﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:12,500
Ipulueli-ou kolea kokele tangorumu kinie Pulu Yemo popo tonjiringi ye-ailime kinie,

2
00:00:12,500 --> 00:00:15,440
Juda-yambomanga tápu-yema kinie,

3
00:00:15,440 --> 00:00:20,840
Pulu Yemonga ungu-manemanga puluma pilku mane siringi yema kinie,

4
00:00:20,840 --> 00:00:22,860
kanjollo-yema pali,

5
00:00:22,860 --> 00:00:31,620
˻Yesusinge kotemo pilku pora sikulie˼ enene pali ˻yu tenge mele˼ ungu te ningu panjiringi.

6
00:00:31,620 --> 00:00:34,780
Aku ningu panjikulie yu liku,

7
00:00:34,780 --> 00:00:35,760
ka toko,

8
00:00:35,760 --> 00:00:36,960
mengo puku,

9
00:00:36,960 --> 00:00:43,280
˻Romo-gapomano ye-nomi˼ Paillate molorumuna mengo puku kote tenjiringi.

10
00:00:43,280 --> 00:00:50,460
Paillatene ˻Yesusinge kotemo pilipelie˼ yu walsipe pilipelie nimbendo:

11
00:00:50,460 --> 00:00:55,060
“Nu Juda-yambomanga ye-nomi-kingimu molo móloye?”

12
00:00:55,060 --> 00:00:56,400
nirimu.

13
00:00:56,400 --> 00:00:59,440
Yesusini pundu topa nimbendo:

14
00:00:59,440 --> 00:01:01,100
“Sike nikinu.

15
00:01:01,100 --> 00:01:02,080
Akumu na.”

16
00:01:02,080 --> 00:01:03,620
nirimu.

17
00:01:03,620 --> 00:01:16,500
Pulu Yemo popo tonjiringi ye-ailimene Yesusi kote tenjiku Paillatendo ˻kolo toko˼ ungu aisili ningulie ningindu “Yesusi yu tepa kenjilimo.”

18
00:01:16,500 --> 00:01:19,320
ningu yu kote tenjiringi.

19
00:01:19,320 --> 00:01:24,440
Aku niringimunge Paillatene Yesusindu nimbendo:

20
00:01:24,440 --> 00:01:32,540
“Nu ulu-keri aisili terinu nikimili mele pilkulie ungu te pundu toko naa nikinuye?”

21
00:01:32,540 --> 00:01:33,860
nirimu.

22
00:01:33,860 --> 00:01:51,560
Nakolo Yesusi ˻yu tepa kenjirimu niringi mele˼ pundu topa ungu telu kepe naa nimbe ˻we angilirimu kinie kanopalie˼ Paillate mini-wale mundupe konopu aisili lipe mundurumu.

23
00:01:51,560 --> 00:01:54,540
˻Yesusi kote tenjiku molangi,

24
00:01:54,540 --> 00:01:55,400
˼ ye te,

25
00:01:55,400 --> 00:01:57,440
yunge imbi Barapasi,

26
00:01:57,440 --> 00:02:04,100
yu kinie ye mare kinie ‘Romo gapomanomone olio Juda-yamboma naa nokopili!’

27
00:02:04,100 --> 00:02:14,500
ningu ou Romo-gapomanomo-kinie opa tekolie yambo mare toko konjiringimunge ka-ulkena peringi.

28
00:02:14,500 --> 00:02:38,520
˻Ponie tenga-tenga Juda-yambomane kolea-aili Jerusalleme ongo akuna suku˼ Pulu Yemone enenga anda-kolepalime Naa Topa We Omba Purumu mele pilingindu langi noringi walema wendo orumu kinie enene ka-ulkena perimu ye te imbi lelko ‘Wendo liku mundoi!’

29
00:02:38,520 --> 00:02:47,260
ningu mawa teringi kinie ˻Romo-gapomano ye-nomimuni˼ kanu yemo wendo lipe yamboma sirimu.

