﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:12,940
Ratarya rundamu rivyicha̱da nijya̱nvavyedabay ru̱biva jmityo̱ rudamyu.

2
00:00:12,940 --> 00:00:19,300
Ridyetya̱dama̱ daryaju̱ richipyataje Jesúsjsa̱ datyavavyeda cartyevimu,

3
00:00:19,300 --> 00:00:22,600
ne ridyije siva Jesús ruusa̱ variy,

4
00:00:22,600 --> 00:00:28,580
jiryatiy ridyetya̱da daryaju̱ vinu tajnuqui cartye jasiy.

5
00:00:28,580 --> 00:00:33,580
Riti̱jada varicha̱ra̱ju̱ cartyevicha̱ Tibéryasimyusiy ruumu.

6
00:00:33,580 --> 00:00:40,080
Rivyicha̱da nijya̱nvay vichajotuunu variy jiryatiy riibyedara pa̱ variy jasiy,

7
00:00:40,080 --> 00:00:43,660
jiryatiy si̱chana̱tya̱da Jesúsra.

8
00:00:43,660 --> 00:00:48,940
Jiryatimyu̱ ne ridyiyada nijya̱nvavyedabay jasiy siva Jesús,

9
00:00:48,940 --> 00:00:52,980
dantyamu̱y ne sisa̱ datyavavyedabay,

10
00:00:52,980 --> 00:00:56,420
ru̱musa̱da variy cartyevicha̱vimuju̱,

11
00:00:56,420 --> 00:00:58,660
riya̱da variy Capernavú̱mu,

12
00:00:58,660 --> 00:01:01,540
Jesúsna̱cho̱.

13
00:01:01,540 --> 00:01:08,120
Jesús vichasara pa̱ ju̱na̱reju̱ jnu̱yadaju̱

14
00:01:08,120 --> 00:01:13,220
Richeryenuvejadanumatiy jmityo̱ rudamyuni̱,

15
00:01:13,220 --> 00:01:16,160
ruutaja̱doda ji̱ta variñi̱:

16
00:01:16,160 --> 00:01:18,900
“¿Nu̱tyeryivyenuma yiti̱jay jiyuntiy,

17
00:01:18,900 --> 00:01:19,660
Datyanu̱,

18
00:01:19,660 --> 00:01:21,040
nu̱tyeryivye?”

19
00:01:21,040 --> 00:01:24,680
Su̱mutya̱jada ji̱ta Jesús variryi:

20
00:01:24,680 --> 00:01:27,820
“Si̱tenute ri̱tay jiryivacu̱:

21
00:01:27,820 --> 00:01:32,040
Jiryevya̱ta rañe̱cho̱ jiryatiy jiryi̱myije daryaju̱ra pa̱,

22
00:01:32,040 --> 00:01:34,700
jiryepyoje ti̱ta̱ju̱ riva.

23
00:01:34,700 --> 00:01:40,540
Ne jiryevya̱ta rañe̱cho̱ jiryatiy jiryeñi dije riva mityamusiy jvaayada.

24
00:01:40,540 --> 00:01:42,420
Jirya̱jvaay,

25
00:01:42,420 --> 00:01:46,940
ne vinu jmyichara varenu jarapu̱rya jiryedaju̱.

26
00:01:46,940 --> 00:01:53,900
Jirya̱jvaay ji̱ta jirya̱tidye jmyirya jiryatiy ra̱suru̱chara ju̱na̱reju̱ jnu̱yadaju̱,

27
00:01:53,900 --> 00:01:57,540
jiryatiy sa̱sa̱chara Nijya̱mi̱denu jiryerya.

28
00:01:57,540 --> 00:02:01,060
Vu̱jye̱ ji̱ta ni̱tiy Ju̱denu day,

29
00:02:01,060 --> 00:02:05,140
sani jantyama̱ daryaju̱ dañi̱ Nijya̱mi̱denu day.”

30
00:02:05,140 --> 00:02:08,860
Ruutaja̱doda ji̱ta variñi̱ Jesús:

31
00:02:08,860 --> 00:02:12,580
“¿Nu̱tyura jvaayada nu̱ña̱jvaachara Ju̱denu jacharaju̱,

32
00:02:12,580 --> 00:02:13,840
nu̱tyura?”

