\id JON - Copala Trique
\h Jonás
\mt Jonás
\mt2 Nihánj me yanj notaꞌ cheꞌé ꞌo̱ síí cuꞌna̱j Jonás a
\c 1
\s Ne cuno̱ Jonás rihaan Yaꞌanj maꞌ
\p
\v 1 Caꞌnaꞌ snana̱ Yaꞌanj rihaan Jonás taꞌníí síí cuꞌna̱j Amitai cataj yoꞌ a:
\p
\v 2 ―Na̱xuma̱a̱n so̱ꞌ, ne̱ caꞌa̱nj so̱ꞌ Nínive chumanꞌ naco̱o, ne̱ caꞌmi̱i̱ natáj so̱ꞌ cheꞌé rasu̱u̱n chiꞌi̱i̱ ꞌyaj nij síí ma̱n yoꞌ, cheꞌé se cavii se‑cacu̱nꞌ nij soꞌ nda̱a rihanj á ―taj Yaꞌanj rihaan Jonás a.
\p
\v 3 Tza̱j ne̱ Jonás roꞌ, naxuma̱a̱n soꞌ guun rá soꞌ cuna̱nj soꞌ nda̱a chumanꞌ cuꞌna̱j Tarsis gu̱un ga̱nꞌ soꞌ rihaan Yaꞌanj a. Nanij soꞌ nda̱a chumanꞌ na̱j tuꞌva na yaꞌa̱nj chumanꞌ cuꞌna̱j Jope, ne̱ nariꞌ soꞌ ꞌo̱ rihoo xi̱j chéé rihaan na caꞌa̱nj nda̱a Tarsis a. Ga̱a ne̱ curuꞌvee Jonás tuꞌvee rihoo, ne̱ catúj soꞌ caꞌa̱nj soꞌ ga̱ ꞌó nij soꞌ nda̱a Tarsis gu̱un ga̱nꞌ soꞌ rihaan Yaꞌanj, rá soꞌ a.
\p
\v 4 Dan me se naxuma̱a̱n ꞌo̱ nana̱ yuva̱a̱ rihaan na yaꞌa̱nj, quiꞌyaj Yaꞌanj, ne̱ nariꞌ nucuaj ndoꞌo na ne̱ da̱j doj se quixraꞌ rihoo a.
\p
\v 5 Ne̱ cuchuꞌviꞌ ndoꞌo nij síí tuguáj rihoo ne̱ cachíín niꞌya̱j ndoꞌo ꞌo̱ ꞌo̱ nij soꞌ rihaan taꞌanj nij soꞌ a. Ne̱ quiriꞌíj nij soꞌ rasu̱u̱n ata̱ rihoo rque na yaꞌa̱nj, cheꞌé rej nahu̱un yo̱o doj rihoo a. Tza̱j ne̱ nanij Jonás nica̱ꞌ rque rihoo ne̱ caꞌanj quina̱j soꞌ ne̱ cotoj ndoꞌo soꞌ a.
\v 6 Ne̱ nichrunꞌ síí uun chij rihaan rihoo rej na̱j Jonás ne̱ cataj soꞌ a:
\p ―Da̱j me cheꞌé otoj so̱ꞌ ga̱. Na̱xaga̱a̱ so̱ꞌ cachi̱nj ni̱ꞌyáá so̱ꞌ rihaan taꞌanj so̱ꞌ cuaj yanj. Xraj ne̱ cunu̱u ꞌe̱e̱ rá soꞌ ni̱ꞌyaj soꞌ man níꞌ ne̱ se̱ caꞌanj niꞌya̱ níꞌ maꞌ ―taj síí uun chij rihaan rihoo yoꞌ rihaan Jonás a.
\p
\v 7 Ga̱a ne̱ cataj nij soꞌ rihaan tuviꞌ ꞌo̱ ꞌo̱ nij soꞌ a:
\p ―Caꞌna̱ꞌ soj, tico̱ tixaj níꞌ ga̱a ne̱ queneꞌe̱n níꞌ me síí cheꞌe̱ ꞌnaꞌ sayuun nihánj xráá níꞌ na̱nj á ―taj nij soꞌ rihaan tuviꞌ ꞌo̱ ꞌo̱ nij soꞌ a.
