﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:07,100
Ongon og gondow non,

2
00:00:07,100 --> 00:00:10,340
sanan ni Isus ompanow dunut og sulangguꞌanan non,

3
00:00:10,340 --> 00:00:14,860
mitongow non og buta nog tidu pa sog kobataꞌ dianon.

4
00:00:14,860 --> 00:00:15,340
Dadi,

5
00:00:15,340 --> 00:00:18,860
miksak dianon og sulangguꞌanan non koyon nog,

6
00:00:18,860 --> 00:00:20,740
“Polopanad,

7
00:00:20,740 --> 00:00:25,700
sima og mikodusa boyaꞌan og gotow koyon binataꞌ nog buta?

8
00:00:25,700 --> 00:00:30,020
Og mokogulang non otawaka sabap sog dusa non?”

9
00:00:30,020 --> 00:00:31,940
Tinabal ilan ni Isus nog,

10
00:00:31,940 --> 00:00:36,860
“Konaꞌ sabap sog dusa non otawaka sog dusa nog mokogulang non.

11
00:00:36,860 --> 00:00:43,500
Saꞌan ion mibuta poꞌ bagun bianan dianon motongow og ginang nog Mikpongon.

12
00:00:43,500 --> 00:00:45,380
Solian nog gondow pa,

13
00:00:45,380 --> 00:00:51,820
sumboy inangon ta og ginang nog inuakil dianita moginang nog Mikpopangoy kituꞌ dianakon dini.

14
00:00:51,820 --> 00:00:53,620
Poꞌ bila gobi na,

15
00:00:53,620 --> 00:00:56,100
ondaꞌidun na og mokopoginang.

16
00:00:56,100 --> 00:00:58,740
Sog solian nog diniu pa sog dunya,

17
00:00:58,740 --> 00:01:02,900
akon og dolag nog gotowanan sog dunya koni.”

18
00:01:02,900 --> 00:01:05,740
Dangan midoksuꞌ ituꞌ toluꞌoy ni Isus,

19
00:01:05,740 --> 00:01:12,100
dinumulaꞌ ion sog glupaꞌ bu pogimung nog basak bu loklasoy sog mata nog buta koyon

20
00:01:12,100 --> 00:01:14,860
mangka non toluꞌoy og buta koyon nog,

21
00:01:14,860 --> 00:01:18,580
“Angoya pongulaꞌup dituꞌ sog glinow nog Siloam.”

22
00:01:18,580 --> 00:01:20,900
(Og moꞌana nog Siloam koni,

23
00:01:20,900 --> 00:01:22,500
og Pipangoy.)

24
00:01:22,500 --> 00:01:23,380
Dadi,

25
00:01:23,380 --> 00:01:26,980
minangoy og buta koyon dituꞌ mangka pongulaꞌup.

26
00:01:26,980 --> 00:01:28,420
Dangan minuliꞌ ion,

27
00:01:28,420 --> 00:01:30,180
mikotongow na ion.

28
00:01:30,180 --> 00:01:36,080
Mikpoktaluꞌ og sumbaloyanan non bu ain og mikotongow kituꞌ dianon monontoliꞌ nog,

29
00:01:36,080 --> 00:01:41,380
“Konaꞌ non taꞌ gidoy ion og gotow kituꞌ nog mogingkud bu monontoliꞌ?”

30
00:01:41,380 --> 00:01:43,940
Og duma mikpoktaluꞌ nog,

31
00:01:43,940 --> 00:01:45,360
“Ion non na.”

32
00:01:45,360 --> 00:01:46,560
Tibua,

33
00:01:46,560 --> 00:01:49,180
og duma sop miktaluꞌ nog,

34
00:01:49,180 --> 00:01:50,260
“E!

35
00:01:50,260 --> 00:01:51,840
Konaꞌ non,

36
00:01:51,840 --> 00:01:52,220
le.

37
00:01:52,220 --> 00:01:54,500
Og ganggid non tibua ion.”

38
00:01:54,500 --> 00:01:55,280
Dadi,

39
00:01:55,280 --> 00:01:57,940
miktaluꞌ og bakas buta kituꞌ nog,

40
00:01:57,940 --> 00:01:59,660
“Akon ini le,

41
00:01:59,660 --> 00:02:01,460
og buta kituꞌ!”

42
00:02:01,460 --> 00:02:02,100
Dadi,

43
00:02:02,100 --> 00:02:04,100
sinakan nilan ion nog,

44
00:02:04,100 --> 00:02:07,860
“Olo og migandun dun nog mokotongowa na ma?”

