﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:13,740
Aɨ norema eperãarã lago kꞌĩraikꞌa eere pꞌanadapꞌedaarãpa kꞌawaajida Jesús kꞌõpꞌãyoorã wãdapꞌedaa barco mama badade.

2
00:00:13,740 --> 00:00:17,300
Ichiaba kꞌawaajida Jesús ãra ome wã–e pada.

3
00:00:17,300 --> 00:00:19,740
Mãga nɨde barco pachejida Tiberias pꞌuurudeepa,

4
00:00:19,740 --> 00:00:24,360
Jesupa Akꞌõremaa gracias jarapꞌeda,

5
00:00:24,360 --> 00:00:27,520
eperãarãpa pan kꞌodapꞌedaa kꞌaitꞌa.

6
00:00:27,520 --> 00:00:32,280
Mãgá eperãarãpa Jesús chi kꞌõpꞌãyoorã ome mama unuda–e pakꞌãri,

7
00:00:32,280 --> 00:00:34,760
ma barcode bataudapꞌeda,

8
00:00:34,760 --> 00:00:38,660
Capernaum pꞌuurudee wãjida iru jɨrɨde.

9
00:00:38,660 --> 00:00:43,140
Ma eperãarã lago kꞌĩraikꞌa eere panadakꞌãri,

10
00:00:43,140 --> 00:00:46,020
Jesús ununajida mãikꞌaapa iidijida:

11
00:00:46,020 --> 00:00:48,060
—Tachi Jarateepari,

12
00:00:48,060 --> 00:00:49,540
¿sãaweda pachejima?

13
00:00:49,540 --> 00:00:50,060
ajida.

14
00:00:50,060 --> 00:00:52,140
Jesupa mãgaji:

15
00:00:52,140 --> 00:00:54,420
—Mɨa wãarata jararu.

16
00:00:54,420 --> 00:00:56,460
Parãpa mɨ jɨrɨ nidada aji,

17
00:00:56,460 --> 00:00:59,340
mɨa parã bi jãwaa netawada perã,

18
00:00:59,340 --> 00:01:06,100
jɨrɨdai kꞌãyaara kꞌawaadaitꞌee mɨa ne–inaa pi–ia oopari eperãarãpa pꞌoyaa oodakꞌaa ãchi juadoopa.

19
00:01:06,100 --> 00:01:08,220
Mimianáatɨ chikꞌo kꞌodaitꞌee aupai,

20
00:01:08,220 --> 00:01:12,980
mãgee chikꞌo jõpari perã.

21
00:01:12,980 --> 00:01:14,700
Ma kꞌãyaara mimíatɨ kꞌawaadamerã mɨ,

22
00:01:14,700 --> 00:01:16,740
chi ne–inaa jõkꞌaa.

23
00:01:16,740 --> 00:01:17,100
Mɨ,

24
00:01:17,100 --> 00:01:22,880
chi Eperã Akꞌõre Truadepema kꞌaurepata parã ichita pꞌanapataadai Tachi Akꞌõre ome.

25
00:01:22,880 --> 00:01:26,860
Irua akꞌɨpi bɨ mɨ pia akꞌɨ bapari,

26
00:01:26,860 --> 00:01:31,620
iru juapa mɨa ookꞌãri ne–inaa eperãarãpa pꞌoyaa oodakꞌaa ãchi juadoopa.

27
00:01:31,620 --> 00:01:36,060
Mãpai arii pꞌanadapꞌedaarãpa Jesumaa iidijida:

28
00:01:36,060 --> 00:01:37,660
—¿Kꞌãata oodayama ajida,

29
00:01:37,660 --> 00:01:41,040
Tachi Akꞌõrepa tai pia akꞌɨpariimerã?

30
00:01:41,040 --> 00:01:43,340
Jesupa pꞌanauji:

31
00:01:43,340 --> 00:01:45,380
—Tachi Akꞌõrepa kꞌinia bɨda aji,

32
00:01:45,380 --> 00:01:48,300
ijãadamerã eperã irua na eujãdee pëidade.

33
00:01:48,300 --> 00:01:50,300
Mãpai iidijida:

34
00:01:50,300 --> 00:01:52,860
—¿Kꞌãata pɨa ooitꞌeema ajida,

35
00:01:52,860 --> 00:01:55,140
taipa ijãadamerã pɨ Tachi Akꞌõrepa pëida?

