʉ́n huɛ̨cate ʉ ꞌda.
\v 13 Pɛ nuꞌa da hyätꞌi gueꞌbʉ go ran zɛgui, da dąha dim pø a.
\v 14 Nɛ gätho na ndoho ra ximhäi da hma ꞌbɛꞌa da zä dí yʉrpʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją nꞌda. Nɛ gätho yʉ jąꞌi ꞌdahma ꞌdanꞌyo bʉ na yą da sifi, nɛ nubʉya, gueꞌa ra pa ran zɛgui a bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 15-16 Nu ra pøngahyą Daniel mayaꞌbʉ bi ma ngue din ja nꞌda ran tsꞌo di tsꞌoni gätho. Janangueꞌa nuꞌbʉ gá nuhʉ da mbʉdi din ja bʉ ja ra dąniją a, dami ꞌdahmbʉ bʉ ra xɛqui Judea, ní mbähä bʉ ja yʉ dąpo. Nguetho ntsꞌutho ran ʉnbi din jabʉ.
\v 17 ꞌBex gui mbähä. Nuꞌbʉ gdi tøhmbʉ bʉ maxøtsꞌe ra tøcangu, hin gui cʉthʉ mbo ra ngu ngue gui hyąxhʉ ꞌbɛꞌa di ja bʉ. Dami ꞌdathohʉ. 
\v 18 Nɛ nuꞌbʉ gdi ꞌbähmbʉ bʉ ja ni huąhihʉ, hin ꞌbɛ gui mbähä bʉ ni ngumhbʉ  ngue gba cą ni xiꞌyohʉ. Dami ꞌdathohʉ.  
\v 19 Huɛ̨cate ʉ yʉ xisu in hątꞌʉhni ʉ yʉ pa ʉ, nɛꞌʉ i ꞌbʉh yʉ́ ꞌuɛre, nguetho xʉn hɛ̨i thoho da ꞌda ʉ.
\v 20 ꞌYäfʉ rá mate Oją hinga gueꞌʉ yʉ pa xtan sɛ din ja ahʉ ran ꞌdagui, nɛ xínga gueꞌbʉ ra pa ran tsꞌäya, nguetho i man ʉ yʉn tꞌɛ̨di hinga yatho gan ꞌyohʉ a ra pa ran tsꞌäya.
\v 21 Dami ꞌyäfʉ rá mate Oją, nguetho nuꞌa ran ʉnbi din ja, hin jąmꞌbʉ nꞌdandį xøn ja gueꞌbʉ go rá mbʉdi ra ximhäi. Nɛ nuꞌbʉ ya bin ja, hin manꞌdandį din ja a ran ʉnbi tengu a.
\v 22 Nɛ nu Oją da zänba thoho ʉ yʉn ʉnbi din ja nangue a di huɛ̨cꞌʉ xí huahni. Nuꞌbʉ hinꞌna, njon da bongui.
\p
\v 23 Nuꞌʉ yʉ pa ʉ, “Dami nuhʉ ua, i ꞌbäcua ra Cristo,” da ꞌyɛ̨n ahʉ. Nɛ nuꞌʉ miꞌda da ꞌyɛ̨n ahʉ: “Dami nuhʉ i ꞌbähnʉ ra Cristo.” Pɛ o guí ɛ̨cꞌyɛihʉ ʉ.
\v 24 Nguetho xʉn ngu yʉ hyäte dim ꞌbʉi, sä da ꞌyɛ̨nꞌʉ: “Guecä, rá thahni Oją, drá Cristogä,” sä da ꞌyɛ̨nꞌʉ. Nɛ xʉn ngu da ꞌyɛ̨na ngue dim pøngahyą nangue Oją, nɛ da ꞌyøtꞌ yʉ hyonya ntꞌøtꞌe nɛ yʉ hmɛpya ngue da nde da hyät yʉ jąꞌi. Nɛ da hyoni ꞌbɛꞌa da zä dí hyätꞌʉ xí huahn Oją.
\v 25 Nuya gätho dá xi ahʉ guepʉ da zä gui pąhmbʉ ꞌbɛꞌa din ja.
\v 26 Janangue nuꞌbʉ da ꞌyɛ̨n ahʉ: “Ní mbähä, bí ꞌbäpʉ maꞌueni a ra Cristo,” da ꞌyɛ̨nꞌahʉ, pɛ o guí pähä. O gue da ꞌyɛ̨nꞌahʉ: “Bá cʉthʉ ua, i ꞌbäcua ra Cristo,” da ꞌyɛ̨nꞌahʉ, pɛ o guí cʉthʉ bʉ.
\v 27 Nguetho nuꞌbʉ bá pengä ua mahønꞌa, nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, dan jagä tengu rán nɛqui ra huɛi ngue dam ꞌbathogä gätho ra ximhäi. 
\v 28 Nɛ tengu i øtꞌ yʉ pada, ɛ̨mmɛ di pɛti bʉ ꞌbɛn ʉ xʉn du, din jabʉ a ran tsꞌɛmbi din ja bʉ ꞌbʉ ʉ yʉ tsꞌomꞌbäi.
\s ꞌBʉ bá peng ra Jesús 
\p
\v 29 Nɛ xø bi thoqui bi man ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nuꞌbʉ bin ja a ran ʉnbi bʉya, him man di nɛc ra hyadi nɛ ra ząna, nuꞌʉ yʉ sø ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi da dägui. Gätho bí ja bʉ mahɛ̨tsꞌi gä di ꞌbɛh yʉ́ tsꞌɛdi ʉ. 
\v 30 Nɛ nubʉya di nɛqui bʉ mahɛ̨tsꞌi ra hmɛpya nanguecä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, nɛ gätho yʉ hnini ua ja ra ximhäi din su. Nɛ da nugui ba ɛ̨cä bʉ ja yʉ güi, dan ꞌyoꞌbe ma tsꞌɛdi tąte thoho, mixte thoho, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 31 Nɛ ntsꞌɛdi din yą ra thʉxi. Nɛ ba pɛnhdä yʉ́m ꞌbɛhni Oją di pɛti gätho ʉ bi huahn Oją, gä na ndoho ra ximhäi.
\p
\v 32 Guim bɛ̨mhbʉ ꞌbɛꞌa dí øthʉ ua ma häihʉ dyʉ israelhʉ, ngue nuꞌbʉ dí nuhʉ bi mbʉdi dim pʉh yʉ́ mbʉi ꞌda yʉ za, ya dí pąhmbʉ mi tsꞌʉtho ba ɛ̨pʉ yʉ́ pa ra paꞌye. 
\v 33 Nɛ ngutho ꞌbʉ guín nuhʉ bin ja gätho ya yʉn ʉnbi dí xi ahʉ, gui pąhmbʉ bʉya ngue mbɛ rán zɛgui.
\v 34 Nɛ majuąni dí xi ahʉ, di ꞌbʉtho ua ꞌda ahʉ ꞌbʉ bi mbʉdi din ja.
\v 35 Nu ra ximhäi nɛ mahɛ̨tsꞌi da zøni da gua ʉ, pɛ nuꞌa mam hmangä njąmꞌbʉ da gua a.
\p
\v 36 Pɛ njongui pądi ndaꞌa ní pa din ja a dím mangä ya, xínga gueꞌʉ yʉ́m ꞌbɛhni Oją mahɛ̨tsꞌi nɛ xínga guengä rá Tsꞌʉntꞌʉgä Oją dí pądi, pɛ høntꞌa Oją ma Ta i pą a ra ora din ja.
\p
\v 37 Nɛ tengu thoho bin ja ꞌbʉ mí ꞌbʉh ra Noé, ngutho din ja ꞌbʉ bá pengä mahønꞌa, nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi.
\v 38 Nu yʉ pa ʉ ngueꞌbʉ mi tsꞌʉtho din ja ra dąmbʉntꞌi, nu yʉ jąꞌi mi ꞌbʉhmbʉ ra Noé høntꞌa ran tsꞌihmɛ mim bɛ̨ni nɛ høntꞌa ran thąti mí honi, gueꞌbʉ go mí yʉrpʉ ja ra mbosa ra Noé.
\v 39 Nɛ him bi ꞌyʉrpa ra güɛnda a bi sifi ngue din ja ra ꞌye, jagueꞌbʉ mi mbʉh ra ꞌye, nɛ bi yuh ra dehe ua ja ra häi nɛ gätho bi gua ʉ. Nɛ din jabʉ ꞌbʉ bá pengä mahønꞌa, guecä dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi.
\v 40 Nɛ dim ꞌbʉ i yoho yʉn ꞌyohʉ bʉ ja a ra huąhi, nuꞌa nꞌda da mba ntsꞌitsꞌi nɛ manꞌda da tsꞌopʉ. 
\v 41 Nɛꞌbʉ di cʉm bʉ ja nꞌda ra ngu yoho yʉ xisu, nuꞌa nꞌda da mba ntsꞌitsꞌi nɛ nu manꞌda da tsꞌopʉ.
\p
\v 42 Janangueꞌa dí xi ahʉ, o guí tonspahʉ ra tꞌąha, nguetho hin guí pąhmbʉ ꞌbɛꞌa ní ora ba ɛ̨ a ni hmuhʉ.
\v 43 Nuꞌbʉ nꞌda ran ꞌyohʉ xtám bądi ndaꞌa ní xui xtán yʉrpʉ yʉ bɛ̨ bʉ ja rá ngu, xtín äthą, xtán døꞌmi, nɛ hin xtá japi xtá  nyʉrpʉ ja rá ngu ngue da bɛ̨pi ꞌbɛꞌa i ja bʉ. Pɛ hingui pądi ꞌbɛꞌa ní pa, janangueꞌa i tøꞌmi gätho yʉ pa.  
