\id ACT
\h Hechos
\toc1 Hechos
\mt LE GULUNËʼ BÖNNIʼ GUBÁZ NASÖ́L-LËʼË CRISTO
\mt2 Los Hechos
\c 1
\s Le guzxíʼ lu nëʼë Dios, isö́l-lëʼë Dios Böʼ Láʼayi
\p
\v 1 Cateʼ buzúajaʼ lu guichi zíʼalö, quiuʼ liʼ, Teófilo,
nedaʼ, Lucas, buzúajaʼ yúguʼtë le gusí lahuëʼ runëʼ Jesús,
en rusédinëʼ
\v 2 ga bidxintë dza buëpëʼ yehuaʼ yubá. Cateʼ siʼ huëpëʼ
Jesús yehuaʼ yubá, dzáguiëʼ Dios Böʼ Láʼayi Lëʼ, gunná
bëʼë ca ral-laʼ ilunëʼ gubáz queëʼ, yuguʼ bönniʼ naʼ gurö́
cazëʼ.
\v 3 Gudödi gudíʼi guzxáquëʼë Jesús, gútiëʼ. Níʼirö bubanëʼ,
en buluíʼi lahuëʼ lógaquiëʼ gubáz queëʼ naʼ. Buluíʼinëʼ
légaquiëʼ zián le gulaca bëʼ zoëʼ nabanëʼ, le cabí gaca
nu táʼbagaʼ. Zián luzuí buluíʼi lahuëʼ lógaquiëʼ idú
ca choáʼ dza, en bë́ʼlenëʼ légaquiëʼ didzaʼ ca rinná bëʼë
Dios.
\p
\v 4 Cateʼ niʼ nacuʼë tsözxö́n, gunná béʼenëʼ légaquiëʼ
cabí uluʼzë́ʼë Jerusalén. Jesús gudxëʼ légaquiëʼ, rnnëʼ:
\p ―Guliʼcö́z niʼ le guzxíʼ lu nëʼë Xuzaʼ isö́l-lëʼë queë́liʼ
ca naʼ chibusiyö́n quézidaʼ libíʼiliʼ.
\p
\v 5 Gunnë́ʼ caʼ:
\p ―Le nácatë Juan buquilëʼ bönachi nisa lu nisa. Naʼa
bitiʼ tse xidzé gaca queë́liʼ le ruluíʼi yöl-laʼ ridila
nisa ni, idisóalenëʼ Dios Böʼ Láʼayi libíʼiliʼ.
\s Ruhuëpëʼ Jesús yehuaʼ yubá
\p
\v 6 Níʼirö yuguʼ bönniʼ taʼyéajlëʼë Jesús, nudúbigaquiëʼ
niʼ, gulaʼnábinëʼ Lëʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―Xan, ¿naruʼ gunuʼ ga ilaʼnná bëʼ bönachi Israel leyúbölö
dza ni zóaruʼ naʼa?
\p
\v 7 Jesús gudxëʼ légaquiëʼ:
\p ―Bitiʼ nequi queë́liʼ inö́ziliʼ bizxi dza o bizxi dzöʼ
gunëʼ Dios Xuz le nuzóëʼ lu naʼ cazëʼ.
\v 8 Síʼiliʼ yöl-laʼ huáca cateʼ guídëʼ Dios Böʼ Láʼayi
idisóalenëʼ libíʼiliʼ. Níʼirö gunliʼ ba nalí quiaʼ nedaʼ
lu yödzö Jerusalén, en idú luyú Judea, en luyú Samaria,
en ga idxíntëliʼ idútë yödzölió.
\p
\v 9 Cateʼ budxi bë́ʼlenëʼ légaquiëʼ didzaʼ ni, tsanni
niʼ tuʼyusëʼ caʼ Lëʼ, laʼ buë́pitëʼ xitsáʼ ga röʼö tu
böaj le bucacheʼ Lëʼ, ateʼ bítiʼrö bilaʼléʼenëʼ Lëʼ.
\v 10 Tsanni niʼ tuʼyúëʼ lúzxibalö cateʼ niʼ buëpëʼ
Jesús, buluʼluíʼi lógaquiëʼ chopëʼ gubáz láʼayi ga naʼ
nacuʼë, nácugaquiëʼ lariʼ chiguíchidoʼos.
\v 11 Chopëʼ ni gulë́ʼ légaquiëʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―Bönniʼ Galilea, ¿bizx que ruyuliʼ lúzxibalö? Lë cazëʼ
Jesús ni siʼ guzë́ʼë ga zóaliʼ, buëpëʼ yehuaʼ yubá, lëscaʼ
caní huödëʼ leyúbölö ca naʼ chibiléʼeliʼ-nëʼ söhuö́jëʼ
yehuaʼ yubá.
\s Taʼbö́ëʼ Matías para tsáziëʼ xilatjëʼ Judas
\p
\v 12 Níʼirö gulaʼzë́ʼë ga naʼ röʼö guíʼadoʼ naʼ nazíʼi
le Guíʼa Yaga Olivo, ateʼ yöjhuö́jgaquiëʼ Jerusalén. Guíʼadoʼ
ni dë gálaʼsö ga dë Jerusalén, tsca nazíʼgaquiëʼ lataj
taʼzë́ʼë dza láʼayi quégaquiëʼ.
\v 13 Cateʼ buluʼdxinëʼ yödzö niʼ, gulaʼbenëʼ ga naca
buropi cuía lu yuʼu, ga niʼ taʼcuʼë Pedro, en Jacobo, en
Juan, en Andrés, en Felipe en Tomás, en Bartolomé, en Mateo,
en Jacobo, zxíʼinëʼ Alfeo, en Simón, bönniʼ naʼ ruíʼi ládxëʼë
ladzëʼ, en Judas, bö́chëʼë Jacobo.
\v 14 Yúguʼtë bönniʼ ni tuʼlidzëʼ Dios tsözxö́n, ateʼ
yuguʼ bö́chëʼë Jesús, en María, xinë́ʼë Jesús, en iaʼzícaʼrönu
nigula caʼ núngaquiëʼ légaquiëʼ tsözxö́n.
\p
\v 15 Laʼ dza náʼasö guzuínëʼ Pedro gatsaj láhuiʼlö
ga nacuʼë böchiʼ luzáʼaruʼ naʼ taʼyéajlëʼë Cristo. Gulaca
idú ca xópalalaj bönachi nupa nudúbigaca niʼ.
\v 16 Pedro gudxëʼ légaquiëʼ, rnnëʼ:
\p ―Böchiʼ luzáʼadoʼ. Ben bayudxi guca le nazúaj lu guichi
láʼayi, ca naʼ gunnë́ʼ Dios Böʼ Láʼayi dza niʼtë, le buzúajëʼ
David lu guichi, ca guca queëʼ Judas, bönniʼ naʼ guchë́ʼë
nupa niʼ gulaʼzö́n Jesús.
\v 17 Judas naʼ gubábalenëʼ rëʼu, en bénlenëʼ rëʼu tsözxö́n
dxin ni.
\v 18 Gulaʼzíʼinëʼ tu laʼ yëla lazxaj que döʼ naʼ biʼë
bönniʼ ni. Judas ni gubixëʼ, en birözaʼ lëʼë, ateʼ bilaʼrúaj
yúguʼtë le dzöʼö lëʼë.
\v 19 Cateʼ bilaʼyöni bönachi nacuáʼ Jerusalén lë ni,
guluʼë le laʼ yëla naʼ Acéldama, tu didzaʼ hebreo le
rnna lu didzaʼ xidzaʼ: Laʼ Yëla Rön.
\v 20 Caní guca queëʼ Judas, ca naʼ nazúaj lu guichi
láʼayi nazíʼi le Salmos, le rnna:
\q Ugáʼana cáʼasö lidxëʼ,
\q en bitiʼ idzöli nu soa yuʼu naʼ.
\p Rnna caʼ:
\q Nu yúbölö tsaza xilatjëʼ.
\p
\v 21,22 ’Run bayudxi naʼa cöruʼ-nëʼ tu bönniʼ gunëʼ rëʼu
tsözxö́n para gunëʼ ba nalí queëʼ Jesús, ca guca, bubanëʼ
lu yöl-laʼ guti. Ral-laʼ gáquiëʼ bönniʼ nabábalenëʼ bönniʼ
niʼ gulaʼcuáʼlenëʼ rëʼu dza niʼte cateʼ niʼ Xanruʼ Jesús
gudálenëʼ rëʼu. Gulaʼsí lógaquiëʼ nacuáʼlenëʼ rëʼu cateʼ
niʼ buquilëʼ Juan bönachi nisa, ga bidxintë dza buëpëʼ
Jesús yehuaʼ yubá, cateʼ buzë́ʼë ga zóaruʼ.
\p
\v 23 Níʼirö buluʼluʼë chopëʼ, José, en Matías. José naʼ
lëʼ caʼ Barsabás, en zoa iaʼtú lëʼ Justo.
\v 24 Níʼirö buluʼlidzëʼ Dios, taʼnnë́ʼ:
\p ―Xantuʼ Dios, nunbëʼ cazuʼ icja ládxiʼdoʼgaca yúguʼtë
bönachi. Buluíʼi netuʼ nulëʼ chopëʼ ni chigurö́ cazuʼ
Liʼ
\v 25 para tsáziëʼ lu dxin ni para gáquiëʼ gubáz quiuʼ.
Tsáziëʼ xilatjëʼ Judas, bönniʼ niʼ bunítiëʼ xilatjëʼ
tuʼ benëʼ dul-laʼ, ateʼ guyijëʼ xilataj cazëʼ lataj chul-la.
\p
\v 26 Níʼirö buluʼzúajëʼ yuguʼ lu guichi lágaquiëʼ, tu
queëʼ José, en iaʼtú queëʼ Matías. Buluʼgútsiʼnëʼ luzë́ʼeguequi,
en buluʼbéajëʼ tu, ateʼ birúaj le nazúaj lëʼ Matías.
Caní guca, Matías naʼ gubábalenëʼ iaʼchinéajëʼ gubáz
queëʼ Cristo.
\c 2
\s Dios Böʼ Láʼayi ridisóalenëʼ légaquiëʼ
\p
\v 1 Cateʼ chibidxín dza Pentecostés, nudúbigaquiëʼ tsözxö́n
yúguʼtë bönniʼ taʼyéajlëʼë Cristo.
\v 2 Tsálidoʼos biyö́n bö le birúaj lúzxiba, le biyö́n
ca riyö́n cateʼ recja böʼ budunuʼ, ateʼ biyö́n idútë lu
yuʼu ga naʼ rö́ʼögaquiëʼ.
\v 3 Buluʼluíʼi lahui yuguʼ bululu guíʼdoʼ lu böʼös
lógaquiëʼ, ateʼ gulaʼguísi que queë́gaquiëʼ. Bidisóalengaca
tu tuëʼ.
\v 4 Caní guca, Dios Böʼ Láʼayi bidisóalenëʼ yúguʼtëʼ,
ateʼ gulaʼsí lógaquiëʼ tuʼë didzaʼ yúbölö, tsca naca
le bëʼë Dios Böʼ Láʼayi que queëʼ guʼë didzaʼ yúbölö
naʼ.
\p
\v 5 Nacuʼë zián bönniʼ judío yödzö Jerusalén dza naʼ,
nácagaquiëʼ bönniʼ taʼyéaj ládxiʼgaquiëʼ Dios, en záʼgaquiëʼ
narúajgaquiëʼ yúguʼtë yödzö idútë yödzölió ni.
\v 6 Cateʼ bilaʼyönnëʼ bö naʼ, buluʼdubëʼ bönniʼ zián,
ateʼ gulaʼbö́ʼë böniga, tuʼ bilaʼyönnëʼ, ca naca xtídzaʼgaquiëʼ
que queë́gaquiëʼ, tuʼë didzaʼ bönniʼ naʼ taʼyéajlëʼë Cristo.
\v 7 Gulaʼnáʼ badxëʼ yúguʼtëʼ, en buluʼbáninë, taʼnnë́ʼ:
\p ―Buliʼyútsöcaʼ. ¿Naruʼ calëga bönniʼ Galilea yúguʼtë
bönniʼ ni tuʼë didzaʼ?
\v 8 ¿Nacxi caz naca riyö́niruʼ tuʼë xtídzaʼruʼ ca naca
didzaʼ ruíʼiruʼ tu turuʼ?
\v 9 Rëʼu ni nácaruʼ bönniʼ zián yödzö, bönniʼ narúajgaquiëʼ
\q luyú Partia, en luyú Media, en luyú Elam,
\q en luyú Mesopotamia, en luyú Judea, en luyú Capadocia,
\q en luyú Ponto, en luyú Asia,
\q
\v 10 en luyú Frigia, en luyú Panfilia, en luyú Egipto,
\q en luyú Africa, ga nácarö ziʼtuʼ ga dë luyú Cirene.
\p ’Lëscaʼ nacuʼë bönniʼ yödzö Roma ni. Bal-lëʼ nácagaquiëʼ
bönniʼ judío, en iaʼbal-lëʼ nazíʼ lu náʼagaquiëʼ le taʼyéajlëʼë
bönniʼ judío Dios.
\v 11 Lëscaʼ nacuʼë ni yuguʼ bönniʼ narúajgaquiëʼ Creta,
en luyú Arabia. Riyö́niruʼ tuʼë didzaʼ ruíʼiruʼ que queë́ruʼ,
ateʼ taʼguíxjöʼë yuguʼ le zxön benëʼ Dios, le tun ga
rubániruʼ.
\p
\v 12 Caní guca, buluʼbáninë yúguʼtëʼ, en gulaʼbö́ʼë böniga.
Gulë́ luzáʼagaquiëʼ tuëʼ iaʼtúëʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―¿Bizxi caz lë ni?
\p
\v 13 Buluʼtitjëʼ bal-lëʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―¡Taʼzúdxinëʼ!
\s Libán benëʼ Pedro lógaca bönachi zián
\p
\v 14 Níʼirö Pedro guzuílenëʼ iaʼchinéajëʼ gubáz naʼ
nasö́l-lëʼë Cristo, ateʼ gusí lahuëʼ ruʼë zidzaj didzaʼ,
rëʼ légaquiëʼ:
\p ―¡Libíʼiliʼ, bönniʼ Judea, en yúguʼtëliʼ nacuáʼaliʼ
yödzö Jerusalén! ¡Lë ni ral-laʼ inö́ziliʼ! ¡Buliʼzë́ nágaliʼ
le guíaʼ libíʼiliʼ!
\v 15 Netuʼ ni bitiʼ rizúdxituʼ ca naʼ réquiliʼ libíʼiliʼ,
tuʼ ni zóaruʼ siʼ galaʼ xsila, ateʼ cuntu nu rizudxi
hora caní.
\v 16 Lë ni naca le gunnë́ʼ Joel, bönniʼ bëʼë didzaʼ uláz
queëʼ Dios, gunnë́ʼ:
\q
\v 17 Caní rnnëʼ Dios: Lë ni le gaca dza tsöjsétëgaca.
\q Isö́l-laʼa Böʼ Láʼayi quiaʼ, tsöjsóalenëʼ yúguʼtë bönachi.
\q Zxíʼiniliʼ, bönniʼ, en nigula, iluíʼibiʼ didzaʼ uláz quiaʼ
nedaʼ.
\q Yuguʼ biʼi raʼbán ilaʼléʼebiʼ le uluʼa lahui,
\q ateʼ yuguʼ bönniʼ gula ilaʼnenëʼ yëla.
\q
\v 18 Cateʼ idxín dza niʼ quísiaʼ Böʼ Láʼayi quiaʼ,
\q tsöjsóalenëʼ huen dxin quiaʼ, bönniʼ, en nigula,
\q ateʼ iluʼë didzaʼ uláz quiaʼ nedaʼ.
\q
\v 19 Uluʼa lahui lúzxiba xitsáʼ le ilún ga uluʼbani bönachi,
\q ateʼ yödzölió uluʼa lahui le ilaca bëʼ,
\q rön, en guíʼ, en dzön ca böaj.
\q
\v 20 Ichul-la gubidza, ateʼ gaca beoʼ xiná ca naca rön.
\q Caní gaca cateʼ idxín dza niʼ chibuluʼë Dios.
\q Gaca dza niʼ le catu caz riléʼeruʼ.
\q
\v 21 Uluʼlágaca yúguʼtë nupa niʼ uluʼlidza Lëʼ Xanruʼ,
\q lu yöl-laʼ réajlëʼ quéguequi Lëʼ.
\p
\v 22 ’Buliʼzë́ nágaliʼ lë ni guíaʼ libíʼiliʼ, bönachi
Israel. Dios caz benëʼ bal Jesús, bönniʼ Nazaret ga zóaliʼ.
Dios bëʼë Lëʼ lataj benëʼ le tun ga rubániruʼ, yuguʼ
yöl-laʼ huáca, en le taca bëʼ. Yúguʼtë lë naʼ benëʼ Dios
lu nëʼë Jesús, ca naʼ chinö́z quéziliʼ.
\v 23 Lëscaʼ caní, Dios bëʼë lataj nu budödi Jesús lu
náʼaliʼ. Caní guca, ca naʼ chigunná ládxëʼë Dios gunëʼ,
en ca naca le chibucözëʼ dza niʼte. Libíʼi cázaliʼ guzxönliʼ-nëʼ
Jesús, en bë́tiliʼ-nëʼ lu náʼagaquiëʼ yuguʼ bönniʼ tuáʼ
döʼ, bönniʼ gulútiëʼ Lëʼ cateʼ niʼ buluʼdáʼgaquiëʼ Lëʼ
lëʼe yaga cruz.
\v 24 Níʼirö Dios caz busubanëʼ Jesús naʼ. Bubéajëʼ
Lëʼ lu yöl-laʼ guti, tuʼ cabí guca ugáʼanëʼ tsaz lu yöl-laʼ
guti naʼ.
\v 25 Ca naca lë ni, bëʼë didzaʼ David uláz queëʼ Dios
ca naca queëʼ Jesús, gunnë́ʼ:
\q Biléʼetiquiʼsidaʼ-nëʼ Xanruʼ, zoëʼ lahuaʼ.
\q Lëʼ zoëʼ cuita lëʼa ibëla, rizönëʼ nedaʼ,
\q para cabí gaca nu bi gun quiaʼ.
\q
\v 26 Que lë ni naʼ budzeja ládxaʼa,
\q ateʼ lu yöl-laʼ rudzeja quiaʼ bil-laʼ.
\q Que lë ni naʼ gunaʼ löza Lëʼ
\q cateʼ idxín dza gátiaʼ.
\q
\v 27 Xantuʼ Dios, nözdaʼ bitiʼ ucáʼanuʼ nedaʼ
\q lataj chul-la ga nacuáʼ nupa nátigaca.
\q Bitiʼ guʼu lataj initi idútë le nacaʼ.
\q Nacaʼ bönniʼ nadxíʼi quézinuʼ Liʼ.
\q
\v 28 Buzéajniʼinuʼ nedaʼ ca ral-laʼ gunaʼ
\q para idéliʼdaʼ yöl-laʼ naʼbán idú.
\q Gunuʼ ga udzéjadaʼ tuʼ zóalen cazuʼ nedaʼ.
\p
\v 29 ’Naʼa, libíʼiliʼ, bö́chaʼa. Naca bëʼ gútiëʼ xuz xtóʼoruʼ
David, en bigáchëʼë yeru ba, ateʼ ba queëʼ naʼ dë ga zóaruʼ
ga ridxintë naʼa dza.
\v 30 David naʼ bëʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios, en gunö́zinëʼ
benëʼ tsutsu Dios didzaʼ le guzxíʼ lu nëʼë queëʼ, gunëʼ
ga galjëʼ Cristo ladaj diʼa dza queëʼ siʼ záʼgaca, ateʼ
Cristo naʼ inná bëʼë xilatjëʼ David naʼ.
\v 31 Tuʼ biléʼenëʼ David lë ni zíʼalö, bëʼë didzaʼ ca
guca, bubanëʼ Cristo, en ca guca, bitiʼ bugáʼanëʼ lataj
chul-la ga nacuáʼ nupa nátigaca, en bitiʼ guniti le naca
cazëʼ.
\v 32 Dios busubanëʼ Jesús lu yöl-laʼ guti, ateʼ ca guca
lë ni yúguʼtëtuʼ runtuʼ ba nalí que.
\v 33 Caní guca, len yöl-laʼ huáca queëʼ, Dios buchisëʼ
Lëʼ xitsáʼ ga niʼ nácatërëʼ zxön. Naʼa, Cristo chigusö́l-lëʼë
Dios Böʼ Láʼayi ni, ateʼ raca ca naʼ guzxíʼ lu nëʼë Dios
gunëʼ lu nëʼë Cristo, ateʼ Dios Böʼ Láʼayi naʼ runëʼ
yuguʼ lë ni riléʼeliʼ, en riyö́niliʼ.
\v 34 Bitiʼ buëpëʼ David naʼ yehuaʼ yubá, pero lë cazëʼ
David naʼ gunnë́ʼ:
\q Xanruʼ Dios gudxëʼ Xanaʼ:
\q Guröʼi cuita lëʼa ibëla ga naca lo
\q
\v 35 cateʼ gunraʼ ga uluʼzechu zxíbigaca nupa taʼdáʼbagaʼ
Liʼ loʼ Liʼ.
\p
\v 36 ’Naʼa, bönachi Israel, ral-laʼ inö́ziliʼ le nácatë.
Dios benëʼ ga náquiëʼ Lë cazëʼ Jesús ni Xanruʼ, en Bönniʼ
Rusölá, bönniʼ naʼ budáʼaliʼ-nëʼ lëʼe yaga cruz.
\p
\v 37 Cateʼ yuguʼ bönniʼ niʼ bilaʼyönnëʼ lë ni, gulaʼböʼë
böniga, ateʼ gulë́ʼ Pedro, en iaʼzícaʼrëʼ bönniʼ gubáz
queëʼ Cristo, taʼnnë́ʼ:
\p ―Bö́chiʼruʼ, ¿nacxi gúntsatuʼ?
\p
\v 38 Níʼirö Pedro gudxëʼ légaquiëʼ:
\p ―Buliʼbíʼi ládxiʼliʼ, en guliʼdila nisa tu tuliʼ lu
Lëʼ Jesucristo para uniti lahuëʼ Dios dul-laʼ nabágaʼliʼ,
ateʼ Dios Böʼ Láʼayi idisóalenëʼ libíʼiliʼ, Nu naʼ isö́l-lëʼë
Dios.
\v 39 Queë́liʼ nequi le guzxíʼ lu nëʼë Dios, en quégaca
zxíʼiniliʼ, encaʼ quégaca yúguʼtë bönachi izáʼa, yúguʼtë
bönniʼ niʼ ulidzëʼ Xanruʼ Dios légaquiëʼ.
\p
\v 40 Yuguʼ didzaʼ ni, en iaʼbal-la zián didzaʼ benëʼ
ba nalí Pedro, le guchíziëʼ icja nágagaquiëʼ, gunnë́ʼ:
\p ―Guliʼgún ga uláliʼ, irúajliʼ ládjagaca bönachi tuáʼ
döʼ nacuáʼ dza ni zóaruʼ naʼa.
\p
\v 41 Caní guca, gulaʼdila nisa nupa niʼ gulaʼzíʼ lu
në́ʼeguequi didzaʼ naʼ bëʼë Pedro. Dza naʼ ca chi uruáʼ
gayuáʼ bönachi gulún légaquiëʼ tuz.
\v 42 Gulunëʼ yúguʼtëʼ idútë le buluʼsédinëʼ gubáz nasö́l-lëʼë
Cristo légaquiëʼ. Guláquiëʼ tuz tuëʼ len iaʼtúëʼ, en
gulahuëʼ tsözxö́n le rusáʼ ládxiʼruʼ ca gútiëʼ Jesús,
ateʼ gulunëʼ tsözxö́n, buluʼlidzëʼ Dios.
\s Ca tun bönachi queëʼ Cristo
\p
\v 43 Gulunëʼ gubáz queëʼ Cristo zián le run ga rubániruʼ,
en zián le taca bëʼ, pero guladxi gulaʼdzöbi iaʼzícaʼrö
bönachi.
\v 44 Yúguʼtë nupa naʼ taʼyéajlëʼ Cristo gulaca tuz,
ateʼ buluʼún tuz yúguʼtë le dë quéguequi.
\v 45 Cateʼ bilaʼléʼenëʼ taʼyadzaj nupa nútsaʼgaca ládjagaquiëʼ,
níʼirö yuguʼ bönniʼ bi dë quégaquiëʼ gulútiʼë le, ateʼ
gulaʼguísiëʼ dumí naʼ que queë́gaca nupa niʼ bi taʼyadzaj.
\v 46 Buluʼdubëʼ tsözxö́n chila yudoʼ yuguʼ dza, ateʼ
gulahuëʼ le rusáʼ ládxiʼruʼ ca gútiëʼ Xanruʼ. Caní gulunëʼ
gapa naca lu yuʼu lídxigaquiëʼ. Gulahuëʼ tsözxö́n, ateʼ
buluʼdzéjanëʼ, en gulaca idú ládxiʼgaquiëʼ.
\v 47 Gulaʼguʼë Dios yöl-laʼ ba, ateʼ yúguʼtë bönachi
gulún légaquiëʼ bal. Buzanëʼ Xanruʼ nupa tuʼdubi queëʼ,
nupa naʼ tuʼlá tu tu dza.
\c 3
\s Ruhuöáquiëʼ tu bönniʼ bitiʼ raca sëʼë
\p
\v 1 Tu dza niʼ gulaʼbenëʼ Pedro, en Juan, söjáquiëʼ tsözxö́n
lu chila yudoʼ, cateʼ tuʼdubi bönachi tuʼlidza Dios niʼ,
le naca idú ridödi xihuö́.
\v 2 Ga niʼ taʼdödëʼ zoëʼ tu bönniʼ bitiʼ raca sëʼë
dza niʼte niʼ náquiëʼ bíʼidoʼ. Yuguʼ dza röjuáʼgaquiëʼ
lëʼ niʼ, en taʼbéquiëʼ lëʼ raʼ yudoʼ ga nazíʼi le Raʼ
Yuʼu Lachi, para inábinëʼ nu bi unö́dzjasö queëʼ ladaj
nupa niʼ taʼyaza löʼa yudoʼ.
\v 3 Bönniʼ ni, cateʼ biléʼenëʼ Pedro, en Juan, söjáquiëʼ
taʼyáziëʼ löʼa yudoʼ, gútaʼyuëʼ lógaquiëʼ bi uluʼnö́dzjasëʼ
queëʼ.
\v 4 Níʼirö buluʼyúëʼ Pedro, en Juan lëʼ, ateʼ Pedro gudxëʼ
lëʼ:
\p ―Buyú netuʼ.
\p
\v 5 Níʼirö bönniʼ naʼ buzëdaʼ náguiëʼ légaquiëʼ tuʼ
runëʼ löza bi uluʼnö́dzjasëʼ queëʼ.
\v 6 Pedro gudxëʼ lëʼ:
\p ―Bitiʼ dë dumí plata, dumí oro quiaʼ, pero le dësö quiaʼ
gunnaʼ quiuʼ. Niʼa que yöl-laʼ huáca que Lëʼ Jesucristo,
bönniʼ Nazaret, guyasa, en guzëʼe.
\p
\v 7 Níʼirö gudélëʼë Pedro nëʼë ibëla bönniʼ huëʼ naʼ,
en buchisëʼ lëʼ, ateʼ laʼ böácatë niʼë, en buguitaj bëchaj
niʼë bönniʼ naʼ.
\v 8 Níʼirö guzuínëʼ bönniʼ naʼ, ateʼ guxítiʼë, en guzë́ʼë.
Guyázalenëʼ tsözxö́n Pedro, en Juan, löʼa yudoʼ, rizëʼe
niʼë, en rixítiʼë, en riguʼë Dios yöl-laʼ ba.
\v 9 Yúguʼtë bönachi nacuáʼ niʼ taʼléʼe lëʼ rizëʼe niʼë,
en riguʼë Dios yöl-laʼ ba.
\v 10 Caní guca, guládxinëʼ, en buluʼbáninë ca naca lë
naʼ guca, tuʼ buluʼúnbëʼë lëʼ, náquiëʼ bönniʼ naʼ riböʼë
raʼ yudoʼ ga nazíʼi le Raʼ Yuʼu Lachi, rinabëʼ nu bi
unö́dzjasö queëʼ.
\s Didzaʼ bëʼë Pedro chila yudoʼ
\p
\v 11 Tsanni niʼ bönniʼ naʼ bitiʼ guca sëʼë, ateʼ böáquiëʼ,
zönëʼ náʼagaquiëʼ Pedro, en Juan, buluʼdubi yúguʼtë bönachi
ga naʼ nacuʼë chila yudoʼ nazíʼi le: Chila Queëʼ Salomón,
ateʼ gulaʼnáʼ badxëʼ.
\v 12 Cateʼ biléʼenëʼ Pedro lë ni, gudxëʼ bönachi naʼ:
\p ―Libiʼiliʼ, bönniʼ Israel, ¿bizx que rubániliʼ ca naca
lë ni? ¿Bizx que ruyuliʼ netuʼ, en réquitseliʼ nétuʼsö
buntuʼ-nëʼ bönniʼ ni, en bentuʼ ga rizëʼe niʼë len yöl-laʼ
huáca queë́ztuʼ, o niʼa que le reaj ládxiʼtuʼ-nëʼ Dios?
\v 13 Naca lë ni le benëʼ Dios. Náquiëʼ Dios quégaquiëʼ
xuz gudödi queë́ruʼ Abraham, en Isaac, en Jacob. Lë cazëʼ
béntërëʼ bal Jesús, Zxíʼinëʼ. Jesús ni, libíʼi cázaliʼ
bë́tiliʼ-nëʼ lu náʼagaquiëʼ bönniʼ taʼnná béʼenëʼ libíʼiliʼ.
Cateʼ gúʼunnëʼ Pilato usanëʼ Jesús, gudáʼbagaʼliʼ-nëʼ.
\v 14 Buzóaliʼ tsöláʼalö Bönniʼ Tsahuiʼ, en Láʼayi, ateʼ
gunábiliʼ-nëʼ Pilato usanëʼ queë́liʼ tu bönniʼ rútiëʼ
bönachi.
\v 15 Caní guca, bë́tiliʼ-nëʼ Bönniʼ runna cazëʼ yöl-laʼ
naʼbán idú queë́ruʼ. Níʼirö Dios busubanëʼ Lëʼ lu yöl-laʼ
guti, ateʼ ca naca lë ni runtuʼ ba nalí que.
\v 16 Tuʼ guyéajlëʼë bönniʼ ni Jesús, böáca niʼë. Riléʼeliʼ-nëʼ,
en núnbëʼëliʼ-nëʼ. Tuʼ réajlëʼë Jesús, Lëʼ bunëʼ dxíʼadoʼ
bönniʼ ni, ateʼ riléʼeliʼ yúguʼtëliʼ le nácatë naʼ.
\p
\v 17 ’Naʼa, bö́chaʼa, nözdaʼ benliʼ caní, bë́tiliʼ-nëʼ Jesús
tuʼ cabí guyéajniʼiliʼ, en bitiʼ gulaʼyéajniʼinëʼ bönniʼ
taʼnná béʼenëʼ libíʼiliʼ.
\v 18 Caní busudxinëʼ Dios didzaʼ naʼ bëʼë zíʼalö, le
gulaʼnnë́ʼ bönniʼ guluʼë didzaʼ uláz queëʼ ca ral-laʼ
quiʼi sáquëʼë Cristo.
\v 19 Que lë ni naʼ, buliʼbíʼi ládxiʼliʼ, en buliʼhuöáca
queëʼ Dios, para ugǘëʼ dul-laʼ nabágaʼliʼ, en gunëʼ ga
huöáca ládxiʼliʼ.
\v 20 Níʼirö isö́l-lëʼë leyúbölö Jesús, Bönniʼ naʼ buzóëʼ
dza niʼte para gáquiëʼ Cristo, Bönniʼ Rö queëʼ, Bönniʼ
naʼ inná béʼenëʼ libíʼiliʼ.
\v 21 Naʼa, run bayudxi ugáʼanëʼ yehuaʼ yubá niʼ cateʼ
idxinrö dza uduhuénëʼ tsahuiʼ yúguʼtë le raca, en gaca
ca naʼ chigunná cazëʼ Dios, lë naʼ gulaʼnnë́ʼ bönniʼ guluʼë
didzaʼ uláz queëʼ, bönniʼ niʼ gulaʼcuʼë dza niʼte.
\v 22 Lëscaʼ caní Moisés gudxëʼ xuz xtóʼoruʼ, gunnë́ʼ:
“Xanruʼ Dios isö́l-lëʼë queë́liʼ tu bönniʼ galjëʼ ládjagaca
diʼa dza queë́liʼ. Gáquiëʼ bönniʼ guʼë didzaʼ uláz queëʼ
Dios. Isö́l-lëʼë Lëʼ queë́liʼ ca naʼ gusö́l-lëʼë nedaʼ. Run
bayudxi uzë́ nágaliʼ-nëʼ ca naca yúguʼtë le guíëʼ libíʼiliʼ.
\v 23 Yúguʼtë nupa bitiʼ uluʼzë́ nágagaca bönniʼ niʼ
guʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios ilaʼniti, en uluʼláʼalen
bönachi queëʼ Dios.”
\p
\v 24 ’Ca naca dza ni zóaruʼ naʼa, gulaʼguíxjöʼë yúguʼtë
bönniʼ guluʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios ga gudélaʼtë zoëʼ
Samuel, en gudödi niʼ.
\v 25 Libíʼiliʼ nácaliʼ zxíʼini xiʼsóagaquiëʼ bönniʼ
guluʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios, ateʼ nequi queë́liʼ didzaʼ
rucáʼana tsahuiʼ, le bénlenëʼ Dios xuz xtóʼoruʼ, cateʼ
niʼ gudxëʼ Abraham: “Niʼa que le gunëʼ zxíʼini xiʼsúʼ
ilaca bicaʼ ba yúguʼtë bönachi yödzölió.”
\v 26 Cateʼ Dios busubanëʼ Zxíʼinëʼ lu yöl-laʼ guti, gusö́l-lëʼë
Lëʼ zíʼalö queë́liʼ para gunëʼ ga gácaliʼ bicaʼ ba, en
ucáʼanaliʼ le cabí naca dxiʼa runliʼ.
\c 4
\s Taʼdxinëʼ Pedro, en Juan lógaquiëʼ bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ
\p
\v 1 Tsanni niʼ bönachi naʼ tuíʼilenëʼ Pedro, en Juan, didzaʼ, yuguʼ bixúz judío, en yuguʼ bönniʼ yudoʼ saduceo, en bönniʼ taʼnná béʼenëʼ niʼa náʼagaquiëʼ bönniʼ yudoʼ, bilaʼdxinëʼ tsálidoʼos ga naʼ nacuʼë.
\v 2 Gulaʼlenëʼ bönniʼ ni tuʼ tuʼsédinëʼ Pedro, en Juan, bönachi, en tëʼ léguequi uluʼbán nupa chinátigaca tuʼ bubanëʼ Jesús.
\v 3 Níʼirö gulaʼzönëʼ Pedro, en Juan, ateʼ gulaʼguʼë légaquiëʼ lidxi guíë ga idxinrö dza yúbölö tuʼ chiridzö́ʼ dza naʼ.
\v 4 Zián nupa niʼ bilaʼyöni didzaʼ guluʼë Pedro, en Juan, gulaʼyéajlëʼ Cristo. Naʼa, yuguʼ bönniʼ biguiúʼsö taʼyéajlëʼë Cristo nácagaquiëʼ idú chi-un gáyuʼë.
\p
\v 5 Dza buropi niʼ, yuguʼ bönniʼ unná bëʼ, en bönniʼ gula tuʼzéajniʼinëʼ bönachi judío, en yuguʼ bönniʼ yudoʼ usëdi, buluʼdubëʼ lu yödzö Jerusalén.
\v 6 Lëscaʼ Anás, bixúz lo, en Caifás, en Juan, en Alejandro, encaʼ yúguʼtë bönniʼ diʼa dza quégaquiëʼ bixúz lo buluʼdubëʼ niʼ.
\v 7 Níʼirö duchë́ʼgaquiëʼ Pedro, en Juan, ateʼ buluʼsudxinëʼ légaquiëʼ gatsaj láhuiʼlö ga naʼ nacuʼë, en gulaʼnábinëʼ légaquiëʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―¿Bizxi yöl-laʼ unná bëʼ dë lu náʼaliʼ runliʼ lë ni? ¿Nuzxi budödi lu náʼaliʼ yöl-laʼ unná bëʼ ni?
\p
\v 8 Níʼirö Pedro gudxëʼ légaquiëʼ, zóalenëʼ Dios Böʼ Láʼayi lëʼ, rnnëʼ:
\p ―Libiʼiliʼ, núlöliʼ rinná béʼeliʼ netuʼ, bönachi Israel, en libíʼiliʼ, bönniʼ gula.
\v 9 Naʼa, ¿rinábitseliʼ netuʼ ca naca dxin dxiʼa bentuʼ queëʼ bönniʼ huëʼ ni, en nacxi guca, böáquiëʼ bönniʼ ni?
\v 10 Riguíxjöiʼituʼ libíʼiliʼ para ilaʼnözi yúguʼtë bönachi Israel. Zoëʼ bönniʼ ni loliʼ, nuhuöáquiëʼ tuʼ ben dxin yöl-laʼ huáca queëʼ Jesucristo, bönniʼ Nazaret, Bönniʼ niʼ budáʼaliʼ-nëʼ lëʼe yaga cruz, pero Dios busubanëʼ Lëʼ lu yöl-laʼ guti.
\v 11 Dios bëʼë didzaʼ ca naca queëʼ Jesús ni, cateʼ niʼ gunnë́ʼ: “Libíʼiliʼ, bönniʼ rucuáʼaliʼ zöʼö, gurúʼunaliʼ guiö́j naʼ, pero gurö́ cazaʼ nedaʼ guiö́j naʼ para gaca guiö́jlen zöʼö.”
\v 12 Cúnturö nu zoa nu gaca usölá bönachi, tuʼ cabí zoa yödzölió ni iaʼtúëʼ bönniʼ nuzóëʼ Dios, nu gaca usölá rëʼu.
\p
\v 13 Cateʼ bilaʼléʼenëʼ nácagaquiëʼ rugu ladxiʼ Pedro, en Juan, en guléquibeʼenëʼ bitiʼ nazë́dagaquiëʼ que yudoʼ, en nácagaquiëʼ bönniʼ cáʼasö, buluʼbáninëʼ, ateʼ yöjnéguequinëʼ Pedro, en Juan naʼ, gulaʼcuáʼlenëʼ Jesús.
\v 14 Lëscaʼ bilaʼléʼenëʼ bönniʼ naʼ böáquiëʼ, zuínëʼ lógaquiëʼ, ateʼ bitiʼ guca bi ilaʼnnë́ʼ quégaquiëʼ.
\v 15 Níʼirö gulaʼnná béʼenëʼ nupa uluʼbéaj légaquiëʼ lö́ʼalö yuʼu ga naʼ nudúbigaquiëʼ, ateʼ gulún xtidzëʼë laʼ légacasëʼ.
\v 16 Gulaʼnnë́ʼ:
\p ―¿Nacxi gúntsaruʼ quégaquiëʼ bönniʼ ni? Le nácatë gulunëʼ tu le run ga tuʼbani bönachi, ateʼ nö́zigaca yúguʼtë bönachi nacuáʼ Jerusalén lë ni. Bitiʼ gaca táʼbagaʼruʼ le.
\v 17 Naʼa, para cabí sërö didzaʼ, en ilaʼyöni ziánrö caʼ bönachi, uzeruʼ bach légaquiëʼ para cabí iluíʼilenrëʼ bönachi didzaʼ ca naca queëʼ Jesús naʼ.
\p
\v 18 Níʼirö buluʼlidzëʼ Pedro, en Juan, ateʼ buluʼzenëʼ bach légaquiëʼ para cabí iluíʼilenrëʼ bönachi didzaʼ, en para cabí uluʼsédinëʼ légaquiëʼ ca naca queëʼ Jesús.
\v 19 Níʼirö buluʼbiʼë didzaʼ Pedro, en Juan. Gulë́ʼ légaquiëʼ:
\p ―Buliʼchiʼa buliʼsörö́ libíʼiliʼ channö naca tsahuiʼ lahuëʼ Dios uzërö nágatuʼ xtídzaʼliʼ libíʼiliʼ ca xtídzëʼë Dios.
\v 20 ¡Bitiʼ gaca soa dxituʼ! ¡Run bayudxi güíʼituʼ didzaʼ que le biléʼetuʼ, en le biyö́nituʼ!
\p
\v 21 Níʼirö yuguʼ bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ buluʼzenëʼ bach légaquiëʼ, pero buluʼsanëʼ légaquiëʼ tuʼ cabí gulaʼdzö́linëʼ nacxi ilunëʼ légaquiëʼ xíguiaʼ. Caní gulunëʼ tuʼ guládxinëʼ le ilún bönachi lu yödzö niʼ, tuʼ taʼgúʼu Dios yöl-laʼ ba niʼa que lë naʼ guca.
\v 22 Bönniʼ naʼ böáquiëʼ, en guca queëʼ lë naʼ run ga rubániruʼ, chiyúʼurëʼ ca choáʼ iz.
\s Taʼnábinëʼ Dios gunëʼ ga ilácagaquiëʼ rugu ladxiʼ
\p
\v 23 Cateʼ bönniʼ yudoʼ buluʼsanëʼ Pedro, en Juan, bö́ajgaquiëʼ ga naʼ nacuʼë luzáʼagaquiëʼ, ateʼ buluʼsiyönnëʼ légaquiëʼ yúguʼtë lë naʼ gulaʼnnë́ʼ yuguʼ bixúz unná bëʼ, en bönniʼ gula tuʼzéajniʼinëʼ bönachi judío.
\v 24 Cateʼ bilaʼyönnëʼ lë ni, buluʼlidzëʼ Dios tsözxö́n, gulaʼnnë́ʼ:
\p ―Xantuʼ Dios, ¡zxö́ntërö nacuʼ Liʼ! ¡Liʼ nacuʼ Dios! ¡Benuʼ lúzxiba! ¡Benuʼ luyú! ¡Benuʼ nísadoʼ! ¡Benuʼ yúguʼtë le nacuáʼ tu tu lataj naʼ!
\v 25 Uláz quiuʼ Liʼ bëʼë didzaʼ David, bönniʼ huen dxin quiuʼ, niʼ zóalenëʼ Dios Böʼ Láʼayi lëʼ, gunnë́ʼ:
\q ¿Bizx que tun dzatsa bönachi,
\q en taʼzáʼ ládxiʼgaca le ruáʼ döʼ?
\q
\v 26 Yuguʼ bönniʼ taʼnná bëʼë yödzölió ni gulún dzatsëʼ,
\q ateʼ guláquiëʼ tuz bönniʼ unná bëʼ.
\q Gulaʼdáʼbáguëʼë Xanruʼ Dios,
\q encaʼ Cristo, bönniʼ gurö́ cazëʼ Lëʼ.
\p
\v 27 ’Le nácatë guláquiëʼ tuz Herodes, en Poncio Pilato, en yuguʼ bönniʼ izáʼa, en yuguʼ bönniʼ Israel lu yödzö ni. Gulaʼdáʼbáguëʼë Jesús, Zxíʼinuʼ láʼayi, Bönniʼ naʼ buzúʼ queë́tuʼ.
\v 28 Gulunëʼ yúguʼtë le bucözuʼ zíʼatëlö, en guzxíʼ lu noʼo, ateʼ guca ca naʼ benuʼ tsutsu xtídzuʼu ca ral-laʼ gaca.
\v 29 Naʼa, Xantuʼ, buyú le tuʼzenëʼ bach netuʼ, en ben ga gácatuʼ rugu ladxiʼ, para güíʼituʼ xtídzuʼu, netuʼ bönniʼ huen dxin quiuʼ.
\v 30 Ben ga gaca úngacatuʼ nupa teʼe, tuʼ sóalen yöl-laʼ huáca quiuʼ netuʼ, en ben ga gaca gúngacatuʼ le ilún ga ubánituʼ, en le ilaca bëʼ. Gaca caní tuʼ zóalenëʼ Jesús, Zxíʼinuʼ láʼayi, netuʼ. ¡Caʼ gaca!
\p
\v 31 Cateʼ budxi buluʼlidzëʼ Dios, guzxizi lataj ga naʼ nacuʼë, ateʼ Dios Böʼ Láʼayi guzóalenëʼ yúguʼtëʼ, ateʼ len yöl-laʼ rugu ladxiʼ quégaquiëʼ guluʼë xtídzëʼë Dios.
\s Tuʼúnëʼ tuz le dë quégaquiëʼ
\p
\v 32 Bönachi zián naʼ taʼyéajlëʼ Cristo, tuz ca taʼzáʼ ládxiʼguequi, en tuz ca gulúngaca. Bitiʼ gunnë́ʼ nu bönniʼ nútsëʼë ládjagaquiëʼ nequi queë́zëʼ le dë queëʼ, pero buluʼúnëʼ tuz le dë quégaquiëʼ.
\v 33 Len yöl-laʼ huáca zxön gulaʼguíxjöʼë gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Xanruʼ Jesús ca bubanëʼ Lëʼ, ateʼ le buzáʼ ládxëʼë Dios quégaquiëʼ gúcalen yúguʼtëʼ.
\v 34 Cuntu nu bi biyadzaj nu nutsaʼ ládjagaquiëʼ. Caní guca tuʼ yúguʼtë bönniʼ zoa bi dë quégaquiëʼ, xiyúgaquiëʼ, o lídxigaquiëʼ, gulútiʼë le, ateʼ dumí que naʼ yöjuáʼgaquiëʼ,
\v 35 en buluʼdödëʼ le lu náʼagaquiëʼ gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Cristo, ateʼ légaquiëʼ gulaʼguísiëʼ le que queë́gaca nupa bi biyadzaj quéguequi.
\v 36 Zoëʼ José niʼ, bönniʼ buluʼzóëʼ gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Cristo iaʼtú lëʼ Bernabé, le rnna lu didzaʼ xidzaʼ, Bönniʼ Ruhuë́ Tsáhuëʼë. Nabábalenëʼ zxíʼini xiʼsóëʼ Leví, en guljëʼ luyú Chipre.
\v 37 Bë́tiʼë bönniʼ ni tu cöʼ xiyúëʼ, ateʼ yöjuʼë dumí que naʼ, en budödëʼ le lu náʼagaquiëʼ gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Cristo.
\c 5
\s Dul-laʼ gulunëʼ Ananías, en Safira
\p
\v 1 Tu bönniʼ yúbölö lëʼ Ananías, bë́tiʼë tu cöʼ xiyúëʼ.
Safira, nigula queëʼ, bennu tsözxö́n lëʼ.
