\id MRK
\h SAN MARCOS
\toc1 SAN MARCOS
\mt1 MARCOS
\mt2 Ran ho maꞌdaꞌyo bi ꞌyoꞌtꞌ ra Marcos 
\c 1
\s Nu ra Xuua Nxixyą bi ma mi tsꞌʉtho da zøh ra Hmu
\p
\v 1 Ja ua rá mbʉdi ran ho maꞌdaꞌyo nangueꞌa ra Jesucristo, rá Tsꞌʉntꞌʉ Oją.
\v 2 Bin ja a mán tꞌoꞌtꞌi ꞌbʉ mayaꞌbʉ bʉ ja rá søcuą Oją ꞌbʉ mí ꞌyɛ̨na:
\q Nugä ga pɛhnꞌna nꞌda mam ꞌbɛhni dim ꞌbɛtꞌo bʉ gni mba.
\q Nuꞌa da xih yʉ jąꞌi da døpꞌeꞌe,
\q bi ꞌyɛ̨mpꞌa rá Tsꞌʉntꞌʉ.
\p
\v 3 Nɛꞌa ra pøngahyą Isaías bi ma nguehna rám ꞌbɛhni ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨na ngue:
\q Nꞌda ra jaꞌi din yą ntsꞌɛdi bʉ ja ra dąpo ngue da ꞌyɛ̨na: 
\q “Damin sähʉ ga simhbʉ ra hmu mi tsꞌʉtho da zøcua, 
\q Dami hoc ni mbʉihʉ ga tømhbʉ xʉn ho,” da ꞌyɛ̨n a mam ꞌbɛhni, i ɛ̨n Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Isaías.
\p
\v 4 Nɛ gueꞌa ra Xuua bi ꞌyøtꞌ ran xixyą bʉ ja ra dąpo bi man Oją mayaꞌbʉ. Nu ra Xuua bi xih yʉ jąꞌi din xixyą toꞌo di päh yʉ́n ꞌyomfɛ̨ni nɛ da mba ma punbi yʉ́ tsꞌoqui bʉya.
\v 5 Gätho yʉ jąꞌi mi ꞌbʉpʉ ra xɛqui Judea, nɛpʉ ra dąhnihni Jerusalén, bi zøm bʉ i øtꞌ ran xixyą ra Xuua. Nɛ nuꞌʉ ꞌda bi päh yʉ́n ꞌyomfɛ̨ni nɛ bi mam bʉya ngue hingui ho ꞌbɛꞌa xí ꞌyøtꞌe. Nɛ bi mba ma xixyąba bʉ ja ra dąthe Jordán ʉ bʉya.
\p
\v 6 Nu ra Xuua mí he nꞌda ra mbapahni án tꞌøtꞌe ngue yʉ́ xingu yʉ camello nɛ mi ja rán gʉtꞌi ra xifani. Nɛ høntꞌʉ yʉ tꞌąxi nán sihmɛ nɛ ra tꞌafi tꞌasa dąpo.
\v 7 Nɛ bi ꞌyɛ̨na: 
\p ―Ba ɛ̨pʉ nꞌda manꞌda ja rá tsꞌɛdi xinda guecä, hin dí sʉcä tengu a.
\v 8 Nugä xtá xixyą ahʉ nangue ra dehe thoho, pɛ nuꞌa di ꞌdaꞌahʉ rá Hogandąhi Oją, bi ꞌyɛ̨mb yʉ jąꞌi a ra Xuua.
\s Bi mba ma xixyąbi ra Jesús
\p
\v 9 Nɛ nu yʉ pa bi ꞌyøtꞌ ran xixyą ra Xuua, bi nɛxpʉ ra hnini Nazaret ra Jesús, ngue ra xɛqui Galilea. Nɛ bi zøm bʉ ra Jesús bin xixyąꞌa bʉya bʉ ja ra dąthe Jordán. Gueꞌa ra Xuua bi ꞌyøtꞌ ran xixyą.
\v 10 Nɛ nuꞌbʉ mí bøxpʉ ja ra dehe bʉya ꞌbex bi nu bi xoh mahɛ̨tsꞌi nɛ bá cąh rá Hogandąhi Oją, tengu nꞌda ra tꞌazʉ, bi zøpʉ ꞌbäh ra Jesús.
\v 11 Nɛ bi tꞌø a nꞌda ra nde mahɛ̨tsꞌi bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Ma Tsꞌʉntꞌʉ i, dadí huɛ̨cꞌi i nɛ dín numanho i, bi ꞌyɛ̨n a ra nde.
\s Nu ra Jesús bi tsꞌäp rá mbʉi bʉ maꞌueni
\p
\v 12 Nɛ nubʉya nu rá Hogandąhi Oją ꞌbex bi bɛ̨nbi da mba bʉ maꞌueni a ra Jesús.
\v 13 Nɛ nyote pa bim ꞌbʉpʉ nɛ nyote xui. Nɛ nu ra zįthu ra Satanás bi zäp rá mbʉi a ra Jesús gätho yʉ pa bim ꞌbʉpʉ, nɛ mí ꞌbʉhmbʉ bʉ yʉ zate. Pɛ bi mbäxꞌʉ yʉ́m ꞌbɛhni Oją mahɛ̨tsꞌi a ra Jesús ꞌbɛꞌa gä bi nu bʉ.
\s Nu ra Jesús bi dʉꞌmi bi man a rám hma bʉ ja yʉ hnini
\p
\v 14 Ya xí jotꞌa fädi ra Xuua Nxixyą ꞌbʉ mi bøm bʉ ra Jesús bʉ ra xɛqui Judea, bi mba bʉ Galilea. Nɛ bi mam bʉ ran  ho maꞌdaꞌyo ngue ꞌbɛpʉ dí manda rá tsꞌɛdi Oją nꞌda.
\v 15 Nɛ bi ꞌyɛ̨mb yʉ jąꞌi:
\p ―Mi tsꞌʉtho da zøn ra pa di manda ua rá tsꞌɛdi Oją, dami päh nin ꞌyomfɛ̨nihʉ, damin unsɛhʉ di manda ahʉ Oją ꞌdahma din ja ahʉ ra te maꞌdaꞌyo. Gueꞌa bi man a ra Jesús ꞌbʉ mí ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ jąꞌi.
\s Ra Jesús bi zohni goho yʉ mbahuą
\p
\v 16 Nꞌda ra pa mi ꞌyo bʉ a ra Jesús bʉ ndendądehe tꞌɛ̨mbi Galilea. Nɛ nubʉya bi nu a ra Simón nꞌyoui rán ꞌyohʉ i Andrés a, mi ɛnxitꞌą bʉ ja ra dądehe ʉ, ngue yʉ́ ꞌbɛfi yʉ mbahuą ʉ.
\v 17 Ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Ba tɛngaui ga ja aui gui xihmi yʉ jąꞌi da ꞌyɛ̨cꞌyɛigui tengu thoho bʉ gní thɛui yʉ huą ngubʉ guí øtꞌui, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 18 ꞌBex bi hyɛpʉ yʉ́ xitꞌą bʉya nɛ bi dɛnni.
\p
\v 19 Nɛ xø bi thogui bin ꞌyo mi tsꞌʉ nɛ bi nu a ra Jacobo nꞌyoui rán ꞌyohʉ i Xuua a, gätho ʉ yoho yʉ́ tsꞌʉntꞌʉ ra Zebedeo ʉ. Mi hubʉ ja yʉ́ mbosa ʉ, midi hoc yʉ́ xitꞌą.
\v 20 Nɛ xø bi xifi da dɛnꞌdʉ. ꞌBex bi dɛnꞌdʉ bʉya bi zopʉ rá ta bʉ ja ra mbosa ʉ bʉya nɛ yʉ́ mbɛfi.
\s Ra Jesús bi hocꞌa nꞌda ran ꞌyohʉ min ꞌyoui ra zįthu
\p
\v 21 Nɛ nubʉya nu ra Jesús bi yʉthʉ bʉ ja ra hnini Capernaum ʉ xí tɛnni. Nu ra pa ran säya mí cʉrpʉ ja ra niją nɛ mi xänba bʉ yʉ jąꞌi.
\v 22 Nɛ nuꞌʉ bʉya, ɛ̨mmɛ bi hyonya thoho ꞌbʉ mí ꞌyø a bi man ra Jesús, nguetho bi xänbi xʉn ho nɛ hinga ngubʉ mí man ʉ ma xänbate sɛhe ngue dyʉ israelhe, dyʉ́ judíohe. ꞌBex gue bi bądi ja rán tꞌɛ̨di ra Jesús.
\v 23 Nɛ mi ꞌbʉpʉ nꞌda ran ꞌyohʉ nꞌyoui ra zįthu nɛ ntsꞌɛdi bi mbah pʉya, bi ꞌyɛ̨na:
\p
\v 24 ―ꞌBɛꞌa guí nde gui ꞌyørcahe grá Jesús, grá mɛngu Nazaret. Ha gui juaje ya. Dí pądi gueꞌe rá Thahni i Oją gue xʉn hotho, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 25 Pɛ nu ra Jesús bi dąmhyą ra zįthu, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Daman hɛ̨, dami pøm bʉ ja rá mbʉi na ran ꞌyohʉ, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 26 Nu ra zįthu bʉya ntsꞌɛdi bi huąꞌtsꞌa ran ꞌyohʉ, ntsꞌɛdi bi mbafi, nɛ bi bøm bʉya.
\v 27 Gätho bi hyonya thoho ʉ ꞌbʉpʉ nɛ bin ꞌyɛ̨mzɛhɛ ʉ:
\p ―ꞌBɛꞌa nam bønꞌa dí nuhʉ ya. ꞌBɛꞌa ni ꞌdaꞌyonxädi na, nguetho i ja rán tꞌɛ̨di na i sʉh yʉ zįthu nɛ i su ʉ, bin ꞌyɛ̨mzɛhɛ ʉ.
\p
\v 28 Nɛ ꞌbexque ꞌdahmantho bi hmam bʉ gätho ra häi Galilea ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌa ra Jesús.
\s Bi hocꞌa rá suto ra Simón a ra Jesús
\p
\v 29 Nuꞌbʉ mi bøm bʉ ja ra niją a ra Jesús bi mbähä ra Simón, nɛ ra Andrés, nɛ ra Jacobo, nɛ ra Xuua. Bi zømhbʉ bʉ rá ngu ra Simón.
\v 30 Nɛ nuꞌa rá suto ra Simón ꞌbɛm bʉ rá oi, i hɛ̨mb ra pa. Nɛ bi si a ra Jesús.
\v 31 Nɛ bi nu bʉ i ꞌbɛnꞌa ra xisu bʉya, bi bɛnba rá ꞌyɛ nɛ bi xotsꞌi. ꞌBex bi bøn a ra pa, hin hapʉ xʉnꞌʉ, nɛ ꞌbex bi zä bi hoc yʉ́n sihmɛ bʉya.
\s Ra Jesús bi hoqui xʉn ngu yʉ hyɛ̨nni
\p
\v 32 Nɛ nuꞌbʉ mí yʉh ra hyadi gätho ʉ mi ʉ bá tsꞌinba a ra Jesús bʉ mi ꞌbʉi, nɛ ʉ min ꞌyohʉ ra zįthu bá tsꞌinbi.
\v 33 Bim pɛti bʉ ja ra goxthi gätho yʉ jąꞌi ꞌbʉpʉ ja ra hnini.
\v 34 Gätho na ngu yʉ hyɛ̨nni bi hoqui, nɛ bi hyønba thi yʉ zįthu min ꞌyohʉ ʉ ꞌda. Nɛ nu yʉ zįthu, ɛ̨mmɛ mi ndehma da ma toꞌo a ra Jesús, pɛ nu ra Jesús him bi japi din yą ʉ.
\s Nu ra Jesús bi xänba yʉ jąꞌi bʉ ra xɛqui Galilea 
\p
\v 35 Nɛ nuꞌbʉ mi tsꞌʉtho da hyax bʉya, bi ndantsꞌa ra Jesús bi bøm bʉ ja ra hnini, bi mba bʉ maꞌueni bin yąui Oją. 
\v 36 Nɛ nuꞌbʉ mi hyatsꞌi xʉn ho bʉya, bi mba ra Simón da hyoni, nɛꞌʉ miꞌda mi ꞌbʉhmbʉ bi mbähä da hyomhbʉ ra Jesús.
\v 37 Pɛ nuꞌbʉ mí dįm bʉya, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Mbähä bʉ ja ra ngu nguetho gätho yʉ jąꞌi honꞌa bʉ mahønꞌa, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 38 ―Hinꞌna, pɛ manꞌda xʉn ho ꞌbʉ ga mbähä bʉ ja miꞌda yʉ hnini, nɛpʉ ga mangä bʉ mam hmam bʉ, nguetho gueꞌa bá ɛ̨cä ua a, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 39 ꞌBex bi mbähä bʉya, bin ꞌyo gätho ra häi Galilea, bi man rám hman Oją bʉ ja yʉ niją nɛ bi hyønꞌa thi yʉ zįthu mín ꞌyohʉ ꞌda yʉ jąꞌi bʉ bi thogui.
\s Bi hocꞌa nꞌda ran ꞌyohʉ mi hɛ̨mb ra tꞌaxcaꞌya
\p
\v 40 Nɛ bi zøm bʉ nꞌda ran ꞌyohʉ bʉ ꞌbäh ra Jesús, i hɛ̨mb ra tꞌaxcaꞌya. Bin dąnyahmu, bi ꞌyäp ra mate, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nuꞌbʉ ni pähä da zä gui hogui tsꞌʉ, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 41 Bin yeh rá mbʉi ra Jesús, bi däꞌa ra hyɛ̨nni, nɛ bi ꞌyɛ̨mb bʉya:
\p ―I jagä ra pähä da yąnꞌa ya, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 42 ꞌBex bim ꞌbɛꞌʉ yʉ ꞌya mi hɛ̨mbi.
\v 43,44 Nu ra Jesús bʉya, ntsꞌɛdi bi hɛcpi nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Nuya, njon gui xifi ꞌbɛꞌa dá øtꞌeꞌe. Ni mba, bán ꞌyupʉ ꞌbʉh ra mbäją, gui un bʉ nꞌda ra ꞌbøtsꞌe i man rán tꞌɛ̨di ra Moisés da hyąxpʉ nꞌda ꞌbʉ ya bi yąn ra tꞌaxcaꞌya, nɛ da fąh bʉya ngue bi zä i, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p Nɛ bi xifi da mba bʉya.
\v 45 Pɛ nu ran ꞌyohʉ ꞌbʉ mi bøm bʉ bi mbʉdi ɛ̨mmɛ mma. Nɛ bi xih yʉ jąꞌi ꞌbɛꞌa xí tꞌørpe. Jannangueꞌa nu ra Jesús ya him bi zä da yʉrpʉ ja yʉ hnini nɛ ꞌyotho bʉ maꞌueni nguetho ɛ̨mmɛ bi muns yʉ jąꞌi ꞌbʉ i cʉrpʉ ja ra hnini. Pɛ guehma xʉn ngu yʉ jąꞌi mi zøm bʉ hapʉ mi ꞌyo ngue høn bʉ go hapʉ ní nɛtsꞌi.
\c 2
\s Bi hocꞌa nꞌda ra jąꞌi mi tsꞌa rá jąꞌi
\p
\v 1 Nuꞌbʉ mi tho i tsꞌʉ ꞌda yʉ pa bi yʉt mahønꞌa bʉ Capernaum ra Jesús. Nuꞌbʉ mí ꞌyøh yʉ jąꞌi ngue ꞌbʉpʉ ja ra ngu,
\v 2 ꞌbexque xʉn ngu bi zøm bʉ yʉ jąꞌi gueꞌbʉ go mi yupʉ mbo ra ngu nɛpʉ thi. Nu ra Jesús bʉya, bi xih rám hman Oja ʉ yʉ jąꞌi.
\v 3 Nɛ nubʉya, bi zøm bʉ ꞌda yʉn ꞌyohʉ i tu nꞌda ra hyɛ̨nni ngue mí tsꞌa rá jąꞌi. Goho ma ꞌyohʉ ʉ yʉn dute.
\v 4 Nɛ hingui sä da thopʉ ꞌbʉh ra Jesús nguetho mi dʉ bʉ yʉ jąꞌi. Janangueꞌa bi xøꞌtsꞌa nꞌda xɛqui ra ꞌbetꞌe, bi cąmpꞌʉ a ra hyɛ̨nni con rá ꞌbeza.
\v 5 ꞌBex bi bąh ra Jesús ngue mi pą ʉ ngue i jasɛ rá tsꞌɛdi, nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra hyɛ̨nni bʉya:
\p ―Nuꞌi, nꞌyø, ni tsꞌoqui ya xʉm punꞌni i, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 6 Nɛ nuꞌʉ ꞌda yʉ xänbate niją, mi hupʉ. Nɛ nuꞌbʉ mí ꞌyøꞌa ꞌbɛꞌa i man ra Jesús,
\v 7 bi ꞌyɛ̨nsɛ mbo yʉ́ mbʉi nꞌda ngu nꞌda: “Xina, hanja ni man na tengu na. Pɛ hingui numansu Oją na, njoꞌo nꞌda ra jąꞌi da zä di punba yʉ́ tsꞌoqui nꞌda, hinda høntꞌa Oją,” bi ꞌyɛ̨nsɛ yʉ́ mbʉi ʉ. 
\v 8 Pɛ nu ra Jesús ꞌbexque bi bątho ꞌbɛꞌa mbɛ̨n ʉ, nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Hanja ngubʉ guím bɛ̨mhbʉ mbo ni mbʉihʉ.
\v 9 Ha guím bɛ̨mhbʉ ngue nte ni mba tho a dá xicä na ran ꞌyohʉ ngue rá tsꞌoqui ya xʉm punbi. Ha guím bɛ̨mhbʉ manꞌda xquí pąhmbʉ ngue i ja ma tsꞌɛdi ꞌbʉ ga xifi da ndantsꞌi, da gąx rá fįdi din ꞌyo.
\v 10 Pɛ nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, ga utꞌahʉ ya i ja man tꞌɛ̨di ua ja ra häi ngue ga punba yʉ́ tsꞌoqui nꞌda ra jąꞌi, jannangueꞌa ga japi din ꞌyo na ran ꞌyohʉ ya, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p Nɛ nubʉya, bi ꞌyɛ̨mpꞌa mí tsꞌa rá jąꞌi:
\p
\v 11 ―Nuꞌi, dí xi i, ndantsꞌi, cąx ni fįdi, ni mba ni ngu, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 12 Nubʉya, ꞌbex bi ndantsꞌi, bi gąx rá fįdi, bi bøm bʉ i ja ra ngu. Nɛ bi nu ʉ gätho mi ꞌbʉpʉ. Nɛ bi hyonya thoho ʉ. Jannangue a bi ꞌyɛ̨spa Oją ʉ bʉya nɛ bi ꞌyɛ̨n ʉ:
\p ―Njąmꞌbʉ xtá nuhʉ tengu a bin ja ya, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\s Nu ra Leví ꞌbex bi dɛnꞌna ra Jesús
\p
\v 13 Mꞌbɛjua bʉya xø bi mba mahønꞌa bʉ ja ra ndendądehe a ra Jesús. Nɛ mi søm bʉ yʉ jąꞌi nɛ mi xänba bʉ ʉ.
\v 14 Nuꞌbʉ mi thopʉ ꞌbʉ a ra Leví, i hupʉ ja rá mɛxa gueꞌa ra hyącahäi a. Nuꞌa ra Leví rá tsꞌʉntꞌʉ ra Alfeo a. Nu ra Jesús bʉya bi ꞌyɛ̨mbi: 
\p ―Ba tɛngui.
\p ꞌBex bi ndantsꞌa ra Leví bʉya, bi dɛnni.
\s Jesús bin sihmɛhʉ yʉ tsꞌomꞌbäi
\p
\v 15  Nɛ bin sihmɛhʉ ra Jesús nɛ yʉ́ xädi bʉ ja rá ngu a ra Leví. ꞌDarpʉ bin sihmɛhʉ ꞌda yʉ ziyate hyącahäi nɛ miꞌda yʉ tsꞌomꞌbäi. Xʉn ngu mi ꞌbʉpʉ nguetho xʉn ngu ʉ ya xí ꞌyɛ̨cꞌyɛi a.
\v 16 Nɛ nuꞌʉ ꞌda ma xänbatehe bʉ niją, yʉ fariseo ʉ, nɛ nuꞌbʉ mi nu ra Jesús nɛ yʉ́ xädi sihmɛhʉ ʉ yʉ ziyate hyącahäi nɛ yʉ tsꞌomꞌbäi nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi ra Jesús:
\p ―Hanja ngubʉ øtꞌ ni Hmuhʉ. Hingui ho øtꞌa ngue i sihmɛhʉ yʉ ziyate hyącahäi nɛ yʉ tsꞌomꞌbäi, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\p
\v 17 Nuꞌbʉ mí ꞌyøh ra Jesús ꞌbɛꞌa bi man ʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Nuꞌʉ im bɛ̨nsɛ xʉn zaqui hingui honi toꞌo da mbätsꞌi, hinda høntꞌʉ i pąsɛ in zämanꞌʉ i honi toꞌo da mbäx ʉ. Nɛ nugä bá ɛ̨cä ga fäx ʉ i pądi ja yʉ́ tsꞌoqui, him bá ɛ̨cä ga fäx ʉ im bɛ̨nsɛ yʉ hocjąꞌi, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\s Ran tꞌänni nangue ʉ ɛꞌtꞌ yʉ́n sihmɛ
\p
\v 18 Nuꞌʉ yʉ́ xädi ra Xuua Nxixyą nɛ yʉ́ xädi yʉ fariseo mí ɛꞌtꞌ yʉ́n sihmɛ ʉ. Nɛ bi zøm bʉ ʉ ꞌda bʉ mí ꞌbʉh ra Jesús ngue bi ꞌyänni nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Hanja hingui ɛꞌtꞌ yʉ́n sihmɛ ʉ ni xädi nɛ i ɛꞌtꞌ yʉ́n sihmɛ ʉ yʉ́ xädi ra Xuua nɛ yʉ́ xädi yʉ fariseo, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\p
\v 19 Ra Jesús bi xiꞌa nꞌda ran tꞌuti ngue ran thąti ꞌbʉ mi dątꞌʉ, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Pɛ nuꞌʉ i ꞌbʉpʉ ja ran thąti hin da du yʉ́ mbʉi nguetho ꞌbʉpʉ a ran ꞌyohʉ din thąti. Hin da ꞌyɛ̨na ngue hin din sihmɛ ʉ.
\v 20 Pɛ da zøn ra ora da tsꞌispa a ran ꞌyohʉ nɛ ja da ꞌyɛꞌtꞌ yʉ́n sihmɛ bʉya, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\v 21 Nɛ nuꞌa din xä ʉ ma xädigä hin da bømanho ꞌbʉ nɛꞌa ra nyomhma da dɛn ya, tengu thoho ra naxca ꞌbøꞌtꞌe hin da zä di ꞌbøꞌtꞌa ra ꞌyaꞌbøꞌtꞌe nguetho da xɛ thoho mahønꞌa.
\v 22 Nɛ ngutho a ra vino maꞌdaꞌyo hin da zä da sirpʉ ja ra ꞌyambotꞌasɛ̨i nguetho nuꞌa ra vino maꞌdaꞌyo da dʉn ꞌbʉ da sirpʉ nɛ dim fän a ra vino bʉya, gätho ꞌda dín tsꞌontho bʉya. Nuꞌa ra vino maꞌdaꞌyo i pa nsiꞌtꞌi bʉ ja yʉ mbotꞌasɛ̨i maꞌdaꞌyo, pi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús ꞌbʉ mí dądi.
\s Bi tꞌɛ̨mbi i øtꞌ ra ꞌbɛfi ʉ yʉ́ xädi ra Jesús a ra pa ran tsꞌäya
\p
\v 23 Nɛ nuꞌa ra pa ran tsꞌäya bi mbähä yʉ́ xädi ra Jesús, bi thopʉ ja nꞌda rá huąhi yʉ trigo. Nu yʉ́ xädi bʉya i toc yʉ trigo bʉ bi thogui.
\v 24 Nu yʉ fariseo bi nu ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌʉ yʉ́ xädi ra Jesús nɛ bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Jesús bʉya:
\p ―Hanja ngubʉ i øtꞌʉ ni xädihʉ ya nɛ i ma man tꞌɛ̨dihʉ hin dam pɛhmbʉ a ra pa ran tsꞌäya, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ yʉ fariseo.
\p
\v 25 Pɛ nuꞌa ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Ha hin guí nu bʉ ni søcuąhʉ ngue nɛ ra David bi mbɛsta rán tꞌɛ̨di Oją ꞌbʉ nꞌdandį ꞌbʉ min tumanthuhu bʉ bin ꞌyo nɛ ʉ min ꞌyohʉ.
\v 26 Janangueꞌa bi yʉrpʉ ja rá ngu Oją nɛ bi zihʉ bʉ yʉ ꞌbøxthuhmɛ. Pɛ him mi sä xtán zi ʉ nɛ høntꞌʉ yʉ mbäją i sä da zi ʉ. Nɛ nu ra Abiatar, ra hmumbäją bʉ a, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 27 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Í tsꞌänꞌna ra pa ran tsꞌäya nguetho bi ndep yʉ jąꞌi hin ɛ din ʉnbi, hin í tsꞌänni ngue da mba ntsꞌupi.
\v 28 Nɛ nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, drá hmugä nɛ i ja man tꞌɛ̨di gam mangä ꞌbɛꞌa da ꞌyøtꞌ yʉ jąꞌi ra pa ran tsꞌäya, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\c 3
\s Bi hocꞌa nꞌda ran ꞌyohʉ him mi sä di juąn rá ꞌyɛ
\p
\v 1 Nɛ nu ra Jesús bʉya bi yʉrpʉ ja ra niją mahønꞌa. Nɛ mí ꞌbʉpʉ nꞌda ran ꞌyohʉ him mi sä di juąn rá ꞌyɛ.
\v 2 Nɛ mi ꞌbʉpʉ ꞌda di ąxtho ra Jesús ꞌbʉ di hocpa rá ꞌyɛ ran ꞌyohʉ. Nɛ nuꞌbʉ da nu di hocpi di yąp pʉya nguetho ra pa ran tsꞌäya a.
\v 3 Pɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌa ran ꞌyohʉ:
\p ―Ndantsꞌi, gam ꞌbähnʉ made i ꞌbʉh yʉ jąꞌi, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 4 Nɛ nubʉya, bi ꞌyänꞌdʉ ꞌbʉpʉ nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Dami xijʉ ya ꞌbɛꞌa xʉn ho da tꞌøtꞌ ꞌbʉ ra pa ran tsꞌäya. Ha da tꞌøtꞌa nꞌda ran ho uague da tꞌøtꞌa nꞌda ran tsꞌo. Ha xʉn ho ꞌbʉ da yąnba rá te rá mijąꞌiui nꞌda, uague xʉn ho ꞌbʉ da hyącpa rá te rá mijąꞌiui nꞌda.
\p Pɛ nuꞌʉ hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa sä dí dąti.
\v 5 Nu ra Jesús bi hyanmanꞌʉ yʉ jąꞌi bʉya nɛ bi zøt rá mbʉi nguetho hinꞌyʉ ran hocjąꞌi ʉ. Nubʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌa mi ʉ rá ꞌyɛ:
\p ―Dami juąn ni ꞌyɛ.
\m Nɛ ꞌbex bi juąn rá ꞌyɛ bʉya, bi gomanho.