\v 44 Janangueꞌa dí xi ahʉ, damin sähʉ nguetho tsꞌʉrpʉ thoho ga søcä, guecä dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, ngue ra ora njongui tøcpä ga søcä, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Rán tꞌuti ra hogambɛfi nɛ ra tsꞌomꞌbäi mbɛfi
\p
\v 45-46 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨na: 
\p ―Dami ꞌyøthʉ tenguꞌbʉ gyʉ hogambɛfihʉ.  Nuꞌa ra ngʉrpambɛfi ꞌbʉ xʉn ho i øtꞌe, nɛ nuꞌbʉ da mba nꞌdanni rá hmu da zopʉ ja rá ngu, da ꞌyøtꞌe tenguꞌbʉ i ꞌbʉsɛ bʉ rá hmu. Nɛ nuꞌbʉ bá pencꞌa rá hmu, bi nu bi jamansu rá ꞌbɛfi, nɛ xʉn ngu ran jąpi da nu a bʉya.
\v 47  Majuąni dí xi ahʉ, nuꞌa ra ngʉrpambɛfi, manꞌda din tꞌun ra tsꞌɛdi, nɛ ꞌbɛꞌa gätho i pɛꞌtsꞌa rá hmu di jamansu a.
\v 48 Pɛ nuꞌbʉ ra tsꞌomꞌbäi a ra ngʉrpambɛfi, nɛ im bɛ̨ni ngue him ꞌbe ba pencꞌa rá hmu,
\v 49 nɛ di ʉnba yʉ́ ꞌyɛ̨hɛ nɛ i tɛnthoho yʉ mihni,
\v 50 tsꞌʉrpʉ thoho ba pencꞌa rá hmu nꞌda ra pa ngue hingui pą a ra ngʉrpambɛfi.
\v 51 Nɛ nubʉya din tꞌunꞌna nꞌda ran ʉnbi xʉn ʉtho, nɛ nꞌdatꞌa ran ʉnbi da nuhʉ ʉ di yorpa a im bɛ̨ni. Nɛ din zom bʉya nɛ din guxtpʉ yʉ́ tsꞌi bʉ ja ran ʉnbi maząi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\c 25
\s Nꞌda ran tꞌuti nangue yʉ hmute xtí hyʉn yʉn thąti
\p
\v 1 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nuꞌbʉ bi ꞌyøtꞌ ran tsꞌʉtꞌabi Oją, din ja tengu bin ja ꞌbʉ min ja nꞌda ran thąti. Nuꞌa toꞌo gä bin sä, bi thopʉ mbo, pɛ nuꞌʉ him bin sä, bi gopʉ thi ʉ. Nuꞌbʉ min ja ran thąti, ꞌdɛtꞌa yʉ hmute bi mba, ɛ̨na xtín hyʉmhbʉ ʉ din thąti. Nɛ bá thɛ yʉ́ bombilla mi tømꞌma ran ꞌyohʉ din thąti.  
\v 2 Pɛ nuꞌʉ cʉtꞌa yʉ hmute yʉ ꞌyąmbʉi ʉ, nɛ nuꞌʉ mi cʉtꞌa bin ꞌyomfɛ̨ni ʉ.
\v 3 Nɛ nuꞌʉ yʉ ꞌyąmbʉi him bi dux manꞌda ra sibi ngue xta xirpa yʉ́ bombilla ꞌbʉ bin the a po bʉ. 
\v 4 Pɛ nuꞌʉ bin ꞌyomfɛ̨ni, bi dux yʉ́ sibi ngue da xirba rá bombilla ꞌbʉ bin the a po bʉ.
\v 5 Nɛ nuꞌa ran ꞌyohʉ him ꞌbe bi zøm bʉ. Nɛ nu yʉ døꞌmate bi zʉh ra tꞌąha ʉ.
\v 6 Nuꞌbʉ made ra xui bi ꞌyø a nꞌda ra nde bi ꞌyɛ̨na: “Ya ba ɛ̨cua ran ꞌyohʉ, ndanshʉ, ba thąhmbʉ,” bi ꞌyɛ̨na.
\v 7 Gätho bi ndang bʉya nɛ bi hoc yʉ́ sibi ʉ.
\v 8 Pɛ nuꞌʉ yʉ ꞌyąmbʉi, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ bin ꞌyomfɛ̨ni: “ꞌDaje tsꞌʉ ni sibihʉ nguetho i nde da huɛ̨t ma bombillahe,” bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\v 9 Pɛ bi dą ʉ bi dux yʉ́ sibi: “Hin da zä, nguetho nuꞌbʉ ga ꞌda ahe go da huɛ̨tꞌ ma sibihʉ ꞌbʉ. Pɛ xʉn ho ꞌbʉ gui mbähä gba tämhbʉ.”
\v 10 Pɛ nuꞌbʉ mi mba ba tän ra sibi, ꞌbexgue bi zøm bʉ a ran ꞌyohʉ din thąti. Nɛ nuꞌʉ yʉ hmute bi dux yʉ́ sibi bi yʉrpʉ mbo ngue da nu ra ngo ran thąti, nɛ ꞌbex bi mba njutꞌi ra goxthi bʉya. 
\v 11 Nɛ nuꞌbʉ mi zøm bʉ ʉ xí mba bá tän ra sibi, bi nu ngue njutꞌi tho ra goxthi, nɛ bi mba ʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ: “Gra hmu, grá hmu, dami xoqui,” bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\v 12 Pɛ nuꞌa ra hmu bi dątꞌʉ: “Hin dí padi toꞌo ahʉ,” bi ꞌyɛ̨mbi, nɛ him bi xocpi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 13 Nɛ bi ꞌyɛ̨nje ra Jesús bʉya: 
\p ―Gueꞌa dí xi ahʉ, ndeꞌbʉ gan äthąhʉ nguetho hin guí pąhmbʉ a ra pa ba pengä ua, guecä dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús ꞌbʉ mí ꞌyɛ̨ngähe. 
\s Nꞌda rán tꞌuti yʉ ꞌyɛ̨hɛ bi tsꞌocpa ra mbɛti
\p
\v 14 Nɛ manꞌda ran tꞌuti bi man ra Jesús, nɛ bi ꞌyɛ̨na: 
\p ―Nuꞌbʉ bi ꞌyøtꞌ ran tsꞌʉtꞌabi Oją, da ꞌyøtꞌe tengu bi ꞌyøtꞌa nꞌda ran ꞌyohʉ ꞌbʉ mi zonꞌndʉ yʉ́ ꞌyɛ̨hɛ, bi ꞌyänꞌna rá mbɛti xí zocpi. Nguetho nuꞌbʉ mí mba nꞌdanni nꞌda ra häi, bi zonꞌndʉ yʉ́ ꞌyɛ̨hɛ da zocpa rá mbɛti.
\p
\v 15 Nu nꞌda rá ꞌyɛ̨hɛ bi zocpa cʉtꞌa mahuąhi ngue di pɛpi; nɛ nu manꞌda, yo mahuąhi bi zocpa a; nɛ nu  manꞌda bi zocpa nꞌda mahuąhi. Bi unni hangu xøtꞌa di pɛpi nꞌda ngu nꞌda. Nɛ bi mba bʉya. 
\v 16 Nɛ nuꞌa bi unni cʉtꞌa mahuąhi, bi pɛpi nɛ bi dąh mi cʉtꞌa mahuąhi.
\v 17 Nɛꞌa bi unni yomahuąhi, yomahuąhi xø bi dąpi.
\v 18 Pɛ nuꞌa bi unꞌna nꞌda mahuąhi, bi mba bá cätꞌa häi a rá mbɛti xi unꞌna rá hmu.
\p
\v 19 Nɛ him ꞌbe bá penc rá hmu. Pɛ nuꞌbʉ mi zøhø bi zonꞌndʉ yʉ́ ꞌyɛ̨hɛ mahønꞌa ngue da nu ꞌbɛꞌa xí ꞌyøtꞌʉ.
\v 20 Mꞌbɛtꞌo bi zønꞌa xín tꞌunni cʉtꞌa mahuąhi, nɛ bi däpꞌa rá hmu cʉtꞌa mahuąhi ngue rá mbɛti zɛhɛ rá hmu. Nɛ xø bi unꞌna xí dąha ngue mi cʉtꞌa mahuąhi, nɛ bi ꞌyɛ̨mbi: “Grá hmu, i ja ua ni mbɛti, nɛhna cʉtꞌa mahuąhi dá tąha,” bi ꞌyɛ̨mbi.
\v 21 “Xʉn ho,” bi ꞌyɛ̨nꞌa rá hmu. “Nuꞌi grá hogambɛfi,” bi tꞌɛ̨m bʉya. “Xʉn ho gá ꞌyørpa a tsꞌʉtho dá ꞌda i, janangueꞌa ga ꞌda i manꞌda xʉn ngu ya. Bá thocua mbo ꞌdatꞌua dan johyaui,” bi ꞌyɛ̨nꞌa rá hmu.
\v 22 Nɛ xø bi zøm bʉ manꞌda xí unni yo mahuąhi, nɛ bi ꞌyɛ̨na: “Grá hmu, i ja ua ra mbɛti gá ꞌdaqui, nɛhna mi yomahuąhi dá tąha i ja ua,” bi ꞌyɛ̨mpꞌa rá hmu.
\v 23 Nɛ nuꞌa rá hmu bʉya bi ꞌyɛ̨mbi: “Xʉn ho, grá hogambɛfi, xʉn ho gá ꞌyøtꞌe, madagueꞌbʉ hingui ngu dá ꞌda i, nuya manꞌda xʉn ngu ga ꞌda i. Bá thocua mbo ꞌdatꞌua dan johyaui,” bi ꞌyɛ̨mbi.
\v 24 Pɛ nuꞌbʉ mí zøm bʉ a xi hyąnꞌa nꞌda mahuąhi, bi ꞌyɛ̨mpꞌa rá hmu: “Grá hmu, mí pącä ngue hinꞌyʉ nin huɛ̨cate nɛ nząi guí honi ꞌbɛpʉ gdí hyąnba rá mbɛti yʉ jąꞌi nɛ gui hyąnba yʉ́ huąhi ʉ ꞌda.