\v 2 Ananías naʼ bucachiʼ lanëʼ lateʼ dumí que yu naʼ,
ateʼ nö́zinu caʼ nigula queëʼ. Le bugáʼanasö yöjuʼë, en
guluʼë le lu náʼagaquiëʼ gubáz nasö́l-lëʼë Cristo. Rnnëʼ:
\p ―Tsca nisö guzxiʼa.
\p
\v 3 Pedro gudxëʼ lëʼ:
\p ―Ananías, ¿naruʼ guyázatsö Satanás tuʼ xihuiʼ lu icja
ládxiʼdoʼo, en ben ga rizíʼ yéʼenuʼ Dios Böʼ Láʼayi, ateʼ
bucachiʼ lanuʼ lateʼ dumí que xiyúʼ naʼ?
\v 4 Tsanni niʼ nagáʼana yu naʼ lu noʼo, ¿naruʼ cabí
nequi quez quiuʼ? Gudödi bë́tiʼu le, ¿naruʼ cabí dë caz
lu noʼo dumí que naʼ? ¿Bizx que gurö́ʼö icjuʼ gunuʼ caní?
Dios caz guzxíʼ yéʼenuʼ, calë́gasö bönachi.
\p
\v 5,6 Cateʼ biyönnëʼ Ananías didzaʼ ni, gudzöʼë, en gútitëʼ.
Níʼirö gulaʼbígaʼtëbiʼ biʼi raʼbán, ateʼ buluʼchö́libiʼ
lëʼ lariʼ, en guluáʼabiʼ lëʼ, en yöjcáchiʼgacabiʼ lëʼ.
Guladxi gulaʼdzöbi yúguʼtë nupa niʼ bilaʼyöni ca guca
lë ni.
\p
\v 7 Ca tsonna hora gudödi niʼ, bidxinnu nigula queëʼ
Ananías naʼ niʼ, en bitiʼ nö́zinu lë naʼ guca queëʼ bönniʼ
queë́nu.
\v 8 Níʼirö Pedro gudxëʼ-nu:
\p ―Gudíxjöiʼi nedaʼ. ¿Naruʼ guzxíʼiliʼ tsca nisö xiyuliʼ
naʼ?
\p Gunnánu:
\p ―Ön, tsca nisö guzxíʼituʼ.
\p
\v 9 Níʼirö Pedro gudxëʼ-nu:
\p ―¿Bizx que ben tuz xtídzaʼliʼ guzxíʼ bëʼ xíhuiʼliʼ
Dios Böʼ Láʼayi? Buyútsöcaʼ. Chizóa uluʼdxinbiʼ yuguʼ
biʼi buluʼcáchiʼbiʼ-nëʼ bönniʼ quiuʼ, ateʼ uluʼbéajbiʼ
caʼ liʼ.
\p
\v 10 Níʼirö laʼ gudzö́ʼtënu xiniʼë Pedro, en gútitënu.
Cateʼ gulaʼyázabiʼ biʼi raʼbán naʼ, gulaʼléʼebiʼ-nu chinátinu.
Níʼirö buluʼbéajbiʼ-nu, en yöjcáchiʼgacabiʼ-nu cuita lëʼë
bönniʼ queë́nu.
\v 11 Que lë ni naʼ guladxi gulaʼdzöbi yúguʼtë bönachi
queëʼ Dios, ateʼ guladxi caʼ yúguʼtë nupa bilaʼyöni ca
guca lë ni.
\s Tunëʼ bönniʼ gubáz nasö́l-lëʼë Cristo le taca bëʼ
\p
\v 12 Gulunëʼ bönniʼ gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Cristo zián
le taca bëʼ, en zián yöl-laʼ huáca zxön lógaca bönachi
lu yödzö. Yúguʼtëʼ buluʼdubëʼ tsözxö́n ga naca chila
yudoʼ nazíʼi le Chila Queëʼ Salomón.
\v 13 Ladaj nupa niʼ bitiʼ taʼyéajlëʼ Cristo, cuntu nu
burugui tsöjtáʼ légaquiëʼ, ateʼ bönachi lu yödzö niʼ
gulún légaquiëʼ bal.
\v 14 Níʼirö iaʼbal-la bönachi zián caʼ gulaʼyéajlëʼ
Cristo, bönniʼ, en nigula.
\v 15 Cateʼ bilaʼléʼe bönachi yuguʼ le tunëʼ bönniʼ
niʼ taʼyéajlëʼë Cristo, yöjuáʼagaca nupa teʼe gapa naca
laʼ nöza, ateʼ gulaʼxóëʼ léguequi lu daʼa yaga, en iaʼbal-la
lu dáʼasö, para cateʼ tödëʼ niʼ Pedro, tsa zxúl-lasö queëʼ
cuʼu zxul-la bal-la bönachi huëʼ naʼ, para uluʼhuöáca.
\v 16 Lëscaʼ bilaʼrúaj bönachi yuguʼ dzaga yödzö, en
bilaʼdxín Jerusalén, nuáʼagaca nupa teʼe, en nupa taʼguíʼi
taʼzacaʼ tuʼ yúʼugaca böʼ xihuiʼ léguequi, ateʼ buluʼhuöáca
yúguʼtëguequi.
\s Bönniʼ yudoʼ taʼbía ládxiʼgaquiëʼ bönniʼ gubáz nasö́l-lëʼë Cristo
\p
\v 17 Que lë ni naʼ bixúz lo, en bönniʼ yudoʼ saduceo
naʼ dáʼgaquiëʼ bixúz lo, buluʼzxéʼenëʼ Pedro.
\v 18 Níʼirö bixúz lo naʼ, en bönniʼ naʼ dáʼgaquiëʼ lëʼ
gulaʼzönëʼ gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Cristo, ateʼ gulaʼguʼë
légaquiëʼ lidxi guíë.
\v 19 Níʼirö bidxinëʼ gubáz láʼayi queëʼ Xanruʼ chiʼi
dzö́ʼölö, ateʼ gusaljëʼ lidxi guíë naʼ, en bubéajëʼ légaquiëʼ.
\v 20 Gubáz láʼayi naʼ gudxëʼ légaquiëʼ, rnnëʼ:
\p ―Guliʼtséaj, guliʼtsöjsóa chila yudoʼ, en guliʼtsöjëʼlen
bönachi niʼ didzaʼ, quíxjöiʼiliʼ légaquiëʼ ca naca yöl-laʼ
naʼbán idú ni, en ca gaca ilaʼdéliʼnëʼ le.
\p
\v 21 Cateʼ bilaʼyönnëʼ didzaʼ ni ruʼë gubáz láʼayi
naʼ, gulaʼyáziëʼ chila yudoʼ cateʼ zaʼ reníʼ zíladoʼ,
en buluʼsédinëʼ bönachi.
\p Laʼ níʼisö buluʼdubëʼ bixúz lo, en nupa nacuáʼlen lëʼ
tsözxö́n, len bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ, en bönniʼ
gula tuʼzéajniʼinëʼ bönachi Israel, ateʼ gulaʼsö́l-lëʼë
nupa tsöjaca lidxi guíë para tsöjxíʼgaquiëʼ yuguʼ gubáz
naʼ nasö́l-lëʼë Cristo, tuʼ téquinëʼ niʼ nacuʼë lidxi guíë
naʼ.
\v 22 Cateʼ niʼa náʼagaquiëʼ bönniʼ yudoʼ naʼ bilaʼdxinëʼ
niʼ, bitiʼ yöjxácaʼgaquiëʼ légaquiëʼ lu yuʼu lidxi guíë
naʼ, ateʼ níʼirö buluʼhuö́ajëʼ tsöjtíxjöʼgaquiëʼ caʼ.
\v 23 Gulë́ʼ bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ naʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―Le nácatë yöjxácaʼtuʼ nayáyajtë lidxi guíë, ateʼ nacuáʼ
nupa tun chiʼi raʼ lidxi guíë naʼ, pero cateʼ gusálajtuʼ,
cuntu nu yöjxácaʼtuʼ lu yuʼu naʼ.
\p
\v 24 Cateʼ bixúz lo, en yuguʼ bixúz unná bëʼ, en bönniʼ
nacuáʼ lu nëʼë niʼa náʼagaca bönachi yudoʼ, bilaʼyönnëʼ
didzaʼ ni, gulaʼbö́ʼdëʼë böniga tuʼ cabí nö́ziguequinëʼ
bizxi guntë lë naʼ raca.
\v 25 Níʼirö bidxinëʼ tu bönniʼ niʼ, en gudíxjöiʼinëʼ
légaquiëʼ, rnnëʼ:
\p ―Buliʼyútsöcaʼ. Yuguʼ bönniʼ naʼ gulúʼugacaliʼ-nëʼ
lidxi guíë nacuʼë chila yudoʼ tuʼsë́dinëʼ bönachi.
\p
\v 26 Níʼirö guyijëʼ bönniʼ naʼ rinná béʼenëʼ niʼa náʼagaca
bönachi yudoʼ, dzágagaquiëʼ lëʼ niʼa náʼagaquiëʼ naʼ,
ateʼ gulaʼchë́ʼë yuguʼ gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Cristo, pero
bitiʼ bi gulunëʼ quégaquiëʼ, tuʼ guládxinëʼ uluʼladxiʼ
bönachi nacuáʼ niʼ légaquiëʼ guiö́j.
\v 27 Cateʼ chinachë́ʼgaquiëʼ yuguʼ gubáz naʼ, buluʼsudxinëʼ
légaquiëʼ lógaquiëʼ bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ
naʼ, ateʼ bixúz lo gunábinëʼ légaquiëʼ, rnnëʼ:
\p
\v 28 ―¿Naruʼ cabí gúdxidaʼatuʼ libíʼiliʼ bitiʼ usë́diliʼ
bönachi ca naca queëʼ bönniʼ naʼ? Naʼa, chigudísiliʼ
xibá ni idútë yödzö Jerusalén, en rë́ʼëniliʼ usubágaʼliʼ
netuʼ xíguiaʼ tuʼ nözi yöl-laʼ guti queëʼ bönniʼ naʼ.
\p
\v 29 Níʼirö buluʼbiʼë didzaʼ Pedro, en iaʼzícaʼrëʼ gubáz
naʼ nasö́l-lëʼë Cristo, taʼnnë́ʼ:
\p ―Run bayudxi uzërö nágatuʼ xtídzëʼë Dios ca xtídzaʼgaca
bönachi.
\v 30 Libíʼiliʼ bë́tiliʼ-nëʼ Jesús cateʼ niʼ budáʼaliʼ-nëʼ
lëʼe yaga cruz, pero Dios quégaquiëʼ xuz xtóʼoruʼ busubanëʼ
Lëʼ.
\v 31 Jesús ni, Dios buzóa cazëʼ Lëʼ ga nayë́pisëtërëʼ
cuita lëʼë ibëla, para gáquiëʼ Bönniʼ Lo, en Bönniʼ Rusölá,
en gunëʼ ga uluʼbíʼi ládxiʼgaca bönachi Israel, para
gaca uniti lahuëʼ dul-laʼ nabágaʼgaquiëʼ.
\v 32 Ca naca lë ni, runtuʼ netuʼ ba nalí que, ateʼ lëscaʼ
runëʼ Dios Böʼ Láʼayi ba nalí que, Böʼ naʼ risö́l-lëʼë
Dios quégaca nupa tun ca rnna xtídzëʼë.
\p
\v 33 Cateʼ bilaʼyönnëʼ bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ
naʼ lë ni, gulaʼlenëʼ, en gulë́ʼënnëʼ ilútiëʼ légaquiëʼ.
\v 34 Níʼirö guzuínëʼ tu bönniʼ yudoʼ ruchiʼa rusörö́ëʼ
lógaquiëʼ, lëʼ Gamaliel, tu bönniʼ yudoʼ fariseo. Rácadëʼë
bönniʼ ni xibá queëʼ Moisés, ateʼ yúguʼtë bönachi tun
lëʼ bal. Gudxëʼ nupa naʼ uluʼbéaj yuguʼ gubáz naʼ nasö́l-lëʼë
Cristo lö́ʼalö tu chíʼidoʼ.
\v 35 Níʼirö gudxëʼ bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ
naʼ, gunnë́ʼ:
\p ―Libiʼiliʼ, bönniʼ Israel, buliʼyutëz queë́liʼ ca naca
le rë́ʼëniliʼ gunliʼ quégaquiëʼ bönniʼ ni.
\v 36 Ral-laʼ tsöjnéliʼ ca guca zíʼatëlö cateʼ siʼ idxín
dza ni zóaruʼ naʼa. Birúajëʼ Teudas, ateʼ ben cuinëʼ
ca tu bönniʼ nayë́pisëtërëʼ. Guláquiëʼ bönniʼ yöjtáʼgaquiëʼ
lëʼ idú tapa gáyuʼë bönniʼ. Yuguʼ bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la
gulútiëʼ lëʼ, ateʼ gulásilasi yúguʼtë nupa niʼ yöjtáʼgaca
lëʼ, ateʼ gunítisö caʼ yúguʼtë le benëʼ bönniʼ naʼ.
\v 37 Gudödi guca lë ni, birúajëʼ caʼ Judas, tu bönniʼ
Galilea. Benëʼ caní cateʼ niʼ gulaʼyúʼu lu guichi bönachi
taʼguízxaj lázagaquiëʼ, ateʼ yöjtáʼgaca bönachi zián
lëʼ. Lëscaʼ gulútiëʼ bönniʼ ni, ateʼ gulásilasi yúguʼtë
nupa niʼ yöjtáʼgaca lëʼ.
\v 38 Que lë ni naʼ reaʼ libíʼiliʼ: Guliʼsán-gaquiëʼ
bönniʼ ni, en bitiʼ bi gunliʼ quégaquiëʼ. Channö naca
quégacasö bönachi lë ni taʼnnë́ʼ o lë ni tunëʼ, initi
caz,
\v 39 pero channö naca queëʼ Dios, bitiʼ gaca usunítiliʼ
le. ¡Buliʼyú cuinliʼ cabí tíl-lalenliʼ-nëʼ Dios!
\p
\v 40 Níʼirö gulunëʼ tuz didzaʼ len lëʼ. Buluʼlidzëʼ
yuguʼ gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Cristo, ateʼ gulaʼguínëʼ légaquiëʼ,
en buluʼzenëʼ légaquiëʼ bach para cabirö iluíʼilenëʼ
bönachi didzaʼ ca naca queëʼ Jesús. Níʼirö buluʼsanëʼ
légaquiëʼ.
\v 41 Bilaʼrúajëʼ gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Cristo lógaquiëʼ
bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ naʼ. Tuʼdzéjanëʼ tuʼ
bëʼë Dios légaquiëʼ lataj gulaʼguíʼi gulaʼzáquëʼë tuʼ
dáʼgaquiëʼ Jesús.
\v 42 Yuguʼ dza buluʼsë́ditiquiʼsinëʼ bönachi, en gulunëʼ
libán queëʼ Jesucristo lu chila yudoʼ, en gapa naca lu
yuʼu lídxigaca bönachi.
\c 6
\s Taʼbö́ëʼ gadxi bönniʼ para ilácalenëʼ bönachi queëʼ Cristo
\p
\v 1 Dza niʼ, tuʼ gulaʼyán bönachi taʼyéajlëʼ Cristo,
yuguʼ bönniʼ judío tuʼë didzaʼ griego gulaʼnnë́ʼ quégaquiëʼ
bönniʼ judío tuʼë didzaʼ hebreo tuʼ nözi le raca cateʼ
taʼguísiëʼ le ilágunu nigula uzëbi, tuʼ cuntu nu ruíʼi
le ilágunu nigula uzëbi quégaquiëʼ bönniʼ niʼ tuʼë didzaʼ
griego.
\v 2 Níʼirö idxínnutëʼ bönniʼ gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Cristo
buluʼtubëʼ yúguʼtë bönachi niʼ taʼyéajlëʼ Cristo, ateʼ
tëʼ légaquiëʼ:
\p ―Bitiʼ naca dxiʼa soa dxituʼ, en cabí guntuʼ libán
que xtídzëʼë Dios, para guntuʼ dxin cúʼutuʼ le ilágugaca
bönachi.
\v 3 Que lë ni naʼ, böchiʼ luzáʼatuʼ, guliʼcö́ gadxëʼ bönniʼ
ládjaliʼ, para ugúʼuruʼ lu náʼagaquiëʼ dxin ni. Yuguʼ
bönniʼ naʼ run bayudxi ilácagaquiëʼ bönniʼ tun yúguʼtë
bönachi légaquiëʼ bal, en nácagaquiëʼ bönniʼ taʼyéajniʼi,
en naca bëʼ Dios Böʼ Láʼayi zóalenëʼ légaquiëʼ.
\v 4 Netuʼ ni ulídzaticaʼstuʼ-nëʼ Dios, en usédituʼ bönachi
xtídzëʼë Dios.
\p
\v 5 Yúguʼtëʼ gulaʼyaza ládxiʼgaquiëʼ didzaʼ ni, ateʼ
gulaʼbö́ëʼ Esteban, tu bönniʼ réajlëʼë Cristo idú ládxëʼë,
en zóalenëʼ Dios Böʼ Láʼayi lëʼ. Lëscaʼ gulaʼbö́ëʼ Felipe,
en Prócoro, en Nicanor, en Timón, en Parmenas, en Nicolás,
bönniʼ yödzö Antioquía, bönniʼ zíʼalö butsë́ʼë ca runëʼ
para tseaj ládxëʼë Dios ca tunëʼ yuguʼ bönniʼ judío.
\v 6 Níʼirö buluʼsudxinëʼ bönniʼ naʼ gulaʼbö́ëʼ lógaquiëʼ
gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Cristo. Yuguʼ bönniʼ gubáz naʼ gulaʼxóa
náʼagaquiëʼ légaquiëʼ, niʼ tuʼlidzëʼ Dios.
\p
\v 7 Guzërö xtídzëʼë Xanruʼ, ateʼ gulaʼyandaʼ bönachi
taʼyéajlëʼ Cristo nacuáʼ Jerusalén. Lëscaʼ zián bixúz
judío gulaʼzíʼ lu náʼagaquiëʼ le réajlëʼëruʼ Cristo.
\s Taʼzönëʼ Esteban
\p
\v 8 Esteban naʼ benëʼ le tun ga rubániruʼ, en yuguʼ
le taca bëʼ lógaca bönachi lu yödzö, zóalen yöl-laʼ huáca
queëʼ Dios lëʼ le buzáʼ ládxëʼë queëʼ.
\v 9 Níʼirö gulaʼyasëʼ bal-lëʼ bönniʼ nabábagaquiëʼ yuʼu
ga tuʼdubëʼ bönniʼ judío, en tuʼsëdëʼ queëʼ Dios, nazíʼi
le Yuʼu Quégaquiëʼ Bönniʼ Nadzángaquiëʼ. Bönniʼ narúajgaquiëʼ
yödzö Cirene, en yödzö Alejandría, en luyú Cilicia, en
luyú Asia, gulunëʼ légaquiëʼ tsözxö́n. Bönniʼ ni gulaʼdíl-lalenëʼ
Esteban didzaʼ.
\v 10 Bitiʼ guca táʼbagaʼgaquiëʼ didzaʼ ruʼë Esteban
naʼ, tuʼ bëʼë didzaʼ len yöl-laʼ réajniʼi, tuʼ zóalenëʼ
Dios Böʼ Láʼayi lëʼ.
\v 11 Níʼirö gulaʼguízxjëʼ bönniʼ ilaʼzíʼ yëʼë, ilaʼnnë́ʼ:
“Netuʼ biyö́nituʼ didzaʼ ruʼë Esteban ni, rnnë ziʼë queëʼ
Moisés, en queëʼ Dios.”
\v 12 Caní guca, bönniʼ ni gulaʼguʼë xilá ládxiʼgaca
bönachi, tsözxö́n len bönniʼ gula tuʼzéajniʼinëʼ, en yuguʼ
bönniʼ yudoʼ usëdi. Yúguʼtë bönniʼ ni gulaʼbía diʼë
Esteban naʼ. Gulaʼzönëʼ lëʼ, en gulaʼchë́ʼë lëʼ lógaquiëʼ
bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ.
\v 13 Lëscaʼ buluʼcuʼë lógaquiëʼ nupa gulaʼguíxjöʼ le
cabí nácatë, bönniʼ naʼ gulaʼnnë́ʼ:
\p ―Bitiʼ zoëʼ dxisö bönniʼ ni rnnë ziʼë que yudoʼ láʼayi
ni, en que xibá queëʼ Dios.
\v 14 Biyö́nituʼ didzaʼ bëʼë bönniʼ ni ca gunëʼ Jesús,
bönniʼ Nazaret, rnnëʼ usunítiëʼ yudoʼ ni, en utsë́ʼë yuguʼ
le nalë́biruʼ runruʼ, yuguʼ lë naʼ gunná béʼenëʼ Moisés
rëʼu.
\p
\v 15 Níʼirö bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ, en yúguʼtë
nupa rö́ʼgaca niʼ buluʼyúëʼ Esteban, ateʼ bilaʼléʼenëʼ
lahuëʼ, rnaʼ ca rnaʼ lahuëʼ tu gubáz láʼayi queëʼ Dios.
\c 7
\s Didzaʼ bëʼë Esteban, le gunnë́ʼ uláz queëʼ
\p
\v 1 Níʼirö bixúz lo gunábinëʼ Esteban naʼ, rnnëʼ:
\p ―¿Naruʼ nácatë caní?
\p
\v 2 Bubiʼë didzaʼ Esteban, rnnëʼ:
\p ―Libiʼiliʼ, bönniʼ gula, en libíʼiliʼ, bö́chaʼa. Buliʼzë́
nágaliʼ le guíaʼ libíʼiliʼ. Dios, Bönniʼ nayë́pisëtërëʼ,
buluíʼi lahuëʼ ga zoëʼ Abraham, xúziruʼ gudödi, cateʼ
niʼ zoëʼ luyú Mesopotamia, cateʼ siʼ tsöjsóëʼ yödzö Harán.
\v 3 Dios gudxëʼ lëʼ: “Birúaj ladzuʼ, en buláʼalen diʼa
dza quiuʼ, ateʼ guyéaj luyú niʼ uluíʼidaʼ liʼ.”
\v 4 Níʼirö birúajëʼ Abraham luyú Mesopotamia le naca
xiyúgaca bönachi Caldea, ateʼ yöjsóëʼ yödzö Harán. Lu
yödzö niʼ gútiëʼ xuzëʼ Abraham naʼ, ateʼ lëʼ buzë́ʼë niʼ,
ateʼ Dios guchë́ʼë lëʼ luyú ga ni zóaruʼ naʼa.
\v 5 Dios bitiʼ bëʼë lëʼ lataj guequi queëʼ luyú ni.
Calëga látiʼsö bunödzjëʼ queëʼ ga soëʼ luyú ni, pero
guzxíʼ lu nëʼë Dios unödzjëʼ queëʼ luyú ni, ateʼ tödi
gátiëʼ Abraham guequi luyú ni quégaca zxíʼini xiʼsóëʼ,
sal-laʼ bitiʼ nacuíʼinibiʼ biʼi queëʼ.
\v 6 Lëscaʼ caní Dios gudxëʼ Abraham: “Tsöjáquiëʼ zxíʼini
xiʼsúʼ lu xiyúgaca bönachi izáʼa, ateʼ niʼ ilácagaquiëʼ
ca bönachi ziʼtuʼ. Ilunëʼ bönniʼ luyú niʼ ga ilácagaquiëʼ
zxíʼini xiʼsúʼ bönniʼ nadóʼogaquiëʼ. Uluʼsacaʼ ziʼë
légaquiëʼ idú ca tapa gayuáʼ iz.”
\v 7 Lëscaʼ Dios gudxëʼ lëʼ: “Nedaʼ uzötjaʼ bönachi
luyú niʼ, ga niʼ ilácagaquiëʼ zxíʼini xiʼsúʼ bönniʼ nadóʼogaquiëʼ,
ateʼ tödi niʼ uluʼrúajëʼ niʼ, ateʼ ilunëʼ xichinaʼ luyú
ni.”
\v 8 Dios bénlenëʼ Abraham tu didzaʼ rucáʼana tsahuiʼ,
en gunná béʼenëʼ lëʼ ichúguiëʼ lu xipë́laʼgaquiëʼ bönniʼ
biguiúʼ nacuʼë lidxëʼ tu le gaca bëʼ nazíʼ lu náʼagaquiëʼ
didzaʼ naʼ rucáʼana tsahuiʼ. Gudödi niʼ gúquiëʼ Abraham
xúzibiʼ biʼi Isaac, en cateʼ chigúquibiʼ xunuʼ gubidza,
guchúguiëʼ lu xipë́laʼbiʼ lë naʼ naca bëʼ. Isaac naʼ,
lëscaʼ caní benëʼ queë́biʼ biʼi Jacob, zxíʼinëʼ, en caní
benëʼ caʼ Jacob quégaca idxínnutëbiʼ biʼi bönniʼ queëʼ,
nupa niʼ gulaca xuz xtóʼogaca idxinnu cöʼ bönachi Israel.
\p
\v 9 ’Yuguʼ xuz xtóʼoruʼ naʼ, lu yöl-laʼ ruzxéʼe quégaquiëʼ,
gulútiʼë-biʼ biʼi José, bö́chiʼgaquiëʼ, lu náʼagaquiëʼ bönniʼ
niʼ gulútiʼgaquiëʼ-biʼ luyú Egipto. Dios guzóalenëʼ-biʼ
biʼi José naʼ
\v 10 en busölë́ʼ-biʼ lu le gulaca queë́biʼ. Dios bëʼë-biʼ
yöl-laʼ réajniʼi, le ben ga guyaza ládxëʼë-biʼ Faraón, bönniʼ
rinná béʼenëʼ bönachi Egipto, ateʼ Faraón naʼ budödëʼ
lu náʼabiʼ biʼi José yöl-laʼ unná bëʼ para gunná béʼebiʼ
bönachi luyú Egipto, en yúguʼtë bönachi nacuáʼ lidxëʼ
Faraón naʼ.
\p
\v 11 ’Níʼirö gúcadaʼ gubín idú luyú Egipto, en luyú
Canaán ni, ateʼ gulaʼguíʼi gulaʼzacaʼ yúguʼtë bönachi
dza niʼ. Bitiʼ bidzöli le ilahuëʼ xuz xtóʼoruʼ.
\v 12 Cateʼ biyönnëʼ Jacob dë zxoaʼ xtila luyú Egipto,
gusö́l-lëʼë yuguʼ zxíʼinëʼ, bönniʼ niʼ nácagaquiëʼ xuz
xtóʼoruʼ, luyú niʼ. Caní guca le zíʼalö luzuí yöjáquiëʼ
niʼ.
\v 13 Cateʼ le buropi luzuí yöjáquiëʼ luyú Egipto, benëʼ
José ga buluʼúnbëʼë bö́chëʼë lëʼ. Caní guca, gunö́zinëʼ
Faraón nupa nácagaca diʼa dza queëʼ José.
\v 14 Níʼirö gusö́l-lëʼë José didzaʼ, en benëʼ ga bidxinëʼ
Jacob, xuzëʼ, luyú Egipto, ateʼ dzágagaca diʼa dza queëʼ
lëʼ. Gulaca idú tsónnalalaj yuʼ chinu bönachi.
\v 15 Caní guca, bidxinëʼ Jacob luyú Egipto, ga niʼ gútiëʼ
lëʼ, ateʼ gulátiëʼ caʼ xuz xtóʼoruʼ luyú niʼ cateʼ bizáʼa
dza que quéëgaquiëʼ.
\v 16 Cateʼ gulátiëʼ tu tu xuz xtóʼoruʼ, zxíʼini xiʼsóagaquiëʼ
yöjuáʼagaquiëʼ légaquiëʼ luyú Siquem, ateʼ niʼ buluʼcáchëʼë
légaquiëʼ yeru ba lu zxan bulóaj naʼ gúʼuëʼ Abraham
lu náʼagaca zxíʼinëʼ Hemor, bönniʼ Siquem naʼ.
\p
\v 17 ’Gudödi zián iz, cateʼ bidxín dza ral-laʼ gaca le
guzxíʼ lu nëʼë Dios, lë naʼ benëʼ tsutsu xtídzëʼë gunëʼ
queëʼ Abraham, gulaʼyán bönachi yuguʼ cöʼ Israel, ateʼ
gulaca bönachi zián cateʼ niʼ gulaʼcuáʼ luyú Egipto.
\v 18 Níʼirö guyáziëʼ bönniʼ yúbölö gunná bëʼë luyú
Egipto naʼ, en catu caz biyönnëʼ ca naca le benëʼ José,
gúcalenëʼ bönachi Egipto.
\v 19 Bönniʼ unná bëʼ naʼ biʼë döʼ quégaca bönachi uládz
queë́ruʼ. Busacaʼ ziʼë yuguʼ xuz xtóʼoruʼ naʼ, en benëʼ
ga buluʼsanëʼ-biʼ biʼi bönniʼ huë́ʼënidoʼ que queë́gaquiëʼ,
para ilátibiʼ.
\v 20 Laʼ dza níʼisö gúljabiʼ caʼ bíʼidoʼ Moisés, ateʼ
Dios guyaza ládxëʼë-biʼ. Xuz xináʼabiʼ buluʼsculëʼ-biʼ
lídxigaquiëʼ idú ca tsonna beoʼ.
\v 21 Cateʼ bidxín dza uluʼsanëʼ-biʼ xuz xináʼabiʼ para
gátibiʼ bíʼidoʼ Moisés naʼ, bidxinnu nigula zxíʼinëʼ
Faraón ga niʼ buluʼcáʼanëʼ-biʼ, ateʼ yöjzxíʼinu-biʼ, en
buscúlunu-biʼ ca biʼi que cázanu.
\v 22 Caní guca, bizë́dabiʼ biʼi Moisés yúguʼtë le táquiëʼ
bönniʼ Egipto, en gúcatëröbiʼ zxön ca naca didzaʼ bë́ʼëbiʼ,
en ca nácagaca le benbiʼ.
\p
\v 23 ’Cateʼ Moisés naʼ chiyúʼubiʼ choáʼ iz, gunná ládxiʼbiʼ
tsöjyubiʼ bönachi uládz queë́biʼ, bönachi Israel.
\v 24 Cateʼ bidxinbiʼ ga naʼ nacuʼë, biléʼebiʼ-nëʼ tu
bönniʼ Egipto, rusacaʼ ziʼë tu bönniʼ uládz queë́biʼ.
Níʼirö gúcalenbiʼ-nëʼ bönniʼ uládz queë́biʼ naʼ, en bë́tibiʼ-nëʼ
bönniʼ Egipto naʼ. Caní guca, buzíʼ labiʼ biʼi Moisés
bönniʼ naʼ uláz queëʼ bönniʼ uládz queë́biʼ.
\v 25 Gúquibiʼ Moisés hualaʼyéajniʼinëʼ bönniʼ bö́chiʼbiʼ
gunëʼ Dios ga usölábiʼ lë cázabiʼ légaquiëʼ, pero légaquiëʼ
bitiʼ gulaʼyéajniʼinëʼ.
\v 26 Iaʼtú dza caʼ yöjxácaʼbiʼ iaʼchopëʼ bönniʼ Israel,
taʼdil-lëʼ, ateʼ gúʼunibiʼ cuéqui dxibiʼ légaquiëʼ, en
gúdxibiʼ légaquiëʼ: “Libíʼiliʼ, bö́chiʼliʼ naca. ¿Bizx
que ruáʼaliʼ luzáʼaliʼ döʼ?”
\v 27 Níʼirö bönniʼ naʼ ruʼë döʼ que luzë́ʼë budxíguëʼë-biʼ
biʼi Moisés, gunnë́ʼ: “¿Núzxitë buzóa liʼ para inná béʼenuʼ
netuʼ, en uchiʼa usörö́uʼ le runtuʼ?
\v 28 ¿Naruʼ rë́ʼënitsenuʼ gútiuʼ caʼ nedaʼ ca benuʼ
néaje, bë́tiuʼ-nëʼ bönniʼ Egipto naʼ?”
\v 29 Cateʼ Moisés biyö́nibiʼ didzaʼ ni, buzxúnnajbiʼ
niʼ, en yöjsóabiʼ luyú Madián ga niʼ guzóabiʼ ca tu bönniʼ
ziʼtuʼ. Luyú Madián naʼ butsaga náʼalenbiʼ-nu nigula
lu yödzö niʼ, ateʼ gúljagacabiʼ chópabiʼ biʼi bönniʼ
queëʼ.
\p
\v 30 ’Cateʼ chigudödi choáʼ iz zoëʼ niʼ, buluíʼi lahuëʼ
tu gubáz láʼayi queëʼ Dios ga zoëʼ lu guíʼ que yaga
yö́tsiʼdoʼ régui, ga niʼ naca lu lataj cáʼasö, le röʼö
raʼ guíʼa nazíʼi le Sinaí.
\v 31 Cateʼ Moisés biléʼenëʼ guíʼ naʼ, bubáninëʼ, ateʼ
gubíguiʼë galaʼ para iléʼenëʼ dxiʼa, ateʼ biyönnëʼ chiʼë
Xanruʼ.
\v 32 Caní gudxëʼ Xanruʼ lëʼ: “Nedaʼ nacaʼ Dios quégaquiëʼ
xuz xtoʼo. Nacaʼ Dios queëʼ Abraham, en Dios queëʼ Isaac,
en Dios queëʼ Jacob.” Níʼirö lu yöl-laʼ radxi queëʼ, guzxízidëʼë
Moisés, en bítiʼrö burúguinëʼ uyúëʼ.
\v 33 Xanruʼ gudxëʼ lëʼ: “Guléaj xirachuʼ nudóʼo, tuʼ
naca láʼayi ga ni zuʼ tuʼ zoa cazaʼ nedaʼ, Dios, ni.
\v 34 Le nácatë chibiléʼedaʼ le taʼguíʼi taʼzacaʼ bönachi
quiaʼ nacuáʼ luyú Egipto, en chibiyöndaʼ taʼbödxi yecheʼ.
Bötjaʼ, zoaʼ ni para usöláʼ légaquiëʼ. Gudá naʼa, isö́l-laʼa
liʼ luyú Egipto.”
\p
\v 35 ’Sal-laʼ bönniʼ uládz queëʼ Moisés, buluʼcáʼanëʼ
lëʼ cáʼasö, gulaʼnnë́ʼ: “¿Núzxitë buzóa liʼ para inná
béʼenuʼ netuʼ, en uchiʼa usörö́uʼ le runtuʼ?” Dios gusö́l-lëʼë
lëʼ para gáquiëʼ bönniʼ unná bëʼ, en bönniʼ rusölá, ca
naʼ gubáz láʼayi naʼ queëʼ Dios gudxëʼ Moisés, cateʼ
buluíʼi lahuëʼ lu yaga yö́tsiʼdoʼ régui ga naʼ zoëʼ.
\v 36 Moisés ni bubéajëʼ bönniʼ uládz queë́ruʼ luyú Egipto.
Guca caní gudödi benëʼ le gulún ga buluʼbani bönachi
niʼ, en le taca bëʼ benëʼ luyú niʼ. Lëscaʼ caní benëʼ
lu nísadoʼ nazíʼi le Nísadoʼ Xiná. Caní benëʼ lógaquiëʼ
idú ca choáʼ iz lu lataj cáʼasö.
\v 37 Lë cazëʼ Moisés naʼ gudxëʼ bönachi Israel niʼ,
gunnë́ʼ: “Xanruʼ Dios isö́l-lëʼë queë́liʼ tu bönniʼ galjëʼ
ladaj diʼa dza queë́liʼ, ateʼ gáquiëʼ bönniʼ guʼë didzaʼ
uláz queëʼ Dios. Isö́l-lëʼë lëʼ queë́liʼ ca naʼ gusö́l-lëʼë
nedaʼ. Lë cazëʼ run bayudxi uzë́ nágaliʼ-nëʼ.”
\v 38 Lëscaʼ lë cazëʼ Moisés naʼ guzóalenëʼ bönachi
nudúbigaca queëʼ Dios lu lataj cáʼasö, ateʼ gudzáguiëʼ
gubáz láʼayi queëʼ Dios lëʼ, Nu naʼ bë́ʼlen lëʼ didzaʼ
lu guíʼa Sinaí naʼ. Moisés naʼ guzóalenëʼ xuz xtóʼoruʼ,
ateʼ Dios budödëʼ lu nëʼë xibá láʼayi queëʼ, le ruíʼi
didzaʼ ca gaca ilaʼdeliʼ bönachi yöl-laʼ naʼbán, ateʼ
budödëʼ Moisés xibá ni lu náʼagaca zxíʼini xiʼsóagaquiëʼ
ga ridxintë queë́ruʼ rëʼu.
\p
\v 39 ’Bitiʼ gulë́ʼënnëʼ xuz xtóʼoruʼ ilunëʼ ca rnna
xtídzëʼë Moisés, pero buluʼzóëʼ lëʼ tsöláʼalö, en gulë́ʼënnëʼ
tsöjhuö́jgaquiëʼ luyú Egipto.
\v 40 Cateʼ niʼ zoëʼ Moisés naʼ lu guíʼa Sinaí naʼ, légaquiëʼ
gulë́ʼ Aarón, bö́chëʼë Moisés naʼ, gulaʼnnë́ʼ: “Rë́ʼënituʼ
gunuʼ yuguʼ dios queë́tuʼ, tu budóʼ guíë, para tsöjnö́rugaca
lotuʼ. Bitiʼ nöztuʼ bi guca queëʼ Moisés, bönniʼ naʼ
nubéajëʼ netuʼ luyú Egipto.”
\v 41 Níʼirö gulunëʼ tu budóʼ oro le naca ca tu bë́dxidoʼ,
ateʼ gulútiëʼ-baʼ böʼcuʼ zxílaʼdoʼ, en gulúʼugaquiëʼ-baʼ
lo budóʼ oro naʼ, ateʼ gulunëʼ laní lo budóʼ naʼ núngaquiëʼ.
\v 42 Que lë ni naʼ Dios bucáʼanëʼ légaquiëʼ, en guléaj
ládxëʼë légaquiëʼ. Níʼirö gulaʼyéaj ládxiʼgaquiëʼ yuguʼ
le taʼyëpi lúzxiba. Ca naca lë ni nazúaj lu guichi le
gulaʼnnë́ʼ bönniʼ guluʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios, le rnna:
\q Libíʼiliʼ, bönachi Israel,
\q ¿naruʼ gulúʼugacatsaliʼ-baʼ quiaʼ nedaʼ böaʼ bëdxi niʼ
\q bë́tigacaliʼ-baʼ, en buzéguiʼgacaliʼ-baʼ,
\q lë naʼ benliʼ lu lataj cáʼasö idú ca choáʼ iz?
\q
\v 43 Bitiʼ gulúʼugacaliʼ-baʼ quiaʼ nedaʼ,
\q pero biáʼaliʼ le nequi que Moloc, budóʼ guiö́j queë́liʼ.
\q Biáʼaliʼ caʼ tu le naca ca bölaj lúzxiba nazíʼi le
Refán,
\q lë naʼ buzóaliʼ ca dios queë́liʼ.
\q Yuguʼ budóʼ guiö́j budóʼ yaga ni,
\q laʼ libíʼisiliʼ benliʼ para guyéaj ládxiʼliʼ léguequi.
\q Que lë ni naʼ, ubéajaʼ libíʼiliʼ lu xiyuliʼ,
\q en ichëʼa libíʼiliʼ zíʼtuʼrö ga dë luyú Babilonia.
\p
\v 44 ’Cateʼ niʼ gulaʼcuʼë xuz xtóʼoruʼ lu lataj cáʼasö,
gutaʼ quégaquiëʼ yuʼu lariʼ naʼ ga gulún chiʼë xibá
queëʼ Dios, lë naʼ naca bëʼ Dios caz zóalenëʼ légaquiëʼ.
Gulunëʼ tu yuʼu lariʼ naʼ ca naʼ Dios gunná béʼenëʼ
Moisés, cateʼ niʼ gudxëʼ lëʼ gunëʼ le ca naca lë naʼ
biléʼenëʼ, le buluíʼinëʼ Dios lëʼ lu guíʼa niʼ.
\v 45 Lëscaʼ buluʼdödëʼ yuʼu lariʼ naʼ lu náʼagaquiëʼ
zxíʼinigaquiëʼ ga bidxintë dza niʼ guluʼë xuz xtóʼoruʼ
le luyú ni, cateʼ niʼ dzáguiëʼ Josué légaquiëʼ, ateʼ gulaʼgǘëʼ
xiyúgaca bönachi izáʼa, nupa niʼ buláguiʼë Dios lógaquiëʼ
xuz xtóʼoruʼ. Caní gulunëʼ zián iz ga bidxintë dza zoëʼ
David.
\v 46 Dios guyaza ládxëʼë David naʼ, ateʼ lëʼ gunábinëʼ
Dios guʼë lëʼ lataj gunëʼ tu yuʼu ga soëʼ Dios queëʼ
Jacob.
\v 47 Bitiʼ bëʼë Dios lëʼ lataj, ateʼ Salomón, zxíʼinëʼ
David naʼ benëʼ yuʼu queëʼ Dios.
\v 48 Caní benëʼ sal-laʼ bitiʼ zoëʼ Dios, Nu nácatërö
lo, tu lu yudoʼ núngaca bönachi. Ca naca lë ni gunnë́ʼ
tu bönniʼ bëʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios, gunnë́ʼ:
\q
\v 49 Yehuaʼ yubá naca ga röʼa rinná bëʼa,
\q ateʼ yödzölió naca xilibi niʼa.
\q Rnnëʼ Xanruʼ: “¿Naruʼ gúntsaliʼ tu yuʼu ga soaʼ?
\q ¿Naruʼ zóatsö tu lataj ga ral-laʼ uzíʼ ládxaʼa?
\q
\v 50 ¿Naruʼ cabí len naʼa cazaʼ benaʼ yúguʼtë lë ni?”
\p
\v 51 Níʼirö Esteban naʼ gudxëʼ yuguʼ bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa
tuʼsörö́ëʼ naʼ, gunnë́ʼ:
\p ―Libíʼiliʼ, bönniʼ zidi, bitiʼ bi raza icja nágaliʼ.
Nazidi icja ládxiʼdoʼoliʼ ca raca quégaca bönachi bitiʼ
núnbëʼgaquiëʼ Dios. Ridáʼbagaʼticaʼsiliʼ-nëʼ Dios Böʼ
Láʼayi. Ca naʼ gulunëʼ xuz xtóʼoliʼ, runliʼ caʼ libíʼiliʼ.
\v 52 Gulaʼbía ládxiʼgaquiëʼ xuz xtóʼoliʼ naʼ yúguʼtë
bönniʼ niʼ guluʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios. Lëscaʼ gulútiëʼ
bönniʼ niʼ gulaʼguíxjöʼë zíʼalö ca ral-laʼ guídëʼ Cristo,
Bönniʼ Tsahuiʼ, ateʼ naʼa, cateʼ niʼ bidxinëʼ Bönniʼ Tsahuiʼ
naʼ, libíʼi cázaliʼ bë́tiliʼ-nëʼ lu náʼagaquiëʼ bönniʼ
gulútiëʼ Lëʼ.
\v 53 Libíʼi cázaliʼ dë lu náʼaliʼ xibá queëʼ Dios, lë
naʼ gubáz láʼayi queëʼ Dios buluʼdödëʼ lu náʼagaquiëʼ
xuz xtóʼoliʼ, pero bitiʼ runliʼ ca rnna.
\s Tútiëʼ Esteban
\p
\v 54 Cateʼ bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ naʼ bilaʼyönnëʼ
didzaʼ ni, gulaʼlédeʼenëʼ Esteban, ateʼ lu yöl-laʼ rilé
quégaquiëʼ lëʼ gulagu zxéaticaʼ láyëʼë.
\v 55 Níʼirö buyúëʼ Esteban naʼ lúzxibalö, ateʼ zóalenëʼ
Dios Böʼ Láʼayi lëʼ, biléʼenëʼ lataj beníʼ ga zoëʼ Dios,
encaʼ Jesús, zuínëʼ cuita lëʼë ibëla Dios ga nayë́pisëtërëʼ.
\v 56 Níʼirö gunnë́ʼ:
\p ―Buliʼyútsöcaʼ. Riléʼedaʼ nayalaj lúzxiba, ateʼ zuínëʼ
Bönniʼ Guljëʼ Bönachi cuita lëʼë ibëla Dios.
\p
\v 57 Níʼirö bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ naʼ buluʼsayaj
nágagaquiëʼ. Gulaʼbö́dxiʼë zidzaj, en tsözxö́n gulaʼbía
diʼë Esteban naʼ.
\v 58 Buluʼbéajëʼ lëʼ níʼilö raʼ yödzö naʼ, ga niʼ buluʼladxëʼ
lëʼ guiö́j. Yuguʼ bönniʼ niʼ tunëʼ ba nalí le tuʼzéguíëʼ
Esteban didzaʼ buluʼcuʼë lariʼ taʼxóa yéngaquiëʼ xiniʼë
tu bönniʼ lëʼ Saulo cateʼ niʼ buluʼladxëʼ Esteban guiö́j.
\v 59 Cateʼ niʼ tuʼladxëʼ Esteban guiö́j, lëʼ bulidzëʼ
Dios, gunnë́ʼ:
\p ―Xánaʼ Jesús. Buzíʼ böʼ naca cazaʼ.
\p
\v 60 Níʼirö biyéchuëʼ, buzóa zxibëʼ, en bëʼë zidzaj didzaʼ,
gunnë́ʼ:
\p ―¡Xan! ¡Bitiʼ usubáguʼu légaquiëʼ dul-laʼ ni!
\p Cateʼ budxi bëʼë didzaʼ ni, gútitëʼ.
\c 8
\s Saulo ribía ládxëʼë bönachi queëʼ Cristo
\p
\v 1-3 Saulo benëʼ tsözxö́n yuguʼ bönniʼ niʼ gulútiëʼ
Esteban.
\p Laʼ níʼisö yuguʼ bönniʼ taʼyéaj ládxiʼgaquiëʼ Dios
guluáʼagaquiëʼ Esteban, ateʼ yöjcáchiʼgaquiëʼ lëʼ. Gulaʼbö́dxidëʼë
niʼa queëʼ.
\p Dza naʼ yuguʼ bönniʼ judío cabí taʼyéajlëʼë Cristo
gulaʼbía ládxiʼdaʼgaquiëʼ bönachi queëʼ Cristo nacuáʼ
Jerusalén. Lëscaʼ Saulo gudxía ládxëʼë bönachi queëʼ
Cristo. Guyáziëʼ gapa naca lu yuʼu quégaquiëʼ, ateʼ guzxönëʼ
yuguʼ bönniʼ, en nigula, ateʼ guluʼë légaquiëʼ lidxi guíë.
\p Níʼirö gulásilasi iaʼlátiʼsö cabí bidáchigaca yúguʼtë
bönachi queëʼ Cristo idú luyú Judea, en luyú Samaria,
ateʼ légacasëʼ gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Cristo buluʼgáʼanëʼ
Jerusalén.
