﻿1
00:00:05,000 --> 00:00:17,340
Yuku iphari fariséona nakú: “Juan jaꞌapiyatéjena chaje íkiꞌika chuwa Jesús jaꞌapiyatéjena. Richaje kaja inaꞌuké iꞌijnaká rejo rilaꞌakáloje neká bautizar”, ke yuku iꞌimaká.

2
00:00:17,340 --> 00:00:25,800
Mapeja nemájika rinaku ñaké. Unká Jesús kalé laꞌakeri bautizar inaꞌuké, raꞌapiyatéjena laꞌakeño bautizar neká.

3
00:00:25,800 --> 00:00:33,680
Jesús weꞌepika aú fariséona jemaꞌaká riyukuna, ráchoꞌo Judea teꞌeré eyá ripaꞌakóloje Galilea teꞌeré ejo.

4
00:00:33,680 --> 00:00:38,220
Riká iñeꞌepú ripaꞌakaro chuwá jaꞌapari Samaria teꞌeré eꞌiyowá.

5
00:00:38,220 --> 00:00:45,820
Kaja ewaja riphá pajimila Sicar nakojé. Teꞌerí, Jacob michú aꞌakare riꞌirí José michujlo iꞌimaká, awaꞌajé riphá.

6
00:00:45,820 --> 00:01:01,880
Re juni jamoꞌokelana iꞌimá. Jacob jamoꞌokelánami, ke nemájika rinaku. Rejé Jesús iphari. Kaja rayaꞌó jaꞌapákaje nakú, raú riwatánaꞌa juni jamoꞌokelana awaꞌajé. Rejé kaápuꞌuku iꞌimari nachá,

7
00:01:01,880 --> 00:01:15,420
raú raꞌapiyatéjena iꞌijnaño pajimila ejo aꞌajnejí warúwaꞌaje. Yámojo, pajluwájaru inanaru iphayo rejé juni jamoꞌojé. Samaria eyájeru ruꞌumaká. E Jesús kemari rojló: —Paꞌá nojló juni, nuꞌurachi.

8
00:01:15,420 --> 00:01:28,160
Eꞌiyonaja ijnú ruwátaka rijló juni aꞌakana. (Júpimi ke nachiꞌiná michuna nókako pajwaꞌatéchaka iꞌimaká. Raú chapú napechu iꞌimajika panakuwáaka.) Raú rumá rijló: —¿Naje pikejaꞌa nuliyá juni, judíona nakiyana piká, eyá nuká Samaria eyájeru?

9
00:01:28,160 --> 00:01:50,880
Jesús kemari rojló: —Piweꞌepíkela palá naka Tupana aꞌajla inajlo nakojé, eyá piweꞌepíkela kaja na inaꞌukeka nuká kejáꞌakari piliyá juni, pikejáꞌajla nuliyá juni, raú noꞌojla pijló riká. Juni noꞌokare aꞌarí inajlo kajmuchaji, iná iꞌimakáloje matajnako raú jeꞌechú chu —ke rimaká rojló.

10
00:01:50,880 --> 00:02:07,280
Rumá rijló: —Eta unká na iꞌimalá pikapi. ¿Na aú chi pamoꞌojla nojló juni, ñaké yaꞌajná riká riphuta chu? ¿Meke laꞌajé chi pamoꞌojla nojló kele juni, aꞌarí inajlo kajmuchaji iná iꞌimakáloje matajnako raú penaje?

11
00:02:07,280 --> 00:02:27,160
Rumá piño rijló: —Chuchú Jacob michú yuriri wajló marí juni jamoꞌokelana iꞌimaká. Riká, riyani, ripirana waꞌaté, iꞌirakeño juni richiyá iꞌimaká. Palá wani rilaꞌaká weká raú. ¿Richaje palaka chi pilaꞌajika weká palá?

12
00:02:27,160 --> 00:02:35,400
Raú rimá rojló: —Piyukeja iꞌiraño marí chiyá juni, wátajeño piño makaꞌaní juni iꞌiratákana.

13
00:02:35,400 --> 00:02:51,080
Eyá ilé juni noꞌokare iꞌirakana ejomi, unká iná núrupi chu makáraꞌatalajo piño. Juni, muthú chiyá jeñoꞌokare, unká tajnálaro. Ke kaja iná eꞌiyá ilé kajmuchaji noꞌokare inaꞌukejlo, raú iná iꞌimajíkale matajnako.

14
00:02:51,080 --> 00:03:03,180
Raú rumá rijló: —Eko paꞌá nojló ilé kaje juni, nuꞌujnaká piyá majó methú ke wani juni jamoꞌojé, eyá kaja nunúrupi chu makáraꞌatako piyá piño.