\v 25 Janangueꞌa dá pɛsꞌ thoho a gá ꞌdaqui, dí su gui sʉqui ꞌbʉ xcá ꞌbɛtho, nɛ i ja ua ni mbɛti gá ꞌdac ya,” bi ꞌyɛ̨na.
\v 26 Nɛ nuꞌa rá hmu bʉya bi ꞌyɛ̨mbi: “Gra ndødąnhyɛ̨i, hingui ho gá ꞌyøtꞌe ngue hin gá pɛpꞌa ra mbɛti.
\v 27 Nuꞌbʉ guí pądi ngue dí numanhogä ga tącä, sä xquí hmi a ra mbɛti nɛ xtán dąh rán zäbi, nɛ hin xtím ꞌbɛh pʉya,” bi ꞌyɛ̨nꞌa rá hmu.
\v 28 Nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ miꞌda yʉ́ ꞌyɛ̨hɛ mí ꞌbäpʉ: “Hyąnba na ra mbɛti, dami unꞌna bin tꞌunni ꞌdɛtꞌa
mahuąhi.
\v 29 Nguetho nuꞌa bim pɛfi xʉn ho, manꞌda xʉn ngu din tꞌunni. Pɛ nuꞌa him bim pɛfi, pɛ da thąnba a zi tsꞌʉ mí pɛꞌtsꞌi.
\v 30 Nɛ nuna ra tsꞌomꞌbäi mbɛfi na, bá høthʉ bʉ ja ra ꞌbɛxui guepʉ din zom bʉ nɛ din guxtpʉ yʉ́ tsꞌi,” bi ꞌyɛ̨nꞌa ra hmu bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús ꞌbʉ mi man na ran tꞌuti. Nɛ njabʉ din ja ꞌbʉ bi ꞌyøtꞌa ran tsꞌʉtꞌabi Oją.
\s Ran tꞌuti nangue ran tsꞌɛmbi da tꞌørpa yʉ jąꞌi
\p
\v 31 Nɛ bi ꞌyɛ̨m mahønꞌa ra Jesús:
\p ―Nuꞌbʉ bá pengä, nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, dam mixtegä, dan tsꞌʉtꞌabigä; dan ꞌyohe yʉ́m ꞌbɛhni Oją nɛ ga hupʉ ja ma mɛxa ngue din ja ma tsꞌɛdi xʉn ho.
\v 32 Nɛ dim pɛti gätho yʉ jąꞌi gä na ndoho ra ximhäi bʉ ga hucä. Nɛ gätho ga huanꞌdʉ tengu øtꞌa nꞌda ra mbändɛꞌyo, ngue nꞌdanni ga fäꞌbʉ yʉ dɛꞌyo nɛ nꞌdanni ga fäꞌbʉ yʉ dɛnzu.
\v 33 Nɛ nu yʉ dɛꞌyo ga fämpꞌʉ ja man ꞌyɛi nɛ nu yʉ dɛnzu ga fämpꞌʉ ja ma gąha.
\v 34 Nɛ ga ɛ̨mpꞌʉ dim ꞌbäpʉ man ꞌyɛi: “Ba ɛ̨hmbʉ ua, bi jąpꞌahʉ Oją. Ga ꞌda ahʉ ra tsꞌɛdi án tsꞌänni ngue gui hyąmhbʉ gueꞌbʉ go rá mbʉdi ra ximhäi,” ga ɛ̨mpꞌʉ.
\v 35 “Nguetho gá ꞌdajʉ ra hmɛ ꞌbʉ mán tumanthuhu; nɛ gá ꞌdajʉ ra dehe ꞌbʉ mán tuthe; nɛ gá säyagahʉ ꞌda ahʉ ꞌbʉ mán ꞌyo bʉ nꞌdanni ni hninihʉ.
\v 36  Nɛ gá ꞌdajʉ ma he ꞌbʉ gmí nuhʉ hinꞌyʉ ma hegä; nɛ gá nuc ꞌbʉ mán hyɛ̨nni, nɛ gá zɛnguagahʉ ꞌbʉ mán ofädi,” ga ɛ̨mpꞌʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 37 Nɛ da ꞌyɛ̨ncꞌʉ: “Grá Hmu, ꞌbɛꞌa ní pa dá øtꞌahe a guím ma. Hin dím bɛ̨mhbe ngue gán tumanthuhu nꞌdandį nɛ gamá ꞌuįn ahe. Nɛ hin dím bɛ̨mhbe ngue gán tuthe nɛ xcá ꞌda ahe ra dehe.
\v 38 Nɛ hin dím bɛ̨mhbe ꞌbʉ xcamá säya ahe, nɛ xcá ꞌda ahe ni he.
\v 39 Nɛ hin dím bɛ̨mhbe ꞌbʉ gamán hyɛ̨nni o gue gamán ofädi ngue xcá nu ahe,” da ꞌyɛ̨ngui.
\v 40 Nɛ nugä drá hmutsꞌʉtꞌabigä, ga ɛ̨mbä ʉ bʉya: “Majuąni dí xi ahʉ, nuꞌa ran ho gá ꞌyørpahʉ nꞌda ma cuhʉ, madagueꞌa nte di muui bʉ na hnu, pɛ guecä gá ꞌyørcä a,” ga ɛ̨mpꞌʉ bʉya, bi ꞌyɛnꞌa ra Jesús.
\p
\v 41 ―Nɛ nubʉya, nugä drá hmutsꞌʉtꞌabigä, ga ɛ̨mpꞌʉ ꞌbäpʉ ja ma gąha: “Dami ꞌuehmbʉ ua ja ma hmi, ní mbähä bʉ ja ra sibi njąmꞌbʉ da huɛ̨tꞌi, nguepʉ dá sänni din zø a ra zįthu nɛ ʉ yʉ́ mizįthuhʉ.
\v 42 Nguetho dán tumanthuhu nɛ hin gá ꞌuįnjʉ, nɛ dán tuthe, nɛ hin gá sithegahʉ,
\v 43 nɛ hin gá säyagahʉ ꞌbʉ mán ꞌyo bʉ nꞌdanni, nɛ hin te má he gá ꞌdajʉ ꞌbʉ gmín nuhʉ hinꞌyʉ ma hegä; nɛ hin gá nugui ꞌbʉ mán hyɛ̨nni, nɛ hin gbán nujʉ ꞌbʉ mán ofädi,” ga ɛ̨mpꞌʉ. 
\v 44 Nɛ nuꞌʉ da ꞌyɛ̨ngui: “Grá hmu, ꞌbɛꞌa ní pa dá nu ahe ngue gán tumanthuhu o gue gán tuthe o gue gán ꞌyo bʉ nꞌdanni ra hnini. Nɛ ꞌbɛꞌa ní pa dá nuhe hin mí he ni he; o gue xquín hyɛ̨nni o gue xcamín ofädi,” da ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\v 45 Pɛ nugä drá hmutsꞌʉtꞌabigä, ga ɛ̨mpꞌʉ bʉya: “Majuąni dí xi ahʉ, nꞌda ma cu madagueꞌa nte di muui bʉ na hnu, ꞌbʉ hin gá ꞌyørpahʉ ran ho, nɛcä hin gá ꞌyørcahʉ ran ho,” ga ɛ̨mpꞌʉ.
\v 46 Nɛ nu ʉ bʉya da nu ran ʉnbi maząi. Pɛ nuꞌʉ bi ꞌyøtꞌ ran ho din ja ra te maząi ʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\c 26
\s Nu yʉ ngʉrpi bi ma da bɛntꞌ ra Jesús
\p
\v 1 Nɛ nuꞌbʉ mi gua a bi man ra Jesús, bi ꞌyɛ̨ngähe:
\p
\v 2 ―Nuya man yopa thoho di ꞌbɛdi ngue din ja ra dąmpɛti a ran dąbaxjua, nɛ nubʉya da mba ma dägä ngue da mba ma cuatigä bʉ ja ra za, guecä dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\p
\v 3 Pɛ nuꞌʉ ma ngʉrpihe ngue yʉ hmumbäją, nɛ yʉ xänbate niją, nɛ yʉ dącꞌyɛi, bim pɛti bʉ mbo rá mbäꞌtꞌi rá ngu ra Caifás, nuꞌa mi hmumbäją a ra jɛya a.
\v 4 Nɛ bi nyąsɛ ʉ, bi ma ndaꞌa ní fɛhni da xi a ra Jesús ngue da bɛntꞌi da hyo.
\v 5 Nɛ bi ma, ꞌbɛ da gua a ra dąmpɛti, ja da tho a. Nguetho bi zu din junthʉ yʉ jąꞌi mi ꞌyo bʉ ja ram pɛti.
\s Nꞌda ra xisu bi hocpa rá ngøcꞌyɛi ra Jesús
\p
\v 6 Nɛ nuꞌbʉ mi mbeng bʉ ra hnini Betania a ra Jesús, bi zøm bʉ ja rá ngu a ra Simón mí hɛ̨mb ra tꞌaxcaꞌya mamꞌbɛtꞌo.
\v 7 Nɛ bi hyupʉ mi ja a rá mɛxa a, ɛ̨na din sihmɛ. Bi zøm bʉ nꞌda ra xisu mí tu nꞌda ra xaro xʉm hmadi, án tꞌøtꞌe ra do ra alabastro. Nɛ mi po bʉ ra ꞌyɛ̨thi yʉmanꞌu, nɛꞌa ɛ̨mmɛ di muui a. Nɛ nuꞌbʉ mi zøm bʉ a ra xisu bʉ i hudi, bi xoꞌtsꞌa rá ꞌyɛ̨thi bi xispa rá yą ra Jesús.