36
00:01:55,140 --> 00:01:58,220
¿Kꞌãata pɨa taimaa akꞌɨpiitꞌeema?

37
00:01:58,220 --> 00:02:05,300
Eujã pania wẽe bɨde tachi chonaarãpa ɨtꞌaripema chikꞌo maná,

38
00:02:05,300 --> 00:02:05,780
kꞌojidada ajida,

39
00:02:05,780 --> 00:02:08,540
Tachi Akꞌõre Ũraa pꞌãdade jara bɨkꞌa:

40
00:02:08,540 --> 00:02:08,540
‘Tachi Akꞌõrepa ãramaa ɨtꞌaripema chikꞌo teeji nekꞌodamerã.’

41
00:02:08,540 --> 00:02:11,340
Jesupa pꞌanauji:

42
00:02:11,340 --> 00:02:13,660
—Mɨa wãarata jararu.

43
00:02:13,660 --> 00:02:16,300
Moisepa parãmaa mãgɨ́ chikꞌo tee–e paji.

44
00:02:16,300 --> 00:02:20,020
Mɨ Akꞌõre ɨtꞌaripemapata chikꞌo jõmaweda teepari.

45
00:02:20,020 --> 00:02:23,020
Mãgɨ́ chikꞌo chi pipɨara bɨ–e paji.

46
00:02:23,020 --> 00:02:30,900
Chi pipɨara bɨta ɨtꞌariipa cheji na pꞌekꞌau eujãdepemaarã chokꞌai pꞌanapiitꞌee ichita pꞌanapataadamerã.

47
00:02:30,900 --> 00:02:32,940
Ãchia mãgajida:

48
00:02:32,940 --> 00:02:35,740
—Tai–itꞌee mãgɨ́ chikꞌota teeparíiji.

49
00:02:35,740 --> 00:02:37,100
Mãpai Jesupa mãgaji:

50
00:02:37,100 --> 00:02:39,860
—Mɨda aji,

51
00:02:39,860 --> 00:02:43,020
chi chikꞌo eperãarã ichita chokꞌai pꞌanapipari.

52
00:02:43,020 --> 00:02:49,300
Eperã ewaa nekꞌoda jarrapisia–e bɨkꞌa mãikꞌaapa chi ewaa ne–inaa toda opisia–e bɨkꞌa,

53
00:02:49,300 --> 00:02:52,420
mãga pɨkꞌa eperã mɨde ijãa bɨ o–ĩa bapariitꞌee.

54
00:02:52,420 --> 00:02:55,380
Mamĩda mɨa parãmaa etꞌewa jaradakꞌa,

55
00:02:55,380 --> 00:02:57,380
parãpa mɨde ijãada–e pꞌanɨ,

56
00:02:57,380 --> 00:02:59,700
mɨ unupata mĩda.

57
00:02:59,700 --> 00:03:04,380
Jõmaweda eperãarã mɨ Akꞌõrepa mɨ jua ekꞌari bɨda mɨmaa chedaitꞌee.

58
00:03:04,380 --> 00:03:08,340
Chi cherutaarãmaa mɨa kꞌinia–eda a–e paitꞌee.

59
00:03:08,340 --> 00:03:10,540
Mɨ ɨtꞌariipa che–e paji ooitꞌee mɨchia oo kꞌiniata.

60
00:03:10,540 --> 00:03:16,040
Ma kꞌãyaara cheji ooitꞌee mɨ Akꞌõrepa kꞌinia bɨkꞌa.

61
00:03:16,040 --> 00:03:18,340
Ma–itꞌee mɨ pëiji;

62
00:03:18,340 --> 00:03:23,460
jõmaweda mɨ jua ekꞌari bɨdaarã akꞌɨ bamerã apida atuanaamerã.

63
00:03:23,460 --> 00:03:27,980
Mãgá Akꞌõre ewari waibɨa ewate ãra chokꞌai pꞌirabaidaitꞌee.

64
00:03:27,980 --> 00:03:36,420
Mɨ Akꞌõrepa kꞌinia bɨ jõmaweda ichi Warra kꞌawa pꞌanɨɨrã mãikꞌaapa irude ijãa pꞌanɨɨrã ɨtꞌaa wãdamerã.

65
00:03:36,420 --> 00:03:41,060
Akꞌõre ewari waibɨa ewate mɨata mãgɨɨrã pꞌirabaipiitꞌee.