\v 6 Bi bøn yʉ fariseo bʉya nɛ in cuɛ. Bin yąhʉ mahønꞌa ʉ yʉ́n sʉihʉ ngue mi tɛn ra Herodes, nɛ mí hon ʉ ꞌbɛpʉ dí hyo a ra Jesús.
\s Xʉn ngu yʉ jąꞌi bim pɛti bʉ ja ra dądehe mahønꞌa
\p
\v 7 Nu ra Jesús bi ꞌuegue bi mbähä yʉ́ xädi bʉ ja ra dądehe nɛ xʉn ngu yʉ jąꞌi mi ꞌbʉpʉ ra häi Galilea bi dɛnthoho.
\v 8 Nɛ ʉ yʉ mɛngu bʉ ja ra häi Judea, nɛpʉ ra hnini Jerusalén, nɛpʉ ra häi Idumea, nɛpʉ ꞌdanguadi ra Jordán, nɛpʉ ra xɛqui Tiro nɛ Sidón, bi ꞌyø ʉ ꞌbɛꞌa gätho bi ꞌyøtꞌa ra Jesús. Janangue a gätho bi zøm bʉ mi ꞌbʉ a.
\v 9 Nɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi:
\p ―Damin sähʉ, gui jomhbʉ nꞌda ra tꞌʉmbosa nʉ ja ra dehe, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p Ngubʉ bi xifi nguetho i nu manꞌda manꞌda ní zøntho yʉ jąꞌi nɛ nuꞌbʉ bin dʉ bʉ yʉ jąꞌi da hyuxpʉ ja ra mbosa ra Jesús bʉya.
\v 10 Nguetho ya xí hoqui xʉn ngu yʉ hyɛ̨nni, janangue a din tønthoho ʉ yʉn zämanꞌʉ in nde da bɛnba rá pahni ra Jesús ngue mi pą ʉ, høntho ga thärpa thoho rá pahni ꞌbex gue da yąngui, mi ɛ̨nꞌʉ. 
\v 11 Nɛ nuꞌʉ min ꞌyohʉ ra zįthu bin dąnyahmu bʉ ꞌbʉh ra Jesús nɛ mbafi, ɛ̨n ʉ:
\p ―Nuꞌi gueꞌe rá Tsꞌʉntꞌʉ i Oją, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\p
\v 12 Pɛ nu ra Jesús ntsꞌɛdi bi hɛcpa ʉ nguetho hingui ndepe gueꞌʉ yʉ zįthu dí bą ʉ yʉ jąꞌi gue gueꞌa rá Tsꞌʉntꞌʉ Oją a.
\s Ra Jesús bi huahni ꞌdɛꞌmayoho yʉ́ xädi
\p
\v 13 Mꞌbɛjua bʉya bi guam bʉ ja ra nyuni a ra Jesús. Nubʉya bi zohnꞌdʉ ꞌda yʉ́ xädi nɛ nuꞌʉ bi mba bʉ ꞌbʉh ra Jesús ʉ bʉya. 
\v 14 Nɛ nubʉya bi huahnꞌdʉ ꞌdɛꞌmayoho, bi zänni din ꞌyohʉ ngue da zä da mbɛhni da xih yʉ jąꞌi rám hman Oją.
\v 15 Nɛ bi un yʉ́ tsꞌɛdi di hoc yʉ hyɛ̨nni nɛ da hyøn a thi yʉ zįthu nꞌyohʉ ꞌda yʉ jąꞌi.
\v 16 Bi zänna ra Simón, nɛ bi zänbi dí huti ra Pedro a.
\v 17 Nɛ ra Jacobo nɛꞌa ra Xuua rán ꞌyohʉ na ra Jacobo. Gätho yoho yʉ́ tsꞌʉntꞌʉ ra Zebedeo ya. Nɛ bi zänba yʉ́n sospathuhu Boanerges, i nde da ma tengu nꞌda ra ngäni.
\v 18 Nɛꞌa ra Andrés bi zänni, nɛ ra Felipe, nɛ ra Bartolomé,  nɛ ra Mateo, nɛ ra Tomás, nɛ manꞌda ra Jacobo ngue rá tsꞌʉntꞌʉ ra Alfeo, nɛ ra Tadeo, nɛ manꞌda ra Simón, tꞌɛ̨mbi ra cananista.
\v 19 Nɛ ra Judas Iscariote gueꞌa di dä a ra Jesús. Nɛ nuꞌbʉ mí guaꞌa bi un yʉ́ tsꞌɛdi ʉ, bá ɛ̨h yʉ́ ngu.
\s Bi tꞌɛ̨mbi in ꞌyoui rá tsꞌɛdi ra zįthu a ra Jesús
\p
\v 20 Nɛ xø bi zøm bʉ xʉn ngu yʉ jąꞌi mahønꞌa xø him mi pongui din sihmɛ tsꞌʉ ra Jesús nɛ yʉ́ xädi.
\v 21 Nuꞌbʉ mí ꞌyø ʉ yʉ́ mɛni ra Jesús ꞌbɛꞌa gätho i øtꞌa, ɛ̨mbi in gątꞌi, nɛ bá ɛ̨ ʉ bi zøm bʉ ꞌbʉh ra Jesús i nde da zitsꞌi.
\p
\v 22 Nɛ nu yʉ xänbate niją xpí ꞌyɛ̨ a Jerusalén, sä ɛ̨n ʉ nꞌyoui ra zįthu ra Jesús, nɛ ɛ̨n ʉ nangue rá tsꞌɛdi yʉ́ hmu ra zįthu gueꞌa ní zä i høn a thi yʉ zįthu ra Jesús, sä bi ꞌyɛ̨n ʉ yʉ xänbate niją.
\p
\v 23 Nuꞌbʉ mí bąh ra Jesús ꞌbɛꞌa bi man ʉ, bi zonꞌdʉ bʉya nɛ bi xih yʉn tꞌuti da bądi hinga gueꞌa man ʉ. Bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Hin da zä a ra zįthu din sʉsɛhʉ yʉ́ minzįthuhʉ, nɛ xtí ꞌbɛtho rá tsꞌɛdi.
\v 24 Tengu nꞌda ra tsꞌʉtꞌabi bʉ ja ra hnini hingui sä da hyą rá tsꞌɛdi ꞌbʉ din sʉsɛhʉ ʉ yʉ́ jąꞌi.
\v 25 Nɛ ngutho nꞌda ra ngu ꞌdarpʉ ꞌbʉhmbʉ yʉ́ tsꞌʉntꞌʉ nꞌda ran ꞌyohʉ da guasɛ ʉ ꞌbʉ hinga ꞌdatꞌa im bɛ̨ni.
\v 26 Ngutho ʉ yʉ zįthu ꞌbʉ xtín sʉsɛhʉ yʉ́ hmu, xtan guasɛ ʉ ꞌbʉ hinga ꞌdatꞌa im bɛ̨nꞌʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 27 Nɛ xø bi xih manꞌda ran tꞌuti nangue ꞌbɛꞌa bi ꞌyørpa ra zįthu, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Njon da zä da yʉrpʉ ja rá ngu nꞌda ran ꞌyohʉ i ja rá tsꞌɛdi gueꞌbʉ hinga mꞌbɛtꞌo da thuꞌtꞌi. Pɛ nuꞌbʉ ya bi thuꞌtꞌi, hingui hɛ̨i da thąspi ꞌbɛꞌa gätho i pɛsꞌ pʉya, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p
\v 28 Pɛ majuąni dí xi ahʉ høntꞌa go ma tsꞌoqui bi ꞌyøtꞌ yʉ jąꞌi da mba ma punbi ꞌbʉ da hyon ra punbi, nɛ høntꞌa go ma tsꞌore bi ma.
\v 29 Pɛ nuꞌʉ toꞌo im man ra tsꞌore nangue rá Hogandąhi Oją njąmꞌbʉ da zä da mba ma punbi ʉ, da nu ran ʉnbi gätho yʉ pa maząi, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p
\v 30 Ngubʉ bi xih yʉ xänbate niją ra Jesús nguetho bi ꞌyɛ̨nꞌʉ hinga gueꞌa rá tsꞌɛdi rá Hogandąhi Oją in ꞌyoui ra Jesús, ngue mi høn a thi yʉ zįthu.
\s Ra Jesús i ɛ̨mbi rá mbe nɛ yʉ́n ꞌyohʉ ʉ i øtꞌ rá pähä Oją
\p
\v 31 Nɛ nubʉya bá ɛ̨sɛ rá mbe ra Jesús nɛ yʉ́n ꞌyohʉ. Pɛ mí ꞌbätho bʉ thi nguetho him bi zä bi yʉtꞌa mbo. Nɛ bi xi ʉ ꞌbäpʉ mbo:
\p ―Xihmi tsꞌʉ ra Jesús ngue dín zohndähe ua thi, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 32 Nɛ nuꞌʉ ꞌdarpʉ mí huhmbʉ ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ bʉya:
\p ―ꞌBäpʉ thi ni mbe nɛ nin ꞌyohʉ, i hon a i ꞌna.
\p
\v 33 Nu ra Jesús bʉya bi dątꞌʉ:
\p ―Ga xi ahʉ teꞌo a ma mbe nɛ man ꞌyohʉ.
\p
\v 34-35 Nɛ bi hyantꞌʉ ꞌdarpʉ huhmbʉ bʉya, nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―ꞌBʉcua ya ma mbe, nɛ man ꞌyohʉ, nguetho høntꞌa go teꞌo da ꞌyørpa rá pähä Oją, gueꞌa man ꞌyohʉ a, nɛ gueꞌa man ju a, nɛ gue a ma mbe a, bi ꞌyɛ̨mp ꞌbʉ mi dądi.
\c 4
\s Ran tꞌuti ra mbomhmudä
\p
\v 1 Nɛ xø bi xänba yʉ jąꞌi mahønꞌa bʉ ja ra ndendądehe a ra Jesús. Nɛ ɛ̨mmɛ xʉn ngu yʉ jąꞌi bim pɛtihʉ bʉ. Janangueꞌa bi yʉrbʉ ja ra tꞌʉmbosa bi dąn i tsꞌʉ bʉ ja ra ndenthe. Nu yʉ jąꞌi bi gopʉ ndenthe bʉya.
\v 2 Nu ra Jesús bʉya xʉn ngu yʉn tꞌuti bi xih yʉ jąꞌi ꞌbʉ mí xänbi, nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p
\v 3 ―ꞌYøhmbʉ tsꞌʉ ran tꞌuti ga xi ahʉ ya. Nuꞌa nꞌda ra uąhi bi mba bá pon yʉ hmudä.
\v 4 Nɛ bi zo ꞌda bʉ ꞌyu. Nubʉya bá ɛ̨h yʉ doja bi juaꞌa ntsꞌa yʉ hmudä xí zo bʉ.
\v 5 Nuꞌʉ miꞌda yʉ hmudä bi zo bʉ ja yʉ ndaxnado nɛ tsꞌʉtho ra häi bʉ. Janangueꞌa ꞌbex bi bøxa nꞌdihi.
\v 6 Pɛ nuꞌbʉ mam bá pøx ra hyadi ꞌbex bi ꞌyotꞌʉ nguetho hin hapʉ sä da mba yʉ́ ꞌyʉ.
\v 7 Nuꞌʉ miꞌda bi zo bʉ ja yʉ dąpo, bi bøtsꞌe pɛgue bi gomꞌ yʉ dąpo, nɛ nte bi ndøꞌʉ.
\v 8 Pɛ nuꞌʉ miꞌda bʉya bi zo bʉ ja ra häi xʉn ho. Bi bøtsꞌe nɛ bin te, nɛ bi ndøgue. Nuꞌʉ ꞌda ꞌdäte maꞌdɛtꞌa bi ndøgue, nuꞌʉ ꞌda hyąte, nuꞌʉ ꞌda nꞌda ciɛnto bi ndøgue ngue nꞌda ꞌbäi, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p
\v 9 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ jąꞌi:
\p ―Høntꞌa go toꞌo ja yʉ́ zagu bi ꞌyø a dá ma, bi ꞌyɛ̨mbi.
\s Hanja i xih yʉn tꞌuti yʉ jąꞌi a ra Jesús
\p
\v 10 Nuꞌbʉ mi ꞌbʉsɛhʉ ꞌdɛꞌma yoho yʉ́ xädi ra Jesús nɛꞌʉ miꞌda yʉ́ ꞌyɛ̨cꞌyɛi, bi xifi da xi ʉ ꞌbɛꞌa na mbøn a ran tꞌuti bi ma.
\v 11 Nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ bʉya:
\p ―Gueꞌahʉ bi ja ahʉ gui pąhmbʉ a him mam fądi mam ꞌbɛtꞌo ngue ꞌbɛpʉ ní manda rá tsꞌɛdi Oją. Pɛ nuꞌʉ yʉ jąꞌi thoho gueꞌʉ da sänba yʉn tꞌuti,
\v 12 madague da nu pɛ hin da ꞌyørpa masu ꞌbɛꞌa da nu, nɛ madague da ꞌyøde pɛ hin da bądi ꞌbɛꞌa ní mba a, nɛ hin da bɛ̨ni di päh yʉ́ mbʉi ngue da hyon ra punbi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Rán thɛui a ran tꞌuti a ra mbomhmudä
\p
\v 13 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ mahønꞌa:
\p ―Nuꞌbʉ hin guí pąhmbʉ ꞌbɛꞌa na mbønꞌa ran tꞌuti dá mangä, ha da zä gui pąhmbʉ gätho miꞌda ga xi ahʉ ꞌbʉ. 
\v 14 Nuꞌa na mbønꞌa dá mangä, nuꞌa ra uąhi queꞌa bá man rám hman Oją hønbʉ go hapʉ.
\v 15 Guehya bi zo bʉ ja ra ꞌyu na mbøni bi ꞌyømanho rám hman Oją ya. Pɛ nu ra zįthu ꞌbex bi japi bi pumbɛ̨ni a ram hma bi sifi.
\v 16 Ximangutya bi zo bʉ ja yʉ ndaxnado na mbøni bi ꞌyøh ram hma nɛ bin johya.
\v 17 Pɛgue hinga gätho rá mbʉi bi bɛ̨ni. Janangueꞌa nuꞌbʉ bi nu yʉn ʉcpi nɛ yʉn ʉnbi nangue rám hman Oją him bi hyätꞌi, ꞌbex gue bi zu nɛ bi ꞌuegue. 
\v 18 Nɛ nuya bi zo bʉ ja ra dąpo na mbøni bi ꞌyømanho ram hma
\v 19 pɛ ɛ̨mmɛ di ho ra ximhäi nɛ ra mbɛti i hätꞌi, nɛ di ho da ꞌyøtꞌ yʉ́ pähä zɛhɛ. Tenguꞌbʉ bi gomba ram hma, nɛ hin di japi din te yʉ́ mbʉi.
\v 20 Pɛ nuya bi zo bʉ ja ra häi xʉn ho, na mbøni bi ꞌyømanho rám hman Oją, bi hyąni, nɛ bin te yʉ́ mbʉi xʉn ho, nɛ bi xąntꞌa ram hma xʉn ho, tengutho yʉ hmudä, gue bi ndøꞌa ꞌdäte maꞌdɛtꞌa ʉ ꞌda, nɛ hyąte ʉ ꞌda, nɛ nꞌda ciɛnto ʉ ꞌda, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi ꞌbʉ mi xifi ꞌbɛꞌa na mbønꞌa ran tꞌuti bi ma.
\s Gätho him mam fądi da zøni da fądi
\p
\v 21 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Nuꞌa mam hmangä ntsꞌänni gätho yʉ jąꞌi da ꞌyøde, tengu nꞌda ra nyotꞌi ntsꞌänni di yotꞌi gätho bʉ mbo ra ngu, hingan tsꞌänni da mba ma cʉꞌtꞌi bʉ ja ra ꞌbihuanza o ra ꞌbitꞌotsꞌi.
\v 22 Nguetho gätho ꞌbɛꞌa him mam fądi da zøni da fądi, nɛ gätho ꞌbɛꞌa him midí nɛqui da zøni da hnu.
\v 23 Høntꞌa go toꞌo ja yʉ́ zagu bi ꞌyø a dá ma.
\v 24 Nɛ nuꞌa di jamansu a i øde da bądi xʉn ho nɛ Oją di japi manꞌda xʉn ngu da zøni da bądi. Pɛ nuꞌa hin ɛ di jamansu a i øde, pɛ nɛꞌa zi tsꞌʉ mi pądi dim ꞌbɛdi, nɛ tengu ni tꞌɛni gnán ɛmhbʉ gueꞌa dí tꞌɛnꞌnahʉ, nɛ manꞌda mbongui thoho din ꞌda ahʉ.
\v 25 Din ja ahʉ tengu ram hma i ɛ̨na:
“Nuꞌa xʉn ngu i ja manꞌda xʉn ngu din tꞌunni pɛ nuꞌa tsꞌʉtho i ja manꞌda da thąnba a.”
\s Rán tꞌuti ra hmudä i te
\p
\v 26-27 Nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ mahønꞌa:
\p ―Nuya di manda ua rá tsꞌɛdi Oją madagueꞌbʉ hin di nɛqui, tengu thoho nꞌda ra hmudä ꞌbʉ bi du a nꞌda ran ꞌyohʉ, madagueꞌbʉ hingui nu hague ám bøtsꞌe pɛgue i pądi da bøtsꞌe, nte im bɛ̨ntho.
\v 28 Nguetho nuꞌa ra häi dí tesɛ yʉ thuhu a. Nuꞌbʉ bi mbʉdi bi bøtsꞌe, yʉ paxi thoho, mꞌbɛjua bʉya da ndøh yʉ́ dąxi, nɛ nubʉya din thą ʉ.
\v 29 Nɛ nu ran ꞌyohʉ bʉya da xoqui nguetho bi zøn ra ora da ꞌbɛꞌtsꞌi, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús. In jabʉ rá tsꞌɛdi Oją ngue di manda ua nɛ njongui nu hague na te.
\s Ran tꞌuti rá hmudä ra mostaza
\p
\v 30 Nɛ manꞌda ran tꞌuti bi xih yʉ́ xädi ra Jesús mahønꞌa, nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―ꞌBɛpʉ dá bɛ̨mhbʉ hague di manda ua rá tsꞌɛdi Oją. Ga xi ahʉ nꞌda ran tꞌuti nangueꞌa.
\v 31-32 In ja tengu nꞌda rá hmudä ra mostaza i pa mꞌboni, nɛ ɛ̨mmɛ zicuɛ tho, ɛ̨mmɛ manꞌda zicuɛ xinda gue miꞌda yʉ hmudä, pɛ manꞌda i te xʉn ngu yʉ́ ꞌyɛ, xinda gue gä miꞌda yʉ paxi nɛ xøgue sä da ꞌyøtꞌ yʉ́ ꞌbafi yʉ doja bʉ ja yʉ́ xaha. Njabʉ rá tsꞌɛdi Oją bʉ ni nɛqui ngue di manda ua, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Hanja bi xih yʉn tꞌuti ʉ yʉ jąꞌi
\p
\v 33 Nɛ xʉn ngu miꞌda yʉn tꞌuti bi xänba yʉ jąꞌi a ra Jesús ꞌbʉ mi xänbi tengu ya i hmangua, pɛ høntꞌʉ hingui hɛ̨i bʉ dá fądi bi xifi.
\v 34 Nɛ nte bi xih miꞌda yʉm hma, høntꞌʉ yʉn tꞌuti bi xifi. Pɛ nuꞌbʉ mi ꞌbʉsɛhʉ yʉ́ xädi bi xih pʉya ꞌbɛꞌa na mbønꞌʉ yʉn tꞌuti bi mam bʉ ꞌbʉh yʉ jąꞌi.
\s Bi xifi din hɛ̨ ran dąhi ra Jesús
\p
\v 35 Nuꞌbʉ mín de bʉya nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi:
\p ―Nuya ga thohmbʉ nʉ ꞌdanguadi ra dądehe, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 36 Nɛ nubʉya bi xih yʉ jąꞌi da mbeng bʉ yʉ́ ngu. Nu yʉ́ xädi bʉya bi ꞌyon a ra mbosa mi huhʉ ra Jesús, bi mbähä bʉya. Nɛ xʉn ngu miꞌda yʉ jąꞌi bi dɛnni ngue bi hyusɛ yʉ́ mbosa ʉ.
\v 37 Nɛ nuꞌbʉ ya i ꞌyo bʉ ja ra dehe nɛ ntsꞌɛdi ran dąhi bin ja, nɛ bi dontsꞌ ra dehe ra mbosa nɛ mi tsꞌʉtho xtán yudi.
\v 38 Pɛ nu ra Jesús mi hunh ra huhni, nɛ mi ąpʉ ja ra mbosa. Nu yʉ́ xädi bi ꞌyä ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Xänbate i, ha nte guím bɛ̨ni nɛ nde ga tuhʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 39 Bi ndantsꞌa ra Jesús bʉya nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌa ran dąhi nɛ a ra dehe:
\p ―Daman hɛ̨, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p ꞌBex gue bin hɛ̨ ran dąhi nɛ ra dehe bʉya him mam bi ꞌyąni.
\v 40 Nubʉya, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi:
\p ―Guín suhʉ nguetho tsꞌʉtho guí ɛ̨cꞌyɛigahʉ.
\p
\v 41 Nu yʉ́ xädi bʉya bi zu a ra hmu, nɛ bi hyonya thoho a bin ja. Bin ꞌyɛ̨mzɛhɛ nꞌda ngu nꞌda ʉ:
\p ―ꞌBɛꞌa di ꞌyɛ̨tꞌui na ran ꞌyohʉ, nɛ ya ꞌbex gue in hɛ̨ a ran dąhi nɛ ra dehe di hɛcpi.
\c 5
\s Ra Jesús bi hyønba thi yʉ zįthu a ra mɛngu bʉ Gadara
\p
\v 1 Nubʉya nu ra Jesús nɛ yʉ́ xädi bi zøm bʉ ꞌdanguadi ra dądehe nubʉ ja ra häi Gadara.
\v 2-6 Nɛ mi ꞌbʉpʉ nꞌda ran ꞌyohʉ min ꞌyoui yʉ zįthu. Nuꞌa mi ząm bʉ ja ran ꞌyägui, nɛ njoꞌo toꞌo mi sä da ząmmi nguetho gä i xɛcthoho yʉ cadena mi pa nthątꞌi. Xʉn ngu yʉ nįdi bi thurpa yʉ́ ꞌyɛ nɛ yʉ́ gua nangue yʉ cadena, pɛ gätho i xɛcthoho. Njon mi sä di hɛcpi. Gätho ra pa nɛ ra xui mi mbapʉ ja ra dąpo o guepʉ ja ran ꞌyägui, nɛ midi ʉnba zɛhɛ nguetho mi hɛzɛhɛ rá jąꞌi nangue yʉ do. Nuꞌbʉ mí bøm bʉ ja ra mbosa a ra Jesús nɛ yʉ́ xädi, ꞌbex bá ɛ̨ a ran ꞌyohʉ bin cꞌathʉ, bí ꞌyɛ̨pʉ ja ran ꞌyägui, bin dąnyahmu bʉ ꞌbäh ra Jesús, bi dąnde,
\v 7 nɛ ntsꞌɛdi mbafi, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―ꞌBɛꞌa guí nde gui ꞌyørcahe grá Jesús, rá Tsꞌʉntꞌʉ i Oją mahɛ̨tsꞌi. Nuya dí ä a ra mate hin gui ʉngahe,
\v 8 bi ꞌyɛ̨nꞌʉ yʉ zįthu ꞌbʉ mi sifi da bøm bʉ rá mbʉi ran ꞌyohʉ.
\v 9 Nɛ nubʉya nu ra Jesús bi ꞌyänꞌnʉ yʉ zįthu:
\p ―ꞌBɛꞌa ní thuhu, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p ―Ma thuhu “Nꞌdan nɛtsꞌigähe” nɛ ɛ̨mmɛ xʉn ngu gähe, bi ꞌyɛ̨na.
\v 10-12 Nɛ ntsꞌɛdi dí ä a ra mate gueꞌbʉ ga pømhbe hin gui pɛngahe bʉ nꞌdanni i ja yʉ häi, dami ꞌyørcahe ra mate gui pɛngahe nʉ ꞌbʉh yʉ tsꞌʉdi ga cʉthe nʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ. Nguetho hinga yatho mí ꞌyo ʉ yʉ tsꞌʉdi xʉn ngu, mi sapaxi bʉ.
\p
\v 13 Nu ra Jesús ya bi un ran tꞌɛ̨di da yʉrpʉ ꞌbʉh yʉ tsꞌʉdi. Nuꞌbʉ mí yʉrpʉ ya ꞌbex bán tih yʉ tsꞌʉdi bá cąpʉ ja ra nguani ʉ ꞌbex bi yʉpʉ ja ra dehe ʉ, nɛ gä bi du bʉ ʉ bʉya. Mbɛ yo mahuąhi i jua ʉ.
\p
\v 14 Nu ʉ yʉn ꞌyohʉ midi jamansu yʉ tsꞌʉdi, ꞌbex bi ꞌda ꞌbʉ min nu ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌʉ yʉ tsꞌʉdi. Bi mba bá mam bʉ ja ra hnini nɛpʉ huąhi a bin ja. ꞌBex bi mba yʉ jąꞌi bʉya da nusɛ ʉ ꞌbɛꞌa bi man ʉ yʉ́ mbädi yʉ tsꞌʉdi.
\v 15 Nuꞌbʉ mí zøm bʉ, bi nu i hupʉ a ran ꞌyohʉ madí ʉnba ra zįthu, ya xí zä nɛ i he rá zi pahni. Ɛ̨mmɛ bi mbidi yʉ jąꞌi bʉya.
\v 16 Nuꞌʉ xí nu yʉ tsꞌʉdi, xø bi xifi xʉn ho yʉ jąꞌi mahønꞌa ꞌbɛꞌa xín ja.
\v 17 Nɛ nubʉya, nu yʉ mɛngu bʉ ɛ̨mmɛ bi ꞌyäp ra mate ngue ꞌbex gue da bøn a ra Jesús bʉ ja yʉ́ häi ʉ.
\p
\v 18 Bi mba da ndex ra mbosa a ra Jesús bʉya. Nɛ nuꞌa ran ꞌyohʉ xí ʉnba ra zįthu ɛ̨mmɛ i nde da dɛnꞌna ra Jesús gue ꞌdarpʉ din ꞌyohʉ.
\v 19 Pɛ nu ra Jesús him bi un ran tꞌɛ̨di nɛ bi hɛcpi.
\p ―Ni mba bʉ ni ngu, nɛ gui xi ʉ nim ꞌbʉihʉ ran ho bi ꞌyøtꞌa Oją ra Hmu ngue bi huɛ̨cꞌa i, bi ꞌyɛ̨mpꞌa ran ꞌyohʉ.
\p
\v 20 Nuꞌa min ꞌyoui ra zįthu bʉya, bi mba rá ngu. Bi dʉꞌmi bi mam bʉ gätho ra xɛqui Decápolis ꞌbɛꞌa xí ꞌyørpa ra Jesús. Nɛ gätho ʉ bi xifi bi hyonya thoho ʉ.
\s Ra Jesús bi ꞌyäꞌa rá tꞌįxu ra Jairo nɛ bi hocꞌa nꞌda ra xisu mi hɛ̨mb ra mbɛji
\p
\v 21 Nɛ nuꞌbʉ ya mi zøn ra Jesús bʉ ná ꞌdanguadi ra dądehe, ɛ̨mmɛ xʉn ngu yʉ jąꞌi bim pɛti bʉ ndenthe mahønꞌa guepʉ bin säya ra mbosa.
