\id MAT
\h San Mateo
\mt DIZRAꞌ CHAWEꞌ CA NACA CHEE̱ JESUCRISTO
\c 1
\s La benneꞌ caꞌ gulaque̱ꞌ xra gula chee̱ Cristo
\r (Lc. 3.23-38)
\p
\v 1 Da caní zaj naca na la chee̱ benneꞌ zaj naque̱ꞌ xra wdé chee̱ Jesucristo. Jesús nigá nababe̱ꞌ zriꞌine zre sua David, ne zriꞌine zre sua Abraham.
\q
\v 2 Abraham nigá guque̱ꞌ xra Isaac.
\q Isaac nigá guque̱ꞌ xra Jacob.
\q Jacob nigá guque̱ꞌ xra Judá, ne benneꞌ biche̱ꞌ caꞌ.
\q
\v 3 Judá nigá guque̱ꞌ xra Fares, ne Zara, naꞌ Tamar guque̱ꞌ xrna Fares, ne Zara caní.
\q Fares nigá guque̱ꞌ xra Esrom.
\q Esrom nigá guque̱ꞌ xra Aram.
\q
\v 4 Aram nigá guque̱ꞌ xra Aminadab.
\q Aminadab nigá guque̱ꞌ xra Naasón.
\q Naasón nigá guque̱ꞌ xra Salmón.
\q
\v 5 Salmón nigá guque̱ꞌ xra Booz, naꞌ Rahab guque̱ꞌ xrna Booz nigá.
\q Booz nigá guque̱ꞌ xra Obed, naꞌ Rut guque̱ꞌ xrna Obed nigá.
\q Obed nigá guque̱ꞌ xra Isaí.
\q
\v 6 Isaí nigá guque̱ꞌ xra David, benneꞌ wenná bea.
\q Wenná bea David nigá, ne nuꞌula naꞌ nédxute̱ guque̱ꞌ zruꞌula Urías gulaque̱ꞌ xra xrna Salomón.
\q
\v 7 Salomón nigá guque̱ꞌ xra Roboam.
\q Roboam nigá guque̱ꞌ xra Abías.
\q Abías nigá guque̱ꞌ xra Asa.
\q
\v 8 Asa nigá guque̱ꞌ xra Josafat.
\q Josafat nigá guque̱ꞌ xra Joram.
\q Joram nigá guque̱ꞌ xra Uzías.
\q
\v 9 Uzías nigá guque̱ꞌ xra Jotam.
\q Jotam nigá guque̱ꞌ xra Acaz.
\q Acaz nigá guque̱ꞌ xra Ezequías.
\q
\v 10 Ezequías nigá guque̱ꞌ xra Manasés.
\q Manasés nigá guque̱ꞌ xra Amón
\q Amón nigá guque̱ꞌ xra Josías.
\q
\v 11 Josías nigá guque̱ꞌ xra Jeconías ne benneꞌ biche̱ꞌ caꞌ ca lu zra caꞌ gate benneꞌ Babilonia guleché̱ꞌe̱ benneꞌ Israel caꞌ lu xe̱zr la xu Babilonia.
\q
\v 12 Jeconías nigá guque̱ꞌ xra Salatiel.
\q Salatiel nigá guque̱ꞌ xra Zorobabel.
\q
\v 13 Zorobabel nigá guque̱ꞌ xra Abiud.
\q Abiud nigá guque̱ꞌ xra Eliaquim.
\q Eliaquim nigá guque̱ꞌ xra Azor.
\q
\v 14 Azor nigá guque̱ꞌ xra Sadoc.
\q Sadoc nigá guque̱ꞌ xra Aquim.
\q Aquim nigá guque̱ꞌ xra Eliud.
\q
\v 15 Eliud nigá guque̱ꞌ xra Eleazar.
\q Eleazar nigá guque̱ꞌ xra Matán.
\q Matán nigá guque̱ꞌ xra xetú benneꞌ le̱ꞌ Jacob.
\q
\v 16 Jacob nigá guque̱ꞌ xra José, benneꞌ chee̱ María, xrna Jesús, Bénneaꞌ naque̱ꞌ Cristo.
\p
\v 17 Caní naca, gulaca chidáꞌ cueꞌ bénneache gate guzú lau zua Abraham, ca bzrinte̱ zra zua David, naꞌ gulaca xechidáꞌ cueꞌ bénneache caꞌ gate guzú lau zua David, ca bzrinte̱ zra gate naꞌ benneꞌ Babilonia caꞌ guleché̱ꞌe̱ benneꞌ Israel caꞌ lu xe̱zr la xu chee̱ꞌ, naꞌ gulaca xechidáꞌ cueꞌ bénneache caꞌ gate guzú lau zra naꞌ, ca bzrinte̱ zra gulaj Cristo.
\s Ca guca gate gulaj Cristo
\r (Lc. 2.1-7)
\p
\v 18 Caní guca gate naꞌ gulaj Jesucristo. María, xrna Jesús ba naché̱bebeꞌ gácabeꞌ zruꞌula José. Nédxula ca za xelenite̱ꞌ, nuꞌula nigá ba zue̱ꞌ ziꞌi ne̱ chee̱ xel-laꞌ waca chee̱ Beꞌ Láꞌazxa chee̱ Dios.
\v 19 José, benneꞌ chee̱ María nigá, naque̱ꞌ benneꞌ xrlátaje. Quebe guca lazre̱ꞌ guléꞌene̱ꞌ ca ba naca chee̱ María lau benneꞌ xe̱zre caꞌ. Guca lazre̱ꞌ gusane̱ꞌ le̱ꞌ bagácheze.
\v 20 Dxácate̱ dxudé lazre̱ꞌ da nigá, bleꞌe lau tu gubáz chee̱ xabáa, gubáz chee̱ Xránadxu, ga zua José naꞌ lu bchigala, naꞌ guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―José, zriꞌine zre sua David, quebe zrebuꞌ siꞌ lu naꞌu María chee̱ gácabeꞌ zruꞌuluꞌ, laweꞌ da bidu biu naꞌ sanbeꞌ zabeꞌ ne̱ chee̱ Beꞌ Láꞌazxa chee̱ Dios.
\v 21 Zrúꞌuluꞌ gúxrubeꞌ tu bidu biu chee̱beꞌ, naꞌ lueꞌ guꞌu labeꞌ Jesús. Caní guꞌu labeꞌ laweꞌ da guselabeꞌ bénneache lu dul-la da zaj nabague̱ꞌ.
\p
\v 22 Xúgute̱ da caní gulaca caꞌ chee̱ guca ca da gunná Xránadxu lu dxuꞌa benneꞌ caꞌ buluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ꞌ.
\v 23 Caní gunné̱ꞌ:
\q Tu núꞌuladauꞌ gúadaubeꞌ sanbeꞌ tu bidu biu chee̱beꞌ,
\q naꞌ xeluꞌe̱ labeꞌ Emanuel.
\q Emanuel zéaje̱ na: Dios zúale̱ne̱ꞌ dxiꞌu.
\p
\v 24 Ca bebán José, naꞌ be̱ne̱ꞌ cáte̱ze gunná gubáz chee̱ Xránadxu, naꞌ guzíꞌ lu ne̱ꞌe̱ María chee̱ gácabeꞌ zruꞌule̱ꞌ.
\v 25 Quebe gulaque̱ꞌ tuze ca gusandxa María bidu biu nedxu chee̱beꞌ, naꞌ buluzúe̱ꞌ labeꞌ Jesús.
\c 2
\s Dxelezrín benneꞌ sina caꞌ lu xe̱zre Jerusalén
\p
\v 1 Bidauꞌ Jesús gúlajbeꞌ lu xe̱zre Belén da nababa xe̱zr la xu Judea gate dxenná bea benneꞌ le̱ꞌ Herodes ga naꞌ. Nadxa belezrín benneꞌ caꞌ lu xe̱zre Jerusalén, benneꞌ záꞌaque̱ꞌ chaláꞌa naga dxalaj gubizra, zaj naque̱ꞌ benneꞌ sina gula.
\v 2 Naꞌ gulenabe̱ꞌ:
\p ―¿Ga zua bidu naꞌ ba gúlajbeꞌ chee̱ gácabeꞌ benneꞌ nna béꞌene̱ꞌ benneꞌ judío caꞌ? Gate zuantuꞌ chaláꞌa naga dxalaj gubizra bléꞌentuꞌ belaj chee̱beꞌ, naꞌ blaꞌntuꞌ nigá chee̱ gúe láꞌana gúe szrentuꞌ-beꞌ.
\p
\v 3 Ca guneze Herodes, benneꞌ wenná bea, da nigá, naꞌ guzúe̱ꞌ ste̱be, ne cáꞌanqueze guca chee̱ xúgute̱ benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ Jerusalén.
\v 4 Nadxa Herodes, wenná bea naꞌ, btupe̱ꞌ xúgute̱ benneꞌ xíchaje̱ chee̱ bxruze caꞌ, ne benneꞌ dxuluxuzájle̱ꞌe̱ da nadxixruj bea Dios, naꞌ gunábene̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―¿Gazra naꞌ galaj Cristo?
\p
\v 5 Benneꞌ caní gulé̱ꞌe̱ le̱ꞌ:
\p ―Lu xe̱zre Belén da nababa xe̱zr la xu Judea, laweꞌ da bzuaj caní tu benneꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, gate naꞌ gunné̱ꞌ:
\q
\v 6 Lueꞌ, Belén chee̱ xe̱zre caꞌ zaj nababa na Judá,
\q nacuꞌ lueꞌ xe̱zre da quebe naca na da bzé̱bedxa
\q ládujla benneꞌ caꞌ dxelenná beꞌene̱ꞌ xe̱zr la xu Judá nigá,
\q laweꞌ da ládujla bénneache chiuꞌ dxuaj tu benneꞌ nna beꞌe̱,
\q naꞌ guxúequeze̱ꞌ bénneache chiaꞌ, benneꞌ Israel.
\p
\v 7 Nadxa Herodes, wenná bea naꞌ, bláwizre̱ꞌ bagácheze benneꞌ sina gula caꞌ, naꞌ gunábene̱ꞌ le̱ꞌ bátala bleꞌe lau belaj naꞌ beleléꞌene̱ꞌ.
\v 8 Nadxa gusel-le̱ꞌ benneꞌ caꞌ chjaque̱ꞌ xe̱zre Belén, ne guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Le chjaca naꞌ, ne le naba xanneꞌ chee̱ bidu naꞌ, naꞌ ca cheajxrácale-beꞌ, naꞌ le guzén nedaꞌ chee̱ chaꞌa nedaꞌ gúe láꞌana gúe szrenaꞌ-beꞌ.
\p
\v 9 Ca bexuzre belén benneꞌ sina gula ca da gunná Herodes, wenná bea, nadxa besiáꞌque̱ꞌ, naꞌ belaj da beleléꞌene̱ꞌ gate zaj zre̱ꞌe̱ chaláꞌa naga dxalaj gubizra zeaj na lau le̱ꞌ, naꞌ bzrinte̱ na, ne guzúa na naga zua bidu naꞌ.
\v 10 Gate benneꞌ sina gula caꞌ beleléꞌene̱ꞌ belaj naꞌ, nadxa gulebéle̱ꞌe̱ne̱ꞌ.
\v 11 Ca guluꞌe̱ lu xuꞌu, beleléꞌene̱ꞌ bidu naꞌ, ne xrnabeꞌ María. Nadxa buluzú zribe̱ꞌ dxelúe láꞌana dxelúe szrene̱ꞌ bidu naꞌ. Nadxa gulesálaje̱ꞌ xua chee̱ꞌ caꞌ, ne bulunézruje̱ꞌ-beꞌ oro, ne xalaj zixre, ne mirra da naca na zichaj.
\v 12 Ca gudé naꞌ, Dios guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ lu bchigala québedxa xelexedée̱ꞌ naga zua Herodes. Chee̱ le̱ na belexequé̱ꞌe̱ neza xula, belexezrine̱ꞌ lazrie̱ꞌ.
\s Ca guca beleché̱ꞌe̱ Jesús lu xe̱zr la xu Egipto
\p
\v 13 Ca gudé besíꞌaca benneꞌ sina gula caꞌ, nadxa tu gubáz chee̱ xabáa, gubáz chee̱ Xránadxu bleꞌe lawe̱ꞌ José lu bchigala, naꞌ guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Guxasa. Becáꞌa bidu naꞌ, ne xrnabeꞌ, naꞌ le chjaca lu xe̱zr la xu Egipto, naꞌ xegáꞌanuꞌ ga naꞌ ca zrindxa zra xapaꞌ lueꞌ xetú. Caní dxal-laꞌ gunuꞌ laweꞌ da wexilaj Herodes bidu nigá chee̱ gutie̱ꞌ-beꞌ.
\p
\v 14 Nadxa José guxase̱ꞌ, naꞌ chizrélala beche̱ꞌe̱ bidu naꞌ, ne xrnabeꞌ, naꞌ bexuꞌe̱-beꞌ lu xe̱zr la xu Egipto.
\v 15 Gulezré̱ꞌe̱ naꞌ ca bzrindxa zra gute Herodes. Caní guca ca naca da gunná Xránadxu lu dxuꞌa benneꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ꞌ, gunné̱ꞌ: “Xuláwizraꞌ bi biu chiaꞌ chee̱ xedxúajbeꞌ lu xe̱zr la xu Egipto.”
\s Dxenná beꞌe Herodes benneꞌ caꞌ xelútie̱ꞌ bidu biu caꞌ
\p
\v 16 Gate gúquebeꞌe Herodes gulezí xe̱ benneꞌ sina caꞌ le̱ꞌ, naꞌ bzráꞌale̱ꞌe̱, ne gunná béꞌene̱ꞌ benneꞌ caꞌ xelútie̱ꞌ xúgute̱ bi biu dxéꞌenedauꞌ, ca zrinte̱ bidu caꞌ ba zaj zua chup iza, bidu caꞌ zaj zrabeꞌ xe̱zre Belén, ne bidu caꞌ zaj zrabeꞌ lu xé̱zredu caꞌ zaj naxechaj na xe̱zre Belén naꞌ. Caní be̱n Herodes cáte̱ze buluzén benneꞌ sina gula caꞌ le̱ꞌ ca naca zra naꞌ beleléꞌene̱ꞌ belaj naꞌ.
\v 17 Caꞌan guca ca da bzuaj Jeremías, bénneaꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios ba guca zanꞌ iza, gunné̱ꞌ:
\q
\v 18 Guca tu schaga lu xe̱zre Ramá.
\q Guca webezre, ne gulebezre xache̱ꞌ.
\q Raquel naꞌ dxebézrele̱ꞌe̱ chee̱ bi chee̱ꞌ caꞌ.
\q Québequeze dxaca lazre̱ꞌ xexaca zrene̱ꞌ
\q laweꞌ da ba gulate bi chee̱ꞌ caꞌ.
\p
\v 19 Ca gudé gute Herodes, naꞌ tu gubáz chee̱ xabáa, gubáz chee̱ Xránadxu bleꞌe lawe̱ꞌ José lu bchigala naga zue̱ꞌ Egipto, naꞌ guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p
\v 20 ―Guxásache. Beche̱ꞌe̱ bidu chiuꞌ nigá, ne xrnabeꞌ. Bexíaj lu xe̱zr la xu Israel, laweꞌ da ba gulate benneꞌ caꞌ gulaca lazre̱ꞌ xelútie̱ꞌ bidu nigá.
\p
\v 21 Nadxa guxasa José, naꞌ beche̱ꞌe̱ bidu naꞌ, ne xrnabeꞌ, naꞌ belexezrine̱ꞌ lu xe̱zr la xu Israel.
\v 22 Ca guneze José dxenná bea Arquelao naga nababa Judea waláz chee̱ xre̱ꞌ, Herodes naꞌ, naꞌ bzrebe José xexíaje̱ꞌ ga naꞌ. Nadxa bexíaje̱ꞌ naga nababa Galilea ca da ba guzre gubáz chee̱ xabáa le̱ꞌ lu bchigala.
\v 23 Ca bezrine̱ꞌ naꞌ, naꞌ bexíaje̱ꞌ cheajxezúe̱ꞌ lu xe̱zre Nazaret. Caní guca ca da gulenná benneꞌ caꞌ buluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, gulenné̱ꞌ Jesús nigá si le̱ꞌ benneꞌ Nazaret.
\c 3
\s Juan dxeguꞌe̱ lban le̱ꞌe̱ xixreꞌ laweꞌ lataj
\r (Mr. 1.1-8; Lc. 3.1-9, 15-17; Jn. 1.19-28)
\p
\v 1 Ca lu zra caꞌ blaꞌ Juan, bénneaꞌ bchue̱ꞌ bénneache nisa, dxeguꞌe̱ lban le̱ꞌe̱ xixreꞌ laweꞌ lataj naga nababa Judea.
\v 2 Dxenné̱ꞌ:
\p ―Le xebíꞌi lazreꞌ laweꞌ da ba zua gáguze zra nna bea Dios lu xe̱zr la xu nigá.
\p
\v 3 Juan nigá naque̱ꞌ bénneaꞌ bchalaj Isaías chee̱ꞌ. Isaías bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios gate bzuaje̱ꞌ caní:
\q Dxene chiꞌi benneꞌ dxebezre xe̱ꞌe̱ le̱ꞌe̱ xixreꞌ laweꞌ lataj, dxenné̱ꞌ:
\q Le gucáꞌana chaweꞌ neza naga te Xránadxu.
\q Le xulí neza lase caꞌ lau Le̱ꞌ naga tée̱ꞌ.
\p
\v 4 Zra lana Juan nigá nune na xicha zra camello, ne bazxu dxuꞌa le̱ꞌe̱ chee̱ꞌ naca na xide, naꞌ dxawe̱ꞌ biche xuaj, ne bzrínaꞌdauꞌ chee̱ bézudauꞌ.
\v 5 Belezrín benneꞌ belenne̱ꞌ ca da dxuchalaj Juan, benneꞌ záꞌaque̱ꞌ xe̱zre Jerusalén, ne benneꞌ chee̱ xúgute̱ xe̱zre caꞌ zaj nababa Judea, ne benneꞌ záꞌaque̱ꞌ xé̱zredu caꞌ zaj nnita gáguze xe̱gu Jordán.
\v 6 Ca gulexrúale̱pe̱ꞌ dul-la chee̱ꞌ, Juan nigá bchue̱ꞌ benneꞌ caꞌ nisa lu xe̱gu Jordán.
\p
\v 7 Gate bleꞌe Juan benneꞌ zan benneꞌ xudauꞌ fariseo, ne benneꞌ xudauꞌ saduceo záꞌaque̱ꞌ chee̱ xelexedxúe̱ꞌ nisa, naꞌ guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Leꞌe, be̱ snia. ¿Zua nu guzre leꞌe guzrúnnajle da ba xaꞌ da zaꞌ?