\v 8 Nɛ dán cuɛhe ꞌbʉ mán nuhe ꞌbɛꞌa bi tꞌørpa ra Jesús, nɛ dá ɛ̨mhbe:
\p ―Ndetho bi xispa ra ꞌyɛ̨thi,
\v 9 xʉn ho ꞌbʉ xta ꞌbä, xtá mba ma darpi yʉ hyoya a ra mbɛti, dá ɛ̨mhbe bʉya.
\p
\v 10 Nɛ bi bąꞌa ra Jesús ꞌbɛꞌa dá bɛ̨mhbe, nɛ bi ꞌyɛ̨nje:
\p ―Hanja gní ʉnbahʉ rá mbʉi na ra xisu, nɛ xʉn ho ꞌbɛꞌa bi ꞌyørque.
\v 11 Nu yʉ hyoya nząi gamꞌbʉhmbʉ ua ʉ, nɛ høntꞌa go má pa da zä gui fäxhʉ ʉ. Pɛ nugä hin dan ząngä ua, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\v 12 Nuna ra xisu bi hoga ma ngøcꞌyɛi ꞌbʉ mi xiscä ra ꞌyɛ̨thi, ngue da mba ntꞌäguigä bʉ ja ran ꞌyägui.
\v 13 Nɛ majuąni dí xi ahʉ, hønbʉ go hapʉ da hman a rán ho maꞌdaꞌyo Oją, nɛhna da hman na bi ꞌyørcä na ra xisu, nꞌdahma hønbʉ go hapʉ da fɛ̨nꞌa, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Nu ra Judas bi ma di dä ra Jesús
\p
\v 14 Nɛ nubʉya, nuꞌa ma mixädihe ra Judas Iscariote, bi mba bi nyąhʉ yʉ hmumbäją
\v 15 nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Hangu gui ꞌdajʉ ngue ga dä ahʉ ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p Nɛ ꞌbexgue bi unni ꞌdäte ma ꞌdɛtꞌa yʉ mbɛti ngue ra tꞌaxi bʉya. Nɛ xø bi mbeng bʉ ꞌbʉ a ra Jesús bʉya.
\v 16 Pɛ ɛ̨mmɛ mí honi ꞌbɛꞌa ní ora da zä dí dä a ra Jesús.
\s Rán tsꞌihmɛ ra Hmu
\p
\v 17 Nɛ nuꞌa rá mbʉdi pa ra dąmpɛti nangue ran dąbaxjua ꞌbʉ ząi dí sihe a ra hmɛ hinguin ꞌyoui ra íxi, ngue dyʉ judíohe, dyʉ israelhe, dá änhde ra Jesús yʉ́ xädigähe:
\p ―Hapʉ guín nde ga hoje a rán tsꞌihmɛ ram baxjua ga sihʉ ya, dá ɛ̨mfe.
\p
\v 18 Nɛ bi xi ʉ yoho ma mixädihe a ra Jesús, nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Ní mbɛ bʉ ja ra hnini Jerusalén nɛ gui xihmi a ran ꞌyohʉ, gui ꞌyɛ̨nui: “Nugä, ya mi tsꞌʉtho da zøn ma ora, nɛ dí nde ga si rán sihmɛ ram baxjua bʉ ja ni ngu, nɛ ʉ ma xädigä, i ɛ̨nꞌa bá pɛngähe,” gui ꞌyɛ̨nui.
\p
\v 19 Nɛ bi ꞌyøtꞌa bi xi ʉ bʉya, nɛ bi hocꞌa rán zibde a ram baxjua ʉ bʉya.
\v 20-21 Nuꞌbʉ mín de bʉya, dá sømhbe bʉ Jerusalén, ꞌdarpʉ dán sihmɛhe bʉ ja ra mɛxa ra Jesús, nɛ bi ꞌyɛ̨nje:
\p ―Majuąni dí xi ahʉ, i ꞌbʉ a nꞌda ahʉ ngue gui däjʉ, bi ꞌyɛ̨nje.
\p
\v 22 Nɛ ɛ̨mmɛ bi du ma mbʉihe, nɛ nꞌda ngu nꞌdagähe dá ɛ̨mfe:
\p ―Grá hmu, ha guengä ga dä i, dá ɛ̨mfe nꞌda ngu nꞌdaje.
\p
\v 23 Nɛ bi dą a ra Jesús:
\p ―Gueꞌa dí comꞌbe ma mbohi ua dí sihmɛhʉ, gueꞌa di dägä a, bi ꞌyɛ̨m bʉya.
\v 24 Guecä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, da tꞌørcä ꞌbɛꞌa gätho i mam bʉ ja rám hma Oją ya, pɛ í huɛ̨hi maha a ran ꞌyohʉ ngue nuꞌa di dägä. Manꞌda xʉn ho ꞌbʉ hin xtím ꞌbʉ a, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 25 Nɛ bi dąꞌa ra Judas bʉya:
\p ―Xänbate i, ha guecä.
\p ―Hąha, gueꞌe, bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jesús.
\p
\v 26 Nɛ nubʉya bi hyącꞌa ra hmɛ ra Jesús nɛ bi ꞌyäp rán jąpi Oją, bi xɛm bʉya, bi darcähe a.
\p ―Dami sihʉ na, guehna nim bøni ma ngøcꞌyɛi na, bi ꞌyɛ̨nje.
\p
\v 27 Nɛ bi dɛcꞌa ra vaso mi po rán gui ra uva bʉya, bi un ra jamadi Oją mahønꞌa, nɛ bi ꞌdaje a ra vaso, bi ꞌyɛ̨nje:
\p ―Gätho dami sihʉ,
\v 28 guehna nam bøni, ma jigä ngue bi hocꞌa ra ꞌdaꞌyo ꞌyu bi ꞌyøtꞌahʉ Oją na. Nɛ dim fäni dí punba yʉ́ tsꞌoqui yʉ jąꞌi.
\v 29 Nɛ dí xi ahʉ, him manꞌdandį ga sigä ra guindätꞌä jagueꞌbʉ bi zøn ra pa ga sihʉ maꞌdaꞌyo bʉ di manda rá tsꞌɛdi ma Ta, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús.
\s Ra Jesús bi bądi din cønꞌa ra Pedro
\p
\v 30 Nɛ dán tuhmbe a ra thuhu nɛ dá mbähmbe bʉ ja ra nyuni Olivos bʉya.
\v 31 Nɛ bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús mahønꞌa:
\p ―Dí pądi, nuꞌbʉ ni xui, gätho gui soga thohohʉ, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús. Nɛ gueꞌa ntꞌoꞌtꞌi bʉ ja rám hman Oją, i ɛ̨na: “Ga ho ra mbändɛꞌyo nɛ din ꞌuɛ̨xtꞌʉ yʉ́ dɛꞌyo bʉya,” i ɛ̨n Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 32 Pɛ nuꞌbʉ dá thąmbɛ̨nigä, ga mbagä bʉ Galilea ní tįn ahʉ bʉ, bi ꞌyɛ̨ngähe ngue yʉ́ xädigähe.
\p
\v 33 Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Pedro:
\p ―Madagueꞌbʉ gätho da ꞌuegue pɛ nugä, hinꞌnagä, bi ꞌyɛ̨nꞌa.
\p
\v 34 Bi dą a ra Jesús:
\p ―Majuąni dí xi i, guetꞌa ra xui i jabʉya ná hyundį xquí cønc ꞌbʉ bi mbah ra øni.
\p
\v 35 Nu ra Pedro bi dąti mahønꞌa:
\p ―Madagueꞌbʉ ꞌdarpʉ ga tuui, pɛ njąmꞌbʉ ga cønꞌi, bi ꞌyɛ̨na.
\p Nɛ nꞌdatꞌa gätho dá mamhbe ngue hin ga ꞌuehmbe ʉ ma mixädihe.
\s Ra Jesús bi du rá mbʉi bʉ ja ra nuąndätꞌä Getsemaní
\p
\v 36 Nɛ nuꞌbʉ má sømhbe bʉ ra nyuni Olivos, dá cʉthe a ra Jesús bʉ ja ra nuąndätꞌä mí ɛ̨mbi Getsemaní.
\p ―Dami huhmbʉ ua ya, ga mbagä ua njongua tsꞌʉ, da nyąꞌbe Oją ma Ta, bi ꞌyɛ̨nje.
\p
\v 37 Nɛ hyu ʉ ma mixädihe bi zitsꞌi, bi zixꞌa ra Pedro nɛꞌʉ yoho yʉ́ tsꞌʉntꞌʉ ra Zebedeo. Nɛ ɛ̨mmɛ manꞌda bi du rá mbʉi a ra Jesús.
\v 38 Nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ ma mixädihe min ꞌyohʉ:
\p ―Ɛ̨na da føh ma mbʉi a ra dumbʉi, ɛ̨na ga tugä. Dami tøcpahʉ, ꞌdatꞌa dan äthąhʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 39 Nɛ xø bi dąm mi tsꞌʉ ra Jesús bʉ mi huhmbʉ ʉ, nɛ bin dąnyahmu bʉ, bi nyeꞌma häi, bi nyąui Oją, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Ma Ta i, nuꞌbʉ da zä, dami japi hin gan nugä a ra mbohi xcá sänni; pɛ hin dín nde ma pähä zɛhɛ pɛ høntꞌa go ni pähä zɛhɛ gui ꞌyøtꞌe, bi ꞌyɛ̨mpꞌa Oją.
\p
\v 40 Nɛ bá peng bʉ mí hu ʉ xí zopʉ bʉya, nɛ mí ą ʉ. Nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Pedro:
\p ―Ha xínga nꞌda zi ora xquí sɛthʉ a ra tꞌąha, ngue ꞌbɛ xcán hyʉmhbʉ tsꞌʉ.