\v 22 Bi zøꞌa nꞌda rá ngʉrbi ra niją i Jairo a, bin dąnyahmu bʉ ja rá gua ra Jesús.
\v 23 Nɛ ɛ̨mmɛ bi ꞌyäp ra mate, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―ꞌYørqui tsꞌʉ ra mate ga mbähä ba cäx ni ꞌyɛ ma tꞌįxu nguetho ɛ̨mmɛi, janangueꞌa da yąni nɛ hin da du, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 24 Nu ra Jesús bi mbɛ bʉya, nɛ xʉn ngu yʉ jąꞌi bi dɛnꞌndʉ, xøgue bin dʉ bʉ ni mba ʉ.
\v 25 Nɛ bi zʉpʉ ꞌyu nꞌda ra xisu ná ꞌdɛꞌmayon jɛya mi hɛ̨mb ra mbɛji.
\v 26 Ɛ̨mmɛ xí nu ran ʉnbi nangue xʉn ngu yʉ ꞌyøthebate xí ꞌyøthe. Xi juadi gätho rá mbɛti mi ja, nɛ xingui tsꞌʉ bi dįtsꞌi, xøgue manꞌda ɛ̨mmɛi.
\v 27 Pɛ nuya i hon a ra Jesús nguetho xí ꞌyøꞌam man yʉ jąꞌi ngue di hoqui høntꞌa go ꞌbɛꞌa man ʉ. Janangue nuꞌbʉ mi zʉdi ꞌbex bi yʉtꞌi nde bʉ ní mba ʉ, bi därpa rá xʉthapahni ra Jesús bʉya.
\v 28 Nguetho mí ɛ̨nsɛ ra xisu, “Høntho ga thärpa rá pahni, ya da yąngui,” mi ɛ̨na.
\v 29 Nɛ nuꞌbʉ mi därpa rá pahni ra Jesús ꞌbex bin hɛ̨ a rá mbɛji mí hɛ̨mb bʉya. ꞌBex bi bą a ra xisu ngue ya bi zä xʉn ho.
\v 30 ꞌBex bi bąh ra Jesús ngue bi hocꞌa nꞌda ra jąꞌi rá tsꞌɛdi ꞌbʉ mí därpa rá pahni. Janangue bi nyɛ̨ꞌa ra Jesús, bi hyɛ̨tꞌʉ yʉ jąꞌi min ꞌyohʉ nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Toꞌo bi därca ma pahni, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 31 Nu yʉ́ xädi bʉya bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Guín nuhma ɛ̨mmɛ dʉ ua yʉ jąꞌi, “Toꞌo bi därca ma pahni,” nɛ guí ɛ̨na.
\p
\v 32 Nu ra Jesús i tøꞌmi da mansɛ toꞌo xí därpa rá pahni.
\v 33 Nɛ nu ra xisu bʉya, bin su nɛ di fɛtꞌi nguetho pą a xí tꞌørpe. Nɛ bi mba bʉ ꞌbäh ra Jesús bin dąnyahmu bʉ ja rá hmi nɛ bi xifi gätho ꞌbɛꞌa xí ꞌyøtꞌe.
\v 34 Nu ra Jesús bʉya bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Nuꞌi grá zi xisu, bi zä i nguetho gá ꞌyɛ̨cꞌyɛigui. Ni mba da hyu ni mbʉi, him man di ʉnꞌa a gmi hɛ̨mbi.
\p
\v 35 Gätho na yąui a ra xisu ꞌbex bi zøpʉ miꞌda yʉ jąꞌi bí ꞌyɛ̨pʉ ja rá ngu a ra Jairo, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Jairo:
\p ―Nuꞌa ni tꞌįxu ya bi du. Säti thoho manꞌda gadi pah na ra xänbate.
\p
\v 36 Pɛ nu ra Jesús ꞌbʉ mí ꞌyø a bi manꞌʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jairo bʉya:
\p ―O di tu ni mbʉi, høntho gui ꞌyɛcꞌyɛi ngue majuąni i ja ma tsꞌɛdi, bi ꞌyɛ̨mpꞌa.
\p
\v 37 Guehma bi thoh pʉya nɛ njom bi japi da dɛnni. Høntꞌa ra Pedro, nɛ ra Jacobo nɛ ra Xuua rán ꞌyohʉ ra Jacobo, bi xifi da mbähä bʉ rá ngu ra Jairo.
\v 38 Nuꞌbʉ mi zøm bʉ ja rá ngun a ra Jairo bʉya, bi nu ngue i zonꞌʉ yʉ jąꞌi ꞌbʉpʉ, nɛ ɛ̨mmɛ di mbahni na tsꞌoni.
\v 39 Bi yʉrpʉ mbo ra Jesús bʉya, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ ꞌbʉpʉ:
\p ―Hanja ɛ̨mmɛ gadi hįhʉ na tsꞌoni. Nuna ra hmute hingui tu pɛgue i ąha.
\p
\v 40 Nuꞌbʉ mi ꞌyøh yʉ jąꞌi ꞌbɛꞌa bi man a, bi den thoho bʉya. Nu ra Jesús bʉya, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ jąꞌi:
\p ―Dami pømhbʉ thi, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p Høntꞌa rá ta nɛꞌa rá mbe ra hmute xí du nɛ yʉ́ xädi, bi yʉthʉ ra Jesús bʉ ꞌbɛn a ra hmute.
\v 41 Nuꞌa ra Jesús bʉya bi bɛnba rá ꞌyɛ a ra hmute nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Talita cumi, bi ꞌyɛ̨mbi. I nde da ma: “Nuꞌi grá hmute dí xi i, dami ndantsꞌi.”
\p
\v 42 Nuꞌa ra hmute bʉya ꞌbex bi ndantsꞌi nɛ bin ꞌyo. ꞌDɛꞌmayon jɛya mi pɛꞌtsꞌa. Nuꞌʉ bi yʉthʉ mbo bi hyonya thoho.
\v 43 Nuꞌa ra Jesús bʉya ntsꞌɛdi bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Njon gui xihmbʉ ꞌbɛꞌa dá øtꞌä, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ. Nɛ nubʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jairo:
\p ―Dami ꞌuįn na ni tꞌįxu ya, bi ꞌyɛ̨mbi.
\c 6
\s Ra Jesús bi zøm bʉ rá hninizɛhɛ                                  
\p
\v 1 Bi bøm bʉ ra Jesús bʉya, bi mba bʉ ja rá hnini zɛhɛ Nazaret. Bi mbähä yʉ́ xädi.
\v 2 Nɛ nuꞌa ra pa ran tsꞌäya, bi mbähä yʉ́ xädi bʉ ja ra niją. Nu ra Jesús bʉya bi xänba bʉ yʉ jąꞌi. Nuꞌbʉ mi ꞌyøh yʉ jąꞌi a bi manꞌa ra Jesús, bi hyonya thoho nɛ din ꞌyɛ̨mzɛhɛ ʉ:
\p ―ꞌBɛꞌa nin xädi im man na. ꞌBɛꞌa ni tsꞌɛdi i ja na, ngue i sä i øtꞌ yʉn tꞌøtꞌe mixte na.
\v 3 Ha hinga guehna ra yaxi na, rá tsꞌʉntꞌʉ ra María. Nɛ yʉ́n ꞌyohʉ ra Jacobo, nɛ ra José, nɛ ra Judas, nɛ ra Simón, nɛ ʉ yʉ́n ju dí ꞌbʉhmbʉ ua, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\p Nɛ bi ʉꞌtꞌ yʉ́ mbʉi zɛhɛ ʉ.
\v 4 Janangueꞌa nuꞌa ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Gätho yʉ́ pøngahyą Oją i hnumansu, pɛ hønbʉ ja rá häizɛhɛ nɛpʉ ꞌbʉh yʉ́ mɛni, nɛpʉ ja rá ngusɛ hingui hnumansu bʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa.
\p
\v 5 Nɛ hingui ngu yʉn tꞌøtꞌe bi ꞌyørpʉ ngue xtá ꞌyut rá tsꞌɛdi. Høntꞌʉ zi yoho yʉn zämanꞌʉ bi gäx rá ꞌyɛ bi japi bi yąnꞌʉ.
\v 6 Nɛ bi hyonya thoho a ra Jesús nguetho him bi ꞌyɛ̨cꞌyɛi ʉ ngue i ja rá tsꞌɛdi ʉ yʉ́ mɛnguhʉ. Nɛ nubʉya bi mba bʉ ja yʉ tꞌʉhnihni jombʉ Nazaret, nɛ bi xänba bʉ ʉ yʉ jąꞌi.
\s Bi mbɛhnꞌdʉ ꞌdɛꞌmayoho da mampꞌa rám hma
\p
\v 7 Mꞌbɛjua bʉya bi xi ʉ ꞌdɛꞌmayoho yʉ́ xädi ngue da mba bʉ ja yʉ hnini. Nɛ ꞌda i yoho bi zänni, nɛ bi un yʉ́ tsꞌɛdi da hyønꞌa thi yʉ zįthu in ꞌyohʉ ʉ ꞌda yʉ jąꞌi.
\v 8-9 Nɛ bi xi ʉ nte da hyąx ꞌbʉ bi mba ʉ. Høntꞌa nꞌda ra tøhø da hyątsꞌi nꞌda ngu nꞌda ʉ. Nɛ høntꞌʉ yʉ thįxfani da ꞌyʉtꞌi. Xíng yʉn juꞌdøzą, xíng yʉn zɛdi da hyątsꞌi, xing ra mbɛti, nɛ xín da gąx ʉ yojoꞌtsꞌi yʉ́ pahni.
\p
\v 10 Nɛ manꞌda bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Hønbʉ go hapʉ da mba ma säya ahʉ ꞌbʉ gá sømhbʉ bʉ ja yʉ hnini, gam ꞌbʉhmbʉ bʉ gueꞌbʉ go gá nɛxhʉ bʉ.
\v 11 Nɛ nubʉ hapʉ gui sømhbʉ ngue hin da zin ahʉ nɛ hin da ꞌyømanho a guí mamhbʉ, dami pømhbʉ bʉ, dami huąjʉ ra häi ja ni xįnguahʉ, ra hmɛpya ngue gui sohmbʉ bʉ ʉ. Nɛ majuąni dí xi ahʉ, nuꞌa ra hnini hin da zin ahʉ, manꞌda xʉn ngu ran ʉnbi da nu a ꞌbʉ bi zøn ra pa ran juąnbi, xinda gueꞌa ra hnini Sodoma nɛ ra hnini Gomorra, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi.
\p
\v 12 Nɛ bi bøm bʉ ꞌdɛꞌmayoho bʉya, bi mba. Hønbʉ go hapʉ bin ꞌyo bi xih yʉ jąꞌi di päh yʉ́n ꞌyomfɛ̨ni nangue yʉ tsꞌoqui bi ꞌyøtꞌe.
\v 13 Nɛ bi hyøn a thi xʉn ngu yʉ zįthu mín ꞌyohʉ ꞌda yʉ jąꞌi nɛ xʉn ngu yʉn zämanꞌʉ bi gox ra aceite nɛ bi japi bi zä ʉ.
\s Rán dąte ra Xuua Nxixyą
\p
\v 14 Mí ø a ra tsꞌʉtꞌabi Herodes ngue mí man yʉ jąꞌi ꞌbɛꞌa mí øtꞌa ra Jesús bʉ mí ꞌyo, nɛ bi ꞌyɛ̨mb bʉya:
\p ―Masque gueꞌa ra Xuua Nxixyą a bi dąmbɛ̨ni, janangueꞌa i øt yʉn tꞌøtꞌe ngue i uh rá tsꞌɛdi, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 15 Pɛ nuꞌʉ ꞌda yʉ jąꞌi, mi ɛ̨na:
\p ―Ra Elías a ra Jesús.
\p Nɛ nuꞌʉ ꞌda i ɛ̨na:
\p ―Ra pøngahyą tengu mi ꞌbʉh mayaꞌbʉ.
\p
\v 16 Pɛ nu ra Herodes ꞌdatꞌa im ma, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Gueꞌa ra Xuua Nxixyą a ngue dá manda da tsꞌɛcpa rá ꞌyʉga, masque bi dąmbɛ̨ni, bi ꞌyɛ̨n a ra Herodes.
\p
\v 17-18 Nguetho guesɛ ra Herodes bi mbɛnhꞌdʉ bá bɛnt ra Xuua, bi duꞌtꞌi nɛ bi gotꞌa fädi. Nguetho in cuɛ ra Herodes ꞌbʉ mí tꞌɛ̨mbi hingui ho a bi ꞌyøtꞌe ngue xí zin a rá ꞌbɛpo. Nɛ nuꞌbʉ mí zinꞌa ra xisu, mi ꞌbʉhmi a ra Felipe. Nɛ nuꞌa ra Felipe, rán ꞌyohʉ zɛhɛ a ra Herodes. Nɛ nu ra xisu i Herodías a. Nɛ gueꞌa ra Xuua Nxixyą bin yąui ra Herodes, bi xifi hingui ho a bi ꞌyøtꞌe. Him bi ꞌyømanho ra Herodes bʉya, janangue bi manda dí cotꞌa fädi ra Xuua Nxixyą.
\p
\v 19 Nɛ a ra Herodías bin cuɛ nɛ ɛ̨mmɛ honi ꞌbɛpʉ dí hyo a ra Xuua. Pɛ him ꞌbex bi zä bi hyo.
\v 20 Nguetho nu ra Herodes mi pądi ra hocjąꞌi a ra Xuua, nɛ bi xi ʉ yʉ mbängoxthi njon da japi da yʉrpʉ ngue di ʉnba ra Xuua. Nɛ nu ra Herodes, jaꞌbʉ di manda bá tsꞌinba ra Xuua ngue i nde da ꞌyø i tsꞌʉ rám hman ra Xuua. Nɛ bi ꞌyømanho tho madagueꞌbʉ hinga gätho i pądi ꞌbɛꞌa nam bønꞌa i man ra Xuua.
\p
\v 21 Nuꞌbʉ mi zøn ra pa rá ngopa ra Herodes, nu ra Herodías bʉya bi dįni ꞌbɛpʉ dí hyo ra Xuua bʉya. Bi ꞌyøtꞌa nꞌda ra dąnsihmɛ ra Herodes bá si yʉ́m fätsꞌihʉ, nɛ yʉ́ hmudofʉi nɛꞌʉ yʉ ngʉrpi bʉ ja ra häi Galilea.
\v 22 Nuꞌbʉ min sihmɛ ʉ bi yʉrpʉ rá tꞌįxu ra Herodías, bin nɛsɛ a ra hmute. Nu ra Herodes nɛ ʉ gä mi huhmbʉ bʉ ɛ̨mmɛ bi numanhop rán hnɛi ra hmute.
\p ―Nuya gui ꞌyäqui ꞌbɛꞌa guí nde gui ꞌyäqui, nugä ga ꞌda i, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 23 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―ꞌYɛ̨cꞌyɛi Oją majuąni ga ꞌda i ꞌbɛꞌa gui ꞌyäqui madague a gui ꞌyäc made gätho ꞌbɛꞌa dí pɛꞌtsꞌä, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 24 Nuꞌa ra hmute bʉya bi bøni nɛ bi ꞌyänꞌna rá mbe ngue ra Herodías, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―ꞌBɛꞌa sä ga äpi, mbe.
\p Nuꞌa rá mbe bʉya bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―ꞌYäpꞌa rá yą ra Xuua Nxixyą.
\p
\v 25 Bi mbenga nꞌdihi ra hmute bʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Herodes:
\p ―Dí nde ꞌbexque guehya gui ꞌdacꞌa rá yą ra Xuua Nxixyą, gui cärca ra mbohi, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 26 Nu ra Herodes bʉya bi du rá mbʉi ꞌbʉ mi ꞌyø a bi man a ra hmute, pɛ hingui sä ꞌbɛꞌa da mam bʉya nguetho hupʉ ja ran sihmɛ ʉ xí ꞌyøde ꞌbɛꞌa bim ma ngue ya xi ma majuąni di unni ꞌbɛꞌa da tꞌäpi.
\v 27 Janangue a guehma bi mbɛnhna nꞌda ra dofʉi bá hąnba rá yą ra Xuua.
\v 28 Nuꞌa ra dofʉi bʉya bi mba bá sɛcpa rá yą ra Xuua nubʉ ja ra fädi nɛ bá cätꞌa nꞌda ra mbohi, bi unna ra hmute bʉya. Nu ra hmute bʉya, bi unna rá mbe a rá yą ra Xuua. Nɛ gueꞌa bin ja ꞌbʉ mi du ra Xuua Nxixyą.
\p
\v 29 Nuꞌbʉ mí ꞌyøh yʉ́ xädi ra Xuua ngue bi tsꞌɛcpa rá yą, bá ɛ̨ ʉ, bi duspa rá ngøcꞌyɛi nɛ bi mba bi ꞌyäpʉ ja ran ꞌyägui bʉya.
\s Bi un ran tsꞌihmɛ cʉtꞌa mahuąhi a ra Jesús
\p
\v 30 Nuꞌbʉ jam bá penc ʉ yʉ́ xädi a ra Jesús, bi xifi ꞌbɛꞌa gätho xi ꞌyørpʉ bin ꞌyo, nɛ bi ma ꞌbɛꞌa gätho bi mam bʉ ꞌbʉh yʉ jąꞌi ꞌbʉ mi xih rám hman Oją ʉ.
\v 31 Nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Ga mbähä tsꞌʉ nʉ nꞌdanni ngue dan säyahʉ tsꞌʉ nʉ, xøhma guí yähmbʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p Nguetho xʉn ngu yʉ jąꞌi i søm bʉ, ní mba nɛ ní ꞌyɛ̨hɛ, nɛ xíngui tsꞌʉ im bongui din sihmɛ ʉ.
\v 32 Janangue a bi hyu ra mbosa ʉ im bɛ̨ni da zøm bʉ maꞌueni ʉ guepʉ da zä dim ꞌbʉsɛ ʉ.
\v 33 Pɛ xʉn ngu miꞌda yʉ jąꞌi bi hyantꞌa ra mbosa bʉ ni mba nɛ bi bądi  i hu bʉ ra Jesús. Nɛ bá nɛxpʉ ja yʉ́ hnini ʉ, nɛ ɛ̨mmɛ bin ti ʉ nɛ ꞌyogua thoho nɛ mꞌbɛtꞌo bi zøm bʉ da zønꞌa ra mbosa.
\v 34  Nuꞌbʉ mi gąh ra mbosa ra Jesús nɛ yʉ́ xädi, bi nu xʉn ngu yʉ jąꞌi ya xí zøm bʉ, nɛ bi huɛ̨cꞌʉ ngue in ja tengu yʉ dɛꞌyo njoꞌo di jamansu. Nɛ ꞌbex bi dʉꞌmi bi xih yʉ jąꞌi  rám hman ra Jesús mahønꞌa asta gueꞌbʉ go mín de.
\v 35,36 Nuꞌbʉ mín de bʉya bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Jesús:
\p ―Ɛ̨mmɛ bin de ya, nɛ hinga nan sihmɛ yʉ jąꞌi, dami pɛnpʉ ja yʉ tꞌʉhnini ya da dän yʉ hmɛ bʉ nguetho maꞌueni ua nɛ hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa da zi, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ yʉ́ xädi.
\p
\v 37 Pɛ nuꞌa ra Jesús bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Gueꞌahʉ gui ꞌuįmhbʉ yʉ jąꞌi, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌʉ yʉ́ xädi:
\p ―Pɛ ha guí ɛ̨nje gua tämhbe yociɛnto ra hmɛ ngue ga unhde yʉ jąꞌi da zi, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\v 38 Nu ra Jesús bʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ: 
\p ―Bá nuhʉ bʉ hangu yʉ hmɛ ja bʉ.
\p Nuꞌbʉ mí bądi, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Cʉtꞌa mhmɛ nɛ yoho yʉ huą ja ua, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\p
\v 39 Nɛ bi xih pʉya:
\p ―Dami xihmbʉ yʉ jąꞌi din säya nʉ i ja yʉ ꞌbotꞌɛi. 
\p
\v 40 Nɛ ꞌdarpʉ bi hyu ʉ nꞌda ciento, nɛ ꞌdarpʉ bi hyu ʉ mi yote ma ꞌdɛtꞌa, nɛ njabʉ bi ꞌyøtꞌe gätho ʉ miꞌda.
\v 41 Nuꞌbʉ mi gʉnꞌʉ cʉtꞌa yʉ hmɛ nɛ ʉ yoho yʉ huą ra Jesús, bi ndøs mahɛ̨tsꞌi, bi ꞌyäp rán jąpi Oją nɛ bi xɛnꞌʉ yʉ hmɛ. Nɛ ʉ yʉ huą bʉya. Nubʉya bi unꞌdʉ yʉ́ xädi di darpa yʉ jąꞌi. 
\v 42 Gätho bin sihmɛ ʉ ꞌbʉpʉ nɛ bin niyą xʉn ho ʉ.
\v 43 Nɛ nuꞌbʉ mi juaꞌa bi pɛtꞌʉ bi bongui, ꞌdɛꞌmayo ꞌbøtsꞌe bi yudi. 
\v 44 Nɛ nuꞌʉ bin sihmɛ cʉtꞌa mahuąhi ma ꞌyohʉ ʉ.
\s Ra Jesús bin ꞌyo  maxøtsꞌe bʉ ja ra dądehe
\p
\v 45,46 Nu ra Jesús bʉya bi xih yʉ́ xädi mꞌbɛtꞌo da mba ʉ da zøm bʉ ra hnini 
Betsaida, nɛ bi yʉtꞌa nꞌdihi bʉ ja ra mbosa ʉ bʉya.  Nu ra Jesús him ꞌbex gue bi mba nɛ nuꞌbʉ min ꞌyɛ̨hmbʉ gätho yʉ jąꞌi, bi ndexpʉ ja ra nyuni bin yąui Oją bʉ.
\v 47 Nuꞌbʉ min xui, ya i ꞌyo bʉ ra mbosa bʉ made ra dehe. Nu ra Jesús mi ꞌbʉtho bʉ bán tsꞌogui.
\v 48 Nɛ nuꞌbʉ mí hyantꞌʉ ꞌbɛꞌa øtꞌʉ yʉ́ xädi, bi nu ngue xʉn hɛ̨i bʉ ni ꞌyon yʉ́ mbosa nguetho di costaꞌa ran dąhi a ra mbosa. Nɛ nuꞌbʉ maguembʉ da hyax pʉya bá ɛ̨h ra Jesús bʉ ní mba yʉ́ xädi, ba ꞌyo maxøtsꞌe ra dehe.  Nɛ nuꞌbʉ mi zʉdi ɛ̨na da miꞌtsꞌa ra mbosa.
\v 49,50 Nuꞌʉ yʉ́ xädi ꞌbʉ mi nu bi bɛ̨n ʉ: “Nꞌda ra du i mba bʉ,” ɛ̨nꞌʉ. Nɛ ɛ̨mmɛ bi mba ʉ nguetho bin su. Nuꞌa ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Guecä o te guím bɛ̨mhbʉ. Damin johyahʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 51 Nɛ bi ndexpʉ ja ra mbosa bʉya. ꞌBex bin hɛ̨ ran dąhi, nɛ ɛ̨mmɛ bi hyonya thoho yʉ́ xädi ꞌbʉ mi nu ꞌyo maxøtsꞌe ra dehe ra Jesús, nɛ bin hɛ̨ nꞌdihi ran dąhi.
\v 52 Bi hyonya thoho nguetho him bi bɛ̨ni ꞌbɛꞌa bi nu ꞌbʉ mi ꞌuįnꞌi cʉtꞌa mahuąhi  yʉn ꞌyohʉ bʉ ndenthe, nguetho hingana pądi xʉn ho ʉ.
\s Ra Jesús bi hocꞌʉ yʉn zämanꞌʉ bʉ ja ra xɛqui Genesaret
\p
\v 53 Nɛ bi zøm bʉ ꞌdanguadi ra dądehe bʉya, nubʉ ra häi Genesaret, bi zopʉ yʉ́ mbosa. 
\v 54 Nuꞌbʉ mi gąpʉ ja ra mbosa,  gätho yʉ jąꞌi bi bądi gue gueꞌa ra Jesús.
\v 55 Nɛ nu yʉ jąꞌi bʉya ꞌbex bi mba bá si yʉ hyɛ̨nni, bi zixpʉ da thoh ra Jesús. Mi oxpʉ ja yʉ́ ꞌbeza ꞌda, hønbʉ go hapʉ  ní nɛtsꞌi. Nɛ nuꞌbʉ mi thopʉ ra Jesús bʉ ja yʉ́ häi ʉ,
\v 56 hønbʉ go hapʉ bi  thogui, o gue yʉ tꞌʉhnini o gue yʉ  dąhnini, o guepʉ maꞌueni yʉ hnini,  ya xí ꞌbom bʉ yʉn zämanꞌʉ. Nɛ gätho bʉ bi thogui bi si a ra Jesús: “Mada høntꞌa ni pahni ga thätꞌi i,” bi tꞌɛ̨mbi. Nɛ høntꞌa go toꞌo bi därpa rá nyąmpahni ꞌbex bi zä bʉya.
\c 7
\s Ra Jesús bi ma ndaꞌa dí tsꞌonba rá mbʉi nꞌda ra jąꞌi
\p
\v 1 Nɛ bi nɛxpʉ Jerusalén ꞌda yʉ fariseo nɛ yʉ xänbate niją, bi zøm bʉ mi ꞌbʉh ra Jesús.
\v 2 Nɛ bi nu ʉ ꞌda yʉ́ xädi ra Jesús i sihmɛ nɛ hin nin xʉꞌyɛ tengu rán sʉꞌyɛ bi zänzɛhɛ yʉ́n tꞌɛ̨tizɛhɛ ʉ. Nɛ bi ꞌyɛ̨mbi øt ra tsꞌoqui ʉ.
\v 3 Nguetho nuꞌʉ yʉ fariseo nɛ gätho miꞌda ma mijudíohe ɛ̨mmɛ i tɛndaꞌʉ yʉ́n tꞌɛ̨di yʉ dącꞌyɛi. Nɛ nuꞌbʉ hin nin xʉꞌyɛ tengu man yʉ́n tꞌɛ̨di, ya hin din sihmɛ ꞌbʉ.
\v 4 Nɛ ngutho ꞌbʉ xpá mbenga täi, him ꞌbex gue i sihmɛ, ꞌbɛ din xʉꞌyɛ xʉn ho tengu yʉ́n tꞌɛ̨dizɛhɛ i tɛnꞌdʉ. Nɛ manꞌda xʉn ngu yʉn sʉtꞌi i tɛnꞌdʉ, tengu yʉ́n tꞌɛ̨di yʉ dącꞌyɛi. Yʉ́n sʉtꞌi ngue yʉ tasa, nɛ yʉ xaro, nɛ yʉ tꞌɛgui, nɛ yʉ́m ꞌbeꞌtꞌe yʉ tꞌotsꞌi.
\v 5 Janangue nu yʉ fariseo nɛ yʉ xänbate niją bi ꞌyänna ra Jesús:
\p ―Hanja ʉ ni xädi hingui tɛn yʉ́n tꞌɛ̨di yʉ dącꞌyɛi nɛ i sihmɛ nɛ hin nin xʉꞌyɛ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 6 Bi dąh ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Nuꞌahʉ yoho nin ꞌyomfɛ̨nihʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ. Nɛ majuąni bi man ra Isaías nangueehʉ ꞌbʉ mim pøngahyą, bi ꞌyɛ̨na:
\q Nuya yʉ jąꞌi nangue yʉ́ nde i ɛ̨scagui,
\q pɛ maxøtsꞌe thoho, hinga gätho mbo yʉ́ mbʉi im bɛ̨ngui.