\s Raca libán que didzaʼ dxiʼa luyú Samaria
\p
\v 4 Yuguʼ bönniʼ naʼ gulásilasiëʼ yöjáquiëʼ yúguʼtë
lataj, ateʼ gulunëʼ libán que didzaʼ dxiʼa.
\v 5 Níʼirö Felipe, tu bönniʼ dzáguiëʼ nupa naʼ gulásilasi,
guyijëʼ luyú Samaria, ateʼ benëʼ libán niʼ ca naca queëʼ
Cristo.
\v 6 Buluʼdubëʼ yuguʼ bönniʼ niʼ, ateʼ idú ládxiʼgaquiëʼ
buluʼzë́ nágagaquiëʼ didzaʼ ruʼë Felipe naʼ, tuʼ bilaʼyönnëʼ
xtídzëʼë, en bilaʼléʼenëʼ yuguʼ le taca bëʼ runëʼ.
\v 7 Caní guca, tuʼ benëʼ ga buluʼrúaj zián böʼ xihuiʼ
yúʼugaca bönachi, taʼbö́dxiʼa zidzaj, ateʼ buluʼhuöáca
zián nupa teʼe huëʼ nacúʼuni bin, en nupa bitiʼ guca
sáʼgaca.
\v 8 Caní guca, buluʼdzeja bönachi yödzö niʼ.
\p
\v 9 Zoëʼ Simón, tu bönniʼ zíʼalö gúquiëʼ bönniʼ udzáʼ
unë́ yaʼa lu yödzö naʼ, bönniʼ guzxíʼ yéʼenëʼ bönachi
Samaria naʼ, gunnë́ʼ lë cazëʼ náquiëʼ bönniʼ nayë́pisëtërëʼ.
\v 10 Yúguʼtë bönachi buluʼzëdaʼ nágagaca bönniʼ ni,
ga riguelaʼ yuguʼ bönniʼ cáʼasö ga ridxintë yuguʼ bönniʼ
lo, gulaʼnnë́ʼ: “Bönniʼ ni dë lu nëʼë yöl-laʼ huáca zxön
queëʼ Dios.”
\v 11 Caní guca, gulunëʼ lëʼ bal, tuʼ xidzé nazíʼ yéʼenëʼ
légaquiëʼ len yöl-laʼ gudzáʼ unë́ yaʼa queëʼ.
\p
\v 12 Cateʼ gulaʼyéajlëʼë libán runëʼ Felipe que didzaʼ
dxiʼa ca rinná bëʼë Dios, en ca naca queëʼ Jesucristo,
níʼirö gulaʼdilëʼ nisa, bönniʼ, en nigula.
\v 13 Níʼirö guyéajlëʼë caʼ Simón naʼ, en bidilëʼ nisa,
ateʼ gudálenticaʼsëʼ tsözxö́n Felipe naʼ. Cateʼ biléʼenëʼ
yuguʼ yöl-laʼ huáca zxön, en yuguʼ le taca bëʼ runëʼ Felipe,
bubáninëʼ Simón naʼ.
\p
\v 14 Cateʼ yuguʼ gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Cristo nacuʼë
Jerusalén bilaʼyönnëʼ ca guca lë ni, chinazíʼ lu náʼagaca
bönachi luyú Samaria xtídzëʼë Dios, níʼirö gulaʼsö́l-lëʼë
Pedro, en Juan niʼ.
\v 15 Cateʼ Pedro, en Juan naʼ bilaʼdxinëʼ niʼ, buluʼlidzëʼ
Dios uláz quégaca bönachi niʼ taʼyéajlëʼ Cristo para
idisóalenëʼ Dios Böʼ Láʼayi léguequi.
\v 16 Ga bidxintë dza naʼ, bitiʼ ridxíninëʼ Dios Böʼ
Láʼayi quégaquiëʼ. Nadílagacasëʼ nisa para ilácagaquiëʼ
tuz len Xanruʼ Jesús.
\v 17 Níʼirö Pedro, en Juan naʼ, gulaʼxóa náʼagaquiëʼ
bönachi Samaria naʼ. Buluʼlidzëʼ Dios, ateʼ bidisóalenëʼ
Dios Böʼ Láʼayi légaquiëʼ.
\p
\v 18 Cateʼ biléʼenëʼ Simón, bönniʼ udzáʼ naʼ, le guca
cateʼ gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Cristo gulaʼxóa náʼagaquiëʼ
bönachi niʼ, bidisóalenëʼ Dios Böʼ Láʼayi légaquiëʼ, gúʼunnëʼ
quizxjëʼ légaquiëʼ dumí,
\v 19 ateʼ rëʼ légaquiëʼ:
\p ―Benna caʼ yöl-laʼ huáca ni quiaʼ, para cateʼ ixóa naʼa
nútiʼtës bönachi, idisóalenëʼ Dios Böʼ Láʼayi nu naʼ.
\p
\v 20 Níʼirö Pedro gudxëʼ lëʼ, rnnëʼ:
\p ―Initi dumí quiuʼ tsözxö́n len liʼ, tuʼ réquinuʼ len
dumí idéliʼnuʼ yöl-laʼ huáca queëʼ Dios.
\v 21 Bitiʼ nacuʼ bachi gútsuʼu lë ni, tuʼ dxía le naca
ruáʼ döʼ icja ládxiʼdoʼo lahuëʼ Dios.
\v 22 Bubíʼi ládxiʼ ca naca huiáʼ döʼ ni runuʼ, en gútaʼyu
lahuëʼ Dios, nadxi caʼ uniti lahuëʼ liʼ ca naca lë ni
rizáʼ ládxuʼu.
\v 23 Réquibeʼedaʼ nabáguʼu xíguiaʼ, en nadzunuʼ lu yalaj
que tuʼ xihuiʼ.
\p
\v 24 Níʼirö bubiʼë didzaʼ Simón naʼ, rëʼ légaquiëʼ:
\p ―Buliʼlídzëʼ Dios, gátaʼyuliʼ lahuëʼ Xanruʼ niʼa quiaʼ
nedaʼ para cabí gaca quiaʼ nitú lë naʼ chigunnáliʼ.
\p
\v 25 Cateʼ Pedro, en Juan naʼ budxi gulunëʼ ba nalí
queëʼ Cristo lu yödzö niʼ, en buluʼsiyönnëʼ légaquiëʼ
xtídzëʼë Dios, gulunëʼ caʼ libán que didzaʼ dxiʼa yuguʼ
lu ládzagaquiëʼ bönniʼ Samaria, ateʼ gudödi niʼ yöjhuö́jgaquiëʼ
Jerusalén.
\s Felipe, en tu bönniʼ Etiopía
\p
\v 26 Níʼirö tu gubáz láʼayi queëʼ Xanruʼ bë́ʼlenëʼ Felipe
didzaʼ, en gudxëʼ lëʼ:
\p ―Guyasa, en guyéaj sacaʼ ga ridödi gubidza beoʼ ziaga.
Idxinuʼ ga niʼ naláʼ nöza zeaj Jerusalén zéajtë yödzö
Gaza, nöza naʼ ridödi lu lataj cáʼasö.
\p
\v 27 Níʼirö guyuʼë nöza Felipe naʼ, saʼyéajëʼ. Laʼ nöza
niʼ yöjtságuiëʼ tu bönniʼ Etiopía, náquiëʼ bönniʼ huödx.
Luyú Etiopía náquiëʼ bönniʼ huen dxin lo queë́nu Candace,
nigula naʼ rinná béʼenu bönachi Etiopía naʼ, en yuʼu
lu nëʼë yúguʼtë yöl-laʼ tsahuiʼ queë́nu dzöʼö lídxinu.
Guyijëʼ Jerusalén bönniʼ ni para guyéaj ládxëʼë Dios.
\v 28 Naʼa, söhuö́jëʼ ladzëʼ, röʼë lu carreta queëʼ, en
rulabëʼ le nazúaj lu guichi ca gunnë́ʼ Isaías, bönniʼ
bëʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios.
\v 29 Níʼirö Dios Böʼ Láʼayi gudxëʼ Felipe naʼ:
\p ―Gubígaʼ ga zeaj carreta naʼ, en guyéajlen le.
\p
\v 30 Cateʼ chigubíguëʼë Felipe niʼ, biyönnëʼ ruʼë didzaʼ
bönniʼ huödx naʼ, rulabëʼ le nazúaj lu guichi ca gunnë́ʼ
Isaías, ateʼ gudxëʼ lëʼ:
\p ―¿Naruʼ réajniʼinuʼ lë naʼ rulabuʼ?
\p
\v 31 Bubiʼë didzaʼ bönniʼ Etiopía naʼ, gunnë́ʼ:
\p ―¿Nacxi gaca tséajniʼidaʼ channö cuntu nu zoa uzéajniʼi
nedaʼ?
\p Níʼirö gútaʼyuëʼ lahuëʼ Felipe cuenëʼ, en cö́ʼlenëʼ
lëʼ tsözxö́n lu carreta naʼ.
\p
\v 32 Lë naʼ nazúaj lu guichi rulabëʼ, rnna caní:
\q Ca böʼcuʼ zxílaʼdoʼ,
\q gulaʼchë́ʼë Lëʼ para ilútiëʼ Lëʼ,
\q en ca böʼcuʼ zxílaʼdoʼ,
\q bitiʼ rnnëbaʼ cateʼ nu richugu lítsaʼbaʼ,
\q caʼ benëʼ Lëʼ, bitiʼ gusalaj ruʼë bi innë́ʼ.
\q
\v 33 Buluʼcáʼanëʼ Lëʼ cáʼasö,
\q en bitiʼ guluʼë lataj nu uchiʼa usörö́ Lëʼ.
\q ¿Nuzxi caz gaca inözi xíguiaʼ nabágaʼgaca bönachi uládz
queëʼ?
\q Laʼ légacasëʼ gulútiëʼ Lëʼ.
\p
\v 34 Bönniʼ huödx naʼ gunábinëʼ Felipe, rëʼ lëʼ:
\p ―Rátaʼyuaʼ loʼ quíxjöiʼinuʼ nedaʼ. ¿Nuzxi que gunnë́ʼ
caní bönniʼ naʼ bëʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios? ¿Naruʼ
queë cazëʼ, o que nu yúbölö?
\p
\v 35 Níʼirö laʼ didzaʼ nisö buguélëʼë Felipe, en busiyönnëʼ
lëʼ didzaʼ dxiʼa ca naca queëʼ Jesús.
\v 36 Cateʼ niʼ yúʼugaquiëʼ nöza söjáquiëʼ, bilaʼdxinëʼ
ga dë nisa, ateʼ bönniʼ huödx naʼ rëʼ Felipe, rnnëʼ:
\p ―Buyútsöcaʼ. Ni dë nisa. ¿Naruʼ huácatsö idilaʼ nisa?
\p
\v 37 Felipe gudxëʼ lëʼ:
\p ―Channö réajlëʼu idú ládxuʼu, huáca idiluʼ nisa.
\p Lëʼ bubiʼë didzaʼ, rnnëʼ:
\p ―Réajlëʼa Jesucristo, náquiëʼ Zxíʼinëʼ Dios.
\p
\v 38 Níʼirö benëʼ ga guzóa dxisö carreta queëʼ naʼ,
ateʼ buluʼhuötjëʼ irópatëʼ, yöjtsázagaquiëʼ lu nisa.
Níʼirö Felipe buquilëʼ bönniʼ huödx naʼ nisa.
\v 39 Cateʼ buluʼrúajëʼ lu nisa, Dios Böʼ Láʼayi buchë́ʼë
Felipe, ateʼ bönniʼ huödx naʼ bítiʼrö biléʼenëʼ lëʼ.
Níʼirö buguélëʼë xinözëʼ, söhuö́jëʼ rudzéjanëʼ.
\v 40 Cateʼ chiréquibeʼenëʼ Felipe, zoëʼ lu yödzö Azoto.
Gudödëʼ yúguʼtë yödzö niʼ, ateʼ benëʼ libán que didzaʼ
dxiʼa, ga bidxintëʼ yödzö Cesarea.
\c 9
\s Saulo ruhuöáquiëʼ queëʼ Cristo
\p
\v 1 Niʼ ruzenëʼ bach Saulo nupa taʼyéajlëʼ Xanruʼ, gúʼunnëʼ gútiëʼ légaquiëʼ. Para gunëʼ caní bidxinëʼ lahuëʼ bixúz lo,
\v 2 en gunábinëʼ lëʼ tu guichi unná bëʼ, le tsöjuʼë lógaquiëʼ bönniʼ unná bëʼ quégaca yuʼu gapa tuʼdubëʼ bönniʼ judío, en tuʼsëdëʼ queëʼ Dios lu yödzö Damasco, ateʼ channö utsöjxáquiëʼ yuguʼ bönniʼ, en nigula taʼyéajlëʼë Jesús niʼ, gaca ichë́ʼë légaquiëʼ nadzúngaquiëʼ lu yödzö Jerusalén.
\v 3 Tsanni niʼ yúʼugaquiëʼ nöza Saulo, en nupa nacuáʼlen lëʼ, söjáquiëʼ, en cateʼ chizóa ilaʼdxinëʼ Damasco, tsálidoʼos buzeniʼdaʼ tu beníʼ zaʼ lúzxiba, le buzeníʼ ga niʼ söjáquiëʼ.
\v 4 Níʼirö gudzöʼë Saulo lu yu, en biyönnëʼ chiʼi Nu rë lëʼ:
\p ―Saulo, Saulo, ¿bizx que ribía ládxuʼu nedaʼ?
\p
\v 5 Saulo gunábinëʼ Lëʼ, gunnë́ʼ:
\p ―¿Nuzxi liʼ, Xan?
\p Lëʼ gunnë́ʼ:
\p ―Nedaʼ Jesús, Nu ribía ládxuʼu. Run ziʼ cuinuʼ, ridáʼbaguʼu nedaʼ. Raca quiuʼ ca naʼ raca queë́baʼ bëdxi, run ziʼ cuinbaʼ richéguʼbaʼ yaga tuchiʼ túndëʼë-baʼ ziʼ.
\p
\v 6 Níʼirö Saulo guzxízidëʼë, gúdxinëʼ, en gunnë́ʼ:
\p ―Xan, ¿bizxi rë́ʼënuʼ gunaʼ?
\p Xanruʼ gudxëʼ lëʼ:
\p ―Guyasa, en guyáz lu yödzö, ateʼ niʼ isö́l-laʼa quiuʼ nu guíë liʼ le ral-laʼ gunuʼ.
\p
\v 7 Guládxinëʼ yuguʼ bönniʼ naʼ söjácalenëʼ Saulo, tuʼ bilaʼyönnëʼ chiʼi naʼ, sal-laʼ cuntu nu bilaʼléʼenëʼ.
\v 8 Níʼirö böasëʼ Saulo luyú, en cateʼ guxáʼ guiö́j lahuëʼ, bitiʼ caʼ riléʼenëʼ. Que lë ni naʼ gulaʼguélëʼë nëʼë, en gulaʼchë́ʼë lëʼ Damasco.
\v 9 Guzóëʼ niʼ tsonna dza nachul-la lahuëʼ, en bitiʼ bi güíʼi gudahuëʼ.
\p
\v 10 Zoëʼ caʼ Ananías, bönniʼ réajlëʼë Cristo, yödzö Damasco, ateʼ Xanruʼ buluíʼi lahuëʼ ga zoëʼ ca tu lu yëla bë́chigal, en gudxëʼ lëʼ:
\p ―Ananías.
\p Lëʼ bubiʼë didzaʼ, gunnë́ʼ:
\p ―Ni zoaʼ, Xan.
\p
\v 11 Xanruʼ gudxëʼ lëʼ:
\p ―Guyasa, en guyéaj ga naca laʼ nöza naʼ nazíʼi le Nöza Li, ateʼ lu yuʼu lidxëʼ Judas gunaba didzaʼ queëʼ Saulo, bönniʼ Tarso. Lu yuʼu naʼ rulidzëʼ Dios.
\v 12 Chibiléʼenëʼ tu bönniʼ ca tu lu yëla bë́chigal zëʼë tsáziëʼ ga zoëʼ, lëʼ Ananías, en ixóa nëʼë lëʼ para huöálaj guiö́j lahuëʼ.
\p
\v 13 Níʼirö bubiʼë didzaʼ Ananías, rëʼ Lëʼ:
\p ―Xan, zián nupa chibuluʼsiyö́nnëʼ nedaʼ ca runëʼ bönniʼ ni, zián le naca döʼ nuʼë le benëʼ quégaca bönachi taʼyéajlëʼ Liʼ, nacuáʼ Jerusalén.
\v 14 Zëʼë caʼ ni, dë lu nëʼë uláz quégaquiëʼ bixúz unná bëʼ sönëʼ yúguʼtë nupa tuʼlidza Dios len Loʼ Liʼ.
\p
\v 15 Níʼirö Xanruʼ rëʼ Ananías naʼ, rnnëʼ:
\p ―Guyéaj, tuʼ gurö́ cazaʼ nedaʼ bönniʼ ni para gunëʼ libán ca naca quiaʼ lógaca bönachi izáʼa, en lógaquiëʼ bönniʼ taʼnná béʼenëʼ légaquiëʼ, encaʼ lógaca bönachi Israel.
\v 16 Uluíʼidaʼ lëʼ le zián le quiʼi sáquëʼë uláz quiaʼ nedaʼ, gunëʼ xichinaʼ.
\p
\v 17 Níʼirö guyijëʼ Ananías niʼ, ateʼ guyáziëʼ yuʼu, en guxóa nëʼë Saulo, ateʼ rëʼ lëʼ:
\p ―Böchaʼa Saulo, Xanruʼ Jesús, Nu naʼ buluíʼi lahui laʼ nöza ga niʼ zoʼo, gusö́l-lëʼë nedaʼ para huöálaj guiö́j loʼ, en idisóalenëʼ Dios Böʼ Láʼayi liʼ.
\p
\v 18 Laʼ níʼisö gulaʼguínnaj le naca ca xilácubaʼ böla lu guiö́j lahuëʼ, ateʼ laʼ böáljatë guiö́j lahuëʼ. Níʼirö guyasëʼ Saulo, en bidilëʼ nisa.
\v 19 Gudödi niʼ gudahuëʼ, en böáca ládxëʼë. Ca chopa tsonna dza guzóalenëʼ yuguʼ bönniʼ taʼyéajlëʼë Cristo nacuʼë Damasco.
\s Runëʼ libán Saulo lu yödzö Damasco
\p
\v 20 Laʼ gusí lotëʼ Saulo runëʼ libán queëʼ Cristo gapa naca lu yuʼu ga tuʼdubëʼ bönniʼ judío, en tuʼsëdëʼ queëʼ Dios, rnnëʼ:
\p ―Jesús náquiëʼ Zxíʼini cazëʼ Dios.
\p
\v 21 Buluʼbáninëʼ yúguʼtë bönniʼ niʼ taʼyönnëʼ lëʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―¿Naruʼ calëga bönniʼ ni bönniʼ naʼ busunítiëʼ nupa nacuáʼ Jerusalén, en tuʼlidza Dios lu Lëʼ Jesús? Para gunëʼ caní bidëʼ caʼ ni para ichë́ʼë légaquiëʼ nadzúngaquiëʼ lógaquiëʼ bixúz unná bëʼ.
\p
\v 22 Bidíparö ládxëʼë Saulo, en benëʼ ga gulaʼböʼë böniga bönniʼ judío nacuʼë Damasco, tuʼ buluíʼinëʼ légaquiëʼ Jesús naca cazëʼ Cristo, bönniʼ naʼ tunëʼ löza idinná béʼenëʼ légaquiëʼ.
\s Rulë́ʼ Saulo lu náʼagaquiëʼ bönniʼ judío
\p
\v 23 Cateʼ chigudödi zián dza, gulún xtídzaʼgaquiëʼ bönniʼ judío nacuʼë niʼ ilútiëʼ Saulo.
\v 24 Rëla, en të dza gulaʼbö́ʼ nísiëʼ yuguʼ bönniʼ judío ga nu ridödi lu zöʼö run chiʼi yödzö naʼ para ilútiëʼ lëʼ, pero gúquibeʼenëʼ Saulo le të́ʼënnëʼ ilunëʼ queëʼ.
\v 25 Níʼirö yuguʼ bönniʼ taʼyéajlëʼë Cristo gulaʼguélëʼë Saulo chiʼi dzö́ʼölö, ateʼ gulaʼguʼë lëʼ tu lu gaʼböra zxön nagaʼ du, en buluʼzötjëʼ lëʼ níʼilö lu zöʼö run chiʼi yödzö naʼ.
\s Rudxinëʼ Saulo Jerusalén
\p
\v 26 Cateʼ budxinëʼ Saulo Jerusalén, gúʼunnëʼ tsöjenëʼ tsözxö́n bönniʼ niʼ taʼyéajlëʼë Cristo, pero yúguʼtëʼ guládxinëʼ lëʼ, tuʼ cabí téquinëʼ réajlëʼë Saulo naʼ Cristo.
\v 27 Níʼirö bönniʼ naʼ lëʼ Bernabé gudélëʼë Saulo, en guchë́ʼë lëʼ ga naʼ nacuʼë bönniʼ gubáz nasö́l-lëʼë Cristo. Busiyönnëʼ légaquiëʼ ca naʼ guca queëʼ Saulo, biléʼenëʼ Xanruʼ laʼ nöza, ateʼ Xanruʼ caz bë́ʼlenëʼ lëʼ didzaʼ, en ca naʼ benëʼ Saulo lu yödzö Damasco, len yöl-laʼ rugu ladxiʼ benëʼ libán ca naca queëʼ Jesús.
\v 28 Níʼirö Saulo guzóalenëʼ légaquiëʼ lu yödzö Jerusalén, ateʼ gudálenëʼ légaquiëʼ tsözxö́n.
\v 29 Lu yöl-laʼ rugu ladxiʼ benëʼ libán Saulo ca naca queëʼ Xanruʼ, en gudíl-lalenëʼ didzaʼ bönniʼ judío tuʼë didzaʼ griego, ateʼ légaquiëʼ gulaʼzóa gulaʼböʼë ilútiëʼ lëʼ.
\v 30 Cateʼ guléquibeʼenëʼ bö́chiʼruʼ taʼyéajlëʼë Cristo lë ni, gulaʼchë́ʼë Saulo lu yödzö Cesarea, ateʼ gulaʼsö́l-lëʼë lëʼ yödzö Tarso, le naca ladzëʼ Saulo.
\p
\v 31 Níʼirö guca tsahuiʼ quégaca yúguʼtë cöʼ bönachi queëʼ Cristo, nacuáʼ idú luyú Judea, en luyú Galilea, en luyú Samaria, ateʼ bilaʼdipa ládxiʼgaquiëʼ. Gulaʼcuʼë lu yöl-laʼ radxi quégaquiëʼ Xanruʼ, ateʼ gulaʼyanëʼ tuʼ gúcalenëʼ Dios Böʼ Láʼayi légaquiëʼ.
\s Pedro ruúnëʼ tu bönniʼ lëʼ Eneas
\p
\v 32 Iaʼtú le guca, cateʼ Pedro yöjyúëʼ yuguʼ bö́chiʼruʼ, bidxinëʼ ga nacuʼë bönniʼ taʼyéajlëʼë Jesús lu yödzö Lida.
\v 33 Yöjxáquiëʼ tu bönniʼ niʼ lëʼ Eneas, chiguca xunuʼ iz dëʼ réʼenëʼ, nacúʼuniëʼ bin.
\v 34 Pedro gudxëʼ lëʼ:
\p ―Eneas, Jesucristo ruúnëʼ liʼ. Guyasa, en butubi xtoʼo.
\p Laʼ guyásatëʼ Eneas naʼ.
\v 35 Yúguʼtë nupa nacuáʼ yödzö Lida, en yödzö Sarón bilaʼléʼe lëʼ, ateʼ buluʼhuöáca queëʼ Xanruʼ, tuʼ chitaʼyéajlëʼ Lëʼ.
\s Rátinu Dorcas, en rubannu
\p
\v 36 Iaʼstú le guca, lu yödzö Jope zóanu tu nigula réajlëʼënu Cristo, lënu Tabita, en ca naca didzaʼ griego lënu Dorcas. Bennu nigula ni zián le nácagaca dxiʼa le tácalen bönachi yechiʼ.
\v 37 Le guca dza niʼ, güíʼinu Dorcas naʼ, en gútinu. Gudödi gulaʼguíbinu lënu, gulaʼguíxjëʼ-nu tu lu yuʼu ga naca buropi cuía.
\v 38 Tuʼ dë yödzö Lida gálaʼsö ga naʼ dë yödzö Jope, ga naʼ zoëʼ Pedro, bilaʼyönnëʼ bönniʼ Jope naʼ taʼyéajlëʼë Cristo zoëʼ Pedro niʼ, ateʼ que lë ni naʼ gulaʼsö́l-lëʼë chopëʼ bönniʼ ga naʼ zoëʼ, ateʼ gulátaʼyuëʼ lahuëʼ, tëʼ lëʼ:
\p ―Bitiʼ tsenuʼ guíduʼ queë́tuʼ.
\p
\v 39 Níʼirö laʼ guyásatëʼ Pedro, saʼyéajlenëʼ légaquiëʼ. Cateʼ bidxinëʼ niʼ, laʼ gulaʼchëʼtëʼ lëʼ ga naca lu yuʼu ga dënu nigula nati naʼ. Níʼirö yuguʼ nigula uzëbi buluʼdúbinu gásibiʼilëʼ, taʼbö́dxinu, en tuʼluíʼinu lëʼ lariʼ quégaquiëʼ bönniʼ, en nigula, yuguʼ le bennu Dorcas cateʼ niʼ zóalennu légacanu.
\v 40 Níʼirö Pedro bubéajëʼ níʼilö yúguʼtë nupa nacuáʼ niʼ, ateʼ buzóa zxibëʼ, rulidzëʼ Dios. Níʼirö buécjëʼ ga dënu Dorcas naʼ, gunnë́ʼ:
\p ―Tabita, guyasa.
\p Laʼ buxaʼtë guiö́j lonu Dorcas. Cateʼ biléʼenu-nëʼ Pedro, laʼ guyástënu, gurö́ʼönu.
\v 41 Gudélëʼë Pedro náʼanu, en buchisëʼ-nu. Níʼirö bulidzëʼ bönniʼ naʼ taʼyéajlëʼë Jesús, len yuguʼ nigula uzëbi naʼ, ateʼ busudxinëʼ Dorcas naʼ lógaquiëʼ, nabannu.
\v 42 Ca guca lë ni guzë́ didzaʼ idú lu yödzö Jope, ateʼ gulaʼyéajlëʼ bönachi zián Xanruʼ Jesús.
\v 43 Bugáʼanëʼ Pedro yödzö Jope naʼ zián dza lu yuʼu lidxëʼ Simón, bönniʼ runëʼ tsahuiʼ guídi zxa bëdxi.
\c 10
\s Le benëʼ Pedro lidxëʼ Cornelio
\p
\v 1 Zoëʼ yödzö Cesarea tu bönniʼ lëʼ Cornelio, bönniʼ
rinná béʼenëʼ tu gáyuʼë bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la, nazíʼi
lágaquiëʼ Bönniʼ Italia Röjáquiëʼ Gudil-la.
\v 2 Cornelio naʼ reaj ládxëʼë Dios, en rádxinëʼ Lëʼ,
ateʼ yúguʼtë bönachi nacuáʼ lidxëʼ núngaca lëʼ tsözxö́n.
Runödzjëʼ Cornelio dumí zián le rácalen bönachi yechiʼ,
en rulídzaticaʼsëʼ Dios.
\v 3 Tu dza idú ridödi xihuö́ biléʼenëʼ Cornelio ca tu
lu yëla bë́chigal, raziëʼ tu gubáz láʼayi queëʼ Dios ga
naʼ zoëʼ, en rëʼ lëʼ:
\p ―Cornelio.
\p
\v 4 Gúdxinëʼ Cornelio. Buyúëʼ gubáz láʼayi naʼ, en gudxëʼ
lëʼ:
\p ―¿Bizxi rnnoʼ, Xan?
\p Gubáz láʼayi naʼ gudxëʼ lëʼ, rnnëʼ:
\p ―Dios riyönnëʼ le rulidzuʼ-nëʼ, en nö́zinëʼ ca runuʼ,
rácalenuʼ bönachi yechiʼ.
\v 5 Naʼa, gusö́l-laʼ yuguʼ bönniʼ tsöjáquiëʼ yödzö Jope
tsöjlídzagaquiëʼ bönniʼ naʼ lëʼ Simón, zoa iaʼtú lëʼ
Pedro.
\v 6 Bönniʼ ni zoëʼ lidxëʼ tu bönniʼ runëʼ tsahuiʼ guídi
zxa bëdxi. Bönniʼ ni, lëscaʼ lëʼ Simón, ateʼ zoa lidxëʼ
raʼ nísadoʼ. Pedro naʼ guíëʼ liʼ le ral-laʼ gunuʼ.
\p
\v 7 Cateʼ chibuzë́ʼë gubáz láʼayi naʼ bë́ʼlenëʼ lëʼ didzaʼ,
bulidzëʼ Cornelio chópabiʼ biʼi huen dxin queëʼ, en tuëʼ
bönniʼ rejëʼ gudil-la reaj ládxëʼë Dios, en dzáguiëʼ bönachi
nacuáʼ lidxëʼ Cornelio.
\v 8 Cateʼ budxi busiyönnëʼ légaquiëʼ yúguʼtë le guca,
gusö́l-lëʼë légaquiëʼ yödzö Jope.
\p
\v 9 Dza buropi, tsanni niʼ yúʼugaquiëʼ nöza, en taʼdxinëʼ
galaʼ ga dë Jope naʼ, laʼ níʼisö gurenëʼ Pedro ícjoʼolö
yuʼu para ulidzëʼ Dios, niʼ naca idú huagubidza.
\v 10 Laʼ náʼasö ridunëʼ Pedro, en gúʼunnëʼ gahuëʼ, ateʼ
tsanni niʼ tuʼpë́ʼë queëʼ, biléʼenëʼ le naca ca tu lu
yëla bë́chigal.
\v 11 Biléʼenëʼ nayalaj lúzxiba, en ruhuötaj tu le naca
ca tu lariʼ guitsaʼ zxön ga zoëʼ, le nagaʼ idapa laʼa.
\v 12 Lahui lariʼ naʼ dxíagacabaʼ yuguʼ böaʼ guixiʼ
izáʼa nacuáʼ tapa niʼa náʼagacabaʼ, en yuguʼ böaʼ táʼayöj
lë́ʼegacabaʼ lu yu, en yuguʼ böaʼ zoa xíligacabaʼ.
\v 13 Níʼirö biyönnëʼ chiʼi nu rë lëʼ:
\p ―Pedro, guyasa. Bë́ti-gacabaʼ, en gudagu.
\p
\v 14 Bubiʼë didzaʼ Pedro, rnnëʼ:
\p ―¡Calëga, Xan! Catu caz gudahuaʼ le cabí ral-laʼ gágutuʼ,
o le cabí naca dxiʼa.
\p
\v 15 Le buropi luzuí biyönnëʼ chiʼi nu naʼ gudxi lëʼ:
\p ―Le nunëʼ Dios dxiʼa, bitiʼ innóʼ que: “Bitiʼ naca
dxiʼa.”
\p
\v 16 Tsonna luzuí guca caní, ateʼ níʼirö laʼ buë́pitë
lariʼ zxön naʼ lúzxiba.
\v 17 Tsanni niʼ röʼë böniga Pedro, rizáʼ ládxëʼë bizxi
saʼyéaj lë naʼ biléʼenëʼ ca tu lu yëla bë́chigal, bilaʼdxinëʼ
bönniʼ naʼ nasö́l-lëʼë Cornelio légaquiëʼ raʼ yuʼu, taʼnabëʼ
gazxi zoa lidxëʼ Simón naʼ.
\v 18 Cateʼ bilaʼdxinëʼ niʼ, buluʼlidzëʼ nupa nacuáʼ
yuʼu naʼ, en gulaʼnábinëʼ légaquiëʼ channö zoëʼ tu bönniʼ
lëʼ Simón niʼ, zoa iaʼtú lëʼ Pedro.
\v 19 Tsanni niʼ rizáʼ ládxëʼë Pedro ca naca lë naʼ
biléʼenëʼ, Dios Böʼ Láʼayi gudxëʼ lëʼ, rnnëʼ:
\p ―Buyútsöcaʼ. Chibilaʼdxinëʼ tsonnëʼ bönniʼ ni, tuʼguiljëʼ
liʼ.
\v 20 Guyaschi naʼa, en bötaj zxan yuʼu. Bitiʼ gaca chopa
ládxuʼu tséajlenuʼ légaquiëʼ, tuʼ nasö́l-laʼa nedaʼ yuguʼ
bönniʼ ni.
\p
\v 21 Níʼirö bötjëʼ Pedro zxan yuʼu ga naʼ nacuʼë bönniʼ
naʼ nasö́l-lëʼë Cornelio, en gudxëʼ légaquiëʼ:
\p ―Nedaʼ bönniʼ ruguílajliʼ. ¿Bizxi huen záʼaliʼ ni?
\p
\v 22 Buluʼbiʼë didzaʼ, tëʼ lëʼ:
\p ―Cornelio, tu bönniʼ rinná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ
gudil-la, nasö́l-lëʼë netuʼ. Náquiëʼ bönniʼ tsahuiʼ, en rádxinëʼ
Dios. Yúguʼtë bönniʼ judío tunëʼ bal bönniʼ ni, en nadxíʼiguequinëʼ
lëʼ. Iaʼtú le guca, tu gubáz láʼayi queëʼ Dios bë́ʼlenëʼ
lëʼ didzaʼ, en gudxëʼ lëʼ isö́l-lëʼë nu udulídza liʼ guíduʼ
lidxëʼ para yönnëʼ didzaʼ guʼu.
\p
\v 23 Níʼirö Pedro guluʼë légaquiëʼ lu yuʼu, en bëʼë
ga ilaʼcuʼë. Cateʼ zaʼ reníʼ iaʼtú dza, guyasëʼ Pedro,
en guyéajlenëʼ légaquiëʼ. Bal-lëʼ bö́chiʼruʼ nacuʼë Jope
naʼ gulunëʼ lëʼ tsözxö́n.
\p
\v 24 Dza bunni niʼ, bilaʼdxinëʼ Cesarea. Chizóëʼ Cornelio
ribözëʼ légaquiëʼ, ateʼ chinutubëʼ yuguʼ diʼa dza queëʼ,
en yuguʼ böchiʼ luzë́ʼë nadxíʼirönëʼ lidxëʼ.
\v 25 Cateʼ guyáziëʼ Pedro löʼa, birúajëʼ Cornelio yuʼu,
yöjtságuiëʼ lëʼ. Biyéchuëʼ xiniʼë Pedro, en guyéaj ládxëʼë
lëʼ ca runruʼ queëʼ Dios caz.
\v 26 Pedro buchisëʼ lëʼ, en gudxëʼ lëʼ:
\p ―Guyasa. Lëscaʼ bönachi yödzölió nacaʼ ca nacuʼ liʼ.
\p
\v 27 Niʼ tuíʼisëʼ caʼ didzaʼ, guyázatëʼ Pedro yuʼu, en
yöjxáquiëʼ nudúbigaca bönachi zián niʼ.
\v 28 Níʼirö Pedro gudxëʼ légaquiëʼ, rnnëʼ:
\p ―Libiʼiliʼ nöz quéziliʼ ca rinná bëʼ xibá queëʼ Moisés,
rnna bitiʼ ral-laʼ gunëʼ tu bönniʼ judío tsözxö́n o tsázalenëʼ
nu bönniʼ izáʼa. Naʼa, Dios buluíʼinëʼ nedaʼ bitiʼ ral-laʼ
inníaʼ queëʼ nitúëʼ bönniʼ náquiëʼ cáʼasö o bitiʼ náquiëʼ
dxiʼa.
\v 29 Que lë ni naʼ cateʼ bulídzaliʼ nedaʼ, laʼ bídateaʼ,
en bitiʼ guca chopa ládxaʼa. Rinabaʼ naʼa, ¿bizx que
naʼ bulídzaliʼ nedaʼ?
\p
\v 30 Níʼirö bubiʼë didzaʼ Cornelio, gunnë́ʼ:
\p ―Chiguca tapa dza ca zóaruʼ naʼa, idú ridödi xihuö́,
cateʼ niʼ runaʼ gubasa, en rulidzaʼ-nëʼ Dios lu yuʼu lidxaʼ
ni, biléʼedaʼ-biʼ tubiʼ bönniʼ raʼbán nácubiʼ lariʼ rëpi
yösa beníʼ, duluíʼi lobiʼ nedaʼ.
\v 31 Caní gúdxibiʼ nedaʼ: “Cornelio. Dios riyönnëʼ
le rulidzuʼ-nëʼ, en nö́zinëʼ ca runuʼ, rácalenuʼ yuguʼ bönachi
yechiʼ.
\v 32 Naʼa, isö́l-luʼu nu bönniʼ lu yödzö Jope para tsöjlídzëʼ
tu bönniʼ lëʼ Simón, zoa iaʼtú lëʼ Pedro. Bönniʼ ni zoëʼ
lidxëʼ tu bönniʼ runëʼ tsahuiʼ guídi zxa bëdxi, en lëʼ
caʼ Simón. Zoa lidxëʼ bönniʼ ni raʼ nísadoʼ. Cateʼ idxinëʼ
Pedro naʼ ga zuʼ, usiyönnëʼ liʼ didzaʼ dxiʼa.”
\v 33 Caní guca, laʼ gusö́l-laʼteaʼ nu tsöjlidzaʼ liʼ, ateʼ
tsáhuiʼdoʼ benuʼ biduʼ ga zóatuʼ ni. Que lë ni naʼ zóatuʼ
ni yúguʼtëtuʼ, nudúbituʼ lahuëʼ Dios para uzë́ nágatuʼ
le inná béʼenëʼ Dios liʼ innóʼ.
\s Didzaʼ bëʼë Pedro lidxëʼ Cornelio
\p
\v 34 Níʼirö gusí lahuëʼ Pedro ruʼë didzaʼ, rnnëʼ:
\p ―Le nácatë réajniʼidaʼ naʼa, bitiʼ ruyusëʼ Dios yöl-laʼ
rinnësö quégaca bönachi, pero tuz ca riléʼenëʼ rëʼu.
\v 35 Dios raza ládxëʼë bönachi idútë yödzölió, nupa
naʼ tadxi Lëʼ, en tun le naca dxiʼa.
\v 36 Gusö́l-lëʼë Dios xtídzëʼë ga nacuáʼ bönachi Israel,
en gusö́l-lëʼë nu ben libán que didzaʼ dxiʼa, le run ga
raca dxiʼa quégaca bönachi, lë naʼ bidxín queë́ruʼ lu
nëʼë Jesucristo. Lë cazëʼ náquiëʼ Xanruʼ yúguʼtëruʼ.
\v 37 Libíʼiliʼ nöz quéziliʼ lë naʼ guca luyú Judea,
le gusí lo guca luyú Galilea gudödi benëʼ libán Juan
para ilaʼdila bönachi nisa.
\v 38 Nö́ziliʼ ca benëʼ Dios le guca queëʼ Jesús, bönniʼ
Nazaret. Gusö́l-lëʼë Dios Böʼ Láʼayi, en yöl-laʼ huáca queëʼ
para sóalengaca Lëʼ. Nö́ziliʼ ca naʼ gudë́ʼ Jesús, runëʼ
le naca tsahuiʼ, en ruúnëʼ yúguʼtë nupa gulaʼguíʼi gulaʼzacaʼ
lu naʼ tuʼ xihuiʼ. Caní benëʼ, tuʼ guzóalenëʼ Dios Lëʼ.
\v 39 Naʼa, netuʼ runtuʼ ba nalí que yúguʼtë lë naʼ benëʼ
Jesús luyú Judea, en lu yödzö Jerusalén, en ca naʼ guca,
gulútiëʼ Jesús, cateʼ buluʼdë́ʼë Lëʼ lëʼe yaga cruz.
\v 40 Níʼirö Dios busubanëʼ Lëʼ cateʼ guca tsonna dza
nátiëʼ, en benëʼ ga buluíʼi lahuëʼ ga zóatuʼ netuʼ.
\v 41 Bitiʼ buluíʼi lahuëʼ lógaca yúguʼtë bönachi, pero
lotuʼ netuʼ buluíʼi lahuëʼ. Dios gurö́ëʼ netuʼ dza niʼte
para guntuʼ ba nalí queëʼ Jesús, ateʼ güíʼi gudágulentuʼ
Lëʼ tsözxö́n gudödi bubanëʼ lu yöl-laʼ guti.
\v 42 Gunná béʼenëʼ Dios netuʼ guntuʼ libán lógaca bönachi,
ateʼ runtuʼ ba nalí queëʼ Cristo, náquiëʼ Nu buzóa cazëʼ
Dios para uchiʼa usörö́ëʼ nupa nabángaca, en nupa chinátigaca.
\v 43 Lëscaʼ yúguʼtë bönniʼ guluʼë didzaʼ uláz queëʼ
Dios gulunëʼ ba nalí queëʼ Jesús, gulaʼnnë́ʼ: “Yúguʼtë
nupa ilaʼyéajlëʼ Lëʼ, Dios uniti lahuëʼ dul-laʼ nabágaʼgaquiëʼ
niʼa que le benëʼ Lëʼ.”
\s Dios Böʼ Láʼayi ridisóalenëʼ bönachi izáʼa
\p
\v 44 Niʼ ruíʼisëʼ caní didzaʼ Pedro, laʼ bidxintëʼ Dios
Böʼ Láʼayi, bidisóalenëʼ légaquiëʼ, yúguʼtë nupa niʼ taʼyöni
libán runëʼ lëʼ.
\v 45 Gulaʼnáʼ badxëʼ bönniʼ judío taʼyéajlëʼë Cristo,
nupa naʼ bilaʼdxín niʼ tsözxö́n len Pedro, tuʼ bidëʼ Dios
Böʼ Láʼayi, Nu naʼ nasö́l-lëʼë Dios Xuz. Bidisóalenëʼ bönachi
niʼ bitiʼ nácagaca judío.
\v 46 Caní gulunëʼ tuʼ bilaʼyönnëʼ tuʼë bönniʼ ziʼtuʼ
naʼ didzaʼ yúbölö, en tunëʼ Dios zxön.
\v 47 Níʼirö bëʼë didzaʼ Pedro, gunnë́ʼ:
\p ―¿Naruʼ huácatsö nu inná beʼe bönachi ni para cabí
ilaʼdila nisa? Naca bëʼ Dios Böʼ Láʼayi bidisóalenëʼ
légaquiëʼ, ca naʼ bidisóalenëʼ netuʼ.
\p
\v 48 Gunná bëʼë Pedro ilaʼdilëʼ nisa tuʼ nazíʼ lu náʼagaquiëʼ
Lëʼ Xanruʼ Jesús. Níʼirö yuguʼ bönniʼ niʼ gulátaʼyuëʼ
lahuëʼ Pedro ugáʼanalenëʼ légaquiëʼ ca chopa tsonna
dza.
\c 11
\s Didzaʼ bëʼë Pedro lógaca bönachi queëʼ Cristo nacuáʼ Jerusalén
\p
\v 1 Bilaʼyönnëʼ gubáz nasö́l-lëʼë Cristo, en bö́chiʼruʼ
nacuʼë luyú Judea ca naʼ bönniʼ bitiʼ nácagaquiëʼ judío
gulaʼzíʼ lu náʼagaquiëʼ xtídzëʼë Dios.
\v 2 Cateʼ budxinëʼ Pedro Jerusalén, bö́chiʼruʼ judío
gulaʼdíl-lalenëʼ lëʼ didzaʼ.
\v 3 Gulë́ʼ Pedro:
\p ―¿Bizx que yöjtsúʼulenuʼ bönniʼ bitiʼ nácagaquiëʼ
judío, en gudágulenuʼ légaquiëʼ tsözxö́n?
\p
\v 4 Níʼirö gusí lahuëʼ Pedro rusiyönnëʼ légaquiëʼ idútë
lë naʼ guca, rnnëʼ:
\p
\v 5 ―Guzóaʼ lu yödzö Jope, en cateʼ niʼ rulidzaʼ-nëʼ
Dios, biléʼedaʼ ca tu lu yëla bë́chigal tu le buluíʼinëʼ
Dios nedaʼ. Biléʼedaʼ bötaj birúaj lúzxiba tu le naca
ca tu lariʼ guitsaʼ zxön, nagaʼ idapa laʼa, ateʼ bidxín
ga naʼ zoaʼ.
\v 6 Cateʼ niʼ ruyúaʼ le para iléʼedaʼ le dxía láhuilö,
biléʼegacadaʼ-baʼ böaʼ guixiʼ nacuáʼ tapa níʼagacabaʼ,
yuguʼ böaʼ guixiʼ síniaʼ, en böaʼ táʼayöj lë́ʼegacabaʼ
lu yu, en böaʼ zoa xíligacabaʼ.
\v 7 Biyöndaʼ chiʼi nu gudxi nedaʼ: “Pedro, guyasa. Bëti-baʼ,
en gudagu.”
\v 8 Níʼirö gudxaʼ-nëʼ: “Bitiʼ caʼ, Xan. Catu caz gudahuaʼ
tu le cabí ral-laʼ gágutuʼ, o tu le cabí naca dxiʼa.”
\v 9 Níʼirö le buropi luzuí bulidza chiʼi lúzxiba naʼ
nedaʼ, en gudxi nedaʼ: “Le nunëʼ Dios dxiʼa, bitiʼ innóʼ
bitiʼ naca dxiʼa.”
\v 10 Tsonna luzuí guca caní, ateʼ níʼirö idútë lë naʼ
biléʼedaʼ laʼ buë́pitë lúzxiba.
\v 11 Laʼ níʼisö bilaʼdxintëʼ tsonnëʼ bönniʼ raʼ yuʼu
ga naʼ zoaʼ, narúajgaquiëʼ yödzö Cesarea, nasö́l-lëʼë légaquiëʼ
tu bönniʼ lëʼ Cornelio. Sududíljagaquiëʼ nedaʼ.
\v 12 Dios Böʼ Láʼayi gudxëʼ nedaʼ: “Guyéajlen légaquiëʼ,
en cabí gaca chopa ládxuʼu.” Lëscaʼ izxópatëʼ bö́chiʼruʼ
ni gulaʼzáʼlenëʼ nedaʼ tsözxö́n. Guyéajtuʼ Cesarea, ateʼ
guyaztuʼ lidxëʼ tu bönniʼ zoëʼ niʼ.
\v 13 Bönniʼ niʼ gudíxjöiʼinëʼ netuʼ ca naʼ biléʼenëʼ,
bidxinëʼ tu gubáz láʼayi queëʼ Dios lu yuʼu lidxëʼ.
