\id GAL Baja Tarahumara
\h GÁLATAS
\toc1 GÁLATAS
\mt Yeka Ju Alué Osilí Napu Osele Páulo Alué Ralámuli Galasia Mochígame
\c 1
\s Kuira ꞌemi ralámuli Galasia rewégachi ejperégame napu ekí Onorúgame oyérame ju.
\p
\v 1 Ne Páulo osá ye osilí, ne napu ju Esukrístote julárigame napurigá ne nulame nímala aleké nila nóchali.\f + \fr 1:1 \ft Eꞌnesi glosario “apóstol”. \f* Tabilé ꞌwesi ralámuli ajchá neꞌchí napurigá nulame nímala ne, pe Esukristo ꞌlige Onorúgame ajchá neꞌchí napurigá nulame nímala ne napu Onorúgame najkí, Onorúgame napu waꞌlú aꞌwalí nígame ju napu Esukristo ku ajánale napuꞌlige mukusá.
\v 2 Ne, ꞌlige uché jaré napu júchigó Onorúgame oyérame napu ne ꞌyuga mochí jena, oselia ꞌemi ralámuli.
\v 3-4 Onorúgame ꞌlige Waꞌlula Esukristo abichilubi ꞌwe ꞌla semáriga guꞌírasa ꞌla képá ꞌemi napurigá abichilubi ꞌla Waꞌlula Esukristo oyérame nímala ꞌemi, alué Waꞌlula Esukristo napu mukule ramué nila gastigo nareka.\f + \fr 1:3-4 \ft Gastígoká ju napu narépuli ju napuꞌlige suwisuga ꞌwe cha nokame níriká jena wijchimoba mochiga ꞌlige aminami tabilé eꞌwásiga napu najkí Onorúgame. ꞌLige apiépiri ralámuli rekó tabilé chibi ꞌsime ke abiena resítiri alawégame kéré tabilé ꞌla oyérame nísaká Onorúgame. \f* Alarigá narele gastigo ramué neraga napurigá apiépiri ramué ralámuli ꞌla biꞌwígame alawégame niwa ꞌla bijchígisiká waꞌlú aꞌwalí nígame ko Esukristo, napurigá najkí Onorúgame ramué Oꞌnola.
\p
\v 5 Oꞌmaka ralámuli ꞌla Onorúgame oyérasa ꞌla képá senibí rawé.
\s Jena ruwimela alué Galasia mochígame ralámuli seꞌnú ꞌnátali beníligo
\p
\v 6 Tabilé nami ne chonigá aliena yati aꞌréligo ꞌemi Onorúgame oyeria, alué Onorúgame napu júlale Kristo\f + \fr 1:6 \ft Páuloka naó rewá uneme nile Esukristo rewá, iꞌsínimi Kristo anime nile, ꞌlige iꞌsínimi Kristo Esusi anime nile, ꞌlige iꞌsínimi Esukristo anime nile, ꞌlige iꞌsínimi Esusi anime nile. Eꞌnesi glosario “Cristo” ꞌlige “Jesús”. \f* buinániliga ꞌemi chátiri bowechi. Jipe pe seꞌnú raꞌíchili oyéraga jaro ꞌemi.
\v 7 Tabilé iꞌté uché bilé raꞌíchali, pe iligá mochí ꞌnalina uché jaré ralámuli napu najsibume ju alué aꞌlala raꞌíchali Kristo nila.
\v 8 Onorúgame waꞌlú gastigo ꞌyasa ꞌla ke neꞌchí ꞌlige ne gompaniérola tabilé ꞌla Onorúgame nila raꞌíchali beníriga eꞌyénisiká ramué. Rekó bilé santo ánjeli ke ꞌlige seꞌnú raꞌíchili benírisia nawasa ꞌemi tabilé ꞌla Onorúgame nila, Onorúgame injiérnochi julasa ꞌla képá.
\v 9 Uchéchigo siné ruwimé ne: Bilé ralámuli pe seꞌwináriga beníriga einasa uché jaré ralámuli, pe ꞌyégiga, alueka injiérnochi julásiga ꞌla képá Onorúgamete.
\p
\v 10 ꞌEmi ꞌla machíguru tase raꞌíchaga eyenio ne napurigá ꞌla ganíliga etewa ne ralámulite. Neka najkí ꞌnalina napurigá ꞌla ganíliga etewa ne Onorúgamete. Ne raꞌíchame nísaká pe napurigá ralámuli najkí, ꞌliko tabilé ꞌla Kristo oyériga benírimikuru ne alué rejcholi ꞌemi.
\s Jena ruwimela churigá ꞌla nóchaligo Páulo Esukristo nochálilachi
\p
\v 11 ꞌEmi Onorúgame oyérame napurigá ne, neka ꞌwe ꞌla maꞌchígime ruwíbá tabilé pe apiépiri ralámuli nila ko suwábaga raꞌíchali napu ꞌemi beniri ne.
\v 12 Tabilé ꞌwesi ralámuli beniri neꞌchí ye raꞌíchali napu ne ꞌemi beniri, pe Esukristo beniri neꞌchí ye raꞌíchalika aꞌkinana ku ajánasa.\f + \fr 1:12 \ft Mayelia benírilirigo alué Páulo alué Esúsite alué ꞌwe aꞌlala raꞌíchali maligi bamí aꞌkinana alué Esusi ajánasa. \f*
\p
\v 13 ꞌMa akiáleké ꞌemi ꞌyabesi churigá ꞌsíligo ne. Napuꞌlige ꞌwe ꞌla sébali olá Onorúgame oyérame kórigá ꞌwe ꞌla bijchígime ke ne ꞌla rewagachi moinálime ko pe ꞌla sébali olagá napu nulale Moisesi ꞌwe ꞌya napurigá oyérame ju alué ralámuli jurío, aminami weꞌká ralámuli meꞌá ne napu ekí Esusi oyérame nile.
\v 14 ꞌMa umeri ne suwábaga ralámuli jurío ꞌlige ꞌwe ꞌla nóchili ꞌyaru ne ꞌwe najtékame alué ralámuli jurío níriga, rekó pe aba aliena reꞌmalí ke alué ralámuli napurigá ne, pe aba lakí bamígame. ꞌLige regá nulame ke ne: “ꞌLa sébali oyérawa Onorúgame ꞌla aꞌchigóriga napurigá nokame nile alué ꞌya ejperégame ralámuli jurío, tase weꞌkáwaga.” ꞌLige aminami néchigó ꞌla sébali olame ke napu nulame ke ne boꞌné.
\v 15-16 Onorúgameka ꞌma ꞌnata asale neꞌchí wanápamia napuꞌlige taꞌchó ochérachi ne, wanápamia asale neꞌchí napurigá Esukristo neꞌchí nulémala napurigá simela ne Onorúgame raꞌichálila benírimia alué ralámuli tabilé jurío. Napuꞌlige Esukristo neꞌchí ꞌyuga raꞌichasa alé aꞌbemi amulí sébaga Ramasko\f + \fr 1:16 \ft Páuloka ꞌyamia enale Esusi oyérame ralámuli galírale moꞌamia ꞌlige bijí tabilé ꞌcho sébachi alué Páulo alé Ramasko anilichi ꞌwe chárigá raꞌósiga ilíbale alemi napu enale alué Páulo, ꞌwe chárigá rasole alué Páulo. ꞌLige aꞌlígerikáchi alué Esusi alué Páulo owile napurigá alué Esusi oyérame nímala alué Páulo. \f* anilichi, neka tabilé simí chejaré ralámuli rukemia churigá nochálime ko Esukristo nochálilachi.
\v 17 ꞌLige tabilé simí ne alé weꞌká riógachi Rusaleni rewégachi raꞌichamia alué ralámuli ꞌyuga, alué ralámuli napu Esukristo nochálilachi nóchale ꞌya, alué napu bijí ejperé jipe. Pe uché bilé gawí boꞌígichi simí ne Arabia rewégichi. ꞌLige aꞌkinana ku Ramasko anilichi simí ne, napu weꞌká riógachi ju.
\p
\v 18 ꞌLige aꞌkinana Esukristo oyérasa bakiá bamí kachi, ꞌlige simí ne Rusaleni anilichi Pegro (Sepasi) machimea ꞌlige ꞌyuga raꞌichamia, alué napu nile Esusi ꞌyuga nóchame ꞌya napuꞌlige jena ajtígichi Esusi. Makué maligi rawé ajtí ne alé Pegro bejtélachi.