\q
\v 7 Säti thoho i ɛ̨scagui nguetho høntꞌʉ
\q yʉ́n tꞌɛ̨di zɛhɛ i xänba ʉ miꞌda,
\m i ɛ̨n Oją, bi ꞌyɛ̨n a ra Isaías, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\v 8 Gueꞌa gá ꞌyøthʉ a nguetho gá hyɛhmbʉ yʉ́n tꞌɛ̨di Oją nɛ gá tɛnhdʉ yʉ́n ntꞌɛ̨di zɛhɛ yʉ jąꞌi nangue yʉ́n sʉtꞌi yʉ xaro, nɛ yʉ tasa nɛ xʉn ngu miꞌda guí øthʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 9 Nɛ manꞌda bi xi ʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Nɛ høntꞌa ram fɛꞌtsꞌi guí øthʉ nangue yʉ́n tꞌɛ̨di Oją, tengu ꞌbʉ nte di muui, nguetho høntꞌʉ nin tꞌɛ̨di zɛhɛhʉ guí nde gui tɛnhdʉ.
\v 10 Gueꞌa gní fɛstahʉ rán tꞌɛ̨di Oją bi xi a ra Moisés a guí øthʉ, nguetho nu a ra Moisés bi ꞌyɛ̨na: “Gui numansu ni tahʉ nɛ ni mbehʉ” Nɛ manꞌda ram hma bi ma: “Nuꞌa toꞌo da zan rá ta o gue rá mbe, jatho da tho a.”
\v 11,12 Pɛ nuꞌahʉ ꞌdanꞌyo thoho guí mamhbʉ ngue guí ɛ̨mhbʉ hing ra tsꞌoqui ꞌbʉ bi yąrba Oją a mi ja ngue xtá mbäx a rá mbe o gue rá ta nꞌda ran ꞌyohʉ. Nɛ hin gá xihmbʉ ngue him bi numansu yʉ́ ta ꞌbʉ ngubʉ bi ꞌyøtꞌe.
\v 13 Gueꞌa gní combahʉ rám hman Oją a, nangue ni tꞌɛ̨cꞌyɛi zɛhɛhʉ guí xänbahʉ miꞌda yʉ jąꞌi. Nɛ xʉn ngu miꞌda guí øthʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ fariseo a ra Jesús.
\p
\v 14 Nɛ nubʉya bi zohni gätho yʉ jąꞌi bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Dami ꞌyøhmbʉ, gätho ahʉ, nɛ dami pąhmbʉ na ga xi ahʉ ya.
\v 15 Hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa da yʉrpʉ mbo rá mbʉi nꞌda, gue di tsꞌonba bʉ, pɛgue nuꞌa ní bøm bʉ ja rá mbʉi nꞌda gue a dí tsꞌonba rá jąꞌi nꞌda a.
\v 16 Høntꞌa go toꞌo ja yʉ́ zagu bi ꞌyø a dím mangä, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ jąꞌi a ra Jesús.
\p
\v 17 Nɛ bi ꞌuepʉ ꞌbʉh yʉ jąꞌi a ra Jesús, bi mbähä yʉ́ xädi bʉ ja ra ngu. Nɛ nubʉya bi ꞌyänꞌdʉ yʉ́ xädi:
\p ―ꞌBɛꞌa gue na mbønꞌa ran tꞌuti gá ma.
\p
\v 18 Nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi bʉya:
\p ―Ha nɛ ahʉ hin guí pąhmbʉ a dá mangä. Ha hin guí pąhmbʉ hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa da yʉrpʉ mbo rá mbʉi nꞌda, gue hinga gueꞌa dí tsꞌonba bʉ a.
\v 19 Nguetho nuꞌa ꞌbɛꞌa gätho i si nꞌda, hin din ząm bʉ rá mbʉi nꞌda, pɛ da mba bʉ rá foho nꞌda nɛ da thotho a, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p Ngubʉ bi man ra Jesús i ndepe da fądi ngue xʉn ho ꞌbɛꞌa gätho i ja ua ngue da zi nꞌda.
\v 20 Nɛ mi ɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Nuꞌa ní bøm bʉ rá mbʉi nꞌda ra jąꞌi, gue a dí tsꞌonꞌa nꞌda a.
\v 21 Nguetho nubʉ ja yʉ́ mbʉi yʉ jąꞌi ní bøm bʉ gätho yʉ tsꞌonꞌyomfɛ̨ni, nɛꞌbʉ i ꞌyomtꞌɛ̨ni thoho nꞌda, nɛꞌbʉ di ꞌyomtꞌɛ̨niba nꞌda ra xisu nɛ i ꞌbʉh rá xisu, nɛꞌbʉ i hącpa rá te rá mijąꞌiui.
\v 22 Nɛꞌbʉ øtꞌ ram fɛ̨, nɛꞌbʉ øtꞌ ran tsꞌiyate, nɛꞌbʉ nząi øt ran tsꞌo, nɛꞌbʉ i häte, nɛꞌbʉ ra ꞌyąsä o gue ran tsꞌɛya, o gue yʉn cꞌąte, o gue yʉn ꞌyɛ̨tsꞌi, o gueꞌbʉ i øtꞌe tengu ꞌbʉ hinꞌyʉ rán ꞌyomfɛ̨ni nꞌda.
\v 23 Gueꞌʉ gätho ní bøm bʉ yʉ́ mbʉi yʉ jąꞌi nɛ gueꞌʉ ní tsꞌonba yʉ́ mbʉi yʉ jąꞌi ʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi ra Jesús.
\s Nꞌda ra xisu ngue hing yʉ judío bi ꞌyɛ̨cꞌyɛi ra Jesús
\p
\v 24 Nuꞌbʉ mi jua a bin yąhʉ yʉ́ xädi a ra Jesús, bi mbähä bʉ ra xɛqui yʉ hnini Tiro nɛ Sidón. Nɛ nuꞌbʉ mi dįni hapʉ din säya bi nde ngue njon da bądi, pɛ njąmꞌbʉ bi zä bin ꞌyągui.
\v 25,26 Nguetho ꞌbex bi zøm bʉ nꞌda ra xisu mi ꞌbʉ a nꞌda rá tꞌįxu min ꞌyoui ra zįthu. Bi zøm bʉ ngue ya xí ꞌyøde nangue rá tsꞌɛdi ra Jesús. Nu ra xisu, hin ma mijudíohe a, ra mɛngu bʉ ra xɛqui Sirofenicia. Bin dąnyahmu bʉ ja rá gua ra Jesús nɛ ntsꞌɛdi bi ꞌyäp ra mate ngue da hyønba thi a ra zįthu in ꞌyoui a rá tꞌįxu.
\v 27 Nuꞌa ra Jesús bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Hin nin säui ga øtꞌa a guím ma nguetho him ma mɛnguhʉ. Tenguthoho bʉ ja nꞌda ra ngu hin rán sähʉ rá mbʉdi da tꞌįn ʉ yʉ tꞌʉꞌyo, yʉ́ mbʉdi ʉ go yʉ tꞌʉhni, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 28 Bi dą a ra xisu bʉya:
\p ―Majuąni guím ma, gra Hmu, pɛ nɛꞌʉ yʉ tꞌʉꞌyo i sip yʉ́ xɛni yʉ tsꞌʉntꞌʉ i hɛpʉ ꞌbimɛxa.
\p
\v 29 Nuꞌa ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌa:
\p ―Xʉn ho ngue ngubʉ gá bɛ̨ni, janangue nu ra zįthu min ꞌyoui ni tꞌįxu ya bi bøni. Ni mba ya.
\p
\v 30 Nuꞌbʉ mi zøm bʉ rá ngu bi nu a rá tꞌįxu ꞌbɛm bʉ ja rá oi, ya xí ꞌue a ra zįthu bʉya.
\s Ra Jesús bi hocꞌa nꞌda ran ꞌyohʉ i gogu nɛ i ꞌbare
\p
\v 31 Nɛ bi bøm bʉ ra häi Tiro a ra Jesús bi thotho bʉ ra hnini Sidón, nɛpʉ yʉ hnini ra häi Decápolis, nɛ bi zøm bʉ ja ra dądehe Galilea mahønꞌa.
\v 32 Bá tsꞌinba nꞌda ra gogu nɛ i ꞌbare, bi tꞌäp ra mate ra Jesús da dospa rá yą a.
\v 33 Nuꞌa ra Jesús bi zixa ra gogu bʉ maꞌueni tsꞌʉ nguepʉ njongui ꞌbʉh yʉ jąꞌi, nɛ bi dįmba rá saha bʉ ja yʉ́ zagu, nɛ nu rá jįni bi gospa rá jąni.
\v 34 Nɛ nubʉya, bi ndøtsꞌ mahɛ̨tsꞌi a ra Jesús nɛ bin gąꞌtsꞌi nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Efata, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\m Nuꞌa i nde da ma: “Dami xoqui.”
\p
\v 35 Nɛ ꞌbex bi xoh yʉ́ zagu, nɛ bi xoh rá nde nɛ bin yą xʉn ho bʉya.
\v 36 Nu ra Jesús bʉya ntsꞌɛdi bi xifi njon da xifi ꞌbɛꞌa bi ꞌyørpe. Pɛ nuꞌbʉ mi sifi hin da ma pɛ manꞌda bi ma.
\v 37 Nɛ gätho ʉ bi xifi ɛ̨mmɛ bi hyonya thoho ʉ, nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌʉ:
\p ―Xøgue xʉn ho tho gätho i øtꞌa ra Jesús. Di jap yʉ gogu da ꞌyøhnahyą nɛ di japi din yą yʉ gore, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\c 8
\s Ra Jesús bi un ran tsꞌihmɛ ʉ goho mahuąhi
\p
\v 1 Nuꞌʉ yʉ pa ʉ, xʉn ngu yʉ jąꞌi bim pɛti mahønꞌa bʉ maꞌueni mi ꞌbʉh ra Jesús, nɛ nte mi ja bʉ ꞌbɛꞌa da zi, nguetho maꞌueni bʉ. Janangue a bi zohnꞌdʉ yʉ́ xädi ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p
\v 2 ―Nhuɛ̨cate tho yʉ jąꞌi nguetho ná hyupa dí ꞌbʉhmbʉ ua ya, nɛ hinꞌyʉ da zi.
\v 3 Nɛ nuꞌbʉ ga pɛnpʉ yʉ́ ngu yʉ jąꞌi ngue ban sihmɛ bʉ masque da güent ra thuhu bʉ ꞌyu nguetho nuꞌʉ ꞌda yabʉ bá nɛtsꞌi, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p
\v 4 Bi dą ʉ yʉ́ xädi bʉya:
\p ―Maꞌueni ua, hapʉ da zä da thįn a da zi ya ꞌbʉcua.
\p
\v 5 Nu ra Jesús bi ꞌyänꞌdʉ:
\p ―Hangu yʉ hmɛ guí cʉhʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p ―Yotomhmɛ, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\p
\v 6 Nu ra Jesús bʉya bi xifi da hyupʉ häi yʉ jąꞌi. Nɛ bi hyąn ʉ yotomhmɛ bi ꞌyäp ra jamadi Oją nɛ bi xɛm bʉya, bi unꞌdʉ yʉ́ xädi di darpa ʉ yʉ jąꞌi i hupʉ.
\v 7 Nɛ yʉ tꞌʉhuą mi cʉ ʉ, bi jąpi nɛ bi unꞌdʉ yʉ́ xädi bʉya bi darpa yʉ jąꞌi hupʉ.
\v 8 Gätho bin sihmɛ ʉ nɛ bin niyą xʉn ho. Nɛ nuꞌbʉ mi mba ma pɛti ʉ bi bongui, bin ja yoto ꞌbøtsꞌe.
\v 9 Nɛ nuꞌʉ bin sihmɛ mi juaꞌi goho mahuąhi. Nɛ nubʉya, bi xih yʉ jąꞌi da mba yʉ́ ngu.
\v 10 Nɛ bi yʉrpʉ ja ra mbosa ra Jesús bʉya nɛ yʉ́ xädi, bi zøm bʉ ra häi Dalmanuta.
\s Yʉ fariseo i äp ra hmɛpya a ra Jesús
\p
\v 11 ꞌBex bi zøm bʉ yʉ fariseo bʉya bi zä ra Jesús ꞌbʉ majuąni Oją bi un rá tsꞌɛdi nɛ bi ꞌyäp yʉ hmɛpya mahɛ̨tsꞌi.
\v 12 Pɛ nu ra Jesús bin gąꞌtsꞌi, bi du rá mbʉi nguetho guextaꞌa hingui ɛ̨cꞌyɛi gue ja rá tsꞌɛdi, nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Hanja ngue guextaꞌa guí äjʉ yʉ hmɛpya. Majuąni dí xi ahʉ hin te ma hmɛpya ga utꞌahʉ ya.
\p
\v 13 Nɛ bi zopʉ ʉ bʉya, bi mba bi yʉrpʉ ja ra mbosa mahønꞌa ʉ, bi mba bʉ ꞌdanguadi.
\s Yʉ́ xädi ra Jesús bi xifi di jamansu nangue yʉ́n xädi yʉ fariseo
\p
\v 14 Pɛ nu yʉ́ xädi ra Jesús bi pumbɛ̨ni him bi hyąx ra hmɛ. Nɛ høntꞌa zi nꞌdam hmɛ mi o bʉ ja ra mbosa.
\v 15 Nꞌda ran tꞌuti bi xih yʉ́ xädi ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Dami jamansuhʉ nangue rá íxi yʉ fariseo nɛ rá íxi ra Herodes, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 16 Pɛ yʉ́ xädi bʉya sä bin ꞌyɛ̨mzɛhɛ nꞌda ngu nꞌda ʉ:
\p ―Masque i xijʉ nguetho him bá hąhʉ ra hmɛ.
\p
\v 17 Pɛ nu ra Jesús ꞌbex bi bądi ngue him mi pą ʉ ngue gueꞌʉ yʉ́n tꞌøtꞌe yʉ fariseo nɛꞌʉ mi tɛn ra Herodes bi xifi, nɛ bi ꞌyɛmpꞌʉ:
\p ―Ha gueꞌa gnín ꞌyänhdʉ a, ngue nte bá hąhʉ ra hmɛ. Hin gadin ꞌyomfɛ̨nihʉ, xʉm mɛ tho ni mbʉihʉ. 
\v 18 Ja ni dähʉ nɛ hin guím bɛ̨mhbʉ ꞌbɛꞌa gá nuhʉ, ja ni zaguhʉ nɛ hin guím bɛ̨mhbʉ a gá ꞌyøhmbʉ.
\v 19 Nɛ nuꞌbʉ má xɛngä cʉtꞌa yʉ hmɛ dá japi bin xąndi janague bin niyą xʉn ho cʉtꞌa mahuąhi dá ꞌuįngä, haꞌmi ꞌbøtsꞌe yʉ xɛqui gá pɛthʉ thą.
\p Nɛ bi ꞌyɛ̨n ʉ:
\p ―ꞌDɛꞌmayo ꞌbøtsꞌe.
\p
\v 20 Nɛ nuꞌbʉ má xɛngä yoto yʉ hmɛ dá japi bin xąndi janangue a bin niyą xʉn ho goho mahuąhi dá ꞌuįngä, haꞌmi ꞌbøtsꞌe gá pɛthʉ yʉ xɛqui thą.
\p Nɛ bi ꞌyɛ̨nꞌʉ:
\p ―Yoto ꞌbøtsꞌe.
\p
\v 21 ―Ha guextaꞌa hin guí pąhmbʉ a dím mangä, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ra Jesús bi hocꞌa nꞌda ra xädä bʉ ra hnini Betsaida
\p
\v 22 Nuꞌbʉ mi zøm bʉ ra hnini Betsaida ra Jesús nɛ yʉ́ xädi, ꞌbex bá tsꞌinba nꞌda ra xädä, nɛ bi tꞌäp ra mate da dädi.
\v 23 Nu ra Jesús bʉya bi bɛnba rá ꞌyɛ ra xädä nɛ bi zix bʉ maꞌueni tsꞌʉ ra hnini. Bi zorpa yʉ́ dä nɛ bi därpa yʉ́ xidä, nɛ nubʉya bi ꞌyän ꞌbʉ in nu tsꞌʉ ran nɛqui.
\v 24 Nɛ nuꞌbʉ min hanni ra xädä bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Dín nugä yʉ jąꞌi ya, ɛ̨na yʉ za, pɛ i ꞌyo, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 25 Nɛ bi därpa yʉ́ dä mahønꞌa nɛ bi japi bi nu xʉn ho ran nɛqui bʉya.
\v 26 Nɛ nu ra Jesús bʉya bi mbɛnpʉ rá ngu bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Hin gui mba bʉ hnini nɛ njoꞌo to gui xifi nangue a dá øtꞌeꞌe, bi ꞌyɛ̨mpꞌa mí xädä.
\s Ra Pedro bi ma gue gueꞌa rá Thahni Oją a ra Jesús
\p
\v 27 Nɛ nuꞌbʉ mi bøm bʉ ra hnini Betsaida a ra Jesús nɛ yʉ́ xädi, bi mbähä bʉ ja yʉ hnini ra xɛqui Cesarea Filipo. Nuꞌbʉ mi mba bʉ ꞌyu bi ꞌyänꞌndʉ yʉ́ xädi nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―ꞌBɛꞌa i man yʉ jąꞌi nanguecä, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 28 Nɛ nuꞌʉ bi dąti:
\p ―Ɛ̨n ʉ ꞌda yʉ jąꞌi gueꞌe grá Xuua Nxixyą. Nɛ nuꞌʉ miꞌda i ɛ̨n ʉ gueꞌe grá Elías. Nɛ miꞌda i ɛ̨n ʉ, gueꞌe ꞌda ʉ yʉ pøngahyą mi ꞌbʉh mayaꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨n ʉ yʉ́ xädi.
\p
\v 29 Nu ra Jesús bi ꞌyänzɛhɛ yʉ́ xädi mahønꞌa:
\p ―Xi ahʉ, ꞌbɛꞌa guí mamhbʉ nanguecä.
\p ꞌBex bi dą a ra Pedro, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Nuꞌi gueꞌe grá Cristo, rá Thahni i Oją, bi ꞌyɛ̨nꞌa.
\v 30 Nɛ nuꞌa ra Jesús bi hɛcua yʉ́ xädi ngue hin da ma toꞌo a.
\s Bi man ra Jesús nangue rán dątezɛhɛ
\p
\v 31 Nu ra Jesús bi dʉꞌmi bi xi ʉ yʉ́ xädi ꞌbɛꞌa da tꞌørpe ngue gueꞌa bin jąꞌi ua ja ra ximhäi a, nɛ bi xiꞌʉ ngue hin da numanho ma ngʉrbihe yʉ dącꞌyɛi, nɛ yʉ ngʉrba mbäją nɛ yʉ xänbate niją, nɛ bi xi ʉ jatho da nu xʉn ngu ran ʉnbi nɛ da tho, nɛ da dąmbɛ̨ni ꞌbʉ ná hyupa.
\v 32 Nɛ bi xifi xʉn ho ꞌbɛꞌa da tꞌørpe, hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa bi gønꞌdʉ. Pɛ nu ra Pedro bi zixmanhɛ̨ nɛ bi hɛcpi, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Njon gui japi da bɛntꞌi i, damin yąni, bi ꞌyɛ̨mbi.     
\v 33 Nu ra Jesús bi hyand bʉ mi ꞌbäh miꞌda yʉ́ xädi ꞌbʉ mi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Pedro:
\p ―Dami ꞌuegue nangue ma hmigä grá zįthu Satanás. Nuꞌi hingui sä guim bɛ̨ni tengu im bɛ̨n Oją, høntꞌa guím bɛ̨n a guín nu ua ja ra ximhäi, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 34 Nuꞌa ra Jesús bʉya bi zohnꞌdʉ yʉ jąꞌi nɛ yʉ́ xädi nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p Høntꞌa go toꞌo i nde da dɛngui, hin da zän zɛhɛ ꞌbɛꞌa da ꞌyøtꞌe nɛ da hyät yʉn ʉnbi madague da tho, nɛ da bɛ̨ni tengu dím bɛngä.
\v 35 Nguetho nuꞌʉ toꞌo i su da du nanguecä, pɛ gätho yʉ pa da nu ran ʉnbi maząi ʉ, pɛ nuꞌʉ hingui su da du nanguecä nɛ nangue mam hmangä, gätho yʉ pa maząi dim ꞌbʉ ʉ.
\v 36 Hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa xʉn ho da nu ʉ yʉ jąꞌi ꞌbʉ xtí pɛti gätho ꞌbɛꞌa i ja ua ja ra ximhäi, nɛ høntꞌa ran ʉnbi maząi da nu ʉ.
\v 37 Hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa sä da ꞌyøtꞌa nꞌda ra jąꞌi ngue da ꞌyɛ̨na di pøsɛ rá te, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p
\v 38 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nɛ nuꞌa toꞌo i pɛꞌtsꞌ rá sä nanguecä nɛ nangue mam hmangä bʉ ꞌbʉ ʉ hingui ɛ̨cꞌyɛi Oją, nɛcä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, xín ga ɛ̨mbi ma tꞌʉhni ꞌbʉ rán zɛgui ra pa a, ꞌbʉ bá pengä mahønꞌa. Nɛ din jagä rá tsꞌɛdi ma Ta bʉ mahɛ̨tsꞌi nɛ gätho yʉ́m ꞌbɛhni ban ꞌyohe ꞌbʉ bá ɛ̨cä mahønꞌa, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\c 9
\s Ra Jesús bim pä a nꞌda ora bʉ ja ra nyuni
\p
\v 1 Nɛ manꞌda bi xi ʉ, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Majuąni dí xi ahʉ, ꞌbʉ i ꞌda ahʉ ngue hin gni tuhʉ ꞌbʉ bi dʉꞌmi di manda ua rá tsꞌɛdi Oją.
\p
\v 2 Nuꞌbʉ mi thoꞌa nꞌdato pa xím man ra Jesús na, bi zixa ra Pedro nɛꞌa ra Jacobo nɛ ra Xuua bʉ maꞌueni bʉ bí ja nꞌda ra tꞌøhø xʉn hɛ̨tsꞌi. Nuꞌbʉ mí zøm bʉ, bi nu yʉ́ xädi bim päꞌa ra Jesús.
\v 3 Nɛ rá pahni bim pädi bi fɛxni, nɛ ɛ̨mmɛ bi tꞌaxqui xinda gueꞌʉ gätho miꞌda tꞌɛ̨mbi xʉn tꞌaxi.
\v 4 Nɛ bi nɛqui bʉ ra Elías nꞌyoui ra Moisés, bin yąhʉ ra Jesús, mi ꞌbʉh mayaꞌbʉ ʉ.
\v 5 Nu ra Pedro bʉya bi xih ra Jesús:
\p ―Ma xänbate i, xʉn ho ngue gätho dí ꞌbʉhmbʉ ua ya, bi ꞌyɛ̨na. Ga høhmbe hyu yʉ tꞌʉngu. Nꞌdaꞌe nɛ nꞌda Moisés, nɛ nꞌda Elías, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 6 Ngubʉ bi ma nguetho him mi pądi ꞌbɛꞌa bi ma nguetho ɛ̨mmɛ bi mbidi.
\v 7 Nɛ nubʉya, bá ɛ̨h yʉ güi bi gompꞌʉ mi ꞌbä ʉ nɛ bi ꞌyø a nꞌda ra nde ʉ ngue bin yą bʉ ja yʉ güi, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Guehna ma Tsꞌʉntꞌʉ ɛ̨mmɛ dadí huɛ̨qui, dami ꞌyømanhohʉ ꞌbɛꞌa da man na, bi ꞌyɛ̨n a ra nde bin yą.
\p
\v 8 Nɛ nuꞌbʉ min hanni ʉ yʉ́ xädi ra Jesús, njon mam bi nu, høntꞌa ra Jesús bi nu i ꞌbäpʉ.
\p
\v 9 Nɛ nuꞌbʉ mi gąpʉ ja ra tꞌøhø, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́  xädi ngue njoꞌo to da xifi ꞌbɛꞌa xi nu bʉ, jagueꞌbʉ bi dąmbɛ̨nisɛ a ra Jesús gue nuꞌa bin jąꞌi ua ja ra ximhäi a.
\v 10 Janangue a bi bɛ̨ntho a ram hma bi sifi nɛ him bi ma. Nɛ bin ꞌyänzɛhɛ nɛ bin ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Bɛꞌa ní mba a ram hma bi ma ra Jesús ngue da dąmbɛ̨ni.
\p
\v 11 Nɛ bi ꞌyänꞌna ra Jesús ʉ bʉya:
\p ―ꞌBɛꞌa ní mba a i man yʉ xänbate niją ngue jatho duam ꞌbɛtꞌo ra Elías nɛ mꞌbɛjua ra Cristo, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 12 Mi dą a ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Majuąni im man ʉ, bam ꞌbɛtꞌo ra Elías di hoqui gätho ꞌbɛꞌa ja ua. Nɛ ha guím bɛ̨mhbʉ ꞌbɛꞌa man rám hman Oją ngue din ja bʉya, ngue da zøh manꞌda din jąꞌi ua ja ra ximhäi, da nu xʉn ngu ran ʉnbi nɛ da tꞌɛ̨mbi nte di muui.
\v 13 Pɛ dí xi ahʉ ngue bi zøcua a gue bi thocpa rá ꞌbɛfi ra Elías, nɛ bi ꞌyørpe gätho mí ndesɛ yʉ jąꞌi da ꞌyørpe, tengu ntꞌoꞌtꞌi nangue a, bi ꞌyɛ̨na.
\s Ra Jesús bi hocꞌa nꞌda ra tꞌʉhni min ꞌyoui ra zįthu
\p
\v 14 Nɛ nuꞌbʉ mi zøpʉ ꞌbʉh miꞌda yʉ́ xädi bi nu nꞌda muntsꞌi yʉ jąꞌi ngue madi thɛ̨ꞌtsꞌʉ. Nɛ nuꞌʉ ꞌda yʉ xänbate niją ngue madin junthʉ yʉ́ xädizɛhɛ ra Jesús.
\v 15 Gätho yʉ jąꞌi mi ꞌbʉpʉ bi hyonya thoho ꞌbʉ min nu ba ɛ̨pʉ ra Jesús nɛ bin ꞌyɛ̨mpꞌʉ: “Bɛꞌa din ja ya.” Nɛ ꞌbex bin tihi bi mba bí zɛngua.
\v 16 Nɛ nu ra Jesús bi ꞌyänꞌdʉ nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―ꞌBɛꞌa gue gnín junthʉ, bi  ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 17 ꞌBex bi dą a nꞌda ran ꞌyohʉ mín ꞌyohʉ yʉ jąꞌi:
\p ―Xänbate i, nugä bá sigä ua nꞌda ma tsꞌʉntꞌʉ ngue in ꞌyoui ra zįthu di japi i gore.
\v 18 Nɛ hønbʉ go hapʉ i sitsꞌi, nɛ i huąꞌtsꞌi, nɛ i pøn yʉ fʉgui rá nde bʉya. Nɛ di cuxtꞌ yʉ́ tsꞌi nɛ di bøcabi. Nɛ dá xi ʉ ni xädi bʉya gue da hyønba thi ra zįthu pɛ him bi zä, bi ꞌyɛ̨nꞌa.