\p Ga̱a ne̱ tico tixaj nij soꞌ ne̱ queneꞌen nij soꞌ se vaa Jonás me síí tumé cacunꞌ na̱nj ado̱nj.
\v 8 Ga̱a ne̱ cataj nij soꞌ rihaan Jonás a:
\p ―Cata̱j so̱ꞌ ya̱j da̱j me cheꞌé caꞌnaꞌ rasu̱u̱n chiꞌi̱i̱ nihánj xráá níꞌ á. Me suun ꞌyáá so̱ꞌ ga̱. Me rej ꞌnáꞌ so̱ꞌ ga̱. Me yoꞌóó cavii so̱ꞌ ga̱. Me síí mé so̱ꞌ ga̱ ―cataj nij soꞌ rihaan Jonás a.
\p
\v 9 Ga̱a ne̱ cataj Jonás a:
\p ―Síí hebreo mé ꞌu̱nj ne̱ aráj co̱chróó ꞌu̱nj rihaan Yaꞌanj Si̱j ꞌNi̱j Raꞌa man níꞌ síí nicu̱nꞌ xta̱ꞌ síí quiꞌyaj na yaꞌa̱nj do̱ꞌ, yoꞌóó do̱ꞌ a ―taj Jonás rihaan nij soꞌ a.
\p
\v 10 Ga̱a ne̱ cuchuꞌviꞌ ndoꞌo nij snóꞌo ne̱ cataj nij soꞌ rihaan Jonás a:
\p ―Da̱j me cheꞌé quiꞌyáá so̱ꞌ da̱nj ga̱.
\p ꞌO̱ se a̱j notaꞌ Jonás rihaan nij soꞌ se vaa unánj soꞌ rihaan Yaꞌanj a.
\p
\v 11 Doj a̱ nariꞌ nucuaj na yaꞌa̱nj, ne̱ cheꞌé dan xnáꞌanj nij soꞌ man Jonás a:
\p ―Me quiꞌya̱j núj ga̱ so̱ꞌ ga̱a ne̱ cunu̱u dínj na yaꞌa̱nj ga̱ ―taj nij soꞌ xnáꞌanj nij soꞌ man Jonás a.
\p
\v 12 ―Ta̱ꞌaa soj mán ꞌu̱nj ne̱ caꞌne̱j soj rá na ne̱ cunu̱u dínj na yaꞌa̱nj, cheꞌé se neꞌén ꞌu̱nj se vaa ꞌu̱nj roꞌ me síí tumé cacunꞌ, ne̱ cheꞌé dan caꞌnaꞌ nana̱ yuva̱a̱ nihánj xráá soj á ―taj Jonás rihaan nij soꞌ a.
\p
\v 13 Ga̱a ne̱ tucuachéé nij soꞌ rihoo rihaan na cheꞌé rej ca̱nica̱j uún nij soꞌ rihaan yoꞌóó, tza̱j ne̱ taj se qui̱ꞌyáꞌ caꞌve̱e, cheꞌé se doj a̱ nariꞌ nucuaj na yaꞌa̱nj a.
\v 14 Ga̱a ne̱ cachíín niꞌya̱j nij soꞌ caguáj nij soꞌ rihaan Yaꞌanj quiꞌyaj chumii̱ a:
\p ―Síí chij. Achíín niꞌya̱j núj ne̱ rquee̱ núj rihaan so̱ꞌ se vaa se̱ caꞌanj niꞌya̱ núj cuano̱ sese cavi̱ꞌ snóꞌo nihánj quiꞌya̱j na, ne̱ a̱j se̱ cutáꞌ so̱ꞌ cacunꞌ xráá núj cheꞌé síí nihánj sese taj cacunꞌ tumé soꞌ, cheꞌé se quiꞌyáá so̱ꞌ da̱j me rá ma̱ꞌán so̱ꞌ a ―da̱nj cataj nij soꞌ cachíín niꞌya̱j nij soꞌ rihaan Yaꞌanj quiꞌyaj chumii̱ a.
