﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:07,160
Herodes wãĩkʉgʉ,

2
00:00:07,160 --> 00:00:12,480
Judea nikũ marã opʉ ããrĩripoe Jesús iri nikũma makã Belẽ́gue deyoayupʉ.

3
00:00:12,480 --> 00:00:14,520
Ĩgʉ̃ deyoadero pʉrʉ,

4
00:00:14,520 --> 00:00:19,680
abe mʉrĩriro gapʉ marã neñukãrẽ õãrõ masĩrĩmasã Jerusalẽ́gue ejañurã.

5
00:00:19,680 --> 00:00:21,440
Irogue eja,

6
00:00:21,440 --> 00:00:23,600
iri makã marãrẽ sẽrẽñañurã:

7
00:00:23,600 --> 00:00:28,000
—Sugʉ majĩgʉ̃ deyoadi judío masaka opʉ ããrĩbu,

8
00:00:28,000 --> 00:00:30,240
¿noógue ããrĩ́rĩ?

9
00:00:30,240 --> 00:00:32,320
Gʉaya nikũgue gʉa ããrĩmakʉ̃,

10
00:00:32,320 --> 00:00:38,880
abe mʉrĩriro gapʉ neñukãmʉ ĩgʉ̃ deyoarire ĩmugʉ̃ boyopʉrorimakʉ̃ ĩãbʉ́.

11
00:00:38,880 --> 00:00:42,120
Irasirirã ĩgʉ̃rẽ bʉremurã aarirã́ iriabʉ,

12
00:00:42,120 --> 00:00:43,560
ãrĩñurã.

13
00:00:43,560 --> 00:00:47,120
Opʉ Herodes ĩgʉ̃sã irasũ ãrãdeare pébokagʉ,

14
00:00:47,120 --> 00:00:48,960
bʉro gũñarikʉyupʉ.

15
00:00:48,960 --> 00:00:52,480
Ããrĩpererã Jerusalén marãde gũñarikʉñurã.

16
00:00:52,480 --> 00:00:56,000
Irasirigʉ Herodes ããrĩpererã paía oparãrẽ,

17
00:00:56,000 --> 00:00:59,680
Moisés doredeare buerimasãdere siiu neeõ,

18
00:00:59,680 --> 00:01:01,480
ĩgʉ̃sãrẽ sẽrẽñayupʉ:

19
00:01:01,480 --> 00:01:02,240
—Cristo,

20
00:01:02,240 --> 00:01:02,960
Marĩpʉ iriubu,

21
00:01:02,960 --> 00:01:05,160
¿noógue deyoabu ããrãyuri?

22
00:01:05,160 --> 00:01:05,800
ãrĩyupʉ.

23
00:01:05,800 --> 00:01:08,040
Ĩgʉ̃ irasũ ãrĩmakʉ̃,

24
00:01:08,040 --> 00:01:09,240
ãsũ ãrĩ yʉjʉñurã:

25
00:01:09,240 --> 00:01:13,080
—Judea nikũma makã Belẽ́gue deyoagʉkumi.

26
00:01:13,080 --> 00:01:17,800
Iripoegue Marĩpʉya kerere weredupuyudi ãsũ ãrĩ gojadi ããrĩmí:

27
00:01:17,800 --> 00:01:21,280
Belén wãĩkʉri makãgue sugʉ Opʉ deyoagʉkumi.

28
00:01:21,280 --> 00:01:25,800
Ĩgʉ̃ Marĩpʉyarã Israel bumarãrẽ korebu ããrĩgʉkumi.

29
00:01:25,800 --> 00:01:31,160
Irasiriro Belén Judea nikũ ããrĩrĩ́ makãrĩ watope ubu ããrĩrĩ́ makã ããrĩkerero,

30
00:01:31,160 --> 00:01:34,120
gaji makãrĩ nemorõ ããrĩrokoa,

31
00:01:34,120 --> 00:01:35,400
ãrĩ gojadi ããrĩmí,

32
00:01:35,400 --> 00:01:37,560
ãrĩ wereñurã Herodere.