66
00:03:41,060 --> 00:03:48,960
Mãpai judiorã poro waibɨarãpa Jesús ãpɨte pedee kꞌachia pedee pꞌaneejida irua jarada perã:

67
00:03:48,960 --> 00:03:50,160
“Mɨda aji,

68
00:03:50,160 --> 00:03:52,240
chi chikꞌo ɨtꞌariipa cheda”.

69
00:03:52,240 --> 00:03:54,100
Maperã mãgajida:

70
00:03:54,100 --> 00:03:55,940
—¿Nãgɨ–ekꞌã Jesús,

71
00:03:55,940 --> 00:03:57,420
José warra?

72
00:03:57,420 --> 00:03:58,220
Taipa kꞌawa pꞌanɨda ajida,

73
00:03:58,220 --> 00:04:00,580
chi akꞌõre mãikꞌaapa chi nawe.

74
00:04:00,580 --> 00:04:02,780
¿Sãgapɨ ɨtꞌariipa chejida a bɨma?

75
00:04:02,780 --> 00:04:03,260
ajida.

76
00:04:03,260 --> 00:04:04,860
Mãpai Jesupa mãgaji:

77
00:04:04,860 --> 00:04:07,580
—¡Pedee kꞌachia pedee amáatɨ!

78
00:04:07,580 --> 00:04:09,780
Mɨ Akꞌõrepa mɨ pëiji.

79
00:04:09,780 --> 00:04:12,340
Eperã apida mɨmaa pꞌoyaa cheda–eda aji,

80
00:04:12,340 --> 00:04:13,260
irua anee–emãi.

81
00:04:13,260 --> 00:04:19,420
Akꞌõre ewari waibɨa ewate irua aneeda eperãarã mɨa pꞌirabai ataitꞌeeda aji.

82
00:04:19,420 --> 00:04:22,420
Akꞌõre pedee jarapataarãpa pꞌãdapꞌedaade jara bɨ:

83
00:04:22,420 --> 00:04:27,420
‘Tachi Akꞌõrepa eperãarãmaa ichi ũraa jarateeitꞌee.’

84
00:04:27,420 --> 00:04:33,500
Mapa jõmaarãpa iru ũraa ũri pꞌanɨ mãikꞌaapa kꞌawaa wãda mɨmaa chedaitꞌee.

85
00:04:33,500 --> 00:04:35,140
ʼMɨa mãga jarakꞌãri,

86
00:04:35,140 --> 00:04:38,980
jara kꞌinia–e bɨ eperãarãpa Tachi Akꞌõre unupata.

87
00:04:38,980 --> 00:04:42,340
Eperã apidaapa Tachi Akꞌõre unuda–e pꞌanɨ.

88
00:04:42,340 --> 00:04:46,220
Irua ɨtꞌariipa pëidapapaita iru unupari.

89
00:04:46,220 --> 00:04:48,380
Mɨa wãarata jararu.

90
00:04:48,380 --> 00:04:51,340
Eperãpa mɨde ijãa bɨ ɨtꞌaa wãitꞌee.

91
00:04:51,340 --> 00:04:53,020
Mɨda aji,

92
00:04:53,020 --> 00:04:56,060
chi chikꞌo eperãarã ichita chokꞌai pꞌanapipari.

93
00:04:56,060 --> 00:05:00,180
Parã chonaarã eujã pania wẽe bɨde wãyaadakꞌãri,

94
00:05:00,180 --> 00:05:01,180
maná kꞌojidada aji.

95
00:05:01,180 --> 00:05:05,860
Mamĩda ma chikꞌopa ãra ichita chokꞌai pꞌanapi–e paji,

96
00:05:05,860 --> 00:05:08,700
aɨ tꞌẽepai ãchi piudapꞌedaa perã.

97
00:05:08,700 --> 00:05:09,740
Mɨa “chikꞌo” akꞌãri,

98
00:05:09,740 --> 00:05:12,460
jara kꞌinia bɨ chikꞌo ɨtꞌariipa cheda.

99
00:05:12,460 --> 00:05:14,660
Eperãpa mãgɨ́ chikꞌo kꞌoru pɨrã,

100
00:05:14,660 --> 00:05:15,260
atua–e.

101
00:05:15,260 --> 00:05:15,820
Mɨda aji,

102
00:05:15,820 --> 00:05:19,380
ma chikꞌo ɨtꞌariipa cheda eperãarã chokꞌai pꞌanapiitꞌee.