Guzuínëʼ lahuëʼ, en gudxëʼ lëʼ: “Naʼa isö́l-laʼgacuʼ-nëʼ
bönniʼ tsöjáquiëʼ yödzö Jope, tsöjlídzagaquiëʼ Simón,
zoa iaʼtú lëʼ Pedro.
\v 14 Bönniʼ naʼ usiyönnëʼ liʼ naca gaca ulóʼ liʼ, en
uluʼlágaca caʼ yúguʼtë bönachi nacuáʼ lidxuʼ.”
\v 15 Cateʼ niʼ gusí lahuaʼ ruíʼilenaʼ légaquiëʼ didzaʼ,
bidisóalenëʼ Dios Böʼ Láʼayi légaquiëʼ ca naʼ bidisóalenëʼ
rëʼu zíʼatëlö.
\v 16 Níʼirö yöjnedaʼ didzaʼ naʼ bëʼë Xanruʼ, gunnë́ʼ:
“Le nácatë Juan buquilëʼ bönachi nisa lu nisa, pero libíʼiliʼ,
gaca queë́liʼ le ruluíʼisö yöl-laʼ ridila nisa naʼ, idisóalenëʼ
Dios Böʼ Láʼayi libíʼiliʼ.”
\v 17 Que lë ni naʼ, channö Dios gusö́l-lëʼë Dios Böʼ Láʼayi
quégaquiëʼ, laʼ tuz ca benëʼ queë́ruʼ rëʼu réajlëʼëruʼ
Xanruʼ Jesucristo, ¿núzxitë nedaʼ inná béʼedaʼ-nëʼ Dios?
\p
\v 18 Níʼirö, cateʼ bilaʼyönnëʼ lë ni, gulaʼcuáʼ dxíëʼ,
en gulaʼguʼë Dios yöl-laʼ ba, taʼnnë́ʼ:
\p ―Caní naca, Dios ruʼë lataj bönniʼ bitiʼ nácagaquiëʼ
judío, tuʼbíʼi ládxiʼgaquiëʼ para ilaʼdéliʼnëʼ yöl-laʼ
naʼbán idú.
\s Yuguʼ bönniʼ nacuʼë Antioquía taʼyéajlëʼë Cristo
\p
\v 19 Cateʼ niʼ yuguʼ bönniʼ judío bitiʼ taʼyéajlëʼë
gulútiëʼ Esteban, en gulaʼbía ládxiʼgaquiëʼ iaʼzícaʼrö
bönachi taʼyéajlëʼ Cristo, buluʼzxunnaj bönachi ni, en
gulásilasi zián yödzö luyú Fenicia, en luyú Chipre, en
lu yödzö Antioquía. Gulunëʼ libán niʼ que xtídzëʼë Dios,
pero lógacasö bönachi judío.
\v 20 Yuguʼ bönniʼ Chipre, en yuguʼ bönniʼ Cirene, gulaʼcuáʼlenëʼ
légaquiëʼ, ateʼ yuguʼ bönniʼ ni, cateʼ bilaʼdxinëʼ lu
yödzö Antioquía, guluíʼilenëʼ caʼ didzaʼ yuguʼ bönniʼ
izáʼa. Gulunëʼ libán lógaquiëʼ que didzaʼ dxiʼa ca naca
queëʼ Xanruʼ Jesús.
\v 21 Yöl-laʼ huáca queëʼ Xanruʼ guzóalen légaquiëʼ, ateʼ
bönachi zián gulaʼyéajlëʼ Xanruʼ, en buluʼhuöáca queëʼ.
\p
\v 22 Cateʼ bidxín didzaʼ ca guca lë ni, ateʼ bilaʼyönnëʼ
bönniʼ queëʼ Cristo nacuʼë Jerusalén, gulaʼsö́l-lëʼë Bernabé
tséajëʼ Antioquía naʼ.
\v 23 Cateʼ Bernabé naʼ bidxinëʼ Antioquía, biléʼenëʼ
le ruzáʼ ládxëʼë Dios quégaquiëʼ, en budzéjanëʼ. Guchíziëʼ
icja nágagaquiëʼ para ilaʼdíaʼticaʼsëʼ queëʼ Xanruʼ
idú ládxiʼgaquiëʼ.
\v 24 Náquiëʼ Bernabé naʼ tsahuiʼ, en idú zóalenëʼ Dios
Böʼ Láʼayi lëʼ, en idú ládxëʼë réajlëʼë Cristo. Niʼa
que libán benëʼ Bernabé naʼ, bönachi zián lu yödzö naʼ
gulaʼyéajlëʼ Xanruʼ.
\p
\v 25 Gudödi niʼ, guyijëʼ Bernabé naʼ yödzö Tarso, yöjdiljëʼ
Saulo. Cateʼ budzö́linëʼ lëʼ, buchë́ʼë lëʼ Antioquía.
\v 26 Idú ca tu iz gulaʼcuʼë niʼ, tunëʼ tsözxö́n bönachi
queëʼ Cristo, en tuʼsë́dinëʼ bönachi zián. Lu yödzö Antioquía
naʼ, gusí lo gulaʼzíʼ lágaquiëʼ cristiano le rnna len
didzaʼ xidzaʼ: Bönachi Queëʼ Cristo, nupa niʼ taʼyéajlëʼ
Lëʼ.
\p
\v 27 Dza niʼ bilaʼrúajëʼ Jerusalén, en yöjáquiëʼ Antioquía
bal-lëʼ bönniʼ tuʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios.
\v 28 Guzuínëʼ Agabo, bönniʼ dzáguiëʼ yuguʼ bönniʼ naʼ,
en uláz queëʼ Dios Böʼ Láʼayi buzéajniʼinëʼ légaquiëʼ,
gunnë́ʼ:
\p ―Siʼ gaca gubín idútë yödzölió.
\p Guca gubín naʼ cateʼ niʼ rinná bëʼë Claudio, lu yödzö
Roma.
\v 29 Níʼirö gulaʼzíʼ lu náʼagaquiëʼ bönniʼ taʼyéajlëʼë
Cristo nacuʼë Antioquía, ilaʼsö́l-lëʼë tsca le dësö que
queë́gaquiëʼ, le gácalen bö́chiʼruʼ nacuʼë luyú Judea.
\v 30 Caní gulunëʼ, ateʼ lë naʼ buluʼnödzjëʼ, gulaʼguʼë
lu náʼagaquiëʼ Bernabé, en Saulo para iluʼë le lógaquiëʼ
bönniʼ gula tapa chiʼë bönachi queëʼ Cristo nacuʼë Judea.
\c 12
\s Tútiëʼ Jacobo, en taʼguʼë Pedro lidxi guíë
\p
\v 1 Dza naʼ Herodes, bönniʼ unná bëʼ, benëʼ ga gulaʼzönëʼ
bal-lëʼ bönniʼ queëʼ Cristo para uluʼsacaʼ ziʼë légaquiëʼ.
\v 2 Gunná béʼenëʼ bönniʼ gulútiëʼ Jacobo, bö́chëʼë Juan.
Guluʼë lëʼ guíë tuchiʼ.
\v 3 Cateʼ gúquibeʼenëʼ Herodes gulaʼyaza ládxiʼgaquiëʼ
bönniʼ judío lë ni, benëʼ ga gulaʼzönëʼ caʼ Pedro. Gulaca
lë ni dza niʼ raca laní cateʼ tahuëʼ yöta xtila bitiʼ
nazíʼi cúa zi que.
\v 4 Gudödi gulaʼzönëʼ Pedro, gulaʼguʼë lëʼ lidxi guíë,
en buluʼdödëʼ lëʼ lu náʼagaquiëʼ tapa cöʼ bönniʼ röjáquiëʼ
gudil-la, nacuʼë tapëʼ tu huéaj cöʼ naʼ, para uyúgaquiëʼ
lëʼ. Yuʼu ládxëʼë Herodes ubéajëʼ Pedro lógaca bönachi
tödi Laní Pascua, laní naʼ tuʼsubanëʼ ca benëʼ Dios, bubéajëʼ
bönachi judío luyú Egipto.
\v 5 Caní guca, nun chíʼigacrëʼ Pedro lu yuʼu lidxi guíë
naʼ, pero bönachi queëʼ Cristo buluʼlídzaticaʼsö Dios,
taʼnábini Dios gácalenëʼ Pedro.
\s Dios rubéajëʼ Pedro lidxi guíë
\p
\v 6 Cateʼ siʼ idxín dza yuʼu ládxëʼë Herodes ubéajëʼ
Pedro lidxi guíë naʼ, laʼ dzöʼ níʼisö dëʼ rásiëʼ Pedro,
ateʼ nacuʼë chopëʼ bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la cuita lëʼë
Pedro naʼ, en núgaʼgaquiëʼ lëʼ chopa du guíë. Gulaʼcuʼë
iaʼbal-lëʼ bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la tapa chiʼë ga nu
riyaza lidxi guíë naʼ.
\v 7 Tsálidoʼos buluíʼi lahuëʼ tu gubáz láʼayi queëʼ
Xanruʼ niʼ, ateʼ buzeníʼdaʼ beníʼ lidxi guíë. Gudanëʼ
gubáz láʼayi naʼ cuita lëʼë Pedro, ateʼ busubanëʼ lëʼ,
en gudxëʼ lëʼ:
\p ―Guyaschi.
\p Níʼirö buluʼhuédxi du guíë naʼ nagaʼ niʼa nëʼë Pedro.
\v 8 Gubáz láʼayi naʼ gudxëʼ lëʼ, gunnë́ʼ:
\p ―Bégaʼ lëʼu, en gudáʼ xirachuʼ.
\p Laʼ bentëʼ Pedro caní. Níʼirö gubáz láʼayi naʼ gudxëʼ
lëʼ, rnnëʼ:
\p ―Guxóa lariʼ cúdzuʼu, en gudá len nedaʼ.
\p
\v 9 Burúajëʼ Pedro, saʼyéajlenëʼ gubáz láʼayi naʼ, pero
bitiʼ réquibeʼenëʼ nácatë le runëʼ gubáz láʼayi naʼ.
Gúquinëʼ yë́lasö rinenëʼ.
\v 10 Cateʼ chigulaʼdödëʼ ga nacuʼë bönniʼ zíʼalö, en
bönniʼ buropi cöʼ, bönniʼ naʼ röjáquiëʼ gudil-la tapa
chiʼë, bilaʼdxinëʼ ga zoa le néquini guíë le nusayaj
ga nu riyaza lidxi guíë naʼ, ga nu rurúaj laʼ nöza que
yödzö. Ga nu riyaza naʼ, rácasö que guyalaj. Cateʼ bilaʼrúajëʼ
niʼ, gulaʼzë́ʼë ga ridzaga iaʼturö nöza, ateʼ niʼ gubáz
láʼayi naʼ laʼ buláʼalentëʼ Pedro.
\v 11 Níʼirö réquibeʼenëʼ Pedro, ateʼ lu icja ládxiʼdaʼazëʼ
gunnë́ʼ:
\p ―Naʼa chinözdaʼ le nácatë gusö́l-lëʼë Xanruʼ gubáz láʼayi
queëʼ, en busölë́ʼ nedaʼ lu nëʼë Herodes, en lu yúguʼtë
le gulë́ʼënnëʼ bönniʼ judío ilunëʼ quiaʼ.
\p
\v 12 Tsanni niʼ yuʼë nöza Pedro, rizáʼ ládxëʼë ca naca
lë naʼ guca, ateʼ bidxinëʼ lídxinu María, xináʼabiʼ Juan,
biʼi naʼ zoa iaʼtú labiʼ Marcos. Lu yuʼu naʼ nudúbigaca
bönachi zián taʼyéajlëʼ Cristo, en tuʼlidza Dios.
\v 13 Cateʼ bulidzëʼ Pedro raʼ yuʼu löʼa, birúajbiʼ biʼi
nigula lëbiʼ Rode para inö́zibiʼ nuzxi naʼ.
\v 14 Cateʼ búnbëʼëbiʼ biʼi nigula ni chiʼë Pedro, lu
yöl-laʼ rudzeja queë́biʼ bitiʼ gusaljbiʼ yuʼu, pero carelö
bö́ajbiʼ lu yuʼu, yöjtíxjöiʼibiʼ nupa nacuáʼ niʼ, rnnabiʼ:
\p ―Zoëʼ Pedro raʼ yuʼu.
\p
\v 15 Níʼirö gulë́ʼ lëbiʼ:
\p ―Nachixi icjuʼ.
\p Lëbiʼ tsútsurö ben xtídzaʼbiʼ naca caní. Níʼirö gulaʼnnë́ʼ:
\p ―Calëga lëʼ. Bixín queëʼ naʼ.
\p
\v 16 Tsanni naʼ bitiʼ zoa dxíëʼ Pedro rulidzëʼ nupa
nacuáʼ lu yuʼu. Cateʼ gulaʼsaljëʼ yuʼu, gulaʼnítisinëʼ
cateʼ bilaʼléʼenëʼ lëʼ.
\v 17 Níʼirö guchisa nëʼë Pedro para ilaʼcuʼë dxisö,
ateʼ busiyönnëʼ légaquiëʼ ca benëʼ Xanruʼ, bubéajëʼ lëʼ
lidxi guíë. Níʼirö gudxëʼ légaquiëʼ:
\p ―Guliʼsiyö́nnëʼ caʼ Jacobo, en yuguʼ bö́chiʼruʼ ca naʼ
guca.
\p Níʼirö burúajëʼ Pedro, saʼyéajëʼ ga yúbölö.
\p
\v 18 Cateʼ zaʼ reníʼ dza naʼ, bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la
gulaʼböʼë böniga nacxi guca, bítiʼrö yuʼë Pedro lidxi
guíë.
\v 19 Níʼirö gusö́l-lëʼë Herodes nupa tsöjxíʼgaca Pedro.
Cateʼ bitiʼ buluʼdzö́linëʼ lëʼ, Herodes gunabi yúdxinëʼ
yuguʼ bönniʼ naʼ röjáquiëʼ gudil-la, bönniʼ gulún chiʼë
Pedro. Gudödi niʼ gunná béʼenëʼ nupa bë́tigaca yuguʼ
bönniʼ naʼ röjáquiëʼ gudil-la. Níʼirö buzë́ʼë Herodes
luyú Judea, saʼyéajëʼ Cesarea, ateʼ bugáʼanëʼ niʼ.
\s Ca gútiëʼ Herodes
\p
\v 20 Dza níʼisö rilenëʼ Herodes bönachi yödzö Tiro,
en yödzö Sidón. Zíʼalö bönachi lu xiyúëʼ Herodes naʼ
gulaʼsö́l-laʼ le biyadzaj quégaca bönachi lu xiyúgaca
yödzö Tiro, en Sidón naʼ, pero tuʼ rilenëʼ Herodes légaquiëʼ,
bítiʼrö bi taʼsö́l-lëʼë quégaquiëʼ. Níʼirö gulunëʼ tuz
bönniʼ Tiro, en Sidón naʼ, ateʼ gulunëʼ ga soëʼ Blasto
unë́ quégaquiëʼ lahuëʼ Herodes naʼ. Náquiëʼ Blasto naʼ
huen dxin nadéliʼnëʼ lataj lo lahuëʼ Herodes. Gulë́ʼënnëʼ
bönniʼ Tiro, en Sidón naʼ ilaʼdxinëʼ lahuëʼ Herodes, para
ilaʼnábinëʼ lëʼ ugáʼana tsahuiʼ didzaʼ bizxaj quégaquiëʼ.
\v 21 Níʼirö budxíëʼ bëʼ Herodes dza yönnëʼ légaquiëʼ,
ateʼ dza naʼ guröʼë xilatjëʼ ga ruchiʼa rusörö́ëʼ bi
raca, nácuëʼ lariʼ nazacaʼ, en benëʼ libán lógaquiëʼ.
\v 22 Níʼirö buluʼlidzëʼ zidzaj bönniʼ naʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―¡Calëga bö́nniʼsö ni! ¡Dios caz ni ruʼë didzaʼ!
\p
\v 23 Laʼ náʼasö laʼ bëʼtëʼ gubáz láʼayi queëʼ Xanruʼ
lëʼ tuʼ buziʼë lë cazëʼ yöl-laʼ ba ral-laʼ gaca queëʼ
Dios. Níʼirö guröʼë Herodes naʼ buzugaʼ, ateʼ gútiëʼ
tuʼ tágubaʼ lëʼ.
\p
\v 24 Níʼirö guca libán que xtídzëʼë Xanruʼ, ateʼ gulaʼyán
nupa nazíʼ lu náʼagaca le.
\s Le zíʼalö luzuí röjéngaquiëʼ Bernabé, en Saulo libán
\p
\v 25 Cateʼ Bernabé, en Saulo chibuluʼdödëʼ dumí naʼ
lu náʼagaquiëʼ bönniʼ gula tapa chiʼë bönachi queëʼ
Cristo nacuʼë Jerusalén, buluʼzë́ʼë niʼ, yöjhuö́jgaquiëʼ
yödzö Antioquía. Gulaʼchë́ʼë-biʼ caʼ biʼi Juan, zoa iaʼtú
labiʼ Marcos.
\c 13
\p
\v 1 Dza náʼasö gulaʼcuʼë bönniʼ tuʼë didzaʼ uláz queëʼ
Dios, en bönniʼ tuʼsédinëʼ bönachi lu yödzö Antioquía,
tunëʼ tu zxön bönachi queëʼ Cristo lu yödzö naʼ. Caní
lë́gaquiëʼ:
\q Bernabé,
\q Simón, (lëʼ caʼ Bönniʼ Gasja),
\q Lucio, (bönniʼ Cirene),
\q Saulo,
\q Manaén, (bönniʼ naʼ guzxö́nlenëʼ tsözxö́n Herodes, bönniʼ
rinná bëʼë luyú Galilea).
\p
\v 2 Tsanni niʼ nudúbigaquiëʼ bönniʼ ni queëʼ Xanruʼ,
en tunëʼ gubasa, Dios Böʼ Láʼayi gudxëʼ légaquiëʼ, rnnëʼ:
\p ―Guliʼbéaj-gáquiëʼ quez quiaʼ Bernabé, en Saulo para
tsöjéngaquiëʼ dxin naʼ bulidzaʼ légaquiëʼ ilunëʼ.
\p
\v 3 Budxi gulunëʼ gubasa, en guluíʼilenëʼ Dios didzaʼ,
níʼirö gulaʼxóa náʼagaquiëʼ chopëʼ ni, en gulaʼsö́l-lëʼë
légaquiëʼ.
\s Yuguʼ gubáz nasö́l-lëʼë Cristo tunëʼ libán luyú Chipre
\p
\v 4 Níʼirö yöjáquiëʼ Bernabé, en Saulo yödzö Seleucia,
tuʼ gusö́l-lëʼë Dios Böʼ Láʼayi légaquiëʼ niʼ, ateʼ niʼ
gulaʼbenëʼ tu lëʼe barco le guchë́ʼ légaquiëʼ ga naca
tu luyú bidxi lu nísadoʼ, nazíʼi le Chipre.
\v 5 Cateʼ bilaʼdxinëʼ lu yödzö Salamina luyú naʼ, guluʼë
xtídzëʼë Dios gapa naca lu yuʼu ga tuʼdubëʼ bönniʼ judío
luyú naʼ, en tuʼsëdëʼ queëʼ Dios. Nachë́ʼgaquiëʼ-biʼ biʼi
Juan para gunbiʼ légaquiëʼ tu zxön.
\v 6 Budxi gulaʼdödëʼ idú gapa dë yö́dzödoʼ luyú bidxi
naʼ lu nisa zxön, níʼirö bilaʼdxinëʼ yödzö Pafos. Yöjxácaʼgaquiëʼ
Barjesús, tu bönniʼ judío niʼ. Náquiëʼ bönniʼ udzáʼ rinnë́
yëʼë, en rnnëʼ ruʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios.
\v 7 Bönniʼ ni dzáguiëʼ Sergio Paulo, bönniʼ réajniʼi
rinná bëʼë. Bönniʼ unná bëʼ naʼ bulidzëʼ Bernabé, en
Saulo, tuʼ rë́ʼënëʼ yönnëʼ xtídzëʼë Dios.
\v 8 Níʼirö bönniʼ udzáʼ naʼ gudáʼbaguiëʼ Bernabé, en
Saulo, tuʼ gúʼunnëʼ gunëʼ ga bitiʼ tséajlëʼë Dios bönniʼ
rinná bëʼë. Bönniʼ udzáʼ naʼ lëʼ caʼ Elimas tsca naca
xtídzaʼgaca bönachi izáʼa ga naʼ.
\v 9 Níʼirö Saulo, lëʼ caʼ Pablo, buzóa tsutsu lahuëʼ,
zóalenëʼ Dios Böʼ Láʼayi lëʼ. Ruyúëʼ Elimas naʼ
\v 10 en rëʼ lëʼ:
\p ―Liʼ, bönniʼ rizíʼ yëʼ, en bönniʼ huiáʼ döʼ, nacuʼ ca
zxíʼini caz tuʼ xihuiʼ, en bönniʼ bitiʼ riléʼenëʼ dxiʼa
yúguʼtë le naca tsahuiʼ. ¿Naruʼ cabí soa dxitsoʼ ca
runuʼ, ridáʼbaguʼu didzaʼ tsahuiʼ queëʼ Xanruʼ, en ruzáguʼu
xinöza nu rë́ʼëni tséajlëʼ Lëʼ?
\v 11 Naʼa, Xanruʼ usacaʼ ziʼë liʼ, ateʼ ichul-la loʼ, en
bitiʼ iléʼenuʼ gubidza nababa dza.
\p Laʼ guchúl-latë lahuëʼ Elimas naʼ, ateʼ gudë́ʼ nilö náʼalö,
riguiljëʼ nuzxi sön nëʼë para ichë́ʼ lëʼ.
\v 12 Cateʼ biléʼenëʼ bönniʼ unná bëʼ naʼ lë naʼ guca,
bubáninëʼ ca naca xtídzëʼë Xanruʼ, ateʼ guyéajlëʼë Cristo.
\s Le gulunëʼ Pablo, en Bernabé lu yödzö Antioquía luyú Pisidia
\p
\v 13 Níʼirö buzë́ʼë Pablo lu yödzö Pafos naʼ len yuguʼ
bönniʼ dzágagaquiëʼ lëʼ, nacuʼë tu lëʼe barco, ateʼ bilaʼdxinëʼ
yödzö Perge luyú Panfilia. Lu yödzö naʼ biʼi Juan buláʼalenbiʼ
légaquiëʼ, en bö́ajbiʼ Jerusalén.
\v 14 Gudödi niʼ buluʼzë́ʼë Perge naʼ, en yöjáquiëʼ yödzö
Antioquía luyú Pisidia. Lu yödzö naʼ, cateʼ niʼ naca
dza láʼayi quégaquiëʼ bönniʼ judío, gulaʼyáziëʼ lu yuʼu
ga tuʼdubëʼ tuʼsëdëʼ queëʼ Dios, ateʼ lu yuʼu naʼ gulaʼböʼë.
\v 15 Níʼirö tu bönniʼ zoëʼ niʼ bulabëʼ guichi ga nazúaj
xibá queëʼ Dios, encaʼ le nazúaj lu guichi ca gulaʼnnë́ʼ
bönniʼ guluʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios. Gudödi niʼ yuguʼ
bönniʼ unná bëʼ que yuʼu naʼ gulaʼsö́l-lëʼë nu yöjö́dx
Saulo, en Bernabé, gunnë́ʼ:
\p ―Libiʼiliʼ, bö́chiʼtuʼ. Channö nuáʼaliʼ bi innaliʼ le
uzéajniʼi netuʼ, guliʼnnë́.
\p
\v 16 Níʼirö guzuínëʼ Pablo, en guchisa nëʼë para ilaʼcuʼë
dxisö, gunnë́ʼ:
\p ―Buliʼzë́ nágaliʼ le guíaʼ libíʼiliʼ, bönniʼ Israel,
en libíʼiliʼ, núlöliʼ rádxiliʼ-nëʼ Dios.
\v 17 Xanruʼ Dios, Nu taʼyéaj ládxiʼgaca bönachi Israel,
gurö́ cazëʼ xuz xtóʼoruʼ, en benëʼ ga gulaʼyándëʼë cateʼ
niʼ nácagaquiëʼ bönniʼ ziʼtuʼ luyú Egipto. Len yöl-laʼ
huáca zxön queëʼ bubéajëʼ légaquiëʼ luyú niʼ.
\v 18 Idú choáʼ iz Dios biáʼ gulénëʼ quégaquiëʼ cateʼ
niʼ gulaʼdë́ʼ idú luyú bidxi lu lataj cáʼasö.
\v 19 Cateʼ budxi busunítiëʼ gadxi cöʼ yödzö gulaʼcuáʼ
luyú Canaán, bunödzjëʼ xiyúgaca bönachi niʼ quégaquiëʼ
xuz xtóʼoruʼ.
\v 20 Gudödi niʼ, le guca idú ca tapa gayuáʼ yuʼ chi-un
iz, Dios bucuʼë yuguʼ bönniʼ buluʼchiʼa buluʼsörö́ëʼ légaquiëʼ
ga bidxintë zoëʼ Samuel, bönniʼ bëʼë didzaʼ uláz queëʼ
Dios.
\v 21 Níʼirö gulaʼnábinëʼ Dios uzóëʼ tu bönniʼ unná
bëʼ quégaquiëʼ. Dios gurö́ëʼ Saúl, zxíʼinëʼ Cis, bönniʼ
nababëʼ diʼa dza queëʼ Benjamín. Idú ca choáʼ iz gunná
béʼenëʼ Saúl naʼ légaquiëʼ.
\v 22 Gudödi niʼ Dios gudúëʼ Saúl naʼ, ateʼ buzóëʼ David
quégaquiëʼ para inná bëʼë. Dios benëʼ ba nalí queëʼ
David ni, gunnë́ʼ: “Nözdaʼ runëʼ David, zxíʼinëʼ Isaí, le
raza ládxaʼa, en gunëʼ yúguʼtë le rë́ʼëndaʼ nedaʼ.”
\v 23 Ladaj zxíʼini xiʼsóëʼ David naʼ benëʼ Dios ga
guljëʼ Jesús para gáquiëʼ bönniʼ usölë́ʼ bönachi Israel,
ca naʼ guzxíʼ lu nëʼë Dios zíʼatëlö gunëʼ.
\v 24 Zíʼalö cateʼ siʼ iláʼ lahuëʼ Jesús, benëʼ Juan
libán lógaca yúguʼtë bönachi Israel para uluʼbíʼi ládxiʼgaca,
en ilaʼdila nisa.
\v 25 Cateʼ niʼ chizóa údxi gunëʼ libán Juan naʼ, gunnë́ʼ:
“¿Nuzxi réquiliʼ nacaʼ nedaʼ? Bitiʼ nacaʼ Cristo, bönniʼ
naʼ ral-laʼ guídëʼ. ¡Naʼa, buliʼyútsöcaʼ! Chizóëʼ idxinëʼ
bönniʼ naʼ ga zoaʼ ni, ateʼ nedaʼ bitiʼ nacaʼ lesacaʼ
ilecjaʼ xiráchuëʼ nudë́ʼë.”
\p
\v 26 ’Libíʼiliʼ, bö́chaʼa, yuguʼ zxíʼini xiʼsóëʼ Abraham,
en núlöliʼ zóaliʼ ni, en rádxiliʼ-nëʼ Dios. Dios caz gusö́l-lëʼë
queë́liʼ didzaʼ ni para uláliʼ.
\v 27 Nupa nacuáʼ Jerusalén, en bönniʼ taʼnná béʼenëʼ
légaquiëʼ bitiʼ buluʼúnbëʼë Jesús, en bitiʼ gulaʼyéajniʼinëʼ
le nazúaj lu guichi le gulaʼnnë́ʼ yuguʼ bönniʼ guluʼë
didzaʼ uláz queëʼ Dios, sal-laʼ tuʼlaba cazëʼ yuguʼ didzaʼ
ni yuguʼ dza láʼayi. Lu yöl-laʼ cabí réajniʼi quégaquiëʼ
gulunëʼ ga budxín ca rnna didzaʼ ni cateʼ niʼ gulaʼchúguiëʼ
queëʼ Jesús gátiëʼ.
\v 28 Sal-laʼ bitiʼ budzöli le nabáguëʼë Jesús gátiëʼ,
gulaʼnábinëʼ Pilato inná béʼenëʼ bönniʼ ilútiëʼ Lëʼ.
\v 29 Cateʼ budxi gulunëʼ queëʼ yúguʼtë le nazúaj lu
guichi ca ral-laʼ gaca queëʼ, buluʼzötjëʼ Lëʼ lëʼe yaga
cruz, en buluʼcáchëʼë Lëʼ yeru ba.
\v 30 ¡Níʼirö Dios busubanëʼ Lëʼ lu yöl-laʼ guti!
\v 31 Zián dza buluíʼi lahuëʼ Jesús lógaca nupa yöjácalen
Lëʼ tsözxö́n cateʼ niʼ buzë́ʼë luyú Galilea, en bidxinëʼ
Jerusalén. Naʼa, yuguʼ bönniʼ naʼ tunëʼ ba nalí queëʼ
lógaca bönachi.
\p
\v 32 ’Caní naca, lëscaʼ netuʼ ni rusiyöntuʼ libíʼiliʼ
didzaʼ dxiʼa ca naca lë naʼ guzxíʼ lu nëʼë Dios gunëʼ
quégaquiëʼ xuz xtóʼoruʼ.
\v 33 Lë naʼ guzxíʼ lu nëʼë Dios quégaquiëʼ, Lë cazëʼ
benëʼ ga budxín queë́ruʼ, nácaruʼ zxíʼini xiʼsóagaquiëʼ.
Caní benëʼ cateʼ busubanëʼ Jesús. Guca ca naʼ nazúaj
lu guichi ga zoa salmo buropi, le rnna caní: “Liʼ nacuʼ
Zxíʼinaʼ. Nedaʼ buzóa cazaʼ Liʼ.”
\v 34 Ca naca naʼ, Dios busubanëʼ Lëʼ lu yöl-laʼ guti
para cabí initi le naca cazëʼ, Lë cazëʼ Dios gunnë́ʼ caní:
“Gunnaʼ quiuʼ le nácagaca bicaʼ ba guzxíʼ lu naʼa lahuëʼ
David.”
\v 35 Que lë ni naʼ nazúaj caʼ lu guichi, ga zoa iaʼtú
salmo, le rnna caní: “Bitiʼ guʼu lataj ugáʼanëʼ bönniʼ
láʼayi quiuʼ ga initi le naca cazëʼ.”
\v 36 Le guca queëʼ David naca bëʼ. Gudödi benëʼ dxin
lógaca bönachi uládz queëʼ, ca naʼ gunná béʼenëʼ Dios
lëʼ, níʼirö gútiëʼ, ateʼ gulaʼguʼë lëʼ yeru ba ga nacuʼë
xuz xtáʼahuëʼ, ateʼ guniti le naca cazëʼ.
\v 37 Naʼa, ca naca queëʼ Jesús naʼ, Dios busubanëʼ Lëʼ,
ateʼ bitiʼ guniti le naca cazëʼ lu yeru ba.
\v 38 Libíʼiliʼ, bö́chaʼa, ral-laʼ inö́ziliʼ lë ni rusiyöntuʼ
libíʼiliʼ. Dios runiti lahuëʼ libíʼiliʼ ca naca dul-laʼ
nabágaʼliʼ niʼa que le benëʼ Jesús ni.
\v 39 Naʼa, Dios ruúnëʼ tsahuiʼ yúguʼtë nupa taʼyéajlëʼ
Jesús, rugǘëʼ yuguʼ dul-laʼ naʼ le cabí guca ugúa xibá
queëʼ Dios, le bëʼë Moisés.
\v 40 Guliʼgún chiʼi cuinliʼ naʼa para cabí gaca queë́liʼ
le nazúaj lu guichi le gulaʼnnë́ʼ bönniʼ guluʼë didzaʼ
uláz queëʼ Dios, le rnna caní:
\q
\v 41 Buliʼyútsöcaʼ, libíʼiliʼ, bönniʼ cabí tunëʼ nedaʼ
bal.
\q Ubániliʼ, pero lu yöl-laʼ cabí réajlëʼ queë́liʼ gátiliʼ.
\q Nedaʼ gunaʼ tu dxin dza ni zóaliʼ,
\q en sal-laʼ nu uluíʼi libíʼiliʼ le ruluíʼi dxin naʼ, bitiʼ
caʼ tséajlëʼëliʼ.
\p
\v 42 Cateʼ buluʼrúajëʼ Pablo, en yuguʼ bönniʼ naʼ dzágagaquiëʼ
lëʼ lu yuʼu ga naʼ tuʼdubëʼ bönniʼ judío, en tuʼsëdëʼ
queëʼ Dios, níʼirö bönachi niʼ gulátaʼyu lógaquiëʼ uluʼsë́dinëʼ
légaquiëʼ ca naca lë ni cateʼ idxín iaʼtú dza láʼayi
quégaquiëʼ.
\v 43 Cateʼ niʼ buluʼrúajëʼ lu yuʼu naʼ bönniʼ nudúbigaquiëʼ
niʼ, zián bönniʼ judío, en bönniʼ nuhuöácagaquiëʼ judío,
yuguʼ bönniʼ taʼyéaj ládxiʼgaquiëʼ Dios, gulunëʼ tsözxö́n
Pablo, en Bernabé. Chopëʼ ni guluíʼilenëʼ légaquiëʼ didzaʼ,
en buluʼsë́ʼë ládxiʼgaquiëʼ para ilácaticaʼsëʼ tsutsu,
ilunëʼ löza le ruzáʼ ládxëʼë Dios quégaquiëʼ.
\p
\v 44 Iaʼxunuʼ gubidza caʼ cateʼ bidxín iaʼtú dza láʼayi
quégaquiëʼ, buluʼdubëʼ látuʼbiquiʼ yúgutë bönachi lu
yödzö naʼ para ilaʼyönnëʼ xtídzëʼë Dios.
\v 45 Níʼirö buluʼzxéʼenëʼ bönniʼ judío bitiʼ taʼyéajlëʼë,
cateʼ bilaʼléʼenëʼ bönachi zián naʼ, ateʼ gulaʼnnë́ʼ que
didzaʼ ruʼë Pablo, en gulaʼdáʼbáguëʼë le.
\v 46 Níʼirö lu yöl-laʼ rugu ladxiʼ quégaquiëʼ Pablo,
en Bernabé, gulë́ʼ yuguʼ bönniʼ judío naʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―Ben bayudxi usiyöntuʼ libíʼiliʼ zíʼalö xtídzëʼë Dios,
pero tuʼ rucáʼanaliʼ cáʼasö didzaʼ ni, en rusácaʼliʼ
queë́liʼ bitiʼ nácaliʼ lesacaʼ síʼiliʼ yöl-laʼ naʼbán
idú ni, que lë ni naʼ, naʼa uyéajtuʼ ga nacuáʼ bönachi
izáʼa.
\v 47 Lëscaʼ caní gunná béʼenëʼ Xanruʼ Dios netuʼ guntuʼ
libán queëʼ Cristo lógaca bönachi izáʼa, en naca ca rnna
didzaʼ naʼ bëʼë Dios ca naca queëʼ Cristo, gunnë́ʼ:
\q Nuzóaʼ Liʼ para gacuʼ beníʼ quégaca bönachi izáʼa,
\q en gacuʼ Nu usölá bönachi idútë yödzölió.
\p
\v 48 Cateʼ bilaʼyöni bönachi izáʼa nacuáʼ niʼ didzaʼ
ni, buluʼdzéjanëʼ, en gulaʼguʼë Xanruʼ yöl-laʼ ba niʼa
que xtídzëʼë, yúguʼtë nupa niʼ chinunëʼ Dios quéguequi
gataʼ quéguequi yöl-laʼ naʼbán idú.
\v 49 Caní guca, guzë́ xtídzëʼë Xanruʼ, ateʼ bilaʼyöni
bönachi yúguʼtë yödzö nacuáʼ luyú niʼ.
\v 50 Níʼirö bönniʼ judío bitiʼ taʼyéajlëʼë naʼ gulaʼgúʼu
yö́l-lëʼë yuguʼ bönniʼ lo que yödzö niʼ para cabí ilaʼléʼenëʼ
dxiʼa Pablo, en Bernabé. Lëscaʼ caní gulaʼgúʼu yö́l-lëʼë
nigula lo taʼyéaj ládxiʼnu Dios. Caní guca, gulunëʼ ga
gulaʼbía ládxiʼgaquiëʼ Pablo, en Bernabé, ateʼ buluʼláguëʼ
chopëʼ ni níʼilö lu xiyúgaquiëʼ.
\v 51 Níʼirö Pablo, en Bernabé buluʼquínnajëʼ yu bëchtö
daʼ laʼ lábagaquiëʼ le ruluíʼi nagáʼana xíguiaʼ nabágaʼgaca
bönachi lu yödzö naʼ, ateʼ yöjáquiëʼ lu yödzö Iconio.
\v 52 Buluʼdzéjanëʼ bönniʼ yödzö Antioquía naʼ, bönniʼ
taʼyéajlëʼë Xanruʼ, ateʼ guzóalenëʼ Dios Böʼ Láʼayi légaquiëʼ.
\c 14
\s Le gulunëʼ Pablo, en Bernabé lu yödzö Iconio
\p
\v 1 Cateʼ bilaʼdxinëʼ Pablo, en Bernabé yödzö Iconio,
gulaʼyuʼë tsözxö́n lu yuʼu ga tuʼdubëʼ bönniʼ judío, en
tuʼsëdëʼ queëʼ Dios, ateʼ guluʼë didzaʼ niʼ. Caní guca,
zián bönachi judío, encaʼ zián bönachi izáʼa gulaʼyéajlëʼ
Cristo.
\v 2 Níʼirö bönniʼ judío bitiʼ taʼyéajlëʼë gulaʼgúʼu
yö́l-lëʼë bal-lëʼ bönniʼ izáʼa, para cabí ilaʼléʼenëʼ dxiʼa
bö́chiʼruʼ taʼyéajlëʼë Cristo.
\v 3 Tuʼ gulaʼyéajlëʼ bönachi zián naʼ Cristo, gulaʼcuʼë
Pablo, en Bernabé niʼ zián dza, ateʼ lu yöl-laʼ rugu ladxiʼ
guluʼë xtídzëʼë Dios, tuʼ tuʼzxöni ládxiʼgaquiëʼ Xanruʼ.
Lë cazëʼ Xanruʼ buluʼe naca idútë li didzaʼ tuʼë ca
naca le ruzáʼ ládxëʼë Dios quégaca bönachi, tuʼ bëʼë
légaquiëʼ lataj gulunëʼ yuguʼ le taca bëʼ, en le tun
ga tuʼbani bönachi.
\v 4 Níʼirö bönachi lu yödzö naʼ bilaʼrúaj choplö. Bal-lëʼ
gulaʼdë́ʼë bönniʼ judío bitiʼ taʼyéajlëʼë, ateʼ iaʼbal-lëʼ
gulaʼdë́ʼë Bernabé, en Pablo, gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Cristo.
\v 5 Níʼirö bönniʼ judío bitiʼ taʼyéajlëʼë naʼ, en yuguʼ
bönniʼ izáʼa niʼ gulunëʼ tuz bönniʼ taʼnná béʼenëʼ légaquiëʼ,
ateʼ buluʼdubëʼ para iluʼë döʼ quégaquiëʼ gubáz naʼ
nasö́l-lëʼë Cristo, en uluʼladxëʼ légaquiëʼ guiö́j.
\v 6 Cateʼ téquibeʼenëʼ Pablo, en Bernabé lë ni, buluʼzxúnnajëʼ
niʼ, yöjáquiëʼ yödzö Listra, en Derbe luyú Licaonia, ateʼ
gulaʼdödëʼ yúguʼtë yö́dzödoʼ idú gásibiʼilö niʼ,
\v 7 gapa niʼ gulunëʼ libán que didzaʼ dxiʼa ca naca
queëʼ Cristo.
\s Tuʼladxëʼ Pablo guiö́j lu yödzö Listra
\p
\v 8 Zoëʼ tu bönniʼ lu yödzö Listra bitiʼ raca sëʼë.
Rö́ʼösëʼ niʼ tuʼ cabí rizë́ʼë cateʼ niʼ guljëʼ, en catu
caz guzëʼe niʼë.
\v 9 Bönniʼ ni ruzë́ náguiëʼ didzaʼ ruʼë Pablo. Pablo
buyúëʼ lëʼ, en gúquibeʼenëʼ réajlëʼë Cristo para huöáquiëʼ.
\v 10 Níʼirö Pablo bëʼë zidzaj didzaʼ, en rëʼ lëʼ:
\p ―Guzuí.
\p Laʼ guxítiʼtëʼ bönniʼ naʼ, en guzëʼe niʼë.
\v 11 Cateʼ yuguʼ bönniʼ Listra bilaʼléʼenëʼ lë naʼ
benëʼ Pablo, gulaʼsí lógaquiëʼ tuʼë zidzaj didzaʼ lu
didzaʼ tuʼë bönniʼ Licaonia naʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―¡Yuguʼ dios bönniʼ ni! ¡Nuhuö́tjagaquiëʼ ga zóaruʼ,
en tuʼluíʼi cuíngaquiëʼ ca nácagaquiëʼ bönniʼ!
\p
\v 12 Gulaʼnnë́ʼ Bernabé naʼ náquiëʼ Júpiter, ca lëʼ dios
lo quégaquiëʼ, ateʼ gulaʼnnë́ʼ náquiëʼ Pablo Mercurio,
iaʼtú dios quégaquiëʼ. Caní gulaʼnnë́ʼ tuʼ ruʼë didzaʼ
Pablo ca naʼ taʼnnë́ʼ runëʼ Mercurio naʼ.
\v 13 Zoa yudoʼ que Júpiter ga niʼ nacuʼë, cuita nöza
ga niʼ taʼyaza bönachi lu yödzö naʼ. Laʼ bidxintëʼ bixúz
que Júpiter naʼ, nachë́ʼë-baʼ yuguʼ bëdxi, en nuʼë caʼ yuguʼ
breguiʼ yöj, ateʼ dzágagaca bönachi zián lëʼ. Gulë́ʼënnëʼ
ilútiëʼ-baʼ bëdxi naʼ lógaquiëʼ Pablo, en Bernabé para
ilaʼyéaj ládxiʼgaquiëʼ légaquiëʼ ca tunëʼ quégaca dios
quégaquiëʼ.
\v 14 Cateʼ Bernabé, en Pablo, gubáz naʼ nasö́l-lëʼë Cristo,
guléquibeʼenëʼ lë ni, gulaʼchözëʼ lariʼ nácugaquiëʼ.
Tuʼhuíʼininëʼ tuʼ tunëʼ bönniʼ ni le cabí ral-laʼ ilunëʼ,
ateʼ gulaʼxítiʼë, en yöjcuʼë gatsaj láhuiʼlö bönachi
zián naʼ, en guluʼë zidzaj didzaʼ, tëʼ légaquiëʼ:
\p
\v 15 ―¡Libíʼiliʼ bönachi! ¿Bizx que runliʼ caní? Lëscaʼ
bönniʼ ca libíʼiliʼ nácatuʼ, en riguíxjöiʼituʼ libíʼiliʼ
lë ni caz ral-laʼ ucáʼanaliʼ, le cabí nácatë, para guéquiliʼ
queëʼ Dios ban. Dios ni benëʼ lúzxiba, en yödzölió, en
nísadoʼ, en yúguʼtë le nacuáʼ tu tu lataj naʼ.
\v 16 Yuguʼ iz chigulaʼdödi, gulún yúguʼtë bönachi ca
rnnasö que queëguequi, ateʼ Dios bitiʼ buzáguëʼë xinö́zguequi,
\v 17 pero benëʼ ga gulaca le tun ba nalí queëʼ, yuguʼ
le nácagaca dxiʼa benëʼ quégaquiëʼ. Risö́l-lëʼë queë́ruʼ
nisa guiö́j, en runëʼ ga taʼyán le rázaruʼ. Ruzölaj rudzéʼenëʼ
rëʼu, en runëʼ ga rudzeja ládxiʼruʼ.
\p
\v 18 Sal-laʼ Bernabé, en Pablo gulë́ʼ légaquiëʼ caní, cánnisö
bilaʼdéliʼnëʼ buluʼzáguëʼë xinö́zguequi bönachi zián
naʼ, para cabí ilútiëʼ-baʼ bëdxi naʼ lógaquiëʼ.
\p
\v 19 Níʼirö bal-lëʼ bönniʼ judío bitiʼ taʼyéajlëʼë, narúajgaquiëʼ
Antioquía, en Iconio, bilaʼdxinëʼ niʼ, ateʼ gulaʼgúʼu yö́l-lëʼë
bönachi zián naʼ. Níʼirö yúguʼtëʼ buluʼladxëʼ Pablo
guiö́j, en guláʼayöjëʼ lëʼ níʼilö raʼ yödzö naʼ, tuʼ téquinëʼ
chinátiëʼ.
\v 20 Níʼirö buluʼdubëʼ yuguʼ bönniʼ taʼyéajlëʼë Cristo
idú gásibiʼilö ga dëʼ Pablo. Guyasëʼ lëʼ, en buáziëʼ
lu yödzö naʼ. Cateʼ zaʼ reníʼ iaʼtú dza, burúajlenëʼ
Bernabé, yöjáquiëʼ yödzö Derbe.
\p
\v 21 Lu yödzö niʼ gulunëʼ libán que didzaʼ dxiʼa ca
naca queëʼ Jesucristo, ateʼ bönachi zián niʼ gulaʼyéajlëʼ
Cristo. Gudödi niʼ yöjhuö́jgaquiëʼ Listra, en Iconio, en
Antioquía.
\v 22 Cateʼ gulaʼdödëʼ Bernabé, en Pablo yuguʼ yödzö
naʼ, buluʼtipëʼ ládxiʼgaquiëʼ bönniʼ niʼ taʼyéajlëʼë
Cristo, en buluʼsë́ʼë ládxiʼgaquiëʼ uluʼgáʼanëʼ tsutsu
ca naʼ taʼyéajlëʼë Lëʼ. Gulë́ʼ légaquiëʼ:
\p ―Rëʼu tsaza cázaruʼ ga rinná bëʼë Dios, run bayudxi
quíʼi sácaʼruʼ zián le gaca queë́ruʼ.
\p
\v 23 Buluʼcuʼë yuguʼ bönniʼ gula ilún chiʼë bönachi
queëʼ Cristo tu cöʼ huéaj bönachi niʼ queëʼ Cristo.
Cateʼ chiguluíʼilenëʼ Dios didzaʼ, en gulunëʼ gubasa,
níʼirö gulaʼguʼë légaquiëʼ lu nëʼë Xanruʼ, Nu naʼ taʼyéajlëʼë.