\v 19 Tabilé ꞌwesi etiá ne alué uché jaré napu Esusi ꞌyuga nóchame nile, pe alué Pégrocho ꞌla etiá ne. Abiena etéturu néchigó Santiago,\f + \fr 1:19 \ft Alué Santiago oká rewégame nile, Akobo anilime nílechigó. ꞌLige tabilé ꞌyáliru bilé nóchali (apóstol) Esúsite napuꞌlige Esusi bijí jena wijchimoba ajtígichi. Abé aꞌkinana napuꞌlige mukusá Esusi, waꞌlula gayénale alé Rusaleni alué Esusi ꞌyuga eꞌyéname benírame. \f* nobi alueka tabiléchigo nóchame nílekó alué Esusi nochálilachi, alué napu Esusi nasípasi bonila ju.
\v 20 Onorúgame etea ajtí neꞌchí ne osá chujkúgichi. Tabilé ꞌyégali ju ye raꞌíchali napu ne osá.
\p
\v 21 ꞌLige aꞌkinana alé Rusaleni yéniga simí ne alé Siria rewégame gawí boꞌígichi, ꞌlige kúchigo Silisia rewégame gawí boꞌígichi.
\v 22 ꞌLige alué ralámuli napu ekí Esukristo oyérame ju Jurea anilichi mochígame tabilé ꞌcho siné eteme ke neꞌchí,
\v 23 alué ralámulika pe anigá eꞌyénale aꞌbopi neꞌchí olagá: “Alué Páulo ꞌyako ramué ralámuli meꞌlinálime karae, ramué napu Onorúgame oyérame niru napu jena Jurea mochiru, ꞌlige jípeko machiaa ꞌma ꞌla oyériligo alué raꞌíchali ꞌnátili napu ramué Onorúgame oyérame beniá mochiru weꞌkanami reꞌobachi.”
\v 24 Alésíko alué ralámuli Jurea mochígame regá aní: “ꞌWe aꞌlá ju Onorúgame, ꞌwe ꞌla ꞌnátili ꞌyale alué Páulo.”
\c 2
\s Jena ruwimela uché jaré napu nóchame ju Esukristo nochálilachi ꞌwe ꞌla etéligo Páulo
\p
\v 1 Aꞌkinana ku Rusaleni simí ne alé Silisia yéniga, Bernabé ꞌyuri ne ꞌlige Títochigó, alésíko ꞌma makué naó bamí kéturu napuꞌlige Esukristo ne ꞌyuga raꞌichasa alé Ramasko aꞌbemi.
\v 2 Onorúgame jula neꞌchí remugichi napurigá alé Rusaleni simela ne. ꞌLige ꞌma alé Rusaleni sebasa ne, neka raꞌíchaturu alué Pegro ꞌyuga, ꞌlige alué Juani, ꞌlige Santiago waná ꞌyériga mochiga napu nile eꞌwélala alé reꞌobachi nulame ꞌlige ruyéturu ne napurigá machimela alué ralámuli tabilé jurío beníriga eyenio ne chiena ꞌla semáriga nejkura ajtigó Onorúgame. ꞌLige ꞌwe ꞌla maꞌchígime ruyé ne alué eꞌwélala alé reꞌobachi nulame napurigá ꞌla kilí mochímala beníria ralámuli biꞌlepi ꞌnátili, napurigá tabilé rioksi nímala napu beniri ne alué ralámuli tabilé jurío.
\v 3 ꞌLige rekó tabilé jurío kachi alué Tito, alué eꞌwélala nulame tabilé nulale napurigá sikireka pápua alué Tito peꞌtá isílala wiꞌchila,\f + \fr 2:3 \ft Eꞌnesi glosario “circuncisión”. \f*
\v 4 rekó jaré ralámuli moꞌigé alé pachami ꞌwe semá anime anemia alué eꞌwélala nulame napurigá nulémala sikiréniliga alué Tito isílala peꞌtá wiꞌchila. Alué ralámulika pe eꞌwérali nulamia moꞌile alemi napurigá ku uchéchigo oyérawa ramué alué Onorúgame napurigá oyérame ju alué ralámuli jurío, alué ralámuli juríoka tabilé weꞌkáwaga nokísime ju sikirélime peꞌtá isílala wiꞌchila uꞌkuchítiri ejtemali pe kulí oꞌchérisime napurigá nokame nile alué abé ꞌyabé ejperégame ralámuli. Alué eꞌwélala nulame níriká ꞌla sébali oyériga enale Esukristo alué Tito rekó tabilé sikirétigame ke alué Tito peꞌtá isílala wiꞌchila.
\v 5 ꞌLige ramueka tabilé eꞌwiru alué chátiri ꞌnátame ralámuli napurigá ꞌemi ralámuli abichilubi ꞌwe aꞌlá oyéraga nokísimala Onorúgame napurigá oyera mochí ꞌemi jipe alué Onorúgame.
\p
\v 6-7 ꞌLige alué eꞌwélala alé reꞌobachi nulame napu Esusi ꞌyuga eꞌyéname nile ꞌwe raꞌíchaturu neꞌchí ꞌyúgachigó, ꞌlige suwábaga napu ruyé neꞌchí neka ꞌma machime ke. ꞌLige tabilé seꞌwinárikáréle alué níriga napu beníriga eyénale ne alué ralámuli tabilé jurío. Alueka ꞌwe ꞌla niráturu ꞌnalina, alueka yati machile ꞌla Onorúgamete nulérigime ko ne alué Onorúgame raꞌichálila beníriniliga alué ralámuli tabilé jurío, aꞌchigóriga napurigá nuléliru alué Pegro Onorúgame raꞌichálila beníriniliga alué ralámuli jurío. Tabilé chéré rekó eꞌwélala ke alé reꞌobachi nulame, Onorúgameka najkí ꞌnalina napurigá ralámuli ꞌwe ꞌla biꞌwígame alawégame nímala ꞌnalina.
\v 8 Alué Esukristo napu nóchali ꞌyale Pegro napurigá nulame nímala ꞌlige benírame nímala alué ralámuli jurío, pe abaleké Esukristo ꞌsmi neꞌchí nóchali ꞌya napurigá nulame nímala ne ꞌlige benírame nímala ne alué ralámuli tabilé jurío.
\p
\v 9 Alekeri alué Santiago ꞌlige Pegro (Sepasi)\f + \fr 2:9 \ft Pégroka oká rewégame nile, Sepasi anilime nílechigó. \f* ꞌlige Juani napu nile abé eꞌwélala, napu nile alé reꞌobachi nulame, ꞌla nirale ꞌlige regá aníturu: “Ye oká rió Páulo ꞌlige Bernabé ꞌla bijchiá ꞌla Onorúgamete mochiárigime ju napurigá benírimala Onorúgame raꞌichálila alué ralámuli tabilé jurío.” ꞌLige aminami regá aniéturu: “ꞌLa ꞌemi gompaniérola niwa ramué Onorúgame nochálilachi. ꞌÉmika simámala benírimia alué Onorúgame nila raꞌíchali alué tabilé ralámuli jurío, ꞌlige ramueka aba jena ejtebiwa alué Onorúgame nila raꞌíchali beniria ralámuli napu ju jurío.”
\v 10 ꞌLige aneru ramué okánika napurigá senibí ꞌla nélegá nokísiwa suwábaga ralámuli tabilé nígame. Neka senibí ꞌla guꞌírame ju alué ralámuli tabilé nígame, ꞌyasi jipe abiénachigó.
\s Jena ruwimela Páulo neꞌóchaligo alué Pegro
\p
\v 11 ꞌMa weꞌkabé bamí kachi aꞌkinana napuꞌlige alué Pegro alé Antiokía anilichi nawasa napu ne ajtígichi, ꞌwe aꞌwágame neꞌocha ne alué Pegro suwábaga ralámuli akériga.
\v 12 Alué Pégroka ꞌwe ꞌla goꞌyame ke alué ralámuli tabilé jurío ꞌyuga, ꞌlige aꞌkinana napuꞌlige jsisá jaré ralámuli Santiago gompaniérola, aꞌlígesí iꞌkilimi alué Pegro ꞌma tabilé ꞌyuga goꞌáturu alué ralámuli tabilé jurío ꞌyuga napugiti majáligime alué Santiago gompaniérola, ꞌlige iꞌkilimi ꞌma aꞌréturu ꞌyuga goꞌyá neꞌochara mayega.