\v 8 Le gun da xrlátaje da xelunna bea na ba bebíꞌi lázrele.
\v 9 Quebe guéquele lale, dxennale leꞌeze: “Nalatuꞌ laweꞌ da nácantuꞌ xrtia Abraham.” Nedaꞌ dxapaꞌ leꞌe: Dios waca xexune̱ꞌ xiaj caní zriꞌine xrtia Abraham.
\v 10 Leꞌe nácale ca xaga caꞌ. Xia waga bache nalá na chee̱ chugu na xaga caꞌ, naꞌ xúgute̱ xaga caꞌ quebe dxelebía na da zixre chaweꞌ welechugue na, naꞌ xelezxe na lu xiꞌ.
\v 11 Da li nedaꞌ dxuchúaꞌ leꞌe nisa, da dxunna bea na ba bebíꞌi lázrele, san Bénneaꞌ ze̱ꞌe̱ ca te chiaꞌ nedaꞌ, Le̱ꞌ gune̱ꞌ ca da zéaje̱ xel-laꞌ dxedxúa nisa, guzúe̱ꞌ leꞌe Dios Beꞌ Láꞌazxa, ne xiꞌ chee̱ꞌ. Benneꞌ nigá nácadxe̱ꞌ blau ca nedaꞌ, naꞌ quebe zacaꞌ cuéajzaꞌ zrele̱ꞌ xuꞌu niꞌe̱.
\v 12 Cáꞌanqueze nácale ca zruaꞌ xtila. Benneꞌ nigá ba nuꞌe̱ da dxun beꞌ, cuéaje̱ꞌ xrte zruaꞌ xtila naꞌ, naꞌ xebéaje̱ꞌ chaláꞌala xizre chee̱ na, naꞌ xuzrá chawe̱ꞌ zruaꞌ xtila naꞌ lu daꞌa chee̱ na, san guzezxe̱ꞌ xizre naꞌ lu xiꞌ da quebe xexula na.
\s Da guca gate gudxúa Jesús nisa
\r (Mr. 1.9-11; Lc. 3.21-22)
\p
\v 13 Nadxa Jesús bezé̱ꞌe̱ naga nababa Galilea, naꞌ bezrine̱ꞌ dxuꞌa xe̱gu Jordán naga zua Juan chee̱ guchúe̱ꞌ Le̱ꞌ nisa.
\v 14 Nédxute̱ Juan quebe guca lazre̱ꞌ, naꞌ dxe̱ꞌe̱ Jesús:
\p ―Lueꞌ dxal-laꞌ guchúꞌu nedaꞌ nisa. Quebe zacaꞌ nedaꞌ guchúaꞌ Lueꞌ nisa.
\p
\v 15 Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Be̱ꞌ lataj gaca caní naꞌa. Dxun na ba xen gundxu xúgute̱ da xrlátaje lau Dios.
\p Nadxa Juan be̱ne̱ꞌ caꞌ.
\v 16 Gate bexuzre gudxúa Jesús nisa, naꞌ la bxálajte̱ xabáa, naꞌ bleꞌe Juan Beꞌ Láꞌazxa chee̱ Dios dxétaje̱ꞌ ca tu gugu chíchidauꞌ, zeajsúabaꞌ lawe Jesús.
\v 17 Nadxa ben tu chiꞌi lu beꞌ, gunné̱ꞌ:
\p ―Benneꞌ nigá naque̱ꞌ Zríꞌinequezaꞌ nazríꞌite̱ lazraꞌ. Dxezaca ba lázrele̱naꞌ Le̱ꞌ.
\c 4
\s Dxaca lazreꞌ da xriwe̱ꞌ gun na baga Jesús zria
\r (Mr. 1.12-13; Lc. 4.1-13)
\p
\v 1 Nadxa Beꞌ Láꞌazxa chee̱ Dios la guché̱ꞌte̱ꞌ Jesús le̱ꞌe̱ xixreꞌ laweꞌ lataj naga gúe lazreꞌ da xriwe̱ꞌ gun zréaje na Le̱ꞌ.
\v 2 Quebe bi gudagu Jesús chua zra chua xe̱la, naꞌ ca gudé naꞌ gudune̱ꞌ.
\v 3 Nadxa da xriwe̱ꞌ bzrin na naga zua Jesús chee̱ gun zréaje na Le̱ꞌ, naꞌ dxe̱ na Le̱ꞌ:
\p ―Che Lueꞌ nacuꞌ Zriꞌine Dios, gunná beꞌe xiaj caní xelexaca na xeta xtila.
\p
\v 4 Jesús beche̱be̱ꞌ:
\p ―Lu xiche chee̱ Dios dxenné̱ꞌ: “Quebe gaca ban nu benneꞌ gawe̱ꞌ xétaze, san nen xúgute̱ dizraꞌ chee̱ Dios gaca bane̱ꞌ.”
\p
\v 5 Nadxa da xriwe̱ꞌ guché̱ na Jesús lu xe̱zre láꞌazxa Jerusalén, naꞌ bzua na Le̱ꞌ xíchajte̱ xudauꞌ,
\v 6 naꞌ guzre na Le̱ꞌ:
\p ―Che Lueꞌ nacuꞌ Zriꞌine Dios, guxriteꞌ nigá, laweꞌ da dxenná lu xiche chee̱ Dios:
\q Dios nna béꞌene̱ꞌ gubáz chee̱ xabáa chee̱ꞌ caꞌ
\q2 chee̱ xelácale̱ne̱ꞌ Lueꞌ.
\q Welexechise̱ꞌ Lueꞌ nen ne̱ꞌe̱
\q chee̱ quebe gunuꞌ ziꞌ niꞌu lu xiaj caꞌ.
\p
\v 7 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Cáꞌanqueze dxenná lu xiche chee̱ Dios, dxe̱ꞌe̱ bénneache: “Quebe guchínenuꞌ Xranuꞌ Dios cáte̱ze dxaca lazruꞌ.”
\p
\v 8 Nadxa da xriwe̱ꞌ guché̱ na Le̱ꞌ tu lu xiꞌa sibe, naꞌ bleꞌe na Le̱ꞌ ca naca xúgute̱ cueꞌ xe̱zr la xu zaj nnita lu xe̱zr la xu, ne ca naca xel-laꞌ guniꞌa chee̱ na.
\v 9 Naꞌ gunná da xriwe̱ꞌ, dxe̱ na Le̱ꞌ:
\p ―Xúgute̱ da caní gunnaꞌ chiuꞌ che guzú zribuꞌ gucáꞌana szrenuꞌ nedaꞌ.
\p
\v 10 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ na:
\p ―Bexíaj, da xriwe̱ꞌ, laweꞌ da dxenná Dios lu xiche chee̱ꞌ, dxe̱ꞌe̱ bénneache: “Bcaꞌana szren Xranuꞌ Dios, ne be láꞌana tuze Le̱ꞌ.”
\p
\v 11 Nadxa da xriwe̱ꞌ becuasa na lau Jesús, naꞌ belezrín gubáz chee̱ xabáa chee̱ Dios, ne bulunézruje̱ꞌ da dxechine Jesús.
\s Dxuzú lau Jesús dxuchálaje̱ꞌ xrtizraꞌ Dios naga nababa Galilea
\r (Mr. 1.14-15; Lc. 4.14-15)
\p
\v 12 Gate ben Jesús xuꞌu Juan lizre xia, naꞌ bezé̱ꞌe̱ zexíaje̱ꞌ naga nababa Galilea.
\v 13 Quebe bgaꞌana Jesús xe̱zre Nazaret. Xeajsúe̱ꞌ lu xe̱zre Capernaum da zua na dxuꞌa nísadauꞌ naga zaj zraꞌ xrtia Zabulón, ne xrtia Neftalí.
\v 14 Caní guca ca da bzuaj Isaías, benneꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, gunné̱ꞌ:
\q
\v 15 Lu xe̱zr la xu chee̱ Zabulón, ne chee̱ Neftalí,
\q naga zrua neza da zeaj na dxuꞌa nísadauꞌ,
\q chaláꞌa naga dxalaj gubizra xechaláꞌa xe̱gu Jordán.
\q Naga nababa Galilea,
\q naga zaj zraꞌ benneꞌ quebe zaj naque̱ꞌ judío.
\q
\v 16 Bénneache zaj zraꞌ lu da chul-la beleléꞌene̱ꞌ tu da dxusaníle̱ꞌe̱ na,
\q naꞌ benneꞌ zaj zraꞌ naga xuꞌu zrul-la chee̱ xel-laꞌ gute
\q ba bsaníꞌ tu xiꞌ naga zaj zre̱ꞌe̱.
\p
\v 17 Ca lu zra naꞌ guzú lau Jesús dxeguꞌe̱ lban, dxenné̱ꞌ:
\p ―Le xebíꞌi lázrele, laweꞌ da ba zua gáguze zra nna bea Dios lu xe̱zr la xu nigá.
\s Jesús dxuláwizre̱ꞌ tapa benneꞌ wezén bela
\r (Mr. 1.16-20; Lc. 5.1-11)
\p
\v 18 Gate naꞌ zeaj Jesús dxuꞌa nísadauꞌ ga nababa Galilea, naꞌ bléꞌene̱ꞌ chupa benneꞌ. Tue̱ꞌ le̱ꞌ Simón, ne zua xetú le̱ꞌ Pedro, naꞌ xetúe̱ꞌ le̱ꞌ Andrés, biche Simón naꞌ. Benneꞌ caní zaj naque̱ꞌ benneꞌ wezén bela, naꞌ dxuluzale̱ꞌ xixruj bela chee̱ꞌ lu nisa.
\v 19 Nadxa Jesús dxe̱ꞌe̱ benneꞌ caní:
\p ―Le gun nedaꞌ tuze, naꞌ gunaꞌ leꞌe benneꞌ gutúpale chiaꞌ bénneache ca dxunle dxezenle bela.
\p
\v 20 La bulucáꞌanate̱ꞌ xixruj chee̱ꞌ caꞌ, naꞌ zjácale̱ne̱ꞌ Jesús.
\p
\v 21 Xelátedauze gusáꞌaque̱ꞌ, naꞌ bleꞌe Jesús xechupa benneꞌ. Tue̱ꞌ le̱ꞌ Jacobo, ne xetúe̱ꞌ le̱ꞌ Juan, biche Jacobo nigá. Zaj naque̱ꞌ zriꞌine Zebedeo, ne zaj xuꞌe̱ tu lu da dxedá laweꞌ nísadauꞌ nen xre̱ꞌ, dxelexún chawe̱ꞌ xixruj chee̱ꞌ. Jesús bláwizre̱ꞌ le̱ꞌ,
\v 22 naꞌ la bulucáꞌanate̱ꞌ da dxedá laweꞌ nísadauꞌ naꞌ, ne xre̱ꞌ, naꞌ zjácale̱ne̱ꞌ Jesús.
\s Jesús dxusé̱dene̱ꞌ bénneache naga nababa Galilea
\r (Lc. 6.17-19)
\p
\v 23 Zeaj Jesús xúgute̱ xe̱zre zaj nababa Galilea, naꞌ tu tu xe̱zre caꞌ dxuzéajniꞌine̱ꞌ bénneache lu xuꞌu caꞌ naga dxulucáꞌana szren benneꞌ judío caꞌ Dios. Naꞌ dxeguꞌe̱ lban ca nna bea Dios, ne dxexune̱ꞌ xúgute̱ benneꞌ caꞌ ca zaj naca xízrawe̱ꞌ cha chee̱ꞌ.
\v 24 Caꞌan guca, xúgute̱ benneꞌ chee̱ xe̱zr la xu Siria belenne̱ꞌ ca da dxun Jesús, naꞌ belezrine̱ꞌ lau Jesús, zaj naché̱ꞌe̱ benneꞌ we̱ꞌ caꞌ, benneꞌ zaj xuꞌe̱ xízrawe̱ꞌ, ne benneꞌ zaj zue̱ꞌ lu xel-laꞌ dxudía, ne benneꞌ zaj xuꞌe̱ beꞌ xriwe̱ꞌ, ne benneꞌ zaj xuꞌe̱ chunaꞌ, ne benneꞌ zaj naxrúꞌunie̱ꞌ bine, naꞌ bexún Jesús xúgute̱ benneꞌ caní.
\v 25 Zjácale̱ benneꞌ zan Le̱ꞌ, benneꞌ zaj nababe̱ꞌ xe̱zre caꞌ zaj nababa Galilea, ne benneꞌ záꞌaque̱ꞌ xe̱zre Decápolis caꞌ, ne benneꞌ Jerusalén, ne benneꞌ zaj nababe̱ꞌ xe̱zre caꞌ zaj nababa Judea, ne benneꞌ záꞌaque̱ꞌ xechaláꞌala xe̱gu Jordán naga dxalaj gubizra.
\c 5
\s Lban da bchalaj Jesús tu lu xiꞌa
\p
\v 1 Gate bleꞌe Jesús xúgute̱ benneꞌ zan caꞌ záꞌaque̱ꞌ naga zue̱ꞌ, nadxa guluéne̱ꞌ tu lu xiꞌa, ne gudxéꞌe̱ naꞌ. Nadxa benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús beledube̱ꞌ cuite̱ꞌ.
\v 2 Nadxa guzú lau Jesús dxusé̱dene̱ꞌ benneꞌ caꞌ.
\s Nu benneꞌ naca chee̱ꞌ tu da ba neza
\r (Lc. 6.20-23)
\p
\v 3 Gunná Jesús:
\p ―Da ba neza zrente̱ naca na chee̱ benneꞌ caꞌ dxelexúnbeꞌe̱ ca naca xel-laꞌ dxexazrje chee̱ꞌ lau Dios. Benneꞌ caní zaj naca chee̱ꞌ xelexúꞌe̱ naga dxenná bea Dios xabáa.
\p
\v 4 ’Da ba neza zrente̱ naca na chee̱ benneꞌ caꞌ dxeleléꞌele̱ꞌ zaj zue̱ꞌ lu da baxacheꞌ laweꞌ da zaj nabague̱ꞌ dul-la. Dios dxexúe zrene̱ꞌ benneꞌ caní.
\p
\v 5 ’Da ba neza zrente̱ naca na chee̱ benneꞌ zaj naque̱ꞌ zren lazreꞌ. Benneꞌ caní xelezíꞌe̱ chee̱ꞌ xe̱zr la xu da nache̱be lazreꞌ Dios gunézruje̱ꞌ benneꞌ caní.
\p
\v 6 ’Da ba neza zrente̱ naca na chee̱ benneꞌ du lazreꞌ dxelaca lazre̱ꞌ xelune̱ꞌ da naca xrlátaje lau Dios. Dios gácale̱ne̱ꞌ benneꞌ caní.
\p
\v 7 ’Da ba neza zrente̱ naca na chee̱ benneꞌ dxelexexache lazre̱ꞌ benneꞌ xula. Dios wexache lazre̱ꞌ benneꞌ caní.
\p
\v 8 ’Da ba neza zrente̱ naca na chee̱ benneꞌ caꞌ zaj xuꞌu xichaj lázrdawe̱ꞌ da xrlátaje. Benneꞌ caní weleléꞌene̱ꞌ Dios.
\p
\v 9 ’Da ba neza zrente̱ naca na chee̱ benneꞌ dxelebeza zri lazre̱ꞌ nen bénneache. Dios guzúe̱ꞌ le̱ꞌ ca bi cheé̱queze̱ꞌ.
\p
\v 10 ’Da ba neza zrente̱ naca na chee̱ benneꞌ dxeledée̱ꞌ xel-laꞌ ziꞌ lu naꞌ benneꞌ caꞌ dxelune̱ꞌ chee̱ꞌ da cale̱la cateꞌ dxelune̱ꞌ da xrlátaje. Benneꞌ caní zaj naca chee̱ꞌ xelexúꞌe̱ naga dxenná bea Dios xabáa.
\p
\v 11 ’Da ba neza zrente̱ naca na chee̱le leꞌe che benneꞌ dxelenné̱ꞌ schanniꞌ chee̱le, ne dxelune̱ꞌ chee̱le da cale̱la, ne dxelenné̱ꞌ chee̱le xúgute̱ dizraꞌ we̱n lazreꞌ laweꞌ da nácale chiaꞌ nedaꞌ.
\v 12 Le be, ne le xezaca ba lázrele laweꞌ da wazile tu da zrente̱ da gunna Dios leꞌe xabáa. Caní gaca na laweꞌ da cáꞌanqueze caní guláu ziꞌ xuzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ buluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, benneꞌ caꞌ gulezré̱ꞌe̱ nédxudxa ca leꞌe.
\s Nácale ca zedeꞌ, ne ca tu xiꞌ lu xe̱zr la xu
\r (Mr. 9.50; Lc. 14.34-35)
\p
\v 13 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Leꞌe nácale ca zedeꞌ chee̱ bénneache lu xe̱zrla xu nigá. Che zedeꞌ nigá xenite xel-laꞌ snaꞌa chee̱ na, ¿ájazra gácale̱le bénneache caꞌ? Québedxa gaca guchínedxu zedeꞌ caní. ¡Chúꞌunadxu na, naꞌ xululéaj bénneache le̱ na!
\p
\v 14 ’Leꞌe nácale ca tu xiꞌ chee̱ bénneache zaj zre̱ꞌe̱ xe̱zr la xu. Tu xe̱zre da zua na tu lu xiꞌa, quebe gáchequeze na.
\v 15 Gate guzálajdxu tu xiꞌ, quebe gudúsedxu na. Guzúadxu na sibe naga gusení na chee̱ xeleléꞌe xúgute̱ benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ lu xuꞌu.
\v 16 Cáꞌanqueze le gun leꞌe. Le güe lataj gusení xiꞌ da nácale lau bénneache caꞌ chee̱ xeleléꞌene̱ꞌ ca da xrlátaje da dxunle. Nadxa xelúe láꞌane̱ꞌ Xrale Dios zue̱ꞌ xabáa.
\s Da bchalaj Jesús ca naca chee̱ da nadxixruj bea Dios
\p
\v 17 Gunná Jesús:
\p ―Quebe dxal-laꞌ guéquele leꞌe zaꞌa nedaꞌ chee̱ cuaꞌ ca naca da bdxixruj beꞌe Moisés, ne ca naca dizraꞌ da buluchalaj benneꞌ caꞌ buluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios. Quebe zaꞌa chee̱ cuaꞌ na. Zaꞌa chee̱ guléꞌedaꞌ cáte̱ze zéaje̱ na.