33
00:02:13,840 --> 00:02:17,100
Su̱mutya̱jada Jesús variryi:

34
00:02:17,100 --> 00:02:21,860
“Sava̱tasara ji̱ta Ju̱denu jirya̱tidye tuva̱chu simu su̱pa̱nu.

35
00:02:21,860 --> 00:02:25,480
Rani̱ ji̱ta sabay jiryivaayadaju̱ day.”

36
00:02:25,480 --> 00:02:28,940
Ruutaja̱doda variy jasintyiñi̱:

37
00:02:28,940 --> 00:02:31,740
“¿Ta̱ra mityamusiy dityadoda yimu,

38
00:02:31,740 --> 00:02:32,800
ta̱ra?

39
00:02:32,800 --> 00:02:35,300
nu̱ña̱tidye diy riva,

40
00:02:35,300 --> 00:02:38,360
nu̱ña̱tidye tuva̱chu variy yimu.

41
00:02:38,360 --> 00:02:40,500
¿Ta̱rana̱ yivaachara,

42
00:02:40,500 --> 00:02:41,980
ta̱ra?

43
00:02:41,980 --> 00:02:48,040
Nu̱myunatyavatye jbyedatera nu̱tyu paji mityatomute.

44
00:02:48,040 --> 00:02:50,680
Daryanuma nu̱chara darya,

45
00:02:50,680 --> 00:02:57,100
jiryatiy sasa̱yada Muyusésibe riibyedaju̱ra pa̱ jiryatiy jarichumusidyerya.”

46
00:02:57,100 --> 00:03:01,200
Su̱mutya̱jada ji̱ta Jesús variryi:

47
00:03:01,200 --> 00:03:04,360
“Si̱tenute ri̱tay jiryivacu̱:

48
00:03:04,360 --> 00:03:07,720
Ne sasa̱yada Muyusésibe pa̱ jirye,

49
00:03:07,720 --> 00:03:10,580
jiryatiy jarichumusidyerya,

50
00:03:10,580 --> 00:03:13,120
rajye̱ ji̱ta sa̱yada darya.

51
00:03:13,120 --> 00:03:17,860
Ni̱day ji̱ta sa̱chara diye jarichumusirya pa̱ntiy,

52
00:03:17,860 --> 00:03:20,800
jiryatiy si̱tenu jmyichara darya.

53
00:03:20,800 --> 00:03:24,300
Ju̱denu pa̱ ji̱ta sani̱cha jiñu daryaju̱,

54
00:03:24,300 --> 00:03:27,100
ni̱tiy jmusa̱da jarichuvimusiy,

55
00:03:27,100 --> 00:03:32,060
sasa̱chara varirya ju̱na̱reju̱ jnu̱yada nijya̱nvajyu̱.”

56
00:03:32,060 --> 00:03:34,800
Ru̱teda ji̱ta variy siva Jesús:

57
00:03:34,800 --> 00:03:38,100
“Ya̱numa sa̱jeya̱sara nu̱rya jirya pa̱,

58
00:03:38,100 --> 00:03:39,280
Nutyityu̱.”

59
00:03:39,280 --> 00:03:43,300
Su̱teda Jesús variy ruuva:

60
00:03:43,300 --> 00:03:46,860
“Rañi rañi̱cha pa̱ rañityi jirya̱jnu̱y.

61
00:03:46,860 --> 00:03:49,080
Ni̱tiy jnichara rimu,

62
00:03:49,080 --> 00:03:52,060
netaramu sa̱jachi̱saranu̱day,

63
00:03:52,060 --> 00:03:55,340
daryadantyi ni̱tiy tuva̱chusara rimu,

64
00:03:55,340 --> 00:03:59,700
netaramu sa̱jchu̱mu̱charanu̱day.

65
00:03:59,700 --> 00:04:01,980
Dañuma rañi niquemu̱y jiryiva:

66
00:04:01,980 --> 00:04:04,900
Dañuma jiryeñi dimya̱ rivantiy,

67
00:04:04,900 --> 00:04:09,000
ne vinu daryamusiy jiryetyuva̱churu̱y variy rimu.