\v 13 ꞌLige uché jaré jurío Antiokía ejperégame abichigó iꞌkilimi ꞌma aꞌréturuchigó alué ralámuli tabilé jurío ꞌyuga goꞌyá. ꞌLige alué Bernabé ne gompaniérola abichigó ꞌma aꞌréturuchigó iꞌkilimi alué tabilé jurío ꞌyuga goꞌyá.
\v 14 Alekeri ꞌma neꞌocha ne alué Pegro suwábaga ralámuli etériga regá anegá: “Aka mueka ꞌma aꞌregéché alué ralámuli jurío nila ꞌnátili rekó jurío ke mué, ꞌlige ¿chonigá alaꞌsimíché mueka? Chijuna ꞌsmíguru mué alué tabilé jurío ralámuli ꞌyuga goꞌgá. ꞌLiko mueka tabilé ꞌcho aꞌrégame kéré alué ralámuli jurío nila ꞌnátili. ꞌLige alué ralámuli tabilé jurío alieti etega lámala ꞌwe ꞌla ko alué ralámuli jurío nila ꞌnátili peka ꞌla kachi.”
\s Jena ruwimela Páulo ruwíligo suwábaga ralámuli  rekó tabilé jurío ke abiena ꞌla moinámili ko  ꞌpa rewagachi ꞌla bijchígasaká Esukristo nila raꞌíchali
\p
\v 15 Ramueka ralámuli jurío nírukuru, tase tabilé ralámuli jurío alué ralámuli napu tabilé machí churigá ka Onorúgame oyéralia. Ramueka ꞌla machime nírukuru churigá oyérilime ka Onorúgame.
\v 16 ꞌLige ramueka ꞌwe ꞌla machime nírukuru bilé ralámuli ꞌla biꞌwime ko alawala ꞌla bijchígame nísaká waꞌlú aꞌwalí nígame ko Esukristo. ꞌWe ꞌla machime nírukuru tabilé biꞌwígame alawega mochime ko ralámuli rekó ꞌwe eꞌwérali olame ke napu nulale Moisesi ꞌwe ꞌya tabilé bijchígame nísaká nawáligo Esukristo ramué nila gastigo oꞌtomea napu ramué narépuli nílige.
\p
\v 17 ꞌWe ꞌla oyérilia Kristo ꞌlige uchéchigo oyérilia ramué alué Onorúgame pe napurigá oyérame ju alué ralámuli jurío, ꞌwe ꞌla sébali olagá napurigá nokame ju alué aꞌboi ralámuli jurío, alarigá ka tabilé ꞌla ju.
\v 18 ¿Alué Kristo ju napu nejí alué ꞌnátili napurigá uché ku oyérawa Onorúgame pe napurigá alué ralámuli jurío oyérame ju? Alué Krístoka tabilé alieri ꞌnátili nejí, napugiti tabilé ꞌla kame ku uché chaꞌpiá alué ꞌnátili tabilé aꞌlala ꞌma ꞌla aꞌrérigame. Napuꞌlige ku chaꞌpisá ne alué chátiri ꞌnátili ꞌma ku chátiri alawégame gainámala ne boꞌné.
\v 19 Neka ꞌma aꞌré alué ralámuli jurío nila ꞌnátili, neka ꞌwe ꞌla sébali oyeri ꞌnalina Onorúgame, tase pe napurigá ꞌnátame ju ralámuli jurío.
\v 20 Ne boꞌneka tabilé ni aꞌwalí. Neka pe Kristo nejílala aꞌwalite bejtékuru. Onorúgame júlale alué Kristo alawá oꞌtóriga napurigá neꞌchí ꞌyámala. ꞌLige ꞌwe ꞌla nejkúrame ju alué Kristo napu ꞌwe galilime ju Onorúgamete. Jípeko alué Kristo Alawala ne saꞌpálachi pachágana ajtí. ꞌWe ꞌla galé alué Kristo neꞌchí. Ne waꞌlú gastigo narémili ke, alué Kristo ꞌnalina narele neꞌchí niraga. Alarigá mukule alué Kristo ne nila gastigo nareka. Alekeri mukule alué Kristo.
\v 21 Neka tabilé gaweli Onorúgame nejkúrachi. ꞌLa moináwili níriká ꞌpa rewagachi pe ꞌla sébali olagá napurigá nokame ju alué ralámuli jurío, ꞌliko ¿tachiri gite mukumeli nímiché Kristo?
\c 3
\s Jena ruwimela Páulo ruwíligo Onorúgame Alawala  ꞌwe ꞌla semáriga guꞌírame ko ralámuli
\p
\v 1 ꞌEmi ralámuli Galasia mochígame, ꞌla tachíriti. ¿Chieri ꞌsmíkó ꞌemi ꞌyégiga? Ne chiena ꞌla aniéturu alé gulusichi ujchagá mukúligo alué Esukristo alué napu ku ꞌpa rewagachi simile.
\v 2 Aka nejiásibá bilé raꞌíchali. ¿Naretu ꞌemi alué Onorúgame Alawala pe ꞌla sébali olagá napu Moisesi nulale o péchala ꞌwe ꞌla bijchígiga waꞌlú aꞌwalí nígame ko Onorúgame? Napuꞌlige ꞌwe ꞌla sébali oyérisiga alué raꞌíchili napu Esukristo ruwile, aꞌliko ꞌla narékime ju Onorúgame Alawala.
\v 3 Aka ꞌémika ꞌma ꞌwe ꞌla oyéraché Onorúgame Alawala, ¿ꞌlige ku aꞌréwarábá Onorúgame Alawala oyeria ꞌlige uchéchigo oyériwará alué Onorúgame pe napurigá oyérame ju alué ralámuli jurío? ꞌLa tabilé ꞌnátanti júkeꞌé ꞌemi.
\v 4 ¿Pe rioksi oyérale ꞌemi alué Onorúgame?
\v 5 Napuꞌlige Onorúgame ꞌemi ꞌyachi boꞌné alawala ꞌlige saꞌwachi weꞌká ꞌemi ralámuli tabilé jurío tabilé maꞌchílime, ꞌémika láleké: “Ramueka ꞌwe ꞌla sébali olame niru. ꞌWe ꞌla sébali oyérame niru Onorúgame ꞌla napurigá nulale Moisesi.” Aminami láleké: “ꞌWe newásiga piesta ꞌla ꞌwe nejkúrimala Onorúgame”, láleké ꞌemi ralámuli. Tabiléchigo alarigá júkó. Onorúgameka nejime ju boꞌné alawala ꞌlige ꞌwe ꞌla nejkúrime ju napuꞌlige ꞌemi ꞌwe ꞌla bijchígiga gepuchi alué raꞌíchali napu ruyeme ju ne ꞌemi.
\p
\v 6 Abraámi ꞌwe ꞌla bijchígale ꞌwe ꞌya napu Onorúgame anele ꞌyamio ralámuli boꞌné alawala aꞌkinánami weꞌká bamí. Alésíko Onorúgame ꞌwe ꞌla sébali rió neraga etele alué Abraámi.
\v 7 ꞌWe ꞌla machiboa ꞌemi suwábaga napu ekí ꞌla bijchígime ju napu anile Onorúgame, alueka ꞌla sébali oyérame nimio Onorúgame napurigá Abraámi.
\v 8 Onorúgameka regá anele alué Abraámi ꞌwe ꞌya: “ꞌWe ꞌla sébali ralámuli neraga etémala ne suwábaga ralámuli tabilé jurío napu ekí ꞌla bijchigi napu aní ne, ꞌlige aminami ne boꞌné alawala ꞌyámala ne alué ralámuli.”\f + \fr 3:8 \ft Eꞌnesi Génesis 12:3. \f*
\v 9 Alekeri gite suwábaga ralámuli ꞌwe ꞌla naꞌtemaka etelia Onorúgamete aꞌlá bijchígime napu aní Onorúgame aꞌchigóriga napurigá naꞌtemale Onorúgame alué Abraámi napu ꞌwe ꞌla bijchígile napu anile Onorúgame.
\p
\v 10 Osilí ꞌya nerúgame regá aní: “Weꞌká ralámuli mayeme ju ꞌla rewagachi moinálime ko pe ꞌla sébali olagá alué napu Moisesi osale, tabiléchigo ꞌwesi ꞌla rewagachi moyéname júkó pe ꞌla eꞌwérali olagá. Alué alarigá nokame ka pe Riáblote chaꞌpiruga mochígame kéré.”\f + \fr 3:10 \ft Yolí raꞌíchaga “están bajo una maldición”. (Eꞌnesi Deuteronomio 27:26.) \f*
\v 11 Alué ralámuli ꞌwe ꞌla sébali olame, alueka ju napu ꞌwe ꞌla bijchígime ju napu aní Onorúgame ꞌlige napu ꞌla eꞌwame ju.
