﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:10,820
Iyacaté abéeri asìali cáuláiquéeri Betania ìyacàlená irìcu íipidenéeri Lázaro.

2
00:00:10,820 --> 00:00:15,060
Nàyacatáicaté nacái yáapicha níái pucháiba yéenánái inanáica,

3
00:00:15,060 --> 00:00:15,820
María,

4
00:00:15,820 --> 00:00:16,860
Marta nacái.

5
00:00:16,860 --> 00:00:18,360
Iná úái María,

6
00:00:18,360 --> 00:00:20,440
cáuláiquéechúaca yéenásàiri Lázaro,

7
00:00:20,440 --> 00:00:24,780
úacataté yái ipusuéchúacaté Wáiwacali yàabàli pumèníiri iyú,

8
00:00:24,780 --> 00:00:27,160
yá nacái uchuídacaténi uíwita ibáiná iyúwa.

9
00:00:27,160 --> 00:00:29,380
Iná níái Lázaro yéenánáica,

10
00:00:29,380 --> 00:00:31,900
yáté nabànùaca Jesús irí tàacáisi:

11
00:00:31,900 --> 00:00:33,300
“Wáiwacali,

12
00:00:33,300 --> 00:00:35,180
yái cáininéerica piicáca,

13
00:00:35,180 --> 00:00:36,760
cáuláicacani.”

14
00:00:36,760 --> 00:00:40,300
Jesús idécanáamité yéemìaca yái natàacáica,

15
00:00:40,300 --> 00:00:41,640
yá íimacaté:

16
00:00:41,640 --> 00:00:44,220
“Yái uláicái càirica idènìaca,

17
00:00:44,220 --> 00:00:46,040
càmita yéetápináwa iyú,

18
00:00:46,040 --> 00:00:50,680
yéewacaténáta yáasáidaca Dios ichàini iináwaná ìwali,

19
00:00:50,680 --> 00:00:54,420
iináwaná ìwali nacái yái nuchàini nudènièrica,

20
00:00:54,420 --> 00:00:55,860
núa Dios Iirica.”

21
00:00:55,860 --> 00:00:58,920
Ewita cáininácaté Jesús iicáca Marta,

22
00:00:58,920 --> 00:01:00,460
uénásàatúa María,

23
00:01:00,460 --> 00:01:02,160
yá nacái néenásàiri Lázaro,

24
00:01:02,160 --> 00:01:05,540
íná éwita idéca yéemìacaté iináwaná cáuláicacani,

25
00:01:05,540 --> 00:01:10,180
yá iyamáacatéwa quéwanáta pucháiba èeri quiríta aléde ìyacatáica ìyaca náapicha.

26
00:01:10,180 --> 00:01:11,380
Néese idénáami,

27
00:01:11,380 --> 00:01:13,580
yáté íimaca yéewáidacalénái iríwa:

28
00:01:13,580 --> 00:01:17,460
“Wàacuéwa Judea yàasu cáli néré àniawa.”

29
00:01:17,460 --> 00:01:19,660
Yá yéewáidacalénái íimaca irí:

30
00:01:19,660 --> 00:01:21,020
“Yéewáidéeri.

31
00:01:21,020 --> 00:01:23,860
Càmitàacá déecuta néese Judío íiwacanánái,

32
00:01:23,860 --> 00:01:25,800
iwàwacaalíté inúaca pía íba iyú.

33
00:01:25,800 --> 00:01:28,940
¿Yáta piwàwacata pìacawa néré àniawa?”

34
00:01:28,940 --> 00:01:30,580
Yá Jesús íimaca:

35
00:01:30,580 --> 00:01:34,860
“Abéeri èeri idènièri doce hora idècuni amaláca.

36
00:01:34,860 --> 00:01:39,260
Yái yèepuníiricawa èeríapi càmita yúuwàa irìacawa,

37
00:01:39,260 --> 00:01:42,340
amalácáiná iicáidaca èeri icamalá iyú.

38
00:01:42,340 --> 00:01:46,440
Quéwa yái yèepuníiricawa táiyápi yúuwèeri irìacawa,

39
00:01:46,440 --> 00:01:48,640
canácáiná irí camalási.”