45
00:02:07,860 --> 00:02:09,660
Tinumabal ion nog,

46
00:02:09,660 --> 00:02:13,480
“Ongon og gotow nog iningolanan nilan nog si Isus.

47
00:02:13,480 --> 00:02:19,740
Migimung ion nog basak mangka non loklasoy sog matau bu poktaluꞌ nog,

48
00:02:19,740 --> 00:02:22,500
‘Angoya pongulaꞌup dituꞌ sog Siloam.’

49
00:02:22,500 --> 00:02:23,820
Dadi,

50
00:02:23,820 --> 00:02:25,880
minangoyu mongulaꞌup dituꞌ.

51
00:02:25,880 --> 00:02:28,120
Dangan mitubusu mongulaꞌup,

52
00:02:28,120 --> 00:02:30,160
mokotongowu na.”

53
00:02:30,160 --> 00:02:31,080
Dadi,

54
00:02:31,080 --> 00:02:32,380
miksak ilan nog,

55
00:02:32,380 --> 00:02:34,120
“Ain ma ion dun?”

56
00:02:34,120 --> 00:02:35,860
Tinumabal ion nog,

57
00:02:35,860 --> 00:02:37,540
“Ondaꞌasunoy.

58
00:02:37,540 --> 00:02:39,380
Ondiꞌu kosunan.”

59
00:02:39,380 --> 00:02:44,340
Inoit nilan dituꞌ sog Parisiuanan og gotow kituꞌ nog bakas buta

60
00:02:44,340 --> 00:02:52,540
poꞌ og gondow kituꞌ nog migimung si Isus nog basak bu og kobulung non dianon mibonaꞌ sog Gondow nog Pogulali.

61
00:02:52,540 --> 00:02:53,500
Dadi,

62
00:02:53,500 --> 00:02:58,900
sinakan ion nog Parisiuanan koyon bog olo og migandun pokotongow non.

63
00:02:58,900 --> 00:03:01,380
Tinumabal ion dianilan nog,

64
00:03:01,380 --> 00:03:06,540
“Linoklasan non nog basak og matau bu dangan midoksuꞌu na mongulaꞌup,

65
00:03:06,540 --> 00:03:08,500
mikotongowu na.”

66
00:03:08,500 --> 00:03:11,300
Mikpoktaluꞌ og duma Parisiuanan nog,

67
00:03:11,300 --> 00:03:19,900
“Og gotow kituꞌ nog mikokuliꞌ dianon ondaꞌ tidu sog Mikpongon poꞌ miginang ion sog Gondow nog Pogulali.”

68
00:03:19,900 --> 00:03:23,580
Tibua og duma sop mikpoktaluꞌ nog,

69
00:03:23,580 --> 00:03:30,940
“Ongon taꞌ og bolodusaon nog mokopoginang nog ginggyataꞌanan nog mamaꞌ nog gininang non koyon?”

70
00:03:30,940 --> 00:03:31,500
Dadi,

71
00:03:31,500 --> 00:03:35,740
ondaꞌ ilan pogbatuk nog pikilan polihal diani Isus.

72
00:03:35,740 --> 00:03:38,940
Sinakan nilan nosop ion nog,

73
00:03:38,940 --> 00:03:40,780
“Bila buan ika,

74
00:03:40,780 --> 00:03:44,380
sima gidoy og gotow koyon nog mikokuliꞌ dianika?”

75
00:03:44,380 --> 00:03:45,980
Tinabal non ilan nog,

76
00:03:45,980 --> 00:03:50,380
“Ion og polomolatas nog taluꞌ nog Mikpongon.”

77
00:03:50,380 --> 00:03:51,260
Tibua,

78
00:03:51,260 --> 00:04:01,180
og kounutananan nog bansa Hudyu kituꞌ ondaꞌ tud nog og gotow koyon bakas buta tidu sog kobataꞌ dianon.

79
00:04:01,180 --> 00:04:01,780
Dadi,

80
00:04:01,780 --> 00:04:06,580
tinugun nilan og mokogulang non mangka nilan sakoy nog,

81
00:04:06,580 --> 00:04:08,460
“Og bataꞌ niu taꞌ ini?

82
00:04:08,460 --> 00:04:13,500
Donsamaꞌ na taꞌ ion og buta tidu pa sog kobataꞌ dianon?

83
00:04:13,500 --> 00:04:15,340
Bila mamaꞌ nituꞌ ion,

84
00:04:15,340 --> 00:04:19,660
olo ma migandun dun nog mokotongow na ma ion numun koni?”