\v 12-13 ꞌWe eꞌwérali oliá sébali olagá napu nulale Moisesi mayega rewagachi moináliame ko ꞌla sébali olásiká, pe seꞌwináriga kéré alué ꞌnátili, abé ꞌla ju ꞌnalina bijchígisiga Esusi nawáligo mukumea bilena gulusichi ramué neraga alué gastigo nareka napu ramué narépuli ke, alarigá naꞌtásiká ꞌla rewagachi moinawa. Onorúgame raꞌichálila regá aní: “Alué ꞌwe chátiri rioka bilena gulusichi ujchugá meꞌliame ju.”\f + \fr 3:12-13 \ft Esúsika tabilé chátiri rió nile jena wijchimoba eyena, tabilé resí ꞌsika eyéname nile. Napuꞌlige mukiá ꞌma chátiri alawégame gayénale gastigo nareka napu ramué narépuli ke napuꞌlige suwisuga. \f*
\v 14 Mukule Kristo Esusi napurigá suwábaga alué tabilé ralámuli jurío ꞌla narémala alué Onorúgame Alawala, alué napu ꞌla bijchígame ju napu aní Onorúgame ꞌlige abiena suwábaga ralámuli napu ꞌla bijchígime ju napurigá anele Onorúgame alué Abraámi.
\s Jena ruwimela Onorúgame ꞌwe ꞌla sébali olame ko  napu sébali olámioríle
\p
\v 15 ꞌEmi Onorúgame oyérame napurigá ne, apiépiri ralámuli bilé osilí newasa ꞌla sébali olámiriká bilé nóchali ꞌma tabilé guwana wijchimeli júkuru, ꞌma pecha che ikimeli júkó rekó ꞌma tabilé sébali olánilie.
\v 16 Onorúgameka anele alué Abraámi ꞌwe ꞌya: “Neka julámala bilé mué rijimala napu ajchágame nímala ne Alawala napu ochéramala nujubami weꞌká bamí aꞌkinana napurigá ꞌemi ꞌla alawégame nímalachigó ne Alawala.” Alué Abraámi rijimala Kristo nile, alué napu ramué nila gastigo narele. Alué Kristo ꞌyame ju boꞌné alawala suwábaga ralámuli napu ꞌla oyérame ju Onorúgame.
\v 17 Neka pe ruigá aní ꞌémika ꞌwe ꞌla sébali olagá ejperégame ko alué nulalí rejcholi napu aꞌrele Moisesi ꞌwe ꞌya naó siento bamí na baisá makué abé aꞌkinana alué Abraámi mukusá. Moisesi níriká tabilé chéréle napu Onorúgame anele alué Abraámi.
\v 18 ꞌLa moinálime nísaká rewagachi pe ꞌla sébali olagá napu nulá Moisesi ꞌliko tabilé che anémepeché Onorúgame alué Abraámi alué Kristo julamio. Abraámika pe ꞌla bijchígile napu anile Onorúgame.
\p
\v 19 ꞌLige ¿tachiri gite osale Moisesi alué nulalí rejcholi napu ꞌya osale? Alué nulalí rejcholi osisá simile Moisesi napurigá machimela ralámuli ꞌwe chátiri alawégame ko rekó tabilé cha nokame ke jaré, ꞌlige ꞌwe rokáréligo bilé alué ralámuli buyáname chátiri bowechi. Jipe ꞌma sébapá ꞌlige alué ralámuli buyáname alé chátiri bowechi napu nawale alué Onorúgame Alawala aꞌremia. Aminami Onorúgame júlale jaré santo ánjeli napurigá nulémala osíniliga alué Moisesi alué nulalí rejcholi. ꞌLige Moisésika osale napurigá ralámuli machigá nokísimala tachiri najkiá Onorúgame.
\v 20 Napuꞌlige Onorúgame alué Abraámi ruyea weꞌká bamí kachi aꞌkinana nawamio bilé alué Abraámi rijimala,\f + \fr 3:20 \ft Eꞌnesi glosario “ancestor”. \f* aꞌlige alué Onorúgame boꞌné raꞌíchale alué Abraámi ꞌyuga. ꞌLige jipe, alué ralámuli napu ꞌla oyérame ju Onorúgame, alueka ꞌla ajchágame ju Onorúgame Alawala. ꞌLige alué Onorúgame Alawala gite ꞌwe ꞌla semáriga ejperégame ju alué ralámuli.
\p
\v 21 ꞌLige alué nulalí rejcholi napu ꞌyáliru Moisesi Onorúgamete aní, ¿tabilé ꞌla ko napu anele Onorúgame alué Abraámi? Tabilé. ꞌLa rewagachi moináliame nísaká pe ꞌla sébali olagá alué osilí nulalí rejcholi napu osale Moisesi ꞌwe ꞌya, ꞌliko ꞌma ꞌla rewagachi moináwikuru pe ꞌla sébali olagá napu osale Moisesi.
\v 22 Onorúgame raꞌichálila aní suwábaga ralámuli ꞌwe chaꞌpiruga mochigo Remónisite, ꞌlige alué nulalí rejcholi napu aꞌrele alué Moisesi aní tabilé ꞌla biꞌwígame alawégame nírigo ramué ralámuli. ꞌLige suwábaga ralámuli napu ꞌla oyérame ju Esukristo, alueka ꞌla buyamio alé chátiri bowechi ꞌlige ꞌla naremio alué Onorúgame Alawala.
\s Jena ruwimela ꞌwe ꞌla bijchígime níriká Kristo nila raꞌíchali  ꞌliko ꞌla narépuli ko napu nejímorílige Onorúgame
\p
\v 23 Napuꞌlige tabilé ꞌcho nawachi alué ralámuli buyáname chátiri bowechi eꞌyéname, alué weꞌká balé jurío ꞌwe ꞌla ruwí rejcholi napurigá tabilé guwana rujsúpua Onorúgame oyeria napusí seba alué Esusi.
\v 24 Alué nulalí osilí rejchólika naꞌtárime nile ramué napurigá ꞌwe aꞌlá ꞌnata mochiwa siné rawé nawámili níligo alué napu buyánale ralámuli alé chátiri bowechi, ꞌlige Onorúgame ꞌwe ꞌla ganíliga etemio suwábaga alué napu ꞌla bijchigi ꞌla Onorúgame júlaligo alué chátiri bowechi eꞌyéname ralámuli buyáname.
\v 25 ꞌLige ꞌma sébale alué ralámuli buyáname alé chátiri bowechi eꞌyéname. ꞌMa tabilé najkiá napurigá animela alué Moisesi osilila nulalí rejcholi Kristo nawamio napugiti ꞌma nawáligime alué Kristo.
\p
\v 26 ꞌEmi ꞌma ꞌla Onorúgame ꞌkúchila ju napugiti ꞌwe ꞌla bijchígime ꞌemi napu aní alué Kristo Esusi raꞌichálila
\v 27 napugiti ꞌma ajchágame kame ꞌemi alué Kristo Alawala.
\v 28 ꞌMa tabilé chéré rekó ralámuli jurío ke, tabilé chéré rekó seꞌnú ralámuli ke, tabilé chéré rekó pioni ke, tabilé chéré rekó tabilé pioni ke, tabilé chéré rekó rió ke, tabilé chéré rekó mukí ke. Suwábaga pe aba alué biꞌlepi ꞌnátili ꞌnátame niru pe Kristo oyérilime.
\v 29 ꞌLige ꞌemi ꞌma ꞌla Kristo oyérame ka ꞌma ꞌla Abraámi rijimala ju ꞌlige ꞌma ꞌla narele ꞌemi Onorúgame Alawala napu Onorúgame ꞌyámorílige alué Abraámi rijimala nujubami oꞌchérigame.
\c 4
\p
\v 1 Abichigó ruimé ne ye raꞌíchili: Bilé rió ꞌma inógame mukusá ꞌlige nígame nisa weꞌká eꞌkarúgame tábiri, weꞌlé nígame nisa gawí, weꞌká bujkégame nisa akasí, ꞌlige alué inolá nachuámili nisa suwábaga napu nígame nile alué oꞌnola, tabilé ꞌcho waꞌlú ocheria alué uꞌtá towí, tabilé ꞌcho nachuámala alué towí napu nígame nile alué oꞌnola. Pe abisibi najtékame nímala alué towí napurigá alué rió pioni napu pe nóchame ju. Alué piónika tabilé nachume ꞌínili napu nígame nile alué tabilé oꞌnola napu ju pe batrónila.