\p
\v 19 Nuꞌa ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌa:
\p ―Nuꞌehʉ guexta a hin guí ɛ̨cꞌyɛihʉ ꞌbɛꞌa dí xi ahʉ. Haꞌmi pa ngue ga tøpꞌa thoho ahʉ ngue gui ꞌyɛ̨cꞌyɛigahʉ. Nuꞌa ni tsꞌʉntꞌʉ ba singa ya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 20 Bá tsꞌi bʉya. Nuꞌa ra zįthu ꞌbʉ mi nu ra Jesús ꞌbex bi dɛxa häi ra tsꞌʉntꞌʉ min ꞌyoui. Nɛ nuꞌbʉ mi zo bʉ häi din dąn bʉya, nɛ i pøn yʉ fʉgui rá nde.
\v 21 Nu ra Jesús bi ꞌyänꞌna rá ta ra tsꞌʉntꞌʉ:
\p ―Man jąmꞌbʉ bi mbʉdi.
\p Bi dą a rá ta ra tsꞌʉntꞌʉ bʉya:
\p ―Bi mbʉ ꞌbʉ min tꞌʉhni.
\v 22 Nɛ xʉn ngu yʉ nįdi di japi i apʉ ja ra sibi nɛpʉ po ra dehe ꞌbʉ i ꞌyo bʉ, i nde dí du a. Nuꞌbʉ da zä, dami zɛcꞌbe gui huɛ̨gaꞌbe, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 23 Nu ra Jesús bi dądi:
\p ―Hąhą, nuꞌbʉ guí ɛ̨cꞌyɛi gue i ja ma tsꞌɛdi. Gätho din ja a da nde nꞌda ra jąꞌi ꞌbʉ i ɛ̨cꞌyɛi i ja rá tsꞌɛdi Oją, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 24 Nuꞌa rá ta ra tꞌʉhni ꞌbex bi dąti ntsꞌɛdi:
\p ―Majuąni dí ɛ̨cꞌyɛi pɛ dami jaqui manꞌda ga ɛ̨cꞌyɛi xʉn ho, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 25 Nɛ min nu ra Jesús, manꞌda ni zøtho yʉ jąꞌi, janangue a ꞌbex bi hyøn a thi ra zįthu min ꞌyoui ra tsꞌʉntꞌʉ, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Grá gore zįthu nɛ grá gogu, dami pøm bʉ nɛ him man gui cʉrpʉ rá mbʉi na ra tsꞌʉntꞌʉ, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 26 Nɛ nuꞌa ra zįthu bi mbafi  nɛ ntsꞌɛdi bi huąspa rá jąꞌi ra tꞌʉhni, nɛ bi bøm bʉya. Nuꞌa ra tꞌʉhni bi gohi tengu ꞌbʉ xi du. Nɛ xʉn ngu ʉ ɛ̨na: “Bi du.”
\v 27 Pɛ nuꞌa ra Jesús bi bɛnba rá ꞌyɛ, nɛ bi xotsꞌi, nɛ bim ꞌbäh ra tꞌʉhni bʉya.
\p
\v 28 Nɛ bi mbähä yʉ́ xädi ra Jesús bʉ ja ra ngu bʉya. Nuꞌbʉ mi zøm bʉ bi ꞌyän bʉ maꞌueni tsꞌʉ:
\p ―Hanja him bi zä dá hømhbe thi ra zįthu min ꞌyoui ra tꞌʉhni, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ yʉ́ xädi.
\p
\v 29 Nɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Nuna ra zįthu tengu na, hin da zä gui hyømhbʉ thi ꞌbʉ hinga mꞌbɛtꞌo gui ꞌyɛꞌtꞌ nin sihmɛhʉ nɛ ɛ̨mmɛ gan yąhʉ Oją, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi ra Jesús.
\s Ra Jesús im ma mahønꞌa rán dąte
\p
\v 30 Nuꞌbʉ mi bøm bʉ ra Jesús nɛ yʉ́ xädi, bi mbähä bʉ Galilea, nɛ nu ra Jesús njom bi ndepe da bądi ngue i ꞌyo bʉ.
\v 31 Nguetho mí xänba yʉ́ xädi nɛ mí ɛ̨mbi:
\p ―Nugä nque dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, da mba ma dägä bʉ ja yʉ́ ꞌyɛ yʉn ꞌyohʉ nɛ da thogä. Nɛ nuꞌbʉ dá tu, ga thąmbɛ̨nigä ꞌbʉ na hyupa.
\v 32 Pɛ nu yʉ́ xädi him bi bądi ꞌbɛꞌa nam bønꞌa bi ma nɛ mí su da ꞌyänni.
\s Nuꞌa i nde dim ꞌbɛtꞌo din ꞌyɛ̨hɛ thoho a 
\p
\v 33 Nɛ bi zøm bʉ Capernaum bʉya. Nɛ nuꞌbʉ mi zøm bʉ ja yʉ́ ngu, nu ra Jesús bi ꞌyän ꞌdʉ yʉ́ xädi:
\p ―ꞌBɛꞌa gnín junthʉ bʉ ꞌyu.
\p
\v 34 Nɛ him bi dą ʉ nguetho xin junt pʉ ꞌyu, xin ꞌyänni nangueꞌa toꞌo dim ꞌbɛtꞌo.
\v 35 Nuꞌbʉ min säya ra Jesús,
\p ―Bá thąmhbʉ ua, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ ꞌdɛꞌmayoho yʉ́ xädi. Nɛ nubʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Toꞌo nde di ngʉrbi da ꞌyøtꞌe ngue dim ꞌbɛjua thoho nɛ din ꞌyɛ̨hɛ nangue gätho ʉ miꞌda, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús. 
\p
\v 36 Nɛ nubʉya bi japi dim ꞌbä inde nꞌda ra tꞌʉhni, nɛ bi dospa rá xįxi nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p
\v 37 ―Nuꞌa teꞌo i simanho nꞌda ra tꞌʉhni nangue ma thuhugä, nɛcä i simanhogui. Nɛ nuꞌa toꞌo i simanhogui, hinga høngdä i simanhogä a pɛ nɛꞌa Oją bá pɛngä ua i simanho a, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\s Nuꞌa i tɛn rá tsꞌɛdi ra Jesús rám fätsꞌiui a
\p
\v 38 Nu ra Xuua bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jesús:
\p ―Xänbate i, xtán nuhe nꞌda ran ꞌyohʉ i ndønꞌna ni thuhu ꞌbʉ i høn a thi yʉ zįthu in ꞌyoui ꞌda yʉ jąꞌi, nɛ dá hɛcpahe, nguetho hin dín ꞌyohʉ.
\p
\v 39 Pɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Ndeꞌbʉ hin xqui hɛcpahʉ nguetho hin di cꞌąmanꞌʉgä toꞌo øtꞌ yʉn tꞌøtꞌe mixte nangue ma tsꞌɛtigä.
\v 40 Nɛ nuꞌʉ toꞌo i ꞌbʉi ngue him man sʉihʉ, gueꞌʉ mam fätsꞌihʉ ʉ.
\v 41 Høntꞌa go teꞌo di ꞌda ahʉ tsꞌʉ ra dehe ngue i pądi guí tɛngahʉ, majuąni dí xi ahʉ i ja ꞌbɛꞌa di un Oją a nangue ran ho bi ꞌyøtꞌahʉ, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\s Nuꞌa da ꞌyøtꞌ ran tsꞌo xʉn ngu ran ʉnbi da nu a
\p
\v 42 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús:
\p ―Høntꞌa teꞌo di ꞌbɛpi da ꞌyøtꞌ ran tsꞌo nꞌda ra tꞌʉhni i ɛ̨cꞌyɛigui, xʉn ʉtho ran tsꞌɛmbi da nu a. Manꞌda xʉn ʉ xinda gueꞌbʉ da thurpi rá ꞌyʉga bʉ ja ra do ngue ra jʉni xʉn hyʉ, nɛ da tꞌɛn bʉ mbonthe ja ra deją. 
\v 43 Nuꞌbʉ ni ꞌyɛhʉ di ja ahʉ gui ꞌyøthʉ ran tsꞌo, xʉn ho ꞌbʉ gui ꞌyøthʉ tengu ꞌbʉ gui hyɛjʉ. Madague gan doꞌyɛhʉ pɛgue gui tįmhbʉ ra te maząi, xinda gueꞌbʉ di ja yoho ni ꞌyɛhʉ nɛ gui nuhʉ ran ʉnbi maząi guepʉ ja ra sibi njąmꞌbʉ i huɛ̨tꞌi.
\v 44 Xʉn ʉtho guin nuhʉ bʉ ꞌbʉ, tengu tho ꞌbʉ i sa a ni ngøhʉ yʉ zuꞌuɛ̨, nɛ njąmꞌbʉ din hɛ̨ a dí zapi gätho yʉ pa, nɛ tengu ꞌbʉ nꞌda ra sibi njąmꞌbʉ da huɛ̨tꞌi.
\p
\v 45 O nuꞌbʉ ni guahʉ di ja ahʉ gui ꞌyøthʉ ran tsꞌo, xʉn ho ꞌbʉ gui ꞌyøthʉ tengu ꞌbʉ gui hyɛjʉ. Madague gan doguahʉ pɛgue gui tįmhbʉ ra te maząi xinda gueꞌbʉ di ja yoho ni guahʉ nɛ gui nuhʉ ran ʉnbi maząi.
\v 46 Xʉn ʉ tho guin nuhʉ bʉ ꞌbʉ, tengu tho nꞌda ra du ngue ꞌbʉh yʉ́ zuꞌuɛ̨ sap yʉ́ ngø nɛ njąmꞌbʉ din hɛ̨ a ni zapi gätho yʉ pa, nɛ tengu ꞌbʉ nꞌda ra sibi njąmꞌbʉ da huɛ̨tꞌi.
\p
\v 47 O nuꞌbʉ ni dähʉ di ja ahʉ gui ꞌyøthʉ ran tsꞌo, xʉn ho ꞌbʉ gui ꞌyøthʉ tengu ꞌbʉ gui hyąhmbʉ. Madague gan ꞌdadä thohohʉ, pɛgue gui cʉthʉ bʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją, xinda gueꞌbʉ di ja yoho ni dähʉ nɛ gui nuhʉ ran ʉnbi maząi.
\v 48 Xʉn ʉ tho guin nuhʉ bʉ ꞌbʉ, tengu tho nꞌda ra du ngue ꞌbʉh yʉ́ zuꞌuɛ̨ sap yʉ́ ngø nɛ njąmꞌbʉ din hɛ̨ a ni zapi gätho yʉ pa, nɛ tengu ꞌbʉ nꞌda ra sibi njąmꞌbʉ da huɛ̨tꞌi.
\p
\v 49 Gätho ahʉ din ja ahʉ yʉn ʉnbi ꞌdahma gui pømanhohʉ, tengu tho ʉ yʉ ꞌbøtsꞌe din tꞌun Oją i pa ma japi ra ų ngue da bømanho.
\v 50 Nu ra ų xʉn ho. Pɛ nuꞌbʉ bi ꞌbɛh rá tsꞌɛdi ya hinꞌyʉ ꞌbɛꞌa sä dín hoqui. Nɛ ngutho ahʉ o guidi jafʉ gui ꞌbɛhmbʉ ran ho i ja ahʉ. Pɛ guim ꞌbʉmanhohʉ ni mijaꞌihʉ.
\c 10
\s Ra Jesús bi ma njon da hyɛh rá xisu
\p
\v 1 Nuꞌbʉ mam bá ɛ̨pʉ Capernaum ra Jesús bi zøm bʉ ra xɛqui Judea, nɛ bin ꞌyo bʉ rá nyąni ra häi Judea nɛpʉ ꞌdanguadi ra dąthe Jordán. Bi mbʉh yʉ jąꞌi bim pɛti mahønꞌa bʉ mi ꞌbäh ra Jesús, nɛ bi xänbi mahønꞌa tengu nząi mi øtꞌe. 
\v 2 Nɛ nuꞌbʉ mi zøm bʉ yʉ fariseo, bi ꞌyän ꞌbʉ da zä da hyɛh rá xisu nꞌda ranꞌyohʉ, nguetho i nde da dįnbi ꞌbɛꞌa dí yąpꞌa ra Jesús. 
\v 3 Nuꞌbʉ mi dą a ra Jesús:
\p ―ꞌBɛꞌa mam bʉ ja rán tꞌɛ̨di ra Moisés nangue ran hyɛgui.
\p
\v 4 Bi dąꞌʉ yʉ fariseo bʉya:
\p ―Nu ra Moisés bi ma ngue nuꞌbʉ nꞌda ran ꞌyohʉ in nde da hyɛh rá xisu, da tꞌørpa ra søcuą ngue ran xuni.
\p
\v 5 Nuꞌbʉ mi dą a ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Nangueꞌa xʉm mɛ ni mbʉihʉ janangue a gue a ran tꞌɛ̨di bi man ra Moisés a.
\v 6 Pɛ nuꞌbʉ rá mbʉdi ra ximhäi, Oją bi zänna nꞌda ran ꞌyohʉ nɛ rá xisu.
\v 7 Janangue a nuꞌbʉ nꞌda ran ꞌyohʉ da zin a nꞌda ra xisu him man i ꞌyo rá güɛnda rá ta o gue rá mbe,
\v 8 pɛgue dim ꞌbʉhmi rá xisu nɛ din ja tengu ꞌbʉ nꞌdan jąꞌitho. Nu mam ꞌbɛtꞌo mí yonjąꞌi, pɛ nuꞌbʉ bi zini din ja tengu ꞌbʉ nꞌdan jąꞌitho.
\v 9 Nɛ nuꞌʉ di pɛnba Oją ʉ, njon da zä di xunba ʉ, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p
\v 10 Mꞌbɛjua bi zøm bʉ ja nꞌda ra ngu nɛ bi ꞌyänꞌdʉ yʉ́ xädi:
\p ―ꞌBɛꞌa nam bøn a gám ma, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\p
\v 11 Nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Gätho teꞌo da hyɛh rá xisu nɛ da zim manꞌda, nuꞌa øtꞌ ra ꞌyomtꞌɛ̨ni a.
\v 12 Nɛ ngutho nꞌda ra xisu ꞌbʉ da hyɛh rá ndø nɛ da zim manꞌda ran ꞌyohʉ nɛꞌa øtꞌ ra ꞌyomtꞌɛ̨ni a, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\s Nu ra Jesús i numanho yʉ tꞌʉhni
\p
\v 13 Nuꞌʉ ꞌda yʉ jąꞌi bi zix yʉ́ tꞌʉhni bʉ ꞌbʉh ra Jesús, i ndepe da dospa yʉ́ yą. Pɛ nu yʉ́ xädi bi hɛcpa ʉ ngue hin da zix yʉ tꞌʉhni bʉ ꞌbʉh ra Jesús.
\v 14 Nuꞌbʉ mi nu ra Jesús ꞌbɛꞌa bi ꞌyøtꞌ yʉ́ xädi bin cuɛ bʉya, nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Dami jafʉ yʉ tꞌʉhni ba thocua, ꞌyo gui corpahʉ bʉ, nguetho høntꞌʉ toꞌo da gohi tengu nꞌda ra tꞌʉhni ngue din unsɛ di manda rá tsꞌɛdi Oją, da yʉrpʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją ʉ.
\v 15 Majuąni dí xi ahʉ, nuꞌbʉ hin gui cohmbʉ tengu nꞌda ra tꞌʉhni hin da zä gui cʉthʉ bʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją ꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 16 Nɛ nubʉya i thɛxꞌʉ yʉ tꞌʉhni nɛ bi dospa yʉ́ yą nɛ bi ꞌyäp rám fätsꞌi Oją nangue ʉ.
\s Ra mɛmbɛti tsꞌʉntꞌʉ bi si a ra te maząi
\p
\v 17 Nuꞌbʉ mi bønꞌa ra Jesús bʉ mí ꞌbʉi, ꞌbex bá ɛ̨ a nꞌdihi nꞌda ra tsꞌʉntꞌʉ. Bi zʉpʉ ꞌyu, bin dąnyahmu bʉ ja rá gua ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Hoga xänbate i, ꞌbɛꞌa ga øtꞌä ngue din jagä ra te maząi, bi ꞌyɛ̨n a.
\p
\v 18 ―Ha guím bɛ̨ni ꞌbɛꞌa guím ma ngue guí ɛ̨ngui xʉn hogui. Nguetho høntꞌa Oją xʉn ho.
\v 19 Ha guí pą ʉ yʉ́n tꞌɛ̨di Oją ngue i ɛ̨na: “O guí ꞌyomtꞌɛ̨ni, o guí hącpa rá te ni mijąꞌiui, o guím pɛ̨, o guí man yʉ fɛhni, hin gan siyate, nɛ gui numansu ni ta nɛ ni mbe, nɛ gueꞌa man yʉn tꞌɛ̨di a,” bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p
\v 20 Nɛ bi dą a ra tsꞌʉntꞌʉ bʉya:
\p ―Xänbate i, gätho yʉn tꞌɛ̨di dá øtꞌä gueꞌbʉ go man tꞌʉhnigä.
\p
\v 21 Nu ra Jesús ɛ̨mmɛ bi huɛ̨c ꞌbʉ min hyɛ̨tui nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―I ja a manꞌda di ꞌbɛdi gui ꞌyøtꞌe. Ni mba, bá pä ꞌbɛꞌa gätho i ja i, nɛ gui darpa yʉ hyoya ni mbɛti bʉya. Nɛ din ja a ꞌbɛꞌa mꞌbɛꞌtsꞌi bʉ mahɛ̨tsꞌi gue di muui. Nɛ nubʉya ba ɛ̨hɛ gui tɛngui, nɛ gui hyätꞌ yʉn ʉnbi madague gui tu, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 22 Pɛ nu ra tsꞌʉntꞌʉ bi du rá mbʉi ꞌbʉ mi ꞌyø a bi man a ra Jesús nguetho ɛ̨mmɛ ra mɛmbɛti a. Janangue a bi ꞌuetho.
\p
\v 23 Nu ra Jesús bi hyantꞌʉ gätho mi ꞌbäpʉ nɛ bi xih yʉ́ xädi bʉya:
\p ―Ɛ̨mmɛ xʉn hɛ̨i nꞌda ra mɛmbɛti da yʉrpʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 24 Nɛ nu yʉ́ xädi bi hyonya thoho a bi man ra Jesús. Pɛ nu ra Jesús xø bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi mahønꞌa:
\p ―Ma zʉ tꞌʉhni ahʉ, xʉn hɛ̨i da yʉrpʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją nꞌda ꞌbʉ i hu rá mbʉi nangue ra mbɛti. 
\v 25 Manꞌda hingui hɛ̨i ra camello da yʉrpʉ ja rá zagu ra ꞌyofani, xinda gue nꞌda ra mɛmbɛti da yʉrpʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 26 Nɛ xø manꞌda bi hyonya tho ʉ yʉ́ xädi nɛ bin ꞌyɛ̨mzɛhɛ ʉ:
\p ―Toꞌo maha da zä da dįn a ra te maząi ꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\p
\v 27 Nu ra Jesús bin hyɛ̨thʉ yʉ́ xädi nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Hingui sä da dįnsɛ ra te maząi nꞌda ra jąꞌi pɛ nu Oją gätho da zä da ꞌyøtꞌe, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 28 Nu ra Pedro bʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Jesús:
\p ―Nugähe, gätho ꞌbɛꞌa mi jaje xtá sohmbe nɛ dá tɛnꞌnahe.
\p
\v 29-30 ―Majuąni, ɛ̨n a ra Jesús, nɛ dí xi ahʉ ya, høntꞌa go toꞌo bi zoh rá ngu, o gue yʉ́ cu, o gue rá ta, o gue rá mbe, o gue rá xisu, o gue yʉ́ tꞌʉhni, o gue yʉ́ häi, ngue da dɛngui, pɛ ɛ̨mmɛ manꞌda xʉn ngu din ja ngue yʉ́ ngu, o gue yʉ́n ꞌyohʉ, o gue yʉ́n ju, o gue yʉ́ mbe, o gue yʉ́ tꞌʉhni, o gue yʉ́ häi, xinda gue ʉ gätho mi ja mam ꞌbɛtꞌo, pɛ nɛꞌʉ yʉn ʉnbi da nu, nɛ da nu ran ho gätho yʉ pa maząi ꞌbʉ rán zɛgui ra pa.
\v 31 Nɛ xʉn ngu ʉ mi ꞌbɛtꞌo dim ꞌbɛjua nɛ nuꞌʉ mi ꞌbɛjua dim ꞌbɛtꞌo ʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ra Jesús bi ma mahønꞌa rán dąte
\p
\v 32 Nuꞌbʉ mi mba bʉ ꞌyu Jerusalén ra Jesús, xʉn ngu yʉ jąꞌi bi dɛnni. Nu ra Jesús mi ꞌbɛtꞌo, min ꞌyohʉ yʉ́ xädi, nɛ mí ꞌbɛjua yʉ jąꞌi. Nɛ min su ʉ yʉ́ xädi, midi hyonya thoho ʉ ngue nde da mba bʉ Jerusalén ra Jesús. Nɛ nu ra Jesús bi zix bʉ maꞌueni tsꞌʉ yʉ́ xädi nde da xifi ꞌbɛꞌa da tꞌørpe. 
\v 33 Nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Nuya ná mbähä bʉ Jerusalén. Nɛ nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, da mba ma dägä bʉ ꞌbʉh yʉ ngʉrpa mbäją nɛꞌʉ yʉ xänbate niją, nɛ da ꞌyørcä ran juąnbi ʉ ngue ga tu, nɛ di dägä bʉ ꞌbʉ ʉ him ma mijudíohʉ.
\v 34 Nɛ da mba nthengui nɛ da mba mꞌbɛꞌmigui, nɛ da mba ntsꞌotsꞌigä, nɛ da thogui. Pɛ nuꞌbʉ ná hyupa ga thąmbɛ̨nigä, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi.
\s Äh ra mate ra Jacobo nɛ ra Xuua
\p
\v 35 Nu ra Jacobo nɛ ra Xuua, yʉ́ tsꞌʉntꞌʉ ra Zebedeo, manꞌda bi hyäm bʉ mí ꞌbäh ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Nꞌda ra mate dí nde ga äꞌaꞌbe.
\p
\v 36 Nɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―ꞌBɛꞌa guí nde ga øtꞌaui.
\p
\v 37 Nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ bʉya:
\p ―Dí ndeꞌbe ꞌdarpʉ ga huhmbʉ ngue ꞌda xtá huthoꞌbe bʉ ja ni mɛxa ꞌbʉ gán tsꞌʉtꞌabi, bi ꞌyɛ̨mbi. 
\p
\v 38 Nɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Nuꞌaui, hin guí pąhmi ꞌbɛꞌa nam bønꞌa guí ähmi. Ha da zä nɛꞌaui gui säui ran ʉnbi ga sägä. Ha da zä nɛ aui gui hyätꞌui ra dumbʉi ga hätꞌä.
\p
\v 39 ―Da zä, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\p Nɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Majuąni, nu ran ʉnbi ga sägä gui säui a, nɛ nu a ra dumbʉi ga hätꞌä nɛ aui gui hyätꞌui a.
\v 40 Pɛ hinga gueꞌa man tꞌɛ̨digä gam mangä toꞌo dan hyuhmbe bʉ ja ma mɛxa. Pɛgue gueꞌa Oją di un ran tꞌɛ̨di toꞌo xan zänni, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p
\v 41 Nuꞌbʉ mi ꞌyø ʉ yʉ́ mixädihʉ ꞌbɛꞌa bi man ra Jacobo nɛ ra Xuua, bi mbʉdi bin cuɛ ʉ. 
\v 42 Janangueꞌa nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ gätho ꞌdɛꞌmayoho yʉ́ xädi bʉya:
\p ―Nuꞌʉ i ja yʉ́ tsꞌɛdi ua ja ra häi ɛ̨mmɛ xʉn hɛ̨i i ørpa ʉ toꞌo di manda ʉ, nɛ ɛ̨mmɛ din ꞌyɛ̨xꞌʉ. 
\v 43 Pɛ nuꞌahʉ hinga ngubʉ gui ꞌyøthʉ. Pɛ høntꞌa go toꞌo da nde din ja rán tꞌɛ̨di xʉn ho, pɛgue jatho din ꞌyɛ̨hɛ ngue gätho miꞌda.
\v 44 Nɛ nuꞌbʉ ꞌbʉ a nꞌda ahʉ ngue i nde dim ꞌbɛtꞌo, pɛgue din ꞌyɛ̨hɛ thoho ngue gätho miꞌda.
\v 45 Tengu thohogä, ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, him bá ɛ̨cä ngue dam hmugä, pɛ bá ɛ̨cä ngue dan ꞌyɛ̨hɛ thohogä, nɛ ga dä ma te gan yąnba yʉ́ te yʉ jąꞌi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ra Jesús bi hocꞌa ra xädä i Bartimeo a
\p
\v 46 Nɛ mi thopʉ ja ra hnini Jericó ra Jesús nɛ yʉ́ xädi, nꞌyohʉ xʉn ngu yʉ jąꞌi. Nɛ mi hupʉ ndenꞌyu nꞌda ra xädä rá thuhu ra Bartimeo, rá tsꞌʉntꞌʉ ra Timeo. Mí äh ra mbɛti a.
\v 47 Nɛ nuꞌbʉ mi ꞌyøde ngue gueꞌa ra Jesús ra mɛngu Nazaret ní mba bʉ, bi mbaꞌtꞌi, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Hague Jesús, rám bomꞌbɛto i ra David, dami huɛ̨gui, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 48 Pɛ nu yʉ jąꞌi bi hɛcpi, bi xifi din hɛ̨. Pɛ nuꞌa ra xädä manꞌda ntsꞌɛdi mbafi:
\p ―Rám bomꞌbɛto i ra David, dín ja a nin huɛ̨cate nanguecä, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 49 Nu ra Jesús bim ꞌbäh pʉya, bi zonhna ra xädä. Nu yʉ jąꞌi mí ꞌbɛjua bi xi a ra xädä:
\p ―Dami ndantsꞌi, gan johya, nguetho in zonꞌna i ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 50 Bi tontsꞌa rá coto ra xädä bʉya, bi ndantsꞌi nɛ bi mba bʉ mi ꞌbäh ra Jesús.
\v 51 Nuꞌa ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌa:
\p ―ꞌBɛꞌa guí nde ga øtꞌa i.
\p Nɛ nu ra xädä bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Xänbate i, dí nde gui xoga ma dä.
\p
\v 52 Nɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Ni mba, bi zä i nguetho gá ꞌyɛ̨cꞌyɛigui, bi ꞌyɛ̨na.
\p Nɛ ꞌbex bin zø yʉ́ dä nɛ ꞌbex bi dɛn bʉ ni mba ra Jesús.
\c 11
\s Bi hyux ra buru a ra Jesús nɛ bi tꞌɛ̨spi
\p
\v 1 Nɛ mi tsꞌʉtho da zøm bʉ Jerusalén ra Jesús nɛ ʉ mín ꞌyohʉ. Bin ꞌyo bʉ hämbʉ ra hnini Betfagé nɛ ra hnini Betania, hɛ̨rpʉ ja ra nyuni Olivos. Nɛ nubʉya bi mbɛhnꞌdʉ yoho yʉ́ xädi ra Jesús. 
\p
\v 2 ―Ni mbɛ nʉ njon nʉ bí ja ra hnini nɛ nuꞌbʉ gá sømmi, gui tįmmi bʉ nꞌda ra buru nthątꞌi ngue njoꞌo to xí hyuxꞌa nꞌdandį, nɛ gua xoc pʉya nɛ gua siui ua. 