\v 18 Da li dxapaꞌ leꞌe. Dxácate̱ zaj zua xabáa, ne xe̱zr la xu nigá, quebe dúaqueze tu dizraꞌ, ne tu da daꞌ lu da nadxixruj bea na nigá ca zrindxa zra gaca xúgute̱ ca da dxal-laꞌ gaca na.
\v 19 Chee̱ le̱ naꞌ, che tu benneꞌ guzúe̱ꞌ chaláꞌala bítete̱zla da nigá da bdxixruj bea Dios, láqueze naca na tu da dauze, ne che guzéajniꞌine̱ꞌ bénneache chee̱ xelúnqueze̱ꞌ caꞌ, benneꞌ nigá xegáꞌane̱ꞌ cáꞌaze naga dxenná bea Dios xabáa. Bénneaꞌ guzúe̱ꞌ dizraꞌ da nadxixruj bea nigá, ne guléꞌene̱ꞌ bénneache chee̱ xelúnqueze̱ꞌ caꞌ, benneꞌ nigá wegáꞌanaqueze̱ꞌ ba láꞌana naga dxenná bea Dios xabáa.
\v 20 Dxapaꞌ leꞌe, che quebe gunle da nácadxa xrlátaje ca da dxelún benneꞌ caꞌ dxuluxuzájle̱ꞌe̱ da nadxixruj bea Dios, ne ca da dxelún benneꞌ xudauꞌ fariseo caꞌ, cabataꞌ xexúꞌule leꞌe naga dxenná bea Dios xabáa.
\s Da bchalaj Jesús ca naca chee̱ xel-laꞌ dxezráꞌa
\r (Lc. 12.57-59)
\p
\v 21 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Leꞌe ba bénele ca gulenná xrtíale gula caꞌ: “Quebe gútele benneꞌ,” naꞌ “Nútete̱ze benneꞌ gutie̱ꞌ benneꞌ waxíaje̱ꞌ chee̱ cuía xiꞌe̱.”
\v 22 Nedaꞌ dxapaꞌ leꞌe, nútete̱ze benneꞌ dxezré̱ꞌe̱ le saꞌ ljwezre̱ꞌ waxíaje̱ꞌ chee̱ cuía xiꞌe̱. Naꞌ bénneaꞌ dxenné̱ꞌ schanniꞌ chee̱ le saꞌ ljwezre̱ꞌ waxíaje̱ꞌ lau benneꞌ chee̱ xuꞌu laweꞌ blau, naꞌ xuludée̱ꞌ le̱ꞌ chee̱ cuía xiꞌe̱. Bénneaꞌ dxenné̱ꞌ chee̱ le saꞌ ljwezre̱ꞌ tu dizraꞌ sban, benneꞌ nigá nácaqueze chee̱ꞌ chéaje̱ꞌ lu lataj ba xaꞌ.
\p
\v 23 ’Che guꞌu lu xudauꞌ tu da gunézrujuꞌ lau Dios, ne naꞌ cheajsá lazruꞌ chee̱ tu da nunuꞌ chee̱ le saꞌ ljwezruꞌ,
\v 24 bcaꞌana da naꞌ gunézrujuꞌ naꞌ, teca xexíajuꞌ xegáꞌanuꞌ chaweꞌ nen le saꞌ ljwezruꞌ. Nadxa waca xexíajuꞌ lu xudauꞌ chee̱ bi gunézrujuꞌ lau Dios.
\p
\v 25 ’Che zua nu benneꞌ dxebaguꞌ chee̱ꞌ, naꞌ che̱ꞌe̱ lueꞌ lau benneꞌ guchiꞌe̱ chiuꞌ, bexaca chaweꞌ nen le̱ꞌ la neza naꞌ, chee̱ quebe gudée̱ꞌ lueꞌ lau bénneaꞌ dxuchiꞌe̱ da dxaca. Che quebe gunuꞌ caní, nadxa benneꞌ dxuchiꞌe̱ da dxaca naꞌ gudée̱ꞌ lueꞌ lu naꞌ benneꞌ dxusézxuje̱ꞌ bénneꞌ caꞌ lizre xia, naꞌ xelegúꞌe̱ lueꞌ lizre xia naꞌ.
\v 26 Da li dxapaꞌ lueꞌ. Quebe xedxúajuꞌ naꞌ che quebe quízrujuꞌ xúgute̱ da dxebaguꞌ chee̱ benneꞌ naꞌ.
\s Da bchalaj Jesús ca naca chee̱ benneꞌ dxíchaje̱ꞌ xrba chee̱ xel-laꞌ nuchaga naꞌ
\p
\v 27 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Leꞌe bache bénquezle ca gulenné̱ꞌ nédxute̱: “Quebe gunuꞌ dul-la da dxichaj na xrba chee̱ xel-laꞌ nuchaga naꞌ.”
\v 28 Nedaꞌ dxapaꞌ leꞌe, nútete̱ze benneꞌ ne̱ꞌe̱ tu nuꞌula, ne sa lazre̱ꞌ le̱ꞌ, báchequeze be̱ne̱ꞌ dul-la nen nuꞌula naꞌ lu xichaj lázrdawe̱ꞌ.
\p
\v 29 ’Che xiaj lauꞌ da zua xabe̱la dxuzúa na lueꞌ lu dul-la, guleaj na, ne gudxúꞌuna na zítuꞌla. Nácadxa chaweꞌ nite lateꞌ da naca na chee̱ be̱l-laꞌ dxen chiuꞌ quézcala chuꞌu lataj ba xaꞌ dute̱ be̱l-laꞌ dxen chiuꞌ.
\v 30 Che naꞌu da zua xabe̱la chiuꞌ dxuzúa na lueꞌ lu dul-la, guchugu na, ne gudxúꞌuna na zituꞌ. Nácadxa chaweꞌ nite lateꞌ da naca na chee̱ be̱l-laꞌ dxen chiuꞌ, quézcala chuꞌu lataj ba xaꞌ dute̱ be̱l-laꞌ dxen chiuꞌ.
\s Jesús dxusédene̱ꞌ ca naca chee̱ benneꞌ dxexelé̱ꞌe̱ nen zruꞌule̱ꞌ
\r (Mt. 19.9; Mr. 10.11-12; Lc. 16.18)
\p
\v 31 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Cáꞌanqueze gulenné̱ꞌ nédxute̱: “Nútete̱ze benneꞌ dxexelé̱ꞌe̱ nen zruꞌule̱ꞌ, dxal-laꞌ gunézruje̱ꞌ nuꞌula naꞌ tu xiche da dxuléꞌe na belexelé̱ꞌe̱.”
\v 32 Nedaꞌ dxapaꞌ leꞌe, che tu benneꞌ dxexelé̱ꞌe̱ nen zruꞌule̱ꞌ, naꞌ nuꞌula nigá quebe guzúale̱ne̱ꞌ benneꞌ xula, benneꞌ chee̱ nuꞌula nigá dxuzúe̱ꞌ le̱ꞌ lu dul-la chee̱ da dxichaj na xrba chee̱ xel-laꞌ nuchaga naꞌ che tu benneꞌ biu xula guchaga ne̱ꞌe̱ nen nuꞌula naꞌ bsan benneꞌ chee̱ꞌ le̱ꞌ. Cáꞌanqueze le̱ꞌ dxune̱ꞌ dul-la nen nuꞌula naꞌ.
\s Jesús dxusédene̱ꞌ ca naca chee̱ benneꞌ dxucáꞌana lie̱ꞌ xrtizre̱ꞌ
\p
\v 33 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Cáꞌanqueze ba bénele ca gulenná benneꞌ gula caꞌ, gulenné̱ꞌ: “Quebe gucáꞌanuꞌ cáꞌaze ca da nache̱be lazruꞌ nen dizraꞌ bcaꞌana liuꞌ lau Xránadxu Dios.”
\v 34 Nedaꞌ dxapaꞌ leꞌe: Quebe dxal-laꞌ guzétjale xabáa chee̱ gucaꞌana lile dizraꞌ chee̱le, laweꞌ da naca na naga dxeꞌ Dios,
\v 35 ne quebe guzétjale xe̱zr la xu nigá laweꞌ da naca na naga nuzúa Dios niꞌe̱, ne quebe guzétjale Jerusalén laweꞌ da naca na xe̱zre chee̱ Benneꞌ Blau naque̱ꞌ Wenná Bea.
\v 36 Quebe guzétjale xíchajle chee̱ gucaꞌana lile dizraꞌ chee̱le laweꞌ da quebe séquele gunle da chiche, ne da gasaj netú xicha xíchajle.
\v 37 Le nnaze: “Aweꞌ,” u le nnaze: “Cabí,” laweꞌ da gate tu benneꞌ dxudadxe̱ꞌ chee̱ꞌ chee̱ da nigá, naca na chee̱ da xriwe̱ꞌ.
\s Dxuléꞌe Jesús ca naca chee̱ nu benneꞌ dxexebéaj lazreꞌ
\r (Lc. 6.29-30)
\p
\v 38 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Leꞌe ba bénele ca da gulenné̱ꞌ nédxute̱: “Che tu benneꞌ cuéaje̱ꞌ xiaj lauꞌ, cáꞌanqueze gunuꞌ chee̱ꞌ, ne che cuéaje̱ꞌ lazxuꞌ, cáꞌanqueze gunuꞌ chee̱ꞌ.”
\v 39 Nedaꞌ dxapaꞌ leꞌe, quebe tíl-lale̱le nu benneꞌ, san che tu benneꞌ guꞌe̱ chaláꞌa xraguꞌ, be̱ꞌ lataj guꞌe̱ xechaláꞌa xraguꞌ.
\v 40 Che tu benneꞌ gaca xúzreꞌle̱ne̱ꞌ lueꞌ, ne dxaca lazre̱ꞌ cue̱ꞌ zrauꞌ, be̱ꞌ lataj xúate̱ꞌ xicha chiuꞌ.
\v 41 Che dxulusebágue̱ꞌ lueꞌ guꞌu xua chee̱ꞌ tu cuéndauꞌ, bia na chupa cuenla.
\v 42 Che nútete̱ze benneꞌ bi dxenabe̱ꞌ chiuꞌ, bnézruje̱ꞌ na, ne quebe guzaguꞌ ca gunézrujuꞌ chee̱ nu benneꞌ bi dxenabe̱ꞌ chite̱.
\s Jesús dxusédene̱ꞌ ca dxal-laꞌ zriꞌidxu benneꞌ caꞌ dxeledábague̱ꞌ dxiꞌu
\r (Lc. 6.27-28, 32-36)
\p
\v 43 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Cáꞌanqueze ba bénele ca da gulenné̱ꞌ nédxute̱: “Bzriꞌi le saꞌ ljwezruꞌ, ne gucuide benneꞌ dxedábague̱ꞌ lueꞌ.”
\v 44 Nedaꞌ dxapaꞌ leꞌe, le zriꞌi benneꞌ caꞌ dxeledábague̱ꞌ leꞌe. Le naba gaca chaweꞌ chee̱ benneꞌ dxelenné̱ꞌ chee̱le. Le gun da chaweꞌ chee̱ benneꞌ dxelecuídene̱ꞌ leꞌe. Le naba lau Dios gaca chaweꞌ chee̱ benneꞌ dxelenné̱ꞌ schanniꞌ chee̱le ne dxelune̱ꞌ chee̱le da cale̱la.
\v 45 Che gunle caní gácale bi cheé̱queze Xrale zue̱ꞌ xabáa, laweꞌ da dxun Le̱ꞌ dxusaníꞌ gubizra naga zaj zraꞌ benneꞌ we̱n da cale̱la ne naga zaj zraꞌ benneꞌ xrlátaje caꞌ, ne dxusel-laꞌ nisa xiuj lu xe̱zr la xu chee̱ benneꞌ chaweꞌ caꞌ, ne lu xe̱zr la xu chee̱ benneꞌ caꞌ dxelune̱ꞌ da cale̱la.
\v 46 Che nazríꞌile tuze benneꞌ zaj nazríꞌine̱ꞌ leꞌe, ¿ájazra naꞌ dxezá lázrele quizruj Dios leꞌe? Cáꞌanqueze dxelún benneꞌ wechizruj caꞌ, zaj nazríꞌine̱ꞌ le saꞌ ljwezre̱ꞌ.
\v 47 Che leꞌe dxugápale diuzre tuze le saꞌ ljwézrele, ¿bizra da xrlátaje dxunle? Cáꞌanqueze dxelún benneꞌ quebe zaj núnbeꞌe̱ Dios.
\v 48 Le gaca benneꞌ xrlátaje cáte̱ze naca Xrale zue̱ꞌ xabáa, naque̱ꞌ xrlátaje.
\c 6
\s Dxuléꞌe Jesús ca naca da xrlátaje da dxelún bénneache
\p
\v 1 Caní gunná Jesús:
\p ―Le guxúe xanneꞌ cuínale chee̱ quebe gunle da naca chee̱ xel-laꞌ benneꞌ xudauꞌ chee̱le lau bénneache chee̱ xeleléꞌene̱ꞌ na. Che caꞌan dxunle, naꞌ Xrale Dios zue̱ꞌ xabáa québequeze bi gunne̱ꞌ leꞌe.
\v 2 Chee̱ le̱ naꞌ, gate lueꞌ dxácale̱nuꞌ benneꞌ dxelexázrjene̱ꞌ, quebe guzennuꞌ xúgute̱ bénneache ca da dxunuꞌ, ca dxelún benneꞌ caꞌ dxelune̱ꞌ xrlátaje cúzreze la neza, ne lu xuꞌu naga dxulucáꞌana szren benneꞌ judío caꞌ Dios. Dxelune̱ꞌ da caní chee̱ xelenné̱ bénneache xrlátaje chee̱ꞌ. Da li dxapaꞌ leꞌe, ba dé̱queze lazruj chee̱ꞌ.
\v 3 Gate lueꞌ gunézrujuꞌ lateꞌ chee̱ benneꞌ dxelexázrjene̱ꞌ, be̱n na luéze chee̱ quebe neze le saꞌ ljwezruꞌ.
\v 4 Be̱n da caní bagácheze, naꞌ Xrauꞌ Dios, Bénneaꞌ dxeléꞌene̱ꞌ ca da dxunuꞌ bagácheze, Le̱ꞌ gunne̱ꞌ lazruj chiuꞌ.
\s Jesús dxusé̱dene̱ꞌ ca dxal-laꞌ gundxu xel-laꞌ dxuláwizra Dios
\r (Lc. 11.2-4)
\p
\v 5 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Gate leꞌe gunle xel-laꞌ dxuláwizra Dios, quebe gunle ca dxelún benneꞌ caꞌ dxelune̱ꞌ xrlátaje cúzreze. Dxeledánene̱ꞌ dxelune̱ꞌ xel-laꞌ dxuláwizra Dios zaj ze̱ze̱ꞌ lu xuꞌu naga dxulucáꞌana szren benneꞌ judío caꞌ Dios, ne la neza, chee̱ xeleléꞌe bénneache da dxelune̱ꞌ. Da li dxapaꞌ leꞌe, ba dé̱queze lazruj chee̱ꞌ.
\v 6 Gate lueꞌ dxuláwizruꞌ Dios, guxúꞌu lu xuꞌu chiuꞌ. Bsezxuj dxa xuꞌu chiuꞌ, naꞌ bláwizra Dios guchálajle̱nuꞌ Xrauꞌ Dios zúale̱ne̱ꞌ lueꞌ naga zuꞌ tuzuꞌ. Nadxa Xrauꞌ Dios, Bénneaꞌ dxeléꞌene̱ꞌ ca da dxunuꞌ bagácheze, Le̱ꞌ xuzriꞌe̱ chiuꞌ.
\p
\v 7 ’Gate dxuláwizruꞌ Dios dxuchálajle̱nuꞌ Le̱ꞌ, quebe tuz ca da nneuꞌ zánete̱ lasa ca dxelún benneꞌ caꞌ quebe zaj núnbeꞌe̱ Dios. Dxeléquene̱ꞌ wen Dios chee̱ꞌ laweꞌ da dxelenné̱le̱ꞌe̱.
\v 8 Quebe gunle ca dxelún benneꞌ caꞌ, laweꞌ da Xrale Dios ba nézquezne̱ꞌ ca da dxechínnele leꞌe nédxula ca za nábale na.
\v 9 Chee̱ le̱ naꞌ, le guláwizra Dios nnale caní:
\q Xrantuꞌ Dios, zuꞌ xabáa,
\q gaca láꞌazxaqueze Lauꞌ.
\q
\v 10 Gudá nna beꞌu lu xe̱zr la xu nigá.
\q Gaca lu xe̱zr la xu nigá ca dxaca lazruꞌ Lueꞌ,
\q2 cáte̱ze dxaca xabáa.
\q
\v 11 Be̱nna netuꞌ da gáguntuꞌ naꞌa.
\q
\v 12 Bnite lau chee̱ntuꞌ ca naca da cale̱la da be̱ntuꞌ,
\q ca netuꞌ ba bnite launtuꞌ chee̱ benneꞌ belune̱ꞌ chee̱ntuꞌ
\q2 da cale̱la.
\q
\v 13 Quebe guꞌu lataj nu gun zréaje netuꞌ,
\q 2 san bselá netuꞌ lu naꞌ da xriwe̱ꞌ.
\q Naca chiuꞌ gápaquezuꞌ xel-laꞌ dxenná bea,
\q2 ne xel-laꞌ waca,
\q ne da xabáa chadía chacanna. ¡Caꞌan gaca na!
\p
\v 14 ’Che leꞌe gunite laule chee̱ benneꞌ belune̱ꞌ chee̱le da cale̱la, naꞌ Xrale Dios zue̱ꞌ xabáa gunite lawe̱ꞌ chee̱le leꞌe.
\v 15 Che leꞌe quebe gunite laule chee̱ benneꞌ caꞌ, naꞌ Xrale Dios quebe gunite láuqueze̱ꞌ chee̱le leꞌe ca naca dul-la da nabágale.
\s Jesús dxusédene̱ꞌ ca dxal-laꞌ gundxu gubasa
\p
\v 16 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Gate leꞌe dxunle gubasa, quebe guzúale baxacheꞌ laule ca dxelún benneꞌ dxelune̱ꞌ xrlátaje cúzreze. Benneꞌ caní dxelune̱ꞌ caꞌ chee̱ xeleléꞌe bénneache le̱ꞌ dxelune̱ꞌ gubasa. Da li dxapaꞌ leꞌe, ba dé̱queze lazruj chee̱ benneꞌ caꞌ.
\v 17 Lueꞌ, gate dxunuꞌ gubasa, bza xíchajuꞌ chaweꞌ, ne gudibe lauꞌ,
\v 18 chee̱ quebe xeléquebeꞌe bénneache dxunuꞌ gubasa. Tuze Xrauꞌ Dios naꞌ, Bénneaꞌ zúale̱ne̱ꞌ lueꞌ naga zuꞌ tuzuꞌ, Le̱ꞌ dxennátequeze̱ꞌ, naꞌ gunne̱ꞌ da naca na chiuꞌ.