\v 2 Napuꞌlige alué mukúgame inolá bijí ꞌwe uꞌtá towí ka repugime ju jaré ralámulite, ꞌlige tabilé ꞌcho nareme ju alué oꞌnola nila, alué towika narémala napusí ꞌma waꞌlú reꞌmalí ka.
\v 3 Aꞌchigóriga nírige ramué napuꞌlige taꞌchó sébachi Esukristo, napurigá uꞌkuchí ejtemali nírige. Ramueka ꞌwe ꞌla nirálime nírige alué ꞌnátili pe napurigá ꞌnátame ju alué ralámuli tabilé ꞌla sébali oyérame Onorúgame.
\v 4 ꞌLige sébale raweli, ꞌlige Onorúgame júlale boꞌné Inolá Esusi napu ochérale bilé mukichi ꞌwe ꞌla sébali olame napu nulale Moisesi ꞌwe ꞌya.
\v 5 Alué Esúsika nawale bujemia alué ramué nila ꞌnátili, ramué napu jurío niru, napurigá ꞌla Onorúgame ꞌkúchila niwa.
\p
\v 6 ꞌÉmika ꞌma ꞌla Onorúgame ꞌkúchila ju, ꞌlige jípeko regá aní Onorúgame Alawala ramué ꞌnátalichi: “Oꞌnó”,\f + \fr 4:6 \ft Alué Páuloka “Abba” anime osale. “Abba” aniáká oꞌnó aniame kéréle, ꞌlige alué ralámuli juríoka alarigá anime nile napuꞌlige ꞌwe raꞌsálagá etea oꞌnola, napurigá anime ju nuꞌchugega bilé uꞌtá towí tabilé oꞌnola etega. \f* regá ané alué alawá alué Onorúgame.
\v 7 ꞌLige ꞌémi ꞌma tabilé bijchígime ju ꞌla rewagachi moinálime ko pe ꞌla sébali olagá napu nulale Moisesi ꞌwe ꞌya, iligá ꞌémika ꞌma ꞌla Onorúgame ꞌkúchila ju napugiti ꞌma aꞌréligame ꞌnata napurigá ꞌnátame nílige ꞌya, ꞌlige jípeko ꞌma ꞌla narémala ꞌemi napu nejime ju Onorúgame.
\s Jena ruwimela Páulo ꞌwe seweka ajtigó machináliga  chonoká mochigo alué oyérame
\p
\v 8 Napuꞌlige tabilé ꞌcho ꞌla machiáa ꞌemi Onorúgame, ꞌémika ꞌwe ꞌla oyérame nile eꞌkarúgame ꞌnátili tabilé Onorúgame nila ꞌnátili.
\v 9 ꞌYabeko tabilé machime nile ꞌemi alarigá ko Onorúgame, ꞌlige jipe ꞌma ꞌla machié ꞌemi alarigá ko Onorúgame, ꞌlige ¿chonigá uchéchigo ku alué ꞌnátili oyériniliché ꞌemi, alué ꞌnátili chátiri tabilé najtékame Onorúgame níriga napu oyérame nile ꞌemi ꞌyabé taꞌchó machiáa alarigá ko Onorúgame?
\v 10 ꞌÉmika aꞌkué newame ju yawiyame napurigá nokame ju alué ralámuli jurío napu ꞌwe ꞌla sébali olame ju alué Moisesi nila nulalí rejcholi mayega ꞌla rewagachi moinamio ꞌemi aleké yawiyame newagá.
\v 11 Neka chálagá ajtí napugiti ꞌemi taꞌmé ꞌla eꞌwá nokame. ꞌLige aminami pe rioksi nímikónkuru suwábaga napu beniri ne ꞌemi.
\p
\v 12 ꞌEmi ralámuli Onorúgame oyérame napurigá ne, pe rekó ꞌla napurigá ne niwa. Neka ꞌma aꞌréturu alué nulalí nóchali rejcholi napu nulame ju alué ralámuli jurío. Tabilé oyérawa ꞌemi alué ꞌnátili. ꞌÉmika tabilé siné seꞌwináriga etiáturu neꞌchí.
\v 13 Neka nayúnaturu alé ꞌemi ejperélachi, ꞌlige nayupasa weꞌlibesi bejterá ne alé ꞌemi ꞌyuga, ꞌlige alé asagá taꞌwé ikiria simiá chebilénami arigá chojkí ne beniria ꞌemi Onorúgame raꞌichálila.
\v 14 ꞌLige alemi ajtígichi ne ꞌemi beniria ꞌwe nayua tabilé gichíturu ꞌemi neꞌchí rekó ꞌwe chátiri nawilí nayuchi ne. Aminami ꞌwe ꞌla raꞌsálagá etiáturu ꞌemi neꞌchí ꞌla napurigá bilé santo ánjeli ꞌpa rewagáchika julárigame Onorúgamete. ꞌWe ꞌla raꞌsálagá etiáturu ꞌemi neꞌchí ꞌla napurigá Kristo Esusi neraga.
\v 15 ꞌLige jípeko, ¿chonigá ꞌma tabilé raꞌsálagá mochíripeché ꞌemi? Neka ꞌwe ꞌla ruwíbá, ꞌemi noli ꞌwe eꞌwérali olámituru napurigá ku ꞌla saꞌwimela ne. ꞌLige busila nayume nísaká ne noli ꞌma ꞌyámikuru ꞌemi neꞌchí ꞌemi busila napurigá ku ꞌla maꞌchílamala ne.
\v 16 ꞌLige ¿sairúgame neraga etéwarábá ꞌemi neꞌchí pe ꞌla bijchiga anichi ne ꞌma ku guwana rujsuo ꞌemi Onorúgame oyeria?
\p
\v 17 Alué jaré ralámuli jurío napu ꞌma ꞌla oyérame ju Esukristo napu alemi Galasia sébale ꞌwe raꞌsá aniá mochí, nobi péchigo resítiri ꞌnátili ꞌyániliga nokágó ꞌemi. Alué ralámulika pe najkigá noká napurigá ꞌma aꞌrémala ꞌemi alué raꞌíchali napu ꞌemi beniri ne. Aminami alué ralámulika najkigá noká napurigá alué ralámuli gompaniérola nímala ꞌemi.
\v 18 Tabilé chérikáwé rekó ꞌwe ꞌla gompaniérola gayénige ꞌemi apiépiri ralámuli nobi ꞌwéchigo ꞌla ꞌnátaga mochíwagó ꞌnalina, ꞌwe ꞌla machiboa chonokináliga nokao.
\v 19 ꞌÉmika napurigá ne ꞌkúchila ju, ꞌwe chalagá ajtí ne napugiti ꞌemi ꞌma ku tabilé ꞌla bijchígempá napu ne ruyé ꞌemi, ꞌlige ꞌwe chálagá asimela ne\f + \fr 4:19 \ft Yolí raꞌíchagaká “tengo dolores de parto” anime chujkú alé apélichi. \f* napusí ꞌma ꞌla bijchígisa ꞌemi napu aní Kristo raꞌichálila.
\v 20 Abé aꞌlá ke alé asisá ne ꞌemi ꞌyuga jipe kulipi, alé ꞌemi ꞌyuga asisáká ne ꞌla iꞌkilí suériga ruwimékuru ne ꞌla námatame. Mejká asirú ka ꞌwe nóchili júkeꞌé osilite raꞌichalia.
\s Jena ruwimela Páulo ruwíligo ramué nírigo  napurigá ꞌla Sara ꞌkúchila neraga
\p
\v 21 ꞌEmi ralámuli napu ꞌwe ꞌla oyérinili napu osale Moisesi\f + \fr 4:21 \ft Moisésika osale maligi libro―Génesi, Éksoro, Lebítiko, Número, ꞌlige Reuteronomio. Aleké maligi líbrochi napu osale alué Moisesi jarénami ruwime ju churigá níliga ꞌwe ꞌya jena wijchimoba, ꞌlige jarénami alé osilichi ruwíchigó tachiri najkiá Onorúgame. ꞌLige jarénami aleké osilichi ruwíchigó chonokáligo alué ralámuli israelita alé bilénami ꞌwe wakígichi eꞌyéniga napuꞌlige Canani rewégame gawí boꞌígichi simiba eꞌyéniga. \f* ꞌwe ꞌya, ¿tabilé machí ꞌemi napu aní alué osilí?