\v 3 Nɛ nuꞌbʉ da tꞌɛ̨nꞌaui: “Hanja ngubʉ guí øtꞌui,”  ꞌbʉ da tꞌɛ̨n aui, gui ꞌyɛ̨nui: “Nuꞌa ra Hmu i honi nɛ xø ba siꞌbe ua mahønꞌa,” gui ꞌyɛ̨nui, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 4 Nɛ bi mba bʉya, nɛ bi dįm bʉ a ra buru, nthątꞌi bʉ ja ra goxthi nguepʉ i thoh ra ꞌyu. Nɛ bi xocꞌʉ bʉya.
\p
\v 5 Nuꞌʉ mi ꞌbʉpʉ bi ꞌyɛ̨nꞌʉ:
\p ―ꞌBɛꞌa guí øtꞌui bʉ, hanja guí xocui ra buru.
\p
\v 6 Nuꞌʉ yʉ xädi bi dątꞌʉ nɛ bi xifi tengu xi xih ra Jesús.
\p ―Dami sixui ꞌbʉ, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ yʉ xädi bʉya.
\p
\v 7 Bá tsꞌinba a ra buru a ra Jesús bʉya nɛ bi mbøh yʉ́ coto ʉ  bá si ra buru, ngue bi gąspi nɛ bi hyuxa ra Jesús bʉya.
\v 8 Nɛꞌʉ yʉ jąꞌi bi mbøh yʉ́m ꞌbɛxøtsꞌe pahni bi xįmba bʉ ꞌyu, nɛ nuꞌʉ miꞌda yʉ jąꞌi bi xɛc yʉ paxi nɛ bi mbøcpa bʉ ja ra ꞌyu.
\p
\v 9 Nuꞌʉ mi ꞌbɛtꞌo bʉ ní mba a ra Jesús, nɛ ʉ mi ꞌbɛjua, gätho í mba ʉ bi ꞌyɛ̨nꞌʉ:
\p ―Mająpi a bá pɛnhd Oją, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\v 10 Din tsꞌʉtꞌabi a tengu tho ma mbombøtahe ra David. Mixte rá tsꞌɛdi Oją, bi ꞌyɛ̨m bʉ ní mba ʉ.
\p
\v 11 Bi yʉthʉ bʉ Jerusalén ra Jesús bʉya. Nɛ bi yʉrpʉ ja ra dąniją, nɛ bi nu ꞌbɛꞌa gätho i tꞌørpʉ nɛ bi bøm bʉya nguetho ya bin de. Bi mba bʉ ra hnini Betania nɛ ʉ ꞌdɛꞌmayoho yʉ́ xädi bi mbähä.
\s Ra Jesús him bi numanho ra za him mi zʉh yʉ́ ndätꞌä 
\p
\v 12 Nuꞌbʉ mi hyax bʉya bi bøm bʉ Betania ra Jesús, bi mbeng bʉ Jerusalén. Nɛ bin tumanthuhu bʉ ꞌyu a. 
\v 13 Nɛ mi hantꞌa nꞌda ra za ja yʉ́ paxi, bi mba da nu ꞌbʉ i zʉpʉ yʉ́ ndätꞌo. Pɛ nuꞌbʉ mi zøm bʉ, nte bi dįm bʉ, høntꞌʉ yʉ́ xi nguetho hinga gueꞌʉ yʉ pa i zʉh yʉ́ ndätꞌo, nɛ säti tho ja yʉ́ xi.
\v 14 Nu ra Jesús bʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra za:
\p ―Njąmꞌbʉ to da zi mahønꞌa ʉ ni ndätꞌo, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p Nɛ bi ꞌyøh yʉ́ xädi a bi man ra Jesús.
\s Ra Jesús bi hyøn a thi ʉ yʉ mbä nɛ ʉ yʉ däi bʉ ja ra dąniją
\p
\v 15 Nɛ bi thopʉ Jerusalén ra Jesús nɛ yʉ́ xädi.  Nɛ bi yʉrpʉ ja ra dąniją mahønꞌa. Nɛ bi hyøn a thi gätho yʉ mbä nɛ yʉ däi mi ꞌbʉpʉ. Nɛ bi ndønba yʉ́ mɛxa yʉm pämbɛti nɛ yʉ́n thutsꞌi yʉ mbätꞌazʉ.
\v 16 Nɛ njon di japi da thopʉ niją ꞌbʉ i tu yʉ́ ꞌbɛni.
\v 17 Nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ jąꞌi bʉya:
\p ―Ha hinga ntꞌoꞌtꞌi bʉ ja rá søcuą Oją ngue bi ꞌyɛ̨na: “Í thø a ma ngu nguepʉ da dąndegui gätho yʉ jąꞌi ꞌbʉcua ja ra ximhäi,” i ɛ̨n Oją, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús. Pɛ nuꞌahʉ, xcá ꞌyørpahʉ tengu ꞌbʉ rá hyądo nguepʉ nin yąn ʉ yʉ bɛ̨, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ bʉya.
\p
\v 18 Bi ꞌyø ʉ yʉ xänbate niją nɛ yʉ ngʉrpa mbäją ꞌbɛꞌa xí manꞌa ra Jesús, nɛ i honi hague dán zä da hyo, nguetho bin su ꞌbʉ mi nu gätho yʉ jąꞌi madi hyonya thoho nangue a ꞌbɛꞌa bi xänba ra Jesús.
\v 19 Nuꞌbʉ mín de bi bøm bʉ a ra Jesús bʉ ja ra  dąhnihni Jerusalén nɛ yʉ́ xädi. Bi mbähä bʉ ra hnini Betania mahønꞌa.
\s Bi ꞌyotꞌa ra za
\p
\v 20 Nuꞌbʉ mi hyax bʉya bi thoh mahønꞌa bʉ ꞌbä a ra za ngue mi ɛ̨na xtán zip yʉ́n dätꞌo ra Jesús. Nuꞌbʉ mi nuꞌʉ, ya xí ꞌyotꞌi gätho yʉ́ ꞌyʉ.
\v 21 Nu ra Pedro bʉya bi bɛ̨n a xí man ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Xänbate i, nɛ nunʉ ra za gá ꞌyɛ̨mbi him manꞌdandį da tsꞌip yʉ́n dätꞌo nɛ ya xø ꞌyotꞌ ya, bi ꞌyɛ̨n a ra Pedro. 
\p
\v 22 Nɛ nuꞌbʉ mi dąh ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Dami ꞌyɛ̨cꞌyɛihʉ ngue gätho da zä da ꞌyøtꞌ Oją a xʉn hɛ̨i.
\v 23 Janangueꞌa nuꞌbʉ ya gá xihmbʉ nꞌda ra tꞌøhø da ꞌuegue din hyøzɛhɛ bʉ ja ra deją, din ja a gá mamhbʉ ꞌbʉ hingui yoho guím bɛ̨mhbʉ, nɛ guí pąhmbʉ majuąni gätho sä da ꞌyøtꞌ Oją a xʉn hɛ̨i.
\v 24 Janangueꞌa dí xi ahʉ ngue nuꞌbʉ ja a guí äfʉ Oją, dami ꞌyɛ̨cꞌyɛihʉ ngue di ꞌda ahʉ a guí äfʉ nɛ din ja a bʉya.
\v 25 Nɛ nuꞌbʉ guí yąhʉ Oją him man guim bɛ̨mhbʉ a bi ꞌyøtꞌahʉ ni mijąꞌihʉ, gam punbahʉ ʉ nɛꞌa Oją di punꞌnahʉ bʉya.
\v 26 Nguetho nuꞌbʉ hin gadim punbahʉ ni mijąꞌihʉ xinga gueꞌa ni Tahʉ bí ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi di punꞌnahʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi ra Jesús.
\s Ran tꞌänni nangue rán tꞌɛ̨di ra Jesús
\p
\v 27 Bi zøm bʉ Jerusalén ra Jesús nɛ yʉ́ xädi, nɛ xø bi zøm bʉ ja ra dąniją. Nɛ nu yʉ ngʉrpa mbäją bi zøm bʉ mi ꞌbäh ra Jesús, nꞌyohʉ yʉ xänbate niją nɛ yʉ dącꞌyɛi.
\v 28 Nuꞌʉ bi ꞌyänꞌna ra Jesús:
\p ―Toꞌo bi ꞌda a ran tꞌɛ̨di gui ꞌyøtꞌa guí øtꞌe.
\p
\v 29-30 Nɛ nu ra Jesús ꞌbʉ mi dądi bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nɛcä ga änꞌnahʉ toꞌo bi un rán tꞌɛ̨di ra Xuua Nxixyą, hague Oją uague yʉ jąꞌithoho. Nɛ nuꞌbʉ gá xijʉ, nɛcä ga xi ahʉ toꞌo bi ꞌdacä man tꞌɛ̨di bʉya.
\v 31 Nuꞌʉ bin ꞌyɛ̨mzɛhɛ ʉ bʉya:
\p ―Xiꞌbʉ ga xihmbʉ ngue gueꞌa Oją bi un rán tꞌɛ̨di, nɛ da ꞌyɛ̨njʉ: “Hanja hin gá ꞌyɛ̨cꞌyɛihʉ thą,”  da ꞌyɛ̨njʉ bʉya.
\v 32 Nɛ nuꞌbʉ ga ɛ̨mhbʉ yʉ jąꞌi thoho bi un ran tꞌɛ̨di ra Xuua, pɛ hingui sä ga xihmbʉ tengu a, bi ꞌyɛ̨n ʉ, nguetho gätho yʉ jąꞌi mi ɛ̨spa ra Xuua nɛ bi ꞌyɛ̨cꞌyɛi ngue rá pøngahyą Oją a.
\v 33 Nɛ nuꞌbʉ mi dą ʉ yʉ xänbate niją nɛ ʉ gätho min ꞌyohʉ,
\p ―Hin dí pąhmbe, bi ꞌyɛ̨ntho ʉ.
\p Nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Xinga guecä ga xi ahʉ toꞌo bi ꞌdacä man tꞌɛ̨di, bi ꞌyɛ̨nꞌa.
\c 12
\s Rán tꞌuti yʉn tsꞌombɛfi
\p
\v 1 Nu ra Jesús ꞌbex bi dʉꞌmi bi xi a nꞌda ran tꞌuti nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Nu nꞌda ran ꞌyohʉ bi ꞌyøtꞌa nꞌda ra nuąndätꞌo, nɛ bi føꞌtꞌe nɛ bi ꞌyaꞌma nꞌda ra hyąhäi guepʉ da ꞌyøtꞌa nꞌda ran thɛꞌma guindätꞌo, nɛ bi hyø a nꞌda ra jądo xʉn hɛ̨tsꞌi da ndex ʉ da nu rá häi.
\p Nɛ bi hmitꞌʉ yʉ mbɛfi a rá häi ngue dim pɛpʉ, nɛ bi mba nꞌdanni a ran ꞌyohʉ.
\v 2 Nuꞌbʉ bi zøn ra pa din ja ʉ yʉn dätꞌo, bá pɛhna nꞌda rá ꞌyɛ̨hɛ ba tu a xí mamhbʉ di unni.
\v 3 Pɛ nuꞌʉ yʉ mbɛfi bi bɛntꞌa ra ꞌyɛ̨hɛ, nɛ bi mbɛꞌmi nɛ bi mbɛnthoho bʉya nɛ nte bi unni.
\v 4 Nu rá mbɛti ra nuąndätꞌä bá pɛhn manꞌda rá ꞌyɛ̨hɛ bʉya. Pɛ nɛꞌa bi mba ma batꞌa do a, nɛ bi mba ma ʉnba rá yą, nɛ bi zantho, nɛ xø bi mbɛnthoho bʉya.
\v 5 Nɛ bá pɛhn manꞌda, nɛ xø bá tho a. Nɛ xʉn ngu miꞌda bí ꞌbɛhni. Nuꞌʉ ꞌda bi ʉnba thoho nɛ nu miꞌda bi hyo.
\p
\v 6 Mi ꞌbʉ a nꞌda rá tsꞌʉntꞌʉ a rá mbɛti ra nuąndätꞌo nɛ ɛ̨mmɛ di huɛ̨cꞌa. “Nu yʉ mbɛfi masque da numansu ma tsꞌʉntꞌʉ,” bi ꞌyɛ̨nsɛ, nɛ bá pɛnꞌna bʉya.
\v 7 Pɛ nu ʉ yʉ mbɛfi ꞌbʉ mi nurpa a rá tsꞌʉntꞌʉ, bin ꞌyɛ̨mzɛhɛ ʉ: “Nuna, guehna da gohmi ra häi ꞌbʉ bi du rá ta. Mbähä ga hohʉ nɛ nubʉya ma mbɛti zɛhɛhʉ ra nuąndätꞌo,” bin ꞌyɛ̨mzɛhɛ ʉ.
\v 8 Nɛ bi bɛntꞌi nɛ bi hyo nɛ bi ꞌyɛm bʉ maꞌueni bʉ ja ra nuąndätꞌo, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús ꞌbʉ mi man a ran tꞌuti.
\p
\v 9 ―Nuya guim bɛ̨mhbʉ ꞌbɛꞌa da ꞌyøtꞌa rá mbɛti ra nuąndätꞌo, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ. Guehma ba ɛ̨sɛ nɛ da hyo ʉ xí hmitꞌa rá nuąndätꞌo nɛ di un ra nuąndätꞌo ʉ miꞌda, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\v 10 Ha hin gán xähmbʉ rá tꞌohni Oją ngue i ɛ̨na:
\q Nuꞌa ra do bi bʉntꞌʉ yʉ gądo,
\q gueꞌa manꞌda mahyoni tengutho bʉ ná thon yʉ guangu.
\q
\v 11 Gueꞌa bi zänd Oją,
\q hanja gní hyonya thohohʉ,
\m ɛ̨m bʉ rám hman Oją, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p
\v 12 Nu yʉ ngʉrba mbäją nɛꞌʉ min ꞌyohʉ, bi nde da bɛntꞌa ra  Jesús nguetho bi bądi ngue go yʉ́n tꞌuti ʉ nangue a bi man ra Jesús, pɛgue bi zutho din cuɛ yʉ jąꞌi, janangue him bi bɛntꞌi. Bi mbatho ʉ bʉya.
\s Ran tꞌänni nangue ra renta im man ra tsꞌʉtꞌabi Roma
\p
\v 13 Nɛ bi ꞌbɛnpʉ ꞌbʉh ra Jesús ʉ miꞌda yʉ fariseo nɛ ʉ ꞌda ma ngʉrpihe mi tɛnꞌna ra tsꞌʉtꞌabi Herodes. Bi ꞌbɛhni ngue da ꞌyänꞌna nꞌda ran tꞌänni nɛ nuꞌbʉ hinga gue a da ma, ꞌbex gue di yąpi.
\v 14 Nuꞌbʉ mi zøm bʉ bi ꞌyɛ̨n ʉ:
\p ―Xänbate i, dí pąhmbe gätho majuąni guím ma nɛ njon guí su, nguetho hin guí ørpa masu a man yʉ jąꞌi nɛ guí xänba a majuąni rám hman Oją ʉ yʉ jąꞌi. Dín nde gui xije, ha din thɛui yʉ́n tꞌɛ̨di Oją ꞌbʉ dí øthʉ ngue dí juthʉ ra renta im man ra tsꞌʉtꞌabi bʉ Roma in tsꞌʉtꞌabi ua, uague hinꞌna. Ha xʉn ho ꞌbʉ ga thoqui ga juthʉ uague hinꞌna, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\v 15 Pɛ nuꞌa ra Jesús mi pądi høntho i nde da dįnbi ꞌbɛꞌa dí yąpꞌa, janangue a bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Hanja gní ꞌyängahʉ, xiꞌa ni mbɛti gní juthʉ ra renta im man ra tsꞌʉtꞌabi, gan nugä.
\p
\v 16 Nɛ bi un bʉya.
\p ―Toꞌo rá pøte nɛ rá thuhu i cuat na ra mbɛti, bi ꞌyɛn a ra Jesús.
\p Nɛ nuꞌʉ bi ꞌyɛ̨n ʉ:
\p ―Rá pøte nɛ rá thuhu ra tsꞌʉtꞌabi Roma i cuat na.
\p
\v 17 Mí dąh ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Nuꞌa rá mbɛti ra tsꞌʉtꞌabi Roma, gui unꞌna. Nuꞌa xin rá mbɛti Oją gui unꞌna Oją a, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p Nɛ nuꞌʉ bi hyonya thoho nangue a bi manꞌa ra Jesús.
\s Ran tꞌänni nangue ʉ da dąmbɛ̨ni
\p
\v 18 Nɛ bá ɛ̨ ʉ ꞌda yʉ saduceo bʉya ngue mi ɛ̨n ʉ njoꞌo to da dąmbɛ̨ni. Nɛ bi ꞌyänꞌna ra Jesús, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p
\v 19 ―Xänbate i, nuꞌa nꞌda ran tꞌɛ̨di bi manꞌa ra Moisés i ɛ̨na, ngue nuꞌbʉ da du nꞌda ran ꞌyohʉ nɛ njoꞌo rá tꞌʉhni ꞌbʉ bi du, nɛ nuꞌa rán ꞌyohʉ zɛhɛ da zinba a rá xisu a rán ꞌyohʉ bi du. Nɛ nuꞌa rá tꞌʉhni dim ꞌbʉi da tꞌɛ̨mbi rá tꞌʉhni a xí du.
\v 20 Nɛ mi ꞌbʉ i yoto yʉn ꞌyohʉ i din ꞌyohʉ zɛhɛ ʉ. Nɛ nuꞌa ra ꞌbɛtꞌo nꞌyohʉ bi zinꞌa nꞌda ra xisu, nɛ nuꞌbʉ mi du njoꞌo yʉ́ tꞌʉhni.
\v 21 Janangueꞌa nu a rán ꞌyohʉ a bi du bi zin a ra xisu mahønꞌa. Nɛꞌa bi du a, nɛ xinga gue a bim ꞌbʉh yʉ́ tꞌʉhni a. Nɛ ná hyu ngutho.
\v 22 Nɛ gätho ʉ yoto ma ꞌyohʉ nɛ ꞌdatꞌa ra xisu bi zini, nɛ xinga nꞌda mím ꞌbʉh yʉ́ tꞌʉhni ꞌbʉ bi du ʉ. Nɛ nzɛgui nɛsɛ ra xisu bi du.
\v 23 Nuya dami xije nuꞌbʉ majuąni da dąmbɛ̨ni yʉ jąꞌi, ndaꞌa nin ꞌyohʉ dim ꞌbʉhmi ra xisu, nguetho gätho yoto bim ꞌbʉhmi, bi ꞌyɛ̨n ʉ yʉ saduceo.
\v 24 Mi dąh ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Nuꞌahʉ ꞌdanꞌyo thoho guí mamhbʉ nguetho hin guím bɛ̨mhbʉ ꞌbɛꞌa mam bʉ ja rá tꞌohni Oją xín rá tsꞌɛdi Oją guí pąhmbʉ.
\v 25 Nuꞌbʉ bi dąmbɛ̨ni ʉ xʉn du him man ja ran sini bʉ pɛgue dim ꞌbʉtho yʉ jąꞌi tengu yʉ́m ꞌbɛhni Oją ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi.
\v 26 Nɛ nuꞌa ram hma ngue da dąmbɛ̨ni ʉ xʉn du, majuąni a nɛ guin nuhʉ bʉ ja rám hman Oją ngue nuꞌbʉ min yąui Oją ra Moisés bʉ ja ra tꞌʉza bi ꞌyɛ̨mbi: “Nugä drá Ojągä, nu ra Abraham nɛ ra Isaac nɛ ra Jacob ngue nim bombøtahʉ, i ɛ̨cꞌyɛigui,” bi ꞌyɛ̨n Oją.
\v 27 Ngubʉ bi ma nguetho guextaꞌa i ꞌbʉh yʉ́ mbʉi ʉ. Pɛ hin guím bɛ̨mhbʉ, nguetho ꞌdanꞌyo thoho guí mamhbʉ, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\s Rán tꞌɛ̨di Oją manꞌda ja tsꞌɛditho
\p
\v 28 Nuꞌbʉ min yąhʉ yʉ saduceo ra Jesús, mi ꞌbʉpʉ nꞌda ra xänbate niją bi ꞌyøde ꞌbɛꞌa bi man ra Jesús nɛ bi bądi ngue xʉn ho a bi ma. Janangueꞌa bi ꞌyänni:
\p ―Ndaꞌa rán tꞌɛ̨di Oją ngue manꞌda ja tsꞌɛditho ga øthʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa.
\p
\v 29-30 Bi dąꞌa ra Jesús:
\p ―Nuꞌa rán tꞌɛ̨di Oją manꞌda jatsꞌɛditho ga øthʉ, gueꞌa ran tꞌɛ̨di ngue i ɛ̨na: “Dami ꞌyøhmbʉ gyʉ́ jąꞌi israelhʉ, nuꞌa Oją ra Hmu, nꞌdatho a. Nɛ guim bɛ̨mhbʉ a nangue gätho ni mbʉihʉ,  nɛ gätho ni tehʉ, nɛ gätho nin ꞌyomfɛ̨nihʉ, nɛ gätho ni tsꞌɛdihʉ,” i ɛ̨n rá tꞌohni Oją. Pɛ guehna ran tꞌɛ̨di manꞌda ja tsꞌɛdi tho ga øthʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\v 31 Nɛ ꞌdaꞌangutho ui ná yoho ran tꞌɛ̨di ga øthʉ i ɛ̨na: “Gui huɛ̨c ni mijąꞌihʉ tengu bʉ gnin huɛ̨c zɛhɛhʉ,” i ɛ̨n rá tꞌohni Oją. Guehya yʉn tꞌɛ̨di manꞌda ja tsꞌɛditho ga øthʉ xinda gue ʉ miꞌda, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p
\v 32 Nɛ nuꞌa ra xänbate niją, bi ꞌyɛ̨m bʉya:
\p ―Xänbate i, majuąni xʉn ho guím ma, ngue høntꞌa nꞌda  Oją i ꞌbʉi nɛ njoꞌo manꞌda tengu a. Nɛ ja tsꞌɛdi tho da bɛ̨n Oją nꞌda ngue gätho rá mbʉi, nɛ gätho rá te, nɛ gätho rán ꞌyomfɛ̨ni, nɛ gätho rá tsꞌɛdi,
\v 33 nɛ di huɛ̨c rá mijąꞌiui tengu bʉ nin huɛ̨czɛhɛ nꞌda. Manꞌda ja tsꞌɛditho da ꞌyøtꞌa nꞌda ʉ xinda gue ʉ gätho yʉ ꞌbøtsꞌe nɛ yʉn tꞌunni dí mbøspa Oją nꞌda, bi ꞌyɛ̨n a ra xänbate niją.
\p
\v 34 Nɛ nu ra Jesús ꞌbʉ mí ꞌyø a bi man ra xänbate niją bi bądi ngue nꞌdatꞌa Oją im bɛ̨ni janangue a bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Nuꞌi tsꞌʉtho di ꞌbɛ i ngue da zä gui cʉrpʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją, bi ꞌyɛ̨mpꞌa.
\p Nɛ nubʉya njom manꞌda bi zäpi da ꞌyän miꞌda yʉn tꞌänni.
\s Toꞌo gue rá Tsꞌʉntꞌʉ a ra Cristo
\p
\v 35-36 Nɛ mí xänba yʉ jąꞌi a ra Jesús bʉ ja ra dąnija, nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Hanja ɛ̨n ʉ yʉ xänbate niją ngue nu ra Cristo rám bomꞌbɛto ra David a, nɛ xim mi ɛ̨mbi rá Hmu ꞌbʉ hin ním ꞌbʉi, nguetho mi ɛ̨nꞌa ra David:
\q Nuꞌa Oją bi ꞌyɛ̨mpꞌa ma Hmu:
\q “ꞌDatꞌua ga huhmi ga conhui ma tsꞌɛdi
\q gueꞌbʉ go dá tąpä nin sʉihʉ ua ja ra ximhäi
\q nɛ gui manda ʉ bʉya,”
\m bi tꞌɛ̨mpꞌa ma Hmu, bi ꞌyɛ̨n a ra David ꞌbʉ mí bɛ̨nba rá Hogandąhi Oją nangue ꞌbɛꞌa da ꞌyøtꞌ ra Cristo.
\v 37 Guesɛ ra  David bi ꞌyɛ̨mbi rá Hmu a ra Cristo. Hague nja pɛ nɛ rám bomꞌbɛto a, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p Pɛ nu yʉ jąꞌi, bi ꞌyømanho gätho a bi man ra Jesús.
\s Ra Jesús bi ma ꞌbɛꞌa i øtꞌʉ yʉ xänbate niją
\p
\v 38 Nɛ bi thoqui bi xänba yʉ jąꞌi a ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Gam fähmbʉ nangue a i xi ahʉ yʉ xänbate niją, nguetho høntꞌa ran ꞌyɛ̨tsꞌi i øtꞌʉ nɛ di ho da hye yʉ pahni xʉ mba guepʉ i ꞌyo, nɛ di ho da mba ma zɛngua bʉ ja yʉ täi,
\v 39 nɛ di ho da hyux bʉ ja yʉn thutsꞌi xʉn ho bʉ ja yʉ niją, nɛ di ho yʉ́ mbʉdi din sihmɛ bʉ ja yʉn sihmɛ ʉ, 
\v 40 nɛ i hąspi ꞌbɛꞌa gätho bi tsꞌocpa ʉ yʉ xisu xøn du yʉ́ ndø, nɛ sä nyaꞌa thoho in yąhʉ Oją ngue i nde da tꞌɛ̨mbi xʉn ho tho yʉ́ mbʉi. Manꞌda xʉn ngu ran ʉnbi da nu ya, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ran tꞌunni manꞌda di muui bʉ na nu Oją
\p
\v 41 Nɛ mi hupʉ ra Jesús bʉ mí ja ra huada guepʉ i pa njätꞌi ra mbɛti rán tꞌunni Oją. Nɛ in nu bʉ i cätꞌ ra mbɛti ʉ yʉ jąꞌi bʉ ja ra huada. Nɛ bi nu xʉn ngu yʉ mɛmbɛti bi thopʉ ngue xʉn ngu ra mbɛti bi gärpʉ ja ra huada nꞌda ngu nꞌda ʉ.
\v 42 Nɛ bi zøm bʉ nꞌda ra hyoya xisu xi du rá ndø, nɛ bi gätꞌi yocentavo thoho.
\v 43 Nɛ nuꞌbʉ mi nu a bi ꞌyøtꞌa ra xisu bʉya nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Majuąni dí xi ahʉ nuna zʉ hyoya xisu manꞌda xʉn ngu di muui a bi gärpʉ ja ra huada xinda gueꞌʉ gätho miꞌda.
\v 44 Nguetho gätho ʉ miꞌda bi gätꞌa i pongui, pɛ nuna ra xisu madague i hyoya na, pɛ bi gätꞌi gätho mi pɛꞌtsꞌi, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi a ra Jesús.
\c 13
\s Ra Jesús bi ma ngue da mba nsoꞌtꞌi ra dąnija
\p
\v 1 Nuꞌbʉ mi bøm bʉ ja ra dąnija ra Jesús nɛ yʉ́ xädi, nuꞌa nꞌda bi ꞌyɛ̨nꞌa:
\p ―Xänbate i, hyandi tsꞌʉ nʉ ra niją, ɛ̨mmɛ xʉ ndoho yʉ do nꞌyohʉ nɛ ɛ̨mmɛ mahotho.