\s Pablo, en Bernabé tuʼdxinëʼ Antioquía luyú Siria
\p
\v 24 Níʼirö Pablo, en Bernabé gulaʼdödëʼ luyú Pisidia,
ateʼ bilaʼdxinëʼ luyú Panfilia.
\v 25 Budxi gulunëʼ libán que xtídzëʼë Cristo lu yödzö
Perge, yöjáquiëʼ yödzö Atalia.
\v 26 Buluʼzë́ʼë niʼ, ateʼ gulaʼbenëʼ tu lëʼe barco, en
buluʼdxinëʼ yödzö Antioquía, ga naʼ nacuʼë bönniʼ queëʼ
Cristo, bönniʼ naʼ gulaʼsö́l-lëʼë légaquiëʼ tsöjéngaquiëʼ
libán, cateʼ niʼ gulaʼguʼë légaquiëʼ lu nëʼë Dios, Nu
naʼ ruzáʼ ladxiʼ quégaquiëʼ ilunëʼ xichinëʼ, dxin naʼ
chibudxi gulunëʼ.
\v 27 Cateʼ niʼ buluʼdxinëʼ Antioquía, buluʼdubi bönachi
queëʼ Cristo nacuáʼ niʼ. Níʼirö Pablo, en Bernabé buluʼsiyönnëʼ
légaquiëʼ ca nácagaca le zxön benëʼ Dios lu náʼagaquiëʼ,
encaʼ ca benëʼ Dios, bëʼë yuguʼ bönachi izáʼa lataj taʼyéajlëʼ
caʼ Lëʼ.
\v 28 Pablo, en Bernabé buluʼgáʼanalenëʼ bönachi niʼ
taʼyéajlëʼ Cristo zián dza.
\c 15
\s Tuʼdubëʼ huen dxin queëʼ Cristo lu yödzö Jerusalén
\p
\v 1 Níʼirö bal-lëʼ bönniʼ narúajgaquiëʼ luyú Judea bilaʼdxinëʼ
yödzö Antioquía, ateʼ buluʼsë́dinëʼ bö́chiʼruʼ, bönniʼ izáʼa
niʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―Channö cabí irugu lu xipë́laʼliʼ ca nalë́bituʼ runtuʼ
ca naʼ gunná bëʼë Moisés, bitiʼ gaca uláliʼ.
\p
\v 2 Níʼirö Pablo, en Bernabé gulaʼdíl-lalenëʼ légaquiëʼ
didzaʼ, ateʼ gúcadaʼ dzatsa. Gudödi niʼ, gulaʼbö́ëʼ Pablo,
en Bernabé len iaʼbal-lëʼ bönniʼ bö́chiʼruʼ niʼ, para tsöjáquiëʼ
Jerusalén, en ilaʼdxinëʼ lógaquiëʼ gubáz niʼ queëʼ Cristo,
encaʼ lógaquiëʼ bönniʼ gula tapa chiʼë bönachi queëʼ
Cristo niʼ, para iluíʼilenëʼ légaquiëʼ didzaʼ ca naca
lë ni raca, tuʼsédinëʼ bönniʼ naʼ bönachi le nachixi.
\p
\v 3 Níʼirö yuguʼ bönniʼ queëʼ Cristo nacuʼë Antioquía
buluʼguʼë légaquiëʼ nöza, ateʼ gulaʼdödëʼ lu xiyú yödzö
Fenicia, en luyú Samaria, ateʼ buluʼsiyönnëʼ böchiʼ luzáʼaruʼ
yuguʼ lataj niʼ ca guca, buluʼhuöáquiëʼ bönniʼ izáʼa
queëʼ Cristo. Lë ni ben ga buluʼdzéjanëʼ yúguʼtë böchiʼ
luzáʼaruʼ niʼ.
\p
\v 4 Cateʼ bilaʼdxinëʼ Pablo, en Bernabé lu yödzö Jerusalén,
yuguʼ bönniʼ queëʼ Cristo nacuʼë niʼ, encaʼ yuguʼ gubáz
nasö́l-lëʼë Lëʼ, en yuguʼ bönniʼ gula tapa chiʼë gulunëʼ
légaquiëʼ bal. Pablo, en Bernabé buluʼsiyönnëʼ légaquiëʼ
yúguʼtë le benëʼ Dios lu náʼagaquiëʼ.
\v 5 Níʼirö gulaʼzuínëʼ bal-lëʼ bönniʼ yudoʼ fariseo,
bönniʼ taʼyéajlëʼë Cristo, en taʼnnë́ʼ:
\p ―Run bayudxi irugu lu xipë́laʼgaquiëʼ bönniʼ izáʼa
naʼ taʼyéajlëʼë Cristo, en inná béʼeruʼ légaquiëʼ ilunëʼ
ca rnna bëʼ xibá queëʼ Moisés.
\p
\v 6 Níʼirö buluʼdubëʼ gubáz nasö́l-lëʼë Cristo len bönniʼ
gula tapa chiʼë bönachi queëʼ, para uluʼchiʼa uluʼsörö́ëʼ
lë ni raca.
\v 7 Gudödi guluʼë zián didzaʼ, guzuínëʼ Pedro, en gudxëʼ
légaquiëʼ:
\p ―Libiʼiliʼ, bö́chaʼa. Nöz quéziliʼ ca guca dza niʼte,
Dios gurö́ cazëʼ nedaʼ para gunaʼ libán lógaca bönachi
izáʼa para ilaʼyöni didzaʼ dxiʼa, en ilaʼyéajlëʼ Cristo.
\v 8 Dios, Nu nunbëʼ caz le yuʼu icja ládxiʼdoʼgaca bönachi,
buzóëʼ le naca bëʼ runëʼ légaquiëʼ bal, gusö́l-lëʼë Dios
Böʼ Láʼayi quégaquiëʼ, ca naʼ gusö́l-lëʼë Lëʼ queë́ruʼ.
\v 9 Bitiʼ butsë́ʼë ca benëʼ quégaquiëʼ, en queë́ruʼ, en
lëscaʼ bunëʼ dxiʼa icja ládxiʼdoʼgaquiëʼ tuʼ taʼyéajlëʼë
Cristo.
\v 10 Naʼa, ¿bizx que run leliʼ-nëʼ Dios, rusubágaʼliʼ
yuaʼ xiyéngaca böchiʼ luzáʼaruʼ? Yuaʼ ni, le naca le
taʼnná bëʼ xibá queëʼ Moisés, bitiʼ guca guáʼaruʼ rëʼu,
en bitiʼ guca iluʼë xuz xtóʼoruʼ le.
\v 11 Rëʼu ni, réajlëʼëruʼ nuláruʼ niʼa que le buzáʼ
ládxëʼë Xanruʼ Jesús queë́ruʼ, en ca naʼ nuláruʼ rëʼu,
uluʼlë́ʼ caʼ légaquiëʼ.
\p
\v 12 Cateʼ budxi bëʼë Pedro didzaʼ ni, yúguʼtëʼ gulaʼcuʼë
dxisö, ateʼ buluʼzë́ nágagaquiëʼ didzaʼ guluʼë Bernabé,
en Pablo. Buluʼsiyönnëʼ légaquiëʼ yuguʼ le taca bëʼ,
en le tun ga tuʼbani bönachi, yuguʼ le benëʼ Dios lu
náʼagaquiëʼ ga nacuáʼ bönachi izáʼa.
\v 13 Cateʼ Bernabé, en Pablo budxi guluʼë didzaʼ ni,
bubiʼë didzaʼ Jacobo, gunnë́ʼ:
\p ―Libiʼiliʼ, bö́chaʼa. Buliʼzë́ nágaliʼ le guíaʼ libíʼiliʼ.
\v 14 Simón Pedro chigudíxjöiʼi quézinëʼ rëʼu ca benëʼ
Dios, buluʼe lahui yöl-laʼ huáca queëʼ le zíʼalö luzuí
lógaca yuguʼ bönachi izáʼa para bubéajëʼ quez queëʼ
bönachi nútsaʼgaca ládjagaquiëʼ.
\v 15 Ca naca lë ni röjlö́zgaca xtídzaʼgaquiëʼ bönniʼ
guluʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios, ca naʼ nazúaj lu guichi
láʼayi, rnna:
\q
\v 16 Dza tödi lë ni huödaʼ, en uchisaʼ Nu inná bëʼ,
\q bönniʼ naʼ tsáziëʼ xilatjëʼ David.
\q Gunaʼ ca run nu ruchisa tu yuʼu naguinnaj.
\q Uchisaʼ caʼ bönachi ilaʼcuáʼ lidxëʼ, nupa nagáʼanagaca.
\q Gunaʼ ca run nu ruchisa tu zöʼö yexuʼ.
\q Caní uchisaʼ le gunná bëʼë David
\q
\v 17 para uluʼguilaj iaʼzícaʼrö bönachi Xanruʼ.
\q Uluʼguilaj bönachi izáʼa Lëʼ,
\q ateʼ siʼ láguequi: Bönachi Queëʼ Dios.
\q
\v 18 Caní rnnëʼ Xanruʼ,
\q Nu naʼ dza niʼte ben ga naca bëʼ yúguʼtë lë ni.
\p
\v 19 ’Que lë ni naʼ runi nedaʼ bitiʼ ral-laʼ gun níguiruʼ
bönachi izáʼa, nupa tuʼhuöáca queëʼ Dios.
\v 20 Ral-laʼ uzúajruʼ lu guichi quégaquiëʼ uluʼcáʼanëʼ
yuguʼ le bitiʼ ral-laʼ ilahuëʼ, le nadödi lógaca budóʼ
guiö́j budóʼ yaga, en cabí ilunëʼ le ruáʼ döʼ, en cabí
ilahuëʼ xipë́laʼgacabaʼ böaʼ guixiʼ bitiʼ narúaj-gácabaʼ
rön, en cabí ilahuëʼ xichönbaʼ bítiʼtës böaʼ guixiʼ.
\v 21 Dza niʼte nacuáʼ yúguʼtë yödzö nupa tun libán
lu yuʼu gapa tuʼdubëʼ bönniʼ judío, en tuʼsëdëʼ queëʼ
Dios. Tunëʼ libán niʼ que le buzúajëʼ lu guichi Moisés.
Tuʼlaba cazëʼ le yuguʼ dza láʼayi.
\p
\v 22 Níʼirö gulaʼyaza ládxiʼgaquiëʼ gubáz nasö́l-lëʼë
Cristo, en bönniʼ gula tapa chiʼë, en yúguʼtë bönachi
queëʼ Cristo, ilaʼbö́ëʼ bal-lëʼ bönniʼ ládjagaquiëʼ, en
ilaʼsö́l-lëʼë légaquiëʼ Antioquía. Tsöjácalenëʼ Pablo,
en Bernabé. Chopëʼ naʼ gulaʼbö́ëʼ, lë́gaquiëʼ Judas, zoa
iaʼtú lëʼ Barsabás, encaʼ Silas. Nácagaquiëʼ bönniʼ lo
ládjagaquiëʼ bö́chiʼruʼ niʼ.
\v 23 Buluʼzúajëʼ lu guichi le buluʼdödëʼ lu náʼagaquiëʼ
iluʼë, le rnna caní:
\p “Netuʼ, gubáz nasö́l-lëʼë Cristo, en bönniʼ gula tun chiʼë,
en yuguʼ bö́chiʼruʼ, rugápatuʼ libíʼiliʼ Dios, bö́chiʼtuʼ,
nácaliʼ bönachi izáʼa zóaliʼ Antioquía, en yuguʼ yödzö
luyú Siria, en Cilicia.
\v 24 Biyö́nituʼ ca tun bal-la bönachi bilaʼrúaj ga zóatuʼ,
nupa naʼ bitiʼ nasö́l-laʼtuʼ. Dutsáʼagaquiëʼ libíʼiliʼ
len le taʼnnë́ʼ, en tuʼbequi böniga icja ládxiʼdoʼoliʼ,
tuʼ taʼnná bëʼë irugu lu xipë́laʼliʼ, en gunliʼ ca rinná
bëʼ xibá queëʼ Moisés.
\v 25 Que lë ni naʼ guyaza ládxiʼtuʼ cateʼ chibén tuz
xtídzaʼtuʼ, gurötuʼ chopëʼ bönniʼ, nupa isö́l-laʼtuʼ para
uduyúgaquiëʼ libíʼiliʼ. Guídlengaquiëʼ Bernabé, en Pablo,
nupa naʼ nadxíʼiruʼ.
\v 26 Chiyöjáquiëʼ Bernabé, en Pablo gapa guzóa bönadxi
ilátiëʼ tuʼ nadxíʼiguequinëʼ Xanruʼ Jesucristo.
\v 27 Caní naca, risö́l-laʼtuʼ Judas, en Silas ga zóaliʼ.
Chopëʼ ni uluʼsiyönnëʼ libíʼiliʼ lë ni ruzúajtuʼ lu
guichi ni.
\v 28 Dios Böʼ Láʼayi buluíʼinëʼ netuʼ le raza ládxëʼë,
en lëscaʼ caní raza ládxiʼtuʼ netuʼ, bitiʼ usubágaʼrötuʼ
libíʼiliʼ yuaʼ, le naca le rinná bëʼ xibá queëʼ Moisés,
pero yuguʼ lë nisö run bayudxi gunliʼ:
\q
\v 29 Bitiʼ gáguliʼ le nadödi lógaca budóʼ guiö́j budóʼ
yaga.
\q Bitiʼ gáguliʼ rön.
\q Bitiʼ gáguliʼ xipë́laʼgacabaʼ böaʼ guixiʼ bitiʼ narúaj-gácabaʼ
rön.
\q Bitiʼ gunliʼ le ruáʼ döʼ.
\p Channö gun chiʼi cuinliʼ para gunliʼ ca rnna yuguʼ
lë ni, gunliʼ dxiʼa.”
\p
\v 30 Caní guca, yuguʼ bönniʼ naʼ nasö́l-laʼgaquiëʼ bilaʼdxinëʼ
Antioquía. Buluʼtubëʼ bönachi queëʼ Cristo nacuáʼ niʼ,
ateʼ gulaʼguʼë guichi naʼ lu náʼagaquiëʼ.
\v 31 Cateʼ chibudxi buluʼlabëʼ le, buluʼdzéjanëʼ ca
naca le nazúaj lu guichi naʼ, le ruhuë́ tsahuiʼ légaquiëʼ.
\v 32 Tuʼ nácagaquiëʼ Judas, en Silas bönniʼ tuʼë didzaʼ
uláz queëʼ Dios buluʼhuë́ tsáhuëʼë légaquiëʼ, en buluʼtipëʼ
ládxiʼgaquiëʼ bö́chiʼruʼ niʼ, buluʼgunëʼ dxin didzaʼ zián
le guluíʼilenëʼ légaquiëʼ.
\v 33 Gudödi buluʼdzénëʼ Judas, en Silas niʼ nababa dza,
níʼirö bö́chiʼruʼ niʼ buluʼzenëʼ légaquiëʼ dxiʼa didzaʼ
para tsöjhuö́ajgaquiëʼ Jerusalén ga nacuʼë bönniʼ gulaʼsö́l-lëʼë
légaquiëʼ.
\v 34 Guyaza ládxëʼë Silas bugáʼanëʼ Antioquía.
\v 35 Buluʼgáʼanëʼ caʼ Pablo, en Bernabé Antioquía naʼ,
ateʼ buluʼsédinëʼ bönachi, en gulunëʼ libán que xtídzëʼë
Xanruʼ. Lëscaʼ caní gulún ziánrö caʼ bönachi.
\s Risí lahuëʼ Pablo röjenëʼ libán le buropi luzuí
\p
\v 36 Gudödi nababa dza Pablo gudxëʼ Bernabé:
\p ―Uyéajruʼ leyúbölö tsöjyúgacaruʼ-nëʼ bö́chiʼruʼ nacuʼë
yúguʼtë yödzö gapa chiyöjenruʼ libán que xtídzëʼë Xanruʼ,
para iléʼeruʼ nacxi raca quégaquiëʼ.
\p
\v 37 Gúʼunnëʼ Bernabé ilaʼchë́ʼë-biʼ biʼi Juan Marcos,
tséajlenbiʼ légaquiëʼ,
\v 38 pero bitiʼ guyaza ládxëʼë Pablo ilaʼchë́ʼë-biʼ tséajlenbiʼ
légaquiëʼ tuʼ buláʼalenbiʼ légaquiëʼ luyú Panfilia, en
bítiʼrö yöjénlenbiʼ légaquiëʼ dxin queëʼ Xanruʼ.
\v 39 Bitiʼ guca tuz xtídzaʼgaquiëʼ Bernabé, en Pablo
ga bidxintë buluʼláʼalenëʼ tuëʼ iaʼtúëʼ. Bernabé guchë́ʼë-biʼ
biʼi Marcos, ateʼ gulaʼbenëʼ tu lëʼe barco, yöjáquiëʼ
luyú Chipre.
\v 40 Pablo gurö́ëʼ Silas para tséajlenëʼ lëʼ. Níʼirö
yuguʼ bö́chiʼruʼ gulaʼguʼë légaquiëʼ lu nëʼë Xanruʼ, en
gulaʼnábinëʼ Lëʼ uzáʼ ládxëʼë quégaquiëʼ, ateʼ buluʼzë́ʼë
Pablo, en Silas niʼ.
\v 41 Gulaʼdödëʼ yuguʼ yödzö luyú Siria, en Cilicia, ateʼ
buluʼtipëʼ ládxiʼgaca bönachi queëʼ Cristo nacuáʼ niʼ.
\c 16
\s Biʼi Timoteo runbiʼ tsözxö́n Pablo, en Silas
\p
\v 1 Gudödi niʼ bilaʼdxinëʼ Pablo, en Silas yödzö Derbe,
en yödzö Listra. Zóabiʼ tu biʼi bönniʼ niʼ, réajlëʼëbiʼ
Cristo, lëbiʼ Timoteo. Nácabiʼ zxíʼininu tu nigula judío
réajlëʼënu Cristo, pero xúzibiʼ bitiʼ náquiëʼ judío.
\v 2 Yuguʼ bö́chiʼruʼ nacuʼë Listra, en Iconio tunëʼ ba
nalí queë́biʼ, taʼnnë́ʼ runbiʼ le naca dxiʼa.
\v 3 Gúʼunnëʼ Pablo tséajlenbiʼ biʼi ni lëʼ, ateʼ gudélëʼë-biʼ,
en guchúguiëʼ lu xipë́laʼbiʼ ca tun bönachi judío. Caní
benëʼ para cabí ilaʼnnë́ʼ queë́biʼ bönniʼ judío nacuʼë
yuguʼ yödzö niʼ, tuʼ nö́ziguequinëʼ yúguʼtëʼ xúzibiʼ bitiʼ
náquiëʼ judío.
\v 4 Cateʼ Pablo, en nupa dzágagaca lëʼ gulaʼdödëʼ gapa
nacuáʼ yödzö niʼ, tu tu yödzö naʼ buluʼdödëʼ lu náʼagaquiëʼ
yuguʼ bö́chiʼruʼ nacuʼë gapa niʼ yuguʼ xibá naʼ gulunëʼ
gubáz nasö́l-lëʼë Cristo, en bönniʼ gula tapa chiʼë bönachi
queëʼ, nacuʼë Jerusalén. Buluʼdödëʼ yuguʼ xibá ni lu
náʼagaquiëʼ para ilunëʼ ca rinná bëʼ xibá naʼ.
\v 5 Caní guca, bönachi yúguʼtë cöʼ bönachi queëʼ Cristo
bilaʼdipa ládxiʼgaca ca naca le réajlëʼëruʼ Cristo, ateʼ
gulaʼyán tu tu dza.
\s Tu bönniʼ Macedonia rulidzëʼ Pablo lu yëla bë́chigal
\p
\v 6 Pablo, en bönniʼ dzágagaquiëʼ lëʼ gulaʼdödëʼ luyú
Frigia, en luyú Galacia, tuʼ buzáguëʼë Dios Böʼ Láʼayi
xinö́zgaquiëʼ, para cabí ilunëʼ libán que xtídzëʼë Xanruʼ
luyú Asia.
\v 7 Cateʼ bilaʼdxinëʼ luyú Misia, gulë́ʼënnëʼ tsöjáquiëʼ
luyú Bitinia, pero Dios Böʼ Láʼayi, Nu risö́l-lëʼë Jesús
queë́ruʼ, bitiʼ bëʼë légaquiëʼ lataj.
\v 8 Níʼirö gulaʼdödëʼ galaʼ ga dë Misia, ateʼ yöjáquiëʼ
lu yödzö Troas. Nedaʼ Lucas, ruzúajaʼ lu guichi lë ni,
guzóaʼ Troas naʼ, ateʼ yöjsóalenaʼ-nëʼ Pablo.
\v 9 Lu yödzö niʼ Dios buluíʼinëʼ Pablo tu le biléʼenëʼ
lu yëla bë́chigal. Tu bönniʼ Macedonia buluíʼi lahuëʼ
lëʼ, zuínëʼ, en rátaʼyuëʼ lahuëʼ Pablo, rnnëʼ: “Gudödi
ladztuʼ, lu xiyú Macedonia, en gúcalen netuʼ.”
\v 10 Cateʼ biléʼenëʼ Pablo lë ni, lë naʼ buluíʼi lahui
lëʼ, laʼ bëʼ ládxiʼtëtuʼ tséajtuʼ luyú Macedonia, tuʼ
gúquibeʼetuʼ Dios chibulidzëʼ netuʼ tsöjentuʼ libán
que didzaʼ dxiʼa lógaca bönachi luyú niʼ.
\s Le gulunëʼ Pablo, en Silas lu yödzö Filipos
\p
\v 11 Níʼirö gurentuʼ lëʼe barco, en buzáʼatuʼ Troas.
Gudö́dituʼ lirá ga bidxintuʼ yödzö Samotracia, ateʼ gudödi
iaʼtú dza bidxintuʼ yödzö Neápolis.
\v 12 Buzáʼatuʼ niʼ, ateʼ bidxintuʼ Filipos, yödzö naʼ
nácarö lo ca yúguʼtë yödzö nabábagaca tsöláʼa niʼ luyú
Macedonia. Lu yödzö niʼ yuguʼ bönniʼ Roma nucuáʼagaquiëʼ
bönachi uládz quégaquiëʼ. Lu yödzö nisö guzóatuʼ nababa
dza.
\v 13 Cateʼ bidxín tu dza láʼayi, birúajtuʼ lu yödzö,
en guyéajtuʼ raʼ yegu ga naʼ tuʼdubi caz bönachi yödzö
naʼ, en tuʼlidza Dios. Gurö́ʼötuʼ niʼ, en busiyöntuʼ yuguʼ
nigula nudúbigacanu niʼ ca naca xtídzëʼë Xanruʼ.
\v 14 Nútsaʼnu ládjagacanu Lidia, tu nigula Tiatira.
Nácanu nigula rútiʼnu lariʼ xiná chul-la le nazácaʼdaʼ.
Reaj ládxiʼnu Dios, ateʼ buzë́ náganu didzaʼ ruʼë Pablo,
ateʼ Xanruʼ gúcalenëʼ-nu para guzxíʼ lu náʼanu didzaʼ
naʼ bëʼë.
\v 15 Níʼirö bidílanu lënu nisa, ateʼ gulaʼdila caʼ nisa
bönachi nacuáʼ lídxinu. Gudödi niʼ gútaʼyunu lotuʼ, gunnánu:
\p ―Channö réquibeʼeliʼ réajlëʼa Xanruʼ, guliʼtsaza lidxaʼ,
en guliʼsóa niʼ.
\p Bennu bayudxi ugáʼanatuʼ niʼ.
\p
\v 16 Iaʼtú le guca tu dza tsanni niʼ zéajtuʼ ga naʼ
rulidztuʼ-nëʼ Dios, birúajbiʼ dutságabiʼ tu biʼi nigula
netuʼ yuʼu lëbiʼ böʼ le run ga rinnë́ yáʼabiʼ. Len yöl-laʼ
rinnë́ yaʼa queë́biʼ runbiʼ ga taʼzíʼdëʼë dumí yuguʼ bönniʼ
xanbiʼ.
\v 17 Biʼi nigula ni sudunóbiʼ-nëʼ Pablo, en netuʼ, ruíʼibiʼ
zidzaj didzaʼ, rnnabiʼ:
\p ―¡Yuguʼ bönniʼ ni tunëʼ xichinëʼ Dios nayë́pisëtërëʼ!
¡Tuʼsiyönnëʼ libíʼiliʼ naca gaca uláliʼ!
\p
\v 18 Caní benbiʼ zián dza. Cateʼ bítiʼrö guyaza ládxëʼë
Pablo, buécjëʼ, en bulidzëʼ böʼ naʼ yuʼu lëbiʼ, rnnëʼ:
\p ―Lu Lëʼ Xanruʼ Jesucristo, rinná béʼedaʼ liʼ. ¡Burúaj
icja ládxiʼdoʼobiʼ biʼi nigula ni!
\p Laʼ níʼisö burúajtë böʼ naʼ.
\p
\v 19 Cateʼ bilaʼléʼenëʼ xanbiʼ chiburúaj böʼ naʼ run
ga rinnë́ yáʼabiʼ, en bítiʼrö naca löza ilaʼziʼë dumí
niʼa queë́biʼ, que lë ni naʼ gulaʼzönëʼ Pablo, en Silas,
ateʼ gulaʼchë́ʼë légaquiëʼ lógaquiëʼ bönniʼ yúlahuiʼ,
nudúbigaquiëʼ ga naca lu yë́ʼëyi.
\v 20 Buluʼcuʼë légaquiëʼ lógaquiëʼ bönniʼ yúlahuiʼ
naʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―Yuguʼ bönniʼ ni nácagaquiëʼ judío, en tunëʼ ga tuʼtsatsa
bönachi yödzö ni.
\v 21 Tuʼsë́dinëʼ le cabí ral-laʼ siʼ lu náʼaruʼ, en bitiʼ
ral-laʼ gunruʼ, tuʼ nabábaruʼ Roma.
\p
\v 22 Níʼirö bönachi zián niʼ gulaʼdáʼbagaʼ Pablo, en
Silas, ateʼ yuguʼ bönniʼ yúlahuiʼ gulaʼnná béʼenëʼ nupa
gulaʼlecja lariʼ nácugaquiëʼ Pablo, en Silas, ateʼ gulaʼguínëʼ
légaquiëʼ gubáʼayi.
\v 23 Gudödi gulaʼguíndëʼë légaquiëʼ, gulaʼguʼë légaquiëʼ
lidxi guíë. Gulaʼnná béʼenëʼ bönniʼ rusayjëʼ lidxi guíë
naʼ gun chíʼidëʼë légaquiëʼ.
\v 24 Bönniʼ ni, cateʼ chigulaʼnná béʼenëʼ lëʼ caní, guluʼë
légaquiëʼ lu yuʼu lëʼe dxiʼ lidxi guíë naʼ, en guluʼë
níʼagaquiëʼ yeru yaga taʼzö́n níʼagaquiëʼ.
\p
\v 25 Idú guluhuëla Pablo, en Silas tuʼlidzëʼ Dios, en
tul-lëʼ yöl-laʼ ba queëʼ Dios, ateʼ taʼyönnëʼ yuguʼ bönniʼ
nadzúngaquiëʼ lidxi guíë naʼ.
\v 26 Níʼirö tsálidoʼos gudödi budóʼ zxuʼ bach. Caní
guca ga bidxintë guzxizi xilibi zöʼö lidxi guíë naʼ,
ateʼ laʼ gulaʼyáljatë yúguʼtë gapa nu riyaza, ateʼ buluʼhuédxi
caʼ yuguʼ du guíë nágaʼgaca bönniʼ nadzúngaquiëʼ niʼ.
\v 27 Bubanëʼ bönniʼ naʼ rusayjëʼ lidxi guíë. Cateʼ
biléʼenëʼ nayáljagaca gapa nu riyaza lidxi guíë naʼ,
gulecjëʼ guíë tuchiʼ queëʼ para guti cuinëʼ, tuʼ réquinëʼ
chibuluʼzxúnnajëʼ bönniʼ nadzúngaquiëʼ lidxi guíë naʼ.
\v 28 Níʼirö Pablo zidzaj bulidzëʼ lëʼ, gunnë́ʼ:
\p ―¡Bitiʼ bi gúni cuinuʼ, tuʼ zóatuʼ ni yúguʼtëtuʼ!
\p
\v 29 Níʼirö bönniʼ naʼ gunabëʼ guíʼ, ateʼ gudáʼatëʼ
lu yuʼu lidxi guíë naʼ. Guzxízidëʼë lu yöl-laʼ radxi,
ateʼ biyéchuëʼ xiníʼagaquiëʼ Pablo, en Silas.
\v 30 Cateʼ chinubéajëʼ légaquiëʼ lidxi guíë naʼ, gudxëʼ
légaquiëʼ:
\p ―Libiʼiliʼ, bönniʼ, ¿bizxi ral-laʼ gunaʼ para uláʼ?
\p
\v 31 Légaquiëʼ tëʼ lëʼ:
\p ―Guyéajlëʼë Xanruʼ Jesucristo, ateʼ ulóʼ liʼ, en lëscaʼ
caní uluʼlágaca bönachi nacuáʼ lidxuʼ.
\p
\v 32 Guluíʼilenëʼ lëʼ didzaʼ ca naca xtídzëʼë Xanruʼ,
dzágagaca lëʼ yúguʼtë bönachi nacuáʼ lidxëʼ.
\v 33 Laʼ náʼasö, niʼ naca chiʼi dzö́ʼölö laʼ guchëʼtëʼ
légaquiëʼ, ateʼ yöjtibëʼ légaquiëʼ ga dxíagaquiëʼ huëʼ.
Gudödi niʼ, laʼ bidílatëʼ nisa, ateʼ gulaʼdila caʼ nisa
yúguʼtë bönachi nacuáʼ lidxëʼ.
\v 34 Níʼirö guchë́ʼë légaquiëʼ lidxëʼ, en bëʼë le gulahuëʼ.
Rudzéjanëʼ lëʼ, en tuʼdzeja caʼ yúguʼtë bönachi nacuáʼ
lidxëʼ tuʼ taʼyéajlëʼë Dios.
\p
\v 35 Cateʼ zaʼ reníʼ dza naʼ, yuguʼ bönniʼ yúlahuiʼ
gulaʼsö́l-lëʼë niʼa náʼagaquiëʼ, ateʼ gulë́ʼ bönniʼ naʼ
rusayjëʼ lidxi guíë:
\p ―Busán-gáquiëʼ bönniʼ naʼ.
\p
\v 36 Níʼirö bönniʼ naʼ rusayjëʼ lidxi guíë gudíxjöiʼinëʼ
Pablo didzaʼ ni, gunnë́ʼ:
\p ―Gulaʼsö́l-lëʼë bönniʼ yúlahuiʼ didzaʼ usanaʼ libíʼiliʼ.
Naʼa, guliʼrúaj, en buliʼhuö́aj dxíʼadoʼ ga rizóaliʼ.
\p
\v 37 Níʼirö birúajëʼ Pablo, en gudxëʼ yuguʼ niʼa náʼagaquiëʼ
bönniʼ yúlahuiʼ naʼ, gunnë́ʼ:
\p ―Chigulaʼguínëʼ netuʼ lógaca bönachi sal-laʼ bitiʼ
narúguini queë́tuʼ ca rinná bëʼ xibá, en gulaʼguʼë netuʼ
lidxi guíë, ateʼ netuʼ ni nabábatuʼ Roma. ¿Naruʼ tuʼsantsëʼ
netuʼ bagáchiʼsö? ¡Bitiʼ caʼ gaca! ¡Ilídigarëʼ légaquiëʼ
udusángaquiëʼ netuʼ!
\p
\v 38 Yöjhuö́jgaquiëʼ niʼa náʼagaquiëʼ bönniʼ yúlahuiʼ
naʼ, en buluʼsiyönnëʼ yuguʼ bönniʼ yúlahuiʼ didzaʼ ni,
ateʼ légaquiëʼ guládxinëʼ cateʼ bilaʼyönnëʼ nabábagaquiëʼ
Pablo, en Silas Roma.
\v 39 Cateʼ bilaʼdxinëʼ lidxi guíë niʼ, gulátaʼyuëʼ lógaquiëʼ
Pablo, en Silas cabí uluʼsubáguëʼë légaquiëʼ xíguiaʼ.
Níʼirö gulaʼbéajëʼ légaquiëʼ lidxi guíë naʼ, en gulátaʼyuëʼ
lógaquiëʼ uluʼrúajëʼ yödzö naʼ.
\v 40 Níʼirö bilaʼrúajëʼ Pablo, en Silas lidxi guíë naʼ,
ateʼ gulaʼyáziëʼ lídxinu Lidia. Cateʼ chibilaʼléʼenëʼ
bö́chiʼruʼ nacuʼë niʼ, buluʼchíziëʼ didzaʼ icja nágagaquiëʼ,
en laʼ buluʼzáʼatëʼ niʼ.
\c 17
\s Yuguʼ bönachi Tesalónica tunëʼ dzatsa
\p
\v 1 Gulaʼdödëʼ Pablo, en Silas lu yödzö Anfípolis, en
lu yödzö Apolonia, ateʼ bilaʼdxinëʼ lu yödzö Tesalónica,
ga niʼ zoa tu yuʼu ga tuʼdubëʼ bönniʼ judío, en tuʼsëdëʼ
queëʼ Dios.
\v 2 Bugáʼanëʼ Pablo niʼ idú galaj dza, ateʼ ca run cazëʼ,
guyijëʼ ga zoa yuʼu naʼ cateʼ naca dza láʼayi quégaquiëʼ
bönniʼ judío, ateʼ bë́ʼlenëʼ légaquiëʼ didzaʼ.
\v 3 Buchila láʼanëʼ, en buluíʼinëʼ légaquiëʼ rusëdi
le nazúaj lu guichi láʼayi run bayudxi quiʼi sáquëʼë
Cristo, Bönniʼ naʼ tunëʼ löza bönniʼ judío udusölë́ʼ légaquiëʼ,
ateʼ tödi gátiëʼ ubanëʼ lu yöl-laʼ guti. Níʼirö Pablo
gudxëʼ légaquiëʼ:
\p ―¡Caní guca queëʼ bönniʼ naʼ lëʼ Jesús, runaʼ libán
queëʼ ga ni zóaliʼ! ¡Bönniʼ ni náquiëʼ Cristo!
\p
\v 4 Níʼirö bal-lëʼ gulaʼyéajlëʼë Cristo, ateʼ gulunëʼ
tsözxö́n Pablo, en Silas. Lëscaʼ caní zián bönniʼ izáʼa,
bönniʼ taʼyéaj ládxiʼgaquiëʼ Dios, gulaʼyéajlëʼë Cristo.
Lëscaʼ zián nigula lo gulaʼyéajlëʼënu Cristo.
\v 5 Níʼirö yuguʼ bönniʼ judío bitiʼ taʼyéajlëʼë, lu
yöl-laʼ ruzxéʼe quégaquiëʼ Pablo, buluʼtubëʼ yuguʼ bönniʼ
bitiʼ nácagaquiëʼ tsahuiʼ, bönniʼ taʼdasëʼ caʼ. Cateʼ
chibuluʼtúbëʼ bönachi zián, gulunëʼ ga gulún dzatsa idú
lu yödzö naʼ, ateʼ bayudxi gulaʼyáziëʼ lidxëʼ Jasón para
uluʼbéajëʼ Pablo, en Silas lógaca bönachi naʼ tun dzatsa.
\v 6 Cateʼ bitiʼ buluʼdzö́linëʼ Pablo, en Silas, gulaʼbéajëʼ
Jasón, en iaʼzícaʼrëʼ bö́chiʼruʼ nacuʼë niʼ, ateʼ gulaʼchë́ʼë
légaquiëʼ lógaquiëʼ bönniʼ yúlahuiʼ. Guluʼë zidzaj didzaʼ,
taʼnnë́ʼ:
\p ―Yuguʼ bönniʼ naʼ nutsáʼgaquiëʼ bönachi idútë yödzölió
chibilaʼdxinëʼ caʼ ni.
\v 7 Jasón ni guluʼë légaquiëʼ lidxëʼ. Yúguʼtë bönniʼ
ni taʼdáʼbaguëʼë xibá queëʼ César, bönniʼ rinná béʼenëʼ
rëʼu, taʼnnë́ʼ: “Zoëʼ iaʼtúëʼ bönniʼ rinná bëʼë, lëʼ Jesús.”
\p
\v 8 Cateʼ bilaʼyönnëʼ yuguʼ bönniʼ lu yödzö, en yuguʼ
bönniʼ yúlahuiʼ naʼ lë ni, gulaʼböʼë böniga.
\v 9 Níʼirö, gudödi gulaʼziʼë bönniʼ yúlahuiʼ dumí le
buluʼcáʼanagarëʼ Jasón, en iaʼzícaʼrëʼ bönniʼ naʼ, buluʼsanëʼ
légaquiëʼ.
\s Le gulunëʼ Pablo, en Silas lu yödzö Berea
\p
\v 10 Níʼirö yuguʼ bö́chiʼruʼ niʼ laʼ gulaʼsö́l-laʼtëʼ
Pablo, en Silas, niʼ naca chiʼi dzö́ʼölö, ateʼ söjáquiëʼ
yödzö Berea. Cateʼ bilaʼdxinëʼ niʼ, gulaʼyáziëʼ lu yuʼu
ga tuʼdubëʼ bönniʼ judío nacuʼë niʼ, en tuʼsëdëʼ queëʼ
Dios.
\v 11 Gulácarëʼ tsahuiʼ bönniʼ ni ca bönniʼ nacuʼë Tesalónica,
tuʼ gulaʼzíʼ lu náʼagaquiëʼ xtídzëʼë Xanruʼ idú ládxiʼgaquiëʼ.
Yuguʼ dza buluʼlabëʼ dxiʼa le nazúaj lu guichi láʼayi,
para iléquibeʼenëʼ channö nácatë lë naʼ rnnëʼ Pablo.
\v 12 Caní guca, zián bönniʼ judío gulaʼyéajlëʼë Cristo.
Lëscaʼ caní, zián bönniʼ izáʼa, yuguʼ nigula lo, en yuguʼ
bönniʼ gulaʼyéajlëʼë Cristo.
\v 13 Níʼirö cateʼ guléquibeʼenëʼ bönniʼ judío nacuʼë
Tesalónica, lëscaʼ riguíxjöʼë Pablo xtídzëʼë Dios lu
yödzö Berea, yöjáquiëʼ niʼ, en gulunëʼ caʼ niʼ ga gulún
dzatsa bönachi zián.
\v 14 Níʼirö yuguʼ bö́chiʼruʼ niʼ laʼ gulaʼsö́l-laʼtëʼ
Pablo, para tsejëʼ ga naca raʼ nísadoʼ, pero buluʼgáʼanasëʼ
Silas, en biʼi Timoteo lu yödzö Berea.
\v 15 Yuguʼ bönniʼ Berea naʼ gulaʼchë́ʼë Pablo lu yödzö
Atenas. Níʼirö laʼ yöjhuö́jgacatëʼ lu yödzö Berea, tuʼúʼë
xtídzëʼë Pablo, para ilë́ʼ Silas, en biʼi Timoteo, tsöjácatëʼ
ga niʼ zoëʼ Pablo.
\s Le benëʼ Pablo lu yödzö Atenas
\p
\v 16 Tsanni niʼ zoëʼ Pablo ribözëʼ Silas, en biʼi Timoteo,
lu yödzö Atenas, ruhuíʼini ládxëʼë tuʼ riléʼenëʼ taʼyéaj
ládxiʼgaca yúguʼtë bönachi yödzö naʼ yuguʼ budóʼ guiö́j
budóʼ yaga.
\v 17 Que lë ni naʼ bë́ʼlenëʼ bönniʼ judío, en bönniʼ
taʼyéaj ládxiʼgaquiëʼ Dios didzaʼ ga naca lu yuʼu ga
tuʼdubëʼ tuʼsëdëʼ queëʼ Dios. Yuguʼ dza bë́ʼlenëʼ nupa
taʼdá lu yë́ʼëyi didzaʼ ca naca xtídzëʼë Cristo.
\v 18 Bal-lëʼ bönniʼ dáʼgaquiëʼ le tuʼsë́dinëʼ bönniʼ
epicúreo, en le tuʼsë́dinëʼ bönniʼ estoico guluíʼilenëʼ
Pablo didzaʼ. Bal-lëʼ gulaʼnnë́ʼ:
\p ―¿Bizxi rë́ʼënitsenëʼ innë́ʼ bönniʼ huëʼ didzaʼ ni?
\p Iaʼbal-lëʼ gulaʼnnë́ʼ:
\p ―Réquituʼ náquiëʼ nu run libán quégaca dios ziʼtuʼ.
\p Caní gulaʼnnë́ʼ tuʼ runëʼ libán Pablo lógaquiëʼ que
didzaʼ dxiʼa queëʼ Jesús, en que yöl-laʼ rubán.
\v 19 Níʼirö gulaʼguélëʼë nëʼë Pablo, en gulaʼchë́ʼë lëʼ
lu guíʼa ga tuʼdubëʼ tuʼë didzaʼ, nazíʼi le Areópago,
taʼnnë́ʼ:
\p ―¿Naruʼ huácatsö yö́nituʼ didzaʼ cubi ni rusiyönnuʼ
netuʼ?
\v 20 Rusiyönnuʼ netuʼ le tun ga rubánituʼ. Rë́ʼënituʼ
inö́zituʼ bizxi rnna didzaʼ ni ruʼu.
\p
\v 21 Bítiʼrö taʼyaza ládxiʼgaquiëʼ ilunëʼ bönniʼ Atenas
naʼ, en bönniʼ izáʼa nacuʼë niʼ, pero ilaʼyö́nisinëʼ, en
iluíʼisëʼ didzaʼ tu le cubi.
\p
\v 22 Níʼirö guzuínëʼ Pablo gatsaj láhuiʼlö löʼa Areópago
naʼ, gunnë́ʼ:
\p ―Bönniʼ Atenas, yúguʼtë le riléʼedaʼ naca bëʼ reaj
ládxiʼdaʼaliʼ yuguʼ dios queë́liʼ.
\v 23 Cateʼ gudödaʼ lu yödzö, en buyúgacaʼ yuguʼ le reaj
ládxiʼliʼ, yöjxácaʼa caʼ tu nichu ga niʼ nazúaj le rnna
caní: “Tu Dios, Cuntu Nu Nunbëʼ Lëʼ.” Dios naʼ reaj ládxiʼliʼ-nëʼ
sal-laʼ bitiʼ núnbëʼëliʼ-nëʼ, Dios ni runaʼ libán queëʼ
loliʼ.
\p
\v 24 ’¡Dios ni benëʼ yödzölió, en yúguʼtë le nacuáʼ
yödzölió ni! ¡Náquiëʼ Xani yehuaʼ yubá, en Xani luyú
ni, en bitiʼ caʼ zoëʼ tu yudoʼ núngaca bönachi!
\v 25 Bitiʼ bi riyadzaj queëʼ le gaca uluʼnödzaj bönachi,
tuʼ runödzjëʼ Lë cazëʼ quégaca yúguʼtë bönachi yöl-laʼ
naʼbán, en yúguʼtë le riquíniruʼ.
\p
\v 26 ’Lëʼ benëʼ tuzëʼ bönniʼ ga záʼgaca yúguʼtë bönachi
izáʼa para ilaʼcuáʼ idú yödzölió, en buluʼe dza ilaʼcuáʼ,
en gapa ral-laʼ ilaʼcuáʼ.
\v 27 Dios bucuʼë légaquiëʼ para uluʼguiljëʼ Lëʼ, channö
nácatiʼtës ilaʼdzö́linëʼ Lëʼ sal-laʼ ilaʼgán ilaʼzönsëʼ.
Caní raca sal-laʼ bitiʼ zoëʼ ziʼtuʼ ga zóaruʼ tu turuʼ.
\v 28 Lë cazëʼ runëʼ ga zóaruʼ nabanruʼ, en bi gaca gunruʼ,
en le nácaruʼ. Naca ca naʼ gulaʼnnë́ʼ bal-lëʼ bönniʼ nútsaʼgaquiëʼ
libíʼiliʼ, nupa buluʼzúaj le doʼ rúl-laliʼ, le taʼnná:
“Diʼa dza queëʼ Dios nácaruʼ.”
\v 29 Naʼa, channö nácaruʼ diʼa dza queëʼ Dios, bitiʼ
ral-laʼ innaruʼ náquiëʼ Dios ca tu budóʼ guiö́j budóʼ
yaga, o tu le néquini oro, o plata, o guiö́j, le núngaca
bönachi ca naca tu le taʼguínnajsö ícjaguequi.
\v 30 Dios budödëʼ cáʼasö yuguʼ le gulunëʼ lu yöl-laʼ
bitiʼ réajniʼi quégaquiëʼ yuguʼ iz chigulaʼdödi, pero
naʼa rinná béʼenëʼ yúguʼtë bönachi idútë yödzölió uluʼbíʼi
ládxiʼgaca.
\v 31 Dios chinuluʼë tu dza cateʼ uchiʼa usörö́ëʼ yúguʼtë
bönachi. Idú tsahuiʼ naca ca uchiʼa usörö́ëʼ légaquiëʼ
lu nëʼë Jesús, bönniʼ naʼ buzóa cazëʼ Lëʼ, ateʼ lógaca
yúguʼtë bönachi benëʼ tsutsu gaca caní tuʼ busubanëʼ
Lëʼ lu yöl-laʼ guti.
\p
\v 32 Cateʼ bilaʼyönnëʼ didzaʼ bëʼë Pablo ca guca, zoa
nu bubán lu yöl-laʼ guti, buluʼtitjëʼ bal-lëʼ, ateʼ iaʼbal-lëʼ
gulaʼnnë́ʼ:
\p ―Yö́niguetuʼ iaʼtú lë ni ruʼu didzaʼ que.
\p
\v 33 Níʼirö burúajëʼ Pablo gatsaj láhuiʼlö ga naʼ nacuʼë,
söhuö́jëʼ.
\v 34 Bal-lëʼ gulaʼyéajlëʼë Cristo, en gulunëʼ tsözxö́n
Pablo. Nútsëʼë Dionisio, bönniʼ areópago, ládjagaquiëʼ,
ateʼ nútsaʼnu caʼ ládjagaquiëʼ nigula naʼ lënu Dámaris.
Iaʼbal-lëʼ naʼ gulaʼyéajlëʼë caʼ Cristo.
\c 18
\s Le benëʼ Pablo lu yödzö Corinto
\p
\v 1 Gudödi guca lë ni, buzë́ʼë Pablo yödzö Atenas naʼ,
ateʼ guyijëʼ yödzö Corinto.
\v 2 Yöjxáquiëʼ Aquilo, tu bönniʼ judío niʼ. Guljëʼ bönniʼ
ni luyú Ponto, en siʼ bidxíngazëʼ yödzö Corinto naʼ.