\v 22 Alé osilichi ruwí oká ejtemali oꞌchériligo Abraámi ꞌkúchila. Bilé ꞌla boꞌné upila ranala, ꞌlige uché bileka pe alé Abraámi galílachi\f + \fr 4:22 \ft Abraámi galila boꞌsiki gemate newárigime nile ꞌlige suwábaga alué Abraámi gompaniérola alarigá galégame nile. Napuꞌlige alué Abraámi bejtégichi jaré pe ichúrimi mochime nile chibá ꞌlige boꞌá nesea, ꞌwe bukégame nile chibá ꞌlige boꞌá. \f* nóchame mukí ranala, alué napu tabilé meka nóchame nile enomí, alué napu nile alué ꞌla Abraámi upila guꞌírame.
\v 23 Alué mukí alé Abraámi galílachi nóchame tabilé meka enomí, alué napu Agari anilime nile, alué mukí ranálaka pe iligá ochérale, ꞌlige alué ꞌla Abraámi upila mukí, alué ranálaka ochérale ꞌla napurigá anélege Onorúgame alué Abraámi.\f + \fr 4:23 \ft Eꞌnesi Génesis 16:1 ꞌlige 17:15. \f* Alué ꞌla Abraámi upílaka Sara anilime nile.
\v 24 Ye oká umugika oká tábiri ruwime kéré. Agárika ruwime kéré alé Sinaí rewégachi rabó\f + \fr 4:24 \ft Alué ralámulika ꞌla sébali olá mayele suwábaga napu nulá alué Moisesi nila nulalí rejcholi nobi tabiléchigo siné ꞌla sébali olame kérélekó rekó ꞌwe sébali olánilie. \f* Onorúgame alué Moisesi ꞌyáligo nulalí rejcholi. ꞌYale napurigá ralámuli israelita ꞌla machimela ꞌwe resítiri alawégame níligo alué ralámuli israelita napu ꞌya ejperele, tabilé siné ꞌla námaligo napu ruwime nile alué nulalí, ꞌlige tabilé siné rawé bijchígime nile nawámili níligo bilé alué napu bujémili nile alué ralámuli alué chátiri ꞌnátili, ꞌlige alué ralámuli israelítaka tabilé buwea mochile alué napu nawámili nile alué gastigo bujemia alué ralámuli israelita ꞌya ejperégame. Alué ralámuli israelítaka ꞌwe eꞌwérali olame nile ꞌla rewagachi moinálime mayega pe ꞌla sébali olagá napu nulale Moisesi.
\v 25 Alué Sinaí anilime raboka alé Arabia rewégame gawí boꞌígichi ilí. Árabe raꞌíchaga ka Agari anilime nile alué rabó Sinaí. Alé Sinaí osale Moisesi alué osilí nulalí rejcholi. ꞌLige jipe alé Rusaleni weꞌká balé mochí napu nulame ju napurigá sébali olawa alué nulalí rejcholi. Regá nile ye nóchali napugiti alué Rusaleni ejperégame ralámuli pe ꞌwe eꞌwérali olagá ejperégame níligame alué nulalí rejcholi napu osale Moisesi mayega ꞌla sébali olao ꞌlige mayega ꞌla rewagachi moinamio alanokigá.
\v 26 Ramueka tabilé alarigá ꞌnátame niru, ramueka ꞌnátame niru pe ꞌla sébali bijchígisiga napu anile Onorúgame ꞌla rewagachi moinálime ko.\f + \fr 4:26 \ft Yolí raꞌíchaga ka regá anime chujkú: “Alé ꞌpa rewagachi nerú bilé Rusaleni ꞌlige ramueka alué Rusaleni ꞌkúchila niru.” \f*
\v 27 Onorúgame ꞌwe ꞌla naꞌtárile alué Isaíasi napurigá osimela ye raꞌíchali regá anime:
\q Mué mukí ꞌwe ganíliga asiboa,
\q mué napu tabilé siné ranégame ju.
\q Noli sinápua ganíliga,
\q mué napu tabilé machí aliena ená kame ko
\q napuꞌlige bilé uꞌtátiri ochérachi.
\q Alué mukí napu tabilé siné ranégame nile,
\q alueka weꞌká ranégame nímala
\q meꞌtigá alué napu ꞌla yati ranele.\f + \fr 4:27 \ft Eꞌnesi napu ju Isaías 54:1. Alué mukí tabilé ranégame ko rekó ꞌla gunégame ke, alueka Sara nile. Alué mukí napu ꞌla yati ranele, alueka Agari nile. \f*
\p
\v 28 ꞌEmi ralámuli Onorúgame oyérame napurigá ne, ꞌémika ꞌwe ꞌla bijchígime ju napu aní Onorúgame raꞌichálila aꞌchigóriga napurigá bijchígile alué Abraámi napuꞌlige Onorúgame anisá bilé uꞌtátiri ranélimio alué Sara alué Abraámi inolá. ꞌLa bijchiá ochérale bilé uꞌtátiri towí ꞌlige Isaki anilime rewá ujchéliru.
\v 29 Alué reꞌmalí Agari ranala napu pe iligá ochérale ꞌwe gawélime nile alué uꞌtátiri alué Sara ranala, alué napu ochérale ꞌla napurigá anile Onorúgame.\f + \fr 4:29 \ft Alué Agari ranálaka siné kachi makué usani bamígame mayelia napuꞌlige gawéliga etea alué Sara ranala, ꞌlige alué Sara ranala pe okabi bamígame mayelia napuꞌlige gawéliga etelia alué Agari ranálate. \f* Aꞌchigóriga ju jipe, alué tabilé ꞌla Onorúgame oyérame ꞌwe gawéliga eté ramué.
\v 30 Alué osilí Onorúgame raꞌichálila regá aní: “ꞌMa mabuwa ꞌmi mejká alué mukí napu pe nóchame ju mué bejtélachi, ꞌma ranala ꞌyúriga mabuwa, alué napu mué upila guꞌírame ju, napugiti pecha narémili kame alué napu mué aꞌrémili ju napuꞌlige mué ꞌma mukusá.”\f + \fr 4:30 \ft Eꞌnesi Génesis 21:10. \f*
\v 31 Onorúgame oyérame tabilé oyérame niru jena gawichí nerúgame ꞌnátili. Ramueka oyérame niru napurigá aní Onorúgame. ꞌLige eꞌwame niru napurigá nulá Onorúgame.
\c 5
\s Jena ruwimela Páulo ruwíligo  abisibi ꞌwe ꞌla oyéraga nokísilime ko Kristo
\p
\v 1 ꞌWe ꞌla ꞌnátaga nokísiwa oꞌmaka. Aka Kristo ꞌma oꞌtóché alué gastigo napu ramué narépuliké. Tase uché ku oyériwa alué ꞌnátili napu nígame ju alué ralámuli jurío, alueka ꞌwe ꞌla sébali olame ju napu aní alué osilí napu Moisesi osale.
\p
\v 2 Neka ꞌwe ꞌla maꞌchígime ruwíbá, ꞌemi oyérasaká alué ꞌnátili ꞌla rewagachi moinamio ralámuli ꞌla sikirétigame nísaká peꞌtá isílala wiꞌchila uꞌkuchí ejtemali, ꞌliko Onorúgame níriká pecha ꞌla biꞌwígame alawégame kérélamalagó rekó anié ꞌemi: “Ramueka ꞌma ꞌla Kristo oyérame nírupá.”
\v 3 Neka ꞌla ruwíbá, apiépiri ralámuli ꞌla bijchígame ꞌla rewagachi moyéname ko bilé ralámuli ꞌla sikirétigame nísaká peꞌtá isílala wiꞌchila, ꞌliko alué ralámuli ꞌma pecha gainámalagó ku aꞌrea alaké ꞌnátili rekó ku ꞌla aꞌrénilie.
\v 4 ꞌEmi ꞌwe ꞌla sébali olagá ejperégame nisa ꞌla biꞌwígame alawégame gainamio mayega ꞌla sébali olagá suwábaga napu aní alué osilí nulalí rejcholi napu Moisesi aꞌrele, pe chajkena ꞌnátame kérélamala ꞌemi, alésíko ꞌma tabilé narémala ꞌemi napu nejí Onorúgame.