40
00:01:48,640 --> 00:01:50,780
Iná idécanáami cài íimaca,

41
00:01:50,780 --> 00:01:53,200
yá yèepùa itàaní ipùalé àniawa:

42
00:01:53,200 --> 00:01:55,780
“Yái wàacawéeriná Lázaroca,

43
00:01:55,780 --> 00:01:57,620
càmíirita yéetáwata,

44
00:01:57,620 --> 00:01:58,940
iiméericáita.

45
00:01:58,940 --> 00:02:02,580
Quéwa nùacawa néré nucawàidacaténáni.”

46
00:02:02,580 --> 00:02:05,280
Yá yéewáidacalénái íimaca irí:

47
00:02:05,280 --> 00:02:06,440
“Wáiwacali.

48
00:02:06,440 --> 00:02:07,820
Iná iimácaalícáita,

49
00:02:07,820 --> 00:02:09,460
yá ichùnìapinácawa.”

50
00:02:09,460 --> 00:02:13,960
Quéwa Jesús itàaníca nalí ìwali yái idéenácaté Lázaro yéetácawa.

51
00:02:13,960 --> 00:02:14,900
Càicáaníta,

52
00:02:14,900 --> 00:02:17,940
yá nayúunáidaca itàaníca nalí idàpule ìwali.

53
00:02:17,940 --> 00:02:18,580
Néese,

54
00:02:18,580 --> 00:02:20,980
yá Jesús icàlidaca nalíni amalánama:

55
00:02:20,980 --> 00:02:23,440
“Idéca Lázaro yéetácawa,

56
00:02:23,440 --> 00:02:26,500
quéwa casíimáica núa pìwalíisecué,

57
00:02:26,500 --> 00:02:29,380
canácáináté néré núa néenialí.

58
00:02:29,380 --> 00:02:30,780
Quéwa siùcade,

59
00:02:30,780 --> 00:02:33,720
yácué manuípináca piwàwa nuwéré quiríta.

60
00:02:33,720 --> 00:02:36,220
Iná wàacuéwa néré yàatalé.”

61
00:02:36,220 --> 00:02:38,260
Néese yái Tomás,

62
00:02:38,260 --> 00:02:40,180
íipidenéerica nacái Dídimo,

63
00:02:40,180 --> 00:02:42,300
íimaca yàacawéeyéiná iríwa:

64
00:02:42,300 --> 00:02:46,680
“Wàacuéwa nacái yáapicha néré wéetácaténáwa nacái yáapicha.”

65
00:02:46,680 --> 00:02:49,720
Néese Jesús yàanàacaalíté néré,

66
00:02:49,720 --> 00:02:54,520
yáté Lázaro idéca idènìaca báinúaca èeri nabàlìaca idénáamini càliculìi irìculé.

67
00:02:54,520 --> 00:02:58,420
Yái Betania ìyacàlená ìyaca mawiénita Jerusalén ìyacàlená irí,

68
00:02:58,420 --> 00:03:00,040
máisiba mil metro.

69
00:03:00,040 --> 00:03:03,180
Madécaná judíonái yàanàacaté María yàatalé,

70
00:03:03,180 --> 00:03:04,160
Marta nacái,

71
00:03:04,160 --> 00:03:06,220
nachàiniadacaténá nawàwa,

72
00:03:06,220 --> 00:03:08,740
néenásàirimi yéetácáinátéwa náicha.

73
00:03:08,740 --> 00:03:12,200
Néese Marta yéemìacanáamité nacàlidaca Jesús iináwaná yàacawa nàatalé,

74
00:03:12,200 --> 00:03:15,680
yáté umusúaca uípunitáidacani.

75
00:03:15,680 --> 00:03:18,220
Quéwa María iyamáacatéwa capìi irìcuta.

76
00:03:18,220 --> 00:03:20,440
Yá Marta íimacaté Jesús irí:

77
00:03:20,440 --> 00:03:21,700
“Nuíwacali,

78
00:03:21,700 --> 00:03:24,140
pìyacanáamité wáapicha chátái,

79
00:03:24,140 --> 00:03:26,540
càmitaté nuénásàiri yéetáwata.