\s Jesús dxusédene̱ꞌ chee̱ da gunníꞌa chee̱ xabáa
\r (Lc. 12.33-34)
\p
\v 19 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Quebe gutúpale da gunníꞌa lu xe̱zr la xu nigá, naga gutebaꞌ na, ne da caꞌ dxelebía xi na, naꞌ xelúꞌu gubán ne xelebane̱ꞌ na.
\v 20 Leꞌe, le gun da xrlátaje, da gaca na ca guzrá cháwele da gunníꞌa xabáa, naga quebe gutebaꞌ na, ne da caꞌ quebe bi xeleque na, naꞌ québequeze xelúꞌu gubán chee̱ xelequé̱ꞌe̱ na.
\v 21 Naga nuzrale da gunníꞌa chee̱le, naꞌ zúaqueze lázrdaule.
\s Jesús dxusédene̱ꞌ chee̱ tu xiꞌ da xúꞌudxu
\r (Lc. 11.34-36)
\p
\v 22 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Xiaj laule zaj naca na ca tu xiꞌ chee̱ be̱l-laꞌ dxen chee̱le. Che xiaj laule zaj naca na chaweꞌ, dute̱ ca naca be̱l-laꞌ dxen chee̱le naxaníꞌ.
\v 23 Che xiaj laule quebe zaj naca na chaweꞌ, dute̱ ca naca be̱l-laꞌ dxen chee̱le nachul-la na. Cáꞌanqueze che xiꞌ da xuꞌule xexaca na tu da chul-la, chúl-lale̱ꞌe̱dxa súaquezle.
\s Jesús dxusédene̱ꞌ chee̱ Dios, ne chee̱ da gunníꞌa
\r (Lc. 16.13)
\p
\v 24 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Netú benneꞌ quebe séquene̱ꞌ guzúa cuine̱ꞌ lu naꞌ chupa xrane̱ꞌ, laweꞌ da wazré̱ꞌe̱ tu xrane̱ꞌ ne wazríꞌine̱ꞌ xetúe̱ꞌ, u wéquene̱ꞌ ba láꞌana tu xrane̱ꞌ naꞌ xetúe̱ꞌ guzúe̱ꞌ chaláꞌala. Quebe séquele guzúa cuinle lu naꞌ Dios, ne lu naꞌ da gunníꞌa.
\s Jesús dxusédene̱ꞌ ca dxun Dios, dxuxúe̱ꞌ xúgute̱ bi chee̱ꞌ caꞌ
\r (Lc. 12.22-31)
\p
\v 25 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Chee̱ le̱ naꞌ dxapaꞌ leꞌe, quebe cueꞌle gunne xue ga saꞌ da gágule da xíꞌajle chee̱ gaca banle, ne ga saꞌ zra lánale da gácule. Zácadxa xel-laꞌ nabán chee̱le ca da dxágule, ne zácadxa be̱l-laꞌ dxen chee̱le ca zra lánale.
\v 26 Le nnaꞌxque bxínnedu caꞌ dxeledabaꞌ lu beꞌ. Quebe dxelázabaꞌ. Quebe dxelelápabaꞌ. Quebe ga dxuluxuzrá cháwebaꞌ na. Xrale Dios zue̱ꞌ xabáa dxunézruje̱ꞌ da dxelágubaꞌ. Zácadxale leꞌe ca bxínnedu caꞌ.
\v 27 ¿Nuzra benneꞌ ládujla leꞌe gaca gusetunna cuine̱ꞌ xateꞌ laweꞌ da dxeꞌe̱ gunne xue?
\p
\v 28 ’¿Bizr chee̱ naꞌ dxeꞌle leꞌe gunne xue chee̱ zra lánale? Le nnaꞌxque ca dxelegula xiaj caꞌ zaj ze̱ le̱ꞌe̱ xixreꞌ. Quebe dxelún na zrin, ne quebe dxelache na du.
\v 29 Dxapaꞌ leꞌe, Salomón benneꞌ wenná bea naꞌ quebe gucue̱ꞌ ca da xrtan chee̱ xiaj caní, naꞌ le̱ꞌ gútaꞌle̱ꞌe̱ chee̱ꞌ da gunníꞌa.
\v 30 Che Dios dxudxe̱ne̱ꞌ xrtánle̱ꞌe̱ xiaj caní da caꞌ zaj zua na naꞌa le̱ꞌe̱ xixreꞌ, naꞌ wxre xelezxe na lu xiꞌ, quegá gundxe̱ꞌ da chaweꞌ chee̱le leꞌe, benneꞌ québete̱ ca dxeajlí lazreꞌ.
\v 31 Chee̱ le̱ naꞌ, quebe cuéꞌtecale gunne xue, nnale: “¿Ga saꞌ da gágudxu? ¿Ga saꞌ da xíꞌajdxu? ¿Ga saꞌ da gácudxu?”
\v 32 Chee̱ da caní zaj dxeꞌ gunne xue benneꞌ quebe zaj núnbeꞌe̱ Dios, san leꞌe, zua tu Xrale xabáa ba nézquezne̱ꞌ ca naca xúgute̱ da dxechínnele.
\v 33 Zria laudxa cuele gunne xue chee̱ nna bea Dios lu xichaj lázrdaule, ne chee̱ gunle da xrlátaje da xezaca ba lazreꞌ Dios, naꞌ sile xúgute̱ da caꞌ dxechínnele.
\v 34 Quebe cuele gunne xue naꞌa da naca na chee̱ wxre, laweꞌ da wxre caꞌan gátaꞌqueze da cuele gunne xue. Tu zra tu zra dé̱queze da guchaga laudxu.
\c 7
\s Jesús dxusédene̱ꞌ chee̱ benneꞌ dxuchiꞌe̱ da dxun le saꞌ ljwezre̱ꞌ
\r (Lc. 6.37-38, 41-42)
\p
\v 1 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Quebe guchíꞌale da dxelún le saꞌ ljwézrele chee̱ quebe guchiꞌa Dios caní chee̱le leꞌe.
\v 2 Le̱ꞌ guchiꞌe̱ chee̱le leꞌe cáte̱ze dxunle leꞌe chee̱ le saꞌ ljwézrele, ne cáte̱ze dxunle leꞌe chee̱ le saꞌ ljwézrele, caꞌan gun Dios nen leꞌe.
\v 3 ¿Bizr chee̱ naꞌ dxenáꞌu bé̱bedauꞌ da xuꞌu xiaj lau le saꞌ ljwezruꞌ, ne quebe dxenáꞌu da zrente̱ da xuꞌu na xiaj láuquezuꞌ lueꞌ?
\v 4 ¿Ájazra gunuꞌ xuꞌu le saꞌ ljwezruꞌ: “Be̱nna lataj xebéajaꞌ bé̱bedauꞌ da xuꞌu xiaj lauꞌ”, che da zrendxa xuꞌu xiaj láuquezuꞌ lueꞌ?
\v 5 Lueꞌ, benneꞌ dxun xrlátaje cúzreze. Bebéaj nedxu da zrente̱ da xuꞌu xiaj láuquezuꞌ, naꞌ gaca leꞌenuꞌ cháwedauꞌ xebéajuꞌ bé̱bedauꞌ da xuꞌu xiaj lau le saꞌ ljwezruꞌ.
\p
\v 6 ’Quebe gunézrujle da naca láꞌazxa chee̱ benneꞌ dxelune̱ꞌ ca dxelún becuꞌ snia, checa xelexéchaje̱ꞌ, ne xuluzúzrue̱ꞌ leꞌe. Quebe guzúale da zaca chee̱le lau benneꞌ dxelune̱ꞌ ca dxelún cuche, dxuluchuchuj dxululéajbaꞌ da dxugágule-baꞌ.
\s Dxuchalaj Jesús ca dxal-laꞌ nábadxu, ne xexílajdxu, ne nne̱dxu dxuꞌa dxa xuꞌu
\r (Lc. 11.9-13; 6.31)
\p
\v 7 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Le naba, naꞌ Dios gunne̱ꞌ na chee̱le. Le xilaj na, naꞌ xezrélele na. Le nne̱ dxuꞌa dxa xuꞌu, naꞌ sáluje̱ꞌ chee̱le.
\v 8 Le gun caní laweꞌ da benneꞌ bi dxenabe̱ꞌ, dxeziꞌe̱ na. Benneꞌ bi dxexílaje̱ꞌ, dxeajxraque̱ꞌ na, naꞌ benneꞌ dxenné̱ꞌ dxuꞌa dxa xuꞌu, zua nu benneꞌ sáluje̱ꞌ chee̱ꞌ.
\p
\v 9 ’Netule leꞌe quebe gunézrujle zríꞌinele tu xiaj che le̱beꞌ dxenábabeꞌ leꞌe tu xeta.
\v 10 Quebe gunézrujle zríꞌinele tu be̱laꞌ snia che le̱beꞌ dxenábabeꞌ leꞌe tu bela.
\v 11 Che leꞌe, benneꞌ we̱n da cale̱la, nézele gunézrujle zríꞌinele da naca na chaweꞌ, da cháwedxa gunna Xrale Dios zua xabáa, gunne̱ꞌ da chaweꞌ chee̱ benneꞌ bi dxenábene̱ꞌ Le̱ꞌ.
\p
\v 12 ’Le gun chee̱ le saꞌ ljwézrele ca dxaca lázrele leꞌe xelún le̱beꞌ chee̱le. Da nigá naca da nadxixruj bea na Moisés, ne da dxenná na lu xiche naga naxúaj da gulenná benneꞌ caꞌ buluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios.
\s Jesús dxusédene̱ꞌ chee̱ dxa xuꞌu lechideꞌ
\r (Lc. 13.24)
\p
\v 13 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Le chuꞌu lu dxa xuꞌu lechideꞌ. Dxa xuꞌu laga, ne neza xu zaj naca naga zjaca benneꞌ xelebía xiꞌe̱, naꞌ benneꞌ zante̱ zjaque̱ꞌ naꞌ.
\v 14 Dxa xuꞌu lechideꞌ, ne neza lase zaj naca naga zjaca benneꞌ xelezíꞌe̱ xel-laꞌ nabán da zeajlí canna, naꞌ bábaze benneꞌ dxelexezrelne̱ꞌ na.
\s Naca bea tu xaga ne̱ chee̱ da zixre dxebía na
\r (Lc. 6.43-44)
\p
\v 15 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Le guxúe cuínale chee̱ benneꞌ we̱n lazreꞌ caꞌ, benneꞌ dxelenné̱ꞌ zaj naque̱ꞌ benneꞌ dxuluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios. Benneꞌ caní záꞌaque̱ꞌ naga zrale leꞌe, zaj nun cuine̱ꞌ ca tu benneꞌ dxexruj lazreꞌ ca naca tu zrílaꞌdauꞌ, san lu xichaj lázrdawe̱ꞌ zaj naque̱ꞌ snia ca tu becuꞌ xiꞌa.
\v 16 Leꞌe xúnbeale le̱ꞌ ne̱ chee̱ da dxelune̱ꞌ. Da zixre da dxebía lba uva quebe xuchíbedxu na lu xaga xecheꞌ, naꞌ da zixre da dxebía xaga higo quebe xuchíbedxu na lu xecheꞌ gaꞌ.
\v 17 Caꞌan naca, xúgute̱ xaga chaweꞌ dxelebía na da zixre chaweꞌ, naꞌ xaga da quebe naca na chaweꞌ, quebe dxebía na da zixre chaweꞌ.
\v 18 Xaga chaweꞌ caꞌ quebe dxelebía na da zrinnaj, naꞌ xaga zrinnaj naꞌ quebe dxebía na da chaweꞌ.
\v 19 Xúgute̱ xaga zrinnaj welechugue na, naꞌ xelezxe na lu xiꞌ.
\v 20 Caꞌan naca, leꞌe xúnbeale benneꞌ caꞌ ne̱ chee̱ da caꞌ dxelune̱ꞌ.
\s Quegá xúgute̱ benneꞌ xeluꞌe̱ naga dxenná bea Dios xabáa
\r (Lc. 13.25-27)
\p
\v 21 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Quebe xeluꞌe̱ naga dxenná bea Dios xabáa xugute̱ benneꞌ caꞌ dxelé̱ꞌe̱ nedaꞌ: “Xranaꞌ, Xranaꞌ.” Welúꞌu tuze benneꞌ caꞌ dxelune̱ꞌ ca da dxaca lazreꞌ Dios zue̱ꞌ xabáa.
\v 22 Ca zrin zra naꞌ, benneꞌ zante̱ xelé̱ꞌe̱ nedaꞌ: “Xránantuꞌ, Xránantuꞌ, netuꞌ bchálajntuꞌ ne̱ chee̱ Lauꞌ Lueꞌ, ne bchínentuꞌ Lauꞌ bebéajntuꞌ beꞌ xriwe̱ꞌ caꞌ, ne nen Lauꞌ Lueꞌ bé̱nle̱ꞌe̱ntuꞌ xel-laꞌ waca caꞌ chee̱ xabáa.”
\v 23 Nadxa nedaꞌ xápaquezaꞌ benneꞌ caꞌ: “Quebe núnbeꞌa leꞌe. Le cuasa cuitaꞌ nedaꞌ, leꞌe, ba be̱nle da cale̱la.”
\s Jesús dxusédene̱ꞌ chee̱ chupa lane xuꞌu
\r (Lc. 6.47-49; Mr. 1.22)
\p
\v 24 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Bénneaꞌ dxenne̱ꞌ chiaꞌ, ne dxune̱ꞌ ca da dxenníaꞌ, naque̱ꞌ ca tu benneꞌ naxéajniꞌiquezeꞌ, benneꞌ be̱ne̱ꞌ tu lizre̱ꞌ lu xiaj xre.
\v 25 Guca xiuj, naꞌ bdxuaj gubaꞌu, ne guxasa beꞌ bdunuꞌ chee̱ xuluzría xi na xuꞌu naꞌ, san quebe guzréꞌe na laweꞌ da xuꞌu lane na lu xiaj xre.
\v 26 Bénneaꞌ quebe dxuzé̱ nague̱ꞌ chiaꞌ, ne quebe dxune̱ꞌ ca da dxenníaꞌ, naque̱ꞌ ca tu benneꞌ xala, benneꞌ be̱ne̱ꞌ tu lizre̱ꞌ lu xu dxeze.
\v 27 Guca xiuj, naꞌ bdxuaj gubaꞌu ne guxasa beꞌ bdunuꞌ chee̱ xuluzría xi na xuꞌu naꞌ, naꞌ chadite guzréꞌe na, ne guzría xite̱ na.
\p
\v 28 Ca bexuzre bchalaj Jesús, naꞌ belexebanne benneꞌ caꞌ ca naca da bsé̱dene̱ꞌ,
\v 29 laweꞌ da dxusé̱dene̱ꞌ benneꞌ caꞌ ca tu benneꞌ nape̱ꞌ xel-laꞌ dxenná bea, ne quegá ca dxelún benneꞌ caꞌ dxuluxuzájle̱ꞌe̱ da nadxixruj bea Dios.
\c 8
\s Dxexún Jesús tu benneꞌ dxuzru lu xpe̱le̱ꞌ
\r (Mr. 1.40-45; Lc. 5.12-16)
\p
\v 1 Gate bexetaj Jesús lu xiꞌa naꞌ, benneꞌ zante̱ zjácale̱ne̱ꞌ Le̱ꞌ.
\v 2 Naꞌ bzrin tu benneꞌ we̱ꞌ dxuzru lu xpe̱le̱ꞌ, ne bzu zribe̱ꞌ lau Jesús. Dxe̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―Xran, che dxaca lazruꞌ, waca xexunuꞌ nedaꞌ.
\p
\v 3 Nadxa Jesús guxrúa ne̱ꞌe̱ bénneaꞌ. Dxe̱ꞌe̱ le̱ꞌ:
\p ―Dxaca lazraꞌ. Naꞌa dxexunaꞌ lueꞌ.
\p Ca gunné̱ꞌ caní, benneꞌ we̱ꞌ naꞌ bexácate̱ꞌ ca naca xízrawe̱ꞌ chee̱ꞌ.
\v 4 Naꞌ Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Gunnáꞌ xque. Quebe nu xuꞌu caꞌ. Bexíajze naꞌa xeajxeléꞌe cuinuꞌ lau bxruze, ne xeajnezruj gunaꞌ ca da dxenná bea lu da bdxixruj beꞌe Moisés, chee̱ xeleléꞌe benneꞌ caꞌ ba bexacuꞌ naꞌa.
\s Dxexún Jesús bi we̱n zrin chee̱ tu benneꞌ dxenná beꞌe̱ lu wedil-la
\r (Lc. 7.1-10)
\p
\v 5 Ca bexúꞌu Jesús lu xe̱zre Capernaum, naꞌ bzrin laweꞌ tu benneꞌ Roma, benneꞌ dxenná beꞌene̱ꞌ benneꞌ caꞌ dxjaque̱ꞌ wedil-la, naꞌ gutaꞌ xuene̱ꞌ Le̱ꞌ,
\v 6 dxe̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―Xran, bi we̱n zrin chiaꞌ de̱beꞌ lizraꞌ. Naxrúꞌunebeꞌ bine, ne dxezácale̱ꞌe̱beꞌ.
\p
\v 7 Jesús dxe̱ꞌe̱ le̱ꞌ:
\p ―Wazáꞌa xexunaꞌ-beꞌ.
\p
\v 8 Benneꞌ dxenná beꞌe̱ naꞌ gunné̱ꞌ:
\p ―Xran, quebe naca chiaꞌ chuꞌu lizraꞌ. Cun gunne̱ze, naꞌ xexaca bi we̱n zrin chiaꞌ.
\v 9 Caní waca gunuꞌ laweꞌ da zua benneꞌ dxenná béꞌene̱ꞌ nedaꞌ, ne cáꞌanqueze nedaꞌ dxenná beꞌedaꞌ benneꞌ caꞌ dxjaque̱ꞌ wedil-la. Gate dxapaꞌ tubeꞌ: “Guxíaj”, naꞌ dxéajbeꞌ. Naꞌ gate dxapaꞌ bi xula: “Gudá”, naꞌ dxídabeꞌ. Naꞌ gate dxuchínedaꞌ bi we̱n zrin chiaꞌ chee̱ bi da gunbeꞌ, naꞌ dxunbeꞌ na.