\p
\v 15 Ne̱ taꞌaa nij soꞌ man Jonás ne̱ caꞌnéé nij soꞌ rá na, ne̱ cunuu dínj na yaꞌa̱nj a.
\v 16 Ga̱a queneꞌen nij soꞌ da̱j guun, ne̱ cuchuꞌviꞌ ndoꞌo nij soꞌ ne̱ caráj cochro̱j uxrá nij soꞌ rihaan Yaꞌanj quiꞌyaj chumii̱, ne̱ rqué nij soꞌ rasu̱u̱n rihaan Yaꞌanj, ga̱a ne̱ cataꞌ tuꞌva nij soꞌ rihaan Yaꞌanj uún a.
\p
\v 17 Tza̱j ne̱ a̱j vaa ꞌo̱ xcuaj xi̱j ndoꞌo cuchuma̱nj man Jonás, quiꞌyaj Yaꞌanj, ne̱ cuchumánj xoꞌ man soꞌ, ne̱ cunuû Jonás rque xcuaj yoꞌ vaꞌnu̱j güii nuvi̱i niga̱nꞌ a.
\c 2
\s Nihánj me nana̱ cachíín niꞌya̱j Jonás rihaan Yaꞌanj a
\p
\v 1 Ga̱a ne̱ cachíín niꞌya̱j Jonás rihaan Taꞌanj soꞌ Yaꞌanj Si̱j ꞌNi̱j Raꞌa man níꞌ ga̱a nu̱u̱ soꞌ rque xcuaj
\v 2 ne̱ cataj soꞌ a:
\q Ga̱a ránꞌ ꞌu̱nj sayuun ne̱ cachíín ni̱ꞌyáá ꞌu̱nj caguáj ꞌu̱nj rihaan Yaꞌanj Si̱j ꞌNi̱j Raꞌa man núj,
\q ne̱ cuno soꞌ se vaa cachíín ni̱ꞌyáá ꞌu̱nj a.
\q Ga̱a da̱j doj cavi̱ꞌ ꞌu̱nj ne̱ cachíín ni̱ꞌyáá ꞌu̱nj ra̱cuíj so̱ꞌ mán ꞌu̱nj,
\q ne̱ cunó so̱ꞌ caꞌmij a.
\q
\v 3 ꞌO̱ se caꞌnéé so̱ꞌ mán ꞌu̱nj nda̱a cunu̱u̱ rque na,
\q nda̱a tanu̱u̱ cunu̱u̱ rque na yaꞌa̱nj,
\q ne̱ na unánj naráán nu̱ꞌ xráj,
\q ne̱ uyanj natúj na yaꞌa̱nj nu̱ꞌ anica̱j manj a.
\q
\v 4 Tza̱j ne̱ guun raj a:
\q “Guun yaníj ꞌu̱nj rihaan so̱ꞌ,
\q tza̱j ne̱ neꞌén ꞌu̱nj se vaa queneꞌe̱n naca̱ uún ꞌu̱nj snuvií so̱ꞌ nuvií naco̱o gue̱e̱ a.”
\q
\v 5 Tza̱j ne̱ aꞌnéé tanu̱u̱ na manj,
\q ne̱ caráán na yaꞌa̱nj cunu̱ꞌ manj,
\q ne̱ nacutáj coj yaꞌaâ ma̱n rá na yaꞌa̱nj cúú ya̱vé ꞌu̱nj a.
\q
\v 6 Ne̱ quinij ꞌu̱nj nda̱a tacóó nij quij cunu̱u̱ rque na yaꞌa̱nj
\q ne̱ cuchumánj yoꞌóó mán ꞌu̱nj
\q ne̱ taj a̱ rej cu̱riha̱nj ꞌu̱nj,
\q tza̱j ne̱ so̱ꞌ Si̱j ꞌNi̱j Raꞌa man núj Taꞌanj ꞌu̱nj quirii mán ꞌu̱nj rque yuꞌuj a.