68
00:04:09,000 --> 00:04:13,460
Ti̱ta̱ju̱ nijya̱nvay jiryatiy sasa̱chara rajye̱rye,

69
00:04:13,460 --> 00:04:15,960
rirya̱jti̱ variy rimu.

70
00:04:15,960 --> 00:04:18,120
Ni̱tiy jniy rimu,

71
00:04:18,120 --> 00:04:19,600
ne ra̱rrachu variñi̱,

72
00:04:19,600 --> 00:04:20,060
tii,

73
00:04:20,060 --> 00:04:22,340
mitya.

74
00:04:22,340 --> 00:04:28,120
Ri̱musa̱da ji̱ta jarichumusiy ra̱tidye jvaarya ri̱pa̱nu va̱tara,

75
00:04:28,120 --> 00:04:30,820
ne ra̱jvaarya radyirya va̱tasara day,

76
00:04:30,820 --> 00:04:32,140
mitya.

77
00:04:32,140 --> 00:04:35,360
Jiryani̱ ji̱ta ri̱pa̱nu va̱tara,

78
00:04:35,360 --> 00:04:40,820
jiryatimyu̱ ne sa̱care ti̱ ritye jiryatiy sasa̱yada rirye,

79
00:04:40,820 --> 00:04:45,160
ra̱tidye mi̱sadesumiy tamitya rundamu ti̱ta̱ju̱ riy.

80
00:04:45,160 --> 00:04:48,880
Tapi rani̱ ji̱ta sava̱tasara rajye̱,

81
00:04:48,880 --> 00:04:51,460
mi̱ni̱tyi ra̱diy siva sadenu,

82
00:04:51,460 --> 00:04:54,100
saryityi tuva̱chu variy simu,

83
00:04:54,100 --> 00:04:57,820
saryi jnu̱jeya̱sara variy ta̱rijyu̱,

84
00:04:57,820 --> 00:05:01,660
ra̱tidye mi̱sadesumiy tamitya rundamu variñi̱.”

85
00:05:01,660 --> 00:05:07,380
Ricyucuye̱yada ji̱ta Judíyuveda nutyityu̱mibe variy sanijyu̱ Jesús,

86
00:05:07,380 --> 00:05:10,260
jiryatiy su̱teda daryaju̱:

87
00:05:10,260 --> 00:05:14,900
“Rañi rañi̱cha pa̱ jiryatiy jarichuvimusiy jmusarara.”

88
00:05:14,900 --> 00:05:17,560
Ru̱teda ji̱ta variy:

89
00:05:17,560 --> 00:05:19,420
“¿Ni̱ni̱ta Jesús,

90
00:05:19,420 --> 00:05:20,820
Jusíy denu,

91
00:05:20,820 --> 00:05:23,420
jiryatiy vu̱dyetyasarani̱ saja̱y,

92
00:05:23,420 --> 00:05:24,900
su̱no̱da jarye?

93
00:05:24,900 --> 00:05:27,300
¿Nu̱tyuramusiña̱ su̱tay variy,

94
00:05:27,300 --> 00:05:28,380
nu̱tyuramusiy?

95
00:05:28,380 --> 00:05:31,580
rañi jmusa̱da jarichuvimusiy.”

96
00:05:31,580 --> 00:05:35,300
Su̱mutya̱jada Jesús variryi:

97
00:05:35,300 --> 00:05:38,760
“Jirya̱numa paru̱y riva jiccuye̱yada.

98
00:05:38,760 --> 00:05:41,200
Ne vana̱y ti̱ jniy rimuju̱,

99
00:05:41,200 --> 00:05:43,840
netimyu̱ ne satiiy rajye̱ñi̱.

100
00:05:43,840 --> 00:05:47,340
Su̱pa̱jada ji̱ta rajye̱rye,

101
00:05:47,340 --> 00:05:54,080
rajeryetidye ra̱mi̱saniy diibyimusiy tamitya rundamu riy jiryatiy satiiy rajye̱ rimuju̱ riy.

102
00:05:54,080 --> 00:05:58,460
Ju̱denuju̱ tu̱chuvabe catera padyemyu nu̱charara:

103
00:05:58,460 --> 00:06:03,220
Rirye̱chasara dyetya Ju̱denumusiy datyanusavay ti̱ta̱ju̱.