\p
\v 10 Gate bene Jesús da nigá, bebánene̱ꞌ, naꞌ guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ zjácale̱ne̱ꞌ Le̱ꞌ:
\p ―Da li dxapaꞌ leꞌe, ládujla benneꞌ Israel quebe nu ne xezreldaꞌ, benneꞌ dxéajle̱ꞌe̱ chiaꞌ ca dxun benneꞌ nigá.
\v 11 Nedaꞌ dxapaꞌ leꞌe, záꞌaca benneꞌ zante̱ chaláꞌa naga dxalaj gubizra, ne xechaláꞌala naga dxebía gubizra, naꞌ xelebéꞌe̱ tu zren xelawe̱ꞌ nen Abraham, ne Isaac, ne Jacob naga dxenná bea Dios xabáa.
\v 12 Benneꞌ caꞌ gucáꞌa zgaꞌale Dios chee̱ xeluꞌe̱ naga dxenná bea Le̱ꞌ, guzale̱ꞌ benneꞌ caꞌ lataj chul-la naga xelebezre̱ꞌ, ne xeláguxaꞌate̱ lazxe̱ꞌ.
\p
\v 13 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ dxenná beꞌe̱ naꞌ:
\p ―Bexíaj lizruꞌ. Waca ca da ba guxéajle̱ꞌu.
\p Ca lu zra náꞌqueze bexácate̱ bi we̱n zrin chee̱ꞌ.
\s Dxexún Jesús xrna zruꞌule Pedro
\r (Mr. 1.29-31; Lc. 4.38-39)
\p
\v 14 Guxíaj Jesús lizre Pedro, naꞌ bléꞌene̱ꞌ xrna zruꞌule̱ꞌ de̱ꞌ lu daꞌa, xuꞌe̱ da la.
\v 15 Xeajté̱ꞌ ne̱ꞌe̱, naꞌ bedxúaj da la da xuꞌe̱. Nadxa nuꞌula naꞌ guxase̱ꞌ, ne guzú lawe̱ꞌ dxuseníꞌe̱ da xelagu benneꞌ caꞌ.
\s Dxexún Jesús benneꞌ zante̱ benneꞌ we̱ꞌ
\r (Mr. 1.32-34; Lc. 4.40-41)
\p
\v 16 Ca guzría gubizra, naꞌ belezrín benneꞌ zante̱ lau Jesús, zaj naché̱ꞌe̱ benneꞌ zaj xuꞌe̱ beꞌ xriwe̱ꞌ caꞌ. Nen dízraꞌze da gunná Jesús, bebéaje̱ꞌ beꞌ xriwe̱ꞌ caꞌ, ne bexune̱ꞌ xúgute̱ benneꞌ we̱ꞌ caꞌ.
\v 17 Da nigá guca na ca da gunná Isaías, benneꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, gunné̱ꞌ: “Le̱ꞌ bequé̱ꞌe̱ xízrawe̱ꞌ caꞌ da nápadxu, ne gubague̱ꞌ ca da dxezácadxu.”
\s Dxelaca lazreꞌ benneꞌ chjácale̱ne̱ꞌ Jesús
\r (Lc. 9.57-62)
\p
\v 18 Gate naꞌ bleꞌe Jesús benneꞌ zante̱ zaj naxéchaje̱ꞌ Le̱ꞌ, naꞌ guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ gulelague̱ꞌ xechaláꞌa nísadauꞌ tu lu da dxedá laweꞌ nisa.
\v 19 Naꞌ bzrin lau Jesús tu benneꞌ dxuxuzájle̱ꞌe̱ da bdxixruj beꞌe Dios, naꞌ dxe̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―Benneꞌ Wesede, dxaca lazraꞌ sále̱naꞌ Lueꞌ gátete̱ze chéajuꞌ.
\p
\v 20 Naꞌ Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Bezaꞌ zaj zua bluaj chee̱baꞌ, naꞌ bxinne zaj zria xrúꞌunebaꞌ, san nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, ne naga xrua xíchajaꞌ quebe ga zua.
\p
\v 21 Bzrin xetú benneꞌ naque̱ꞌ benneꞌ ba bsé̱dequeze Jesús, naꞌ guzre̱ꞌ Le̱ꞌ:
\p ―Xran, be̱nna nedaꞌ lataj xexáꞌa nedxu chee̱ cheajxecachaꞌ xraꞌ.
\p
\v 22 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Gudále̱n nedaꞌ. Be̱ꞌ lataj benneꞌ gate caꞌ xulucache ljwezre̱ꞌ.
\s Dxebeque zri Jesús beꞌ bdunuꞌ, ne xeajxruza chee̱ nísadauꞌ
\r (Mr. 4.35-41; Lc. 8.22-25)
\p
\v 23 Nadxa guxúꞌu Jesús lu da dxedá laweꞌ nísadauꞌ, naꞌ benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ belune̱ꞌ Le̱ꞌ tu zren.
\v 24 Naꞌ guzú lau dxaca tu beꞌ bdunuꞌ laweꞌ nísadauꞌ, naꞌ xeajxruza chee̱ nísadauꞌ guxúꞌu na lu da dxedá laweꞌ nísadauꞌ naꞌ, dxácate̱ dxase Jesús.
\v 25 Nadxa benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ bulusebane̱ꞌ Le̱ꞌ, naꞌ dxelé̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―Xránantuꞌ. Bselá netuꞌ. Ba dxázentuꞌ lu nisa.
\p
\v 26 Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―¿Bizr chee̱ naꞌ dxezrébele̱ꞌe̱le? Nácale benneꞌ látega dxeleajlí lázreꞌ Dios.
\p Nadxa guxasa Jesús. Gudil-le̱ꞌ beꞌ bdunuꞌ, ne nísadauꞌ, naꞌ la belebé zrite̱ na.
\v 27 Benneꞌ caꞌ belexebánene̱ꞌ, gulenné̱ꞌ:
\p ―¿Núzraqueze benneꞌ nigá? Dxuluzúa beꞌ, ne nísadauꞌ dizraꞌ chee̱ꞌ.
\s Benneꞌ Gadara zaj xuꞌe̱ beꞌ xriwe̱ꞌ
\r (Mr. 5.1-20; Lc. 8.26-39)
\p
\v 28 Gate bezrín Jesús xechaláꞌa nísadauꞌ naꞌ lu xe̱zr la xu chee̱ benneꞌ Gadara, naꞌ chupa benneꞌ biu belexedxúaje̱ꞌ lu bluaj chee̱ benneꞌ gate, naꞌ belezrine̱ꞌ lau Jesús. Dxúpate̱ benneꞌ caꞌ zaj xuꞌe̱ beꞌ xriwe̱ꞌ, ne zaj naque̱ꞌ benneꞌ sníale̱ꞌe̱, naꞌ netú benneꞌ quebe dxexázrene̱ꞌ xedée̱ꞌ la neza naꞌ.
\v 29 Naꞌ gulezú laweꞌ dxelebézrexe̱ꞌe̱. Dxelenné̱ꞌ:
\p ―¿Bizr chee̱ naꞌ zaꞌu naga zúantuꞌ, Jesús, Zriꞌine Dios? ¿Zaꞌu nigá chee̱ gusaca ziꞌu netuꞌ, ne quebe ne zrin zra?
\p
\v 30 Tu chi naꞌ zra tu cueꞌ cuche dxelágubaꞌ.
\v 31 Beꞌ xriwe̱ꞌ caꞌ gulataꞌ xue na Jesús, gulenná na:
\p ―Che Lueꞌ xebéajuꞌ netuꞌ nigá, be̱nna lataj cheajchúꞌuntuꞌ lu cuche caꞌ.
\p
\v 32 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ na:
\p ―Le chjaca xcaꞌ.
\p Nadxa beꞌ xriwe̱ꞌ caꞌ belexedxúaj na lu benneꞌ caꞌ, naꞌ belexúꞌu na lu cuche caꞌ. Nadxa xúgute̱ cuche caꞌ belelázrubaꞌ tu dxuꞌa xiꞌa zren, naꞌ xeajlecházebaꞌ lu nísadauꞌ naga gulázebaꞌ nisa, naꞌ gulátebaꞌ.
\p
\v 33 Benneꞌ caꞌ buluxúe̱ꞌ-baꞌ belezrebe̱ꞌ, naꞌ besáꞌaca chégüe̱ꞌ, ne belexezrine̱ꞌ lu xe̱zre. Buluchálaje̱ꞌ ca guca xúgute̱ da caní, ne ca guca chee̱ benneꞌ caꞌ, belexedxúaj beꞌ xriwe̱ꞌ zaj xuꞌe̱.
\v 34 Nadxa xúgute̱ benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ lu xe̱zre naꞌ beledxúaje̱ꞌ, ne belezrine̱ꞌ naga zua Jesús. Naꞌ ca beleléꞌene̱ꞌ Le̱ꞌ, gulataꞌ xuene̱ꞌ Le̱ꞌ xezé̱ꞌe̱ lu xe̱zr la xu chee̱ꞌ.
\c 9
\s Dxexún Jesús tu benneꞌ zaj zua zri niꞌa ne̱ꞌe̱
\r (Mr. 2.1-12; Lc. 5.17-26)
\p
\v 1 Nadxa Jesús guxúꞌe̱ tu lu da dxedá laweꞌ nísadauꞌ, naꞌ gulague̱ꞌ xechaláꞌa nísadauꞌ, naꞌ bezrine̱ꞌ lázrequeze̱ꞌ.
\v 2 Naꞌ bedajleguꞌe̱ tu benneꞌ biu lau Le̱ꞌ, zaj zua zri niꞌa ne̱ꞌe̱, zaj naxrúe̱ꞌ benneꞌ naꞌ tu lu taꞌa blagaꞌ. Gate bleꞌe Jesús ca dxeléajle̱ꞌe̱ chee̱ꞌ, naꞌ gunné̱ꞌ, dxe̱ꞌe̱ benneꞌ we̱ꞌ:
\p ―Be̱n dipa lazruꞌ, zríꞌinaꞌdauꞌ. Dul-la chiuꞌ dxunite lawaꞌ.
\p
\v 3 Nadxa bal-la benneꞌ dxuluxuzájle̱ꞌe̱ da nadxixruj bea Dios gulenné̱ꞌ lu xichaj lázrdawe̱ꞌ: “Benneꞌ nigá dxucáꞌana dítaje̱ꞌ Dios nen xrtizre̱ꞌ.”
\v 4 Laweꞌ da neze Jesús ca gulenné̱ꞌ lu xichaj lázrdawe̱ꞌ, naꞌ dxe̱ꞌe̱ benneꞌ caꞌ, gunné̱ꞌ:
\p ―¿Bizr chee̱ naꞌ dxennale caní lu xichaj lázrdaule?
\v 5 ¿Bízrala da quebe nácadxa ste̱be gunaꞌ? ¿Nniaꞌ: “Dul-la chiuꞌ ba bnite lawaꞌ”, u che nniaꞌ: “Bexasa, guzá?”
\v 6 Chee̱ le̱ naꞌ guléꞌedaꞌ leꞌe nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, napaꞌ xel-laꞌ dxenná bea lu xe̱zr la xu nigá gunite lawaꞌ dul-la.
\p Nadxa dxe̱ꞌe̱ benneꞌ zaj zua zri niꞌa ne̱ꞌe̱, gunné̱ꞌ:
\p ―Bexasa. Becáꞌa taꞌa chiuꞌ. Bexíaj lizruꞌ.
\p
\v 7 Bénneaꞌ zaj zua zri niꞌa ne̱ꞌe̱ bexase̱ꞌ, naꞌ zexíajte̱ꞌ lizre̱ꞌ.
\v 8 Gate beleléꞌe bénneache da nigá, naꞌ belezrebe̱ꞌ, ne belúe láꞌane̱ꞌ Dios laweꞌ ba bnézruje̱ꞌ xel-laꞌ waca caní chee̱ bénneache.
\s Jesús dxuláwizre̱ꞌ Mateo
\r (Mr. 2.13-17; Lc. 5.27-32)
\p
\v 9 Ca bezá Jesús naꞌ, naꞌ bléꞌene̱ꞌ tu benneꞌ biu le̱ꞌ Mateo, dxeꞌe̱ lataj naga dxuchízruje̱ꞌ waláz chee̱ xe̱zre Roma, naꞌ dxe̱ꞌe̱ le̱ꞌ, gunné̱ꞌ:
\p 6 ―Be̱n nedaꞌ tuze.
\p Nadxa Mateo nigá guxase̱ꞌ zéajle̱ne̱ꞌ Jesús.
\p
\v 10 Gate naꞌ dxeꞌ Jesús dxawe̱ꞌ xeta lizre Mateo nigá, benneꞌ zante̱ wechizruj, ne benneꞌ dul-la belezrine̱ꞌ, ne gulebéꞌqueze̱ꞌ dxelawe̱ꞌ cuita Jesús, ne benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ.
\v 11 Benneꞌ xudauꞌ fariseo caꞌ, gate beleléꞌene̱ꞌ da nigá, dxelé̱ꞌe̱ benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús, gulenné̱ꞌ:
\p ―¿Bizr chee̱ naꞌ Benneꞌ dxusédene̱ꞌ leꞌe dxágule̱ne̱ꞌ benneꞌ wechizruj caꞌ, ne benneꞌ we̱n da zrinnaj caꞌ?
\p
\v 12 Jesús benne̱ꞌ da nigá, naꞌ dxe̱ꞌe̱ benneꞌ caꞌ, gunné̱ꞌ:
\p ―Quebe dxelechine benneꞌ chaweꞌ nu benneꞌ dxexune̱ꞌ bénneache. Benneꞌ we̱ꞌ dxelechínene̱ꞌ le̱ꞌ.
\v 13 Le chjaca, le cheajse̱de ca da dxenná da naxúaj na lu xiche chee̱ Dios, dxenné̱ꞌ: “Nedaꞌ dxaca lazraꞌ xexache lázrele le saꞌ ljwézrele, quegá gútele be̱ xíxreꞌdu caꞌ lu cugu chiaꞌ.” Blaꞌ nedaꞌ, quegá chee̱ guláwizraꞌ benneꞌ xrlátaje. Dxuláwizraꞌ benneꞌ dul-la chee̱ xelexebíꞌi lazre̱ꞌ.
\s Jesús dxusédene̱ꞌ ca naca chee̱ gubasa
\r (Mr. 2.18-22; Lc. 5.33-39)
\p
\v 14 Nadxa belezrín lau Jesús benneꞌ caꞌ dxeledále̱ne̱ꞌ Juan, bénneaꞌ dxuchúe̱ꞌ bénneache nisa, naꞌ gulenábene̱ꞌ Le̱ꞌ:
\p ―¿Bizr chee̱ naꞌ quebe dxelún gubasa benneꞌ dxusé̱denuꞌ Lueꞌ, ca dxuntuꞌ netuꞌ, ne ca dxelún benneꞌ xudauꞌ fariseo caꞌ? Tu dxúnzquezentuꞌ gubasa.
\p
\v 15 Naꞌ Jesús dxe̱ꞌe̱ benneꞌ caꞌ, gunné̱ꞌ:
\p ―¿Ájala chee̱ naꞌ xelezúa ba xácheze benneꞌ zaj zue̱ꞌ laní chee̱ wechaga naꞌ dxácate̱ zua benneꞌ wechaga naꞌ nen le̱ꞌ? Wazrín zra gate dua benneꞌ wechaga naꞌ. Nadxa xelúnqueze̱ꞌ gubasa.
\p
\v 16 ’Quegá nu dxudá tu ladxeꞌ cube le̱ꞌe̱ tu zra lánadxu gula, laweꞌ da gate cheajxedxéꞌ da cube naꞌ, ne xrube xu na da gula naꞌ, naꞌ dxézadxa da gula naꞌ.
\v 17 Cáꞌanqueze quebe nu benneꞌ que̱ꞌe̱ xrise uva wal-la cube lu bzude xide gula laweꞌ da che caꞌan gune̱ꞌ, gate cueꞌ chiꞌi xrise uva wal-la, naꞌ dxeza bzude xide naꞌ, naꞌ xelebía xiꞌ xrise uva wal-la naꞌ, ne bzude xide naꞌ. Chee̱ le̱ naꞌ dxal-laꞌ caꞌadxu xrise uva wal-la cube lu bzude xide cube. Che caꞌan gundxu, xelegáꞌana chaweꞌ dxúpate̱ na.
\p Bchalaj Jesús da caní ca naca chee̱ benneꞌ caꞌ dxelezíꞌ lu ne̱ꞌe̱ xrtizre̱ꞌ.
\s Dxexún Jesús bi nuꞌula chee̱ Jairo, ne nuꞌulaꞌ, xeajté̱ꞌe̱ zra lana Jesús
\r (Mr. 5.21-43; Lc. 8.40-56)
\p
\v 18 Dxácate̱ naꞌ dxuchalaj Jesús da nigá, naꞌ bzrin tu benneꞌ xíchaje̱ chee̱ benneꞌ judío caꞌ, naꞌ bzu zribe̱ꞌ lau Jesús, dxenné̱ꞌ:
\p ―Bi nuꞌula chiaꞌ za gútete̱beꞌ. Che Lueꞌ xiduꞌ ne guzé̱ naꞌu le̱beꞌ, wexaca banbeꞌ.
\p
\v 19 Naꞌ guxasa Jesús, guxíajle̱ne̱ꞌ le̱ꞌ nen benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ.
\v 20 Nadxa bzrin tu nuꞌula we̱ꞌ cúzrula Jesús, ba naca chazrinnu iza dxéꞌene̱ꞌ tu we̱ꞌ dxaque dxen, naꞌ xeajté̱ꞌe̱ zra lana Jesús.
\v 21 Dxenné̱ꞌ lu xichaj lázrdawe̱ꞌ: “Che cheajtazaꞌ zra lane̱ꞌ, naꞌ xexacaꞌ.”
\p
\v 22 Jesús guxéchaje̱ꞌ, guné̱ꞌe̱ nuꞌulaꞌ, naꞌ dxe̱ꞌe̱ le̱ꞌ:
\p ―Be̱n dipa lazruꞌ, zríꞌinaꞌdauꞌ. Bache bexacuꞌ laweꞌ da dxéajle̱ꞌu chiaꞌ.
\p La bexácate̱ nuꞌula naꞌ.
\p
\v 23 Gate naꞌ bzrin Jesús lizre benneꞌ xíchaje̱ chee̱ benneꞌ judío caꞌ, naꞌ bléꞌene̱ꞌ zaj zraꞌ benneꞌ wil-la xulucache̱ꞌ bi nuꞌula naꞌ, ne benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ dxelune̱ꞌ zralaj.
\v 24 Gunná Jesús, dxe̱ꞌe̱ benneꞌ caꞌ:
\p ―Le xedxúaj nigá. Quegá nate bi núꞌuladauꞌ nigá. Dxásezebeꞌ.