\v 41 Damin äthąhʉ nɛ gui nyąhʉ Oją, guepʉ da zä hin hapʉ gui tąnjʉ ꞌbʉ bi tsꞌä ahʉ ya, nguetho nu ní mbʉi nꞌda i ja ra pähä nangue Oją, pɛ nu ní ngøcꞌyɛi nꞌda xʉn güentꞌi thoho.
\p
\v 42 Nɛ ná yondį bʉya bi mba bi nyąui Oją mahønꞌa:
\p ―Ma Ta i, nuꞌbʉ ya hin da zä ga socä a xcá sänni, pɛ høntꞌa ni pähä zɛhɛ gui ꞌyøtꞌe, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 43 Nɛ xø bi mbeng bʉ mi ꞌbʉ ʉ ma mixädihe. Xø mí ątho ꞌbʉ xø mi zøm bʉ mahønꞌa, nguetho ɛ̨mmɛ mí nde tꞌąha ʉ.
\v 44 Nɛ xø bi zopʉ ʉ mahønꞌa, ya ná hyundį bʉya bi mbengui di nyąui Oją, nɛ guextaꞌa bi ma.
\v 45 Nɛ xø bi mbeng bʉ mí ꞌbʉh ma mixädihe mahønꞌa, nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Nuya, ꞌdaꞌangutho ꞌbʉ gán ąhmbʉ ya o hinꞌna, nguetho ya bi zøn ra ora da mba ma dägä bʉ ꞌbʉh yʉ tsꞌomꞌbäi, guecä dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi.
\v 46 Dami ndanshʉ, ga mbähä ba nuhʉ ya ba ɛ̨cua ngue di dägä, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\s Bi fɛntꞌa ra Jesús
\p
\v 47 Nɛ guextaꞌa mí yąhʉ ʉ ma mixädihe ꞌbʉ mi zøm bʉ a ra Judas, nꞌda ma mixädihe dí ꞌdɛꞌmayoho gähe. Nɛ bán ꞌyohʉ xʉn ngu yʉ jąꞌi ba hyą yʉ́ juai nɛ yʉ tsꞌąza. Nɛ gueꞌʉ yʉ́m ꞌbɛhni yʉ hmumbäją nɛ yʉ dącꞌyɛi, ma ngʉrpa judíohe.
\v 48 Nɛ nuꞌa di dä ra Jesús bi xi a nꞌda ran tꞌuti da ꞌyøtꞌ ꞌbʉ bi zøm bʉ: “Nuꞌa ga sʉs ꞌbʉ dán zɛnguaꞌbe, gueꞌa guim bɛnthʉ a,” bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Judas.
\v 49 Janangueꞌa nuꞌbʉ mí zøm bʉ ꞌbä a ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Xʉde ya ꞌbʉ, grá xänbate, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p Nɛ bi zʉspa rá ꞌyogu bʉya.
\v 50 Nɛ bi dąꞌa ra Jesús bʉya:
\p ―Xiꞌe nꞌyø, ha gueꞌa gní ꞌyɛ̨ a.
\p Nɛ nuꞌʉ miꞌda bʉya bi hyäm bʉ ꞌbä a ra Jesús nɛ bi bɛntꞌi.
\p
\v 51 Nɛ nuꞌa nꞌda ma mixädihe min ꞌyohʉ ra Jesús, bi cꞌosꞌ rá juai nɛ bi zɛcpa rá gu a rá ꞌyɛ̨hɛ ra hmumbäją.
\v 52 Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús bʉya:
\p ―Dami pɛꞌtsꞌa ni juai bʉ ja rán tꞌo. Nuꞌʉ din tuhni nangue ra juai, nɛꞌʉ dí du ra juai ʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌa.
\v 53 Ha guí ɛ̨na hin xtan zä ga äpꞌa rám fätsꞌi Oją ma Ta nɛ ba pɛnhua ꞌdɛꞌmayo muntsꞌi yʉ́m ꞌbɛhni da yąngui, bi ꞌyɛ̨mpꞌa nꞌda ma mixädihe.
\v 54 Pɛ nuꞌbʉ da gueꞌa xcá mangä a, hague dán zä ga jąꞌtsꞌä a bi man rá tꞌohni Oją, ngue ꞌbɛꞌa i jatho din ja, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 55 Nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ jąꞌi bʉya:
\p ―ꞌBɛꞌa guí homhbʉ ua ngue guí hą ni juaihʉ nɛ ni zahʉ. Ha guí ɛ̨mhbʉ drá bɛ̨gä, nɛ nyaꞌa thoho dá xänꞌnahʉ bʉ ja ra dąniją nɛ njąmꞌbʉ gá bɛndgahʉ bʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\v 56 Pɛ gueꞌa din ja a tengu bi manꞌʉ yʉ́ pøngahyą Oją ꞌbʉ mayaꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p Nɛ nugähe bʉya dyʉ xädigähe, ꞌbexgue dá ꞌdahmbe, dá sohmbe bʉ ra Hmu.
\s Bi juąnba a ra Jesús ʉ yʉ́ ngʉrpi yʉ judío
\p
\v 57 Nɛ bi bɛntꞌa ra Jesús, bá si bʉ ꞌbʉh ra Caifás, ngue ra ngʉrpa mbäją. Nɛ ya xím pɛti gätho ma xänbate nijąhe nɛ yʉ dącꞌyɛi, ma ngʉrpihe dyʉ judíohe.
\v 58 Nɛ bi dɛnꞌna ra Pedro bʉya pɛgue a ná ꞌbɛjua thoho, bi zøm bʉ ja rá ngunꞌyu a ra hmumbäją bʉ hapʉ xí zønꞌa ra Jesús. Nɛ ꞌdarbʉ bi hyuhmbʉ ʉ yʉ asmayo, ngue in nde da nu a da tꞌørpa a ra Jesús.
\p
\v 59 Nɛ nuꞌʉ yʉ hmumbäją nɛ yʉ dącꞌyɛi nɛ gä miꞌda ma ngʉrpihe dyʉ judíohe, dyʉ israelhe, mi honꞌa nꞌda ra fɛhni ngue da zä dí yąpꞌa nɛ da hyo.
\v 60 Pɛ guehma nte bi dįnbi, madagueꞌbʉ xʉn ngu ʉ bin juąnni, bi ꞌyɛ̨mbi majuąni ʉ yʉ́ fɛhni. Nɛ mꞌbɛjua bʉya, bi zøm bʉ yoho yʉn ꞌyohʉ din testigo,
\v 61 nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌʉ:
\p ―Nuna ran ꞌyohʉ na bi ꞌyɛ̨na: “Nugä da zä ga xoꞌtꞌra dąniją nɛ man hyupa thoho da zä ga høe mahønꞌa,” bi ꞌyɛ̨na, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ bin juąn bʉ.
\p
\v 62 Nɛ bi ndancꞌa ra hmumbäją bʉya bim ꞌbäi, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Jesús:
\p ―Hanja hin guí thąti ꞌbɛꞌa i man ya yʉn ꞌyohʉ.
\p
\v 63 Pɛ nu ra Jesús bin hɛ̨tho. Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌa ra hmumbäją bʉya:
\p ―Nangue rá thuhu Oją mahɛ̨tsꞌi, dami xije ꞌbʉ majuąni gueꞌe grá Thahni, grá Cristo, rá Tsꞌʉntꞌʉ i Oją, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Jesús.
\p
\v 64 Bi dą a ra Jesús bʉya:
\p ―Gueꞌa gám ma. Nɛ dí xi ahʉ, guin nujʉ, guecä dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, dam mixtegä ga comꞌbe rá tsꞌɛdi Oją tąte thoho rá tsꞌɛdi. Nɛ guin nujʉ ꞌbʉ bá cącä mahɛ̨tsꞌi mahønꞌa, ba ɛ̨cä bʉ ja yʉ güi, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra hmumbäją.
\p
\v 65 Nɛ nu ra hmumbäją bʉya, bi dʉnsɛ rá pahni. Nam bøni ɛ̨mbi hingui ɛ̨spa Oją ra Jesús nangueꞌa bi ma. Nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nuna ran ꞌyohʉ na, bi man ra tsꞌore nangue Oją. Him man ga homhbʉ yʉ testigo. Nɛ gätho gahʉ dá øhmbʉ a bi ma.
\v 66 ꞌBɛꞌa guí ndehʉ ga øthʉ ya, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ yʉ́ mingʉrpihʉ.
\p Bi dą ʉ:
\p ―Nuna i ja rá tsꞌoqui, i jatho da du, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 67 Nɛ nubʉya, ꞌdahma ꞌdanꞌyo bi tꞌørpa ra Jesús. Bi zox ʉ ꞌda, bi mbɛꞌmi ʉ miꞌda, bi mbɛnpa rá hmi ʉ miꞌda,
\v 68 bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Nuꞌbʉ majuąni grá Thahni i Oją, ngue ra Cristo, dami xije toꞌo bi mbɛpꞌi i.
\p Nɛ ɛ̨mmɛ bi denthoho.
\s Ra Pedro bi gønꞌa ra Jesús
\p
\v 69 Nɛ nu ra Pedro mi hupʉ thi bʉ ja ra ngunꞌyu, nɛ nu nꞌda ra xisu rá ꞌyɛ̨hɛ ra hmumbäją, bi mba bʉ hu a ra Pedro, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Ɛ̨na nɛꞌe gmín ꞌyohʉ na ra Jesús ra mɛngu Galilea, bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Pedro.
\p
\v 70 Nɛ bi dąꞌa ra Pedro, bin cøni:
\p ―Hin dí pądi, bi ꞌyɛ̨nꞌa.
\p Nɛ gätho ʉ mi ꞌbʉpʉ bi ꞌyø a bi man ra Pedro.
\p
\v 71 Nɛ nuꞌbʉ mi nde da bønꞌa ra Pedro, bi nu manꞌda ra xisu bʉya nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ mí ꞌbʉpʉ:
\p ―Nuna ran ꞌyohʉ na min ꞌyoui ra Jesús, ra mɛngu bʉ Nazaret, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra xisu.