80
00:03:26,540 --> 00:03:28,060
Quéwa núalíacawa,

81
00:03:28,060 --> 00:03:29,380
éwita siùcáanide,

82
00:03:29,380 --> 00:03:33,780
macáita yái pisutéerica Dios íicha yàapináca piríni.”

83
00:03:33,780 --> 00:03:36,280
Jesús íimaca ulí:

84
00:03:36,280 --> 00:03:40,220
“Yái péenásàirica yèepuèripiná cáuca àniawa.”

85
00:03:40,220 --> 00:03:42,440
Marta íimaca irí:

86
00:03:42,440 --> 00:03:43,580
“Báisíta.

87
00:03:43,580 --> 00:03:46,300
Núalíaca icáucàapinácawa àniawa,

88
00:03:46,300 --> 00:03:51,540
quéwa nacáucàapinácaalíwa macáita níái yéetéeyéimicawa,

89
00:03:51,540 --> 00:03:53,340
èeri imáalàacaalíwa macáita.”

90
00:03:53,340 --> 00:03:55,560
Jesús íimaca ulí:

91
00:03:55,560 --> 00:03:59,640
“Núacata yái imichàidéerica níái yéetéeyéimicawa,

92
00:03:59,640 --> 00:04:01,660
yèerica nacái nacáuca.

93
00:04:01,660 --> 00:04:03,820
Yái yeebáidéerica nùwali,

94
00:04:03,820 --> 00:04:05,420
éwita yéetácawa,

95
00:04:05,420 --> 00:04:07,360
ìyapináca càiripináta.

96
00:04:07,360 --> 00:04:10,020
Iná macáita níái cáuyéica siùcade,

97
00:04:10,020 --> 00:04:11,740
yeebáidéeyéica nùwali,

98
00:04:11,740 --> 00:04:13,500
càmita néetápináwa,

99
00:04:13,500 --> 00:04:15,580
nàyapináca càiripináta.

100
00:04:15,580 --> 00:04:18,300
¿Peebáida yái núuméerica pirí ìwali?”

101
00:04:18,300 --> 00:04:20,360
Yá úumacaté irí:

102
00:04:20,360 --> 00:04:21,860
“Báisíta,

103
00:04:21,860 --> 00:04:22,540
Nuíwacali.

104
00:04:22,540 --> 00:04:25,800
Idéca nuebáidaca píacata Cristo,

105
00:04:25,800 --> 00:04:27,320
Dios Iirica,

106
00:04:27,320 --> 00:04:31,160
yái yàanèeripinácaté irìculé èeriquéi.”

107
00:04:31,160 --> 00:04:33,940
Iná idécanáamité càica Marta íimaca,

108
00:04:33,940 --> 00:04:37,920
yáté ùaca umáidaca uénásàatúa María ibàacanéeri iyú,

109
00:04:37,920 --> 00:04:39,480
úumacaté ulí:

110
00:04:39,480 --> 00:04:41,620
“Yái yéewáidéerica wía,

111
00:04:41,620 --> 00:04:43,540
idéca yàanàaca chái,

112
00:04:43,540 --> 00:04:46,180
íná ichùulìa numáidaca pía.”

113
00:04:46,180 --> 00:04:48,580
Iná uémìaca nacáita utàacái,

114
00:04:48,580 --> 00:04:50,180
yáta umichàacawa ráunamáita,

115
00:04:50,180 --> 00:04:51,760
yáté ùacawa yàatalé.

116
00:04:51,760 --> 00:04:55,440
Quéwa càmitaté Jesús idéca iwàlùacawa yàcalé irìculé,

117
00:04:55,440 --> 00:04:56,960
chátàacá ibàlùawa,

118
00:04:56,960 --> 00:04:59,060
Marta íipunitáidatáicani.

119
00:04:59,060 --> 00:05:01,980
Níái judíonái ìyéeyéica úapicha capìi irìcu,

120
00:05:01,980 --> 00:05:03,340
ichàiniadéeyéica uwàwa,

121
00:05:03,340 --> 00:05:06,140
naicácanáami María imichàacawa ráunamáita,

122
00:05:06,140 --> 00:05:07,460
yá nacái umusúacawa,

123
00:05:07,460 --> 00:05:08,860
yá nàacatéwa úami,

124
00:05:08,860 --> 00:05:10,180
yá náimacaté:

125
00:05:10,180 --> 00:05:13,740
“Uaca uícháaca cáminá càliculìi nérépiná.”