30
00:02:47,260 --> 00:02:58,760
˻Romo ye-nomimuni kanu walemo wendo orumu kinie aku terimu mele pilkulie˼ yamboma ongo yundu mawa tekolie ningindu:

31
00:02:58,760 --> 00:03:08,200
“Ou ponie telu-telu ningu i walemo wendo olemo kinie teleno kanu-mele kinié kepe aku-siku teani!”

32
00:03:08,200 --> 00:03:09,540
niringi.

33
00:03:09,540 --> 00:03:15,660
Aku niringi pilipelie Paillatene enendo walsipelie nimbendo:

34
00:03:15,660 --> 00:03:21,120
“ ‘Juda-yambomanga ye-nomi-kingimu wendo lipu ene siembo!’

35
00:03:21,120 --> 00:03:22,780
konopu lekemeleye?”

36
00:03:22,780 --> 00:03:24,000
nirimu.

37
00:03:24,000 --> 00:03:49,620
˻We-yambomane Juda-yambomanga ye-ailime munduku kelko enenga unguma liku su siku Yesusinge ungumu pilku yu lombili andoringimunge˼ Pulu Yemo popo tonjiringi ye-ailimene Yesusi-kinie konopu keri panjikulie kote tenjiringi-ne pilipelie Paillatene aku-sipe nirimu.

38
00:03:49,620 --> 00:04:00,920
Nakolo Pulu Yemo popo tonjiringi ye-ailime we-yamboma kondi toko ungu-umbu tonjikulie “ “Yesusi mólo!

39
00:04:00,920 --> 00:04:03,260
Barapasi wendo lipe sipili!”

40
00:04:03,260 --> 00:04:04,240
niei!”

41
00:04:04,240 --> 00:04:05,480
niringi.

42
00:04:05,480 --> 00:04:10,880
Aku niringi kinie pilipelie Paillatene enendo nimbendo:

43
00:04:10,880 --> 00:04:17,360
“Aku liemo ‘Judamanga ye-nomi-kingi’ nilimelemo nambe-teambonje.”

44
00:04:17,360 --> 00:04:19,560
nimbe walsirimu kinie

45
00:04:19,560 --> 00:04:22,940
enene tondolo munduku ningindu:

46
00:04:22,940 --> 00:04:24,380
“Yu kolopili,

47
00:04:24,380 --> 00:04:26,760
unju-perana uku toko panji!”

48
00:04:26,760 --> 00:04:28,060
niringi.

49
00:04:28,060 --> 00:04:32,380
Aku niringi pilipelie yuni enendo nimbendo:

50
00:04:32,380 --> 00:04:34,400
“Aku nambemunaye?

51
00:04:34,400 --> 00:04:37,660
Yu mongo nambolka mongore limuye?”

52
00:04:37,660 --> 00:04:38,880
nirimu.

53
00:04:38,880 --> 00:04:43,940
Nakolo enene ˻altoko˼ paa tondolo-munduku ningindu:

54
00:04:43,940 --> 00:04:45,080
“Mólo!

55
00:04:45,080 --> 00:04:46,300
Yu kolopili,

56
00:04:46,300 --> 00:04:49,180
unju perana uku toko panji!”

57
00:04:49,180 --> 00:04:50,680
niringi.

58
00:04:50,680 --> 00:04:55,920
Kanu-kinie Paillatene ‘Yamboma konopu peanga leangi!’

59
00:04:55,920 --> 00:05:01,980
nimbelie ye Barapasi ka-ulkena wendo lipe ene sirimu.

60
00:05:01,980 --> 00:05:08,720
˻Aku tepalie˼ Yesusi lipe ˻yunge ami-yema˼ sipelie nimbendo:

61
00:05:08,720 --> 00:05:14,820
“Yu ka-pulsene tokolie pe ‘Unju-perana kolopili!’

62
00:05:14,820 --> 00:05:19,260
ningu mengo puku unju-perana uku toko panji-pai!”

63
00:05:19,260 --> 00:05:20,960
nirimu.