\q
\v 7 Ga̱a da̱j doj tzínꞌ se cavíꞌ ꞌu̱nj,
\q ne̱ nanuj rá ꞌu̱nj mán so̱ꞌ Si̱j ꞌNi̱j Raꞌa man núj,
\q ne̱ nana̱ cachíín ni̱ꞌyáá ꞌu̱nj cuchiꞌ rihaan so̱ꞌ
\q nda̱a snuvií so̱ꞌ nuvií naco̱o gue̱e̱ a.
\q
\v 8 Nij síí noco̱ꞌ yaꞌanj chraan vaa rmaꞌa̱n roꞌ,
\q ne riꞌ nij soꞌ se lu̱j ꞌyáá so̱ꞌ cheꞌé nij soꞌ maꞌ.
\q
\v 9 Tza̱j ne̱ ꞌu̱nj roꞌ, cavi̱i̱ nana̱ sa̱ꞌ tuꞌvá ꞌu̱nj cheꞌé so̱ꞌ ga̱a rquej rasu̱u̱n gue̱e̱ mán so̱ꞌ a.
\q Qui̱ꞌyáá ꞌu̱nj nda̱a vaa cataꞌ tuꞌvá ꞌu̱nj a.
\q O̱rúnꞌ so̱ꞌ Si̱j ꞌNi̱j Raꞌa man núj roꞌ,
\q quiꞌya̱j caꞌve̱e cavi̱i̱ sa̱ꞌ yuvii̱ a.
\m Da̱nj cataj Jonás cachíín niꞌya̱j soꞌ rihaan Yaꞌanj a.
\p
\v 10 Ga̱a ne̱ caꞌneꞌ Yaꞌanj suun rihaan xcuaj se vaa cuchra̱nj xoꞌ cheꞌé rej cu̱riha̱nj Jonás rihaan yoꞌóó, ne̱ da̱nj quiꞌyaj xoꞌ a.
\c 3
\s Notaꞌ Jonás nana̱ rqué Yaꞌanj man Jonás cheꞌé nij síí ma̱n Nínive a
\p
\v 1 Nihánj síj vi̱j caꞌneꞌ Yaꞌanj quiꞌyaj chumii̱ suun rihaan Jonás a:
\p
\v 2 ―Na̱xuma̱a̱n so̱ꞌ ne̱ caꞌa̱nj so̱ꞌ Nínive chumanꞌ naco̱o, ne̱ caꞌmi̱i̱ natáj so̱ꞌ rque chumanꞌ yoꞌ nana̱ cata̱j ꞌu̱nj rihaan so̱ꞌ á ―taj Yaꞌanj rihaan Jonás a.
\p
\v 3 Ne̱ naxuma̱a̱n Jonás ne̱ caꞌanj soꞌ nda̱a Nínive nda̱a vaa cataj Yaꞌanj a. Ne̱ Nínive me chumanꞌ naco̱o ndoꞌo, ne̱ nda̱a vaꞌnu̱j güii quisi̱j cache̱ꞌ cunu̱ꞌ rque chumanꞌ yoꞌ a.
\v 4 Ne̱ guun cheꞌe̱ Jonás catúj soꞌ rque chumanꞌ, ne̱ cachéé soꞌ cunu̱ꞌ güii caꞌmii natáj soꞌ cataj soꞌ se vaa rque vi̱j chiha̱a̱ (40) güii tiri̱ꞌ Yaꞌanj man Nínive a.
\v 5 Ne̱ nij síí ma̱n Nínive cuchumán rá niꞌya̱j man Yaꞌanj, ne̱ tocoꞌ nij soꞌ xꞌnaa man maꞌa̱n nij soꞌ cheꞌé rej cara̱a̱ gue̱e̱ nij soꞌ rihaan Yaꞌanj, ne̱ nayón nij soꞌ yatzéj nij niha̱nj, nda̱a síí noco̱o doj ga̱ nda̱a xnii doj, cheꞌé rej ti̱haa̱n nij soꞌ se vaa nuchranꞌ nimán nij soꞌ rihaan Yaꞌanj quiꞌyaj chumii̱ a.