\v 5 ꞌLige ramueka ꞌma ꞌla machigá mochiru tabilé narépuli nírigo gastigo, napugiti ramueka ꞌma narékame nírigime Onorúgame Alawala pe ꞌwe ꞌla bijchígiga ꞌla sébali olamio Onorúgame napurigá anile.
\v 6 Kristo Esusi níriká tabilé chérikáwé rekó tabilé sikirétigame nírige peꞌtá isílala wiꞌchila napurigá aní alé osilichi napu aꞌrele Moisesi. Kristo Esúsika pe najkí ꞌnalina napurigá ꞌwe ꞌla Onorúgame oyéraga ejperélawa, ꞌwe ꞌla niraga uché jaré ralámuli ꞌla bijchígiga napu aní Onorúgame raꞌichálila.
\p
\v 7 ꞌÉmika ꞌma ꞌwe ꞌla bijchígime kéturu napu aní Onorúgame raꞌichálila. ꞌLige ¿chieri ꞌsmíbaché seꞌwinátiri ꞌnátili ꞌya ꞌemi napurigá ꞌemi aꞌrémala ꞌla Onorúgame oyeria?
\v 8 Ye ꞌnátilika tabilé Onorúgame nejílala ju, alué Onorúgame napu ꞌemi ꞌyale ꞌnátili napurigá ꞌemi ꞌla Onorúgame oyéramala.\f + \fr 5:8 \ft Onorúgameka ꞌyale ꞌnátili napuꞌlige pe kulí siné oyérichi ralámuli, jipe bijí nejía ajtí ꞌnátili napurigá abichilubi ꞌwe ꞌla oyéramala apiépiri ralámuli alué Onorúgame. \f*
\v 9 Pe uꞌtá ajchésiga lebarura riꞌligó rusichi ꞌla bochígimi nabame ju alué párisi. Pe aꞌchigóriga ju napuꞌlige bilé ralámuli ꞌwe ꞌla ꞌnátaga eyene, ꞌlige peꞌtá seꞌwinárigariga naꞌtasa, ꞌma cha ikime ju suwábaga alué aꞌlala ꞌnátili.
\v 10 Neka tabilé mayé seꞌwináriga naꞌtamio ꞌemi. Neka mayé Onorúgame gite ꞌwe ꞌla semáriga naꞌtamio ꞌemi. Nobi Onorúgameka ꞌwéchigo aꞌwágame gastigárimalagó apiépiri ralámuli napu seꞌnú ꞌnátili beníriga eyena ꞌemi.
\p
\v 11 ꞌEmi Onorúgame oyérame napurigá ne, ne bijí ꞌwe nuligá enásaká napurigá ꞌla sikirétigame niwa peꞌtá isílala wiꞌchila, ꞌliko alué ralámuli jurío ꞌma tabilé ayómikuru rekó ruyechi ne bilena gulusichi mukúligo Esusi.
\v 12 Alué napu ekí nulagá eꞌyena napurigá sikirétigame nímala ꞌemi peꞌtá isílala wiꞌchila, abé ꞌla kepa aꞌbopi gaꞌlibusa.
\v 13 ꞌEmi Onorúgame oyérame napurigá ne, Onorúgame ꞌwe semátiri ꞌnátili ꞌyale ꞌemi, alekeri tase chátiri ꞌnátili ꞌnátaga eꞌyénawa. Iligá ꞌwe ꞌla galewa uché jaré ralámuli, ꞌla niraga etewa, ꞌla guꞌíriwa, tabilé che anewa, oꞌmaka ꞌla nakúriga nochawa aꞌbopi.
\v 14 Suwábaga alué nulalí rejcholi napu aꞌrele Moisesi regá anime kéré: “ꞌWe ꞌla ganíliga etewa uché jaré ralámuli napurigá naꞌtemá mué boꞌnepi.”
\v 15 ꞌEmi ꞌwe naꞌáuka raꞌíchame nisa aꞌbopi, ꞌma tabilé biꞌlepi ꞌnátaga eꞌyénamala ꞌemi oꞌmaka, ꞌma tabilé Onorúgame nila ꞌnátili ꞌnátaga eꞌyénamala ꞌemi.
\s Jena ruwimela Páulo ruwíligo  ꞌwe ꞌla eꞌwálime ko napu nulá Onorúgame Alawala
\p
\v 16 ꞌWe ꞌla eꞌwiwa napu nulá Onorúgame Alawala, alarigaka ꞌla tase eꞌwímala ꞌemi alué chátiri ꞌnátili napu ꞌnata ꞌemi.\f + \fr 5:16 \ft Esúsika napuꞌlige taꞌchó mukiá anile julamio boꞌné alawala napuꞌlige mukusá, napurigá alué alawala ꞌla nejkúrimala ꞌla semáriga naꞌtaria ramué. Eꞌnesi Hechos 1:4. \f*
\v 17 Alué ꞌnátili napu pe ꞌemi ꞌnátame ju, alueka tabilé aꞌchigóriga ju napurigá alué ꞌnátili napu ꞌla Onorúgame Alawala nejí, alué ꞌemi naꞌtálilaká pe najsibume ju alué ꞌnátili napu Onorúgame Alawala ju, pe nejkumeme ju rekó ꞌla naꞌtánilichi kachi ꞌemi.
\v 18 ꞌEmi ꞌma ꞌla oyérame nísaká alué ꞌnátali napu nejí Onorúgame Alawala ꞌliko ꞌemi ꞌma tabilé eꞌwémili júkuru alué ꞌnátili napu pe ꞌemi aꞌboi nígame ju.
\v 19 ꞌWe ꞌla maꞌchígime nérekáme ju napuꞌlige bilé ralámuli tabilé ꞌla eꞌwachi napu nulá Onorúgame. Napuꞌlige ralámuli Onorúgame oyérame ꞌma aꞌresa Onorúgame oyeria, yati seꞌwiná nokame ju, pe apiépiri umugí ꞌyuga okome ju tase ꞌla aꞌboi upila, jaré rióchoká napuíka okome ju, tabilé anáchame ju tabilé seꞌwiná nokogá,
\v 20 ꞌwe tánime ju iwérali apiépiri tábiri tabilé Onorúgame, ꞌlige ꞌwe galeme ju sujkumuga beniame, ꞌlige ꞌwe gichiga eteme ju uché jaré ralámuli, ꞌlige tabilé siné guꞌírame ju uché jaré ralámuli, pe chibiyeti aniá mochime ju, ꞌlige ꞌwe naꞌáuka ejperégame ju, tabilé chéláme ju laꞌsika uché jaré ralámuli ejperélachi, tabilé ganíliga, weꞌkaná chojkégame rojáname ju ralámuli napurigá pe naꞌáuka mochímala, ꞌlige tabilé ꞌla aꞌchigóriga ꞌnátame ju oꞌmaka,
\v 21 pe chibiyeti ꞌnata mochime ju, tabilé anáchame ju tabilé bajiga, pe ichúrimi eꞌyéname ju napurigá nokame ju ejtemali reꞌegochi. Jipe ruimé ne napurigá anié ne ꞌya bajchabé rawé: Suwábaga ralámuli napu ekí alarigá ꞌnátame tabilé ꞌla suériga etéwili ju Onorúgamete.
\p
\v 22 Napuꞌlige bilé ralámuli Onorúgame oyérasa, ꞌlige ꞌwe ꞌla eꞌwisa Onorúgame Alawala\f + \fr 5:22 \ft Yeka aniame kéré ꞌla Onorúgamete Alawala eꞌwame ko apiépiri ralámuli napuꞌlige ꞌma naresa Onorúgame Alawala. \f* tabilé chátiri ꞌnátame ju, ꞌlige ꞌwe ꞌla niraga eteme ju uché jaré ralámuli. Alueka ꞌwe ganílime ju ꞌlige tabilé eꞌkarúgame chátiri ꞌnátame ju. Tabilé ayome ju, ꞌwe ꞌla raꞌsá olame ju uché jaré ralámuli ꞌyuga. ꞌWe ꞌla sébali olame ju suwábaga napu aní.
\v 23 ꞌWe ꞌla naꞌtemaka eteme ju suwábaga ralámuli. ꞌWe ꞌla anáchame ju tabilé cheꞌsika. Alué Moisésika tabilé anime ujchale: “Tabilé ꞌla júpá napurigá ralámuli ꞌwe ꞌla ganíliga ejperélamala oꞌmaka.”