103
00:05:19,380 --> 00:05:24,940
Chi nãgɨ́ chikꞌo kꞌo bɨpa ichita chokꞌai bapariitꞌee.

104
00:05:24,940 --> 00:05:25,860
Nãgɨ́ chikꞌo mɨ kꞌapꞌɨa,

105
00:05:25,860 --> 00:05:27,340
mɨa teeitꞌeeda aji,

106
00:05:27,340 --> 00:05:28,820
piumerã jõmaarã pari,

107
00:05:28,820 --> 00:05:31,660
ichita chokꞌai pꞌanapataadamerã.

108
00:05:31,660 --> 00:05:33,580
Mãga ũridakꞌãri,

109
00:05:33,580 --> 00:05:35,900
judiorã aupedee para beeji:

110
00:05:35,900 --> 00:05:38,260
—¿Sãga na eperãpa tachimaa ichi kꞌapꞌɨa kꞌopiitꞌeema?

111
00:05:38,260 --> 00:05:39,300
ajida.

112
00:05:39,300 --> 00:05:41,660
Mãpai Jesupa mãgaji:

113
00:05:41,660 --> 00:05:43,580
—Mɨa wãarata jararu.

114
00:05:43,580 --> 00:05:49,500
Parãpa Eperã Akꞌõre Truadepema kꞌapꞌɨa kꞌoda–e pɨrã mãikꞌaapa iru waa toda–e pɨrã,

115
00:05:49,500 --> 00:05:50,880
ɨtꞌaa wãda–e pai.

116
00:05:50,880 --> 00:05:57,360
Chi mɨ kꞌapꞌɨa kꞌo bɨpa mãikꞌaapa mɨ waa to bɨpa Akꞌõre eujãde banaitꞌee.

117
00:05:57,360 --> 00:06:01,540
Akꞌõre ewari waibɨa ewate mɨata iru chokꞌai pꞌirabai ataitꞌee.

118
00:06:01,540 --> 00:06:05,140
Mapa mɨ kꞌapꞌɨata chi chikꞌo pipɨara bɨda aji.

119
00:06:05,140 --> 00:06:09,060
Ichiaba mɨ waata chi ba pipɨara bɨda aji.

120
00:06:09,060 --> 00:06:10,760
Chi mɨ kꞌapꞌɨa kꞌo bɨpa,

121
00:06:10,760 --> 00:06:15,180
ichiaba mɨ waa to bɨpa mɨ ome araa bapariitꞌeeda aji.

122
00:06:15,180 --> 00:06:20,000
Mɨ Akꞌõre ichita chokꞌai bapari;

123
00:06:20,000 --> 00:06:20,780
mɨ jida aukꞌa.

124
00:06:20,780 --> 00:06:22,980
Irua mɨ pëiji mɨ kꞌapꞌɨa kꞌopataarã ichita chokꞌai pꞌanapimerã.

125
00:06:22,980 --> 00:06:24,660
Mɨa jara bɨda aji,

126
00:06:24,660 --> 00:06:28,580
chikꞌo ɨtꞌariipa chedade.

127
00:06:28,580 --> 00:06:31,900
Nãgɨ́ chikꞌo parã chonaarãpa maná kꞌodapꞌedaakꞌa bɨ–e.

128
00:06:31,900 --> 00:06:32,820
Ãrapa maná kꞌojida.

129
00:06:32,820 --> 00:06:35,700
Mamĩda ma chikꞌopa ãra ichita chokꞌai pꞌanapi–e paji,

130
00:06:35,700 --> 00:06:38,180
aɨ tꞌẽepai piudapꞌedaa perã.

131
00:06:38,180 --> 00:06:43,220
Jõdee chi nãgɨ́ chikꞌo kꞌo bɨpa ichita chokꞌai bapariitꞌee.

132
00:06:43,220 --> 00:06:52,420
Jesupa ma jõma jara aupada jarateeji Tachi Akꞌõre Ũraa jarateepata tede Capernaum pꞌuurude.

133
00:06:52,420 --> 00:06:55,260
Jesupa jarateemaa bɨ ũridakꞌãri,

134
00:06:55,260 --> 00:06:57,540
iru ome nipapataarãpa mãgajida:

135
00:06:57,540 --> 00:06:59,780
—Pɨa jara bɨ pꞌoyaa kꞌawada–eda ajida.

136
00:06:59,780 --> 00:07:01,180
¿Kꞌaipa ijãayama?