\p
\v 6 Ga̱a cuchiꞌ nana̱ caꞌmii natáj Jonás rihaan rey uun chij rihaan Nínive, ne̱ naxuma̱a̱n soꞌ ne̱ caꞌnéj soꞌ yatzéj sa̱ꞌ ta̱j xráá soꞌ, ne̱ nayón soꞌ yatzéj nij niha̱nj ne̱ caꞌanj ca̱yáán soꞌ rihaan yaj ruvaj a.
\v 7 Veé dan caꞌneꞌ rey uun chij do̱ꞌ, nij síí ata̱ suun nu̱u̱ rihaan rey do̱ꞌ, suun se vaa caꞌmi̱i̱ natáj nii nu̱ꞌ Nínive nana̱ nihánj a:
\p ―Yuvii̱ do̱ꞌ, scúj do̱ꞌ, matzinj do̱ꞌ, a̱ ꞌó xcuu roꞌ, se̱ canó tuꞌva a̱ doj se chá do̱ꞌ, na do̱ꞌ maꞌ. ꞌO̱ se se̱ chá nij soꞌ ne̱ se̱ coꞌo nij soꞌ na a̱ maꞌ.
\v 8 Tana̱nj nayo̱n cunuda̱nj nij soj yatzéj nij niha̱nj, ne̱ nucua̱j cagua̱j soj man Yaꞌanj ne̱ ta̱náj ꞌo̱ ꞌo̱ soj chrej chiꞌi̱i̱ do̱ꞌ, tucuáán unuꞌ ga̱ tuviꞌ do̱ꞌ á.
\v 9 Ne̱ ne neꞌen yáꞌ sese xraj caꞌne̱ꞌ rá Yaꞌanj ne̱ ta̱náj soꞌ se uyanj rá ne̱ naꞌma̱a̱n rá soꞌ ne̱ se̱ caviꞌ níꞌ maꞌ ―da̱nj vaa nana̱ caꞌmii rey caꞌnéé soꞌ rihaan nij yuvii̱ a.
\p
\v 10 Ga̱a queneꞌen ya̱ Yaꞌanj se vaa quiꞌyaj nij soꞌ ga̱a tanáj nij soꞌ chrej chiꞌi̱i̱, cheꞌé dan caꞌneꞌ rá Yaꞌanj, ne̱ ne quiꞌya̱j Yaꞌanj sayuun man nij soꞌ nda̱a vaa cataj Yaꞌanj quiꞌya̱j soꞌ maꞌ.
\c 4
\s Caꞌmaan rá Jonás a
\p
\v 1 Tza̱j ne̱ caꞌmaan ndoꞌo rá Jonás se vaa ne quiꞌya̱j Yaꞌanj sayuun man Nínive, ne̱ cuyanj uxrá rá soꞌ a.
\v 2 Ga̱a ne̱ cachíín niꞌya̱j soꞌ rihaan Yaꞌanj cataj soꞌ a:
\p ―Síí chij, nihánj me gu̱un taj ꞌu̱nj ga̱a cayáán ꞌu̱nj chiháán ꞌu̱nj ado̱nj. Cheꞌé dan guun rá ꞌu̱nj yo̱o cuna̱nj ꞌu̱nj nda̱a Tarsis, cheꞌé se neꞌén ꞌu̱nj se vaa so̱ꞌ roꞌ me Yaꞌanj ꞌyaj se ndoꞌo do̱ꞌ, síí nuu ꞌe̱e̱ rá do̱ꞌ, síí na̱j rá do̱ꞌ, síí ꞌyaj ndoꞌo se lu̱j do̱ꞌ, síí aꞌneꞌ rá ne̱ ne ꞌyaj sayuun do̱ꞌ a.
\v 3 Síí chij. Ya̱j me se rqueé ꞌu̱nj mán so̱ꞌ se vaa cavi̱ꞌ ꞌu̱nj qui̱ꞌyáá so̱ꞌ rugua̱nj. Taj me cheꞌé ga̱a̱ iꞌna̱ꞌ ꞌu̱nj tana̱nj vaa cheꞌé a̱ doj cavi̱ꞌ ꞌu̱nj raj a ―da̱nj taj Jonás cachíín niꞌya̱j soꞌ rihaan Yaꞌanj a.