126
00:05:13,740 --> 00:05:17,660
Néese María yàanàacanáami aléde Jesús ìyacataléca,

127
00:05:17,660 --> 00:05:18,420
uicácaalíni,

128
00:05:18,420 --> 00:05:21,300
yá ubàlùacawa ùuluì ipùata iyúwa mawiénita yàabàli irí,

129
00:05:21,300 --> 00:05:22,820
yá úumaca irí:

130
00:05:22,820 --> 00:05:23,780
“Nuíwacali,

131
00:05:23,780 --> 00:05:26,140
pìyacaalíté wáapicha chátái,

132
00:05:26,140 --> 00:05:29,780
yáté càmita nuénásàiri yéetáwata.”

133
00:05:29,780 --> 00:05:31,500
Yá María íicháaca.

134
00:05:31,500 --> 00:05:34,060
Iná Jesús iicácáiná uícháaníca,

135
00:05:34,060 --> 00:05:36,820
nía nacái judíonái yàacawéeridéeyéica úa,

136
00:05:36,820 --> 00:05:38,740
yá inúacaté iwàwa báawanama,

137
00:05:38,740 --> 00:05:40,640
catúulécanácaté iicáca nía.

138
00:05:40,640 --> 00:05:41,740
Yá íimaca nalí:

139
00:05:41,740 --> 00:05:44,500
“¿Alénácué pibàlìani?”

140
00:05:44,500 --> 00:05:46,600
Yá náimacaté irí:

141
00:05:46,600 --> 00:05:48,180
“Wáiwacali,

142
00:05:48,180 --> 00:05:48,940
aléi,

143
00:05:48,940 --> 00:05:52,080
aquialé pìa piicáca néréni.”

144
00:05:52,080 --> 00:05:54,440
Yá Jesús íicháacaté.

145
00:05:54,440 --> 00:05:57,100
Yá judíonái íimacaté iríwáacawa:

146
00:05:57,100 --> 00:05:58,500
“¡Piicácuéca,

147
00:05:58,500 --> 00:06:00,900
cáininásíwataté cáminá iicácani!”

148
00:06:00,900 --> 00:06:03,820
Yá abénaméeyéi néená íimaca:

149
00:06:03,820 --> 00:06:08,540
“Yái Jesús yáalimácaté catuíca imànica abéeri matuírimi.

150
00:06:08,540 --> 00:06:14,080
Càmíináté yáalimáca imànica wawàsita ipíchanáté Lázaro yéetácawata.”

151
00:06:14,080 --> 00:06:16,880
Yá yèepùacaté achúmaca Jesús iwàwa.

152
00:06:16,880 --> 00:06:18,840
Yá yàacatéwa càliculìi néré,

153
00:06:18,840 --> 00:06:21,320
abéeri utàwi nabàlièri inùma íba iyú.

154
00:06:21,320 --> 00:06:23,520
Yá Jesús ichùulìacaté nía:

155
00:06:23,520 --> 00:06:26,240
“¡Peedácué néese yái íbaca!”

156
00:06:26,240 --> 00:06:28,500
Yá Marta yeebáca isàna,

157
00:06:28,500 --> 00:06:30,820
yéenásàatúaca yái yéetéerimicawa,

158
00:06:30,820 --> 00:06:32,420
úumacaté irí:

159
00:06:32,420 --> 00:06:34,020
“Núiwacali,

160
00:06:34,020 --> 00:06:35,840
idéca yáasacani,

161
00:06:35,840 --> 00:06:40,480
idécáiná idènìaca báinúaca èeri yéetáca idénáamiwa.”

162
00:06:40,480 --> 00:06:43,000
Yá Jesús íimacaté ulí:

163
00:06:43,000 --> 00:06:45,040
“Idéca núumaca pirí,

164
00:06:45,040 --> 00:06:46,660
peebáidacaalí nùwali,

165
00:06:46,660 --> 00:06:49,940
yásí piicápináca Dios íiwitáise ichàini.”