64
00:05:20,960 --> 00:05:39,000
Kanu-kinie ˻Romo˼ ami-yemane Yesusi liku gapomano ye-nomimu perimu ulke-aili akuna suku yamboma liku máku toringi koleana pukulie,

65
00:05:39,000 --> 00:05:41,740
enenga ami-talape yema pali “˻Yesusi ya molemona˼ sukundu-sukundu wai!”

66
00:05:41,740 --> 00:05:43,160
niringi.

67
00:05:43,160 --> 00:05:46,200
Akuna ongolie niringimuni,

68
00:05:46,200 --> 00:05:49,760
˻‘Yu ye-nomi-kingi te none tepili!’

69
00:05:49,760 --> 00:06:01,940
ningu˼ mulu-wambale kondoli peanga te pakonjiku unju-ka koko molorumu te mulkupiye teko ‘Ye-nomi-kingimunge waniemo.’

70
00:06:01,940 --> 00:06:05,300
ningu pengena mere mundunjiku,

71
00:06:05,300 --> 00:06:14,860
pe yu ˻ungu-taka tonjiku˼ imbi we kólo toko ambolko ola linjingindu “Juda-yambomanga ye-nomi-kingimu,

72
00:06:14,860 --> 00:06:16,180
nu angilinoye?”

73
00:06:16,180 --> 00:06:17,160
ningu

74
00:06:17,160 --> 00:06:25,720
˻koló-kope liku˼ yu pengena kope to-pu-opu tekolie kumbikerena lkambe toko kanjiku,

75
00:06:25,720 --> 00:06:37,780
yu angilirimuna ongo koporongo langoko tamalu peko yu we kólo toko kapi ningu imbi ambolko ola linjiringi.

76
00:06:37,780 --> 00:06:54,660
Yu aku-siku ungu-taka tonjiku pora sikulie mulu-wambale kondolimu kulunjiku yunge ou panjirimu mulu-wambalema altoko panjinjikulie “Yu unju-perana kolopili uku topo panji-pamolo!”

77
00:06:54,660 --> 00:06:58,080
ningu yu liku ulsukundu mengo puringi.

78
00:06:58,080 --> 00:07:07,000
˻Romo ami-yemane Yesusi Jerusalleme pala ulsukundu mengo pungí pukulie niringimuni,

79
00:07:07,000 --> 00:07:09,900
˼ kolea Sairini ye te,

80
00:07:09,900 --> 00:07:15,240
yu Allekisanda kinie Rupasi-tolonga lapa Saimono,

81
00:07:15,240 --> 00:07:28,280
yu Jerusalleme pumbe orumu kinie kanokolie yu ambolko liku ka-mele siku Yesusi kolomba unju-peramo “Kolo wangoko menji!”

82
00:07:28,280 --> 00:07:30,220
ningu siringi.

83
00:07:30,220 --> 00:07:37,140
Pukulie kolea Golkota Yesusi mengo puku akuna moloringi.

84
00:07:37,140 --> 00:07:42,940
(Golkotanga ungu-pulumu ‘penge-ombele leli koleamo’.)

85
00:07:42,940 --> 00:07:46,620
˻Yesusi akuna mengo pukulie niringimuni,

86
00:07:46,620 --> 00:07:49,240
‘Yamboma mindili naa nangi!’

87
00:07:49,240 --> 00:08:00,040
ningu˼ no-waenena suku maratene ‘mo’ nili te munduku nosiringi aku no-waenemo ‘Yu nopili!’

88
00:08:00,040 --> 00:08:00,820
ningu,

89
00:08:00,820 --> 00:08:04,540
siringi nakolo naa lipe norumu.

90
00:08:04,540 --> 00:08:14,740
Kanu-kinie ˻ami-yemane˼ yu unju-perana ola uku toko panjikulie unjumu liku ola anjiringi.

91
00:08:14,740 --> 00:08:16,420
˻Aku tekolie,

92
00:08:16,420 --> 00:08:26,360
ou unjuna ola uku toko naa panjikulie˼ yunge mulu-wambale ˻kulunjiku nosiringime˼ ‘Moke teamili!’