15
00:03:03,180 --> 00:03:09,440
Jesús kemari rojló: —Chuwa pipaꞌó piñakaré ejo, piwáꞌicha piyajná majó.

16
00:03:09,440 --> 00:03:16,940
Raú rumá: —Unká nuyajná iꞌimalá. Rimá rojló: —Kewaka joꞌó pimaká nojló.

17
00:03:16,940 --> 00:03:25,000
Pajluwa théꞌela kele cha achiñana waꞌaté piká, eyá ilé meꞌetení piꞌimakare waꞌaté, unká piyajná wani kalé riká.

18
00:03:25,000 --> 00:03:30,520
Raú rumá rijló: —Chuwa nuweꞌepí Tupana purákaꞌalo jaꞌapátajeri piká.

19
00:03:30,520 --> 00:03:46,620
Wachiꞌiná michuna, Samaria eyájenami, iꞌijnakeño aꞌajná ipuré ejo napéchuwa laꞌajé puꞌují Tupánajlo re. Eyá iká judíona kemaño Jerusalén ejo iná iꞌijná, iná pechu iꞌimakáloje puꞌují Tupana nakú.

20
00:03:46,620 --> 00:03:58,900
Jesús kemari rojló: —Pemaꞌá noꞌopiyá. Riphájika rená chojé ijló wakajé, unká iꞌijnalaje ilé ipuré ejo puꞌují ipéchuwa laꞌajé Tupánajlo; unká kaja iꞌijnalaje Jerusalén ejo.

21
00:03:58,900 --> 00:04:13,860
Iká Samaria eyájena unká joꞌó wani weꞌepila palá na nakuka ipechu puꞌují, eyá weká judíona weꞌepiño palá naka riká. Pajluwaja judíona nakiyana iꞌimatájeri inaꞌuké kapichákajo liyá, raú waweꞌepí palá naka riká.

22
00:04:13,860 --> 00:04:24,240
Kaja riphá ijló rená chojé, Tupana Pechu jaꞌapiyá iꞌimakaño laꞌakáloje puꞌují napéchuwa Tupánajlo. Ripechu jaꞌapiyá neꞌemakale, riwata nephaka palá raꞌapí.

23
00:04:24,240 --> 00:04:32,580
Unká Tupana napona iꞌimalá. Péchuji riká. Riwata Ripechu iꞌimakárena eꞌiyá laꞌaká puꞌují napéchuwa rinaku.

24
00:04:32,580 --> 00:04:44,620
Raú rumá rijló: —Nuweꞌepí Tupana wakáraꞌajika pajluwaja inaꞌuké majó weꞌematájeri penaje. Riphájika majó wakajé, riꞌimajé palá wani wajló Tupana yukuna.

25
00:04:44,620 --> 00:04:51,560
Raú Jesús kemari rojló: —Nuká, kele pimá nakú, iphájeri majó. Rijwaꞌaté pipuraꞌó meꞌetení.

26
00:04:51,560 --> 00:05:11,780
Rejéchami raꞌapiyatéjena iphaka Jesús nakú, amaño ripuraꞌakó rujwaꞌaté, raú neꞌejnatá napéchuwa: “¿Naje kaꞌajná ripuraꞌó ilerú inanaru waꞌaté?” Eꞌiyonaja unká meke nemalá rijló. Nawátajla rijló kemakana: “¿Naje pipuraꞌó rujwaꞌaté?”, eꞌiyonaja nawó laꞌó raꞌapejé.

27
00:05:11,780 --> 00:05:22,700
Nephaka nanaku aú, ruwitúkaꞌata ruꞌutelá teꞌerí eꞌiyajé. Rejeja ruyurí riká rupaꞌakóloje ají ke pajimila ejo riyukuna iꞌimajé ajopánajlo. Rumá najló:

28
00:05:22,700 --> 00:05:38,100
—Majó iꞌijná nujwaꞌaté, amicha pajluwa inaꞌuké aꞌajnare. Palá rimíchaka nojló piyuke meke laꞌajéyoka nuká. Apala riká kaꞌajná, Tupana wakáraꞌakare majó, weꞌematájeri penaje kapichákajo liyá.

29
00:05:38,100 --> 00:05:43,340
Raú náchoꞌo pajimila eyá, iꞌijnaño rujwaꞌaté Jesús iꞌimaká ejo.

30
00:05:43,340 --> 00:05:49,220
Reꞌiyowá ke Jesús jaꞌapiyatéjena kemaká rijló: —Wewíñaꞌatajeri, chuwa pajñá paꞌajnewá.