\p Naꞌ buluzrizre̱ꞌ chee̱ꞌ.
\v 25 Gudé bebéaje̱ꞌ benneꞌ caꞌ, naꞌ guxúꞌu Jesús, ne bé̱xrue̱ꞌ naꞌ bi nuꞌula naꞌ, naꞌ guxásabeꞌ.
\v 26 Du ca naca xe̱zre caꞌ bzriluj dizraꞌ chee̱ da be̱n Jesús.
\s Dxexún Jesús chupa benneꞌ la chul-la
\p
\v 27 Ca bedxúaj Jesús naꞌ, naꞌ chupa benneꞌ xjaque̱ꞌ cuzru Le̱ꞌ, dxelenné̱ꞌ zizraj:
\p ―Bexache lazreꞌ netuꞌ, Lueꞌ, Zriꞌine David.
\p
\v 28 Ca guxúꞌu Jesús lu xuꞌu naga zúaqueze̱ꞌ, naꞌ benneꞌ la chul-la caní gulebigue̱ꞌ lau Le̱ꞌ, naꞌ Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―¿Dxéajle̱le wazéquedaꞌ xexunaꞌ leꞌe?
\p Naꞌ gulé̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―Aweꞌ, Xran.
\p
\v 29 Nadxa Jesús gudane̱ꞌ xiaj lau benneꞌ caꞌ, dxenné̱ꞌ:
\p ―Gaca chee̱le ca dxéajle̱le.
\p
\v 30 Belexaca xiaj lawe̱ꞌ. Nadxa Jesús gunné̱ xuene̱ꞌ benneꞌ caꞌ, gunné̱ꞌ:
\p ―Le guxúe xanneꞌ chee̱ quebe nu neze da nigá.
\p
\v 31 Gate beledxúaje̱ꞌ, naꞌ buluchálaje̱ꞌ du ca naca xe̱zre caꞌ ca da be̱n Jesús chee̱ꞌ.
\s Dxexún Jesús tu benneꞌ quebe dxaca nnie̱ꞌ
\p
\v 32 Ca bezáꞌ Jesús nen benneꞌ caꞌ, naꞌ belezrín bal-la benneꞌ zaj naché̱ꞌe̱ tu benneꞌ biu quebe dxaca nnie̱ꞌ, benneꞌ xuꞌe̱ beꞌ xriwe̱ꞌ.
\v 33 Cáte̱ze bebéaj Jesús beꞌ xriwe̱ꞌ nigá, naꞌ benneꞌ quebe dxaca nnie̱ꞌ bezú lawe̱ꞌ dxuchálaje̱ꞌ. Naꞌ benneꞌ caꞌ belexebánele̱ꞌe̱, dxelenné̱ꞌ:
\p ―Cabataꞌ ne léꞌedxu gaca caní ládujla benneꞌ Israel caꞌ.
\p
\v 34 Benneꞌ xudauꞌ fariseo caꞌ gulenné̱ꞌ:
\p ―Benneꞌ nigá dxebéaje̱ꞌ beꞌ xriwe̱ꞌ, dxuchínene̱ꞌ xel-laꞌ waca chee̱ da xriwe̱ꞌ, da naꞌ dxenná beꞌe na beꞌ xriwe̱ꞌ caꞌ.
\s Dxexache lazreꞌ Jesús bénneache caꞌ
\p
\v 35 Gudé Jesús tu tu xe̱zre zren, ne tu tu xé̱zredauꞌ, dxusé̱dene̱ꞌ benneꞌ caꞌ lu xuꞌu caꞌ naga dxulucáꞌana szrene̱ꞌ Dios tu tu lataj caꞌ. Guluꞌe̱ lban chee̱ dizraꞌ chaweꞌ ca nna bea Dios, ne bexunte̱ꞌ bénneache zaj nape̱ꞌ tu tu cueꞌ xízrawe̱ꞌ ca da dxelezaque̱ꞌ.
\v 36 Gate bleꞌe Jesús bénneache caꞌ, naꞌ bexache lazre̱ꞌ le̱ꞌ laweꞌ da zaj zre̱ꞌe̱ xácheze̱ꞌ, ne dxelecuán lazre̱ꞌ. Zaj naque̱ꞌ ca zrilaꞌ caꞌ quebe zua benneꞌ guxúe̱ꞌ-baꞌ.
\v 37 Nadxa guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ:
\p ―Da li, da zrente̱ de̱ da lápadxu, naꞌ bábaze benneꞌ we̱n zrin zaj zre̱ꞌe̱.
\v 38 Chee̱ le̱ naꞌ le naba lau Xrana lina nigá, sel-le̱ꞌ benneꞌ we̱n zrin xelelape̱ꞌ lina chee̱ꞌ.
\c 10
\s Dxecáꞌa Jesús chazrinnu benneꞌ xelaque̱ꞌ gubáz chee̱ꞌ
\r (Mr. 3.13-19; Lc. 6.12-16)
\p
\v 1 Nadxa Jesús bláwizre̱ꞌ chazrinnu benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ, naꞌ bnézruje̱ꞌ le̱ꞌ xel-laꞌ dxenná bea chee̱ xelexebéaje̱ꞌ beꞌ xriwe̱ꞌ caꞌ, ne chee̱ xelexexune̱ꞌ bénneache zaj xuꞌe̱ tu tu cueꞌ xízrawe̱ꞌ ca da dxelezaque̱ꞌ.
\p
\v 2 Caní zaj le̱ chazrinnu benneꞌ gubáz caꞌ chee̱ Jesús:
\q Benneꞌ nedxu le̱ꞌ Simón, ne lé̱queze̱ꞌ Pedro.
\q Xetúe̱ꞌ naque̱ꞌ benneꞌ biche Pedro, le̱ꞌ Andrés.
\q Xechupe̱ꞌ zaj le̱ꞌ Jacobo, ne Juan, benneꞌ zaj naque̱ꞌ zriꞌine Zebedeo.
\q
\v 3 Xezícala benneꞌ caꞌ zaj le̱ꞌ Felipe, ne Bartolomé, ne Tomás.
\q Xetue̱ꞌ le̱ꞌ Mateo, benneꞌ wechizruj chee̱ xe̱zre.
\q Xetue̱ꞌ le̱ꞌ Jacobo, zriꞌine Alfeo.
\q Xetue̱ꞌ le̱ꞌ Lebeo, benneꞌ lé̱queze̱ꞌ Tadeo.
\q
\v 4 Xetúe̱ꞌ le̱ꞌ Simón, benneꞌ dxeꞌe̱ gunne xue chee̱ xe̱zr la xu Israel.
\q Xetúe̱ꞌ le̱ꞌ Judas Iscariote, bénneaꞌ gudée̱ꞌ Jesús lu naꞌ benneꞌ dxeledábague̱ꞌ Le̱ꞌ.
\s Dxesel-la Jesús benneꞌ gubáz chee̱ꞌ caꞌ cheajlezenne̱ꞌ bénneache xrtizre̱ꞌe̱
\r (Mr. 6.7-13; Lc. 9.1-6)
\p
\v 5 Nadxa gusel-la Jesús benneꞌ chazrinnu caní. Guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Quebe cheajle naga zaj zraꞌ benneꞌ quebe zaj naque̱ꞌ judío, ne quebe chuꞌule xe̱zre caꞌ zaj nababa Samaria.
\v 6 Le chjaca naga zaj zraꞌ benneꞌ Israel zaj naque̱ꞌ ca zrilaꞌ zaj nanítebaꞌ.
\v 7 Le chjaca cuꞌule lban, xe̱le bénneache ba bzrin gáguze zra nna bea Dios lu xe̱zr la xu nigá.
\v 8 Le xexún benneꞌ zaj xuꞌe̱ we̱ꞌ guzruꞌ, ne benneꞌ bila xízrawe̱ꞌ dxeléꞌene̱ꞌ. Le gusebán benneꞌ gate. Le xebéaj beꞌ xriwe̱ꞌ da zaj xuꞌu bénneache. Cáꞌaze guzile xel-laꞌ dxenná bea nigá, naꞌ cáꞌaze le guchine na, quebe bi sile.
\p
\v 9 ’Quebe gúale dumí oro, ne dumí plata, ne dumí lase.
\v 10 Quebe gúale xixruj xeta da gágule la neza. Quebe gúale xetú cueꞌ zra lánale, ne zrélale, ne xaga da gúxrule. Benneꞌ we̱n zrin wazrúequeze̱ꞌ da gawe̱ꞌ.
\p
\v 11 ’Gate naꞌ zrinle leꞌe tu xe̱zre zren u tu xé̱zredauꞌ, le quilaj naꞌ tu benneꞌ du lazreꞌ, naꞌ le xegáꞌana lizre̱ꞌ ca zrindxa zra xezaꞌale naꞌ.
\v 12 Gate naꞌ chuꞌule lu xuꞌu naꞌ, le xe̱ bénneaꞌ naca lizre̱ꞌ naꞌ: “Xela dxebeza zri lazreꞌ suale̱ na leꞌe.”
\v 13 Che benneꞌ caꞌ zaj naca chee̱ꞌ xelezíꞌe̱ xel-laꞌ ba láꞌana caní, le gucáꞌana cáꞌaze na. Che quebe zaj naca chee̱ꞌ xelezíꞌe̱ da nigá, naꞌ quebe gataꞌ chee̱ꞌ.
\v 14 Che quebe lataj dxelune̱ꞌ leꞌe, ne quebe dxelenne̱ꞌ chee̱le, le xedxúaj lu xuꞌu naꞌ u lu xe̱zre naꞌ, naꞌ le xebibe bxrtedu naꞌ zria níꞌale.
\v 15 Da li dxapaꞌ leꞌe, ca zrin zra guchiꞌa Dios, Dios gundxe̱ꞌ da ba xaꞌ chee̱ benneꞌ xe̱zre naꞌ quez ca da gune̱ꞌ chee̱ benneꞌ Sodoma, ne benneꞌ Gomorra, xe̱zre caꞌ guzría xiꞌe̱.
\s Xelebé nawe̱ꞌ bi caꞌ chee̱ Jesús
\p
\v 16 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Le naꞌ xque nigá. Nedaꞌ dxesel-laꞌ leꞌe, gácale ca zrilaꞌ zaj zrabaꞌ ládujla becuꞌ xiꞌa caꞌ. Chee̱ le̱ naꞌ, le gaca sina ca zaj naca be̱laꞌ, san le gaca dxexruj lazreꞌ ca zaj naca bgúgudu caꞌ.
\v 17 Le guxúe cuínale. Zaj zraꞌ benneꞌ xuludée̱ꞌ leꞌe lu naꞌ benneꞌ xuꞌu laweꞌ, ne xuluzálaje̱ꞌ leꞌe lu xuꞌu naga dxulucáꞌana szrene̱ꞌ Dios.
\v 18 Cáꞌanqueze weleché̱ꞌe̱ leꞌe lau benneꞌ xuꞌu laweꞌ caꞌ, ne lau benneꞌ dxelenná bea laweꞌ da nácale chiaꞌ nedaꞌ. Caꞌan gaca guchálajle ca naca chiaꞌ nedaꞌ lau benneꞌ caꞌ, ne lau benneꞌ quebe zaj naque̱ꞌ judío.
\v 19 Gate naꞌ xuludée̱ꞌ leꞌe lu naꞌ benneꞌ dxuchiꞌa da dxaca, quebe gunne xue cueꞌle ca da nnale u ájala guchálajle, laweꞌ da gate zrin zra guchálajle, Dios gunne̱ꞌ ca da guchálajle.
\v 20 Quegá leꞌeze guchálajle, laweꞌ da Beꞌ Láꞌazxa chee̱ Dios guchálaje̱ꞌ lu dxúꞌale.
\p
\v 21 ’Xuludé bénneache benneꞌ bíchequeze̱ꞌ lu naꞌ benneꞌ xelútie̱ꞌ le̱ꞌ. Cáꞌanqueze xra xrna xuludée̱ꞌ zríꞌine̱ꞌ, naꞌ zríꞌine̱ꞌ caꞌ xeledábagabeꞌ xra xrnáquezebeꞌ chee̱ xelátie̱ꞌ.
\v 22 Xúgute̱ bénneache xelezré̱ꞌe̱ leꞌe laweꞌ da nácale chiaꞌ nedaꞌ, san bénneaꞌ guxru chache̱ꞌ dizraꞌ chee̱ Dios ca zrin zra cheajsé̱ chee̱ꞌ, la bénneaꞌ.
\v 23 Gate xelebé nawe̱ꞌ leꞌe tu xe̱zre, le xuzrunnuj xetú xe̱zre. Da li nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, dxapaꞌ leꞌe, xidaꞌ nédxula ca quebe ne tache tale xúgute̱ xe̱zre chee̱ benneꞌ Israel.
\p
\v 24 ’Netú benneꞌ quebe naque̱ꞌ szrendxa ca benneꞌ dxusé̱dene̱ꞌ le̱ꞌ. Cáꞌanqueze netú benneꞌ we̱n zrin quebe naque̱ꞌ szrendxa ca xrane̱ꞌ.
\v 25 Tu benneꞌ dxuse̱de dxal-laꞌ gun ziꞌ lazre̱ꞌ gaque̱ꞌ ca naca benneꞌ dxusé̱dene̱ꞌ le̱ꞌ, naꞌ benneꞌ we̱n zrin dxal-laꞌ gun ziꞌ lazre̱ꞌ gaque̱ꞌ ca naca xrane̱ꞌ. Che benneꞌ naque̱ꞌ xrane xuꞌu dxelé̱ꞌe̱ le̱ꞌ Beelzebú, da xriwe̱ꞌ, chezradxa xelenné̱ꞌ chee̱ bi chee̱ꞌ caꞌ.
\s ¿Núzraqueze dxal-laꞌ zrébedxu?
\r (Lc. 12.2-9)
\p
\v 26 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Chee̱ le̱ naꞌ, quebe zrébele bénneache. Xúgute̱ da bagácheze gaca béaqueze na, naꞌ xúgute̱ da dxelaca ga nagache guléꞌe láuqueze na.
\v 27 Da nigá dxapaꞌ leꞌe lu da chul-la, le guchalaj na te zra. Da dxapaꞌ leꞌe bagácheze, le nne̱ zizraj chee̱ xelén xúgute̱ benneꞌ.
\v 28 Quebe zrébele benneꞌ xelútie̱ꞌ be̱l-laꞌ dxen chee̱le. Quebe xelezéquene̱ꞌ xelútie̱ꞌ bénneꞌdu xuꞌule. Le zrebe Dios. Le̱ꞌ dxezéquene̱ꞌ guzría xiꞌe̱ be̱l-laꞌ dxen chee̱le, ne bénneꞌdu xuꞌule lu lataj ba xaꞌ.
\p
\v 29 ’Dxelútiꞌe̱ chupa bxínnedu caꞌ nen tu dumídauꞌ. Netubaꞌ quebe gátebaꞌ chee̱ quebe ne güe lataj Xrale.
\v 30 Cáꞌanqueze xicha xíchajle, xúgute̱ na zaj nababa na.
\v 31 Chee̱ le̱ naꞌ, quebe zrébele. Zácadxale leꞌe quézcala be̱ zan bxínnedu caꞌ.
\s Dxal-laꞌ xeché̱bedxu nácadxu chee̱ Jesucristo
\r (Lc. 12.8-9)
\p
\v 32 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Xúgute̱ benneꞌ caꞌ dxelexeche̱be̱ꞌ zaj naque̱ꞌ chiaꞌ nedaꞌ lau bénneache, cáꞌanqueze nedaꞌ weché̱bequezaꞌ zaj naque̱ꞌ chiaꞌ nedaꞌ lau Xraꞌ zue̱ꞌ xabáa.
\v 33 Benneꞌ caꞌ quebe dxelexeche̱be̱ꞌ zaj naque̱ꞌ chiaꞌ lau bénneache, nédaꞌquezaꞌ québequeze xeche̱baꞌ zaj naque̱ꞌ chiaꞌ lau Xraꞌ zue̱ꞌ xabáa.
\s Da naca Jesús naca na tu da dxun na chupa laꞌa bénneache
\r (Lc. 12.51-53; 14.26-27)
\p
\v 34 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Quebe guéquele blaꞌa nedaꞌ chee̱ guzúaꞌ xel-laꞌ dxebeza zri lazreꞌ ládujla bénneache. Blaꞌa nedaꞌ, quegá chee̱ guzúaꞌ xel-laꞌ dxebeza zri lazreꞌ, san chee̱ guzúaꞌ wedil-la.
\v 35 Blaꞌa nedaꞌ chee̱ gunaꞌ tábagaꞌ tu benneꞌ xre̱ꞌ, ne chee̱ gunaꞌ tábagaꞌ tu bi nuꞌula xrnabeꞌ, ne chee̱ gunaꞌ tábagaꞌ tu zruꞌa lizre̱ꞌ tau zríꞌine̱ꞌ.
\v 36 Caꞌan gaca, tu tu benneꞌ tíl-lale̱ xrtía ljwezre̱ꞌ le̱ꞌ.
\p
\v 37 ’Che tu benneꞌ nazríꞌidxene̱ꞌ xra xrne̱ꞌe̱ quezca nedaꞌ, quebe naca chee̱ꞌ gaque̱ꞌ chiaꞌ, naꞌ che nazríꞌidxene̱ꞌ bi chee̱ꞌ caꞌ quezca nedaꞌ, quebe naca chee̱ꞌ gaque̱ꞌ chiaꞌ.
\v 38 Che tu benneꞌ quebe gun cuine̱ꞌ ca tu benneꞌ zéajte̱ꞌe̱ le̱ꞌe̱ xaga béguaj, ne gune̱ꞌ nedaꞌ tuze, quebe naca chee̱ꞌ gaque̱ꞌ chiaꞌ.
\v 39 Benneꞌ dxaca lazre̱ꞌ gapa chiꞌe̱ xel-laꞌ nabán chee̱ꞌ gunitie̱ꞌ na. Bénneaꞌ zúatequeze gudée̱ꞌ xel-laꞌ nabán chee̱ꞌ ne̱ chiaꞌ nedaꞌ, guselé̱ꞌ xel-laꞌ nabán chee̱ꞌ.
\s Da gunna Dios dxiꞌu
\r (Mr. 9.41)
\p
\v 40 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Che tu benneꞌ gape̱ꞌ leꞌe ba láꞌana, nédaꞌqueze gape̱ꞌ ba láꞌana, naꞌ bénneaꞌ dxape̱ꞌ nedaꞌ ba láꞌana, dxápaqueze̱ꞌ ba láꞌana Dios, Bénneaꞌ gusel-le̱ꞌ nedaꞌ.