93
00:08:26,360 --> 00:08:34,660
ningu ene yu-mele-mele lingí mele pilingindu kou-kate teko pe mulu-wambalema liringi.

94
00:08:34,660 --> 00:08:40,820
Ena topa nane killoko terimu kinie yu unju-perana panjiringi.

95
00:08:40,820 --> 00:08:44,640
‘Yu mongo lirimu mele yamboma kanangi!’

96
00:08:44,640 --> 00:08:45,640
ningu

97
00:08:45,640 --> 00:08:48,920
I YEMO JUDA-YAMBOMANGA YE-NOMI KINGIMU

98
00:08:48,920 --> 00:08:53,560
ningu imbi toko unjuna ola monjiringi.

99
00:08:53,560 --> 00:09:02,100
Opa tekolo mélema wa liringili ye talo pea unju talonga uku toko panjiringila.

100
00:09:02,100 --> 00:09:06,220
Te Yesusi yunge ki-umbukundu uku toko,

101
00:09:06,220 --> 00:09:10,200
te ki-tarokondo uku toko panjiringi.

102
00:09:10,200 --> 00:09:17,580
(Aku teringimunge ungu te ou Aisayane nimbe boku torumu mele wendo orumu.

103
00:09:17,580 --> 00:09:20,160
Aku ungumu i-sipe:

104
00:09:20,160 --> 00:09:21,460
“Yu kinie

105
00:09:21,460 --> 00:09:23,080
yambo mongo liku

106
00:09:23,080 --> 00:09:26,060
ulu-pulu-kerime teli yamboma kinie

107
00:09:26,060 --> 00:09:28,140
liku tere lenjiringi.”

108
00:09:28,140 --> 00:09:29,520
nirimu.)

109
00:09:29,520 --> 00:09:40,420
Akuna ongo puringi yambomane Yesusi ˻kanoko keri kanokolie yu˼ ungu-taka tonjiku iri-mele tokolie ningindu:

110
00:09:40,420 --> 00:09:41,880
“Aa!

111
00:09:41,880 --> 00:09:49,480
“Ulke-tembelemo tekisipulie altopo wale yepoko omba pupili takopo limbu.”

112
00:09:49,480 --> 00:09:50,980
nirinu yemo,

113
00:09:50,980 --> 00:09:52,480
‘Naa kolambo!’

114
00:09:52,480 --> 00:09:58,040
ningu nu-nunu liku taponjiku unju-perana manie oi!”

115
00:09:58,040 --> 00:09:59,300
niringi.

116
00:09:59,300 --> 00:10:15,000
Aku-sikula Pulu Yemo popo tonjiringi ye-ailime kinie Pulu Yemonga ungu-manemanga puluma pilku mane siringi yema kinie enene kepe yu ungu-taka tonjikulie ningindu:

117
00:10:15,000 --> 00:10:18,200
“Yu yambo wema ‘Naa kolangi!’

118
00:10:18,200 --> 00:10:23,800
nimbe lipe taponjirimu nakolo yu-yuyu ‘Naa kolambo!’

119
00:10:23,800 --> 00:10:27,540
nimbe manda naa lipe taponjikimu.

120
00:10:27,540 --> 00:10:34,220
Yu sike Pulu Yemone olio ‘Nokopa konjimbe ye te lipu mundumbu.’

121
00:10:34,220 --> 00:10:39,140
ou nimbe mako torumu ye-nomi Kirasimu omba molopa,

122
00:10:39,140 --> 00:10:47,940
yu sike olio Isirele-yambomanga ye-nomi-kingimu molemo liemo yu-yuyu unjuna manie opili!

123
00:10:47,940 --> 00:10:57,480
Yu-yuyu manie ombá kinie kanopolie ‘yu sike Pulu Yemone mako topa lipe mundurumu ye-nomi Kirasimu.

124
00:10:57,480 --> 00:11:00,680
Yu sike olionga ye-nomi-kingimu.’

125
00:11:00,680 --> 00:11:03,420
nimbu tondolo-mundupu pilimulú.”