31
00:05:49,220 --> 00:05:55,900
Raú rimá najló: —Re aꞌajnejí nojló, unká kalé iká weꞌepila naka riká.

32
00:05:55,900 --> 00:06:00,680
Raú nemá pajlokaka. —¿Na kaꞌajná aꞌachari rijló aꞌajnejí?

33
00:06:00,680 --> 00:06:12,240
Jesús kemari najló: —Nuwakáraꞌajeri wátaka ke nulaꞌaká nakaje. Ñaké nulaꞌaká kewá, aꞌajnejí ke nojló riká. Riwakáraꞌa nulaꞌaká nakaje, aꞌajná nuñapátajika riká ejená.

34
00:06:12,240 --> 00:06:43,020
Iñapátaka nakaje ichá ijí ejátakana ejomi, imá rinaku: “Paꞌu keta keri iꞌimajemi richa iꞌimajé wajló. Ketana weꞌechú kaꞌalá iꞌimajika wajló”, ke. Eyá nuká kemari ijló: Imaniña: “Re kajrú weꞌechú kaꞌalá inaꞌukejlo, neꞌemakáloje Tupana yukuna ajopánajlo penaje”. Ijló numá: Iyakaꞌo meke kajrú inaꞌukena waíchaka majó meꞌetení. Kaja richa ñaꞌakana iphicha rená chojé. Keja kaja neká nojló.

35
00:06:43,020 --> 00:07:21,820
Inaꞌuké jemaꞌakachu Tupana jaꞌapiyá riyukuna jemaꞌakana aú, riyukuna iꞌimajéñojlo raꞌajé riwemí, palá nalaꞌakale neká riyukuna iꞌimakana najló aú. Tupana jaꞌapiyá jemaꞌajeño neꞌemakale, neꞌemajé matajnako jeꞌechú chu rijwaꞌaté. Ajopana kaꞌajná keñoꞌoñó riyukuna iꞌimakana unká jemaꞌalaño riyukúnajlo, raú nakeñoꞌó rinakojé weꞌepíkana. Reyá pumí chiyó ajopana kaꞌajná iꞌimaño piño Tupana yukuna najló. Riwakajé nakeñoꞌó wani raꞌapiyá jemaꞌakana. Tupana aꞌajeri riyukuna iꞌimajéñojlo palá nalaꞌakare wemí. Riwakajé puꞌují napechu iꞌimajika piyukeja pajñakani.

36
00:07:21,820 --> 00:07:34,200
Nemaꞌajika ee raꞌapiyá, iꞌimakale najló riyukuna, neꞌiyajena kemakare rinaku ke riká. Nemano: “Pajluwa ejátari nakaje icha ijí, eyá apú ñaꞌarí richa”, ke.

37
00:07:34,200 --> 00:07:52,740
Ñaké kaja nuwakáraꞌajika iꞌijnaká nuyukuna iꞌimajé ajopánajlo. Iꞌimajika aú nuyukuna najló, nemaꞌajé noꞌopiyá, ajopana jewíñaꞌatakale neꞌemaká nunaku paineko ipiyá. Ñakele napalamane aú naꞌajé nanakojó ipurákaꞌalo —ke Jesús kemaká raꞌapiyatéjenajlo.

38
00:07:52,740 --> 00:08:14,640
E kaja ilerú inanaru iphayo piño rejo, kajrú pajimila eyájena waꞌaté. Naweꞌepí Tupana wakáraꞌaka Jesús iꞌimaká, rumakale najló: “Piyuke rimíchaka nojló meke laꞌajéyoka nuká”, ke. Nephaka Jesús nakú ee, nemá rijló: —Piyuró wajwaꞌaté. Raú ripaꞌó najwaꞌaté, yuriro najwaꞌaté iyamá kálaja.

39
00:08:14,640 --> 00:08:25,080
Riꞌimá najló Tupana purákaꞌalo yukuna, raú kajrú rewájena weꞌepika Tupana wakáraꞌakare riꞌimaká. Ripurákaꞌalo wani jemaꞌakana aú naweꞌepí riká riꞌimaká.

40
00:08:25,080 --> 00:08:46,480
E nemá ilerú inanárujlo: —Piꞌimaká wajló riyukuna aú, waweꞌepí Tupana wakáraꞌakare riꞌimaká. Chuwa unká raú ja kalé waweꞌepí riká, kaja wemiꞌichá meke ripuraꞌakó Tupana nakú. Chuwa, kaja waweꞌepíchaka riká wani, Tupana wakáraꞌakare majó ejaꞌawá chojé iꞌimaká, riꞌimatákaloje inaꞌuké kapichákajo liyá penaje —ke nemaká rojló.