\v 41 Che tu benneꞌ gape̱ꞌ ba láꞌana tu benneꞌ dxuchalaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios laweꞌ da ze̱ꞌe̱ waláz chee̱ Dios, benneꞌ nigá wazíꞌqueze̱ꞌ tuze ca da siꞌ bénneaꞌ dxuchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios. Naꞌ che tu benneꞌ gape̱ꞌ ba láꞌana tu benneꞌ xrlátaje laweꞌ da naque̱ꞌ benneꞌ xrlátaje, benneꞌ nigá wazíꞌqueze̱ꞌ tuze ca da siꞌ benneꞌ xrlátaje naꞌ.
\v 42 Nútete̱ze benneꞌ gunézruje̱ꞌ tu zrigaꞌ nisa zaga da xiꞌaj tu bidu caní laweꞌ da naque̱ꞌ chiaꞌ nedaꞌ, da líqueze waziꞌe̱ da gunezruj Dios le̱ꞌ.
\c 11
\s Dxelezrín benneꞌ caꞌ gusel-la Juan lau Jesús
\r (Lc. 7.18-35)
\p
\v 1 Gate bexuzre Jesús bchálajle̱ne̱ꞌ bénneache, naꞌ bchálajle̱ne̱ꞌ chazrinnu benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ. Bezé̱ꞌe̱ naꞌ chee̱ cheajsédene̱ꞌ, ne cheajchálaje̱ꞌ lban xúgute̱ xe̱zre caꞌ lu xe̱zr la xu naꞌ.
\p
\v 2 Juan, bénneaꞌ bchue̱ꞌ bénneache nisa, xuꞌe̱ lizre xia, naꞌ benne̱ꞌ ca naca da dxun Cristo. Nadxa gusel-le̱ꞌ chupa benneꞌ caꞌ dxeledále̱ne̱ꞌ le̱ꞌ lau Jesús.
\v 3 Benneꞌ chupe̱ꞌ caní buluche̱be̱ꞌ Jesús:
\p ―¿Nacuꞌ Lueꞌ Cristo, Bénneaꞌ dxal-laꞌ xide̱ꞌ, u che dxal-laꞌ cuézantuꞌ xeláꞌ xetú benneꞌ?
\p
\v 4 Naꞌ beche̱be Jesús:
\p ―Le chjaca cheajé̱zrele Juan da caní dxeléꞌele, ne da dxenle.
\v 5 Le xe̱ꞌe̱ ca dxaca, dxelexeléꞌe benneꞌ gulaque̱ꞌ la chul-la. Dxelexedá benneꞌ gulezúa zri niꞌa ne̱ꞌe̱. Belexexaca benneꞌ gulezaque̱ꞌ we̱ꞌ guzruꞌ, ne belexexaca ban benneꞌ caꞌ gulatie̱ꞌ. Benneꞌ xacheꞌ caꞌ dxelenne̱ꞌ dizraꞌ chaweꞌ chee̱ Dios.
\v 6 Ba neza zrente̱ naca na chee̱ bénneaꞌ quebe xucuán lazre̱ꞌ sále̱ne̱ꞌ nedaꞌ.
\p
\v 7 Ca besíꞌaca benneꞌ chupa caꞌ, naꞌ guzú lau Jesús dxuchálajle̱ne̱ꞌ benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ naꞌ ca naca chee̱ Juan. Dxenné̱ꞌ:
\p ―¿Bizra xeajnnaꞌle leꞌe le̱ꞌe̱ xixreꞌ naꞌ? ¿Xeajnnaꞌle tu xia da dxuxrize beꞌ?
\v 8 Che cabí, ¿bizra xeajnnaꞌle naꞌ? ¿Xeajnnaꞌle tu benneꞌ nacue̱ꞌ zra lane̱ꞌ da zaca? Nézquezle benneꞌ caꞌ zaj nácue̱ꞌ ladxeꞌ zaca, lizre benneꞌ dxelenná beꞌe̱ zaj zraꞌ benneꞌ caní.
\v 9 ¿Bízraqueze xeajnnaꞌle? ¿Xeajnnaꞌle tu benneꞌ dxuchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios? Aweꞌ. Caꞌan guca. Bénneaꞌ bleꞌele naꞌ nácadxe̱ꞌ blau ca tu benneꞌ dxuchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios.
\v 10 Lu xiche chee̱ Dios naxúaj na ca naca chee̱ Juan naꞌ. Dxenná na: Nedaꞌ dxesel-laꞌ benneꞌ gubáz chiaꞌ nédxula ca Lueꞌ, chee̱ gucueze̱ꞌ neza naga teuꞌ.
\v 11 Da li dxapaꞌ leꞌe, ládujla xúgute̱ bénneache quebe nu chiláꞌ benneꞌ nácadxe̱ꞌ blau ca naca Juan, bénneaꞌ bchue̱ꞌ bénneache nisa. Naga dxenná bea Dios, bénneaꞌ nácadxe̱ꞌ benneꞌ dxexruj lazreꞌ nácadxe̱ꞌ blau ca naca Juan naꞌ.
\p
\v 12 ’Ca lu zra blaꞌ Juan, bénneaꞌ bchue̱ꞌ bénneache nisa, bzrinte̱ naꞌa zra, zaj zraꞌ benneꞌ dxelune̱ꞌ ziꞌ lazreꞌ xeluꞌe̱ naga dxenná bea Dios xabáa, naꞌ benneꞌ dxelune̱ꞌ ziꞌ lazreꞌ dxelezruéꞌene̱ꞌ na.
\v 13 Ca da bzuaj Moisés lu xiche chee̱ da nadxixruj bea na, ne ca gulenná xúgute̱ benneꞌ buluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, dxuchalaj na ca naca chee̱ xel-laꞌ dxenná bea chee̱ Dios, bzrinte̱ ca blaꞌ Juan naꞌ.
\v 14 Che leꞌe dxaca lázrele chéajle̱le da nigá, Juan naꞌ naque̱ꞌ Elías, bénneaꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios gate nate, naꞌ dxal-laꞌ xelé̱ꞌe̱ chee̱ guchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios.
\v 15 Che zua nágale, le xen da nigá.
\p
\v 16 ’¿Ájazra zaj naca benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ naꞌa zra? Zaj naque̱ꞌ ca bidu caꞌ dxelebéꞌebeꞌ dxelítajbeꞌ laweꞌ xiꞌa, ne dxelenne̱beꞌ zizraj, dxelé̱ ljwézrebeꞌ caꞌ:
\v 17 “Bcuézrentuꞌ bchiuj san quebe bxáꞌale leꞌe. Bil-la xáchentuꞌ san quebe gudxézrele.”
\v 18 Caní zaj naque̱ꞌ laweꞌ da blaꞌ Juan, quebe dxawe̱ꞌ, ne quebe dxíꞌaje̱ꞌ da zaca, naꞌ leꞌe dxennale xuꞌe̱ beꞌ xriwe̱ꞌ.
\v 19 Nadxa blaꞌ nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, dxawaꞌ, ne dxíꞌajaꞌ, naꞌ dxennale nacaꞌ nedaꞌ benneꞌ wagu xrata, ne benneꞌ dxiꞌaj, ne ljwezre benneꞌ dul-la, ne benneꞌ wechizruj chee̱ Roma. Naca bea nu benneꞌ nape̱ꞌ xel-laꞌ sina chee̱ Dios ne̱ chee̱ da dxun bénneaꞌ.
\s Ca gaca chee̱ bénneache quebe dxuluzúe̱ꞌ xrtizraꞌ Dios
\r (Lc. 10.13-15)
\p
\v 20 Nadxa guzú lau Jesús dxedil-le̱ꞌ bénneache chee̱ xe̱zre caꞌ naga be̱ne̱ꞌ xel-laꞌ waca caꞌ chee̱ xabáa, laweꞌ da quebe belexebíꞌi lazreꞌ benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ naꞌ. Naꞌ gunné̱ꞌ:
\p
\v 21 ―Baxacheꞌ nácale leꞌe zrale xe̱zre Corazín. Baxacheꞌ nácale leꞌe zrale xe̱zre Betsaida. Caní nácale laweꞌ da checaꞌ la ba guca lu xe̱zre Tiro, ne lu xe̱zre Sidón ca naca xel-laꞌ waca caꞌ chee̱ xabáa ca da gulaca ládujla leꞌe, da zrente̱ ba zeaj gulácue̱ꞌ zra lane̱ꞌ tuzruj, ne gulegúꞌe̱ de xíchaje̱ꞌ da zaj naca bea na belexebíꞌi lazre̱ꞌ.
\v 22 Nedaꞌ dxapaꞌ leꞌe, lu zra guchiꞌa Dios, gundxe̱ꞌ da ba xaꞌ chee̱le quez ca da ba xaꞌ gune̱ꞌ chee̱ benneꞌ Tiro, ne benneꞌ Sidón.
\v 23 Leꞌe zrale xe̱zre Capernaum, ¿dxéquele Dios wechise̱ꞌ leꞌe xabáa? Dios gudée̱ꞌ leꞌe lataj ba xaꞌ. Caní gaca na laweꞌ da checaꞌ la ba guca lu xe̱zre Sodoma ca naca xel-laꞌ waca caꞌ chee̱ xabáa ca da gulaca ládujla leꞌe, nagáꞌanate̱queze xe̱zre naꞌ lu zra naꞌa zra.
\v 24 Nedaꞌ dxapaꞌ leꞌe, lu zra guchiꞌa Dios, gundxe̱ꞌ da ba xaꞌ chee̱le quez ca gune̱ꞌ da ba xaꞌ chee̱ benneꞌ Sodoma caꞌ.
\s Dxenná Jesús: “Le da naga zuaꞌ xezíꞌ lázrele”
\r (Lc. 10.21-22)
\p
\v 25 Ca lu zra naꞌ gunná Jesús:
\p ―Dxue láꞌanaꞌ Lueꞌ, Xrae, nacuꞌ Xrana xabáa, ne Xrana xe̱zr la xu nigá. Dxue láꞌanaꞌ Lueꞌ laweꞌ da bcácheuꞌ da caní lau benneꞌ sina caꞌ, ne lau benneꞌ dxeléajniꞌine̱ꞌ, san bléꞌenuꞌ na bidu caní.
\v 26 Caꞌan naca, Xrae, laweꞌ da naca na ca dxaca lazruꞌ Lueꞌ.
\p
\v 27 ’Xraꞌ ba bdee̱ꞌ lu naꞌa xúgute̱ da caní. Quegá nu benneꞌ núnbeꞌe̱ nedaꞌ, Zriꞌine Dios, san Xraꞌ Dios núnbeꞌe̱ nedaꞌ. Quegá nu benneꞌ núnbeꞌe̱ Xraꞌ, san nedaꞌ, Zriꞌine Dios, núnbeꞌa Le̱ꞌ, ne zaj núnbea benneꞌ caꞌ Le̱ꞌ, benneꞌ caꞌ dxaca lazraꞌ guléꞌedaꞌ le̱ꞌ ca naca Xraꞌ.
\v 28 Le da naga zuaꞌ, xúgute̱le leꞌe dxeajxréquele lu zrin dxunle chee̱ xudauꞌ, ne ca naca xua da núale, naꞌ nedaꞌ gunaꞌ xezíꞌ lázrele.
\v 29 Le gunna lataj xruaꞌ leꞌe ca nu benneꞌ xrue̱ꞌ be̱zre xuguꞌ chee̱baꞌ, ne le guse̱de chiaꞌ laweꞌ da nacaꞌ dxexruj lazreꞌ, ne dxeꞌene lazreꞌ, naꞌ wazruéꞌele xezíꞌ lázrele lu bénneꞌdu xuꞌule.
\v 30 Da naꞌ naca na ca xuguꞌ chee̱ be̱zre da xruaꞌ leꞌe québete̱ ca naca na ste̱be chee̱ gúale na, naꞌ xua da xruaꞌ leꞌe naca na zraze.
\c 12
\s Bi caꞌ dxuse̱de Jesús dxelequé̱ꞌe̱ dau zruaꞌ xtila gate naca zra dxulupáꞌana judío
\r (Mr. 2.23-28; Lc. 6.1-5)
\p
\v 1 Ca lu zra naꞌ xuꞌu Jesús neza zéaje̱ꞌ ládujla naga de̱ xel-laꞌ zruaꞌ xtila, ne naca zra dxulupáꞌana benneꞌ judío. Dxeledún benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús, naꞌ gulezú lawe̱ꞌ dxelálaje̱ꞌ dau naga zria zruaꞌ xtila, ne dxelawe̱ꞌ na.
\v 2 Gate beleléꞌe benneꞌ xudauꞌ fariseo caꞌ da caní, naꞌ gulé̱ꞌe̱ Jesús:
\p ―Gunáꞌ xque ca dxelún benneꞌ caꞌ dxusé̱denuꞌ, dxelune̱ꞌ zrin da quebe naca chee̱ꞌ xelune̱ꞌ lu zra dxupáꞌanadxu.
\p
\v 3 Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―¿Quebe ne gulábale leꞌe ca be̱n David gate naꞌ le̱ꞌ, ne benneꞌ ljwezre̱ꞌ caꞌ guledune̱ꞌ?
\v 4 Guxúꞌe̱ lu xuꞌu chee̱ Dios, ne gulawe̱ꞌ xeta xtila láꞌazxa, da quebe zaj naca chee̱ꞌ xelawe̱ꞌ, le̱ꞌ, ne benneꞌ ljwezre̱ꞌ caꞌ, san tuze bxruze caꞌ zaj naca chee̱ꞌ xelawe̱ꞌ na.
\v 5 ¿Quebe ne gulábale da naxúaj na lu da bdxixruj beꞌe Moisés ca dxelún bxruze caꞌ lu xudauꞌ, dxelune̱ꞌ zrin chee̱ xudauꞌ lu zra dxupáꞌanadxu, ne quebe zaj nabague̱ꞌ zria?
\v 6 Nedaꞌ dxapaꞌ leꞌe, de̱ tu da naca blaudxa ca xudauꞌ nigá.
\v 7 ¿Quebe ne chéajniꞌile ca zéaje̱ da naxúaj na lu xiche chee̱ Dios? Dxenná na: Nedaꞌ dxaca lazraꞌ xexache lázrele le saꞌ ljwézrele, ne quegá gútele be̱ xíxreꞌdu caꞌ lu cugu chiaꞌ. La ba guxéajniꞌile da nigá, quebe ne guzría xile bénneache quebe zaj nabague̱ꞌ dul-la.
\v 8 Chee̱ le̱ naꞌ, nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, napaꞌ xel-laꞌ dxenná bea dxunaꞌ zrin chiaꞌ lu zra dxupáꞌanadxu.
\s Dxexún Jesús tu benneꞌ zua zri ne̱ꞌe̱
\r (Mr. 3.1-6; Lc. 6.6-11)
\p
\v 9 Nadxa Jesús bezé̱ꞌe̱ naꞌ, naꞌ guxúꞌe̱ tu lu xuꞌu naga dxelúe láꞌane̱ꞌ Dios.
\v 10 Zua tu benneꞌ zua zri ne̱ꞌe̱ ga naꞌ. Benneꞌ judío caꞌ gulaca lazre̱ꞌ xelezrelne̱ꞌ ájala xelune̱ꞌ chee̱ gaca xelagu zrie̱ꞌ chee̱ Jesús. Chee̱ le̱ naꞌ gulenábene̱ꞌ Le̱ꞌ:
\p ―¿Dxunna Dios lataj xexundxu benneꞌ we̱ꞌ lu zra dxupáꞌanadxu?
\p
\v 11 Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Nútete̱ze benneꞌ zue̱ꞌ ládujla leꞌe, che zua tu zrilaꞌ chee̱ꞌ, ne che bíxrebaꞌ tu xe̱dxu situj lu zra dxupáꞌanadxu, ¿quebe chéaje̱ꞌ cheajxeléaje̱ꞌ-baꞌ xcaꞌ?
\v 12 Da zrendxa zaca tu benneꞌ quez ca tu zrilaꞌ. Caꞌan naca dxunna Dios lataj gundxu tu da xrlátaje lu zra dxupáꞌanadxu.
\p
\v 13 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ we̱ꞌ naꞌ:
\p ―Bli naꞌu.
\p Ca blí ne̱ꞌe̱, naꞌ bexaca na ca ne̱ꞌe̱ xetú.
\v 14 Nadxa beledxúaj benneꞌ xudauꞌ fariseo caꞌ, ne gulezú lawe̱ꞌ dxelílaje̱ꞌ ájala xelune̱ꞌ xelútie̱ꞌ Jesús.
\s Da gunná tu benneꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios ca dxal-laꞌ gaca chee̱ Jesús
\p
\v 15 Gate gúquebeꞌe Jesús da nigá, naꞌ bezé̱ꞌe̱ naꞌ, naꞌ benneꞌ zante̱ zjácale̱ne̱ꞌ Le̱ꞌ. Bexún Jesús xúgute̱ benneꞌ we̱ꞌ zaj zre̱ꞌe̱ ládujla benneꞌ caꞌ.
\v 16 Jesús gunné̱ xúene̱ꞌ benneꞌ caꞌ quebe nu xululéꞌene̱ꞌ nu naca Le̱ꞌ.
\v 17 Caní guca ca da gunná Isaías, benneꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, gunné̱ꞌ:
\q
\v 18 Benneꞌ nigá naque̱ꞌ we̱n zrin chiaꞌ, benneꞌ ba gucáꞌa.
\q Benneꞌ nigá nazríꞌidaꞌ, ne dxezaca ba lázrele̱naꞌ Le̱ꞌ.
\q Guzúaquezaꞌ xichaj lázrdawe̱ꞌ Beꞌ Láꞌazxa chiaꞌ.
\q Guzenne̱ꞌ bénneache xúgute̱ xe̱zr la xu ca dxuchiꞌa da dxaca.
\q
\v 19 Quebe tíl-lale̱queze̱ꞌ bénneache, ne quebe cuézrexe̱ꞌe̱.
\q Netú benneꞌ quebe xenne̱ꞌ chiꞌe̱ la neza.
\q
\v 20 Quebe quichje̱ꞌ tu xia da ba nachaj,
\q ne quebe xusul-le̱ꞌ xiꞌ da ba dxaca wexul-la na,
\q ca zrindxa zra xuzúe̱ꞌ xel-laꞌ dxenná bea chaweꞌ chee̱ꞌ.
\q
\v 21 Bénneache xúgute̱ xe̱zr la xu xuluxrén lázrequeze̱ꞌ Le̱ꞌ.