126
00:11:03,420 --> 00:11:04,780
niringi.

127
00:11:04,780 --> 00:11:15,100
Ye talo yu-kinie unjutolonga uku toko panjiringi yetolone yu aku-siku ungu-taka tonjiringilila.

128
00:11:15,100 --> 00:11:25,600
˻Yesusi unjuna ola we angilipili˼ ai-tangoli ena tuwellepo-killoko terimu kinie kolea pali sumbulu topalie,

129
00:11:25,600 --> 00:11:31,240
pe ipupini ena tere killoko terimu kinie kelepa tangorumu.

130
00:11:31,240 --> 00:11:38,340
Ipupini ena tere killoko terimu kinie Yesusini ru nimbelie nimbendo:

131
00:11:38,340 --> 00:11:39,660
“Elloi,

132
00:11:39,660 --> 00:11:40,460
Elloi,

133
00:11:40,460 --> 00:11:42,580
llama sapakatani.”

134
00:11:42,580 --> 00:11:43,760
nirimu.

135
00:11:43,760 --> 00:11:47,320
Akumu Juda-yambomanga ungu te.

136
00:11:47,320 --> 00:11:50,220
Akumunge ungu-pulumu i-sipe:

137
00:11:50,220 --> 00:11:52,120
“Nanga Pulu Yemo,

138
00:11:52,120 --> 00:11:53,720
nanga Pulu Yemo,

139
00:11:53,720 --> 00:11:56,980
na nambemu-na munduku kelenuye?”

140
00:11:56,980 --> 00:11:58,340
nirimu.

141
00:11:58,340 --> 00:12:06,920
Akuna nondoko angiliringimenga marene yuni aku nirimu kinie pilku ˻sundukulie˼ ningindu:

142
00:12:06,920 --> 00:12:08,260
“Pilieme!

143
00:12:08,260 --> 00:12:10,480
Yu Illainja walsikimu.”

144
00:12:10,480 --> 00:12:11,820
niringi.

145
00:12:11,820 --> 00:12:24,580
Aku nirimu kinie piliringimenga ye te lkisipe pupe ulú-pinje mele te lipe no-waene kombili teli mare akuna panjipelie,

146
00:12:24,580 --> 00:12:29,540
‘Yesusi no-waene kombili teli pinjena pelemomo nopili!’

147
00:12:29,540 --> 00:12:35,760
nimbe memba omba unju-pepena tenga ka topa olando sirimu.

148
00:12:35,760 --> 00:12:38,440
Sipelie yuni nimbendo:

149
00:12:38,440 --> 00:12:41,780
“Kinié unjuna we angilipili!

150
00:12:41,780 --> 00:12:47,180
Illainjane sike yu ˻unjuna˼ manie limbendo okomonje,

151
00:12:47,180 --> 00:12:48,880
kanopo kanamili!”

152
00:12:48,880 --> 00:12:50,220
nirimu.

153
00:12:50,220 --> 00:12:54,780
Yesusi ungu te tondolo-mundupe nimbelie kolorumu.

154
00:12:54,780 --> 00:13:08,560
˻Romo˼ ami-ye wane anderete nokorumu ye te Yesusi toringi ami-yema nokopa molorumu kanu yemone Yesusi ungu te nimbe kolorumu mele pilipe kanopalie nimbendo:

155
00:13:08,560 --> 00:13:13,540
“I yemo yu paa sike Pulu Yemonga malo lepamo.”

156
00:13:13,540 --> 00:13:14,820
nirimu.

157
00:13:14,820 --> 00:13:21,480
˻Yesusi aku-sipe kolorumu kinie ulu-aili te walsikale wendo orumu.

158
00:13:21,480 --> 00:13:37,480
˼ Pulu Yemo popo toko kaloringi ulke-tembele ˻Jerusalleme suku angilirimu akuna sukundu Pulu Yemo molorumu˼ Suluminia Paa Kake Telimunge kerepuluna ˻‘Yamboma sukundu naa pangi!’