33
00:01:37,560 --> 00:01:39,320
Ĩgʉ̃sã irasũ ãrĩmakʉ̃ pégʉ,

34
00:01:39,320 --> 00:01:41,760
Herodes masĩrĩmasãrẽ siiu,

35
00:01:41,760 --> 00:01:44,240
masaka péberogue sẽrẽñayupʉ:

36
00:01:44,240 --> 00:01:47,960
—¿Naásũ ããrĩmakʉ̃ neñukãmʉ deyoari?

37
00:01:47,960 --> 00:01:50,080
ãrĩyupʉ.

38
00:01:50,080 --> 00:01:52,120
“Irinʉgue deyoami”,

39
00:01:52,120 --> 00:01:53,320
ãrĩ yʉjʉmakʉ̃ pégʉ,

40
00:01:53,320 --> 00:01:56,280
ĩgʉ̃sãrẽ Belẽ́gue ãsũ ãrĩ iriuyupʉ:

41
00:01:56,280 --> 00:01:58,080
—Iro marãrẽ:

42
00:01:58,080 --> 00:01:59,560
“¿Noógue ããrĩ́rĩ,

43
00:01:59,560 --> 00:02:01,080
majĩgʉ̃ deyoadi?”

44
00:02:01,080 --> 00:02:02,360
ãrĩ sẽrẽñarã waaka!

45
00:02:02,360 --> 00:02:03,720
Ĩgʉ̃rẽ bokajarã,

46
00:02:03,720 --> 00:02:05,640
õõta goedujarika,

47
00:02:05,640 --> 00:02:07,880
yʉre ĩgʉ̃ ããrĩrṍrẽ weremurã!

48
00:02:07,880 --> 00:02:10,680
Yʉde ĩgʉ̃rẽ bʉremugʉ̃ waadʉakoa,

49
00:02:10,680 --> 00:02:12,360
ãrĩyupʉ ĩgʉ̃sãrẽ.

50
00:02:12,360 --> 00:02:14,120
Ĩgʉ̃ irasũ ãrĩmakʉ̃ pé,

51
00:02:14,120 --> 00:02:15,840
Belẽ́gue waakõãñurã.

52
00:02:15,840 --> 00:02:17,160
Maague waamakʉ̃,

53
00:02:17,160 --> 00:02:17,760
neñukãmʉ,

54
00:02:17,760 --> 00:02:22,840
abe mʉrĩriro gapʉ boyoadi ĩgʉ̃sã dupuyuro waadupuyuyupʉ,

55
00:02:22,840 --> 00:02:26,000
ĩgʉ̃sã waarí maarẽ́ ĩmugʉ̃.

56
00:02:26,000 --> 00:02:28,240
Ĩgʉ̃sã neñukãmʉrẽ ĩãrã,

57
00:02:28,240 --> 00:02:29,800
bʉro ʉsʉyañurã.

58
00:02:29,800 --> 00:02:33,240
Neñukãmʉ ĩgʉ̃sã dupuyuro waa,

59
00:02:33,240 --> 00:02:36,120
majĩgʉ̃ ĩgʉ̃ ããrĩrĩ́ wii weka dujanʉgãjayupʉ.

60
00:02:36,120 --> 00:02:38,040
Irasirirã iri wiigue ñajãrã,

61
00:02:38,040 --> 00:02:39,040
majĩgʉ̃rẽ,

62
00:02:39,040 --> 00:02:43,400
ĩgʉ̃ pago María merã ããrĩgʉ̃́rẽ bokajañurã.

63
00:02:43,400 --> 00:02:44,080
Ĩgʉ̃rẽ ĩã,

64
00:02:44,080 --> 00:02:47,200
ĩgʉ̃ pʉro ñadʉkʉpuri merã ejamejã:

65
00:02:47,200 --> 00:02:48,320
“Õãtarimi”,

66
00:02:48,320 --> 00:02:51,000
ãrĩ bʉremuñurã.

67
00:02:51,000 --> 00:02:53,440
Ĩgʉ̃sã ãĩadea kũmarĩrẽ tũpã:

68
00:02:53,440 --> 00:02:54,560
oro,

69
00:02:54,560 --> 00:02:55,680
incienso,

70
00:02:55,680 --> 00:02:59,800
mirra wãĩkʉri sʉ̃rõrĩ wajaparire ĩgʉ̃rẽ sĩñurã.