\p
\v 72 Nɛ xø bin cønꞌa ra Pedro:
\p ―Majuąni dím mangä ngue hin dí pącä a ran ꞌyohʉ guím ma, bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra xisu.
\p
\v 73 Mꞌbɛjua bʉya nu ʉ ꞌda mi ꞌyo bʉ, bi mba bʉ ꞌbäh ra Pedro, nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Majuąni maha, nɛꞌe gmín ꞌyohʉ a, mfądi thoho ni ndehʉ nɛ ꞌdaꞌangu bʉ gna yąhʉ a, bi ꞌyɛ̨mpꞌa.
\p
\v 74 Nɛ ntsꞌɛdi bi mam bʉya nɛ bin juąnni, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Oją i pądi majuąni hin dí pącä a ran ꞌyohʉ guí mamhbʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Pedro.
\p Nɛ ꞌbexgue bi mbah ra tamfø bʉya.
\v 75 Nɛ nu ra Pedro bʉya, ja bi bɛ̨nꞌa xí man a ra Jesús ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨mbi: “Dí pądi hin ní mbah ra tamfø ꞌbʉ na hyundį xquí cøngui.” Nɛ bi nɛxpʉ bʉya nɛ ɛ̨mmɛ bin zoni, xʉn ʉ bi bɛ̨ni nangue a bi ꞌyøtꞌe.
\c 27
\s Ra Jesús bi mba ma dä bʉ ꞌbʉh ra tsꞌʉtꞌabi Pilato
\p
\v 1 Nɛ nuꞌbʉ mi hyax bʉya, gätho yʉ hmumbäją nɛ yʉ dącꞌyɛi, ma ngʉrpihe dyʉ judíohe, dyʉ israelhe, ꞌdaꞌangu bi bɛ̨ni ngue di dä ra Jesús bʉ ꞌbʉ a ra tsꞌʉtꞌabi, ngue da hyo.
\v 2 Nɛ án thuꞌtꞌi ꞌbʉ mi mba ma dä bʉ ꞌbʉ a ra Poncio Pilato, ra tsꞌʉtꞌabi bʉ a.
\s Bi zʉt rá ꞌyʉga ra Judas
\p
\v 3 Nɛ nuꞌa ra Judas xí dä a ra Jesús, ꞌbʉ mi ꞌyøde ꞌbɛꞌa bi man ʉ ma ngʉrpihe ngue da hyo a ra Jesús, bi mba bʉya bi cospa a ꞌdäte ma ꞌdɛtꞌa yʉ mbɛti ngue ra tꞌaxi xí unꞌndʉ yʉ hmumbäją, bi bɛ̨ni ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌe.
\v 4 Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Judas:
\p ―Hingui ho hma a dá øtꞌe. Dá fänba rá ji nꞌda ran ꞌyohʉ hinꞌyʉ rá tsꞌoqui, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ hmumbäją.
\p Pɛ nuꞌʉ bi dąti:
\p ―Him ma güɛndagähe ꞌbɛꞌa gá ꞌyøtꞌe. Ya guí pąꞌa guím bɛ̨nsɛ bʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ yʉ hmumbäją.
\p
\v 5 Bá ɛn bʉ ra mbɛti bʉ ja ra niją a ra Judas bʉya, nɛ bi mba bá sʉt rá ꞌyʉga bʉ ja ra ndehnini.
\p
\v 6 Nɛ nuꞌʉ yʉ hmumbäją bi hyąxꞌa ra mbɛti nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Hingui sä ga pɛsꞌhʉ ua na ra mbɛti ngue dim pɛcua mahønꞌa, nguetho rán jutꞌiui ra ji na, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ, nɛ gueꞌa i mam bʉ ja man tꞌɛ̨dihʉ.
\p
\v 7 Nɛ bin ꞌyänni ꞌbɛꞌa di japꞌa ra mbɛti. Nɛ bi bɛ̨ni da dämba nꞌda xɛqui rá häi a ra ꞌyøtꞌatsꞌøe, guepʉ da tꞌäh yʉ ꞌdamhnini ꞌbʉ da du bʉ.
\v 8 Nɛ asta guetya ní huti “rá häi ra ji” a ra xɛqui bʉ.
\v 9 Nɛ nuꞌa bin ja, mayaꞌbʉ bi manꞌa ra pøngahyą Jeremías ngue din ja ꞌbʉ mí ꞌyɛ̨na ngue: “Da thąx i ꞌdäte ma ꞌdɛtꞌa yʉ mbɛti ngue ra tꞌaxi, rá muui a ra jąꞌi. Gueꞌa bi man ʉ yʉ mɛngu israel ngue di muui.
\v 10 Nɛ bi dänba rá häi a ra ꞌyøtꞌatsꞌøe, ngubʉ bi xicä ra Hmu,” bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jeremías ꞌbʉ mayaꞌbʉ ꞌbʉ mí ma.
\s Ra Pilato bi juąnba a ra Jesús
\p
\v 11 Nuꞌbʉ mim ꞌbäpʉ ja rá hmi ra tsꞌʉtꞌabi Pilato, bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jesús:
\p ―Ha gueꞌe grá hmutsꞌʉtꞌabi yʉ judío, bi tꞌɛ̨mbi.
\p Bi dą a ra Jesús:
\p ―Gueꞌa guím ma.
\p
\v 12 Nɛ nuꞌbʉ mi yąpꞌʉ yʉ hmumbäją nɛ miꞌda ma ngʉrpihe a ra Jesús, pɛ hin te i tątho a ra Jesús.
\v 13 Nu ra Pilato bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jesús:
\p ―Ha hin guí øꞌa i manꞌʉ di yąpꞌi i, nɛ hin guí thąti.
\p
\v 14 Pɛ nu ra Jesús guextaꞌa hin te bi ma. Nɛ ɛ̨mmɛ bi hyonya thoho ra tsꞌʉtꞌabi, him mi pądi ꞌbɛꞌa sä da bɛ̨ni.
\s Bi hma da mba ma cuati bʉ ja ra pontꞌi ra Jesús
\p
\v 15 Nɛ nu ra tsꞌʉtꞌabi nząi midi thø a nꞌda ra ofädi ꞌbʉ ra pa ra dąmpɛti ran dąbaxjua. Midi thøꞌa toꞌo bi huanꞌndʉ yʉ jąꞌi.
\v 16 Nɛ mi o bʉ nꞌda ran ꞌyohʉ í Barrabás, gätho mi fąpʉ ꞌbɛꞌa mí øtꞌa.
\v 17 Nu ra Pilato bʉya bi ꞌyänꞌndʉ bim pɛti bʉ:
\p ―Toꞌo guí ndehʉ ga xocpahʉ ya. Ha gue ra Barrabás uague ra Jesús ngue nuꞌa ɛ̨mbi ra Cristo, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 18 Ngubʉ bi ma nguetho mi pądi yʉ zɛya ʉ yʉ yąpate.
\p
\v 19 Nɛ nuꞌbʉ mi hupʉ ja ran tsꞌɛmbate ra Pilato, bi mbɛnpa ra nde a rá xisu bi ꞌyɛ̨mbi: “Hin te gui ꞌyørpa a ra hoganꞌyohʉ, nguetho má xui dá ꞌuį nꞌda ra tꞌį ntsꞌutho nangue a,” bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra nde bi mbɛnbi.
\p
\v 20 Pɛ nu yʉ hmumbäją nɛ ʉ yʉ dącꞌyɛi, bi ꞌbɛpꞌʉ yʉ jąꞌi da ꞌyäpi go da mba ma thøgue a ra Barrabás, nɛ go da mba ntho a ra Jesús.
\v 21 Nɛ bi ꞌyän mahønꞌa a ra tsꞌʉtꞌabi:
\p ―Ndaꞌa guín ndehʉ ga thøcä, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ jąꞌi.
\p Nɛ bi dą ʉ bʉya:
\p ―Gueꞌa ra Barrabás gui thøgue, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 22 Nɛ bi dą a ra Pilato bʉya:
\p ―Xiꞌa ra Jesús ɛ̨mbi ra Cristo, ꞌbɛꞌa ga ørpä a thą.
\p Gätho bi ꞌyɛ̨nꞌʉ ꞌbʉpʉ:
\p ―Dami cuatpʉ ja ra pontꞌi a.
\p
\v 23 ―Pɛ hin te mán tsꞌo dá tįnba na, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Pilato.
\p Pɛ ntsꞌɛdi bi dą ʉ:
\p ―Dami cuatpʉ ja ra pontꞌi.
\p
\v 24 Min nu ra Pilato bʉya ngue hingui sä dim päh yʉ́ mbʉi yʉ jąꞌi, pɛ manꞌda bin junthʉ ʉ. Janangueꞌa bi manda bá thunba ra dehe bʉya, bin xʉtꞌyɛ bʉ yʉ́ hmi yʉ jąꞌi, nɛ bi ꞌyɛ̨m bʉya:
\p ―Nɛ nugä hin ma tsꞌoquigä rán dąte da nu na ran ꞌyohʉ hin te in dupate, pɛ go ni tsꞌoqui zɛhɛhʉ, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ yʉ jąꞌi.
\p
\v 25 Nɛ bi dą ʉ yʉ jąꞌi bʉya:
\p ―Hąha, madagueꞌa i ꞌyosɛ ma güɛndahe a rán dąte na ran ꞌyohʉ, nɛcähe nɛ mam bomꞌbɛtohe dim ꞌbʉ ꞌbʉ niyaꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 26 Nu ra Pilato bʉya bi xocpa a ra Barrabás, nɛ bi manda dí fɛi a ra Jesús bʉya. Nɛ bi manda da mba ma cuati bʉ ja ra pontꞌi.