159
00:13:37,480 --> 00:13:45,140
ningu ou alieli˼ mulu-wambale aili tene pipi siku panjiringi angilirimu.

160
00:13:45,140 --> 00:13:54,880
˻Yesusi kolopa pora sirimu kinie˼ kanu mulu-wambalemo ai-suku-singine olakondo maniendo-sipe olá torumu.

161
00:13:54,880 --> 00:14:01,060
Ambo mare ˻Yesusi toringi mele˼ sulu teko kanoko angiliringi.

162
00:14:01,060 --> 00:14:06,200
Akumanga ambo te Makatalla taono ambo Maria,

163
00:14:06,200 --> 00:14:11,780
te Josese kinie angenu Jemisi kinie eltenga anumu Maria,

164
00:14:11,780 --> 00:14:14,420
te ambo Sallomi.

165
00:14:14,420 --> 00:14:17,460
Yesusi kolea Gallilli disiriki,

166
00:14:17,460 --> 00:14:19,740
˻kanu ambomanga pulu-kolea,

167
00:14:19,740 --> 00:14:27,540
˼ akuna ou we andorumu kinie kanu amboma yu lombili andoko liku taponjiku nokoringi.

168
00:14:27,540 --> 00:14:29,040
Yu kinie,

169
00:14:29,040 --> 00:14:33,860
Jerusalleme olando oringi ambo aisili wema kepe,

170
00:14:33,860 --> 00:14:42,400
ambo pokore kanoko angiliringi akuna ene kepe ˻Yesusi toringi mele˼ kanoko angiliringi.

171
00:14:42,400 --> 00:14:48,900
Opalikundu ˻koro moloringi˼ Wale-Sambatemo nondopa wendo ombá terimu.

172
00:14:48,900 --> 00:14:58,880
Sambate-Walemo wendo ombá kinie koro molongendo kinié-mele mélema liku undu-undu siringi walemo wendo orumu,

173
00:14:58,880 --> 00:15:04,820
aku walemonga ˻Yesusi ou kolopili˼ kolea kala tomba terimu kinie,

174
00:15:04,820 --> 00:15:07,660
Arimatia taono ye Josepo,

175
00:15:07,660 --> 00:15:11,480
yu Juda-yambomanga kanjollo ye-aili te molopa,

176
00:15:11,480 --> 00:15:18,960
yu kepe ‘Pulu Yemo ye-nomi-kingimu molopa olio nokomba walemo wendo opili!’

177
00:15:18,960 --> 00:15:22,060
nimbe nokopa molorumu yemo.

178
00:15:22,060 --> 00:15:32,840
Yu omba pipili naa kolopa ˻Romo-gapomano ye-nomi˼ Paillate molorumuna sumbi-sipe pupe “Yesusinge ónomo na si!”

179
00:15:32,840 --> 00:15:34,920
nimbe mawa terimu.

180
00:15:34,920 --> 00:15:48,640
Yesusi walsikale kolorumu pilipelie Paillate yuni ˻‘Yamboma unju-perana uku topo panjilimolo kinie ena aisili omba pupili we pelemele.

181
00:15:48,640 --> 00:15:54,860
Pe kinié yu sike walsikale kolomunje molo nambe-temunje?’

182
00:15:54,860 --> 00:16:02,880
nimbe pilipe˼ konopu lipe mundupe ami-ye wane-anderete nokorumu yemo “Opili!”

183
00:16:02,880 --> 00:16:06,740
nimbelie yundu walsipelie “Yesusi koronga kolomuye?”

184
00:16:06,740 --> 00:16:07,980
nirimu.

185
00:16:07,980 --> 00:16:11,680
Ami-yema nokoli yemone “E.”

186
00:16:11,680 --> 00:16:17,400
nirimu kinie pilipelie yuni ami-yema nokolimundu nimbendo:

187
00:16:17,400 --> 00:16:19,240
“Kapola,

188
00:16:19,240 --> 00:16:21,660
ya yemone ˻Yesusinge˼ ónomo lipili!”

189
00:16:21,660 --> 00:16:22,740
nirimu.