104
00:06:03,220 --> 00:06:06,980
Ramuni̱tiy rityi tuva̱chusara simu rajye̱ ti̱ta̱ju̱,

105
00:06:06,980 --> 00:06:09,420
ridyetyasara variy simusiy,

106
00:06:09,420 --> 00:06:12,280
ru̱nichara variy rimuju̱.

107
00:06:12,280 --> 00:06:15,400
Ne ti̱ diyada siva rajye̱,

108
00:06:15,400 --> 00:06:18,580
vinu ni̱ jiryatiy simusi̱ni̱,

109
00:06:18,580 --> 00:06:21,700
ni̱ni̱ ji̱ta diyada siva day.

110
00:06:21,700 --> 00:06:25,060
Si̱tenute ri̱tay jiryivacu̱:

111
00:06:25,060 --> 00:06:27,140
Ni̱tiy tuva̱chu simu,

112
00:06:27,140 --> 00:06:30,180
ni̱ni̱ vichasara ju̱na̱reju̱ jnu̱yadati̱.

113
00:06:30,180 --> 00:06:34,580
Rañi rañi̱cha pa̱ ju̱na̱reju̱ jnu̱yadaju̱.

114
00:06:34,580 --> 00:06:39,580
Dañuma riñi jbyeda jiryemyunatyavarya paji mityatomu,

115
00:06:39,580 --> 00:06:42,260
jasintya ridyiimyu̱yada day.

116
00:06:42,260 --> 00:06:45,940
Jiryatirya pa̱ jarichumusiryá.

117
00:06:45,940 --> 00:06:51,020
Ni̱tiy ra̱jmyirya,

118
00:06:51,020 --> 00:06:53,700
ne sa̱diichara variñu̱day,

119
00:06:53,700 --> 00:06:54,140
mitya.

120
00:06:54,140 --> 00:06:56,360
Rañi rañi̱cha pa̱ ju̱nu̱ñu,

121
00:06:56,360 --> 00:07:02,300
jiryatiy jarichumusiy jmusarara.

122
00:07:02,300 --> 00:07:06,820
Ni̱tiy ra̱jmyichara jirya pa̱te,

123
00:07:06,820 --> 00:07:08,980
sa̱jnu̱jeya̱sara variy ju̱na̱reju̱.

124
00:07:08,980 --> 00:07:10,460
Jirya pa̱,

125
00:07:10,460 --> 00:07:14,300
jiryatiy ra̱sa̱charára,

126
00:07:14,300 --> 00:07:20,380
rani̱ ji̱ta rachavidye jiryatiy ra̱sa̱chara mucadi ja̱nvay jnu̱yadaju̱ra.”

127
00:07:20,380 --> 00:07:26,020
Judíyuveda nutyityu̱mibe ji̱ta jo̱ta̱da niquetta̱da ranchiyu:

128
00:07:26,020 --> 00:07:31,540
“¿Nu̱tyuramusiña̱ sa̱sa̱y jiñu vuryi̱byedaju̱ra jichaviy,

129
00:07:31,540 --> 00:07:33,600
nu̱tyuramusiy?”

130
00:07:33,600 --> 00:07:37,960
Su̱teda ji̱ta Jesús variy ruuva:

131
00:07:37,960 --> 00:07:42,080
“Si̱tenute ri̱tay jiryivacu̱:

132
00:07:42,080 --> 00:07:46,880
Netimyu̱ ne jirye̱jmyi ntara Nijya̱mi̱denu saviy,

133
00:07:46,880 --> 00:07:57,500
netimyu̱ ne jirya̱jatu nta risa̱ju̱ntirya sandaja̱ntiy,

134
00:07:57,500 --> 00:08:01,100
ne jirye̱chasara variy jnu̱yadatavay.

135
00:08:01,100 --> 00:08:05,240
Ni̱tiy jmyirya rachaviy,

136
00:08:05,240 --> 00:08:07,900
sa̱tu risa̱ju̱ra rayndaja̱,

137
00:08:07,900 --> 00:08:11,440
ni̱ni̱ ji̱ta ra̱vichasara ju̱na̱reju̱ jnu̱yadaju̱,

138
00:08:11,440 --> 00:08:18,820
ra̱day mi̱sanitye diibyimusiy tamitya rundamute varityeni̱.