Buzë́ʼë luyú Italia len nigula queëʼ, lënu Priscila, tuʼ
gunná bëʼë Claudio, bönniʼ unná bëʼ, uluʼrúajëʼ yúguʼtë
bönniʼ judío yödzö Roma. Guyijëʼ Pablo ga nacuʼë Aquilo,
en Priscila naʼ
\v 3 tuʼ naca tuz dxin tunëʼ Aquilo, en Pablo. Bugáʼanalenëʼ
légaquiëʼ, ateʼ tsözxö́n gulunëʼ dxin, tunëʼ yuguʼ yuʼu
guídidoʼ.
\v 4 Cateʼ nácagaca dza láʼayi quégaquiëʼ bönniʼ judío,
raziëʼ Pablo lu yuʼu ga tuʼdubëʼ tuʼsëdëʼ queëʼ Dios,
ga niʼ bë́ʼlenëʼ légaquiëʼ didzaʼ. Gúʼunnëʼ uluíʼinëʼ
yuguʼ bönniʼ judío, en yuguʼ bönniʼ izáʼa nacuʼë niʼ,
naca idútë li le riguíxjöʼë ca naca queëʼ Jesucristo.
\p
\v 5 Cateʼ bilaʼdxinëʼ Silas, en biʼi Timoteo niʼ, nuzáʼagaquiëʼ
luyú Macedonia, nuguíʼideʼenëʼ Pablo, runëʼ libán que
xtídzëʼë Dios, en runëʼ ba nalí lógaquiëʼ bönniʼ judío,
rnnëʼ:
\p ―Jesús náquiëʼ Cristo, Nu naʼ tunëʼ löza yuguʼ bönniʼ
judío udusölë́ʼ légaquiëʼ.
\p
\v 6 Cateʼ bönniʼ judío nacuʼë niʼ gulaʼdáʼbáguëʼë xtídzëʼë,
en gulaʼnnë́ ziʼë que, níʼirö Pablo gudxibëʼ lariʼ nácuëʼ
para uluíʼinëʼ légaquiëʼ bítiʼrö nabáguëʼë lëʼ niʼa
quégaquiëʼ, ateʼ gudxëʼ légaquiëʼ:
\p ―Laʼ cuínsiliʼ nabágaʼliʼ xíguiaʼ que yöl-laʼ guti
queë́liʼ, calëga nedaʼ nabágaʼa le. Naʼa, uyijaʼ ga nacuáʼ
bönachi izáʼa.
\p
\v 7 Níʼirö burúajëʼ Pablo niʼ, en guyijëʼ lidxëʼ Justo,
bönniʼ reaj ládxëʼë Dios, ateʼ zoa lidxëʼ gal-laʼ raʼ
yuʼu ga tuʼdubëʼ bönniʼ judío, en tuʼsëdëʼ queëʼ Dios.
\v 8 Crispo, bönniʼ lo que yuʼu ga naʼ tuʼdubëʼ tuʼsëdëʼ
queëʼ Dios guyéajlëʼë Xanruʼ Jesús, ateʼ dzágagaca lëʼ
yúguʼtë bönachi nacuáʼ lidxëʼ. Cateʼ bilaʼyönnëʼ xtídzëʼë
Dios, zián bönniʼ Corinto gulaʼyéajlëʼë Cristo, ateʼ gulaʼdilëʼ
nisa.
\v 9 Níʼirö Lë cazëʼ Xanruʼ gudxëʼ Pablo lu yëla bë́chigal,
gunnë́ʼ:
\p ―Bitiʼ gádxinuʼ, en bitiʼ suʼ dxisö, quíxjöʼu xtídzaʼa,
\v 10 tuʼ zóalen cazaʼ nedaʼ liʼ, ateʼ cuntu nu uzapaʼ
nëʼe liʼ para guáʼ döʼ quiuʼ, tuʼ néquiguequi quiaʼ bönachi
zián lu yödzö ni.
\p
\v 11 Bugáʼanëʼ Pablo niʼ idú ca tu iz yuʼ gatsaj, ateʼ
busédinëʼ légaquiëʼ xtídzëʼë Dios.
\p
\v 12 Cateʼ bidxín dza rinná bëʼë Galión luyú Acaya,
guláquiëʼ tuz bönniʼ judío bitiʼ taʼyéajlëʼ, ateʼ gulaʼdáʼbáguëʼë
Pablo, en gulaʼchë́ʼë lëʼ ga röʼë ruchiʼa rusörö́ëʼ Galión
naʼ.
\v 13 Gulë́ʼ Galión naʼ:
\p ―Bönniʼ ni rigúʼu yö́l-lëʼë bönachi para ilunëʼ bal
Dios, ca ridáʼbagaʼ xibá queë́tuʼ.
\p
\v 14 Cateʼ chizóa guʼë didzaʼ Pablo, Galión naʼ gudxëʼ
yuguʼ bönniʼ judío, rnnëʼ:
\p ―Libíʼiliʼ, bönniʼ judío, laʼtuʼ guca tu le riguitsaj
xibá queëʼ César, o tu le ruáʼ döʼ, guáʼ ilenaʼ uzë́ nagaʼ
xtídzaʼliʼ ca ral-laʼ gunaʼ,
\v 15 pero channö naca didzaʼ bizxaj que dídzaʼsö, o
que lágaca bönachi, en ca naca xibá queë́ziliʼ, guliʼcáʼana
tsahuiʼ libíʼisiliʼ, tuʼ cabí rë́ʼëndaʼ nedaʼ gacaʼ nu
uchiʼa usörö́ yuguʼ le caní.
\p
\v 16 Níʼirö Galión buláguiʼë légaquiëʼ lu yuʼu yúlahuiʼ.
\v 17 Níʼirö yúguʼtë bönniʼ uládz naʼ gulaʼguélëʼë Sóstenes,
bönniʼ lo que yuʼu ga tuʼdubëʼ bönniʼ judío, en tuʼsëdëʼ
queëʼ Dios, ateʼ gulaʼguínëʼ lëʼ löʼa yúlahuiʼ, pero bitiʼ
bëʼ ládxëʼë Galión lë naʼ raca.
\p
\v 18 Pablo bugáʼanëʼ lu yödzö naʼ zián dza, ateʼ gudödi
busiyönnëʼ bö́chiʼruʼ nacuʼë niʼ didzaʼ, guyijëʼ yödzö
Cencrea, ga niʼ benëʼ yútusö icjëʼ, tuʼ dë tu le nazíʼ
lu nëʼë lahuëʼ Dios gunëʼ. Níʼirö gurenëʼ tu lëʼe barco,
para tsejëʼ luyú Siria, dzágagaquiëʼ lëʼ Priscila, en
Aquilo.
\v 19 Cateʼ bilaʼdxinëʼ yödzö Éfeso, Pablo buláʼalenëʼ
légaquiëʼ niʼ. Guyáziëʼ lu yuʼu ga tuʼdubëʼ bönniʼ judío,
en tuʼsëdëʼ queëʼ Dios, ateʼ bë́ʼlenëʼ nupa nacuáʼ niʼ
didzaʼ.
\v 20 Yuguʼ bönniʼ niʼ gulátaʼyuëʼ lahuëʼ Pablo ugáʼanalenëʼ
légaquiëʼ iaʼlatiʼ xidzé, pero lëʼ bitiʼ gúʼunnëʼ.
\v 21 Bë́ʼlenëʼ légaquiëʼ didzaʼ, gunnë́ʼ:
\p ―Run bayudxi soaʼ gapaʼ laní siʼ gaca Jerusalén, ateʼ
leyúbölö huödaʼ ga ni zóaliʼ, channö guë́ʼënnëʼ Dios.
\p Níʼirö gurenëʼ Pablo tu lëʼe barco, en buzë́ʼë Éfeso
naʼ.
\s Ridxinëʼ Pablo Antioquía, ateʼ risí lahuëʼ röjenëʼ libán le bunni luzuí
\p
\v 22 Gudödi bidxinëʼ Pablo yödzö Cesarea, gurenëʼ guyijëʼ
Jerusalén, ga niʼ yöjyúëʼ bönachi queëʼ Cristo, ateʼ níʼirö
buzë́ʼë niʼ, en guyijëʼ Antioquía.
\v 23 Gudödi zoëʼ niʼ nababa dza, buzë́ʼë niʼ, saʼyéajëʼ
tu tu yödzö luyú Galacia, en Frigia. Benëʼ tsutsu bö́chiʼruʼ
nacuʼë niʼ ca naca le taʼyéajlëʼë Cristo.
\s Runëʼ libán Apolos lu yödzö Éfeso
\p
\v 24 Tu dza niʼ bidxinëʼ Apolos, tu bönniʼ judío lu
yödzö Éfeso. Guljëʼ bönniʼ ni lu yödzö Alejandría, en
nabéʼedeʼenëʼ ruʼë didzaʼ, en nazë́dadëʼë le nazúaj lu
guichi láʼayi.
\v 25 Chinazëdëʼ bönniʼ ni ca naca le réajlëʼëruʼ Xanruʼ.
Idú ládxëʼë bëʼë didzaʼ, en ca nácatë busédinëʼ bönachi
ca naca queëʼ Jesús, sal-laʼ núnbëʼë tuz le ruquíla bönachi
nisa ca benëʼ Juan.
\v 26 Gusí lahuëʼ Apolos ruʼë didzaʼ idú ládxëʼë ga
naca lu yuʼu ga tuʼdubëʼ bönniʼ judío, en tuʼsëdëʼ queëʼ
Dios. Cateʼ Priscila, en Aquilo bilaʼyönnëʼ didzaʼ ruʼë
Apolos naʼ, gulaʼchë́ʼë lëʼ quez, en buluʼzéajniʼirönëʼ
lëʼ xibá queëʼ Dios.
\v 27 Cateʼ gúʼunnëʼ Apolos tödëʼ luyú Acaya, buluʼtipëʼ
ládxëʼë, ateʼ buluʼzúajëʼ tu lu guichi le tsöjuáʼgaquiëʼ
quégaquiëʼ bönniʼ teaj ládxëʼë Cristo luyú Acaya naʼ,
para ilunëʼ Apolos naʼ bal. Cateʼ bidxinëʼ Apolos luyú
naʼ, yuguʼ bönniʼ niʼ teaj ládxëʼë Cristo buluʼzíʼdëʼë
xibé didzaʼ ruʼë Apolos naʼ, tuʼ ruzáʼ ládxëʼë Dios quégaquiëʼ.
\v 28 Caní guca, tuʼ bucul-lëʼ Apolos naʼ yuguʼ bönniʼ
judío niʼ lógaca yúguʼtë bönachi, tuʼ bugunëʼ dxin le
nazúaj lu guichi láʼayi, en buluʼe bönniʼ naʼ Jesús naca
cazëʼ Cristo.
\c 19
\s Le benëʼ Pablo lu yödzö Éfeso
\p
\v 1 Tsanni niʼ zoëʼ Apolos lu yödzö Corinto, gudödëʼ
Pablo gapa nacuáʼ yödzö iaʼlatiʼ raʼlö, ateʼ bidxinëʼ
Éfeso. Yöjxáquiëʼ bal-lëʼ bönniʼ taʼyéajlëʼë Cristo niʼ.
\v 2 Pablo gunábinëʼ légaquiëʼ, rnnëʼ:
\p ―¿Naruʼ bidisóalenëʼ Dios Böʼ Láʼayi libíʼiliʼ cateʼ
niʼ guyéajlëʼëliʼ Cristo?
\p Gulë́ʼ lëʼ:
\p ―Bitiʼ nayö́nituʼ channö zoëʼ Dios Böʼ Láʼayi.
\p
\v 3 Níʼirö Pablo gunábinëʼ légaquiëʼ, rnnëʼ:
\p ―¿Nacxi guca le bidílaliʼ nisa?
\p Taʼnnë́ʼ:
\p ―Ca buquílëʼ Juan bönachi nisa.
\p
\v 4 Pablo gunnë́ʼ:
\p ―Buquílëʼ Juan bönachi nisa, nupa niʼ buluʼbíʼi ládxiʼguequi,
ateʼ Juan caz gudxëʼ léguequi ral-laʼ ilaʼyéajlëʼ Bönniʼ
naʼ siʼ záʼtëlëʼ ca lëʼ, ateʼ Bönniʼ ni naquiëʼ Jesús,
Lëʼ Cristo.
\p
\v 5 Cateʼ yuguʼ bönniʼ naʼ bilaʼyönnëʼ didzaʼ ni ruʼë
Pablo, bilaʼdilëʼ nisa tuʼ chitaʼyéajlëʼë Xanruʼ Jesús.
\v 6 Cateʼ guxóa nëʼë Pablo légaquiëʼ, en niʼ rulidzëʼ
Dios, bidisóalenëʼ Dios Böʼ Láʼayi légaquiëʼ, ateʼ guluʼë
didzaʼ yúbölö, en guluʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios.
\v 7 Guláquiëʼ bönniʼ ni idú chínnuëʼ.
\p
\v 8 Guzóëʼ Pablo idú ca tsonna beoʼ niʼ, ateʼ guyáziëʼ
lu yuʼu ga tuʼdubëʼ bönniʼ judío, en tuʼsëdëʼ queëʼ Dios,
ateʼ lu yöl-laʼ rugu ladxiʼ benëʼ libán lógaquiëʼ. Bë́ʼlenëʼ
légaquiëʼ didzaʼ, en gúʼunnëʼ uluíʼinëʼ légaquiëʼ nácatë
le riguíxjöʼë ca rinná bëʼë Dios.
\v 9 Níʼirö bizídi icja ládxiʼdoʼgaquiëʼ bal-lëʼ, en bitiʼ
gulaʼyéajlëʼë Cristo, ateʼ gulaʼnnë́ ziʼë que xtídzëʼë
Xanruʼ ga nacuáʼ bönachi zián naʼ. Níʼirö Pablo buláʼalenëʼ
légaquiëʼ, ateʼ bubéajëʼ quez nupa taʼyéajlëʼ Cristo.
Bë́ʼlenëʼ bönachi ni taʼyéajlëʼ Cristo didzaʼ yuguʼ dza
ga naʼ tuʼdubëʼ lu yuʼu ga rusédinëʼ Tiranno bönachi.
\v 10 Caní bénticaʼsëʼ Pablo idú ca chopa iz, ateʼ caní
guca, bilaʼyöni yúguʼtë bönachi didzaʼ ca naca queëʼ
Xanruʼ Jesús, bönachi nacuʼë yuguʼ yödzö luyú Asia, bönachi
judío, en bönachi izáʼa.
\v 11 Dios benëʼ yuguʼ yöl-laʼ huáca zxön lu nëʼë Pablo.
\v 12 Caní guca, bal-lëʼ bönniʼ gulaʼziʼë yuguʼ láriʼdoʼ
béguëʼë icjëʼ Pablo, en yuguʼ lariʼ tsöláʼa bugalëʼ lëʼë,
ateʼ yöjuáʼgaquiëʼ léguequi gapa nacuáʼ nupa teʼe, ateʼ
buluʼhuöáquiëʼ ca naca yödzöhuë́ʼ que queë́gaquiëʼ, en
buluʼrúaj böʼ xihuiʼ yúʼugaca bönachi naʼ.
\p
\v 13 Níʼirö bal-lëʼ bönniʼ judío udá dzaga tuʼbéajëʼ
böʼ xihuiʼ gulë́ʼënnëʼ uluʼgunëʼ dxin Lëʼ Xanruʼ Jesús
para uluʼbéajëʼ yuguʼ böʼ xihuiʼ yúʼugaca bönachi, taʼnnë́ʼ:
\p ―Niʼa que Lëʼ Jesús, Nu naʼ runëʼ libán que Pablo, rinná
béʼetuʼ libíʼiliʼ urúajliʼ.
\p
\v 14 Caní gulunëʼ gadxi bönniʼ zxíʼinëʼ Esceva, tu bönniʼ
judío náquiëʼ bönniʼ lo ládjagaquiëʼ bixúz unná bëʼ.
\v 15 Bubíʼi didzaʼ böʼ xihuiʼ naʼ, gunná:
\p ―Núnbëʼa-nëʼ Jesús, en núnbeʼedaʼ bönniʼ lëʼ Pablo, pero
libíʼiliʼ, ¿núzxitë libíʼiliʼ?
\p
\v 16 Níʼirö guxítiʼë bönniʼ naʼ yuʼu lëʼ böʼ xihuiʼ,
yöjenëʼ légaquiëʼ ziʼ, en bucul-lëʼ yúguʼtëʼ, tuʼ guzxéquiʼrönëʼ
ca légaquiëʼ. Caní guca, xiguídigacasëʼ, en huë́ʼgacatëzëʼ
buluʼzxúnnajëʼ gadxëʼ bönniʼ naʼ lu yuʼu niʼ.
\v 17 Guzë́ didzaʼ ca guca lë ni, ateʼ bilaʼyöni yúguʼtë
nupa nacuáʼ lu yödzö Éfeso, bönachi judío, en bönachi
izáʼa, ateʼ yúguʼtëʼ guládxinëʼ Dios. Que lë ni naʼ gulunëʼ
zxön Lëʼ Xanruʼ Jesús.
\p
\v 18 Lëscaʼ bilaʼdxinëʼ zián bönniʼ taʼyéajlëʼë Cristo,
en gulaʼxóalëpëʼ dul-laʼ nabágaʼgaquiëʼ, en gulaʼguíxjöʼë
le chigulunëʼ.
\v 19 Lëscaʼ caní gulunëʼ zián bönniʼ, zíʼalö gulunëʼ
yöl-laʼ udzáʼ. Dujuáʼagaquiëʼ yuguʼ guichi udzáʼ quégaquiëʼ,
ateʼ buluʼzéguiʼë léguequi lógaca yúguʼtë bönachi. Buluʼlabëʼ
tsca nazácaʼgaca guichi naʼ, le guca idú chi un mil dumí
plata.
\v 20 Caní guca, guzëdaʼ xtídzëʼë Xanruʼ, en bidéliʼdaʼ
bönachi zián. Idú ládxiʼgaquiëʼ gulaʼyéajlëʼë Cristo.
\p
\v 21 Gudödi gulaca lë ni, benëʼ queëʼ Pablo tsejëʼ Jerusalén,
pero zíʼalö ral-laʼ tödëʼ yuguʼ yödzö luyú Macedonia,
en luyú Acaya, ateʼ gunnë́ʼ:
\p ―Tödi tsejaʼ Jerusalén, run bayudxi tsejaʼ caʼ Roma.
\p
\v 22 Níʼirö gusö́l-lëʼë-biʼ chópabiʼ biʼi bönniʼ tácalenbiʼ
lëʼ, lë́gacabiʼ Timoteo, en Erasto, luyú Macedonia, pero
bugáʼanëʼ lëʼ nababa dza luyú Asia naʼ.
\s Tuʼtsatsa bönachi lu yödzö Éfeso
\p
\v 23 Buluʼtsatsa bönachi Éfeso dza niʼ, ateʼ gulaʼdáʼbaguëʼë
xtídzëʼë Xanruʼ.
\v 24 Benëʼ Demetrio, bönniʼ gubëdxi guíë plata ga buluʼtsatsëʼ.
Run cazëʼ yuguʼ lidxi budóʼ guiö́j budóʼ yaga néquiguequini
plata que dios quégaquiëʼ, lënu Diana. Gulaʼziʼë bönniʼ
tunëʼ dxin ni dumí bach.
\v 25 Butubëʼ Demetrio naʼ iaʼzícaʼrëʼ bönniʼ tunëʼ
laʼ dxin nisö, ateʼ gudxëʼ légaquiëʼ:
\p ―Böchaʼa, nöz quéziliʼ ca naca dxin runruʼ, runna dumí
queë́ruʼ.
\v 26 Riléʼeliʼ, en riyö́niliʼ ca runëʼ Pablo naʼ. Calë́gasö
Éfeso ni, pero idú luyú Asia chibidéliʼnëʼ bönachi zián,
ateʼ chibutsë́ʼë ca tunëʼ, tuʼ rëʼ légaquiëʼ: “Yúgu le
núngaca bönachi bitiʼ nácagaca dios.”
\v 27 Calë́gasö zoa bönadxi ugáʼana cáʼasö dxin ni runruʼ,
pero lëscaʼ zoa bönadxi ugáʼana cáʼasö yudoʼ que dios
zxön lënu Diana. Caní gaca, ugáʼana cáʼasö yöl-laʼ zxön
queë́nu, dios ni taʼyéaj ládxiʼgaca-nu bönachi idútë luyú
Asia, encaʼ idútë yödzölió.
\p
\v 28 Cateʼ yuguʼ bönniʼ naʼ bilaʼyönnëʼ didzaʼ ni, gulaʼlédeʼenëʼ,
ateʼ guluʼë zidzaj didzaʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―Nácatërönu zxön Diana, dios queë́ruʼ rëʼu, bönachi Éfeso.
\p
\v 29 Caní guca, buluʼtsatsa bönachi idútë lu yödzö naʼ,
ateʼ guláquiëʼ tuz, en carelö yöjáquiëʼ löʼa yúlahuiʼ.
Guláʼayöjëʼ Gayo, en Aristarco, bönniʼ Macedonia túngaquiëʼ
Pablo tsözxö́n, ga niʼ.
\v 30 Cateʼ gúʼunnëʼ Pablo tsáziëʼ ga nacuáʼ bönachi
zián naʼ, bitiʼ caʼ guluʼë lëʼ lataj bönniʼ taʼyéajlëʼë
Cristo.
\v 31 Lëscaʼ caní gulunëʼ bal-lëʼ bönniʼ yúlahuiʼ que
luyú Asia, bönniʼ taʼléʼenëʼ Pablo dxiʼa. Gulaʼsö́l-lëʼë
queëʼ nupa gulátaʼyu lahuëʼ bitiʼ tsaziëʼ löʼa yúlahuiʼ
naʼ.
\v 32 Ga niʼ tuʼtsatsëʼ, en taʼbö́dxiʼë, tu le taʼnnë́ʼ
bal-lëʼ, en iaʼtú le taʼnnë́ʼ iaʼzícaʼrëʼ, tuʼ rö́ʼögacasëʼ
baröli bönniʼ zián naʼ tuʼtsatsëʼ, en láʼtuʼbiquiʼ yúguʼtëgaquiëʼ
bitiʼ nö́zguequinëʼ bizx que naʼ nudúbigaquiëʼ niʼ.
\v 33 Níʼirö yuguʼ bönniʼ judío gulaʼbéajëʼ Alejandro
ladaj bönachi zián naʼ, ateʼ buluʼdxíguëʼë lëʼ lógaca
bönachi zián naʼ. Buluʼe Alejandro naʼ len nëʼë para
ilaʼbö́ʼ dxisö, tuʼ gúʼunnëʼ guʼë didzaʼ le gácalen yuguʼ
bönniʼ judío naʼ lógaca yúguʼtëguequi.
\v 34 Cateʼ guléquibeʼenëʼ náquiëʼ judío, yúguʼtëʼ guluʼë
tsözxö́n zidzaj didzaʼ idú ca chopa hora, taʼnnë́ʼ:
\p ―¡Nácatërönu zxön Diana, dios queë́ruʼ rëʼu bönachi
Éfeso!
\p
\v 35 Níʼirö bönniʼ uzúaj que yúlahuiʼ benëʼ ga gulaʼbö́ʼ
dxisö bönachi zián naʼ, gunnë́ʼ:
\p ―Bönniʼ Éfeso, nö́zigaca yúguʼtë bönachi zoa yudoʼ queë́nu
Diana, dios zxön, ni. Rëʼu ni, bönachi Éfeso, run chíʼiruʼ
yudoʼ naʼ, encaʼ budóʼ naʼ böxaj ga zóaruʼ, le birúaj
lúzxiba.
\v 36 Cuntu nu gaca táʼbagaʼ lë ni. Que lë ni naʼ run
bayudxi sóaliʼ dxisö, en bitiʼ bi gúntëziliʼ.
\v 37 Nachë́ʼgacaliʼ-nëʼ bönniʼ ni, en bitiʼ taʼbanëʼ le
dzöʼö yudoʼ, en bitiʼ taʼnnë́ xihuëʼë queë́nu dios queë́liʼ.
\v 38 Que lë ni naʼ, channö zoa didzaʼ bizxaj quégaquiëʼ
Demetrio, en yuguʼ bönniʼ gubëdxi guíë plata nacuáʼlenëʼ
lëʼ, len nútiʼtës bönniʼ, dë lataj ga nu uzë́ nagui légaquiëʼ,
en zoa nu uchiʼa usörö́ légaquiëʼ. Niʼ huáca uluʼzegui
luzáʼagaquiëʼ didzaʼ tuëʼ iaʼtúëʼ.
\v 39 Naʼa, channö dë iaʼtú le inábaliʼ, huáca ucáʼanaruʼ
tsahuiʼ le cateʼ uluʼdubi bönniʼ yúlahuiʼ ca naʼ rinná
bëʼ yúlahuiʼ.
\v 40 Zoa bönadxi nu uzegui rëʼu didzaʼ niʼa que dzatsa
ni guca naʼa, inná ridáʼbagaʼruʼ yúlahuiʼ. Bitiʼ bi gaca
innaruʼ bizx que guca dzatsa ni.
\p
\v 41 Cateʼ budxi bëʼë didzaʼ ni, busö́l-lëʼë bönachi zián
naʼ nudúbigaca niʼ tsöhuö́jgaca lídxiguequi.
\c 20
\s Saʼyéajëʼ Pablo luyú Macedonia, en luyú Grecia
\p
\v 1 Cateʼ gurö́ʼö dxi dzatsa naʼ guca lu yödzö Éfeso, bulidzëʼ Pablo yuguʼ bönniʼ taʼyéajlëʼë Cristo, ateʼ guchíziëʼ icja nágagaquiëʼ didzaʼ. Gudödi niʼ bunidëʼ légaquiëʼ, en laʼ buláʼalentëʼ légaquiëʼ. Birúajëʼ niʼ, ateʼ saʼyéajëʼ luyú Macedonia.
\v 2 Gudödëʼ yuguʼ yödzö luyú niʼ, ruzéajniʼideʼenëʼ bö́chiʼruʼ nacuʼë niʼ, ateʼ gudödi niʼ bidxinëʼ luyú Acaya.
\v 3 Guzóëʼ Pablo niʼ idú ca tsonna beoʼ. Cateʼ chizóa cuenëʼ tu lëʼe barco para tsejëʼ luyú Siria, gúquibeʼenëʼ taʼbö́ʼ nísiëʼ bönniʼ judío lëʼ para ilaʼzönëʼ lëʼ. Que lë ni naʼ buguélëʼë nöza söhuö́jëʼ luyú Macedonia, ateʼ bidxinëʼ yödzö Filipos.
\v 4 Sópater, zxíʼinëʼ Pirro, bönniʼ Berea, en Aristarco, en Segundo, yuguʼ bönniʼ Tesalónica, en Gayo, bönniʼ Derbe, encaʼ biʼi Timoteo, en Tíquico, en Trófimo, yuguʼ bönniʼ Asia, söjácalenëʼ tsözxö́n lëʼ.
\v 5 Níʼirö yuguʼ bönniʼ ni yöjnö́rugaquiëʼ lahuëʼ Pablo, yöjáquiëʼ yödzö Troas, ga niʼ gulaʼbözëʼ lëʼ.
\v 6 Lu yödzö Filipos naʼ, nedaʼ, Lucas, yöjtsagaʼ-nëʼ Pablo. Cateʼ chigudödi laní cateʼ tahuëʼ bönniʼ judío yöta xtila bitiʼ nazíʼi cúa zi que, gurentuʼ tu lëʼe barco, en buzáʼatuʼ Filipos naʼ. Gudödi gayuʼ dza budzágatuʼ bönniʼ niʼ yöjnö́rugaquiëʼ lahuëʼ Pablo, yöjáquiëʼ Troas, ateʼ niʼ bugáʼanatuʼ gadxi dza.
\s Le benëʼ Pablo lu yödzö Troas
\p
\v 7 Dza risí lo le gadxi dza buluʼdubëʼ bönniʼ taʼyéajlëʼë Cristo para ilahuëʼ yöta xtila le rusáʼ ládxiʼruʼ ca gútiëʼ Jesucristo. Niʼ rusë́dinëʼ Pablo légaquiëʼ, en tuʼ ral-laʼ uzë́ʼë niʼ cateʼ zaʼ reníʼ dza naʼ, xidzé bëʼë didzaʼ, ga bidxintë gudödi guluhuëla.
\v 8 Ga niʼ nudúbigaquiëʼ naca lu yuʼu xitsáʼ, ateʼ nacuáʼ zián le taʼgúʼu beníʼ ga naʼ.
\v 9 Zóabiʼ biʼi Eutico niʼ, rö́ʼöbiʼ ga raʼa leníʼ que yuʼu naʼ, ateʼ nadö́dirö yëla lobiʼ tuʼ ritunna libán runëʼ Pablo. Ga niʼ rö́ʼöbiʼ rásibiʼ biʼi naʼ naca ga bunni cuía lu yuʼu, ateʼ rásisibiʼ caʼ gubíxitëbiʼ, bö́xjabiʼ ga bidxíntëbiʼ zxan yuʼu. Nátitëbiʼ buluʼlisëʼ-biʼ.
\v 10 Bötjëʼ Pablo zxan yuʼu naʼ, ateʼ yöjxóëʼ lëbiʼ, en bunidëʼ-biʼ. Níʼirö gudxëʼ nupa nacuáʼ niʼ:
\p ―Bitiʼ gadxi idzö́biliʼ. Nabanbiʼ.
\p
\v 11 Cateʼ chibubenëʼ Pablo xitsáʼ, gudélëʼë yöta xtila, gudahuëʼ. Níʼirö Pablo bë́ʼlenëʼ légaquiëʼ didzaʼ ga bidxintë zila balö. Gudödi niʼ burúajëʼ niʼ.
\v 12 Biʼi bönniʼ raʼbán naʼ gubíxibiʼ, buluʼchë́ʼë-biʼ nabanbiʼ, en buluʼzíʼ zxö́ndëʼë.
\s Ca guca bidxintuʼ Mileto
\p
\v 13 Gunö́rutuʼ lahuëʼ Pablo, en yöjchentuʼ tu lëʼe barco, ateʼ gudö́dituʼ ga bidxintuʼ yödzö Asón para tsöjtságatuʼ-nëʼ Pablo niʼ, para gaca ca naʼ chibén xtídzaʼtuʼ, tuʼ gúʼunnëʼ Pablo tsejëʼ niʼ së́ʼesi niʼë.
\v 14 Cateʼ chibudzágatuʼ-nëʼ lu yödzö Asón naʼ, gurénlenëʼ netuʼ lëʼe barco, ateʼ guyéajtuʼ yödzö Mitilene.
\v 15 Buzáʼ barco niʼ, ateʼ dza buropi bidxintuʼ tödi li ga zoa luyú bidxi nazíʼi le Quío, ateʼ iaʼtú dza caʼ gudö́dituʼ tödi li ga dë yödzö Samos, en bidxintuʼ yödzö Trogilio ga niʼ guzóatuʼ tu chiʼi. Iaʼtú dza caʼ bidxintuʼ yödzö Mileto.
\v 16 Caní bentuʼ tuʼ chibenëʼ queëʼ Pablo tö́disëʼ yödzö Éfeso, para cabí tsenëʼ luyú Asia, tuʼ run bayudxi soëʼ Jerusalén cateʼ naca dza Pentecostés channö séquiʼnëʼ.
\s Didzaʼ bëʼë Pablo lu yödzö Mileto
\p
\v 17 Cateʼ niʼ zoëʼ Pablo lu yödzö Mileto, gusö́l-lëʼë nu yöjlidza bönniʼ gula tapa chiʼë bönachi queëʼ Cristo nacuʼë Éfeso.
\v 18 Cateʼ bilaʼdxinëʼ ga zoëʼ Pablo, lëʼ gudxëʼ légaquiëʼ:
\p ―Libíʼiliʼ chinö́z quéziliʼ ca bénticaʼsaʼ ga zóaliʼ ga gudelaʼ bidxinaʼ luyú Asia.
\v 19 Yuguʼ dza benaʼ xichinëʼ Xanruʼ lu yöl-laʼ nöxaj ladxiʼ, ga bidxintë gurödxaʼ niʼa queë́liʼ, ateʼ zián le guca quiaʼ le guzxíʼ bëʼ nedaʼ niʼa que le ruáʼ döʼ gulunëʼ quiaʼ bönachi judío bitiʼ taʼyéajlëʼ Cristo.
\v 20 Bénticaʼsaʼ libán ga zóaliʼ que yúguʼtë le ruzíʼiliʼ xibé, en busédidaʼ libíʼiliʼ yálajdoʼ ga nudúbiliʼ, en gapa naca lu yuʼu lídxiliʼ.
\v 21 Benaʼ ba nalí lógaca bönachi judío, en lógaca bönachi izáʼa para uluʼbíʼi ládxiʼgaca, en uluʼhuöáca queëʼ Dios, en ilaʼyéajlëʼ Xanruʼ Jesucristo.
\v 22 Naʼa, Dios Böʼ Láʼayi chinunëʼ quiaʼ tsejaʼ Jerusalén, en bitiʼ nözdaʼ bizxi gaca quiaʼ niʼ.
\v 23 Yúguʼtë yödzö ga ridáʼ, riguíxjöiʼinëʼ Dios Böʼ Láʼayi nedaʼ, rëʼ nedaʼ ilaʼguʼë nedaʼ lidxi guíë bönniʼ judío bitiʼ taʼyéajlëʼ, en uluʼsacaʼ ziʼë nedaʼ.
\v 24 Bitiʼ bi runi nedaʼ que lë naʼ gaca, sal-laʼ gátiaʼ o cabí gátiaʼ, pero ruíʼi ládxiʼsidaʼ údxi gunaʼ le chigudélaʼa runaʼ, para gunaʼ dxin naʼ budödëʼ Xanruʼ Jesús lu naʼa, le naca gunaʼ libán que didzaʼ dxiʼa ca naca le ruzáʼ ládxëʼë Dios queë́ruʼ. Caní gunaʼ len yöl-laʼ rudzeja.
\p
\v 25 ’Naʼa, yúguʼtëliʼ naʼ chibenaʼ libán loliʼ ca rinná bëʼë Dios, nözdaʼ bítiʼrö uléʼeliʼ nedaʼ.
\v 26 Que lë ni naʼ, le nácatë reaʼ libíʼiliʼ naʼa dza. Bitiʼ nabágaʼa nedaʼ queë́liʼ nituliʼ libíʼiliʼ.
\v 27 Bitiʼ bi bucáchiʼdaʼ libíʼiliʼ, pero gudíxjöiʼidaʼ libíʼiliʼ yúguʼtë le rnnëʼ Dios.
\v 28 Que lë ni naʼ, guliʼgún chiʼi cuinliʼ, en guliʼgún chiʼi yúguʼtë bönachi queëʼ Cristo, tuʼ nuzóëʼ Dios Böʼ Láʼayi libíʼiliʼ para gácalenliʼ légaquiëʼ, en gun chíʼiliʼ bönachi queëʼ Xanruʼ, Bönniʼ naʼ gútiëʼ uláz quégaquiëʼ, bulaljëʼ xichönëʼ le böáʼuinëʼ légaquiëʼ.
\v 29 Chinözdaʼ, tödi uzáʼa ga zóaliʼ, ilaʼyaza nupa ilë́ʼëni uluʼsuniti bönachi queëʼ Cristo ga zóaliʼ, ilunëʼ ca tunbaʼ böʼcuʼ guíʼa síniaʼ, tuʼsunítibaʼ yuguʼ böʼcuʼ zxilaʼ.
\v 30 Ilaʼrúajëʼ bönniʼ nútsaʼgaquiëʼ ládjaliʼ, ateʼ iluʼë didzaʼ bitiʼ nácatë para uluʼbéajëʼ quégacasëʼ nupa taʼyéajlëʼ Cristo nútsaʼgaca ládjaliʼ.
\v 31 Que lë ni naʼ, guliʼsóa ban ladxiʼ, en guliʼtsöjné ca benaʼ nedaʼ idú ca tsonna iz, rëla, en të dza buchíziaʼ icja nágaliʼ tu tuliʼ ga bidxintë gurödxaʼ queë́liʼ.
\p
\v 32 ’Naʼa, böchiʼ luzáʼadoʼ, riguʼa libíʼiliʼ lu nëʼë Dios. Rinábidaʼ Lëʼ uzáʼ ládxëʼë queë́liʼ, en gunëʼ ca rnna xtídzëʼë. Dios gunëʼ libíʼiliʼ tsutsu, en gunëʼ ga idéliʼliʼ gunliʼ tsözxö́n yuguʼ bönniʼ rö queëʼ.
\v 33 Catu caz guzë́ ládxaʼa le nequi quégaquiëʼ böchiʼ luzáʼa. Bitiʼ guzë́ ládxaʼa dumí, o lariʼ quégaquiëʼ.
\v 34 Nöz quéziliʼ dxiʼa, len naʼa cazaʼ benaʼ dxin para gaca gáʼuaʼ le biyadzaj quiaʼ, en quégaca nupa gulaʼcuáʼlen nedaʼ.
\v 35 Ca naca yúguʼtë le benaʼ, buluíʼidaʼ libíʼiliʼ caní ral-laʼ gunruʼ dxin para gaca gácalenruʼ nupa bi taʼyadzaj. Ral-laʼ tsöjneruʼ didzaʼ bëʼë Xanruʼ Jesús, gunnë́ʼ: “Uzíʼirö xibé nu bi runödzaj ca nu bi rizíʼ.”
\p
\v 36 Cateʼ budxi bëʼë Pablo didzaʼ ni, buzóa zxibëʼ, ateʼ benëʼ tsözxö́n yúguʼtëʼ, buluʼlidzëʼ Dios.
\v 37 Níʼirö gulaʼbödxëʼ yúguʼtëʼ. Buluʼnidëʼ yenëʼ Pablo, en buluʼtsaga lahuëʼ lëʼ.
\v 38 Caní gulunëʼ tuʼ buluʼhuíʼinnëʼ niʼa que didzaʼ naʼ bëʼë Pablo, gunnë́ʼ: “Bítiʼrö uléʼeliʼ nedaʼ.” Yöjácalenëʼ tsözxö́n lëʼ ga naʼ gurenëʼ lu barco.
\c 21
\s Saʼyéajëʼ Pablo Jerusalén
\p
\v 1 Gudödi buláʼalentuʼ légaquiëʼ, guyúʼutë nöza barco
naʼ, ateʼ lirá guyéajtuʼ ga zoa luyú bidxi nazíʼi le
Cos. Dza buropi naʼ, gudö́dituʼ iaʼtú lataj nazíʼi le
Rodas, ateʼ buzáʼatuʼ niʼ, en bidxintuʼ yödzö Pátara.
\v 2 Yöjxácaʼtuʼ tu barco yúbölö niʼ le zeaj luyú Fenicia.
Gurentuʼ lëʼe barco naʼ, ateʼ guyúʼutë nöza.
\v 3 Gudö́dituʼ ga naláʼ Chipre, le gutaʼ tsöláʼa yö́göla,
ateʼ guyéajtuʼ luyú Siria, ga niʼ guyaza barco naʼ lu
yödzö Tiro, tuʼ ral-laʼ tsöjcáʼana yuaʼ niʼ le dzöʼö lëʼe
barco naʼ.
\v 4 Lu yödzö Tiro naʼ yöjxácaʼtuʼ tu bönniʼ réajlëʼë
Cristo, ateʼ bugáʼanalentuʼ lëʼ, en yuguʼ bö́chiʼruʼ niʼ
idú gadxi dza. Tuʼ chibuluíʼinëʼ Dios Böʼ Láʼayi légaquiëʼ
le ral-laʼ gaca queëʼ Pablo, gulë́ʼ lëʼ bitiʼ tsejëʼ Jerusalén.
\v 5 Cateʼ chibizáʼa dza naʼ, burúajtuʼ niʼ, ateʼ gulaʼzáʼlenëʼ
netuʼ tsözxö́n yúguʼtëʼ len nigula que queë́gaquiëʼ, en
yuguʼ biʼi quégaquiëʼ, ga bidxíntëtuʼ níʼilö raʼ yödzö
naʼ. Raʼ nísadoʼ niʼ buzóa zxíbituʼ, en bulidztuʼ-nëʼ
Dios.
\v 6 Budxi bunidaʼ luzáʼatuʼ tutuʼ iaʼtutuʼ, bubentuʼ
lëʼe barco, ateʼ légaquiëʼ yöjhuö́jgaquiëʼ lídxigaquiëʼ.
\p
\v 7 Buzáʼatë barco naʼ lu yödzö Tiro, ateʼ ga yöjsé
bidxín lu yödzö Tolemaida. Burúajtuʼ lëʼe barco naʼ
niʼ. Bugápatuʼ Dios bö́chiʼruʼ nacuʼë niʼ, ateʼ bugáʼanalentuʼ
légaquiëʼ tu dza.
\v 8 Cateʼ zaʼ reníʼ iaʼtú dza, burúajëʼ Pablo niʼ, ateʼ
dzágatuʼ-nëʼ netuʼ guyéajtuʼ yödzö Cesarea. Niʼ guyúʼutuʼ
lu yuʼu lidxëʼ Felipe, ateʼ bugáʼanalentuʼ lëʼ. Runëʼ
Felipe naʼ libán que didzaʼ dxiʼa. Bítsëʼë gadxëʼ bönniʼ
niʼ buluʼcuʼë dza niʼte para ilácalenëʼ bönachi queëʼ
Cristo.
\v 9 Nacuáʼabiʼ tapa biʼi nigula raʼbán queëʼ Felipe
naʼ, tuíʼibiʼ didzaʼ uláz queëʼ Dios.
\v 10 Gudödi gudzetuʼ chopa tsonna dza niʼ, níʼirö bidxinëʼ
Agabo niʼ, bönniʼ ruʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios, narúajëʼ
luyú Judea.
\v 11 Bönniʼ ni buduyúëʼ netuʼ, ateʼ gudélëʼë pan le
néquini guídi queëʼ Pablo. Béguëʼë niʼa naʼ cuinëʼ, en
gunnë́ʼ:
\p ―Caní rnnëʼ Dios Böʼ Láʼayi: “Caní ilunëʼ bönniʼ judío
nacuʼë Jerusalén. Ilúguiëʼ bönniʼ ni nequi queëʼ pan
guídi ni, ateʼ uluʼdödëʼ lëʼ lu náʼagaca bönachi izáʼa.”
\p
\v 12 Cateʼ biyö́nituʼ didzaʼ ni, gútaʼyutuʼ lahuëʼ Pablo,
netuʼ, en nupa nacuáʼ niʼ, para cabí tsejëʼ Jerusalén.
\v 13 Bubiʼë didzaʼ Pablo, gunnë́ʼ:
\p ―¿Bizxi ni runliʼ, ribö́dxiliʼ, en rusuhuíʼiniliʼ nedaʼ?
Nedaʼ chizóa cazaʼ sinaʼ, calë́gasö ilúguiëʼ nedaʼ, pero
gátiaʼ caʼ lu yödzö Jerusalén niʼa queëʼ Xanruʼ Jesús.
\p
\v 14 Tuʼ cabí guzxéquiʼtuʼ-nëʼ didzaʼ, bítiʼrö bi gúdxituʼ-nëʼ,
ateʼ gunnatuʼ:
\p ―Gaca ca raza ládxëʼë Xanruʼ.
\p
\v 15 Cateʼ chigulaʼdödi dza naʼ, bupaʼatuʼ queë́tuʼ, ateʼ
guyéajtuʼ Jerusalén.
\v 16 Gulaʼzáʼlenëʼ netuʼ bal-lëʼ bönniʼ taʼyéajlëʼë
Cristo, nacuʼë Cesarea, ateʼ dzáguiëʼ Mnasón, tu bönniʼ
Chipre, légaquiëʼ. Réajlëʼë Cristo dza niʼte, ateʼ ral-laʼ
tsöjgáʼanatuʼ lidxëʼ bönniʼ ni.
\s Pablo röjyúëʼ Jacobo
\p
\v 17 Cateʼ bidxintuʼ Jerusalén, len yöl-laʼ rudzeja quégaquiëʼ
bö́chiʼruʼ niʼ taʼyéajlëʼë Cristo gulunëʼ netuʼ bal.
\v 18 Dza buropi naʼ Pablo guyázalenëʼ netuʼ lu yuʼu,
yöjyutuʼ-nëʼ Jacobo, ateʼ nudúbigaquiëʼ niʼ yúguʼtë bönniʼ
gula tapa chiʼë bönachi queëʼ Cristo nacuʼë Jerusalén.
\v 19 Cateʼ Pablo chibugapëʼ légaquiëʼ Dios, busiyönnëʼ
légaquiëʼ yúguʼtë le benëʼ Dios lu nëʼë lëʼ ga nacuáʼ
bönachi izáʼa.
\v 20 Cateʼ bilaʼyönnëʼ lë ni, gulaʼguʼë Dios yöl-laʼ
ba. Níʼirö gulë́ʼ Pablo:
\p ―Nöz quézinuʼ, bö́chiʼtuʼ, cateʼ xö zián gáyuʼë bönniʼ
judío taʼyéajlëʼë Cristo, ateʼ yúguʼtëʼ túndëʼë bal xibá
queëʼ Moisés.
\v 21 Chibilaʼyönnëʼ yuguʼ le tuíʼi didzaʼ bönachi le
taʼnnë́ quiuʼ, taʼnná rigúʼu yö́l-luʼu yúguʼtë bönniʼ judío
nútsaʼgaquiëʼ ladaj bönachi izáʼa, para uluʼcáʼanëʼ le
gunná bëʼë Moisés, en rinná béʼenuʼ légaquiëʼ bitiʼ ilaʼchúguiëʼ
lu xpë́laʼgacabiʼ biʼi bö́nniʼdoʼ quégaquiëʼ, en bitiʼ
ilunëʼ bal yuguʼ le nalë́biruʼ runruʼ rëʼu, bönachi judío.
\v 22 ¿Nacxi caz gunruʼ naʼa? Uluʼrúaj bönachi zián
cateʼ ilaʼyöni chibidxínuʼ ni.
\v 23 Naʼa, ben lë ni rëtuʼ liʼ. Nacuáʼlenëʼ netuʼ ni
tapëʼ bönniʼ, chinazíʼ lu náʼagaquiëʼ lahuëʼ Dios tu
le ilunëʼ.
\v 24 Guchë́ʼë yuguʼ bönniʼ ni, en ben légaquiëʼ tsözxö́n
gun dxiʼa cuinliʼ ca naca que yudoʼ, en gudizxaj liʼ
le ral-laʼ ilaʼguizxjëʼ para ilún yútusö ícjagaquiëʼ.
Níʼirö ilaʼnö́zinëʼ yúguʼtë bönniʼ judío bitiʼ nácatë
lë naʼ taʼnnë́ʼ quiuʼ, pero lëscaʼ liʼ runuʼ le naca dxiʼa,
en runuʼ ca rinná bëʼ xibá queëʼ Moisés.