190
00:16:22,740 --> 00:16:25,180
˻Paillatene “Kapola.”

191
00:16:25,180 --> 00:16:32,360
nirimu kinie˼ Josepo pupe mulu-wambale te topo-topa lipe ónomo manie lipe,

192
00:16:32,360 --> 00:16:41,240
múlumuni kulupi topalie kou-kande te ou akuku nosiringi kou-kandemonga suku memba pupe nosirimu.

193
00:16:41,240 --> 00:16:49,560
Nosipelie kou-kande kerepuluna kou aili te perele-marele memba omba pipi sirimu.

194
00:16:49,560 --> 00:17:00,560
Makatalla taono ambo Maria kinie Josese anumu Maria-tolone yunge ónomo ˻kou-kandena˼ nosirimu mele kanoringili.

195
00:17:00,560 --> 00:17:20,980
Ena pupe ipu lerimu kinie ˻koro moloringi˼ Wale-Sambatemo omba purumu kinie Makatalla taono-kanga ambo Maria keme Jemisi anumu Maria keme ambo Sallomi keme enene ‘Yesusinge ónona kopongo-wele mune toli pokore ape kanjinjemili.’

196
00:17:20,980 --> 00:17:24,900
ningu mare topo-toko liku ˻nosiku peringi˼.

197
00:17:24,900 --> 00:17:27,500
Pekolie paa ipulueli-ou,

198
00:17:27,500 --> 00:17:40,060
enenga pulu-pulu kongono walemo wendo ombando ena mundi orumu kinie kanu amboma puku ˻Yesusinge˼ ónomo nosiringi kou-kandena pungí pukulie niringimuni,

199
00:17:40,060 --> 00:17:43,340
anju-yando walsikulie ningindu:

200
00:17:43,340 --> 00:17:52,780
“Kou-kande kere-pulumu pipi siringi koumu naene wendo lipe perele-marele memba pupe nosinjimbenje?”

201
00:17:52,780 --> 00:17:54,940
niringi.

202
00:17:54,940 --> 00:17:59,600
Nakolo ongo olando-siku kanoringi kinie kou kanumu,

203
00:17:59,600 --> 00:18:01,700
paa kou kapo ailimu,

204
00:18:01,700 --> 00:18:05,720
ou wendo liku perele-marele mengo puku nosiringi,

205
00:18:05,720 --> 00:18:08,540
˻kere-pulumu we lerimu˼ kanoringi.

206
00:18:08,540 --> 00:18:23,900
Kou-kandena suku pukulie kou-kandemonga ki-umbukundu ye-kango te mulu-maminia sulu paa kake te pakopa molorumumu kanokolie mini-wale munduku konopu liku munduringi.

207
00:18:23,900 --> 00:18:27,460
Kanu-kinie yuni enendo nimbendo:

208
00:18:27,460 --> 00:18:30,220
“Konopu liku naa mundeyo!

209
00:18:30,220 --> 00:18:33,420
Kolea Nasarete ye Yesusi ‘Kolopili!’

210
00:18:33,420 --> 00:18:41,780
ningu talko unju-perana uku toko panjiringi kanu yemo kanonge okomelemo na pilkiru.

211
00:18:41,780 --> 00:18:45,340
Yu lomboropa ola molopa omba pumu.

212
00:18:45,340 --> 00:18:47,180
Ya naa lemo.

213
00:18:47,180 --> 00:18:51,560
Ónomo ou nosiringi koleamo ongo kaname!

214
00:18:51,560 --> 00:18:59,980
Kanokolie anju puku Pita keme yu lombili andolime kinie pali i-siku ningu siengi:

215
00:18:59,980 --> 00:19:06,900
“Yesusi kolea Gallilli disiriki kumbi-lepa pulimo kene akuna “Enene na kanonge.”

216
00:19:06,900 --> 00:19:11,020
ou nirimu mele sike enene akuna yu kanonge.”

217
00:19:11,020 --> 00:19:12,360
ningu si-pai!”

218
00:19:12,360 --> 00:19:13,500
nirimu.