71
00:02:59,800 --> 00:03:02,800
Pʉrʉ ĩgʉ̃sã kãrĩripoe Marĩpʉ kẽrõgue wereyupʉ:

72
00:03:02,800 --> 00:03:05,120
—Mʉsãya makãgue goedujáarã,

73
00:03:05,120 --> 00:03:08,280
Herodes pʉro waarí maarẽ́ dujáabirikõãka!

74
00:03:08,280 --> 00:03:09,800
Gaji maa gapʉ dujáaka!

75
00:03:09,800 --> 00:03:11,000
ãrĩ wereyupʉ.

76
00:03:11,000 --> 00:03:12,480
Irasirirã gaji maa gapʉ goedujáañurã.

77
00:03:12,480 --> 00:03:13,920
Masĩrĩmasã goedujáadero pʉrʉ,

78
00:03:13,920 --> 00:03:16,640
Marĩpʉre wereboegʉ Josére kẽrõgue deyoa,

79
00:03:16,640 --> 00:03:18,560
ãsũ ãrĩ wereyupʉ:

80
00:03:18,560 --> 00:03:19,400
—Yobeka!

81
00:03:19,400 --> 00:03:21,240
Majĩgʉ̃rẽ,

82
00:03:21,240 --> 00:03:24,560
ĩgʉ̃ pago merã Egipto nikũgue ãĩduriwãgãka!

83
00:03:24,560 --> 00:03:25,280
Yʉ mʉrẽ:

84
00:03:25,280 --> 00:03:26,280
“Dujarika!”

85
00:03:26,280 --> 00:03:28,360
ãrĩ weremakʉ̃gue dujarika!

86
00:03:28,360 --> 00:03:38,480
Herodes majĩgʉ̃rẽ ãmabu yámi ĩgʉ̃rẽ wẽjẽbu,

87
00:03:38,480 --> 00:03:39,800
ãrĩ wereyupʉ.

88
00:03:39,800 --> 00:03:42,000
Ĩgʉ̃ irasũ ãrĩmakʉ̃ pégʉ,

89
00:03:42,000 --> 00:03:43,000
José yobe,

90
00:03:43,000 --> 00:03:44,600
majĩgʉ̃rẽ ãĩ,

91
00:03:44,600 --> 00:03:47,560
pago merã ñamita Egiptogue waakõãyupʉ.

92
00:03:47,560 --> 00:03:51,040
Herodes okaropã irogue ããrĩñurã.

93
00:03:51,040 --> 00:03:58,960
Irasiriro Marĩpʉya kerere weredupuyudi Marĩpʉ magʉ̃rẽ ĩgʉ̃ ãrĩdeare gojaderosũta waayuro.

94
00:03:58,960 --> 00:04:01,000
Marĩpʉ ãsũ ãrĩdi ããrĩmí:

95
00:04:01,000 --> 00:04:04,880
“Yʉ magʉ̃rẽ Egiptogue ããrĩgʉ̃́rẽ siiubʉ”.

96
00:04:04,880 --> 00:04:07,160
Herodes,

97
00:04:07,160 --> 00:04:10,280
masĩrĩmasã ĩgʉ̃ pʉro goedujáabirimakʉ̃ ĩãgʉ̃,

98
00:04:10,280 --> 00:04:12,200
guatariakõãyupʉ.

99
00:04:12,200 --> 00:04:14,160
Irasirigʉ Belén marãrẽ,

100
00:04:14,160 --> 00:04:18,360
iri makã tʉro ããrĩrã́dere ʉ̃ma pũrãgãrẽ wẽjẽpeokõãdoreyupʉ.

101
00:04:18,360 --> 00:04:22,240
Masĩrĩmasã ãrĩdeare gũñagʉ̃:

102
00:04:22,240 --> 00:04:24,080
“Õõpãta majĩgʉ̃ masãkumi”,

103
00:04:24,080 --> 00:04:26,120
ãrĩ gũñayupʉ.

104
00:04:26,120 --> 00:04:28,080
Irasirigʉ pe bojori oparãrẽ,

105
00:04:28,080 --> 00:04:31,600
pe bojori doka oparãrẽ wẽjẽbéodoreyupʉ.