139
00:08:18,820 --> 00:08:25,660
Rachaviy ji̱ta daryaju̱ si̱tenu jmyichara day,

140
00:08:25,660 --> 00:08:30,220
rayndaja̱ jarye si̱tenu jatusara risa̱ju̱.

141
00:08:30,220 --> 00:08:32,860
Ni̱tiy jmyicharara rachaviy,

142
00:08:32,860 --> 00:08:36,020
sa̱tusara risa̱ju̱ra rayndaja̱ntiy,

143
00:08:36,020 --> 00:08:41,180
ni̱ni̱ ma̱cho̱sara variy rimu,

144
00:08:41,180 --> 00:08:46,020
rajerye ma̱cho̱sara variy simuntidye.

145
00:08:46,020 --> 00:08:48,780
Jiryatiy rajye̱ jnu̱ñu jpa̱jada ray,

146
00:08:48,780 --> 00:08:51,260
ray ji̱ta vichasara simusiy.

147
00:08:51,260 --> 00:08:51,900
Daryamusiñi̱,

148
00:08:51,900 --> 00:08:52,540
ni̱tiy jmyirye,

149
00:08:52,540 --> 00:08:53,780
sa̱jnu̱jeya̱sara rimusiy.

150
00:08:53,780 --> 00:08:55,580
Jiryatirya pa̱,

151
00:08:55,580 --> 00:09:03,180
jiryatiy jarichumusiy jmusarara.

152
00:09:03,180 --> 00:09:06,140
Ni̱tiy jmyirya jirya pa̱,

153
00:09:06,140 --> 00:09:08,800
sa̱jnu̱jeya̱sara ju̱na̱reju̱ variy,

154
00:09:08,800 --> 00:09:15,900
ne sa̱diichara variñu̱day nu̱tyu ridyiiñu̱yada jiryemyunatyavay,

155
00:09:15,900 --> 00:09:23,020
jiryatiy riibyedara paji daryá.”

156
00:09:23,020 --> 00:09:27,140
Jirya ti̱ta̱ju̱ su̱teda Jesús jiryatiy sadatyadoda ju̱tye̱ryanijyomura,

157
00:09:27,140 --> 00:11:25,780
Capernavú̱mu.

158
00:11:25,780 --> 00:11:33,800
Ju̱denu niquejada ji̱ta vichasara ramusityi vurya̱jnu̱jeya̱sara ju̱na̱reju̱

159
00:11:33,800 --> 00:11:36,620
Ramuni̱tiy,

160
00:11:36,620 --> 00:11:42,060
rityuva̱chodanumatiy rajuuvay sisa̱ datyavavyedabarya jiñiquejada,

161
00:11:42,060 --> 00:11:44,560
ru̱teda variy ranchiy:

162
00:11:44,560 --> 00:11:47,880
“Rani̱ ji̱ta surra niquejada si̱tenu:

163
00:11:47,880 --> 00:11:51,300
ne chi̱ raryi tuva̱chu ramu.”

164
00:11:51,300 --> 00:11:58,280
Sadatya̱danumatiy Jesús jivyimu jiryatiy ricyucuye̱yada sisa̱ datyavavyeda saniquejadanchiy,

165
00:11:58,280 --> 00:12:01,340
su̱teda variy ruuva:

166
00:12:01,340 --> 00:12:05,680
“¿Ramuni̱ dyetya jiryepyaru̱ryu̱y riva rachiityari̱sa̱da?

167
00:12:05,680 --> 00:12:08,100
¿Nu̱tyu raryicha variy,

168
00:12:08,100 --> 00:12:08,980
nu̱tyu?

169
00:12:08,980 --> 00:12:13,000
saryityi jasumiy Nijya̱mi̱denu yibivaju̱ntiy.

170
00:12:13,000 --> 00:12:17,040
¿Jiryetyi ra̱ryiryi̱ tuva̱choda variy rimu?

171
00:12:17,040 --> 00:12:19,720
Vuryi̱ntumusiy ji̱ta vuryi̱nu̱y,

172
00:12:19,720 --> 00:12:23,740
ne ru̱mu̱tya vu̱chaviy taraju̱ vu̱y.