137
00:07:01,180 --> 00:07:02,020
ajida.

138
00:07:02,020 --> 00:07:06,060
Jesupa kꞌawa bada perã ichi ãpɨte mãgá pedeemaa pꞌanɨ,

139
00:07:06,060 --> 00:07:07,100
iidiji:

140
00:07:07,100 --> 00:07:09,780
—¿Na pedee parãpa kꞌachia ũri pꞌanɨkꞌã?

141
00:07:09,780 --> 00:07:10,520
aji.

142
00:07:10,520 --> 00:07:12,700
Mãgara audupɨara ijãada–e pai,

143
00:07:12,700 --> 00:07:18,540
parãpa Eperã Akꞌõre Truadepema unuruta pɨrã ɨtꞌaa wãru ichi badamaa.

144
00:07:18,540 --> 00:07:21,780
Tachi Akꞌõre Jaurepa eperãarã ichita chokꞌai pꞌanapipari.

145
00:07:21,780 --> 00:07:25,860
Tachi kꞌĩradoopa apida ichita chokꞌai pꞌanada–e pai.

146
00:07:25,860 --> 00:07:30,340
Mɨa jaradakꞌa parãpa mɨ kꞌapꞌɨa kꞌoruta pɨrã,

147
00:07:30,340 --> 00:07:32,100
pia jaraitꞌeera,

148
00:07:32,100 --> 00:07:34,100
mɨde wãara ijãaruta pɨrã,

149
00:07:34,100 --> 00:07:38,700
Tachi Akꞌõre Jaure cheitꞌee parã ichita chokꞌai pꞌanapide.

150
00:07:38,700 --> 00:07:42,620
Mamĩda waide parã ũkꞌuru ijãada–e pꞌanɨ.

151
00:07:42,620 --> 00:07:51,700
Jesupa mãga jaraji aɨ naaweda kꞌawa bada perã kꞌairãpa ijãada–e pꞌanɨ mãikꞌaapa kꞌaipa ichi traicionaaitꞌee.

152
00:07:51,700 --> 00:07:53,300
Ichiaba mãgaji:

153
00:07:53,300 --> 00:07:56,900
—Mapa mɨa parãmaa jaraji eperã apida mɨmaa pꞌoyaa cheda–eda aji,

154
00:07:56,900 --> 00:08:00,460
mɨ Akꞌõrepa anee–e pɨrã.

155
00:08:00,460 --> 00:08:06,280
Maadamãiipa chokꞌara Jesús ome nipadapꞌedaarãpa iru atabaibëijida.

156
00:08:06,280 --> 00:08:09,620
Mãpai Jesupa iidiji chi kꞌõpꞌãyoorã docemaa:

157
00:08:09,620 --> 00:08:12,420
—¿Parã jida ichiaba wã kꞌinia pꞌanɨkꞌã?

158
00:08:12,420 --> 00:08:13,020
aji.

159
00:08:13,020 --> 00:08:14,020
Simón Pedropa pꞌanauji:

160
00:08:14,020 --> 00:08:16,860
—Tachi Waibɨa,

161
00:08:16,860 --> 00:08:19,020
pɨkꞌa awaraa wẽ–e.

162
00:08:19,020 --> 00:08:21,820
Pɨ ũraa kꞌaurepa kꞌawa pꞌanɨ ɨtꞌaa wãdaitꞌee.

163
00:08:21,820 --> 00:08:23,380
Taipa pɨde ijãa pꞌanɨda ajida,

164
00:08:23,380 --> 00:08:25,820
mãikꞌaapa kꞌawa pꞌanɨ pɨ chi kꞌachia wẽe bapari,

165
00:08:25,820 --> 00:08:28,980
Tachi Akꞌõrepa pëida.

166
00:08:28,980 --> 00:08:29,540
Jesupa pꞌanauji:

167
00:08:29,540 --> 00:08:34,220
—Mɨa parã doce weda jɨrɨtꞌerajida aji.

168
00:08:34,220 --> 00:08:36,740
Mamĩda parãdepema aba netuara eere bɨda aji.

169
00:08:36,740 --> 00:08:39,540
Jesupa mãga jarakꞌãri,

170
00:08:39,540 --> 00:08:44,020
jara kꞌinia baji Simón Iscariote warra Judapa ichi traicionaaitꞌee,

171
00:08:44,020 --> 00:08:49,020
chi kꞌõpꞌãyoorã docedepema paji mĩda.