\p
\v 27 Nɛ nu yʉ dofʉi bʉya bi zixꞌa ra Jesús bʉ mí ja yʉ́ ngunꞌʉ yʉ dofʉi bʉ ja ra nguntsꞌʉtꞌabi. Nɛ gätho yʉ dofʉi mí ꞌbʉpʉ bim pɛti, midi fätsꞌa ra Jesús.
\v 28 Nɛ bi mbøcpa rá he bʉya nɛ bi hetꞌa nꞌda ra he xʉn jʉpoi tengu mi he yʉ tsꞌʉtꞌabi.
\v 29 Nɛ ntsꞌɛdi bi huspa nꞌda ra corona tengu mí huꞌtsꞌ yʉ tsꞌʉtꞌabi, pɛgue ran thenni thoho bi ꞌyørpe, janangueꞌa ám ꞌbe ra ꞌyʉꞌuįni a ra corona. Nɛ bi unꞌna nꞌda ra tøhø rán ꞌyɛi tengu mí hą yʉ tsꞌʉtꞌabi. Nɛ bin dąnyahmu bʉ ja rá hmi nɛ bi ꞌyɛ̨mbi: “Grá hmutsꞌʉtꞌabi yʉ judío.” Nɛ bi ꞌyɛnsꞌ yʉ biba, pɛgue ran thenni thoho bi ꞌyørpe.
\p
\v 30 Nɛ bi tsꞌotsꞌi, nɛ bi hyąnba a rá tøhø nɛ bi mbärpa rá yą.
\v 31 Nɛ nuꞌbʉ mi guaꞌa bi ꞌyʉspi bi mbøcpa a ra he xí het pʉya, bi hetꞌʉ yʉ́ hesɛ mahønꞌa. Nɛ bi zix bʉya ngue di cuatpʉ ja ra pontꞌi bʉ ndehnini.
\s Bi cuatpʉ ja ra pontꞌi ra Jesús
\p
\v 32 Nɛ nuꞌbʉ mi tsꞌʉtho da bøm bʉ ja ra hnini, bin cꞌathʉ bʉ nꞌda ran ꞌyohʉ ra mɛngu bʉ Cirene, í Simón a. Nɛ bi tꞌørpa ra tsꞌɛdi da duspa rá pontꞌi ra Jesús.
\p
\v 33 Nɛ bi zøm bʉ ja ra nyuni ɛ̨mbi Gólgota bʉya. Nuꞌa ra Gólgota in nde da ma “ra tꞌøhø nyąxmu” a.
\v 34 Nɛ nubʉya bi unꞌna nꞌda ra vino mauąspi ra ꞌyɛ̨thi xʉn ju. Nuꞌbʉ ya mí zä a ra Jesús, him bi nde bi zi.
\p
\v 35 Nɛ nuꞌbʉ mi jua a bi cuatpʉ ja ra pontꞌi bʉya, nuꞌʉ yʉ dofʉi bi ꞌyøtꞌa nꞌda ran tąha nangue rá he ra Jesús. Gueꞌa bi manꞌa ra pøngahyą mayaꞌbʉ ngue din ja ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨na: “Da mba ma datꞌi a ma he nangue nꞌda ran tąha da ꞌyøtꞌe.”
\p
\v 36 Nɛ mi hupʉ yʉ dofʉi mi fädi.
\v 37 Nɛ nubʉ rá yą a ra pontꞌi bi mba ntꞌoꞌtꞌi bʉ ram hma bi ma ꞌbɛꞌa í tsꞌɛmba a ra Jesús, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra tꞌohni: “Nuna ra Jesús na, rá hmutsꞌʉtꞌabi yʉ judío na.”
\p
\v 38 Nɛ bi mba ma cuatihʉ ra Jesús yoho yʉ bɛ̨, ꞌda a nꞌda yʉ́ pontꞌi. Nɛ bi ꞌbämpꞌʉ ja rán ꞌyɛi a nꞌda nɛ bi ꞌbämpꞌʉ ja rá gąha a manꞌda.
\v 39 Nɛ nu yʉ jąꞌi mi thopʉ, bi zani,
\v 40 nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Nuꞌi guí ɛ̨na gui xoꞌtꞌ ra dąniją nɛ xø man hyupa thoho gui hyøh mahønꞌa, ꞌbɛꞌa guí øtꞌ ya thą. Nuꞌbʉ majuąni gueꞌe rá Tsꞌʉntꞌʉ i Oją, dami cąpʉ ja ra pontꞌi, gan yąnsɛ, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 41 Nɛꞌʉ yʉ hmumbäją bi ꞌyʉspi nɛ yʉ xänbate niją, nɛ yʉ fariseo, nɛ yʉ dącꞌyɛi, gätho ma ngʉrpihe, din ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p
\v 42 ―Bi yąnba yʉ́ te ʉ ꞌda, pɛ hingui sä din yąnsɛ ya. Pɛ nuꞌbʉ majuąni da guehna ma hmutsꞌʉtꞌabihʉ, dyʉ israelhʉ, sä xtán gąsɛ bʉ ja ra pontꞌi nɛ xcá ɛ̨cꞌyɛihʉ bʉya.
\v 43 Bi ma, i ɛ̨na i tøpꞌma rám fätsꞌi Oją, da zä da yąn a Oją ya ꞌbʉ, nguetho ya bi ma, guesɛ rá tsꞌʉntꞌʉ Oją na, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ ꞌbʉ mi ꞌyʉspi.
\p
\v 44 Nɛꞌʉ yʉ bɛ̨ ꞌdarbʉ bi guatꞌʉ bi zan a ra Jesús.
\s Bi du ra Jesús
\p
\v 45 Nɛ nuꞌbʉ mi hyuxadi bʉya bim ꞌbɛxui ra häi, nɛ jagueꞌbʉ hyunde bi nɛqui mahønꞌa.
\v 46 Nuꞌbʉ mi tsꞌʉtho da zøn a hyunde, ntsꞌɛdi bi mbah ra Jesús, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Elí, Elí, lama sabactani, bi ꞌyɛ̨na ngue ra nde ra arameo.
\p Nuꞌa nam bøni: “Ma Oją i, ma Oją i, hanja gá hyɛga thoho,” bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 47 Nuꞌbʉ mi ꞌyøꞌa bi man ra Jesús ꞌda yʉ jąꞌi mi ꞌbäpʉ, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nuna ran ꞌyohʉ na, i mbaꞌtꞌa ra pøngahyą Elías, mí ꞌbʉ ꞌbʉ mayaꞌbʉ.
\p
\v 48 Nɛ nuꞌa nꞌda mí ꞌbäpʉ ꞌbex bi mba bá hą nꞌda ɛ̨na ra fʉnjo, bi dʉrpʉ ja ra vino nɛ bi ndøcta nꞌda ra xithi, nɛ bi ꞌuąspa a ra Jesús, ɛ̨mbi da zi.
\v 49 Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌʉ miꞌda mí ꞌbäpʉ:
\p ―Dami hyɛhmbʉ. O te guidí unhdʉ. ꞌBɛ gan nuhʉ ꞌbʉ ba ɛ̨h ra Elías da yąni, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 50 Nɛ xø bi mbafi ntsꞌɛdi mahønꞌa ra Jesús, nɛ ꞌbex bi du bʉya.
\v 51 Nɛ nuꞌa ra ora a bʉya, nuꞌa ra ꞌbøꞌtꞌe mi ndam bʉ manꞌda mbo ra dąniją bá fʉpʉ magątsꞌi bi xɛtꞌi nɛ ꞌbexgue bi zøtꞌa häi. Nɛ bi ꞌyąn ra häi bʉya, nɛ bi føꞌi ꞌda yʉ do hønbʉ go hapʉ.
\v 52 Nɛpʉ ja yʉn ꞌyägui bi føh yʉ jądo. Nɛ nuꞌbʉ mi dąmbɛ̨ni ra Jesús, bi bøx ʉ ꞌda yʉ ꞌyɛ̨cꞌyɛi xi du, bi dąmbɛ̨ni bʉ ja yʉ́n ꞌyägui ʉ,
\v 53 bi mba bʉ ra hnini Jerusalén ʉ nɛ bi nu ʉ ꞌda yʉ jąꞌi ʉ xi du. Pɛ hinga gätho yʉ pa.
\p
\v 54 Nɛ nuꞌbʉ mi du ra Jesús, nɛ nuꞌa ra hmudofʉi mí fä a ra Jesús, nɛꞌʉ miꞌda min ꞌyohʉ, ꞌbʉ mi nu di ꞌyąn ra häi, nɛꞌʉ gä miꞌda bin ja, ɛ̨mmɛ bin su ʉ, nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌʉ:
\p ―Majuąni maha, rá Tsꞌʉntꞌʉ Oją na ran ꞌyohʉ.
\p
\v 55 Nɛ mí ꞌbäpʉ njombʉ tsꞌʉ ꞌda yʉ xisu ngue man yʉ́m fätsꞌihʉ a ra Jesús ꞌbʉ mán ꞌyohe bʉ ja ra ꞌyu, ꞌbʉ mambá nɛxhe bʉ Galilea. Mi ꞌbäpʉ ʉ, nguetho mi nde da nu ꞌbɛꞌa da tꞌørpa ra Jesús. Nɛ nuꞌʉ bi nu ꞌbɛꞌa gä bin ja.
\v 56 Nɛ nuꞌa nꞌda mi ꞌbäpʉ, ra María Magdalena a; nɛꞌa manꞌda ra María mi ꞌbäpʉ, ngue rá mbe ra Jacobo nɛ ra José; nɛ nu manꞌda ra xisu mi ꞌbäpʉ, gueꞌa rá mbe ra Jacobo nɛ ra Xuua, yʉ́ tsꞌʉntꞌʉ ra Zebedeo ʉ; nɛꞌʉ miꞌda yʉ xisu mi ꞌbäpʉ.