\p
\v 2 Mi dąh ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Guín nuhʉ ngue mahotho nɛ ɛ̨mmɛ ndoho yʉ do, pɛgue da zøn ra pa da soꞌtꞌi, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\s Yʉ́ hmɛpya ngue rán zɛgui
\p
\v 3 Nɛ nuꞌbʉ mi zøm bʉ ja ra nyuni Olivos, bi hyupʉ ra Jesús, hɛ̨ꞌt ra dąnija. Nɛ høntꞌʉ yʉ́ xädi mi ꞌbʉhmbʉ bʉ. Nɛ nubʉya ra Pedro nɛ ra Jacobo nɛ ra Xuua nɛ ra Andrés:
\p
\v 4 ―Ndaꞌa ní pa da mba nsoꞌtꞌi ra niją gá xije, bi ꞌyɛ̨n ʉ. Ndaꞌa ni hmɛpya da hnu ꞌbʉ din ja a guím ma, tꞌɛ̨mpꞌa ra Jesús.
\p
\v 5 Mi dą a ra Jesús nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Gam fähmbʉ njon da hyä ahʉ,
\v 6 nguetho xʉn ngu ba ɛ̨hɛ ngue sä da ꞌyɛ̨na: “Nugä, guecä drá Cristogä,” da ꞌyɛ̨nꞌʉ. Nɛ xʉn ngu ʉ da hyätꞌi.
\p
\v 7 Nɛ nuꞌbʉ gui ꞌyøhmbʉ yʉ sʉi nɛꞌbʉ da hma ngue din ja yʉ sʉi, o guin suhʉ nguetho jatho din ja ʉ. Pɛ nuꞌbʉ din ja ʉ xinga gueꞌbʉ ran zɛgui ꞌbʉ.
\v 8 Nguetho nu yʉ jąꞌi bʉ ꞌda yʉ häi din sʉhmi yʉ́ mijąꞌihʉ. Nɛ nu ꞌda yʉ tsꞌʉtꞌabi din sʉhmbʉ yʉ́ mitsꞌʉtꞌabihʉ, nɛ din ja yʉ ꞌyąnhäi, nɛ xʉn ngu yʉ nįdi din ja ra thuhu nɛ yʉn ꞌyoꞌtsꞌi. Nɛ guehya yʉ́ mbʉdi yʉn ʉnbi ya, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 9 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨nꞌa:
\p ―Nɛ gam fähmbʉ njon di ꞌuecꞌahʉ bʉ ja rá ꞌyu Oją, nguetho da mba ma dä ahʉ bʉ ja ran juąnbate, nɛpʉ ja yʉ́ niją ma mijudíohʉ da ꞌbɛpꞌahʉ, nɛ nangue guí ɛ̨cꞌyɛigahʉ da tsꞌonꞌnahʉ bʉ ꞌbʉh yʉ tsꞌʉtꞌabi, nɛpʉ ꞌbʉh yʉ dątsꞌʉtꞌabi ngue da tsꞌɛpꞌahʉ. Nɛ xʉn ho ꞌbʉ din jabʉ nɛ gueꞌa dí zä gui xihmbʉ mam hmangä ʉ.
\v 10 Pɛ mꞌbɛtꞌo thoho da mba nsifi gätho yʉ jąꞌi ꞌbʉcua ja ra ximhäi ran ho maꞌdaꞌyo dí pø ʉ.
\v 11 Nɛ nuꞌbʉ da zix ahʉ di dä ahʉ bʉ ꞌbʉh ra tsꞌʉtꞌabi, pɛ him ꞌbɛ gui hyonsɛhʉ ꞌbɛꞌa gui mamhbʉ ꞌbʉ da mba ma juąnꞌni ahʉ, nguetho nuꞌbʉ  bi zøn ra ora da tꞌänꞌnahʉ, høntꞌa rá Hogandąhi Oją da zä di bɛ̨nꞌnahʉ ꞌbɛꞌa gui mamhbʉ. 
\v 12 Nɛ nu nꞌda ran ꞌyohʉ di manda da tho rán ꞌyohʉ, nɛ nuꞌa rá ta di manda da tho rá tsꞌʉntꞌʉ. Nɛ da ndantsꞌʉ yʉ́ tsꞌʉntꞌʉ din tunhdʉ ʉ yʉ́ ta nɛ yʉ́ mbe nɛ di manda da tho rá ta nɛ rá mbe ꞌda yʉ tsꞌʉntꞌʉ.
\v 13 Nɛ gätho yʉ jąꞌi da zan ahʉ nangue a guí ɛ̨cꞌyɛigahʉ. Nɛ nuꞌʉ toꞌo gätho da hyät yʉn ʉnbi gueꞌbʉ go rán zɛgui, gue ʉ dim pø ʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 14 Nɛ bi thoqui bi xi ʉ:
\p ―Ba ɛ̨ a nꞌda ra tsꞌɛdi xʉn tsꞌo ngue di tsꞌoni gätho. Ngubʉ bi man ra Daniel gue rá pøngahyą Oją. Nɛ nuꞌbʉ gá nuhʉ dim ꞌbäpʉ guepʉ hin rán säui dim ꞌbäi, dami ꞌdahmbʉ gyʉ́ mɛnguhʉ bʉ Judea, gui mbähä bʉ ja yʉ tꞌøhø guin ꞌyąmhbʉ bʉ. Nu a toꞌo da nu ra søcuą i ja ua, da ꞌyɛ̨ꞌtꞌambʉi na.
\v 15 Nɛ nuꞌbʉ bin ja a, toꞌo i ꞌbäpʉ goxthi hin da yʉrpʉ mbo rá ngu, hin da bɛ̨ni ja ꞌbɛꞌa ꞌbɛ da hyątsꞌi, ꞌbex gue da ꞌdagui.
\v 16 Nɛ nuꞌa toꞌo ꞌbäpʉ ja yʉ́ huąhi hin da mbeng bʉ ja yʉ́ ngu ngue ba cą yʉ́ coto, ꞌbex gue da ꞌdatho bʉ.
\v 17 Huɛ̨cate ʉ yʉ xisu in hątꞌʉhni nɛ ʉ ꞌbʉh  yʉ́ ꞌuɛre yʉ pa ʉ.
\v 18 ꞌYäfʉ rá mate Oją ngue hin din ja ahʉ ran ꞌdagui ꞌbʉ yʉ pa xʉn sɛ xøhma hin da zä gui ꞌdahmbʉ.
\v 19 Nɛ nuꞌʉ yʉ pa ʉ, din ja xʉn ngu yʉn ʉnbi hin jąmꞌbʉ nꞌdandį xøn ja gueꞌbʉ go rá mbʉdi ra ximhäi. Nɛ nuꞌbʉ ya bin ja, him manꞌdandį din ja yʉn ʉnbi tengu ʉ.
\v 20 Pɛ nangue ʉ yʉ́ ꞌyɛ̨cꞌyɛi, Oją di japi hingui ngu yʉ pa din ja yʉn ʉnbi, nuꞌbʉ hinꞌna njon xtam bongui, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p
\v 21 Nɛ bi thoqui bi ma, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Nɛ nuꞌbʉ da si ahʉ: “Dami hyanthʉ, ꞌbʉcua ra Cristo ya, rá Thahni Oją,” da tꞌɛ̨n ahʉ. O gue da tꞌɛ̨nꞌahʉ: “Ba nuhʉ ꞌbʉpʉ ra Cristo ya, rá Thahni Oją,” da tꞌɛ̨n ahʉ, pɛ o guí ɛ̨cꞌyɛihʉ.
\v 22 Nguetho xʉn ngu dim ꞌbʉ ʉ yʉ hyäte Cristo nɛ yʉ hyäte pøngahyą da ꞌyøtꞌ yʉ hyonya ntꞌøtꞌe nguetho i nde da hyät yʉ ꞌyɛ̨cꞌyɛi gue bi huanh Oja, ꞌbʉ da zä da hyätꞌʉ.
\v 23 Pɛ ndeꞌbʉ gam fäsɛhʉ nguetho ya dá xi ahʉ ꞌbɛꞌa gätho din ja mꞌbɛjua,  bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\s Nuꞌa din ja ꞌbʉ bi zøcua mahønꞌa ra Jesús
\p
\v 24 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi a ra Jesús:
\p ―Nɛ nuꞌbʉ ya bi guah yʉn ʉnbi, nu a ra hyadi di ꞌbɛh rá tsꞌɛdi nɛ ra ząna him man ja rán nɛqui.
\v 25 Nɛ nu yʉ sø da dägui. Nɛ gätho miꞌda di ꞌbɛh yʉ́ tsꞌɛdi ʉ gä bí ja bʉ mahɛ̨tsꞌi, di ꞌyąni.
\v 26 Nɛ nubʉya da hnugui ba ɛ̨cä ua ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, ba ogä bʉ ja yʉ güi, dan ꞌyoꞌbe xʉn ngu ma tsꞌɛdi nɛ dam mixte xʉn ho. 
\v 27 Ga pɛnꞌdʉ yʉ́m ꞌbɛhni Oją mahɛ̨tsꞌi bʉya, di pɛtꞌʉ gätho xtá huahni guecua gätho na ngʉni ra ximhäi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 28 Nuya da zä gui pąhmbʉ ꞌbɛꞌa gue nin tꞌuti i utꞌahʉ ꞌda yʉ za. Nuꞌbʉ bi bøx yʉ́ ꞌdogui ʉ yʉ́ ꞌyɛ guí pąhmbʉ mi tsꞌʉtho din ja ra hyethe bʉya.
\v 29 Ngutho ꞌbʉ ya bin ja gätho ʉ dá xi ahʉ, gui pąhmbʉ ngue mi tsꞌʉtho ba pengä ua mahønꞌa bʉya, bi ꞌyɛ̨na.
\v 30 Majuąni dí xi ahʉ di ꞌbʉtho ua ꞌda ahʉ ꞌbʉ bi mbʉdi din ja a dí xi ahʉ.
\v 31 Mahɛ̨tsꞌi da guadi, nɛcua ja ra häi, pɛ nuꞌa mam hmangä hin jąmꞌbʉ da gua a.
\p
\v 32 Pɛ nuꞌa ra pa a, njongui pądi ꞌbɛꞌa ní ora din ja a dím mangä, xinga gue ʉ yʉ́m ꞌbɛhni Oją ꞌbʉpʉ mahɛ̨tsꞌi, xinga guecä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi dí pądi. Høntꞌa Oją ma Ta i pądi, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p
\v 33 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Thocpa thoho gan nuhmbʉ tenguꞌbʉ hin gui tonspahʉ ra tꞌąha. Nɛ xinga nꞌda zi ora gui pumbɛ̨nihʉ Oją nɛ thocpa thoho gan yąhʉ a, nguetho hin guí pąhmbʉ ndaꞌa ni pa ba pengä mahønꞌa. 
\v 34 Tengu nꞌda ran ꞌyohʉ bi mba yatho bi zoh rá ngu, bi un yʉ́n tꞌɛ̨di yʉ́ ꞌyɛ̨hɛ ngue di jamansu bʉ, nꞌda ngu nꞌda bi xi a da ꞌyøtꞌe. Nɛ bi xi a ra mbängoxthi ngue hin di tonspa ra tꞌąha. 
\v 35 Nɛ ngutho dí xi ahʉ, dami tømhbʉ tengu ꞌbʉ gan äthąhʉ nguetho hin guí pąhmbʉ ꞌbɛꞌa ní pa ba pengä ua, o gueꞌbʉ bin de, o gueꞌbʉ made ra xui, o gueꞌbʉ bi mbah yʉ øni, o gueꞌbʉ bi hyatsꞌi.
\v 36 Nguetho hin guí pąhmbʉ ndaꞌa ni ora ba ɛ̨cä, xiꞌbʉ ba ɛ̨cä nɛ ga tįn ahʉ bʉ gdi ąhmbʉ.
\v 37 Nɛ nuꞌa dí xi ahʉ, ngutho dí xicä gätho miꞌda: “Dami tømhbʉ,” bi ꞌyɛmpꞌʉ yʉ́ xädi a ra Jesús.
\c 14
\s Yʉ́ ngʉrbi yʉ judío i nde ꞌbex gue da bɛntꞌa ra Jesús
\p
\v 1 Nɛ man yopa da dät ra pa ꞌbʉ mi bɛ̨n a xí ꞌyøtꞌ ma mbombøtahe bʉ Egipto dyʉ judíohe. Nu yʉ ngʉrpa mbäją bʉya nɛ yʉ xänbate niją bi bɛ̨ni ꞌbɛꞌa ni fɛhni da xi a ra Jesús guepʉ da zä da bɛntꞌi ngue da hyo.
\v 2 Nɛ bin ꞌyɛ̨mzɛhɛ ʉ:
\p ―Hinga gue a ra pa ra dąmpɛti gam bɛnthʉ nɛ xøhma din cuɛ yʉ jąꞌi, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\s Nꞌda ra xisu bi naspa ra ꞌyɛ̨thi rá yą ra Jesús
\p
\v 3 Nɛ mi ꞌbʉpʉ ra Jesús bʉ ja rá ngu ra Simón bʉ ja ra hnini Betania. Gueꞌa ra Simón mi hɛ̨mb ra tꞌaxcaꞌya ꞌbʉ mam ꞌbɛtꞌo. Nɛ nuꞌbʉ mi sihmɛ bʉ ra Jesús bi zøpʉ nꞌda ra xisu i tu nꞌda ra xito ntꞌøtꞌe ngue ra doꞌyaxi, mi po ra ꞌyɛ̨thi ɛ̨mmɛ yʉmanꞌu a, nɛ xʉn ngu di muui a. Bi xɛcpa rá nde bʉya nɛ bi naspa rá yą ra Jesús.
\v 4 Nuꞌʉ ꞌda mí ꞌbʉpʉ, bin cuɛ ʉ bʉya nɛ bi ꞌyɛ̨n ʉ:
\p ―Hanja bim ꞌbɛtho ra ꞌyɛ̨thi nɛ xʉm hmadi di muui.
\v 5 Mi sä xtá ꞌbä xtin tꞌun yʉ hyoya a hyu ciɛnto rá muui a ra ꞌyɛ̨thi, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\p Nɛ bi numanꞌʉ ra xisu ʉ.
\v 6 Nɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Hanja guín jahʉ bʉ, o guidi pahmbʉ ra xisu nguetho xʉn ho bi ꞌyørcä na.
\v 7 Nuꞌahʉ thocpa thoho gam ꞌbʉhmbʉ yʉ hyoya nɛ høntꞌa go ma pa da zä gui fäxhʉ ʉ. Pɛ nugä hinga thocpa thoho dam ꞌbʉhmbʉ.
\v 8 Bi ꞌyørca ra xisu a mi sä da ꞌyøtꞌe, bi hoga ma ngøcꞌyɛ̨i ngue da tꞌägä bʉ ja ran ꞌyägui.
\v 9 Majuąni dí xi ahʉ gue hønbʉ go hapʉ da hman ran ho maꞌdaꞌyo gätho na ndoho ra ximhäi, nɛhna bi ꞌyørca ra xisu da hman na, ꞌdahma nɛꞌa da fɛ̨n a, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\s Ra Judas im ma di dä a ra Jesús
\p
\v 10 Nuꞌa ra Judas Iscariote bʉya, ngueꞌa nꞌda yʉ́ xädi ra Jesús, bi mba bʉ ꞌbʉh yʉ ngʉrpa mbäją bi xifi di däpꞌa ra Jesús.
\v 11 Nɛ bi hyu yʉ́ mbʉi ʉ yʉ ngʉrpa mbäją nɛ bi xifi di un ra mbɛti. Nɛ bi mbencꞌa ra Judas bʉya mi honi jąmꞌbʉ di dä a ra Jesús.
\s Bin sihmɛhʉ ra Hmu ʉ yʉ́ xädi
\p
\v 12 Nu rá mbʉdi ra pa ra dąmpɛti ngue ran dąbaxjua i tsꞌi ra thuhmɛ hinꞌyʉ rá ixi, nɛ i ho ra tꞌʉdɛꞌyo. Nɛ nu yʉ́ xädi ra Jesús bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Hapʉ guí ndeje ga hoje ran tsꞌihmɛ ra mbaxjua ga sihʉ, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\p
\v 13 Nɛ nubʉya bi xi ʉ yoho yʉ́ xädi:
\p ―Ni mbɛ bʉ ja ra dąhnihni Jerusalén, nɛ nuꞌbʉ gá nuui bʉ nꞌda ran ꞌyohʉ i tu nꞌdaxaro ra dehe gui tɛnui bʉ da zøni.
\v 14 Nɛ nuꞌbʉ gá sømhbʉ gui ꞌyɛ̨nui a ra mɛngu bʉ: “Nuꞌa ra Hmu bá pɛngähe ngue ga änꞌnahe hapʉ i ja a ra cuarto ngue ga sihe ran tsꞌihmɛ ra mbaxjua,” gui ꞌyɛ̨nui.
\v 15 Nɛ nuꞌa bʉya da ꞌyutꞌaui nꞌda ra cuarto i ja bʉ magątsꞌi xʉn ndoho nɛ mahoqui. Guepʉ ja gui hocui bʉ a ran sihmɛ ga sihʉ, bi ꞌyɛnꞌa ra Jesús.
\p
\v 16 Bi mba yʉ́ xädi bʉya nɛ bi zøm bʉ ja ra dąhnihni Jerusalén nɛ bi dįm bʉ gätho ꞌbɛꞌa xi sifi. Gätho bi hocpʉ ꞌbɛꞌa da zi bʉ ꞌbʉ bin de, nɛ bi mbeng bʉ ꞌbʉh ra Jesús bʉya.
\v 17 Nuꞌbʉ min de tsꞌʉ, bi mbähä ra Jesús ꞌdɛꞌmayoho yʉ́ xädi bʉya.
\v 18 Gätho bin sihmɛ ʉ. Nɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Majuąni dí xi ahʉ, dí sihmɛhʉ ua nꞌda gue di dägä, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 19 Nu yʉ́ xädi bʉya bi du yʉ́ mbʉi, nꞌda ngu nꞌda bi ꞌyänni:
\p ―Ha guecä, bi ꞌyɛ̨nꞌʉ.
\p
\v 20 Nɛ nuꞌa ra Jesús bi dątꞌʉ:
\p ―Go gueꞌa nꞌda gue gueꞌahʉ guí ꞌdɛꞌmayoho ahʉ gue dí comh ma mbohiꞌbe.
\v 21 Majuąni nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, ga tugä tengu ntꞌoꞌtꞌi nanguecä. Pɛ í huɛ̨hi maha a ran ꞌyohʉ ngue di dägä. Manꞌda xʉn ho ꞌbʉ hin xtim ꞌbʉ a, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p
\v 22 Gätho na sihmɛ ʉ bi hyąc manꞌda ra hmɛ ra Jesús, bi un ra jamadi Oją, bi xɛni nɛ bi darpa yʉ́ xädi bʉya.
\p ―Dami sihʉ na. Guehna nam bønꞌa ma ngøcꞌyɛigä na, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 23 Nɛ bi dɛcꞌa ra vaso mi po a nząi mi si ʉ. Bi un ra  jąmadi Oją nɛ bi unꞌdʉ bʉya, bi zi nꞌda ngu nꞌda ʉ.
\p
\v 24 ―Guehna tengu ꞌbʉ ma jigä na, i øtꞌ ra ꞌdaꞌyo nhogui, dim fäni dí yąnba yʉ́ te yʉ jąꞌi ꞌbʉcua ja ra ximhäi. 
\v 25 Majuąni dí xi ahʉ, hin ga si manꞌda ra gui uva ja gueꞌbʉ bi zøn ra pa ga si maꞌdaꞌyo bʉ di manda rá tsꞌɛdi Oją, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\s Jesús bi bądi gue a ra Pedro da gønꞌa
\p
\v 26 Nɛ bin tu a nꞌda rá thuhu Oją ʉ bʉya. Bi bøm bʉ mi sihmɛ ʉ nɛ bi mba bʉ ja ra nyuni Olivos.
\v 27 Nɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi:
\p ―Nuꞌahʉ dí pącä ngue gui ꞌdahmbʉ, gui sogahʉ nán xui ya, tengu ntꞌoꞌtꞌi bʉ ja rám hman Oją i ɛ̨na: “Ga ho ra mbändɛꞌyo nɛ din ꞌuɛ̨xtꞌʉ yʉ́ dɛꞌyo,” i ɛ̨m bʉ ja rá tꞌohni, bi ꞌyɛ̨na. 
\v 28 Pɛ nuꞌbʉ dá thąmbɛ̨nigä dan tįmhbʉ bʉ Galilea, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi a ra Jesús.
\v 29 Nuꞌa ra Pedro bi ꞌyɛ̨nꞌa:
\p ―Madague a gätho da ꞌdah ya ꞌda, pɛ nugä hin ga socꞌiꞌi.
\p
\v 30 Nu ra Jesús bi dąꞌa bʉya:
\p ―Hąha, dí pacä ꞌbɛꞌa gui ꞌyøtꞌa ra xui jabʉya, ná hyundį xqui cøngä ꞌbʉ bi mbah ná yondį ra øni, bi ꞌyɛ̨n a.
\p
\v 31 Pɛ nuꞌa ra Pedro manꞌda ntsꞌɛdi bi ꞌyɛ̨nꞌa:
\p ―Nugä hin ga cønꞌa i madagueꞌbʉ ꞌdarpʉ ga tuui, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p Nɛ ꞌdaꞌangu bi ma gätho ʉ miꞌda yʉ́ xädi bʉya.
\s Ra Jesús i tu rá mbʉi nɛ gueꞌa ra ora da nu yʉn ʉnbi a
\p
\v 32 Nɛ bi yʉrpʉ ja ra nuądøni Getsemaní guepʉ ja ra nyuni Olivos. Nu ra Jesús bʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi:
\p ―Hyuhmbʉ ua gätho ahʉ, ꞌbɛ dán yągäꞌbe Oją ua nan jongua tsꞌʉ, bi ꞌyɛ̨nꞌa.
\p
\v 33 Nɛ nubʉya bi zixa ra Pedro, nɛ ra Jacobo, nɛ ra Xuua. Nɛ nu ra Jesús ɛ̨mmɛ bi hyundumbʉi nɛ bin su. 
\v 34 Nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Ɛ̨mmɛ tu ma mbʉi, ɛ̨na da hyog ra dumbʉi. Gui cohmbʉ ua nɛ gan äthąhʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 35 Nɛ bi mba bʉ njom bʉ tsꞌʉ. Bin dąnyahmu bʉ ja ra häi bin yąui Oją, gueꞌbʉ da zä hin da nu ran ʉnbi a da nu.
\v 36 Nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Ma Ta i, hin te guí hɛ̨mbi, gätho da zä gui ꞌyøtꞌe. Dami ꞌuegä a ran ʉnbi. Pɛ hin dín nde gue gueꞌa ma pähä zɛhɛ ga øtꞌä pɛ gueꞌa go guí nde da tꞌøtꞌe, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 37 Nɛ bi mbeng bʉ xi go ʉ hyu nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Pedro:
\p ―Hague grá Simón, ha guí ąha. Ha hingui sä xquin äthą nꞌda ora. 
\v 38 Damin äthąhʉ nɛ gui ꞌyäfʉ Oją ngue gui sɛrbahʉ ꞌbɛꞌa di bɛ̨nꞌnahʉ ra zįthu. Nu rá mbʉi nꞌda ja ra pähä nangue ran ho, pɛ nu rá ngøcꞌyɛi nꞌda xʉn güentꞌi a, bi ꞌyɛ̨n a ra Jesús.
\p
\v 39 Nɛ bi mbeng mahønꞌa ra Jesús bin yąui Oją nɛ guextaꞌa bi xifi.
\v 40 Nɛ nubʉya bi mbeng bʉ bá co ʉ hyu nɛ bi dįm bʉ i ąha nguetho ɛ̨mmɛ mí ndetꞌąha ʉ. Janangue nuꞌbʉ mi zo ʉ hingui pądi ꞌbɛꞌa dí dą ʉ.
\v 41 Ná hyųndį bán yąui Oją, ꞌbʉ mam bá pengbʉ bá co ʉ hyu, nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Ąhmahʉ ya, damin säyahʉ ya, bi ꞌyɛ̨nꞌa. Nuya bi zøn ra ora ngue da mba ma dägä bʉ ꞌbʉh yʉ tsꞌomꞌbäi, nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi.
\v 42 Dami ndanshʉ, ga mbähä dan cꞌathʉ a  di dägä, ya häntua, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi a ra Jesús.
\s Ra Jesús bi bɛntꞌʉ yʉ́n sʉihʉ
\p
\v 43 Gätho ná yąhʉ yʉ́ xädi ꞌbex bi zøm bʉ ra Judas, gueꞌa nꞌda rá xädi. Nɛ xʉn ngu yʉ jąꞌi bi zixꞌa, mi hą yʉ́ juai nɛ yʉ tsꞌątꞌɛgui. Nɛ gueꞌʉ yʉ́m ꞌbɛhni yʉ ngʉrpa mbäją nɛ yʉ xänbate niją nɛ yʉ dącꞌyɛi.
\v 44 Nɛ nuꞌa ra Judas ya xí xi ʉ: “Nuꞌa ga sʉspa rá ꞌyogu gue a ra Jesús a, ꞌbex guim bɛnthʉ bʉya nɛ gui sixhʉ, nɛ hin gui thøhmbʉ,” xi ꞌyɛ̨mpꞌʉ min ꞌyohʉ.
\v 45 Janangue a nuꞌbʉ mi zøpʉ mi ꞌbäh ra Jesús:
\p ―Xänbate i, xänbate i, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p Nɛ bi zʉspa rá ꞌyogu.
\v 46 ꞌBex bi bɛnt pʉya.
\v 47 Nɛ ꞌbex bi cꞌoꞌtsꞌ rá juai a nꞌda min ꞌyohʉ ra Jesús nɛ bi zɛcpa rá zagu rá ꞌyɛ̨hɛ ra dąmbäją.
\v 48 Nɛ nu ra Jesús bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ bi bɛntꞌi:
\p ―Ha guí ɛ̨mhbʉ drá bɛ̨gä ngue guá hąhʉ ni juaihʉ nɛ ni zahʉ ngue gui bɛntcahʉ.
\v 49 Gätho yʉ pa dám ꞌbʉhmbʉ, dá xänꞌnahʉ bʉ ja ra dąnija nɛ hin gá bɛntcahʉ bʉ. Pɛ ja xi jabʉ thoho, ngue din ja a ntꞌoꞌtꞌi bʉ ja rám hman Oją ngue mi hma din ja, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ yʉ́m ꞌbɛhni yʉ mbäją.
\p
\v 50 Pɛ nuꞌʉ yʉ́ xädi bʉya gätho bi ꞌdagui, bi zopʉ a ra Jesús.
\s Ra tsꞌʉntꞌʉ ngue bi ꞌdagui
\p
\v 51 Høntꞌa nꞌda ra tsꞌʉntꞌʉ bi dɛnꞌna ꞌbʉ mi tsꞌix a ra Jesús, dim pätꞌa ra theꞌbøꞌtꞌe, nɛ mí ɛ̨n ʉ nɛꞌa xtám bɛntꞌa.
\v 52 Pɛ nuꞌa høntꞌa ra theꞌbøꞌtꞌe bi bɛntpa a, nɛ bi ꞌdah pʉya nɛ bin ꞌyo mánxi bʉ ní mba.