85
00:04:19,660 --> 00:04:22,320
Tinumabal og mokogulang non koyon nog,

86
00:04:22,320 --> 00:04:28,260
“Og bataꞌ nami ini bu motud nog donsamaꞌ na ion buta.

87
00:04:28,260 --> 00:04:29,620
Tibua,

88
00:04:29,620 --> 00:04:37,180
ondiꞌ nami kosunan bog olo og migandun pokotongow non otawaka bog sima og mikokuliꞌ dianon.

89
00:04:37,180 --> 00:04:37,740
Dadi,

90
00:04:37,740 --> 00:04:42,320
sakoy niu ion poꞌ mosolag na ion bu moto na ion tumabal.”

91
00:04:42,320 --> 00:04:48,900
Saꞌan mamaꞌ nituꞌ og tabal nilan poꞌ mondok ilan sog kounutananan kituꞌ nog Hudyu.

92
00:04:48,900 --> 00:04:55,180
Poꞌ pidonsamaꞌ na tumaluꞌ nog kounutananan kituꞌ nog sima og moktaluꞌ nog si Isus og Kristu,

93
00:04:55,180 --> 00:05:00,980
ondiꞌ na kumboyon sumolod sog baloy nog poglumpukan nog bansa Hudyu.

94
00:05:00,980 --> 00:05:04,620
Saꞌan tinumabal og mokogulang nog bakas buta koyon nog,

95
00:05:04,620 --> 00:05:07,780
“Sakoy niu ion poꞌ mosolag na ion.”

96
00:05:07,780 --> 00:05:12,900
Sinabi nilan mokpuliꞌ og bakas buta kituꞌ mangka nilan toluꞌoy nog,

97
00:05:12,900 --> 00:05:15,060
“Sog sunguꞌan nog Mikpongon,

98
00:05:15,060 --> 00:05:17,420
poktaluꞌa nog motud.

99
00:05:17,420 --> 00:05:21,700
Kosunan nami nog og gotow kituꞌ og bolodusaon.”

100
00:05:21,700 --> 00:05:23,700
Tinumabal og gotow koyon nog,

101
00:05:23,700 --> 00:05:28,300
“Ondiꞌu kosunan bog bolodusaon ion otawaka konaꞌ.

102
00:05:28,300 --> 00:05:29,100
Tibua,

103
00:05:29,100 --> 00:05:31,020
koni og kosunan ku,

104
00:05:31,020 --> 00:05:33,740
dini kituꞌ og butau,

105
00:05:33,740 --> 00:05:35,380
tibua numun koni,

106
00:05:35,380 --> 00:05:37,500
mokotongowu na.”

107
00:05:37,500 --> 00:05:40,060
Sinakan nilan ion mokpuliꞌ nog,

108
00:05:40,060 --> 00:05:41,100
“Tibua,

109
00:05:41,100 --> 00:05:43,260
olo ma og gininang non?

110
00:05:43,260 --> 00:05:46,540
Olo ginandun non kobulung nog mata mu?”

111
00:05:46,540 --> 00:05:48,540
Tinabal non ilan nog,

112
00:05:48,540 --> 00:05:50,540
“Tinaluꞌu na dianiu.

113
00:05:50,540 --> 00:05:53,060
Ondaꞌ amu pokinongog?

114
00:05:53,060 --> 00:05:56,380
Iduma kolegan niu modongog niu ma mokpuliꞌ?

115
00:05:56,380 --> 00:06:00,260
Moleg amu taꞌ dosop mimung nog sulangguꞌanan non?”

116
00:06:00,260 --> 00:06:03,660
Tinompolaꞌ nilan ion bu poktaluꞌ nog,

117
00:06:03,660 --> 00:06:06,380
“Og sulangguꞌa nog gotow koyon.

118
00:06:06,380 --> 00:06:07,460
Tibua ami,

119
00:06:07,460 --> 00:06:10,260
og sulangguꞌanan ami ni Apuꞌ Moses!

120
00:06:10,260 --> 00:06:15,780
Kisunan nami nog og Mikpongon mogabitabit diani Apuꞌ Moses.

121
00:06:15,780 --> 00:06:18,140
Tibua og gotow koyon,

122
00:06:18,140 --> 00:06:22,060
ondiꞌ nami kosunan og minsan piktiduan non.”

123
00:06:22,060 --> 00:06:24,020
Miktaluꞌ og gotow koyon nog,

124
00:06:24,020 --> 00:06:26,860
“Koyon og kosobuꞌsobuꞌ!