173
00:12:23,740 --> 00:12:26,640
Rañiquejada ji̱ta jiryatiy rañiquejasiy jiryivara,

174
00:12:26,640 --> 00:12:29,120
rani̱ ji̱ta jnututara day,

175
00:12:29,120 --> 00:12:32,540
ramusiñi̱ ji̱ta jirya̱jnu̱jeya̱sara day.

176
00:12:32,540 --> 00:12:36,660
Dañuma rani̱chasara rañiquejada jiryi̱nu̱yadaju̱,

177
00:12:36,660 --> 00:12:40,800
ne vinu daryamusiy rityuva̱churu̱y jiryetyevay rimu.”

178
00:12:40,800 --> 00:12:45,360
Sadatya̱dama̱ Jesús rajo̱ttya̱musiy daryaju̱:

179
00:12:45,360 --> 00:12:48,380
“Muvye ne ra̱tuva̱churu̱chara rimu,

180
00:12:48,380 --> 00:12:49,340
muvye;

181
00:12:49,340 --> 00:12:51,980
chi̱ra ra̱sa̱y ramyityasimyimyu ray,

182
00:12:51,980 --> 00:12:53,380
chi̱.”

183
00:12:53,380 --> 00:12:56,980
Su̱teda Jesús variy:

184
00:12:56,980 --> 00:12:59,180
“Ramuni̱ ri̱tesiy jiryiva:

185
00:12:59,180 --> 00:13:02,140
Ne vana̱y siti̱ nijya̱mi̱ rimu,

186
00:13:02,140 --> 00:13:06,220
netimyu̱ ne sasa̱y rajye̱ jti̱jadaju̱ni̱.”

187
00:13:06,220 --> 00:13:09,960
Daryamuni̱day rityochiya̱jada sisa̱ datyavajyuubeyu,

188
00:13:09,960 --> 00:13:13,460
ne richiityari̱ru̱yada variñu̱nñi̱.

189
00:13:13,460 --> 00:13:16,560
Sitaja̱doda ji̱ta Jesús variryi vu̱yaju̱y,

190
00:13:16,560 --> 00:13:19,140
danu̱ju̱y rinchaju̱:

191
00:13:19,140 --> 00:13:21,760
“¿Jiryejeryevyi jiyaru̱y?”

192
00:13:21,760 --> 00:13:25,960
Su̱mutya̱jada ji̱ta Siimyó̱ Pyítrubay variñi̱:

193
00:13:25,960 --> 00:13:27,860
“¿Chi̱muju̱ra nu̱ña̱jiya,

194
00:13:27,860 --> 00:13:28,980
chi̱muju̱?

195
00:13:28,980 --> 00:13:32,460
Nu̱ñi̱nu̱tya̱ju̱ niquejada ji̱ta yimu day.

196
00:13:32,460 --> 00:13:35,420
Nu̱y ji̱ta si̱tenu jachipiya̱,

197
00:13:35,420 --> 00:13:38,720
nu̱dyetyama̱ ji̱ta si̱tenu diye ji.

198
00:13:38,720 --> 00:13:42,200
Jiñi̱ jiñi̱cha Ju̱denu jiintyasi̱.”

199
00:13:42,200 --> 00:13:45,360
Su̱mutya̱jada Jesús variñi̱:

200
00:13:45,360 --> 00:13:48,280
“¿Ne yinu̱y rajeryeta̱da jiryedye,

201
00:13:48,280 --> 00:13:50,300
jiryatiy vu̱yaju̱y vaduy,

202
00:13:50,300 --> 00:13:52,800
danu̱ju̱y ranchaju̱ jirye?

203
00:13:52,800 --> 00:13:57,060
Ti̱qui ji̱ta jiryetyenu vichasara bayantu.”

204
00:13:57,060 --> 00:14:02,480
Sani jteda Jesús jirya niquejadata Judásiy Iscaryótibenchiy,

205
00:14:02,480 --> 00:14:05,320
jiryatiy Siimyó̱bay denubañi̱.

206
00:14:05,320 --> 00:14:10,040
Tapi dañuma sani̱cha̱da sisa̱ datyavavyedabay tenu,

207
00:14:10,040 --> 00:14:14,700
jiryatiy sa̱sa̱yasiy samityasimyimyu Jesúsyu.