\s Ra Jesús bi mba ma dä bʉ ꞌbʉh yʉ mbäją
\p
\v 53 Nuꞌbʉ mi mba ma dä bʉ ꞌbʉh ra dąmbäją, bim pɛti ʉ ma  ngurbihe ngue yʉ ngʉrpambäją nɛ yʉ dącꞌyɛi nɛ yʉ xänbate niją.
\v 54 Nɛ nu ra Pedro bin tɛtꞌi, i ꞌbɛjua thoho bʉ ni mba, gueꞌbʉ go mi zøm bʉ mbo rá mbäꞌtꞌi rá ngu ra dąmbäją, nɛ bi hyuhmbʉ bʉ ʉ yʉ asmayo niją, bin tąspihʉ ʉ.
\v 55 Nu yʉ ngʉrba mbäją nɛ gätho ʉ miꞌda i øtꞌ ran juąnbate, mi honi toꞌo da ma xʉn ho ꞌbɛpʉ dí yąpꞌa ra Jesús ngue da hyo, nɛ madagueꞌa xʉn ngu ʉ bin yą pɛ xinga nꞌda ʉ bi ma njuąntho.
\v 56 Xʉn ngu bi man yʉ fɛhni pɛ him bin tįn yʉ́m hma.
\v 57 Xø bi ndantsꞌʉ ꞌda mahønꞌa bi zänba manꞌda ra fɛhni ʉ, nɛ bi ꞌyɛ̨n ʉ:
\p
\v 58 ―Nuna ran ꞌyohʉ bi ma nɛ bi ꞌyɛ̨na, “Nugä ga yøꞌtꞌ ra niją ua, ntꞌøtꞌe yʉ́ ꞌyɛ yʉ jąꞌi, nɛ nuꞌbʉ ná hyupa ga høcä nꞌda ngue hinga ntꞌøtꞌe yʉ́ ꞌyɛ yʉ jąꞌi,” bi ꞌyɛ̨nna ran ꞌyohʉ, nɛ nugähe dá øhmbe ꞌbʉ mí ꞌyɛ̨nna, bi ꞌyɛ̨m bʉya.
\p
\v 59 Pɛ xinga gueꞌʉ bin tįn ʉ yʉ́m hman ʉ.
\v 60 Pɛ nu ra Jesús bin hɛ̨tho. Njoꞌo to bi dąti.
\v 61 Nuꞌa ra ngʉrpa mbäją bi ꞌyän mahønꞌa:
\p ―Ha gueꞌe grá Cristo. Ha gueꞌe rá Tsꞌʉntꞌʉ i Oją nuįxte rá tsꞌɛdi.
\p
\v 62 Nu ra Jesús bi dąti:
\p ―Guecä, nɛ guin nujʉ, nugä ngue dán jąꞌigä ua ja ra ximhäi, ga comꞌbe rá tsꞌɛdi Oją madą rá tsꞌɛdi. Nɛ guin nujʉ ꞌbʉ bá pengä, ba ɛ̨cä bʉ ja yʉ güi, bi ꞌyɛ̨nꞌa ra Jesús.
\p
\v 63 Pɛ nuꞌa ra dąmbäją bi dʉnsɛ rá pahni, ɛ̨mbi hingui ɛ̨spa Oją ra Jesús nangue a bi ma. Nɛ bi ꞌyɛ̨m bʉya:
\p ―Ya hin ga homhbʉ miꞌda yʉ testigo,
\v 64 nɛ dá øhmbʉ ya ngue hingui ɛ̨spa Oją na ran ꞌyohʉ. ꞌBɛꞌa guí mamhbʉ ga ørpahʉ ya, bi ꞌyɛ̨n a ra dąmbäją.
\p Nɛ gätho ꞌdaꞌangu bi man ʉ ngue di un ran tsꞌɛmbi ngue da hyo.
\v 65 Nuꞌʉ ꞌda bʉya bi zoxꞌa ra Jesús, nɛ bi gorpa rá dä, nɛ bi mbɛꞌmi nɛ bi ꞌyɛ̨mbi, “Grá pøngahyą, man ya, toꞌo bi mbɛpꞌaꞌi,” bi ꞌyɛ̨n ʉ. Nɛ nu yʉ asmayo bʉ niją ɛ̨mmɛ bi mbɛmpꞌa rá hmi.
\s Ra Pedro bi gøn a ra Jesús
\p
\v 66 Nuꞌbʉ mim ꞌbäpʉ ra Pedro bʉ mbo ra mbäꞌtꞌi, bi thopʉ nꞌda ra xisu ngue rá ꞌyɛ̨hɛ ra dąmbäją.
\v 67 Nɛ bi nuꞌa ra Pedro din tąspi, bi hyɛ̨ꞌtꞌi nɛ bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Ɛ̨na nɛꞌe gmín ꞌyohʉ ra Jesús ra mɛngu bʉ Nazaret, bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra Pedro.
\p
\v 68 Pɛ nuꞌa ra Pedro bin cøni.
\p ―Hin dí pądi ꞌbɛꞌa nam bønꞌa guím ma, bi ꞌyɛ̨n a ra Pedro.
\p Nɛ bi ꞌuegue bi mba bʉ hänt ra goxthi. Nɛ bi mbah ra tamfø bʉya.
\v 69 Ná yaꞌa tsꞌʉ bʉya xø bi thopʉ ra ꞌyɛ̨hɛxisu bʉ ꞌbäh ra Pedro, nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ ꞌbʉpʉ:
\p ―Nuna ran ꞌyohʉ, min ꞌyohʉ ʉ mi tɛnꞌna ra Jesús.
\p
\v 70 Pɛ nuꞌa ra Pedro bin cøni mahønꞌa. Ná yaꞌa tsꞌʉ bʉya, guesɛ ʉ mí  ꞌbʉpʉ mi ꞌbäh ra Pedro bi ꞌyɛ̨n ʉ:
\p ―Majuąni guín ꞌyohʉ ʉ nguetho grá mɛngu Galilea nɛ ꞌda igu bʉ gná yąhʉ ʉ, bi tꞌɛ̨mpꞌa ra Pedro.
\p
\v 71 Nuꞌa ra Pedro bʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Nuꞌbʉ him majuąni dí xi ahʉ, Oją da zɛgbä, janangue dí xi ahʉ, hin dí pącä a ran ꞌyohʉ guí mamhbʉ, bi ꞌyɛ̨n a.
\p
\v 72 ꞌBex bi mbah ná yondį ra tamfø bʉya. ꞌBex bi bɛ̨n a ra Pedro ꞌbɛꞌa xí xih ra Jesús ngue xí ꞌyɛ̨mbi: “Dí pącä ngue ná hyundį xqui cøngä ꞌbʉ bi mbah ná yondį ra øni,” xí ꞌyɛ̨mpꞌa ra  Jesús. Nɛ nuꞌbʉ mi bɛ̨n a xí ꞌyøtꞌe, bi du rá mbʉi ra Pedro nɛ ꞌbex bin zoni.
\c 15
\s Ra Jesús bi mba ma dä bʉ bʉh ra tsꞌʉtꞌabi ra Pilato
\p
\v 1 Nuꞌbʉ tꞌʉxudi tho, nu yʉ ngʉrba mbäją nɛ yʉ dącꞌyɛi nɛ yʉ xänbate niją nɛ gätho ʉ miꞌda ma ngʉrbihe dyʉ́ judíohe, bin yąsɛ ʉ. Nɛ nubʉya bi zix a ra Jesús ngue di däpꞌa ra Pilato. Bin thąꞌtꞌ ꞌbʉ mi zitsꞌi.
\v 2 Nɛ nu ra Pilato bi ꞌyänꞌna ra Jesús:
\p ―Ha gue e grá hmutsꞌʉtꞌabi yʉ judío, bi ꞌyɛ̨mpꞌa.
\p Bi dą a ra Jesús:
\p ―Gueꞌa guím ma, bi ꞌyɛ̨na.
\p
\v 3 Nɛ nu yʉ ngʉrpa mbäją ɛ̨mmɛ bi yąpi.
\v 4 Janangue a nu ra Pilato bi ꞌyänꞌna ra Jesús mahønꞌa, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Hanja hin ni thątya i di yąpiꞌi. Nɛ xʉn ngu ꞌbɛꞌa gätho i xiꞌi, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 5 Pɛ nu ra Jesús guextaꞌa him bi dątꞌa ra Pilato. Janangueꞌa nu ra Pilato bi hyonya thoho.
\s Ra Jesús bin tꞌun ran tsꞌɛmbi ngue da du
\p
\v 6 Nuꞌa ra pa ram pɛti ra mbaxjua, ząi di thø a nꞌda ra ofädi ra Pilato høntꞌa go ndaꞌa da man yʉ jąꞌi.
\v 7 Nɛ min ofädi nꞌda ran ꞌyohʉ i Barrabás, ꞌdarpʉ mi ofädihʉ ʉ ꞌdaꞌingu bi ꞌyøthʉ ngue bin hote ʉ, bi dʉmꞌma nꞌda ra sʉi.
\v 8 Nuꞌbʉ mi zøh yʉ jąꞌi xʉn ngu bʉ mi ꞌbʉh ra Pilato, nuꞌʉ bi xih ra Pilato di thøcpa nꞌda ra ofädi tengu nząi bi ꞌyøtꞌ ꞌbʉ ra pa ram pɛti.
\v 9 Janangue a nu ra Pilato bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Ha gueꞌa ni hmutsꞌʉtꞌabihʉ gyʉ́ israelhʉ, gyʉ́ judíohʉ, ga thøcꞌahʉ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 10 Nguetho mi pąh ra Pilato di sɛya thohoba ra Jesús yʉ ngʉrpa mbäją ꞌbʉ mi däpꞌa.
\v 11 Pɛ nu yʉ ngʉrpa mbäją bi parpa yʉ jąꞌi gueꞌa ra Barrabás da ꞌyäh yʉ jąꞌi.
\v 12 Nu ra Pilato xø bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ mahønꞌa:
\p ―Xina ni hmutsꞌʉtꞌabihʉ, gyʉ́ israelhʉ, gyʉ́ judíohʉ, ꞌbɛꞌa ga ørpä na bʉya, bi ꞌyɛ̨nꞌa.
\p
\v 13 Nu yʉ jąꞌi bʉya ntsꞌɛdi bi ꞌyɛ̨n ʉ:
\p ―Go gui cuarpʉ ja ra pontꞌi na ra Jesús.
\p
\v 14 Pɛ nu ra Pilato bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―ꞌBɛꞌa gue man tsꞌo xʉ ꞌyøtꞌna, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p Nɛ nuꞌʉ yʉ jąꞌi manꞌda ntsꞌɛdi bi ꞌyɛ̨n ʉ:
\p ―Go cuarpʉ ja ra pontꞌi na, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\p
\v 15 Nu ra Pilato bi nde da ꞌyørpa rá pähä yʉ jąꞌi, janangue guehma go bi thøcpa a ra Barrabás. Nɛ bi manda da mba mꞌbɛi a ra Jesús nɛ da mba ma cuati bʉ ja ra pontꞌi.
\p
\v 16 Nu yʉ dofʉi bʉya, bi zixa ra Jesús bʉ mbo guepʉ ja yʉ́n säya yʉ dofʉi, nɛ bi zo ʉ gätho yʉ́ mindofʉihʉ ꞌbʉpʉ.
\v 17 Nɛ bi mba ma hete nꞌda ra pahni xʉn jʉpoi a ra Jesús ngue tengu he yʉ tsꞌʉtꞌabi, nɛ ntsꞌɛdi bi mba ma huspi nꞌda ra corona á mꞌbe yʉ ꞌyʉꞌuįni nguetho bi den thoho.
\v 18 Nɛ bi zɛngua ʉ nɛ bi ꞌyɛnspa yʉ́ biba ʉ: “Damim ꞌbʉmanho gra hmutsꞌʉtꞌabi yʉ judío,” bi ꞌyɛ̨mp ꞌbʉ mi denthoho.
\v 19 Nɛ bi dɛspa rá yą yʉ za nɛ bi zotsꞌi, nɛ bin dąnyahmu, ɛ̨na i thąnde pɛgue bi denthoho.
\v 20 Nuꞌbʉ  mi juaꞌa bi denni bi tonspa a ra pahni xʉn jʉpoi nɛ bi hetꞌa rá pahni zɛhɛ. Bi gʉc pʉya ngue bi zitsꞌi da ꞌdømꞌpʉ ja ra pontꞌi.
\s Ra Jesús bi mba ma cuati bʉ ja ra pontꞌi nɛ bi du
\p
\v 21 Nɛ nuꞌbʉ mi mba bʉ ꞌyu, bin cꞌathʉ ra Simón, ra mɛngu bʉ Cirene, rá ta ra Alejandro nɛ ra Rufo, bí ꞌyɛ̨ a huąhi a. Nɛ nu yʉ dofʉi bʉya bi ꞌyørpa ra tsꞌɛdi a ra Simón da duspa rá pontꞌi a ra Jesús.
\v 22 Nɛ guepʉ ja ra nyuni Gólgota ní tsꞌixa ra Jesús. Nuꞌa Gólgota in nde da ma “ra Nyuni Yąxmu.”
\v 23 Nɛ nuꞌbʉ mi zøm bʉ, bin tꞌun ra vino ngue ma uąntsꞌi nꞌda ra ꞌyɛ̨thi xʉn ju a ra Jesús. Pɛ nuꞌa him bi zi a.
\v 24 Nɛ nuꞌbʉ mi ꞌdømꞌpʉ ja ra pontꞌi bʉya, nu yʉ dofʉi bi ꞌyøtꞌa nꞌda ran tąha ʉ nangue yʉ́ he ra Jesús ngue i nde da bądi ndaꞌa ní ꞌbøꞌtꞌe da gąxa nꞌda ngu nꞌda.
\v 25 Gʉto xudi ꞌbʉ mi mba nꞌdøꞌmi bʉ ja ra pontꞌi a ra Jesús.
\v 26 Nɛ mán tꞌoꞌtꞌi bʉ ja ra pontꞌi a í yąpꞌa bi ꞌyɛ̨na, “Rá hmutsꞌʉtꞌabi yʉ judío na,” ɛ̨m bʉ.
\p
\v 27 Nɛ bi mba ma cuatihʉ ra Jesús yoho yʉ bɛ̨. ꞌDa a nꞌda yʉ pontꞌi. Nɛ bi ꞌbämꞌpʉ ja rán ꞌyɛi a nꞌda nɛ bi ꞌbämꞌpʉ ja rá gąha a manꞌda.
\v 28 Nɛ nuna bin ja, mi mam bʉ ja rá tꞌohni Oją mayaꞌbʉ, bi ꞌyɛ̨na: “Da tꞌɛ̨mbi ngue ꞌdaꞌanguui ʉ yʉ dąditsꞌoqui a.”
\v 29 Nɛ nu yʉ jąꞌi bi thopʉ, bi ʉcpi nɛ bi denthoho, bi ꞌyɛ̨mbi:
\p ―Ha hinga gue e gá ma ngue gui xoꞌtꞌ ma nijąhʉ nɛ hyupa tho gui hyøh mahønꞌa.
\v 30 Sä gui cąpʉ ja ra pontꞌi ya ꞌbʉ, nɛ gan yąnsɛ, bi ꞌyɛ̨mbi.
\p
\v 31 Nɛ ximangutho bi man ʉ yʉ ngʉrba mbäją bin ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Nuna, bi yąnba yʉ́ te ʉ ꞌda, pɛ hingui sä din yąnsɛ ya.
\v 32 Gan nuhʉ ra Cristo, rá hmutsꞌʉtꞌabi yʉ judío ꞌbʉ ba cąpʉ ja ra  pontꞌi, gan nugähʉ, nɛ ga ɛ̨cꞌyɛihʉ bʉya, bi ꞌyɛ̨m ꞌbʉ mi denthoho.  Nɛ ʉ mi cuathʉ bʉ, bi ʉcpa ra Jesús.
\s Bi du ra Jesús
\p
\v 33 Nuꞌbʉ mi zøn a huxhyadi bʉya bim ꞌbɛxui gätho ra häi, ja gueꞌbʉ mi zøn a hyunde bin nɛqui mahønꞌa.
\v 34 Nɛ nuꞌa ra ora a ɛ xø i huxhyadi, ntsꞌɛdi bi mbah ra Jesús, bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Eloi, Eloi, lama sabactani, bi ꞌyɛ̨na. Nde da ma: “Ma Oją i, ma Oją i, hanja xcá hyɛga thoho.”
\p
\v 35 Nuꞌbʉ mi ꞌyø ʉ ꞌda ꞌbʉpʉ, bin ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Nuna, nzo a ra Elías, bin ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 36 Nɛ bán ti a nꞌda mí hą nꞌda tengu ra fʉnjo xí ꞌyotꞌi, bi fospʉ ja ra vino xʉn ju, nɛ bi ndøctꞌa nꞌda ra xithi. Pi uąspa ra Jesús ɛ̨mbi da zi, nɛ bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ min ꞌyohʉ:
\p ―Pɛ ꞌbɛ ga undä na, ga nuhʉ ꞌbʉ da zøh ra Elías di tongui, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ.
\p
\v 37 Pɛ nuꞌa ra Jesús ntsꞌɛdi bi mbafi nɛ ꞌbex bi du.
\v 38 Nɛ nubʉ mbo ra dąniją ꞌbex gue bin xɛngui nde ra ꞌbøꞌtꞌe mi ndam bʉ. Bá fʉh magątsꞌi nɛ bi zøtahäi a bin xɛni.
\v 39 Nɛ nuꞌa rá hmu yʉ dofʉi, mi hɛ̨tꞌa ra Jesús bi mba ꞌbʉ mi du, nɛ bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Majuąni nuna ran ꞌyohʉ na, rá Tsꞌʉntꞌʉ Oją na, bi ꞌyɛ̨n a ra hmudofʉi.
\p
\v 40 Nɛ mi ꞌbʉpʉ ꞌda yʉ xisu bʉ maꞌueni tsꞌʉ, mi hantꞌa ra Jesús. Nuꞌa nꞌda ra Salomé a, nɛ nuꞌa manꞌda ra María, ra mɛngu Magdala, nɛ nuꞌa manꞌda ra María, rá mbe ra Jacobo nɛ ra José.
\v 41 Guehya yʉ xisu mi tɛn ra Jesús ꞌbʉ mi ꞌbʉpʉ Galilea nɛ mi fätsꞌi. Nɛ ʉ miꞌda yʉ xisu bi dɛn ꞌbʉ mi mba bʉ Jerusalén, mi ꞌbäpʉ.
\s Jesús bi mba ntꞌägui
\p
\v 42-43 Nɛ ya bin de, nɛ mim bɛ̨ni da ꞌyäcpa nꞌdihi rá ngøcꞌyɛi ra Jesús nguetho mi tsꞌʉtho da dʉꞌma ra pa ran tsꞌäya, nɛ nu ra pa ran tsꞌäya njongui sä da tꞌä a. Janangue a nu ra José ra mɛngu Arimatea, bi hyutꞌanzambʉi bi mba bán yąui ra Pilato, bi ꞌyäp a rá ngøcꞌyɛi ra Jesús. Nu ra José nꞌda rá ngʉrbi yʉ jąꞌi israel, pɛ gueꞌa nꞌda majuąni mi ɛ̨cꞌyɛ̨i Oją nɛ mi tømꞌma ra pa di manda ua rá tsꞌɛdi Oją.
\v 44 Nu ra Pilato bi hyonya thoho ꞌbʉ mi sifi bi du ra Jesús. Nɛ nubʉya bi mbɛhna nꞌda ba si a rá hmu yʉ dofʉi ngue da ꞌyän ꞌbʉ majuąni ya bi du.
\v 45 Nɛ nuꞌbʉ mi man a rá hmu yʉ dofʉi gue bi du, nu ra Pilato bi ꞌyɛ̨mpꞌa ra José:
\p ―Da zä gui tuxa rá ngøcꞌyɛi ra Jesús ꞌbʉ.
\p
\v 46 Nu a ra José bʉya, bi dän a nꞌda ra ꞌbøꞌtꞌe nɛ bi mba bi tongba rá ngøcꞌyɛi ra Jesús, nɛ bi mbantꞌa ra ꞌbøꞌtꞌe xi däi nɛ bi cʉꞌtꞌ pʉ ja nꞌda ra hyądo gue ran ꞌyägui xí mba nthɛ̨qui bʉ ja nꞌda ra tꞌʉmbaꞌye. Nɛ bi juaspa nꞌda ra xįndo xʉn ndoho bʉ ja rá goxthi ran ꞌyägui.
\v 47 Nɛ nuꞌa ra María, ra mɛngu bʉ Magdala, nɛ manꞌda ra María ngue rá mbe a manꞌda ra José, bi nu hapʉ bi jätꞌi.
\c 16
\s Bi dąmbɛ̨ni ra Jesús
\p
\v 1 Nuꞌbʉ mi thoh ra pa ran tsꞌäya, nuꞌa ra María ra mɛngu bʉ Magdala, nɛ ra María rá mbe a manꞌda ra José, nɛ manꞌda ra xisu ngue ra Salomé, bi dän yʉ ꞌyɛ̨thi ngue yʉmanꞌu ngue da mba bʉ ja ran  ꞌyägui da gospa rá ngøcꞌyɛi ra Jesús, tengu man tꞌøtꞌehe dyʉ́ judíohe.
\v 2 Nɛ ntꞌʉxudi dą ndomingo ꞌbʉ mi bøx ra hyadi bi mba bʉ ja ran ꞌyägui ʉ bʉya.
\v 3 Nɛ bin ꞌyɛ̨mzɛhɛ ʉ:
\p ―Toꞌo da zä di ꞌuecꞌa ra do bí juaxpʉ ja ra hyądo, bi ꞌyɛ̨n ʉ.
\p
\v 4 Nɛ nuꞌbʉ mi zøm bʉ bi nu bʉya, ya ma ꞌueque a ra do, ngue xʉn ndoho.
\v 5 Nɛ nuꞌbʉ mi yʉrpʉ ja ra hyądo bʉya, bi nu nꞌda ran ꞌyohʉ mi hupʉ rá hyo ngue rán ꞌyɛi ra hyądo, mi he nꞌda ra pahni xʉn tꞌaxi. Nɛ nuꞌʉ yʉ xisu bin su ꞌbʉ mi nu.
\v 6 Pɛ nuꞌa, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―O guín suhʉ.  Dí pącä guí homhbʉ ra Jesús ra mɛngu Nazaret, ngue bi ꞌdømꞌpʉ ja ra pontꞌi, pɛ bi dąmbɛ̨ni a, njoꞌo ua ya. Dami nuhʉ ua mí ꞌbɛni, bi tꞌɛ̨mpꞌʉ yʉ xisu.
\p
\v 7 Nɛ xø bi ꞌyɛ̨na:
\p ―Pɛ nuya ni mbähä gui xihmbʉ ra Pedro nɛꞌʉ miꞌda yʉ́ xädi nɛ gui ꞌyɛ̨mfʉ gui tįmhbʉ bʉ Galilea a ra Jesús tengu tho bi xi ahʉ,” bi tꞌɛ̨mpꞌʉ yʉ xisu.
\p
\v 8 Nɛ nuꞌʉ yʉ xisu bʉya ꞌbex bi bønꞌa nꞌdihi bʉ ja ran ꞌyägui nɛ bá ɛ̨ ʉ, ɛ̨mmɛ di fɛtꞌʉ nguetho bin su, nɛ njoꞌo to min nde din yąhʉ ngue bin su.
\s Ra Jesús bin tįmmi ra María Magdalena
\p
\v 9 Nuꞌa ra Jesús bi dąmbɛ̨ni ꞌbʉ xudi thoho ndomingo. Mꞌbɛtꞌo thoho bin tįmmi ra María ra mɛ̨ngu bʉ Magdala, ngue gueꞌa xí hyønba thi yoto yʉ zįthu.
\v 10 Nɛ nubʉya bi mba a ra María, bá xipꞌʉ yʉ́ xädi ngue bi dąmbɛ̨ni a ra Jesús, nɛ mí zonꞌʉ ngue tu yʉ́ mbʉi, ngue bi du ra Jesús.
\v 11 Nɛ nuꞌbʉ mi ꞌyøde ngue bi dąmbɛ̨ni nɛ bi man a ra María ngue bi nusɛ, pɛ him bi ꞌyɛ̨cꞌyɛi ʉ.
\s Ra Jesús bin tįmhbʉ yoho yʉ́ xädi
\p
\v 12 Nubʉya bin tįmhbʉ mi yoho yʉ́ xädi a ra Jesús bʉ ꞌyu, ꞌdanꞌyo tsꞌʉ bʉ án nu ʉ.
\v 13 Nɛ nuꞌʉ, bi mba ʉ bʉya, bá xi ʉ miꞌda ngue xø bi nu mahønꞌa, pɛ ngutho him bi ꞌyɛ̨cꞌyɛ̨i a bi man ʉ.
\s Ra Jesús bi xi ʉ yʉ́ xädi da mampꞌa rám hma ꞌbʉ mí ndex mahɛ̨tsꞌi
\p
\v 14 Rán zɛgui thoho bin tįmhbʉ gätho ꞌdɛꞌmaꞌda yʉ́ xädi ra Jesús. Mi hupʉ ja ra mɛxa ʉ. Nɛ bi zʉ ʉ nguetho him bi ꞌyɛ̨cꞌyɛi a xi sifi ngue bi dąmbɛ̨ni a.
\v 15 Nɛ nubʉya bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ:
\p ―Ni mbähä gätho na ngʉni ra ximhäi, gui mamhbʉ ran ho maꞌdaꞌyo. Hønbʉ go hapʉ i ꞌbʉh yʉ jąꞌi gui xihmbʉ.
\v 16 Nuꞌa toꞌo da ꞌyɛ̨cꞌyɛi nɛ din xixyą, gan yąnba rá te a. Pɛ nuꞌa hin da ꞌyɛ̨cꞌyɛi, da nu ran ʉnbi gätho yʉ pa maząi a.
\v 17 Nɛ nuꞌʉ toꞌo da ꞌyɛ̨cꞌyɛigui xʉn ngu yʉ hmɛpya ga japi da ꞌyøtꞌʉ. Nangue ma tsꞌɛdigä da hyøn a thi yʉ zįthu in ꞌyohʉ ꞌda yʉ jąꞌi, nɛ din yą ꞌdahma ꞌdanꞌyo yʉ nde,
\v 18 nɛ nuꞌbʉ da bɛntꞌʉ yʉ pozʉ nte da ja ʉ, ngutho ꞌbʉ da zi ra ꞌyɛ̨thi ngue ran dąte, nte da ja ʉ. Nɛ di japi da yąn ʉ yʉn zämanꞌʉ ꞌbʉ da gäspa yʉ́ ꞌyɛ, bi ꞌyɛ̨mpꞌʉ yʉ́ xädi a ra Jesús.
\s Bi ndex mahɛ̨tsꞌi a ra Jesús
\p
\v 19 Nɛ nuꞌbʉ mi gua a bi xih yʉ́ xädi, bi tsꞌix bʉ mahɛ̨tsꞌi a ra Hmu, nɛ ꞌdarpʉ ní conhui rá tsꞌɛdi Oją.
\v 20 Nuꞌʉ yʉ́ xädi bi mba bʉya bi man rám hman Oją hønbʉ go hapʉ bi mba. Nɛ nu ra Hmu bi japi da zä da ma xʉn ho nɛ bi japi da ꞌyøtꞌ yʉ hmɛpya ꞌdahma da ꞌyɛ̨cꞌyɛi yʉ jąꞌi yʉ́m hman ʉ. Nɛ høntꞌa dí xi ahʉ ya.