\v 25 Ca naca quégaca bönachi izáʼa, nupa niʼ chitaʼyéajlëʼ
Cristo, chibén xtídzaʼtuʼ, en buzúajtuʼ lu guichi ca ral-laʼ
ilunëʼ. Bitiʼ run bayudxi ilún chiʼë yuguʼ lë ni tunëʼ
bönniʼ judío, pero tuz:
\q Bitiʼ ilahuëʼ le taʼgúʼu bönachi lógaca budóʼ guiö́j
budóʼ yaga.
\q Bitiʼ ilahuëʼ rön.
\q Bitiʼ ilahuëʼ xipë́laʼgacabaʼ böaʼ guixiʼ bitiʼ narúaj-gácabaʼ
rön.
\q Bitiʼ ilunëʼ le ruáʼ döʼ.
\s Taʼzönëʼ Pablo löʼa yudoʼ
\p
\v 26 Níʼirö Pablo guchë́ʼë queëʼ tapëʼ bönniʼ naʼ, ateʼ
dza buropi niʼ ben dxiʼa cuinëʼ tsözxö́n len légaquiëʼ
ca naca que yudoʼ. Níʼirö guyáziëʼ löʼa yudoʼ, para gaca
bëʼ bizxi dza údxi ilunëʼ le tuʼún dxiʼa cuíngaquiëʼ,
dza niʼ ral-laʼ tsöjuáʼagaquiëʼ le ilaʼguʼë lahuëʼ Dios
que queë́gaquiëʼ.
\v 27 Cateʼ chizóa izáʼa gadxi dza naʼ, bal-lëʼ judío
narúajgaquiëʼ luyú Asia bilaʼléʼenëʼ Pablo, zoëʼ löʼa
yudoʼ. Gulunëʼ ga gulún dzatsa bönachi zián, ateʼ gulaʼzönëʼ
Pablo.
\v 28 Guluʼë zidzaj didzaʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―¡Guliʼgácalen netuʼ, bönniʼ Israel! Bönniʼ ni rusédinëʼ
yúguʼtë bönachi yúguʼtë lataj uluʼcáʼana cáʼasö yödzö
queë́ruʼ, en xibá queëʼ Moisés, en yudoʼ queë́ruʼ ni. Naʼa,
chiguluʼë yuguʼ bönniʼ izáʼa lu yudoʼ ni. Caní runëʼ,
run dítjanëʼ lataj láʼayi ni.
\p
\v 29 Caní gulaʼnnë́ʼ tuʼ bilaʼléʼenëʼ Pablo zíʼalö lu
yödzö dzáguiëʼ Trófimo, bönniʼ Éfeso, en téquinëʼ guluʼë
bönniʼ ni lu yudoʼ.
\p
\v 30 Caní guca, buluʼdubi yúguʼtë bönachi yödzö, ateʼ
bilaʼguírëʼ niʼ. Níʼirö gulaʼzönëʼ Pablo, en guláʼayöjëʼ
lëʼ, buluʼbéajëʼ lëʼ löʼa yudoʼ, ateʼ laʼ buluʼsáyjatëʼ
ga nu riyaza löʼa yudoʼ naʼ.
\v 31 Cateʼ chitequi quézinëʼ ilútiëʼ Pablo, bidxín didzaʼ
lahuëʼ bönniʼ lo rinná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la.
Biyönnëʼ tun dzatsa yúguʼtë bönachi Jerusalén.
\v 32 Bönniʼ lo ni laʼ butúbitëʼ bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la,
len bönniʼ taʼnná béʼenëʼ légaquiëʼ, ateʼ carelö guyéajlenëʼ
légaquiëʼ ga naʼ tun dzatsa bönachi naʼ. Cateʼ bilaʼléʼe
bönachi niʼ bönniʼ lo naʼ rinná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ
gudil-la, en bönniʼ naʼ röjáquiëʼ gudil-la, buluʼsanëʼ taʼguinëʼ
Pablo.
\v 33 Níʼirö gubíguiʼë bönniʼ lo naʼ, en guzxönëʼ Pablo,
ateʼ gunná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la ilúguiëʼ
lëʼ len chopa du guíë. Gudödi niʼ gunábinëʼ bönachi
zián niʼ, rnnëʼ:
\p ―¿Nuzxi caz bönniʼ ni, en bizxi benëʼ?
\p
\v 34 Taʼbö́dxiʼa bönachi zián naʼ, que queë́gaca ca taʼnná.
Caní guca, bitiʼ bi guca tséajniʼinëʼ bönniʼ lo naʼ, tuʼ
tuʼtsatsa bönachi naʼ, ateʼ gunná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ
gudil-la ilaʼchë́ʼë Pablo lu yuʼu zxön ga nagáʼanagaquiëʼ
bönniʼ naʼ röjáquiëʼ gudil-la.
\v 35 Cateʼ bilaʼdxinëʼ ga naca niʼyëpiʼ que yuʼu zxön
naʼ, bönniʼ naʼ röjáquiëʼ gudil-la guluíʼinëʼ Pablo, tuʼ
dxíadiʼigaca bönachi zián légaquiëʼ,
\v 36 en záʼgaca cúdzuʼlögaquiëʼ, taʼbö́dxiʼa, taʼnná:
\p ―Guliʼgútiëʼ.
\s Didzaʼ bëʼë Pablo uláz queëʼ lógaca bönachi
\p
\v 37 Cateʼ niʼ gulaʼsí lógaquiëʼ ilaʼguʼë Pablo lu
yuʼu zxön niʼ, lëʼ gudxëʼ bönniʼ lo naʼ rinná béʼenëʼ
bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la, gunnë́ʼ:
\p ―¿Naruʼ gunnuʼ nedaʼ lataj guíaʼ liʼ tu didzaʼ?
\p Bönniʼ lo naʼ gudxëʼ Pablo:
\p ―¿Rácatsoʼ didzaʼ griego?
\v 38 ¿Naruʼ calëga liʼ bönniʼ Egipto naʼ dza lahui
nisö butubëʼ yuguʼ bönniʼ gulaʼdáʼbaguëʼë yúlahuiʼ, ateʼ
guchë́ʼë idú choáʼ gáyuʼë bönniʼ huëti bönachi lu lataj
cáʼasö?
\p
\v 39 Níʼirö Pablo gudxëʼ lëʼ, gunnë́ʼ:
\p ―Le nácatë nacaʼ nedaʼ bönniʼ judío. Guljaʼ Tarso,
tu yödzö lo luyú Cilicia. Rátaʼyuaʼ loʼ gunnuʼ nedaʼ
lataj guʼa didzaʼ lógaca bönachi ni.
\p
\v 40 Bönniʼ lo naʼ bëʼë lëʼ lataj, ateʼ guzuínëʼ Pablo
ga naca niʼyëpiʼ, en guchisa nëʼë para ilaʼcuáʼ dxisö
bönachi zián niʼ. Cateʼ chigulaʼcuʼë dxisö, Pablo bë́ʼlenëʼ
légaquiëʼ didzaʼ lu didzaʼ hebreo.
\c 22
\p
\v 1 Caní gunnë́ʼ Pablo:
\p ―Libiʼiliʼ, bönniʼ gula, en libíʼiliʼ bö́chaʼa. Buliʼzë́
nágaliʼ le guíaʼ libíʼiliʼ ca naca le runaʼ.
\p
\v 2 Cateʼ bilaʼyönnëʼ ruʼë didzaʼ hebreo, gulaʼcuáʼarëʼ
dxisö. Pablo gudxëʼ légaquiëʼ, rnnëʼ:
\p
\v 3 ―Naca cazaʼ nedaʼ bönniʼ judío. Guljaʼ lu yödzö
Tarso luyú Cilicia, pero guzxönaʼ lu yödzö ni, ateʼ busédinëʼ
Gamaliel nedaʼ idú ca naca xibá quégaquiëʼ xuz xtóʼoruʼ.
Bë́ʼticaʼsö ládxaʼa guyéaj ládxaʼa Dios ca runliʼ libíʼiliʼ
naʼa.
\v 4 Zíʼalö gudxía ládxiʼgacaʼ-nëʼ bönniʼ nazíʼ lu náʼagaquiëʼ
xtídzëʼë Cristo, en guchë́ʼgacaʼ-nëʼ ga ilátiëʼ. Guzxö́ngacaʼ-nëʼ,
en gulúʼugacaʼ-nëʼ lidxi guíë, yuguʼ bönniʼ, en nigula.
\v 5 Lëscaʼ huáca ilunëʼ ba nalí yuguʼ bixúz unná bëʼ,
en yuguʼ bönniʼ gula tuʼzéajniʼinëʼ que le gulunëʼ.
Gulunëʼ guichi unná bëʼ le yöjuʼa ga nacuʼë bö́chiʼruʼ
judío lu yödzö Damasco. Guyijaʼ niʼ para tsöjxö́ngacaʼ
nupa niʼ taʼyéajlëʼ Cristo, para idichë́ʼgacaʼ-nëʼ nágaʼgaquiëʼ
Jerusalén ni, para ilácagaquiëʼ xíguiaʼ.
\s Riguíxjöʼë Pablo ca böáquiëʼ queëʼ Cristo
\p
\v 6 Níʼirö gunnë́ʼ Pablo:
\p ―Cateʼ niʼ saʼyéajaʼ laʼ nöza, en siʼ idxinaʼ Damasco,
cateʼ guca idú huagubidza, tsálidoʼos guyëpi yösa beníʼ
le zaʼ lúzxiba, le buzeníʼ ga naʼ saʼyéajaʼ.
\v 7 Laʼ yöjö́taʼteaʼ lu yu, en biyöndaʼ chiʼi Nu gudxi
nedaʼ: “Saulo, Saulo, ¿bizx que ribía ládxuʼu nedaʼ?”
\v 8 Níʼirö gunábidaʼ lëʼ, gunníaʼ: “¿Nuzxi liʼ, Xan?”
Lëʼ gudxëʼ nedaʼ: “Nedaʼ ni Jesús, bönniʼ Nazaret. Nedaʼ
caz ribía ládxuʼu.”
\v 9 Nupa niʼ gulaʼcuáʼlen nedaʼ bilaʼléʼe caz beníʼ
naʼ, en guladxi, pero bitiʼ bilaʼyöni chiʼi Nu naʼ bulidza
nedaʼ.
\v 10 Níʼirö gudxaʼ-nëʼ: “¿Nacxi gunaʼ, Xan?” Xanruʼ gudxëʼ
nedaʼ: “Guyasa, en guyéaj Damasco. Zoëʼ niʼ tu bönniʼ
guíëʼ liʼ ca naca yúguʼtë le ral-laʼ gunuʼ.”
\v 11 Tuʼ cabirö riléʼedaʼ tuʼ budíʼi yösa beníʼ naʼ
guyë́pidaʼ lahuaʼ, que lë ni naʼ yuguʼ bönniʼ dzágagaquiëʼ
nedaʼ gulaʼguélëʼë naʼa, ateʼ gulaʼchë́ʼë nedaʼ ga bidxínteaʼ
Damasco.
\p
\v 12 ’Zoëʼ Ananías niʼ, tu bönniʼ runëʼ idútë ca rinná
bëʼ xibá queëʼ Dios, ateʼ yuguʼ bönniʼ judío nacuʼë Damasco
tunëʼ lëʼ bal.
\v 13 Bidxinëʼ Ananías naʼ ga zoaʼ, en gudxëʼ nedaʼ:
“Saulo, bö́chaʼa, huöálaj guiö́j loʼ.” Laʼ níʼisö böálaj
guiö́j lahuaʼ, ateʼ biléʼedaʼ lëʼ.
\v 14 Lëʼ gudxëʼ nedaʼ: “Dios quégaquiëʼ xuz xtóʼoruʼ,
dza niʼte gurö́ cazëʼ liʼ para inö́zinuʼ le rë́ʼëni quézinëʼ
Lëʼ, en iléʼenuʼ-nëʼ Bönniʼ Tsahuiʼ, Lë cazëʼ Zxíʼinëʼ,
en yönnuʼ le guíëʼ Lë cazëʼ liʼ.
\v 15 Caní gaca, tuʼ ral-laʼ gunuʼ ba nalí queëʼ Lëʼ lógaca
yúguʼtë bönachi, usiyönnuʼ légaquiëʼ ca naca le chibiléʼenuʼ,
en le chibiyö́ninuʼ.
\v 16 Naʼa, ¿bizx que ridzenuʼ? ¡Guyasa, en bidila nisa!
Bulidzëʼ Xanruʼ para únëʼ liʼ dxiʼa, en ugǘëʼ dul-laʼ
nabáguʼu.”
\s Cristo gusö́l-lëʼë Pablo para gunëʼ libán lógaca bönachi izáʼa
\p
\v 17 Gunnë́ʼ caʼ Pablo:
\p ―Gudö́di niʼ, cateʼ budxinaʼ Jerusalén, en tsanni niʼ
rulidzaʼ-nëʼ Dios lu chila yudoʼ, biléʼedaʼ tu le naca
ca tu lu yëla bë́chigal.
\v 18 Biléʼedaʼ-nëʼ Xanruʼ, ateʼ gudxëʼ nedaʼ: “¡Guyéaj
carelö! ¡Burúajtë Jerusalén ni, tuʼ cabí ilunëʼ bal bönniʼ
ni le gunuʼ ba nalí quiaʼ!”
\v 19 Nedaʼ gudxaʼ-nëʼ: “Xan, nö́zgaca quézinëʼ ca benaʼ
nedaʼ. Guyáziaʼ gapa naca lu yuʼu ga tuʼdubëʼ tuʼsëdëʼ
bönniʼ judío queëʼ Dios. Gudinaʼ nupa niʼ taʼyéajlëʼ
Liʼ, en gulúʼugacaʼ-nëʼ lidxi guíë.
\v 20 Cateʼ niʼ gulútiëʼ Esteban, bönniʼ niʼ benëʼ ba
nalí quiuʼ, lëscaʼ zoaʼ nedaʼ niʼ, en benaʼ tuz yuguʼ
bönniʼ gulútiëʼ lëʼ tuʼ ben chiʼa lariʼ nácugaquiëʼ
bönniʼ naʼ buluʼladxëʼ lëʼ guiö́j.”
\v 21 Níʼirö Xanruʼ gudxëʼ nedaʼ: “Guyéaj, tuʼ risö́l-laʼa
liʼ lógaca bönachi izáʼa.”
\s Pablo ruíʼilenëʼ bönniʼ lo didzaʼ, bönniʼ rinná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la
\p
\v 22 Nisö ze lo yuguʼ bönniʼ judío buluʼzë́ nágagaquiëʼ
didzaʼ bëʼë Pablo, ateʼ níʼirö gulaʼbö́dxiʼë. Guluʼë zidzaj
didzaʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―¡Guliʼgútiëʼ bönniʼ ni! ¡Bítiʼrö ral-laʼ soëʼ ibanëʼ!
\p
\v 23 Níʼirö tuʼ taʼbö́dxiʼë, en taʼchözëʼ le nácugaquiëʼ
lu yöl-laʼ rilé quégaquiëʼ, en tuʼchejëʼ bëchtö yu lu
böʼös,
\v 24 bönniʼ lo naʼ rinná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la
gunná bëʼë uluʼguʼë Pablo lu yuʼu zxön naʼ. Lëscaʼ gunná
béʼenëʼ légaquiëʼ ilaʼguinëʼ Pablo para quíxjöʼë le
nácatë, para ilaʼnö́zinëʼ bizx que naʼ taʼbö́dxiʼë bönniʼ
judío caní queëʼ Pablo.
\v 25 Cateʼ gulúguiʼë lëʼ du guídi para ilaʼguinëʼ lëʼ,
Pablo gudxëʼ tu bönniʼ nacuʼë lu nëʼë bönniʼ röjáquiëʼ
gudil-la zoëʼ niʼ, rnnëʼ:
\p ―¿Naruʼ dë lataj quíniliʼ nedaʼ? Nababaʼ Roma, ateʼ
cuntu nu buchiʼa busörö́ nedaʼ channö nabágaʼa xíguiaʼ.
\p
\v 26 Cateʼ bönniʼ naʼ biyönnëʼ lë ni, guyijëʼ yöjtíxjöiʼinëʼ
bönniʼ lo naʼ rinná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la.
Rëʼ lëʼ:
\p ―¿Bizxi caz ni runruʼ? ¡Bönniʼ ni nababëʼ Roma!
\p
\v 27 Níʼirö bidëʼ bönniʼ lo naʼ ga zoëʼ Pablo, en gudxëʼ
lëʼ:
\p ―¡Gudixjöʼ! ¿Naruʼ nababuʼ liʼ Roma?
\p Pablo gudxëʼ lëʼ:
\p ―Ön, nababaʼ.
\p
\v 28 Bubiʼë didzaʼ bönniʼ lo naʼ, gunnë́ʼ:
\p ―Nedaʼ ni, dumí zián gudizxjaʼ para ibabaʼ Roma.
\p Níʼirö Pablo gudxëʼ lëʼ:
\p ―Nedaʼ gubabaʼ Roma cateʼ niʼ guljaʼ tuʼ nabábagaquiëʼ
xuz xináʼa Roma.
\p
\v 29 Cateʼ bönniʼ naʼ chizóa ilaʼguinëʼ lëʼ bilaʼyönnëʼ
lë ni, laʼ buluʼbígaʼtëʼ ga zoëʼ Pablo. Lëscaʼ gúdxinëʼ
bönniʼ lo naʼ cateʼ gunö́zinëʼ nababëʼ Pablo Roma, tuʼ
chigunná bëʼë ilúguiëʼ lëʼ.
\s Ridxinëʼ Pablo lógaquiëʼ bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ
\p
\v 30 Dza buropi niʼ, gúʼunnëʼ bönniʼ lo naʼ inö́zinëʼ
gazxi ga rëʼ bizxi naʼ yuguʼ bönniʼ judío tuʼzéguiëʼ
Pablo didzaʼ. Gunná bëʼë buluʼsedxëʼ du guíë naʼ náguëʼë
Pablo, ateʼ gunná bëʼë uluʼdubëʼ bixúz unná bëʼ judío,
en yúguʼtë bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ. Níʼirö bubéajëʼ
Pablo ga naʼ nagúʼugaquiëʼ lëʼ, ateʼ buzóëʼ lëʼ lógaquiëʼ.
\c 23
\p
\v 1 Níʼirö buyúdëʼë Pablo lógaquiëʼ bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa
tuʼsörö́ëʼ naʼ, en gunnë́ʼ:
\p ―Libíʼiliʼ, bö́chaʼa. Ga ridxintë naʼa ribözaʼ dxíʼadoʼ.
Caní naca, bitiʼ zoa le ruxösa ládxiʼdaʼahuaʼ nedaʼ lahuëʼ
Dios.
\p
\v 2 Níʼirö Ananías, bixúz lo, gunná béʼenëʼ nupa nacuáʼ
cuita lëʼë Pablo ilaʼgápëʼë ruʼë.
\v 3 Pablo gudxëʼ lëʼ:
\p ―Lëzcaʼ caní Dios ubiʼë quiuʼ, liʼ, ruluíʼisö tsahuiʼ
cuinuʼ. ¿Naruʼ röʼö cazuʼ ruchiʼa rusörö́uʼ nedaʼ ca
rinná bëʼ xibá, pero ridödi bëʼtsoʼ ca rinná bëʼ xibá
naʼ, naʼ rinná béʼenuʼ ilaʼgápëʼë nedaʼ?
\p
\v 4 Nupa nacuáʼ niʼ të Pablo:
\p ―¿Naruʼ rulidza ziʼtsoʼ-nëʼ bixúz lo queëʼ Dios?
\p
\v 5 Pablo gudxëʼ légaquiëʼ:
\p ―Libíʼiliʼ, bö́chaʼa. Nazúaj lu guichi, rnna: “Bitiʼ
ulidza ziʼu nu rinná beʼe bönachi uládz quiuʼ”, pero
nedaʼ bitiʼ gúquibeʼedaʼ náquiëʼ bixúz lo.
\p
\v 6 Níʼirö gúquibeʼenëʼ Pablo bal-lëʼ nácagaquiëʼ bönniʼ
yudoʼ saduceo, ateʼ iaʼbal-lëʼ bönniʼ yudoʼ fariseo. Níʼirö
bëʼë zidzaj didzaʼ lógaquiëʼ bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ
naʼ, gunnë́ʼ:
\p ―¡Libíʼiliʼ, bö́chaʼa! ¡Nacaʼ bönniʼ fariseo, en nacaʼ
zxíʼinëʼ tu bönniʼ fariseo! ¡Naʼa ruchiʼa rusöröliʼ
nedaʼ tuʼ runaʼ löza uluʼbán nupa chinátigaca!
\p
\v 7 Cateʼ bëʼë Pablo didzaʼ ni, bilaʼrúajëʼ choplö yuguʼ
bönniʼ yudoʼ fariseo, en yuguʼ bönniʼ yudoʼ saduceo, ateʼ
gulaʼdil-la dídzëʼë laʼ légacasëʼ.
\v 8 Caní gulunëʼ tuʼ taʼnnë́ʼ bönniʼ saduceo naʼ bitiʼ
uluʼbán nupa chinátigaca, en bitiʼ nacuʼë gubáz láʼayi,
en bitiʼ nacuáʼ böʼ nácagaca caz bönachi, pero taʼyéajlëʼë
bönniʼ yudoʼ fariseo nácagaca yúguʼtë lë ni.
\v 9 Que lë ni naʼ gulaʼbö́dxiʼë. Níʼirö gulaʼyasëʼ bönniʼ
nazë́dagaquiëʼ xibá queëʼ Dios, yuguʼ bönniʼ yudoʼ fariseo,
en gulaʼdil-la dídzëʼë, taʼnnë́ʼ:
\p ―Rusácaʼtuʼ queë́tuʼ bitiʼ bi döʼ nuʼë bönniʼ ni. Channö
tu böʼ naca caz bönachi bë́ʼlen lëʼ didzaʼ, o channö tu
gubáz láʼayi queëʼ Dios bë́ʼlenëʼ lëʼ didzaʼ, bitiʼ ral-laʼ
táʼbagaʼruʼ-nëʼ Dios.
\p
\v 10 Cateʼ chitaʼdíl-ladaʼ dídzëʼë bönniʼ judío naʼ,
gúdxinëʼ bönniʼ lo naʼ rinná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ
gudil-la, tuʼ réquinëʼ uluʼzxuzxaj uluʼquínnajëʼ Pablo.
Níʼirö gunná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la tsöjléajgaquiëʼ
Pablo ladaj bönniʼ judío naʼ, en uluʼchë́ʼë lëʼ lu yuʼu
zxön ga naʼ nagáʼanagaquiëʼ bönniʼ naʼ röjáquiëʼ gudil-la.
\p
\v 11 Cateʼ chinaca chiʼi dzö́ʼölö laʼ dza náʼasö, buluíʼi
lahuëʼ Xanruʼ ga zoëʼ Pablo, en gudxëʼ lëʼ:
\p ―Butipa ládxuʼu, Pablo. Ca naʼ chibenuʼ ba nalí quiaʼ
Jerusalén ni, lëscaʼ run bayudxi gunuʼ ba nalí quiaʼ
lu yödzö Roma.
\s Tun xtídzaʼgaquiëʼ ilútiëʼ Pablo
\p
\v 12 Cateʼ zaʼ reníʼ iaʼtú dza, gulún xtídzaʼgaquiëʼ
bal-lëʼ bönniʼ judío, en gulún tsutsu xtídzaʼgaquiëʼ, taʼnnë́ʼ
gunëʼ Dios légaquiëʼ xíguiaʼ channö cabí ilunëʼ lë naʼ
gulún xtídzaʼgaquiëʼ, gulaʼnnë́ʼ bitiʼ caʼ ilëʼaj ilahuëʼ
ga idxinrö chigulútiëʼ Pablo.
\v 13 Nayanrö ca choáʼgaquiëʼ bönniʼ naʼ gulún tsutsu
xtídzaʼgaquiëʼ caní.
\v 14 Yöjáquiëʼ bönniʼ ni ga nacuʼë yuguʼ bixúz unná
bëʼ, en bönniʼ gula tuʼzéajniʼinëʼ bönachi judío, ateʼ
gulaʼnnë́ʼ:
\p ―Chiben tsutsu xtídzaʼtuʼ, gunnatuʼ gunëʼ Dios netuʼ
xíguiaʼ channö cabí guntuʼ caní. Bitiʼ guíʼaj gágutuʼ
ga gútirötuʼ-nëʼ Pablo.
\v 15 Naʼa, libíʼiliʼ, en bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ,
guliʼguíëʼ bönniʼ lo rinná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ
gudil-la idichë́ʼë Pablo cuxö́ para idxinëʼ ga nudúbiliʼ,
innaliʼ rë́ʼëniliʼ inábiliʼ-nëʼ Pablo tu didzaʼ gate ga
rëʼ. Netuʼ cöʼö nistuʼ-nëʼ laʼ nöza, ateʼ gútituʼ-nëʼ zíʼalö
ca idxinëʼ ni.
\p
\v 16 Biyö́nibiʼ biʼi bönniʼ queë́nu nigula zanëʼ Pablo
ca naʼ ilaʼbö́ʼ nísiëʼ Pablo, ateʼ guyéajbiʼ, en guyúʼubiʼ
yuʼu zxön naʼ, ateʼ yöjtíxjöiʼibiʼ-nëʼ Pablo.
\v 17 Pablo bulidzëʼ tuëʼ bönniʼ nacuʼë lu nëʼë bönniʼ
röjáquiëʼ gudil-la en gudxëʼ lëʼ:
\p ―Guchë́ʼë-biʼ biʼi ni lahuëʼ bönniʼ lo, tuʼ nuáʼabiʼ
didzaʼ guië́biʼ-nëʼ.
\p
\v 18 Níʼirö bönniʼ naʼ gudélëʼë-biʼ, en guchë́ʼë-biʼ ga
naʼ zoëʼ bönniʼ lo naʼ, ateʼ gudxëʼ lëʼ:
\p ―Bulídzëʼ Pablo, bönniʼ naʼ yuʼë lidxi guíë, nedaʼ, en
gútaʼyuëʼ lahuaʼ idiguʼa-biʼ biʼi ni loʼ, tuʼ rë́ʼënibiʼ
güíʼilenbiʼ liʼ didzaʼ.
\p
\v 19 Bönniʼ lo naʼ gudélëʼë náʼabiʼ, en guchë́ʼë-biʼ quez,
ateʼ gunábinëʼ-biʼ, rnnëʼ:
\p ―¿Bizxi naʼ ral-laʼ guíoʼ nedaʼ?
\p
\v 20 Lëbiʼ gúdxibiʼ-nëʼ:
\p ―Chinúngaquiëʼ didzaʼ bönniʼ judío ilátaʼyuëʼ loʼ
ichëʼu-nëʼ Pablo cuxö́, para idxinëʼ lógaquiëʼ bönniʼ yudoʼ
tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ. Ilë́ʼ liʼ të́ʼënnëʼ ilaʼnábinëʼ lëʼ
tu didzaʼ gate ga rëʼ,
\v 21 pero bitiʼ tséajlëʼu le ilaʼnnë́ʼ tuʼ nadödi choáʼgaquiëʼ
ilaʼbö́ʼ nísiëʼ Pablo. Chigulún tsutsu xtídzëʼë gulaʼnnë́ʼ
gunëʼ Dios légaquiëʼ xíguiaʼ channö cabí ilútiëʼ lëʼ.
Bitiʼ bi ilëʼaj ilahuëʼ ga idxinrö ilútiëʼ lëʼ. Chizóagaquiëʼ
taʼbözëʼ siʼ lu noʼo gunuʼ le ilaʼnábinëʼ liʼ.
\p
\v 22 Níʼirö bönniʼ lo naʼ rinná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ
gudil-la gunná béʼenëʼ-biʼ cuntu nu guië́biʼ lë naʼ chigúdxibiʼ
lëʼ, ateʼ níʼirö busö́l-lëʼë-biʼ biʼi ni.
\s Ridxinëʼ Pablo lahuëʼ Félix, bönniʼ rinná bëʼë luyú naʼ
\p
\v 23 Níʼirö bönniʼ lo naʼ bulidzëʼ chopëʼ bönniʼ nacuʼë
tu gáyuʼë bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la lu náʼagaquiëʼ tu
tuëʼ, ateʼ gunná béʼenëʼ légaquiëʼ uluʼcözëʼ chopa gáyuʼë
bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la taʼzëʼe níʼagaquiëʼ, en tsónnalalaj
yuʼ chiëʼ bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la dxíagaquiëʼ böaʼ,
en chopa gáyuʼë bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la iluʼë yaga
tuchiʼ para tsöjáquiëʼ yödzö Cesarea idú ridödi xtsöʼ.
\v 24 Lëscaʼ gunná béʼenëʼ légaquiëʼ uluʼcözëʼ-baʼ tu
böaʼ cuíëʼ-baʼ Pablo, ateʼ ilaʼchë́ʼë lëʼ dxíʼadoʼ, cabí
bi gaca queëʼ, para idxinëʼ lahuëʼ Félix, bönniʼ lo rinná
bëʼë uláz que Roma.
\p
\v 25 Gusö́l-lëʼë caʼ tu guichi le rnna caní:
\p
\v 26 “Nedaʼ, Claudio Lisias, ruzúajaʼ quiuʼ lu guichi,
bönniʼ lo unná bëʼ, Félix. Rugapaʼ Dios liʼ.
\p
\v 27 ’Bönniʼ ni risö́l-laʼa-nëʼ quiuʼ, gulaʼzönëʼ bönniʼ
judío lëʼ, en gulë́ʼënnëʼ ilútiëʼ lëʼ. Cateʼ gúquibeʼedaʼ
nababëʼ Roma, guchë́ʼgacaʼ-nëʼ bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la,
en busöláʼ-nëʼ lu náʼagaquiëʼ judío naʼ.
\v 28 Gúʼunidaʼ inözdaʼ bizxi benëʼ, lë naʼ tuʼzéguiëʼ
lëʼ didzaʼ bönniʼ judío, ateʼ guchëʼa-nëʼ lógaquiëʼ bönniʼ
yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ légaquiëʼ.
\v 29 Cateʼ buédxi didzaʼ, gunözdaʼ tuʼzéguiëʼ lëʼ didzaʼ
ca naca le rinná bëʼ xibá quégaquiëʼ, en bitiʼ bi nabáguëʼë
bönniʼ ni para nu guti lëʼ, o nu cuʼu lëʼ lidxi guíë.
\v 30 Níʼirö cateʼ bidxín nu gudíxjöiʼi nedaʼ taʼbö́ʼ
nísiëʼ yuguʼ bönniʼ judío lëʼ, laʼ gusö́l-laʼteaʼ lëʼ ga
zuʼ, ateʼ gunná béʼegacadaʼ-nëʼ bönniʼ ni tuʼzéguiëʼ lëʼ
didzaʼ ilaʼdxinëʼ loʼ liʼ, para ilaʼguíxjöiʼinëʼ liʼ
bi didzaʼ nápagaquiëʼ lëʼ. ¡Dios gun tsáhuëʼë liʼ!”
\p
\v 31 Níʼirö bönniʼ naʼ röjáquiëʼ gudil-la gulaʼguélëʼë
Pablo, en gulunëʼ ca naʼ chigunná béʼenëʼ légaquiëʼ, ateʼ
gulaʼchë́ʼë lëʼ yödzö Antípatris, niʼ naca chiʼi dzö́ʼölö.
\v 32 Cateʼ zaʼ reníʼ iaʼtú dza bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la
taʼzëʼe níʼagaquiëʼ yöjhuö́jgaquiëʼ Jerusalén, ateʼ bönniʼ
röjáquiëʼ gudil-la dxíagaquiëʼ böaʼ buluʼúʼë nöza, dzágagaquiëʼ
Pablo.
\v 33 Cateʼ bönniʼ naʼ röjáquiëʼ gudil-la nachë́ʼgaquiëʼ
Pablo bilaʼdxinëʼ Cesarea, buluʼnödzjëʼ guichi naʼ lu
nëʼë bönniʼ rinná bëʼë uláz que Roma, en buluʼsudxinëʼ
Pablo lahuëʼ.
\v 34 Gudödi bulabëʼ bönniʼ unná bëʼ guichi naʼ, gunábinëʼ
Pablo gazxi bönniʼ lëʼ. Cateʼ gúquibeʼenëʼ nababëʼ luyú
Cilicia,
\v 35 gudxëʼ lëʼ:
\p ―Yö́nidaʼ le innóʼ cateʼ ilaʼdxín ni nupa tuʼzegui
liʼ didzaʼ.
\p Níʼirö gunná béʼenëʼ ilún chiʼë lëʼ lu yuʼu yúlahuiʼ
ga riböʼë Herodes, bönniʼ rinná bëʼë, para uchiʼa usörö́ëʼ
bönachi.
\c 24
\s Pablo ruʼë didzaʼ uláz queëʼ lahuëʼ Félix
\p
\v 1 Cateʼ chibizáʼa gayuʼ dza, bidxinëʼ Ananías, bixúz
lo, niʼ, ateʼ dzágagaquiëʼ lëʼ bal-lëʼ bönniʼ gula tuʼzéajniʼinëʼ,
en Tértulo, tu bönniʼ nazë́ʼedeʼenëʼ didzaʼ. Bilaʼdxinëʼ
lahuëʼ bönniʼ unná bëʼ, ateʼ gulaʼnnë́ʼ queëʼ Pablo.
\v 2 Cateʼ chibuluʼlidzëʼ Pablo, ateʼ bidxinëʼ niʼ, gusí
lahuëʼ Tértulo ruzéguiʼë lëʼ didzaʼ, rnnëʼ:
\p ―Bönniʼ lo unná bëʼ, Félix. Niʼa quiuʼ liʼ ruziʼtuʼ
xibé le run tsahuiʼ netuʼ, ateʼ lu yöl-laʼ réajniʼi quiuʼ
rinná béʼenuʼ dxiʼa bönachi uládz queë́tuʼ.
\v 3 Yúguʼtë lë ni ruzíʼticaʼstuʼ xibé gátiʼtës, ateʼ
idú ládxiʼtuʼ rëtuʼ liʼ: “Xclenuʼ.”
\v 4 Naʼa, para cabí upízxjarötuʼ liʼ, rátaʼyuaʼ loʼ gun
zxön ládxuʼu, yönnuʼ tu le doʼ guíëtuʼ liʼ.
\v 5 Gúquibeʼetuʼ bönniʼ ni rigúʼu yö́l-lëʼë bönachi, en
runëʼ ga taʼdáʼbaguëʼë yúlahuiʼ yuguʼ bönniʼ judío nacuʼë
idútë yödzölió, en náquiëʼ bönniʼ lo quégaquiëʼ bönniʼ
dáʼgaquiëʼ bönniʼ Nazaret naʼ.
\v 6 Lëscaʼ gúʼunnëʼ gun dítjanëʼ yudoʼ queë́tuʼ. Que
lë ni naʼ guzxöntuʼ-nëʼ, en gúʼunituʼ uchiʼa usörötuʼ
lëʼ ca naca xibá queë́tuʼ.
\v 7 Níʼirö Lisias, bönniʼ lo rinná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ
gudil-la bidxinëʼ ga zóatuʼ, en lu yöl-laʼ síniaʼ zxön
bugǘëʼ bönniʼ ni lu naʼtuʼ.
\v 8 Níʼirö gunná béʼenëʼ Lisias naʼ ídigaca nupa tuʼzegui
lëʼ didzaʼ loʼ liʼ. Naʼa, liʼ caz, cateʼ rinabi yúdxinuʼ-nëʼ
Pablo ni, huáca inö́zinuʼ gate ga rëʼ yúguʼtë lë ni ruzéguituʼ
lëʼ didzaʼ.
\p
\v 9 Lëscaʼ caní gulaʼnnë́ʼ yuguʼ bönniʼ judío niʼ, gulaʼnnë́ʼ
naca caz caní.
\v 10 Níʼirö butásö nëʼë bönniʼ rinná bëʼë uláz que
Roma naʼ para guʼë didzaʼ Pablo, ateʼ lëʼ bubiʼë didzaʼ,
gunnë́ʼ:
\p ―Idú ládxaʼa quíxjöʼa ca naca le runaʼ, tuʼ chinaca
zián iz ruchiʼa rusörö́uʼ le raca quégaca bönachi ladztuʼ.
\v 11 Le benaʼ huáca inabuʼ. Bitiʼ réquini chinnu dza
bidxinaʼ Jerusalén para tseaj ládxaʼa-nëʼ Dios.
\v 12 Bitiʼ yöjxácaʼgaquiëʼ nedaʼ nu ridíl-lalenaʼ didzaʼ,
en bitiʼ benaʼ ga uluʼtsatsa bönachi ga naca chila yudoʼ,
en cabí lu yuʼu ga tuʼdubëʼ tuʼsëdëʼ queëʼ Dios, en cabí
lu yödzö.
\v 13 Bitiʼ caʼ gaca uluʼbéaj liëʼ yuguʼ lë ni tuʼzéguiëʼ
nedaʼ didzaʼ.
\v 14 Lë ni rixóalëpaʼ loʼ. Ca runaʼ xichinëʼ Dios quégaquiëʼ
xuz xtóʼotuʼ nalëbi ca le tuʼsë́dinëʼ légaquiëʼ, pero
bönniʼ judío ni tuʼë le: Le ridáʼbagaʼ Dios, tuʼ réajlëʼa
yúguʼtë le rinná bëʼ xibá queëʼ Dios, encaʼ yúguʼtë le
buluʼzúajëʼ bönniʼ guluʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios.
\v 15 Ca naʼ légaquiëʼ tunëʼ löza Dios, lëscaʼ nedaʼ
runaʼ löza Dios, usubanëʼ nupa chinátigaca, bönachi tsahuiʼ,
en bönachi bitiʼ nácagaca tsahuiʼ.
\v 16 Que lë ni naʼ ruíʼi ládxiʼticaʼsaʼ cabí ibágaʼa
le gun ga uxö́s ládxiʼdaʼahuaʼ nedaʼ lahuëʼ Dios o lógaca
bönachi.
\p
\v 17 ’Gudödi zoaʼ ga yúbölö idú chopa tsonna iz, budxinaʼ
ga nacuáʼ bönachi uládz quiaʼ para unödzjaʼ dumí le
gácalen bönachi yechiʼ, en unödzjaʼ le riguʼa lahuëʼ
Dios.
\v 18 Tsanni niʼ runaʼ caní, bal-lëʼ bönniʼ judío narúajgaquiëʼ
luyú Asia bidixácaʼgaquiëʼ nedaʼ. Niʼ zoaʼ löʼa yudoʼ,
nubéaj dxiʼa cuinaʼ ca naca que yudoʼ, en cabí nutubaʼ
bönachi zián, en cabí nunaʼ ga uluʼtsatsa bönachi.
\v 19 Yuguʼ bönniʼ judío niʼ ral-laʼ ilaʼdxinëʼ loʼ liʼ,
en uluʼzéguiëʼ nedaʼ didzaʼ channö nápagaquiëʼ nedaʼ
didzaʼ.
\v 20 Ilaʼnnátsöquiëʼ bönniʼ judío ni channö buluʼdzö́linëʼ
bi le cabí naca dxiʼa benaʼ cateʼ niʼ bidxinaʼ lógaquiëʼ
bönniʼ yudoʼ tuʼchiʼa tuʼsörö́ëʼ légaquiëʼ.
\v 21 Tuz cateʼ niʼ zoaʼ lógaquiëʼ, bëʼa zidzaj didzaʼ,
gunníaʼ: “Ruchiʼa rusöröliʼ nedaʼ naʼa tuʼ runaʼ löza
uluʼbán nupa chinátigaca.”
\p
\v 22 Cateʼ biyönnëʼ Félix didzaʼ ni, en dxíʼadoʼ chinö́zinëʼ
ca naca que lë naʼ rusë́dinëʼ Pablo, buzë́ láhuiʼsëʼ caʼ
didzaʼ bizxaj ni, gunnë́ʼ:
\p ―Catiʼ idxinëʼ Lisias, bönniʼ lo rinná béʼenëʼ bönniʼ
röjáquiëʼ gudil-la, údxi yö́nidaʼ ca naca didzaʼ bizxaj
queë́liʼ.
\p
\v 23 Níʼirö Félix gunná béʼenëʼ tu bönniʼ nacuʼë lu
nëʼë bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la zoëʼ niʼ, gun chiʼë Pablo,
pero guʼë lëʼ lataj tëʼ löʼa, en bitiʼ uzáguëʼë xinö́zgaquiëʼ
böchiʼ luzë́ʼë duyúgaquiëʼ lëʼ bi dxin ilunëʼ queëʼ.
\p
\v 24 Chopa tsonna dza gudzé, bidëʼ leyúbölö Félix naʼ.
Drusila, nigula queëʼ dzáganu lëʼ. Nácanu nigula judío.
Félix bulidzëʼ Pablo, ateʼ buzë́ náguiëʼ xtídzëʼë ca naca
le réajlëʼëruʼ Jesucristo.
\v 25 Cateʼ bëʼë didzaʼ Pablo ca ral-laʼ gácaruʼ tsahuiʼ,
en inná beʼe cuinruʼ, ateʼ idxinruʼ ga uchiʼa usörö́ëʼ
Dios rëʼu dza siʼ zaʼ, níʼirö gudxi bidzö́binëʼ Félix,
en gudxëʼ Pablo:
\p ―Guyéaj naʼa. Cateʼ gapaʼ lataj ulidzaʼ liʼ.
\p
\v 26 Lëscaʼ gúʼunnëʼ Félix siʼë dumí le unödzjëʼ Pablo
lëʼ para usanëʼ lëʼ, ateʼ que lë ni naʼ, zián luzuí bulidzëʼ
Pablo, en bë́ʼlenëʼ lëʼ didzaʼ.
\v 27 Cateʼ bizáʼa chopa iz guyáziëʼ Porcio Festo xilatjëʼ
Félix, ateʼ tuʼ gúʼunnëʼ Félix gunëʼ le tsaza ládxiʼgaquiëʼ
bönniʼ judío, bucáʼanëʼ Pablo nadzunëʼ lidxi guíë.
\c 25
\s Ridxinëʼ Pablo lahuëʼ Festo, bönniʼ unná bëʼ
\p
\v 1 Bidxinëʼ Festo yödzö Cesarea para tsáziëʼ xilatjëʼ,
gáquiëʼ bönniʼ unná bëʼ ulaz que Roma. Cateʼ bizáʼa
tsonna dza buzë́ʼë yödzö naʼ, saʼyéajëʼ Jerusalén.
\v 2 Cateʼ bidxinëʼ Festo niʼ yuguʼ bixúz unná bëʼ, en
yuguʼ bönniʼ lo quégaca bönachi judío bilaʼdxinëʼ lahuëʼ
para ilaʼnnë́ʼ queëʼ Pablo, ateʼ gulátaʼyuëʼ lahuëʼ Festo
\v 3 bi uzáʼ ládxëʼë quégaquiëʼ, isö́l-lëʼë nupa tsöjxíʼgaca
Pablo, para udxinëʼ Jerusalén. Gulë́ʼënnëʼ ilaʼbö́ʼ nísiëʼ
lëʼ laʼ nöza para ilútiëʼ lëʼ.
\v 4 Bubiʼë didzaʼ Festo, gudxëʼ légaquiëʼ:
\p ―Lu yödzö Cesarea nadzunëʼ Pablo, ateʼ ral-laʼ tsejaʼ
niʼ cuxö́ huidzaj nisö.
\v 5 Que lë ni naʼ, nútiʼtëslöliʼ dë lu náʼaliʼ, ral-laʼ
sáʼlenliʼ nedaʼ, en channö nabáguëʼë bönniʼ niʼ xíguiaʼ,
huáca uzéguiliʼ-nëʼ didzaʼ niʼ.
\p
\v 6 Gudzenëʼ Festo Jerusalén idú ca xunuʼ gubidza, ateʼ
níʼirö bö́ajëʼ Cesarea. Cateʼ guzáʼ reníʼ iaʼtú dza guröʼë
ga ruchiʼa rusörö́ëʼ, en gunná béʼenëʼ nupa tsöjxíʼgaca
Pablo.
\v 7 Cateʼ chibidxinëʼ Pablo niʼ, yuguʼ bönniʼ judío
narúajgaquiëʼ Jerusalén gulaʼguʼë lëʼ lë́ʼalö, en zián
le gulaʼnnë́ʼ queëʼ. Buluʼzéguiëʼ lëʼ le tuʼsubáguëʼë
lëʼ xíguiaʼ, pero bitiʼ guca uluʼbéaj liëʼ yuguʼ lë naʼ
gulaʼnnë́ʼ queëʼ.
\v 8 Níʼirö bëʼë didzaʼ Pablo uláz queëʼ, gunnë́ʼ:
\p ―Bitiʼ bi le ruáʼ döʼ benaʼ que xibá quégaquiëʼ bönniʼ
judío, en cabí que yudoʼ quégaquiëʼ, en cabí queëʼ César,
bönniʼ Roma, rinná béʼenëʼ rëʼu.
\p
\v 9 Gúʼunnëʼ Festo gunëʼ le ilaʼyaza ládxiʼgaquiëʼ
bönniʼ judío, ateʼ bubiʼë didzaʼ, gudxëʼ Pablo:
\p ―¿Rë́ʼënuʼ soʼo Jerusalén, ga naʼ soa nu uchiʼa usörö́
liʼ ca nácagaca lë ni taʼnnë́ʼ quiuʼ?
\p
\v 10 Bubiʼë didzaʼ Pablo, gudxëʼ lëʼ:
\p ―Zoa cazaʼ ga röʼö nu ruchiʼa rusörö́ uláz queëʼ César,
ga naʼ ral-laʼ uchiʼa usörö́uʼ nedaʼ. Bitiʼ bi huiáʼ döʼ
nunaʼ quégaquiëʼ bönniʼ judío, ateʼ chinö́z quézinuʼ lë
ni.
\v 11 Laʼtuʼ nunaʼ tu le ruáʼ döʼ, o bítiʼtës le run
ga ibágaʼa xíguiaʼ gátiaʼ, bitiʼ táʼbagaʼa gátiaʼ. Naʼa,
channö cabí nunaʼ ca taʼnnë́ʼ quiaʼ bönniʼ ni, cuntu caz
nu dë lu nëʼe udödi nedaʼ lu náʼagaquiëʼ. Rinabaʼ tsejaʼ
lahuëʼ César ga udxiʼa urö́ quiaʼ.
\p
\v 12 Cateʼ Festo chibë́ʼlenëʼ yuguʼ bönniʼ yúlahuiʼ
didzaʼ, bubiʼë didzaʼ, gudxëʼ Pablo:
\p ―Chigunábuʼ tsejuʼ lahuëʼ César. Lahuëʼ César uyijuʼ.
\s Ruʼë didzaʼ Pablo lahuëʼ Agripa, bönniʼ unná bëʼ
\p
\v 13 Gudödi chopa tsonna dza, bidxinëʼ Agripa, bönniʼ
rinná bëʼë lu yödzö Cesarea, dzáganu Berenice lëʼ, duyúgaquiëʼ
Festo.