166
00:06:49,940 --> 00:06:50,860
Néese,

167
00:06:50,860 --> 00:06:54,140
yá needácaté néese yái íba càliculìi inùma ibàlìanáca,

168
00:06:54,140 --> 00:06:56,640
nalìadacataléca yái yéetéerimicawa.

169
00:06:56,640 --> 00:06:58,700
Yá Jesús iicáidaca chènuniré,

170
00:06:58,700 --> 00:06:59,960
yá íimaca:

171
00:06:59,960 --> 00:07:01,260
“Núaniri,

172
00:07:01,260 --> 00:07:02,800
nùa pirí cayábéeri,

173
00:07:02,800 --> 00:07:05,580
péemìacáiná nulí iyúwa nusutáaná píicha.

174
00:07:05,580 --> 00:07:08,440
Núalíaca péemìaca nulí mayamáacata.

175
00:07:08,440 --> 00:07:14,760
Quéwa yéewa cài núumaca pirí nàwalíise níái manùbéeyéi wenàiwica ibàluèyéicawa nutéesebàa,

176
00:07:14,760 --> 00:07:19,200
yéewacaténá neebáidaca píacata yái ibànuèrica núa aléi.”

177
00:07:19,200 --> 00:07:21,240
Iná idécanáami cài íimaca,

178
00:07:21,240 --> 00:07:23,000
yá imáidaca cachàini:

179
00:07:23,000 --> 00:07:24,400
“¡Lázaro,

180
00:07:24,400 --> 00:07:26,060
pimusúawa síisàara!”

181
00:07:26,060 --> 00:07:29,280
Yá imusúacawa néese yái yéetéerimicatéwa,

182
00:07:29,280 --> 00:07:30,580
icáapi idacuèriwa,

183
00:07:30,580 --> 00:07:32,760
yàabàli nacái wáluma cáaléeri iyú,

184
00:07:32,760 --> 00:07:35,440
inànìi yèepuèriwa nacái cáucuíri wáluma iyú.

185
00:07:35,440 --> 00:07:37,280
Yá Jesús íimaca nalí:

186
00:07:37,280 --> 00:07:40,180
“Piwasàacué ìwalíise yá wálumaca.

187
00:07:40,180 --> 00:07:40,700
Néese,

188
00:07:40,700 --> 00:07:42,840
yácué pimàacaca ìipìnaca.”

189
00:07:42,840 --> 00:07:47,060
Néese madécaná judíonái yàanèeyéicaté yàacawéeridaca María,

190
00:07:47,060 --> 00:07:51,160
neebáidacaté Jesús ìwali idécanáamité naicáca yái imàníirica.

191
00:07:51,160 --> 00:07:53,220
Quéwa abénaméeyéi judíonái yéená,

192
00:07:53,220 --> 00:07:58,760
yáté nàacawa fariseonái yàatalé nacàlidacaténá nalí ìwali yái Jesús imàníirica.

193
00:07:58,760 --> 00:08:00,100
Néese,

194
00:08:00,100 --> 00:08:03,740
yáté sacerdotenái íiwacanánái ìwacáidacawa fariseonái yáapicha,

195
00:08:03,740 --> 00:08:06,220
natàanícaténá náapichawáacawa Jesús ìwali,

196
00:08:06,220 --> 00:08:07,460
yá náimaca:

197
00:08:07,460 --> 00:08:10,500
“¿Càinápiná wawàsiquéi iwàwacutácué wamànica?

198
00:08:10,500 --> 00:08:15,980
Yácáiná asìaliquéi imàníirica madécaná wawàsi yái càmíirica wenàiwica idé imànica.

199
00:08:15,980 --> 00:08:18,860
Báisíta wamàacacaalí imànica mamáalàacata wawàsi,

200
00:08:18,860 --> 00:08:21,220
yá neebáidapináca ìwali macáita.

201
00:08:21,220 --> 00:08:21,820
Néese,

202
00:08:21,820 --> 00:08:25,500
yá romanonái yàanàapináca imáalàidaca yái wàasu Dios icapèeca,

203
00:08:25,500 --> 00:08:27,220
madécaná wéená nacái,

204
00:08:27,220 --> 00:08:29,500
wía judíonáica.”