\p
\v 4 Ga̱a ne̱ cataj Yaꞌanj xnáꞌanj Yaꞌanj man Jonás a:
\p ―Vaa cheꞌé aꞌmaan rá so̱ꞌ cunuda̱nj naꞌ ―taj Yaꞌanj rihaan Jonás a.
\p
\v 5 Ga̱a ne̱ cavii Jonás rque chumanꞌ yoꞌ, ne̱ caꞌanj ca̱yáán soꞌ nichru̱nꞌ chumanꞌ rej síj güii a. Ne̱ quiꞌyaj soꞌ ꞌo̱ veꞌ yacataj, ne̱ cayáán soꞌ rque cachu̱nꞌ, ne̱ naꞌvi̱j soꞌ me da̱j quira̱nꞌ chumanꞌ naco̱o yoꞌ a.
\v 6 Ne̱ guun rá Yaꞌanj se vaa cunu̱u cui̱j rá Jonás, ne̱ cheꞌé dan quiꞌyaj Yaꞌanj se vaa xraꞌ ꞌo̱ coj ne̱ cachij ndoꞌo yoꞌ nda̱a se caráán yoꞌ cachu̱nꞌ cúú yave̱ Jonás ma̱an güii yoꞌ a. Ne̱ guun niha̱ꞌ ndoꞌo rá Jonás cheꞌé coj yoꞌ a.
\p
\v 7 Ga̱a rangaꞌ ꞌó güii ne̱ caꞌnaꞌ ꞌo̱ xlúú, quiꞌyaj Yaꞌanj, ne̱ caꞌneꞌ xlúú coj yoꞌ ne̱ cuchrii coj yoꞌ a.
\v 8 Ga̱a guun xta̱ꞌ güii ne̱ caꞌnéé Yaꞌanj nana̱ yaꞌa̱an ndoꞌo avii rej síj güii a. Ne̱ gaan ndoꞌo cúú yave̱ Jonás, quiꞌyaj naán güii, ne̱ da̱j doj se caviꞌ iꞌna̱ꞌ soꞌ a. Ne̱ guun ndoꞌo rá soꞌ se vaa cavi̱ꞌ soꞌ ne̱ cataj soꞌ a:
\p ―Taj me cheꞌé ga̱a̱ iꞌna̱ꞌ ꞌu̱nj, tana̱nj vaa cheꞌé a̱ doj cavi̱ꞌ ꞌu̱nj raj a ―taj Jonás rihaan Yaꞌanj a.
\p
\v 9 Ga̱a ne̱ cataj Yaꞌanj rihaan Jonás a:
\p ―Vaa cheꞌé aꞌmaan ndoꞌo rá so̱ꞌ cheꞌé coj yoꞌ naꞌ ―taj Yaꞌanj rihaan Jonás a.
\p Ne̱ cataj Jonás a:
\p ―Ya̱ ya̱ vaa cheꞌé aꞌmaan ndoꞌo rá ꞌu̱nj nda̱a se cavi̱ꞌ ꞌu̱nj raj á ―taj Jonás rihaan Yaꞌanj a.
\p
\v 10 Ga̱a ne̱ Yaꞌanj cataj rihaan Jonás a:
\p ―Cunuu ꞌe̱e̱ rá so̱ꞌ niꞌya̱j so̱ꞌ coj yoꞌ, tza̱j ne̱ ne quiꞌya̱j suun so̱ꞌ ne̱ né ma̱ꞌán so̱ꞌ quiꞌyaj cachij coj yoꞌ, ne̱ rque ꞌo̱ yanꞌ cachij coj yoꞌ ne̱ rque ꞌó yanꞌ caviꞌ coj yoꞌ a.
\v 11 Ne̱ Nínive roꞌ, me chumanꞌ naco̱o rej ma̱n cientó táá ico̱ míj táá doj nij síí ne acaj cuentá, ne̱ ma̱n ndoꞌo xcuu uún a. Ne̱ ne nó xcúún ꞌu̱nj cunu̱u ꞌe̱e̱ rá ꞌu̱nj ni̱ꞌyaj ꞌu̱nj man nij soꞌ, rá so̱ꞌ naꞌ ―taj Yaꞌanj rihaan Jonás a.