\v 14 Cateʼ chigulaʼcuʼë niʼ zián dza, Festo buluíʼinëʼ
Agripa, bönniʼ rinná bëʼë, ca naca queëʼ Pablo. Gudxëʼ
lëʼ:
\p ―Zoëʼ tu bönniʼ ni bucáʼanëʼ Félix lëʼ lidxi guíë.
\v 15 Cateʼ guzóaʼ Jerusalén, yuguʼ bixúz unná bëʼ, en
bönniʼ gula tuʼzéajniʼinëʼ, bilaʼdxinëʼ lahuaʼ, ateʼ gulaʼnnë́ʼ
queëʼ bönniʼ ni. Gulaʼnábinëʼ nedaʼ ichugaʼ queëʼ gátiëʼ.
\v 16 Nedaʼ bubiʼa didzaʼ, gudxaʼ légaquiëʼ bitiʼ nalë́biguequinëʼ
bönniʼ Roma ilaʼchúguiëʼ queëʼ tu bönniʼ gátiëʼ channö
cabí ilaʼdxini lahuëʼ nupa tuʼzegui lëʼ didzaʼ, para
gaca ubiʼë didzaʼ ca naca lë naʼ taʼnnë́ʼ queëʼ.
\v 17 Que lë ni naʼ, cateʼ bilaʼdxinëʼ légaquiëʼ ni, bitiʼ
caʼ gudzedaʼ, pero cateʼ guzáʼ guyeaníʼ iaʼtú dza guröʼa
ga ruchiʼa rusörö́aʼ, ateʼ gunná béʼedaʼ nupa yöjxíʼgaca
bönniʼ ni.
\v 18 Cateʼ gulaʼcuʼë ni bönniʼ naʼ tuʼzéguiëʼ lëʼ didzaʼ,
bitiʼ bi gulaʼnnë́ʼ queëʼ ca busacaʼ quiaʼ ilaʼnnë́ʼ.
\v 19 Gulaʼnnë́ʼ queëʼ bal-la didzaʼ bizxaj ca naca le
taʼyéajlëʼë Dios, en ca naca queëʼ tu bönniʼ lëʼ Jesús,
nu naʼ guti, pero Pablo runëʼ tsutsu xtídzëʼë rnnëʼ ni
zoëʼ nabanëʼ leyúbölö.
\v 20 Tuʼ buchíxidaʼ ca nácagaca lë ni, gunábidaʼ-nëʼ
Pablo channö rë́ʼënëʼ tsejëʼ Jerusalén, ga niʼ soa nu
uchiʼa usörö́ lëʼ ca nácagaca lë ni.
\v 21 Níʼirö cateʼ gunabëʼ Pablo tsejëʼ lahuëʼ Augusto
César para uchiʼa usörö́ëʼ lëʼ niʼ, gunná béʼedaʼ bönniʼ
röjáquiëʼ gudil-la ilún chíʼigarëʼ lëʼ cateʼ gálaʼrö
dza isö́l-laʼa-nëʼ lahuëʼ César.
\p
\v 22 Níʼirö Agripa gudxëʼ Festo naʼ:
\p ―Lëzcaʼ nedaʼ rë́ʼëndaʼ yö́nidaʼ le innë́ʼ bönniʼ naʼ.
\p Festo gudxëʼ lëʼ:
\p ―Cuxö́ yönnuʼ le innë́ʼ.
\p
\v 23 Cateʼ zaʼ reníʼ iaʼtú dza, len ba zxön bilaʼdxinëʼ
Agripa, en Berenice niʼ. Gulaʼyáziëʼ ga ral-laʼ iluʼë
didzaʼ, dzágagaquiëʼ légaquiëʼ bönniʼ unná bëʼ, ateʼ gulaʼsö́l-lëʼë
nupa tsöjxíʼgaca Pablo.
\v 24 Níʼirö Festo gudxëʼ Agripa, bönniʼ unná bëʼ:
\p ―Bönniʼ unná bëʼ, Agripa, en yúguʼtëliʼ zóaliʼ ni tsözxö́n
len netuʼ. Ni zoëʼ riléʼeliʼ-nëʼ bönniʼ naʼ, taʼnnë́ʼ queëʼ
yúguʼtë bönniʼ judío nacuʼë Jerusalén, encaʼ nupa nacuáʼ
ni, tëʼ nedaʼ ral-laʼ gátiëʼ.
\v 25 Runi nedaʼ bitiʼ bi benëʼ le nabáguëʼë xíguiaʼ
gátiëʼ, pero tuʼ gunabëʼ lë cazëʼ tsejëʼ ga uchiʼa usörö́ëʼ
Augusto César lëʼ, que lë ni naʼ chinunaʼ quiaʼ isö́l-laʼa-nëʼ
lahuëʼ Augusto.
\v 26 Tuʼ cabí nözdaʼ bi ral-laʼ uzúajaʼ lu guichi le
uzegui bönniʼ ni didzaʼ para isö́l-laʼa lu nëʼë César,
xanaʼ, que lë ni naʼ nachëʼa-nëʼ loliʼ, en le nácarö lo,
nachëʼa-nëʼ loʼ liʼ, Agripa, bönniʼ unná bëʼ, para cateʼ
údxi rinábini yudxuʼ-nëʼ, níʼirö inözdaʼ bi ral-laʼ uzúajaʼ
lu guichi ca naca queëʼ bönniʼ ni.
\v 27 Réquidaʼ bitiʼ naca dxiʼa isö́l-laʼa-nëʼ nu bönniʼ
náguëʼë niʼ channö cabí gaca uluʼa le nabáguëʼë.
\c 26
\s Didzaʼ bëʼë Pablo uláz queëʼ lahuëʼ Agripa, bönniʼ unná bëʼ
\p
\v 1 Níʼirö Agripa gudxëʼ Pablo:
\p ―Dë lataj guʼu didzaʼ uláz quiuʼ.
\p Buchila nëʼë Pablo lahuëʼ Agripa, ateʼ gusí lahuëʼ ruʼë didzaʼ, rnnëʼ:
\p
\v 2 ―Bönniʼ unná bëʼ, Agripa. Raza ládxaʼa tuʼ dë lataj naʼa guʼa didzaʼ uláz quiaʼ loʼ liʼ ca naca yúguʼtë le tuʼzéguiëʼ bönniʼ judío nedaʼ didzaʼ.
\v 3 Raza ládxiʼraʼ tuʼ núnbëʼu yúguʼtë le nalë́biguequinëʼ tunëʼ bönniʼ judío, encaʼ yuguʼ lë ni ridíl-latuʼ didzaʼ.
\s Yuguʼ le benëʼ Pablo zíʼatëlö
\p
\v 4 Gunnë́ʼ caʼ Pablo:
\p ―Nö́zguequi quézinëʼ yúguʼtë bönniʼ judío ca naʼ benaʼ ga gudélaʼtë cuídiaʼ ga nacuáʼ bönachi uládz quiaʼ, encaʼ lu yödzö Jerusalén.
\v 5 Nö́zguequi quézinëʼ caʼ, en huáca ilaʼguíxjöʼë ca naʼ benaʼ dza niʼte. Gucaʼ bönniʼ fariseo. Yuguʼ bönniʼ fariseo tuíʼi ládxiʼgacarëʼ ilaʼyéaj ládxiʼgaquiëʼ Dios ca tunëʼ iaʼzícaʼrëʼ bönniʼ judío.
\v 6 Naʼa, zoaʼ ni loliʼ para nu uchiʼa usörö́ nedaʼ tuʼ runaʼ löza Dios, usubanëʼ bönniʼ nati, en gunëʼ ca naʼ guzxíʼ lu nëʼë lógaquiëʼ xuz xtóʼotuʼ.
\v 7 Tunëʼ löza yuguʼ bönniʼ idxinnu cöʼ diʼa dza queë́tuʼ ilaʼdéliʼnëʼ lë naʼ guzxíʼ lu nëʼë Dios. Que lë ni naʼ taʼyéaj ládxiʼgaquiëʼ Dios, en tunëʼ xichinëʼ rëla, en të dza. Tuʼ runaʼ löza lë ni, nuzéguigaquiëʼ bönniʼ judío nedaʼ. Caní naca, bönniʼ unná bëʼ, Agripa.
\v 8 Naʼa, ¿naruʼ réquitseliʼ libíʼiliʼ bitiʼ naca le tséajlëʼëruʼ, usubanëʼ Dios bönniʼ nati?
\s Pablo gudxía ládxëʼë bönachi queëʼ Cristo
\p
\v 9 Gunnë́ʼ caʼ Pablo:
\p ―Lëzcaʼ nedaʼ, zíʼatëlö gúquidaʼ le zián ral-laʼ gunaʼ, táʼbagaʼa-nëʼ Jesús, bönniʼ Nazaret.
\v 10 Caní benaʼ lu yödzö Jerusalén. Guluʼa zián bönachi taʼyéajlëʼ Jesús lidxi guíë, tuʼ buluʼdödëʼ yuguʼ bixúz unná bëʼ lu naʼa yöl-laʼ unná bëʼ. Cateʼ gulútiëʼ bönachi niʼ, bénlenaʼ légaquiëʼ tuz didzaʼ.
\v 11 Zián luzuí busacaʼ ziʼa yuguʼ bönniʼ niʼ para uluʼsán ládxiʼgaquiëʼ ca taʼyéajlëʼë Cristo. Caní benaʼ gapa naca lu yuʼu ga tuʼdubëʼ bönniʼ judío, en tuʼsëdëʼ queëʼ Dios. Gulédeʼedaʼ légaquiëʼ, ateʼ gudxía ládxaʼa légaquiëʼ ga bidxintë guyijaʼ gapa nacuáʼ yödzö ziʼtuʼ para tsöjxö́ngacaʼ-nëʼ.
\s Riguíxjöʼë Pablo ca böáquiëʼ queëʼ Cristo
\p
\v 12 Gunnë́ʼ caʼ Pablo:
\p ―Para gunaʼ caní guyijaʼ yödzö Damasco, ateʼ bixúz unná bëʼ nasö́l-laʼgaquiëʼ nedaʼ nudö́digaquiëʼ lu naʼa yöl-laʼ unná bëʼ.
\v 13 Caní guca, bönniʼ unná bëʼ, Agripa. Cateʼ niʼ saʼyijaʼ laʼ nöza, niʼ naca idú huagubidza, biléʼedaʼ tu beníʼ lúzxiba le buzeníʼrö ca gubidza. Buzeníʼ ga naʼ zoaʼ, en ga nacuáʼ nupa söjácalen nedaʼ.
\v 14 Níʼirö yúguʼtëtuʼ gudzö́ʼötuʼ lu yu, ateʼ biyöndaʼ chiʼi nu bulidza nedaʼ. Bëʼë didzaʼ hebreo, gunnë́ʼ: “Saulo, Saulo, ¿bizx que ribía ládxuʼu nedaʼ? Run ziʼ cuinuʼ, ridáʼbaguʼu nedaʼ. Raca quiuʼ ca raca queë́baʼ bëdxi, run ziʼ cuinbaʼ, richéguʼbaʼ yaga tuchiʼ le túndëʼë-baʼ ziʼ.”
\v 15 Níʼirö gudxaʼ-nëʼ: “¿Nuzxi liʼ, Xan?” Xanruʼ gudxëʼ nedaʼ: “Nedaʼ ni Jesús, Nu naʼ ribía ládxuʼu.
\v 16 Naʼa, guyasa, en guzuí, tuʼ buluíʼi lahuaʼ liʼ naʼa, para uzóaʼ liʼ gunuʼ xichinaʼ, en gunuʼ ba nalí que lë ni chibiléʼenuʼ, encaʼ quégaca le uluíʼidaʼ liʼ, uluíʼi lahuaʼ ga zuʼ.
\v 17 Usöláʼ liʼ lu náʼagaquiëʼ bönniʼ uládz quiuʼ, en lu náʼagaquiëʼ bönniʼ izáʼa, lógaca nupa niʼ risö́l-laʼa liʼ naʼa.
\v 18 Risö́l-laʼa liʼ ga naʼ nacuʼë para gunuʼ ga uluʼhuöálaj guiö́j lógaquiëʼ, en uluʼhuöáquiëʼ queëʼ Dios, en uluʼcáʼanëʼ le naca chul-la que dul-laʼ, en ilaʼdxinëʼ lu beníʼ. Uluʼrúajëʼ lu naʼ Satanás tuʼ xihuiʼ, en ilaʼyáziëʼ lu nëʼë Dios. Channö ilaʼyéajlëʼë nedaʼ, Dios uniti lahuëʼ légaquiëʼ, en ugǘëʼ dul-laʼ nabágaʼgaquiëʼ, ateʼ ilaʼdéliʼnëʼ ilaʼbábalenëʼ bönachi chinubéajëʼ Dios quez queëʼ.”
\s Benëʼ Pablo ca naca le buluíʼinëʼ Xanruʼ lëʼ
\p
\v 19 Gunnë́ʼ caʼ Pablo:
\p ―Qui lë ni naʼ, bönniʼ unná bëʼ, Agripa, bitiʼ gudáʼbagaʼa gunaʼ le buluíʼinëʼ Dios, zoëʼ yehuaʼ yubá, nedaʼ.
\v 20 Buzéajniʼidaʼ nupa nacuáʼ yödzö Damasco, en gudödi niʼ nupa nacuáʼ Jerusalén, en nupa nacuáʼ luyú Judea, en bönachi yuguʼ yödzö ziʼtuʼ para uluʼbíʼi ládxiʼgaca, en uluʼhuöáca queëʼ Dios, en ilún le ilaca bëʼ chibuluʼbíʼi ládxiʼgaca.
\v 21 Tuʼ benaʼ caní, yuguʼ bönniʼ judío gulaʼzönëʼ nedaʼ cateʼ niʼ zoaʼ löʼa yudoʼ, en gulë́ʼënnëʼ ilútiëʼ nedaʼ.
\v 22 Níʼirö gúcalenëʼ Dios nedaʼ, ateʼ ga ridxintë naʼa dza zoaʼ idú ládxaʼa, runaʼ ba nalí lógaquiëʼ bönniʼ cáʼasö, en lógaquiëʼ bönniʼ lo. Bitiʼ ruáʼa didzaʼ yúbölö, pero ca gulaʼnnasëʼ zíʼalö bönniʼ guluʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios, encaʼ ca gunnë́ʼ Moisés ca ral-laʼ gaca.
\v 23 Gulaʼnnë́ʼ: “Quiʼi sáquëʼë Cristo, en tödi gátiëʼ, gáquiëʼ nu isí lo ubán tsaz lu yöl-laʼ guti, para uluʼë lahui naca löza ilaʼdxín bönachi lataj beníʼ, en gaca libán que lë ni lógaca bönachi uládz queë́tuʼ, encaʼ lógaca bönachi izáʼa.”
\s Pablo ruzéajniʼinëʼ Agripa para tséajlëʼë Cristo
\p
\v 24 Cateʼ chibë́ʼë Pablo yuguʼ didzaʼ ni, le bëʼë uláz queëʼ, níʼirö bëʼë zidzaj didzaʼ Festo, gunnë́ʼ:
\p ―¡Nachixi icjuʼ, Pablo! ¡Tuʼ nazë́dadoʼo, chiguchixi icjuʼ!
\p
\v 25 Níʼirö Pablo gudxëʼ lëʼ:
\p ―Bitiʼ nachixi icjaʼ, reaʼ liʼ, Festo, ateʼ didzaʼ ni ruáʼa naca idútë li, en naca lesacaʼ.
\v 26 Lë cazëʼ Agripa, bönniʼ ni rinná bëʼë, nö́zinëʼ yuguʼ lë ni, en que lë ni naʼ, idú ládxaʼa ruáʼa didzaʼ lahuëʼ lëʼ. Nö́zinëʼ yuguʼ lë ni, tuʼ cabí guca bagáchiʼsö lë naʼ guca.
\v 27 Bönniʼ unná bëʼ, Agripa. ¿Naruʼ réajlëʼu le gulaʼnnë́ʼ bönniʼ guluʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios? Nözdaʼ réajlëʼu lë ni.
\p
\v 28 Níʼirö Agripa gudxëʼ Pablo:
\p ―Iaʼlátiʼsö laʼ réquinuʼ idéliʼnuʼ nedaʼ para gacaʼ queëʼ Cristo.
\p
\v 29 Pablo gudxëʼ lëʼ:
\p ―Niʼa queëʼ Xanruʼ Dios rë́ʼëndaʼ, sal-laʼ iaʼlátiʼsö o yenniʼ, calë́gasö liʼ, pero lëscaʼ yúguʼtë nupa ni taʼyöni nedaʼ, gácaliʼ idú ca nacaʼ nedaʼ, néquidaʼ queëʼ Cristo, pero calëga gágaʼliʼ du guíë ca ni nágaʼa nedaʼ.
\p
\v 30 Cateʼ budxi bëʼë Pablo didzaʼ ni, guzuínëʼ bönniʼ lo unná bëʼ naʼ, ateʼ gulazuínëʼ caʼ bönniʼ rinná bëʼë, en Berenice, en nupa rö́ʼlengaca légaquiëʼ.
\v 31 Cateʼ bilaʼrúajëʼ quez, guluíʼi xtídzaʼgaquiëʼ, taʼnnë́ʼ:
\p ―Bitiʼ bi nunëʼ bönniʼ ni le nabáguëʼë xíguiaʼ gátiëʼ, en calëga tsáziëʼ lidxi guíë.
\p
\v 32 Agripa gudxëʼ Festo:
\p ―Huáca usanuʼ-nëʼ bönniʼ ni laʼtuʼ cabí gunabëʼ tsejëʼ lahuëʼ César ga uchiʼa usörö́ëʼ lëʼ.
\c 27
\s Taʼsö́l-lëʼë Pablo yödzö Roma
\p
\v 1 Cateʼ chigulunëʼ quégaquiëʼ ilaʼsö́l-lëʼë netuʼ lëʼe
barco para tséajtuʼ yödzö Roma, luyú Italia, gulaʼguélëʼë
Pablo, en iaʼbal-lëʼ nupa nadzúngaca, ateʼ buluʼdödëʼ légaquiëʼ
lu nëʼë Julio, tu bönniʼ rinná béʼenëʼ tu cöʼ bönniʼ
röjáquiëʼ gudil-la nazíʼi le: Bönniʼ Queëʼ Augusto Röjáquiëʼ
Gudil-la.
\v 2 Gurentuʼ tu lëʼe barco que luyú Adramitio, le ral-laʼ
tödi yuguʼ yödzö gapa taʼdxín barco ga naca luyú Asia,
ateʼ yúʼusötuʼ caʼ lëʼe barco naʼ, buzáʼatuʼ yödzö Cesarea.
Aristarco, tu bönniʼ yödz Tesalónica, le nababa luyú Macedonia
dzáguiëʼ netuʼ.
\v 3 Cateʼ zaʼ reníʼ iaʼtú dza, bidxintuʼ yödzö Sidón,
ateʼ niʼ Julio, bönniʼ naʼ rinná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ
gudil-la, lu yöl-laʼ dxiʼi ladxiʼ queëʼ, bëʼë Pablo lataj
tsejëʼ ga nacuʼë böchiʼ luzë́ʼë para ilácalenëʼ lëʼ bi
riyadzaj queëʼ.
\v 4 Gudödi niʼ, bubentuʼ lëʼe barco, ateʼ buzáʼatuʼ niʼ.
Gudö́dituʼ tsöláʼa ga dë luyú bidxi Chipre ga röʼö dxi
böʼ naʼ recja, tuʼ zaʼ sacaʼ lotuʼ böʼ recja lu nísadoʼ
naʼ.
\v 5 Níʼirö gudö́dituʼ lu nísadoʼ ga naláʼ luyú Cilicia,
en luyú Panfilia, ateʼ bidxintuʼ Mira, tu yödzö nababa
luyú Licia.
\p
\v 6 Bönniʼ naʼ rinná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la,
en nachë́ʼë netuʼ, yöjxáquiëʼ tu barco niʼ narúaj yödzö
Alejandría que luyú Egipto, barco naʼ zeaj luyú Italia
ga röʼ yödzö Roma. Guluʼë netuʼ lëʼe barco naʼ.
\v 7 Guzáʼ barco naʼ tsahuiʼ ládxiʼdoʼ zián dza, ateʼ
len yöl-laʼ rizácaʼsö bidxintuʼ ga naláʼ tu luyú bidxi
lu nísadoʼ naʼ nazíʼi le Gnido, ateʼ tuʼ ruzagaʼ netuʼ
böʼ naʼ recja, gudö́dituʼ tsöláʼa luyú bidxi nazíʼi le
Creta ga röʼö dxi böʼ naʼ recja, en bidxintuʼ ga naláʼ
yödzö Salmón luyú Creta naʼ.
\v 8 Lu yöl-laʼ rizácaʼsö gudö́dituʼ tsöláʼa ga dë luyú
bidxi Creta naʼ, en bidxintuʼ tu lataj ga taʼdxín barco,
nazíʼi le Buenos Puertos, le dë galaʼ ga naʼ dë yödzö
Lasea.
\p
\v 9 Tuʼ chigudzédaʼatuʼ, chigulaʼ zoa bönadxi gaca ditaj
bítiʼtës barco rizáʼ lu nísadoʼ naʼ, tuʼ chigudödi yuguʼ
dza tunëʼ gubasa cateʼ siʼ idxín beoʼ ziaga cateʼ récjadaʼ
böʼ. Que lë ni naʼ Pablo buzéajniʼinëʼ légaquiëʼ,
\v 10 rnnëʼ:
\p ―Libiʼiliʼ, bönniʼ, réquibeʼedaʼ ga tseaj barco ni, huazóa
bönadxi gaca ditaj barco ni, en yuaʼ dzöʼö lëʼe, en lëscaʼ
soa bönadxi queë́ruʼ gátiruʼ.
\p
\v 11 Bönniʼ naʼ, rinná béʼenëʼ bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la,
guyéajlëʼërëʼ le gulaʼnnë́ʼ bönniʼ naʼ dë lu nëʼë barco,
en bönniʼ xan caz, ca le gunnë́ʼ Pablo.
\v 12 Tuʼ cabí naca dxiʼa lataj niʼ ga taʼdxín barco,
nazíʼi le Buenos Puertos, para uluʼgáʼanëʼ niʼ yuguʼ
beoʼ ziaga, que lë ni naʼ laʼtuʼbiquiʼ yúguʼtë bönniʼ
nacuʼë lëʼe barco naʼ gulún tuz xtídzaʼgaquiëʼ uluʼzë́ʼë
niʼ, channö huáca ilaʼdxinëʼ ga taʼdxín barco lu yödzö
Fenice, lëscaʼ dë luyú bidxi naʼ nazíʼi le Creta, le dë
tsöláʼa ga ribía gubidza, ateʼ gulë́ʼënnëʼ uluʼgáʼanëʼ
niʼ yuguʼ beoʼ ziaga.
\s Recja böʼ budunuʼ lu nísadoʼ
\p
\v 13 Tuʼ recja tu böʼdoʼ le zaʼ sacaʼ tsöláʼa ga ridödi
gubidza beoʼ ziaga, téquinëʼ chiraca ilunëʼ ca të́ʼënnëʼ,
ateʼ buluʼlisëʼ guíë ziʼi nagaʼ du guíë le ruzóa dxisö
barco, ateʼ gudödi barco naʼ galaʼ raʼ luyú bidxi naʼ
nazíʼi le Creta.
\v 14 Iaʼtú chíʼisö caʼ, guyecja tu böʼ budunuʼ zaʼ lotuʼ,
nazíʼi le Euroclidón.
\v 15 Tuʼ ruzéaj böʼ naʼ recja barco naʼ tsöláʼalö, ateʼ
tuʼ cabí guca tseaj barco ga zaʼ böʼ, níʼirö bë́ʼëtuʼ
lataj böʼ naʼ buzéaj barco naʼ ga rë́ʼëni.
\v 16 Cateʼ gudödi barco naʼ ga bidxintuʼ tsöláʼa tu
luyú bídxidoʼ nazíʼi le Cauda, tsöláʼa niʼ ga bitiʼ récjadaʼ
böʼ, lu yöl-laʼ rizácaʼsö buchísatuʼ bárcodoʼ náʼayöj
barco zxön naʼ yúʼutuʼ.
\v 17 Gudödi burentuʼ le lahui barco zxön naʼ, níʼirö
bégaʼratuʼ barco zxön naʼ. Zxante barco naʼ buchö́lituʼ
du, para cabí iláʼa lu le ridxía nisa naʼ. Tuʼ gúdxituʼ
tödi barco naʼ, en inídxiʼ lu yuzxi lu nísadoʼ naʼ, buzö́tjatuʼ
lariʼ que, le rutubi böʼ rusáʼ barco naʼ. Canísö bë́ʼëtuʼ
lataj böʼ naʼ recja buzéaj barco.
\v 18 Cateʼ zaʼ reníʼ iaʼtú dza, en niʼ ruzéajdaʼ böʼ
budunuʼ recja barco naʼ, níʼirö gurúʼunatuʼ lu nísadoʼ
latiʼ yuaʼ dzöʼö lëʼe barco naʼ.
\v 19 Dza bunni, len naʼ cuintuʼ gurúʼunatuʼ le tun dxin
que barco naʼ lu nísadoʼ.
\v 20 Cateʼ chiguca zián dza bitiʼ riléʼetuʼ gubidza,
en nitú bölaj, en tuʼ récjadaʼ böʼ naʼ ruzéaj barco naʼ
yúʼutuʼ, bítiʼrö runtuʼ löza ulatuʼ.
\p
\v 21 Tuʼ chiguca zián dza bitiʼ nágutuʼ, guzuínëʼ Pablo
gatsaj láhuiʼlö légaquiëʼ, en gudxëʼ légaquiëʼ:
\p ―Libiʼiliʼ, bönniʼ, dxíʼarö guca laʼtuʼ uzë́ nágaliʼ
nedaʼ, en cabí uzáʼaruʼ luyú Creta, en cabí udutságaruʼ
lë ni riguíʼi rizácaʼruʼ, en yuguʼ lë ni raca ditaj que
barco ni.
\v 22 Naʼa, reaʼ libíʼiliʼ: Tsutsu guliʼgún ládxiʼliʼ,
tuʼ cabí gátiliʼ nituliʼ libíʼiliʼ tscaliʼ zóaliʼ ni,
sal-laʼ gaca ditaj barco ni.
\v 23 Caní gaca tuʼ buduluíʼi lahuëʼ nedaʼ gudiyëla
tu gubáz láʼayi queëʼ Dios. Dios ni néquidaʼ queëʼ, en
runaʼ xichinëʼ.
\v 24 Gubáz láʼayi naʼ gudxëʼ nedaʼ, gunnë́ʼ: “Pablo, bitiʼ
gádxinuʼ. Run bayudxi idxinuʼ lahuëʼ César. Tuʼ nadxíʼinëʼ
Dios liʼ, usölë́ʼ yúguʼtë bönachi nacuáʼlen liʼ lëʼe barco
ni.”
\v 25 Que lë ni naʼ, tsutsu guliʼgún ládxiʼliʼ, tuʼ ruzxöni
ládxaʼa-nëʼ Dios, gaca ca naʼ chigudxëʼ gubáz láʼayi queëʼ
nedaʼ.
\v 26 Caní gaca sal-laʼ run bayudxi gaca ditaj barco
ni tu luyú bídxidoʼ, ga niʼ tsöjcáʼana rëʼu.
\p
\v 27 Cateʼ niʼ chigudödi chidáʼ dza, ateʼ böʼ naʼ recja
ruzéaj barco naʼ lu nísadoʼ nazíʼi le Adriático, idú
ladxiʼ yëla guléquinëʼ bönniʼ tunëʼ dxin lu barco naʼ
chizóa idxín barco galaʼ tu luyú bidxi.
\v 28 Gulaʼrúʼunëʼ du lu nísadoʼ naʼ, ateʼ gulaʼnö́zinëʼ
galaj ösa naca ga bidxintë ga rëʼ lu nisa. Cateʼ gudödi
barco naʼ iaʼlátiʼdoʼ, gulaʼrúʼunëʼ du naʼ leyúbölö, en
gulaʼnö́zinëʼ chinaca chinu ösa.
\v 29 Tuʼ guládxinëʼ tsöjdín barco naʼ lu guiö́j, que
lë ni naʼ, tsöláʼa láhuilö que barco gulaʼrúʼunëʼ lu
nísadoʼ tapa guíë ziʼi nágaʼgaca du guíë le tuʼzóa dxisö
barco lu nisa. Lu yöl-laʼ ruúbi ruguíʼisö ládxiʼdoʼgaquiëʼ
gulaʼbözëʼ tseníʼ.
\v 30 Níʼirö gulë́ʼënnëʼ bönniʼ tunëʼ dxin lu barco uluʼzxúnnajëʼ
lëʼe barco naʼ. Buluʼzötjëʼ bárcodoʼ naʼ dë lahui barco
zxön naʼ lu nísadoʼ. Gulunëʼ ca të́ʼënnëʼ iluʼë iaʼlatiʼ
ziʼtuʼ guíë ziʼi naʼ nagaʼ du guíë le ruzóa dxisö barco
naʼ, le zoa sacaʼ tsöláʼa láhuilö.
\v 31 Níʼirö Pablo gudxëʼ bönniʼ naʼ rinná béʼenëʼ bönniʼ
röjáquiëʼ gudil-la, tsözxö́n len bönniʼ naʼ röjáquiëʼ gudil-la,
gunnë́ʼ:
\p ―Channö cabí uluʼgáʼanëʼ bönniʼ ni lëʼe barco ni, bitiʼ
gaca uláliʼ.
\p
\v 32 Níʼirö bönniʼ naʼ röjáquiëʼ gudil-la gulaʼchúguiëʼ
du nagaʼ bárcodoʼ naʼ, ateʼ guluʼë lataj gubixi lu nísadoʼ.
\p
\v 33 Cateʼ chizáʼ reníʼ, Pablo gútaʼyuëʼ lógaquiëʼ bi
ilahuëʼ yúguʼtëʼ. Gudxëʼ légaquiëʼ:
\p ―Naʼa chiguca chidáʼ dza rubéaj yëla loliʼ, en runliʼ
gubasa, bitiʼ bi náguliʼ.
\v 34 Que lë ni naʼ, rátaʼyuaʼ loliʼ gáguliʼ para huöáca
ládxiʼliʼ, tuʼ cabí gátiliʼ nituliʼ libíʼiliʼ.
\p
\v 35 Cateʼ Pablo budxi bëʼë didzaʼ ni, gudélëʼë yöta
xtila, en gudxëʼ Dios: “Xclenuʼ.” Caní benëʼ lógaquiëʼ
yúguʼtëʼ. Níʼirö buzxuzxjëʼ yöta xtila naʼ, en gusí lahuëʼ
rahuëʼ.
\v 36 Níʼirö bilaʼdipa ládxiʼgaquiëʼ yúguʼtëʼ, en gulahuëʼ.
\v 37 Tscatuʼ zóatuʼ lëʼe barco naʼ, gúcatuʼ idú chopa
gayuáʼ yuʼ tsónnalalaj yuʼ chizxópatuʼ.
\v 38 Gudödi gulahuëʼ, en buluʼhuö́ljanëʼ, níʼirö gulaʼrúʼunëʼ
zxoaʼ xtila dë lëʼe barco naʼ lu nisa, para uluʼlahuëʼ
yuaʼ dzöʼö lëʼe barco naʼ.
\s Raca ditaj barco lu nísadoʼ
\p
\v 39 Cateʼ chiguca lahuiʼ dza, yuguʼ bönniʼ tunëʼ dxin
lu barco naʼ bitiʼ buluʼúnbëʼë luyú naʼ. Bilaʼléʼenëʼ
ga röjrö́ʼ nisa zxön naʼ gatsaj láhuiʼlö luyú bidxi naʼ,
en dë lataj niʼ ga naca lachiʼ raʼ nísadoʼ. Gulë́ʼënnëʼ
ilunëʼ ga tsaza barco naʼ ga niʼ.
\v 40 Níʼirö buluʼsedxëʼ yuguʼ du guíë nágaʼgaca yuguʼ
guíë ziʼi tuʼzóa dxisö barco naʼ, en buluʼsanëʼ léguequi,
ateʼ gulaʼbixi lu nísadoʼ. Buluʼsedxëʼ caʼ du nagaʼ
nëʼe yaga le ruzecaj rudxíʼi barco. Níʼirö buluʼchisëʼ
lariʼ que le rutubi böʼ, le zoa tsöláʼa láhuilö barco
naʼ, ateʼ níʼirö gusí lo ridödi barco sacaʼ ga röjrö́ʼ
nísadoʼ gatsaj láhuiʼlö luyú bidxi naʼ.
\v 41 Cateʼ bidxín barco naʼ tu lataj ga ridzaga chopa
nisa, niʼ binidxiʼ tsöláʼa láhuilö barco naʼ lu yuzxi
lu nísadoʼ naʼ, ateʼ bugáʼanasö barco naʼ ga niʼ. Bítiʼrö
guca bi utá le, ateʼ tsöláʼa cúdziʼlö barco naʼ, gusí
lo riguitsaj nísadoʼ naʼ le, len yöl-laʼ rizáʼ que.
\v 42 Níʼirö bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la gulë́ʼënnëʼ ilútiëʼ
bönniʼ nadzúngaquiëʼ, para cabí ilaʼzxúnnajëʼ, ilaʼzxóëʼ
lu nisa naʼ.
\v 43 Bönniʼ naʼ rinná béʼenëʼ bönniʼ naʼ röjáquiëʼ
gudil-la gúʼunnëʼ usölë́ʼ Pablo, ateʼ gunná béʼenëʼ bönniʼ
naʼ röjáquiëʼ gudil-la cabí ilunëʼ ca naʼ të́ʼënnëʼ. Níʼirö
gunná béʼenëʼ bönniʼ taca ilaʼzxóëʼ lu nisa, zíʼalö légaquiëʼ
ilaʼyáziëʼ lu nisa para ilaʼdxinëʼ luyú bidxi.
\v 44 Gunná béʼenëʼ caʼ yuguʼ bönniʼ nagáʼanagaquiëʼ
ilaʼzxóëʼ lu yaga dzöʼö láhuilö barco, en iaʼbal-lëʼ láhuigaca
yágadoʼ que barco naʼ. Caní guca, buluʼlë́ʼ yúguʼtëʼ.
Canísö bilaʼdxinëʼ luyú bidxi naʼ.
\c 28
\s Le benëʼ Pablo luyú bidxi nazíʼi le Malta
\p
\v 1 Cateʼ chibulatuʼ yúguʼtëtuʼ, gunöztuʼ luyú bidxi
ga naʼ zóatuʼ nazíʼi le Malta.
\v 2 Bönniʼ xidzaʼ nacuʼë luyú bidxi naʼ lu yöl-laʼ dxiʼi
ladxiʼ quégaquiëʼ gulunëʼ netuʼ bal. Gulaʼbéquiëʼ guíʼ,
ateʼ buluʼlidzëʼ netuʼ yúguʼtëtuʼ iditsëʼe cuintuʼ, tuʼ
ralaj guiö́j, en rundaʼ ziaga.
\v 3 Níʼirö Pablo gúchëʼë tu tsölén huága zxisi bídxidoʼ,
en cateʼ guluʼë le lu guíʼ, birúajbaʼ tubaʼ bëla síniaʼ
lëʼe huágadoʼ, rizxúnnajbaʼ bö́chila que guíʼ naʼ, ateʼ
yöjtíʼinibaʼ yen nëʼë Pablo.
\v 4 Cateʼ bönniʼ xidzaʼ naʼ bilaʼléʼenëʼ bëla naʼ, nálaʼbaʼ
yen nëʼë Pablo, gulë́ʼ tuëʼ iaʼtúëʼ:
\p ―Le nácatë bönniʼ ni náquiëʼ nu ruti bönachi. Sal-laʼ
bulë́ʼ lu nísadoʼ, dios queë́ruʼ lëʼ Tsahuiʼ bitiʼ ruʼë
lëʼ lataj soëʼ ibanëʼ.
\p
\v 5 Gudxibi nëʼë Pablo, en busládzuʼë-baʼ bëla síniaʼ
naʼ. Yöjxóatëbaʼ lu guíʼ, ateʼ lëʼ bitiʼ bi guca queëʼ.
\v 6 Bönniʼ xidzaʼ nacuʼë niʼ tuʼyúëʼ Pablo, bátacalö
cöʼë gui, o tsö́ʼötëʼ gátiëʼ. Níʼirö cateʼ chigudzé taʼbözëʼ,
en bilaʼléʼenëʼ bitiʼ bi raca queëʼ, iaʼtú le guléquinëʼ,
ateʼ gulaʼnnë́ʼ naca cazëʼ tu dios.
\p
\v 7 Lataj níʼisö dë xiyúëʼ Publio, bönniʼ lo que luyú
bidxi naʼ, ateʼ bönniʼ ni benëʼ netuʼ bal. Lu yöl-laʼ
dxiʼi ladxiʼ queëʼ guluʼë netuʼ lidxëʼ idú tsonna dza.
\v 8 Dza naʼ dëʼ réʼenëʼ xuzëʼ Publio naʼ, yuʼë xilá,
en réʼenëʼ huëʼ rön. Guyáziëʼ Pablo söjyúëʼ lëʼ, en gudödi
bulidzëʼ Dios, níʼirö guxóa nëʼë bönniʼ huëʼ naʼ, en bunëʼ
lëʼ.
\v 9 Tuʼ benëʼ Pablo lë ni, lëscaʼ bilaʼdxín nupa teʼe
ga zoëʼ, nacuáʼ luyú bidxi niʼ, en buluʼhuöáquiëʼ.
\v 10 Yuguʼ bönniʼ ni gulunëʼ netuʼ bal, en zián le gulunëʼ
queë́tuʼ. Cateʼ chizóa uzáʼatuʼ luyú niʼ, buluʼnödzjëʼ
yuguʼ le naquínituʼ queë́tuʼ.
\s Ridxinëʼ Pablo lu yödzö Roma
\p
\v 11 Cateʼ chiguca tsonna beoʼ zóatuʼ niʼ, níʼirö gurentuʼ
tu lëʼe barco que yödzö Alejandría, le bugáʼana luyú
bidxi naʼ yuguʼ beoʼ ziaga. Barco ni dáʼgaca tsöláʼa
láhuilö budóʼ yaga lë́guequi Cástor, en Pólux, dios bilidiʼ
quégaca bönachi Alejandría naʼ.
\v 12 Buzáʼa barco naʼ ga niʼ, ateʼ bidxín yödzö Siracusa,
ga niʼ bugáʼanatuʼ tsonna dza.
\v 13 Buzáʼatuʼ niʼ, ateʼ gudö́dituʼ tsöláʼalö luyú niʼ,
en bidxintuʼ yödzö Regio. Cateʼ zaʼ reníʼ iaʼtú dza,
tuʼ recja böʼ zaʼ sacaʼ ga ridödi gubidza beoʼ ziaga,
buzáʼatuʼ niʼ, ateʼ dza buropi naʼ bidxíntëtuʼ yödzö
Puteoli luyú Italia.
\v 14 Lu yödzö naʼ yöjxácaʼtuʼ yuguʼ bö́chiʼruʼ taʼyéajlëʼë
Cristo, ateʼ gulátaʼyuëʼ lotuʼ ugáʼanalentuʼ légaquiëʼ
idú xunuʼ dza. Cateʼ bizáʼa dza naʼ buzáʼatuʼ niʼ para
tséajtuʼ yödzö Roma, rizëʼe níʼatuʼ.
\v 15 Chibilaʼyönnëʼ bö́chiʼruʼ nacuʼë Roma chizóa idxintuʼ
niʼ, ateʼ bilaʼrúajëʼ idixíʼgalaʼgaquiëʼ netuʼ. Bilaʼdxinëʼ
tu yö́dzödoʼ nazíʼi le Yë́ʼëyi Que Apio. Iaʼbal-lëʼ bilaʼdxinëʼ
tu lataj nazíʼi le Tsonna Yuʼu Quégaquiëʼ Bönniʼ Yúʼugaquiëʼ
Nöza. Cateʼ Pablo biléʼenëʼ légaquiëʼ, bidipa ládxëʼë,
en gudxëʼ Dios: “Xclenuʼ.”
\p
\v 16 Cateʼ bidxintuʼ Roma, bönniʼ naʼ rinná béʼenëʼ
bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la, guchë́ʼë bönniʼ naʼ nadzúngaquiëʼ,
ateʼ budödëʼ légaquiëʼ lu nëʼë tu bönniʼ lo rinná béʼenëʼ
bönniʼ röjáquiëʼ gudil-la, ateʼ bëʼë Pablo lataj soëʼ
queë́zëʼ, zóalenëʼ lëʼ tu bönniʼ rejëʼ gudil-la ruyúëʼ
lëʼ.
\s Runëʼ Pablo libán lu yödzö Roma
\p
\v 17 Cateʼ chigudödi tsonna dza, bulidzëʼ Pablo yuguʼ
bönniʼ lo quégaquiëʼ bönniʼ judío nacuʼë Roma. Cateʼ
chibuluʼdubëʼ ga naʼ zoëʼ Pablo, lëʼ gudxëʼ légaquiëʼ:
\p ―Libíʼiliʼ, bö́chaʼa, sal-laʼ bitiʼ bi benaʼ quégaca bönachi
ládzaruʼ, en calëga que le nalë́biruʼ runruʼ ca naʼ gulunëʼ
xuz xtóʼoruʼ, yuguʼ bönniʼ judío nacuʼë Jerusalén buluʼdödëʼ
nedaʼ lu náʼagaquiëʼ bönniʼ Roma nacuʼë Jerusalén, ateʼ
buluʼsayjëʼ nedaʼ lidxi guíë.
\v 18 Níʼirö cateʼ chigulaʼnabi yúdxinëʼ nedaʼ bönniʼ
Roma, gulë́ʼënnëʼ uluʼsanëʼ nedaʼ, tuʼ guléquibeʼenëʼ bitiʼ
nabágaʼa xíguiaʼ gátiaʼ.
\v 19 Yuguʼ bönniʼ judío niʼ gulaʼdáʼbáguëʼë nupa naʼ
gulë́ʼëni uluʼsán nedaʼ, ateʼ ben bayudxi gunabaʼ tsejaʼ
lahuëʼ César ga uchiʼa usörö́ëʼ nedaʼ, en calëga para
uzéguiaʼ bönachi uládz queë́ruʼ didzaʼ.
\v 20 Que lë ni naʼ bulidzaʼ libíʼiliʼ para iléʼedaʼ
libíʼiliʼ, en güíʼilenaʼ libíʼiliʼ didzaʼ, tuʼ nágaʼa
du guíë ni tuʼ runaʼ löza le runruʼ löza rëʼu, bönachi
Israel, gácatë lë naʼ guzxíʼ lu nëʼë Dios gataʼ queë́ruʼ.
\p
\v 21 Níʼirö légaquiëʼ gulë́ʼ Pablo:
\p ―Bitiʼ ridxini queë́tuʼ guichi le zaʼ luyú Judea ca
naca lë naʼ raca quiuʼ, en cuntu nu ridxini nu naca bö́chiʼruʼ
judío, nu usiyöni netuʼ channö nu bi rnnë quiuʼ le ruáʼ
döʼ.
\v 22 Naʼa, rë́ʼënituʼ yö́nituʼ xtídzuʼu, lë naʼ riguinnaj
icjuʼ, tuʼ chinö́zituʼ taʼnnë́ bönachi yúguʼtë lataj quégaca
nupa nazíʼ lu në́ʼeguequi xibá cubi ni.
\p
\v 23 Caní guca, buluʼdxíëʼ bëʼ tu dza, ateʼ dza naʼ bilaʼdxinëʼ
ziánëʼ ga naʼ zoëʼ Pablo. Gusí lahuëʼ Pablo zíladoʼ,
ateʼ niʼ gúl-liʼni buzéajniʼinëʼ légaquiëʼ, en buchila
láʼanëʼ le rinná bëʼë Dios. Gúʼunnëʼ uluíʼinëʼ légaquiëʼ
naca idútë li libán runëʼ queëʼ Jesús. Para gunëʼ caní
bugunëʼ dxin le rinná bëʼ xibá queëʼ Moisés, encaʼ le
gulaʼnnë́ʼ bönniʼ guluʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios.
\v 24 Bal-lëʼ gulaʼzíʼ lu náʼagaquiëʼ didzaʼ bëʼë Pablo,
pero iaʼbal-lëʼ bitiʼ caʼ gulaʼyéajlëʼë.
\v 25 Tuʼ bilaʼrúajëʼ choplö, gulaʼsí lógaquiëʼ tuʼzë́ʼë
niʼ, ateʼ Pablo gudxëʼ légaquiëʼ, rnnëʼ:
\p ―Didzaʼ nácatë bëʼë Dios Böʼ Láʼayi, lë naʼ gunnë́ʼ
Isaías, bönniʼ bëʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios, ca naʼ buzéajniʼinëʼ
xuz xtóʼoruʼ, gunnë́ʼ:
\q
\v 26 Guyéaj lógaca bönachi niʼ, yöjödxi légaquiëʼ:
\q Yöni nágaliʼ, pero bitiʼ tséajniʼiliʼ.
\q Uyuliʼ ináʼaliʼ, pero bitiʼ iléʼeliʼ.
\q
\v 27 Yuguʼ bönniʼ ni chinazidi icja ládxiʼdoʼgaquiëʼ,
\q en bitiʼ bi riyaza icja nágagaquiëʼ.
\q Gulunëʼ ca tun nupa nachul-la guiö́j lóguequi
\q para cabí ilaʼléʼe len guiö́j lóguequi,
\q en cabí ilaʼyöni nágaguequi
\q para cabí uluʼzéajniʼi ládxiʼguequi,
\q en cabí ilë́ʼëni uluʼhuöáca queëʼ Dios
\q para gaca unaʼ léguequi.
\p
\v 28 Naʼa, ral-laʼ inö́ziliʼ lë ni. Dios risö́l-lëʼë netuʼ
lógaca bönachi izáʼa para uluʼlágaca, ateʼ légaquiëʼ
ilaʼyönnëʼ.
\p
\v 29 Cateʼ Pablo budxi bëʼë didzaʼ ni, bilaʼrúajëʼ bönniʼ
judío, taʼdíl-ladaʼ dídzëʼë laʼ légacasëʼ.
\p
\v 30 Idú chopa iz bugáʼanëʼ Pablo niʼ, zoëʼ tu lu yuʼu
ga naʼ riguizxjëʼ, ateʼ benëʼ bal yúguʼtë nupa buduyúgaca
Lëʼ.
\v 31 Lu yöl-laʼ rugu ladxiʼ benëʼ libán ca rinná bëʼë
Dios. Busédinëʼ bönachi ca naca queëʼ Xanruʼ Jesucristo,
ateʼ cuntu nu buzagaʼ xinözëʼ. ¡Caʼ naca!