125
00:06:26,860 --> 00:06:29,940
Ondiꞌ niu kosunan bog ain ion miktidu,

126
00:06:29,940 --> 00:06:33,460
saka mibukaꞌ non og tinontongan ku!

127
00:06:33,460 --> 00:06:38,860
Kosunan ta nog og Mikpongon ondiꞌ monginongog sog gotow nog bolodusaon.

128
00:06:38,860 --> 00:06:44,660
Inongogan non og gotow nog moktamuy dianon bu og moginang nog glegan non.

129
00:06:44,660 --> 00:06:48,740
Tidu pa sog kopokpongon nog dunya sampoy sog numun koni,

130
00:06:48,740 --> 00:06:54,500
ondaꞌidun pa og gotow nog mikokuliꞌ nog buta nog tidu pa sog kobataꞌ dianon.

131
00:06:54,500 --> 00:06:55,100
Dadi,

132
00:06:55,100 --> 00:06:59,100
somoꞌ og gotow kituꞌ ondaꞌ tidu sog Mikpongon,

133
00:06:59,100 --> 00:07:01,340
ondiꞌ non ini minang.”

134
00:07:01,340 --> 00:07:03,460
Tinabal nilan ion nog,

135
00:07:03,460 --> 00:07:10,460
“Iduma pokponadan nika ma ami nog saka bolodusaon ka tidu pa sog kobataꞌ dianika?”

136
00:07:10,460 --> 00:07:14,780
Mangka nilan ion bugowoy sog baloy nog poglumpukan nilan koyon.

137
00:07:14,780 --> 00:07:20,780
Midongog ni Isus nog og bakas buta kituꞌ binugow sog baloy nog poglumpukan nilan.

138
00:07:20,780 --> 00:07:23,160
Dangan mitongow ion ni Isus,

139
00:07:23,160 --> 00:07:24,920
sinakan non ion nog,

140
00:07:24,920 --> 00:07:28,180
“Tumuda taꞌ sog Binataꞌ sog Kilawan?”

141
00:07:28,180 --> 00:07:30,180
Tinumabal ion nog,

142
00:07:30,180 --> 00:07:31,460
“Sima ion,

143
00:07:31,460 --> 00:07:32,300
Sir?

144
00:07:32,300 --> 00:07:35,900
Posun mu pa dianakon bagunu tumud dianon.”

145
00:07:35,900 --> 00:07:37,700
Tinabal ion ni Isus nog,

146
00:07:37,700 --> 00:07:40,220
“Mitongow mu na ion numun koni.

147
00:07:40,220 --> 00:07:43,060
Ion tanan og duma mu koni mogabitabit.”

148
00:07:43,060 --> 00:07:45,700
Miktaluꞌ og gotow koyon,

149
00:07:45,700 --> 00:07:46,700
“Tumudu,

150
00:07:46,700 --> 00:07:48,380
Kounutan ku.”

151
00:07:48,380 --> 00:07:51,620
Mangka ion ingluꞌud sog sunguꞌan ni Isus.

152
00:07:51,620 --> 00:07:53,980
Miktaluꞌ si Isus nog,

153
00:07:53,980 --> 00:07:58,020
“Minangoyu dini sog dunya poꞌ bagunu mongukum.

154
00:07:58,020 --> 00:08:01,420
Bagun ain og buta mokotongow,

155
00:08:01,420 --> 00:08:05,380
bu bagun ompotongowu sog ain kituꞌ moktaluꞌ nog mokotongow,

156
00:08:05,380 --> 00:08:07,120
nog og buta ilan.”

157
00:08:07,120 --> 00:08:08,440
Saka,

158
00:08:08,440 --> 00:08:15,080
og duma Parisiuanan koyon dion nog mikodongog nog taluꞌ ni Isus kituꞌ miksak nog,

159
00:08:15,080 --> 00:08:16,640
“Poꞌ iduma,

160
00:08:16,640 --> 00:08:19,380
long nika dun og buta ami dosop?”

161
00:08:19,380 --> 00:08:21,460
Tinumabal si Isus nog,

162
00:08:21,460 --> 00:08:24,580
“Somoꞌ ongkunon niu nog og buta amu,

163
00:08:24,580 --> 00:08:28,260
ondiꞌ amu komotudan nog og bolodusaon amu.

164
00:08:28,260 --> 00:08:29,340
Tibua,

165
00:08:29,340 --> 00:08:32,520
sabap sog tinaluꞌ niu nog konaꞌ amu og buta,

166
00:08:32,520 --> 00:08:37,340
kimotudan amu nog bolodusaon amu.”