106
00:04:31,600 --> 00:04:37,520
Ĩgʉ̃ irasiriri Jeremías Marĩpʉya kerere weredupuyudi gojaderosũta waayuro.

107
00:04:37,520 --> 00:04:39,160
Ãsũ ãrĩ gojadi ããrĩmí:

108
00:04:39,160 --> 00:04:44,240
Ramá wãĩkʉrogue bʉro bʉjawereri merã dʉjaritua,

109
00:04:44,240 --> 00:04:45,280
orerãkuma.

110
00:04:45,280 --> 00:04:52,920
Raquel parãmerã ããrĩturiarã Israel bumarã nome ĩgʉ̃sã pũrãrẽ bʉro orerãkuma.

111
00:04:52,920 --> 00:04:56,360
Ĩgʉ̃sã pũrãrẽ wẽjẽmakʉ̃ ĩãrã,

112
00:04:56,360 --> 00:04:57,920
bʉjawereduúbirimakʉ̃,

113
00:04:57,920 --> 00:05:02,360
gajerã ĩgʉ̃sãrẽ gũñaturamakʉ̃ irimasĩbirikuma,

114
00:05:02,360 --> 00:05:04,960
ãrĩ gojadi ããrĩmí.

115
00:05:04,960 --> 00:05:06,440
Herodes boadero pʉrʉ,

116
00:05:06,440 --> 00:05:11,360
Marĩpʉre wereboegʉ Josére Egiptogue ããrĩgʉ̃́rẽ kẽrõgue deyoa,

117
00:05:11,360 --> 00:05:13,080
ãsũ ãrĩyupʉ doja:

118
00:05:13,080 --> 00:05:16,360
—Majĩgʉ̃rẽ wẽjẽdʉanerã boapereakõãma.

119
00:05:16,360 --> 00:05:17,640
Irasirigʉ majĩgʉ̃rẽ,

120
00:05:17,640 --> 00:05:22,360
pago merã Israel bumarãya nikũgue ãĩ dujáaka doja!

121
00:05:22,360 --> 00:05:23,360
ãrĩyupʉ.

122
00:05:23,360 --> 00:05:25,120
Ĩgʉ̃ irasũ ãrĩmakʉ̃ pégʉ,

123
00:05:25,120 --> 00:05:26,200
José yobe,

124
00:05:26,200 --> 00:05:26,920
majĩgʉ̃rẽ,

125
00:05:26,920 --> 00:05:31,640
pago merãta Israel bumarãya nikũgue ãĩãkõãyupʉ.

126
00:05:31,640 --> 00:05:33,800
José gapʉ Judea nikũgue ejagʉ,

127
00:05:33,800 --> 00:05:40,120
Herodes magʉ̃ Arquelao wãĩkʉgʉ ĩgʉ̃ pagʉ dagʉre gorawayudi ããrĩ́mi,

128
00:05:40,120 --> 00:05:41,440
ãrĩrĩ kerere pégʉ,

129
00:05:41,440 --> 00:05:42,360
güiyupʉ.

130
00:05:42,360 --> 00:05:44,000
Irasirigʉ,

131
00:05:44,000 --> 00:05:48,240
kẽrõgue Marĩpʉ ĩgʉ̃rẽ werederosũta Judea nikũrẽ taria,

132
00:05:48,240 --> 00:05:50,160
Galilea nikũgue waakõãyupʉ.

133
00:05:50,160 --> 00:05:54,120
Iri nikũguere Nazaret wãĩkʉri makãgue eja,

134
00:05:54,120 --> 00:05:55,080
ããrĩyupʉ.

135
00:05:55,080 --> 00:05:59,640
Irasiriro Marĩpʉya kerere weredupuyunerã gojaderosũta waayuro.

136
00:05:59,640 --> 00:06:01,840
Ãsũ ãrĩ gojanerã ããrĩmá:

137
00:06:01,840 --> 00:06:02,800
“‘Cristo,

138
00:06:02,800 --> 00:06:05,880
Marĩpʉ iriudi Nazaretmʉta ããrĩ́mi’,

139
00:06:05,880 --> 00:06:07,760
ãrĩrãkuma masaka”,

140
00:06:07,760 --> 00:06:11,440
ãrĩ gojanerã ããrĩmá.