\s Bi mba ntꞌägui a ra Jesús
\p
\v 57-58 Nɛ nuꞌa ra José, nꞌda ra mɛmbɛti bʉ ra hnini Arimatea, bi mba bʉ ꞌbʉh ra Pilato ꞌbʉ mi tsꞌʉtho da yʉh ra hyadi. Bi ꞌyädi da ꞌyäcpa rá ngøcꞌyɛi ra Jesús, nguetho mi ɛ̨cꞌyɛi a. Nɛ bi manda ra Pilato bʉya din tꞌunni.
\v 59 Nu ra José bʉya bi duspa rá ngøcꞌyɛi a ra Jesús nɛ bi mbärpa nꞌda ra ꞌbøꞌtꞌe xʉn ho.
\v 60 Nɛ bi gärpʉ ja rán ꞌyägui zɛhɛ a ra José. Nꞌda ra hyądo xí manda xí mba nthɛ̨qui. Nuꞌbʉ mi guaꞌa bi gärpʉ, bi juaspʉ nꞌda ra xįndo xʉn hyʉ bʉ ja rá goxthi ra hyądo, nɛ bi mba bʉya.
\v 61 Nɛ mi hupʉ ra María Magdalena, nɛ manꞌda ra María mi hupʉ ja rá goxthi ra hyądo.
\s Yʉ dofʉi bi mbäh ran ꞌyägui
\p
\v 62 Nɛ nuꞌbʉ mi hyax a ra pa ran tsꞌäya bʉya, xudi thoho bi mba ʉ yʉ hmumbäją nɛ yʉ fariseo, bá nu ra Pilato,
\v 63 nɛ sä bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Ma tsꞌʉtꞌabi ahe, dá bɛ̨mhbe manꞌda bi manꞌa ra hyäte ꞌbʉ him maní du, bi ꞌyɛ̨na: “Nuꞌbʉ ná hyupa ga thąmbɛ̨ni bʉ ꞌbʉ ʉ xøn du,” bi ꞌyɛ̨na.
\v 64 Janangueꞌa xʉn ho ꞌbʉ gui pɛhni toꞌo da mbäh ran ꞌyägui an hyupa, xøhma ba ɛ̨ ʉ yʉ́ xädi ꞌbʉ bin xui da gʉcpa a rá ngøcꞌyɛi, nɛ da ꞌyɛ̨na bi dąmbɛ̨ni bʉya. Manꞌda xʉn tsꞌo ra fɛhni tengu a, xinda gue a bi mansɛ ꞌbʉ mi ꞌbʉi, sä bi ꞌyɛ̨nꞌʉ yʉ hmumbäją nɛ yʉ fariseo.
\p
\v 65 Bi dą a ra Pilato bʉya, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Sixhʉ ʉ nꞌdan nɛꞌtsꞌi ni dofʉi dá ꞌdaꞌahʉ. Dami cothʉ xʉn ho bʉ ja rá goxthi a ra hyądo, nɛ njon da zä da xoꞌtꞌi.
\p
\v 66 Nɛ bi mbähä ʉ yʉ mbäją nɛ yʉ fariseo, bi gotꞌi xʉn ho a ra hyądo nɛ bi mɛpya, nɛ bá peng bʉya, bá copʉ yʉ dofʉi ngue da mbädi.
\c 28
\s  Bi dąmbɛ̨ni ra Jesús
\p
\v 1 Nɛ nuꞌbʉ ya mi thoh ra pa ran tsꞌäya, xø rá mbʉdi ra semana, bi mba mxudi thoho ʉ yoho yʉ xisu. Nuꞌa nꞌda ra María Magdalena nɛꞌa manꞌda ra María. Nuꞌbʉ mí nɛtsꞌi ní mba bʉ bí ja a ra hyądo. 
\v 2 Nɛ nuꞌbʉ mí mba ʉ, ꞌbexgue ntsꞌɛdi bi ꞌyąn ra häi mahønꞌa. Nguetho bi ꞌyøtꞌa rám ꞌbɛhni Oją xí zøpʉ ꞌbʉ mí ꞌuecꞌa ra do mi juaxpʉ ja rá goxthi ra hyądo.
\v 3-5 Nɛ nuꞌa rám ꞌbɛhni Oją di fɛxni tengu nꞌda ra huɛi. Nɛ nu rá he bʉya, xʉn tꞌaxi tengu nꞌda ran nɛqui. Nɛ nuꞌʉ yʉ dofʉi ꞌbʉ mín nu a rám ꞌbɛhni Oją ɛ̨mmɛ bin su, bi fɛtꞌi, nɛ nte sä da ꞌyøtꞌe, tenguꞌbʉ xi du. Nuꞌa rám ꞌbɛhni Oją, mi hupʉ ja a ra do xí ꞌueque, nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ xisu ꞌbʉ mi zøm bʉ: 
\p ―O guín suui. Dí pądi ngue guí hommi a ra Jesús xí cuatpʉ ja ra pontꞌi ʉ.
\v 6 Pɛ njoꞌo ua, bi mba nsotsꞌi tengu mi ma. Ba thohmi gui nuui ua mí ꞌbɛni, bi ꞌyɛ̨nꞌa rám ꞌbɛhni Oją ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ xisu. 
\v 7 Nuya, ní mbɛ ꞌdahmantho, gui xihmi yʉ́ xädi: “Bi dąmbɛ̨ni bʉ ꞌbʉ ʉ xøn du ya,” gui ꞌyɛ̨nui. Nɛ ndeꞌbʉ gätho ahʉ gui mbähä bʉ Galilea nɛ guepʉ guin cꞌathʉ bʉ. Nɛ gueꞌa bá ɛ̨cä ua ngue ga xi aui, bi ꞌyɛ̨mpꞌa rám ꞌbɛhni Oją mahɛ̨tsꞌi.
\p
\v 8 Nɛ bi bøm bʉ ja ra hyądo ʉ yʉ xisu, bin su nɛ xim midi johya. Bin tihi, bi mba bá xi ʉ yʉ́ xädi ra Jesús ꞌbɛꞌa bi sifi.
\v 9 Nɛ bi zʉpʉ ꞌyu a ra Jesús ʉ yʉ xisu.
\p ―Xíhatsꞌi, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p Nu yʉ xisu bʉya bin dąnyahmu nɛ bi hyʉpꞌʉ yʉ́ gua, bi dąnde bʉya.
\v 10 Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―O guín suui, ni mbɛ ba xihmi ʉ ma cuhʉ, ní mbähä bʉ Galilea, ja nín tįmhbʉ bʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ra fɛhni bi man yʉ dofʉi
\p
\v 11 Nɛ nuꞌbʉ mí mbencꞌʉ yʉ xisu, nɛꞌʉ yʉ dofʉi mí fäh ran ꞌyägui bi mba bá xi ʉ yʉ hmumbäją ꞌbɛꞌa gätho bin ja.
\v 12 Bim pɛti yʉ hmumbäją bʉya, nɛ yʉ dącꞌyɛi. Bi ma ꞌbɛꞌa da zä da ꞌyøtꞌe. Nɛ nubʉya xʉn ngu ra mbɛti bi unꞌndʉ yʉ dofʉi
\v 13 nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ: 
\p ―Gui ꞌyɛ̨mhbʉ: “Bá ɛ̨ ʉ yʉ́ xädi ꞌbʉ min xui ꞌbʉ mán ąhmbe, bi bɛ̨pꞌa rá ngøcꞌyɛi,” gui ꞌyɛ̨mhbʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\v 14 Nɛ nuꞌbʉ da ꞌyøꞌa ra tsꞌʉtꞌabi ngue gán ąhmbʉ, nɛ da ꞌyɛ̨na da zʉ ahʉ, nugähe dan yąhe ga fäx ahe, bi ꞌyɛ̨n yʉ hmumbäją ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ dofʉi.
\p
\v 15 Nɛ bi hyąn a ra mbɛti ʉ yʉ dofʉi bʉya. Bi mba da ꞌyøtꞌa bi sifi. Nɛ nuꞌa ra fɛhni bi man ʉ, xʉn ngu bi ꞌyɛ̨cꞌyɛi ʉ ma mijudíohe dyʉ israelhe. Nɛ guextaꞌa ra fɛhni i man ʉ.
\s Yʉ́ xädi ra Jesús bi un yʉ́n tꞌɛ̨di da mampꞌa rám hma
\p
\v 16 Nɛ dá mbähmbe bʉ ra  häi Galilea bʉya, dí ꞌdɛꞌmaꞌda gähe, yʉ́ xädigähe ra Jesús. Nɛ dá sømhbe bʉ ja ra nyuni xí xije ra Jesús dan cꞌathe bʉ. 
\v 17 Nɛ nuꞌbʉ má nuhe, dá ɛ̨spahe a, pɛ nuꞌʉ ꞌda him mi ɛ̨cꞌyɛi gue gueꞌa.
\v 18 Nɛ bi hyäm bʉ dí ꞌbähmbe a ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨nje:
\p ―Gätho ra tsꞌɛdi bin ꞌdacä ga manda gätho ra ximhäi nɛ mahɛ̨tsꞌi, bi ꞌyɛ̨nje.
\v 19 Janangueꞌa ní mbähä ya hønbʉ go hapʉ ꞌbʉh yʉ jąꞌi gä na ndoho ra ximhäi, gui xihmbʉ da ꞌyɛ̨cꞌyɛigui. Nɛ nuꞌʉ toꞌo di däcä yʉ́ mbʉi, gui xixyąbahʉ nangue rá thuhu ma Ta, nɛ nangue rá thuhu rá Tsꞌʉntꞌʉ, nɛ rá thuhu rá Hogandąhi Oją.
\v 20 Nɛ gui xänbahʉ da ꞌyøtꞌe ꞌbɛꞌa gätho dá xi ahʉ. Nɛ guim bɛ̨mhbʉ dín ꞌyohʉ gätho yʉ pa asta gueꞌbʉ da guah ra ximhäi, bi ꞌyɛ̨ngähe ra Jesús bʉya.