\v 24 Ramué napu ꞌma ꞌla oyérilime niru Kristo Esusi ꞌma tabilé chibi nokigá eꞌyéname niru rekó chátiri ꞌnátaga ikisuga, napuꞌlige ꞌnátaga ikisuga apiépiri umugí ꞌyuga gojchiame ꞌlige weꞌká eꞌkarúgame niga mochínilime pe tabilé nélegá Onorúgame.
\v 25 Ramueka ꞌma Onorúgame oyérame nírukuru ꞌlige ꞌma ꞌla Onorúgame Alawala ajchágame nírukuru, ꞌliko abichilubi ꞌwe ꞌla sébali olagá nokísiwa oꞌmaka napurigá najkí Onorúgame Alawala.
\v 26 Tabilé riólame niwa, tase che anewa ralámuli najkigá pe napurigá naꞌáuka ejperélamala, napurigá najkuelia mochímala mué chojkila gite.
\c 6
\s Jena ruwimela Páulo ruwíligo ꞌwe ꞌla nakúrilime ko oꞌmaka
\p
\v 1 ꞌEmi ralámuli Onorúgame oyérame napurigá ne, bilé ꞌemi seꞌwiná ꞌsisa ꞌla machié chátiri ko alué nóchali, ꞌlige ꞌemi napu ꞌla Onorúgame Alawala ajchágame ju, ꞌwe ꞌla rejcholi ruyewa alué seꞌwiná ꞌsíkame ꞌla tabilé aꞌwágame raꞌíchaga ꞌlige ꞌwe ꞌla ꞌnátaga napurigá tabilé oyéramala ꞌémichigó aleké chátiri nóchali.
\v 2 ꞌWe ꞌla nakúriga nokísiwa oꞌmaka ꞌemi rejcholi nejiga aꞌnagupi, ꞌla rejcholi ꞌyásaká ꞌemi apiépiri alué ralámuli napu seꞌwiná noká, ꞌliko ꞌla eꞌwame kérélamala ꞌemi napu najkí Kristo.
\p
\v 3 Bilé ralámuli pe neꞌóchaga eyéname uché jaré ralámuli, mayega boꞌneka ꞌla tabilé siné seꞌwiná ꞌsika eyéname ko, ꞌliko alué ralámuli boꞌnepi abéchigo seꞌwináriga nímala. ꞌLige aminami alué ralámuli lagá einasa: “Neka ꞌla tabilé siné seꞌwiná ꞌsika eyéname ju, tase napurigá alué uché jaré ralámuli napu seꞌwiná nokagá eꞌyena”, alarigá ꞌnátame ka abéchigo seꞌwináriga nímala boꞌnepi.
\v 4 ꞌLiko aꞌpílipi ꞌemi ꞌwe ꞌla ꞌnátaga ejperélawa, aꞌlígeko ꞌla machimela ꞌemi pala ꞌla bijchiá ꞌla Onorúgame nélegá ejperégame ko ꞌemi, aminami ꞌla machimela ꞌemi tabilé naꞌtátikó abé aꞌlá aꞌká ralámuli ko ꞌemi.
\v 5 Aꞌpílipi ralámuli ꞌwe ꞌla ruyémili ju Onorúgame tachiri nóchali nóchaga eyéneo boꞌnepi, ꞌlige tachiri ꞌnátili ꞌnátaga eyéneo.
\p
\v 6 ꞌLige alué ralámuli napu rejcholi ꞌyáliru ꞌwe ꞌla ganíliga etémili ju alué napu rejcholi nejile.
\p
\v 7 Tase chibi nokogá eꞌyénawa mayega Onorúgame tabilé etéa ajtigó chibi nokagá eꞌyénachi ꞌemi, alalásaká ꞌemi ꞌliko pe aꞌbopi resí ikí ꞌemi.
\v 8 Bilé ralámuli yati seꞌwiná ꞌsínalisaká yati seꞌwiná ꞌsime ju, alueka resitiri raweli narémala jena wijchimoba pe boꞌné chaꞌsika. Bilé rió ꞌwe ꞌla eꞌwime Onorúgame Alawala, alueka ꞌwe ꞌla semátiri raweli narémala jena wijchimoba ꞌlige ꞌpa rewagachi simisá ꞌla ganíliga narémala.
\v 9 Tabilé siné najsinawa beniria ralámuli Onorúgame nila raꞌíchali, ꞌlige ꞌla rejcholi ruyea alué ralámuli seꞌwiná nokame, ꞌlige ralámuli guꞌiria, suwábaga nóchali napu ꞌwe ꞌla galé Onorúgame. Siné rawé ꞌla maꞌchí nérélamala ꞌwe ꞌla sébali oláligo ꞌemi ꞌwe ꞌla sébali olásaká ꞌemi ꞌla tabilé guwana rujsúká.
\v 10 ꞌLiko bijí ꞌla mochíriga jena guꞌíriwa ralámuli alué Onorúgame oyérame. ꞌLige abiena guꞌíriwa alué tabilé Onorúgame oyérame, suwábaga ꞌla ganíliga guꞌíriwa.
\b 
\p
\v 11 Jena ꞌma guwichí chujkúgame osilí ne boꞌné osé ꞌemi, ꞌla etémala eꞌwele osilí osáligo ne.
\v 12 Jaré ralámuli jurío jsile alemi Galasia napu ꞌemi mochí, alué ralámulika ꞌma ꞌla oyérame ju Esukristo nobi abiénachigo nulame júkó napurigá ꞌemi sikirétigame nímala peꞌtá isílala wiꞌchila, alueka pe alanokame ju napurigá tabilé cha anewa alué uché jaré ralámuli juríote napu tabilé ꞌcho oyérame ju Esukristo.
\v 13 ꞌLige alué napu nulame ju napurigá sikirétigame niwa peꞌtá isílala wiꞌchila guwala tabilé ꞌla sébali olame kéré aꞌboi suwábaga napu aní alué nulalí rejcholi napu aꞌrele alué Moisesi. Alué alarigá nulame ka pe najkigá noká napurigá ꞌwe ꞌla niraga etewa, napurigá etémala ꞌemi ꞌwe jebénigame ko rejcholi nejiga napurigá ꞌla niraga etewa uché jaré ralámulite.
\v 14 Ne níriká tabilé chéré rekó tabilé ꞌwe ꞌla niraga etelie ralámulite. Neka najkí ꞌnalina napurigá Onorúgame guꞌírimala neꞌchí ꞌla biꞌlepi ꞌnátili ꞌnátaga napurigá beníramala ne ꞌemi ꞌla rewagachi moinálime ko ꞌwe ꞌla bijchígiliká gastigo oꞌtogá mukúligo Waꞌlula Esukristo bilena gulusichi alué gastigo napu narépuli ke ramué. ꞌLige neka ꞌma aꞌré alué seꞌwinátiri ꞌnátili napu ꞌnátame ju alué ralámuli napu mayeme ju ꞌla rewagachi moinamio ꞌla sébali olagá napu aní alué osilí napu osale Moisesi ꞌlige alué ralámuli ꞌma tabilé aminabi ꞌyáachigó neꞌchí seꞌwinátiri ꞌnátili.
\v 15 ꞌMa ꞌla Esukristo oyérame níriká tabilé chéré rekó sikirétigame nírige peꞌtá isílala wiꞌchila guwala ꞌlige aminami rekó tabilé sikirétigame nírige alé, Onorúgame níriká pe ꞌla Onorúgame Alawala narétigime nísiga ꞌlige ꞌla biꞌwígame alawégame nísiga ꞌla ju.
\v 16 ꞌWe ꞌla ganíliga mochiwa ꞌemi ralámuli napu ꞌwe ꞌla bijchígime ju napu ne ruwí. Onorúgame abichilubi ꞌwe ꞌla naꞌtemasa ꞌla képá ꞌemi suwábaga ꞌla Onorúgame oyérame.
\p
\v 17 Tabilé ꞌwesi ralámuli che olasa ꞌla képá neꞌchí, napugiti neka Esukristo nochálilachi nóchame kame, ꞌlige ꞌwe beꞌlágame ju ne wejpisósiga napuꞌlige ralámuli neꞌchí meꞌlinálichi Esusi nila raꞌíchali benírime kóriká. Tabilé ꞌwesi laa mochímili ju: Alué Páuloka ꞌlacha nígame júché lisensia napurigá osimela ye osilí.
\p
\v 18 ꞌEmi Onorúgame oyérame napurigá ne, alué Waꞌlula Esukristo napu ramué nuleme ju, ꞌwe ꞌla guꞌírisa ꞌla képá ꞌemi.
\p Pe ekí képá ye raꞌíchali. Waꞌlú cheliérabá.