205
00:08:29,500 --> 00:08:30,900
Néese yái Caifás,

206
00:08:30,900 --> 00:08:32,940
abéeri néená níái sacerdotenái,

207
00:08:32,940 --> 00:08:34,660
náiwitápucaté nacái néenialí,

208
00:08:34,660 --> 00:08:36,020
yáté camuícani,

209
00:08:36,020 --> 00:08:37,420
íimacaté nalí:

210
00:08:37,420 --> 00:08:40,540
“Píacué càmíiyéita yáalía íináidacawa,

211
00:08:40,540 --> 00:08:44,420
cayábacata abéeri asìalicata yéetácawa wenàiwica íichawaliná,

212
00:08:44,420 --> 00:08:47,020
ipíchaná nacái namáalàidaca wía macáita,

213
00:08:47,020 --> 00:08:48,380
wía judíonáica.”

214
00:08:48,380 --> 00:08:52,140
Càmitaté Caifás icàlida yàasu wawàsitawa yái tàacáisica,

215
00:08:52,140 --> 00:08:54,780
quéwa yácáináté sacerdotenái íiwitápu,

216
00:08:54,780 --> 00:08:56,480
néenialí yá camuícani,

217
00:08:56,480 --> 00:09:02,660
ínáté yéewa Dios imàacaca icàlidacaté ìwali yái Jesús yéetáanápinácatéwa judíonái íichawaliná.

218
00:09:02,660 --> 00:09:05,520
Quéwa càmíirita abéeri judíonái ìwalinácata,

219
00:09:05,520 --> 00:09:11,380
ìwacáidacaténáta nacái náapicha abécatáipináta níái Dios yéenibenái ìyéeyéica áibanái cálibàa.

220
00:09:11,380 --> 00:09:12,860
Iná néenialí èerité,

221
00:09:12,860 --> 00:09:17,540
yáté abédanamaca nawàwa níái judíonái íiwacanánáica nanúacaténáté Jesús.

222
00:09:17,540 --> 00:09:18,780
Iná ìwalíise,

223
00:09:18,780 --> 00:09:22,100
yá Jesús yèepunícatéwa ibàacanéeri iyú judíonái yèewibàa.

224
00:09:22,100 --> 00:09:24,820
Yá nacái imusúacatéwa Judea yàasu cáli íicha.

225
00:09:24,820 --> 00:09:27,420
Yá yàacatéwa mawiénita máisawaliri irí,

226
00:09:27,420 --> 00:09:30,420
abéeri yàcalé néré íipidenéerica Efraín.

227
00:09:30,420 --> 00:09:33,400
Yá nérécaté iyamáawa yéewáidacalénái yáapichawa.

228
00:09:33,400 --> 00:09:38,280
Yáté nacái mawiénica yàacawa yái judíonái ìwacáidacatáicawa Pascua yàasu èeri.

229
00:09:38,280 --> 00:09:44,180
Yá madécaná wenàiwica íiríatéwa ìyacàlenái irìcuísewa Jerusalén ìyacàlená nérépiná,

230
00:09:44,180 --> 00:09:49,820
idécaténá masacàaca namànica náiwitáisewa Dios ipíchalé Pascua ipícha.

231
00:09:49,820 --> 00:09:52,980
Yá wenàiwica yèepunícaté icutáidaca Jesús.

232
00:09:52,980 --> 00:09:55,700
Iná idécaalíté nàanàacani Dios icapèe irìculé,

233
00:09:55,700 --> 00:09:57,740
yáté náimaca nalíwáacawa:

234
00:09:57,740 --> 00:09:59,420
“¿Càinácué píimaca?

235
00:09:59,420 --> 00:10:02,460
¿Càmitasica yàanàapiná chái wàwacáidatáicawa?”

236
00:10:02,460 --> 00:10:04,820
Níái sacerdote íiwacanánáica,

237
00:10:04,820 --> 00:10:06,260
fariseonái yáapicha,

238
00:10:06,260 --> 00:10:09,060
nadécaté nachùulìaca wenàiwicanái icàlidaca nalíni,

239
00:10:09,060 --> 00:10:13,700
alénácaalí naicá Jesús náibàacaténáni.