\s Dxelenné̱ꞌ napa Jesús xel-laꞌ dxenná bea chee̱ da xriwe̱ꞌ
\r (Mr. 3.19-30; Lc. 11.14-23; 12.10)
\p
\v 22 Nadxa guleché̱ꞌe̱ lau Jesús tu benneꞌ la chul-la, benneꞌ quebe dxaca nnie̱ꞌ, laweꞌ da xuꞌe̱ beꞌ xriwe̱ꞌ. Jesús bexune̱ꞌ benneꞌ nigá, naꞌ beléꞌene̱ꞌ, ne benníe̱ꞌ.
\v 23 Xúgute̱ benneꞌ caꞌ belexebánene̱ꞌ, gulenné̱ꞌ:
\p ―¿Naca benneꞌ nigá Zriꞌine David zra?
\p
\v 24 Gate belén benneꞌ xudauꞌ fariseo da nigá, naꞌ gulenné̱ꞌ:
\p ―Benneꞌ nigá dxebéaje̱ꞌ beꞌ xriwe̱ꞌ, dxuchínene̱ꞌ xel-laꞌ dxenná bea chee̱ Beelzebú, xrane beꞌ xriwe̱ꞌ caꞌ.
\p
\v 25 Dxeque beꞌe Jesús ca da dxelenné̱ꞌ, dxelé̱ꞌe̱ ljwezre̱ꞌ, naꞌ guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Lu xuꞌu laweꞌ chee̱ gátete̱ze xe̱zre, che xelaca chupa laꞌa benneꞌ xuꞌu laweꞌ caꞌ, ne bal-le̱ꞌ xeledíl-lale̱ne̱ꞌ xezícadxe̱ꞌ, naꞌ wexul-la wenite xel-laꞌ dxenná bea chee̱ benneꞌ caꞌ. Cáꞌanqueze che tu xe̱zre benneꞌ, u tu cueꞌ xrtía ljwezre xelaque̱ꞌ chupa laꞌa, ne xeledíl-lale̱ne̱ꞌ le saꞌ ljwezre̱ꞌ, wenítequeze xe̱zre naꞌ, u xrtía ljwezre caꞌ.
\v 26 Cáꞌanqueze, che Satanás, da xriwe̱ꞌ, dxebéaje na ljwezre da xriwe̱ꞌ, le̱ze na dxexún na chupa laꞌa cuina na. ¿Ájazra gácaqueze nna bea na?
\v 27 Leꞌe dxennale chiaꞌ dxebéajaꞌ beꞌ xriwe̱ꞌ caꞌ, dxuchínedaꞌ xel-laꞌ dxenná bea chee̱ Beelzebú da xriwe̱ꞌ. Che naca na caꞌ, ¿Nuzra dxúnnaqueze xel-laꞌ dxenná bea chee̱ benneꞌ caꞌ zaj naca leꞌe tuze chee̱ xelebéaje̱ꞌ beꞌ xriwe̱ꞌ caꞌ? Chee̱ le̱ naꞌ lé̱queze̱ꞌ dxululéꞌete̱ne̱ꞌ nanéguele leꞌe.
\v 28 Che nedaꞌ dxebéajaꞌ beꞌ xriwe̱ꞌ caꞌ dxuchínedaꞌ xel-laꞌ waca chee̱ Beꞌ Láꞌazxa chee̱ Dios, da nigá dxunna bea na ba blaꞌ xel-laꞌ dxenná bea chee̱ Dios ládujla leꞌe.
\p
\v 29 ’¿Ájazra gun tu benneꞌ chuꞌe̱ lizre tu benneꞌ wal-la chee̱ que̱ꞌe̱ da de̱ chee̱ꞌ che nédxula quebe guchéaje̱ꞌ niꞌa naꞌ bénneaꞌ? Che gune̱ꞌ caní, naꞌ wazéquene̱ꞌ que̱ꞌe̱ da de̱ chee̱ bénneaꞌ.
\p
\v 30 ’Nu benneꞌ quebe dxácale̱ne̱ꞌ nedaꞌ, dxedábague̱ꞌ nedaꞌ, naꞌ benneꞌ quebe dxexezígale̱ne̱ꞌ nedaꞌ, dxexúsie̱ꞌ na.
\p
\v 31 ’Chee̱ le̱ naꞌ dxapaꞌ leꞌe, gunite lau Dios chee̱ bénneache xúgute̱ dul-la zaj nabague̱ꞌ, ne xúgute̱ da cale̱la da dxelenné̱ꞌ, san che xelenné̱ꞌ schanniꞌ chee̱ Beꞌ Láꞌazxa, cabataꞌ gunite lau Dios chee̱ꞌ.
\v 32 Nútete̱ze benneꞌ, che bi nnie̱ꞌ schanníꞌ chiaꞌ nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, Dios gunite lawe̱ꞌ chee̱ꞌ, san che tu benneꞌ nnie̱ꞌ schanniꞌ chee̱ Beꞌ Láꞌazxa, québequeze gunite lau Dios chee̱ꞌ lu xe̱zr la xu nigá ne cáꞌanqueze lu xe̱zr la xu da za zaꞌ.
\s Da dxun tu benneꞌ dxuleꞌe na ca naque̱ꞌ
\r (Lc. 6.43-45)
\p
\v 33 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Che naca chaweꞌ tu xaga, dxebía na da zixre chaweꞌ, naꞌ che naca tu xaga bize, dxebía na da zixre bize. Caꞌan naca, tu xaga naca bea na ne̱ chee̱ da zixre da dxebía na.
\v 34 Leꞌe, be̱ snia caꞌ. ¿Ájazra gunle leꞌe nne̱le da xrlátaje che leꞌe nácaquezle benneꞌ we̱n da cale̱la xcaꞌ? Ca da dxedxuaj dxúꞌadxu naca na ca da zua na lu xichaj lázrdaudxu.
\v 35 Benneꞌ xrlátaje dxenné̱ꞌ da naca xrlátaje laweꞌ da zua da xrlátaje lu xichaj lázrdawe̱ꞌ, naꞌ benneꞌ we̱n da cale̱la dxenné̱ꞌ da cale̱la laweꞌ da zua da cale̱la lu xichaj lázrdawe̱ꞌ.
\v 36 Nedaꞌ dxapaꞌ leꞌe, lu zra guchiꞌa Dios, xúgute̱ bénneache xuludée̱ꞌ ca da gulenné̱ꞌ, tu tu dizraꞌ xala da gulenné̱ꞌ.
\v 37 Ca naca dizraꞌ da ba gunníuꞌ, Dios guchiꞌe̱ chiuꞌ, naꞌ Le̱ꞌ nnáqueze̱ꞌ che xedxúajuꞌ xrlátaje, u che webaguꞌ zria.
\s Bénneache we̱n da cale̱la caꞌ dxelenábene̱ꞌ Jesús
 gune̱ꞌ tu xel-laꞌ waca chee̱ xabáa
\r (Mr. 8.12; Lc. 11.29-32)
\p
\v 38 Nadxa bal-la benneꞌ xudauꞌ fariseo, ne benneꞌ dxuluxuzájle̱ꞌe̱ da nadxixruj bea Dios gulé̱ꞌe̱ Jesús:
\p ―Benneꞌ Wese̱de, dxaca lázrentuꞌ leꞌentuꞌ chiuꞌ gunuꞌ tu xel-laꞌ waca da za xabáa.
\p
\v 39 Naꞌ guzre Jesús benneꞌ caꞌ:
\p ―Bénneache we̱n da cale̱la, benneꞌ zaj naque̱ꞌ chupa lazreꞌ, dxelenábene̱ꞌ nedaꞌ gunaꞌ tu xel-laꞌ waca da za xabáa. Quebe xeleléꞌequezne̱ꞌ tu xel-laꞌ waca, san tuze ca da dxunna bea na ca da guca chee̱ Jonás, benneꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios.
\v 40 Ca guca chee̱ Jonás, guxúꞌe̱ lu le̱ꞌe̱ bela zren chunna zra chunna xe̱la, cáꞌanqueze gaca chiaꞌ nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, waxúꞌuquezaꞌ lu xe̱dxu ba chunna zra chunna xe̱la.
\v 41 Benneꞌ gulezré̱ꞌe̱ xe̱zre Nínive welexásaqueze̱ꞌ lu zra guchiꞌa Dios gate guchiꞌe̱ chee̱ bénneache zaj zre̱ꞌe̱ naꞌa, naꞌ benneꞌ Nínive caꞌ xululéꞌene̱ꞌ zaj nabaga zria benneꞌ caní laweꞌ da belexebíꞌi lazreꞌ benneꞌ Nínive gate naꞌ bchalaj Jonás dizraꞌ chee̱ Dios lau benneꞌ caꞌ, naꞌ blaudxa ca Jonás naꞌ naca Benneꞌ zue̱ꞌ nigá.
\v 42 Cáꞌanqueze nuꞌula naꞌ gunná beꞌe̱ chaláꞌa naga dxedá gubizra beuꞌ zaga caꞌ wexásaqueze̱ꞌ lu zra guchiꞌa Dios gate guchiꞌe̱ chee̱ bénneache zaj zre̱ꞌe̱ naꞌa, naꞌ nuꞌula naꞌ guléꞌene̱ꞌ zaj nabaga zria benneꞌ caní laweꞌ da bezé̱ꞌe̱ naga naca zítuꞌte̱ chee̱ xe̱zr la xu nigá chee̱ xenne̱ꞌ dizraꞌ sina da bchalaj Salomón, naꞌ blaudxa ca Salomón naꞌ naca Benneꞌ zue̱ꞌ nigá.
\s Ca naca chee̱ beꞌ xriwe̱ꞌ da bexúꞌu na tu benneꞌ
\r (Lc. 11.24-26)
\p
\v 43 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Gate tu beꞌ xriwe̱ꞌ dxedxuaj na tu benneꞌ, naꞌ dxedá na lataj naga nabizre, dxexilaj na naga xezíꞌ lazreꞌ na, naꞌ che quebe xezrele na, naꞌ dxenná na lu xichaj lázrdau na:
\v 44 “Webiꞌa xexáꞌa lizraꞌ naga bedxúajaꞌ.” Ca xezrín na, leꞌe na benneꞌ naꞌ, naque̱ꞌ ca tu xuꞌu da naxíajlbe̱ luꞌule na, ne nalúa na, ne nagáꞌana chawe na.
\v 45 Nadxa cheaj na cheajxezrí na xegazre beꞌ xriwe̱ꞌ da zaj naca na xríwe̱dxa ca le̱ na, naꞌ xúgute̱ na dxelúꞌu na lu bénneaꞌ, naꞌ naca chee̱ benneꞌ naꞌ da calé̱ladxa ca guca chee̱ꞌ nedxu. Cáꞌanqueze gaca chee̱ bénneache we̱n da cale̱la caní.
\s Benneꞌ zaj naque̱ꞌ ca xrna Jesús, ne ca benneꞌ biche̱ꞌ caꞌ
\r (Mr. 3.31-35; Lc. 8.19-21)
\p
\v 46 Jesús ne zue̱ꞌ dxuchálajle̱ne̱ꞌ benneꞌ caní gate belezrín xrne̱ꞌe̱ ne benneꞌ biche̱ꞌ caꞌ ga naꞌ. Gulezré̱ꞌe̱ chaléꞌajla, ne dxelaca lazre̱ꞌ xuluchálajle̱ne̱ꞌ Jesús.
\v 47 Nadxa tu benneꞌ guzre̱ꞌ Jesús:
\p ―Xrnaꞌu, ne bi bichuꞌ caꞌ zaj zre̱ꞌe̱ chaléꞌajla. Dxelaca lazre̱ꞌ xuluchálajle̱ne̱ꞌ Lueꞌ.
\p
\v 48 Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ nigá:
\p ―¿Núnbeale nuzra naꞌ xrnaꞌa, ne bi bíchaꞌdauꞌ caꞌ?
\p
\v 49 Nadxa bleꞌe Jesús benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ, dxenné̱ꞌ:
\p ―Benneꞌ caní zaj naque̱ꞌ xrnaꞌa, ne bi bíchaꞌdauꞌ caꞌ.
\v 50 Caní naca na laweꞌ da nútete̱ze benneꞌ dxune̱ꞌ ca da dxaca lazreꞌ Xraꞌ zue̱ꞌ xabáa, benneꞌ nigá naque̱ꞌ benneꞌ bichaꞌ, ne benneꞌ zanaꞌ, ne xrnaꞌa.
\c 13
\s Da bse̱de Jesús ca da be̱n benneꞌ dxaza
\r (Mr. 4.1-9; Lc. 8.4-8)
\p
\v 1 Lu zra naꞌ bdxuaj Jesús xuꞌu, naꞌ xeajdxéꞌe̱ dxuꞌa nísadauꞌ.
\v 2 Naꞌ laweꞌ da belezraga benneꞌ zante̱ naga zua Jesús, guxúꞌe̱ tu lu da dxedá laweꞌ nísadauꞌ, ne gudxéꞌe̱ naꞌ. Xúgute̱ benneꞌ caꞌ belexegáꞌane̱ꞌ dxuꞌa nísadauꞌ naꞌ.
\v 3 Nadxa bse̱de Jesús benneꞌ caꞌ da zante̱ da bchálaje̱ꞌ, dxenné̱ꞌ:
\p ―Tu benneꞌ dxaza guzé̱ꞌe̱ zíaje̱ꞌ guza.
\v 4 Dxácate̱ dxaze̱ꞌ, bal-la bínnedu caꞌ xeajlechaze na dxuꞌa neza. Naꞌ beleláꞌ bxínnedu caꞌ, gulágubaꞌ bínnedu caꞌ.
\v 5 Bal-la bínnedu caꞌ xeajlechaze na lu xiaj naga quebe dxéꞌteca xu. Bínnedu caní chadí gulezría na laweꞌ da quebe dxéꞌteca xu.
\v 6 Gate blaꞌ gubizra, naꞌ gulecuade na. Laweꞌ da quebe dxéꞌteca xu, naꞌ gulebizre na.
\v 7 Bal-la bínnedu caꞌ xeajlechaze na naga bezríale̱ꞌe̱ lba xecheꞌ, naꞌ lba xecheꞌ caꞌ belegula na, ne blule na da du caꞌ naze̱ꞌ.
\v 8 Bal-la bínnedu caꞌ xeajlechaze na lu xu be̱be, naꞌ belúnnale̱ꞌe̱ na. Bal-la xágadu caꞌ belunna na tu gaxúa tu tu na, naꞌ xebal-la na belunna na ga xun tu tu na, naꞌ xebal-la na belunna na chi dxua tu tu na.
\v 9 Che zua nágale, le xene.
\s Dxenná Jesús bizr chee̱ naꞌ dxuchálaje̱ꞌ da dxululéꞌe na
\r (Mr. 4.10-12; Lc. 8.9-10)
\p
\v 10 Nadxa benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús gulebigue̱ꞌ naga zue̱ꞌ Le̱ꞌ, ne buluche̱be̱ꞌ Le̱ꞌ:
\p ―¿Bizr chee̱ naꞌ dxuchálajle̱nuꞌ benneꞌ caꞌ da dxululéꞌe na?
\p
\v 11 Beche̱be Jesús, dxenné̱ꞌ:
\p ―Dios dxunne̱ꞌ lataj nézele leꞌe da nagache ca dxenná bea Le̱ꞌ xabáa, san benneꞌ caní quebe dxuꞌe̱ lataj.
\v 12 Benneꞌ nape̱ꞌ lateꞌ, Dios gunézrujdxe̱ꞌ le̱ꞌ, naꞌ gápale̱ꞌe̱, san benneꞌ quebe bi nape̱ꞌ, Dios wequé̱ꞌe̱ ca da du nape̱ꞌ.
\v 13 Chee̱ le̱ naꞌ dxuchálajle̱naꞌ benneꞌ caní da dxululéꞌe na, laweꞌ da cateꞌ dxelenné̱ꞌe̱ quebe dxeleléꞌene̱ꞌ. Cateꞌ dxelenne̱ꞌ quebe dxeléajniꞌine̱ꞌ.
\v 14 Ca naca da dxaca chee̱ benneꞌ caní dxaca na ca gunná Isaías, bénneaꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, gunné̱ꞌ:
\q Da li wenle. Cateꞌ dxenle quebe dxéajniꞌile.
\q Da li wannáꞌle. Cateꞌ dxennaꞌle quebe dxeléꞌele.
\q
\v 15 Caní naca na laweꞌ da zaj naca lázrdau zideꞌ benneꞌ caní.
\q Quebe dxelaca lazre̱ꞌ xelenne̱ꞌ.
\q Dxulugácue̱ꞌ xiaj lawe̱ꞌ chee̱ quebe xeleléꞌene̱ꞌ.
\q Quebe dxelenne̱ꞌ, naꞌ quebe dxeléajniꞌine̱ꞌ.
\q Quebe dxelexílaje̱ꞌ nedaꞌ chee̱ xexunaꞌ le̱ꞌ.
\p
\v 16 ’Ba neza zrente̱ naca na chee̱le leꞌe laweꞌ da dxeléꞌele nen xiaj laule, ne dxenle nen nágale.
\v 17 Da li dxapaꞌ leꞌe, benneꞌ zante̱, benneꞌ caꞌ buluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, ne benneꞌ xrlátaje caꞌ gulaca lazre̱ꞌ xeleléꞌene̱ꞌ da caní dxeléꞌele leꞌe. Quebe beleléꞌene̱ꞌ na. Gulaca lazre̱ꞌ xelenne̱ꞌ da caní dxénnele leꞌe. Quebe belenne̱ꞌ na.
\s Jesús dxuzéajniꞌine̱ꞌ benneꞌ caꞌ ca naca chee̱ benneꞌ dxaza
\r (Mr. 4.13-20; Lc. 8.11-15)
\p
\v 18 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Le xenne ca zéaje̱ da naca chee̱ benneꞌ dxaza nigá.
\v 19 Benneꞌ dxelenne̱ꞌ ca naca chee̱ Bénneaꞌ dxenná beꞌe̱ xabáa, ne quebe dxeléajniꞌine̱ꞌ zaj naque̱ꞌ ca bínnedu caꞌ xeajlechaze na dxuꞌa neza. Za da xriwe̱ꞌ ne dxugúa na ca naca dizraꞌ da ba gulezíꞌe̱ lu xichaj lázrdawe̱ꞌ.
\v 20 Ca naca chee̱ bínnedu caꞌ xeajlechaze na lu xiaj, da caní dxululéꞌe na ca naca chee̱ benneꞌ caꞌ dxeleziꞌe̱ dizraꞌ naꞌ du lazre̱ꞌ.
\v 21 Ca naꞌ guca chee̱ bínnedu caꞌ, quebe guca xuludé lue na, ne quebe guzí bea na, caꞌan dxaca chee̱ benneꞌ caní, gate naꞌ bi da dxelezaque̱ꞌ, u che nu zeajnáu ziꞌ xuzre̱ꞌ le̱ꞌ laweꞌ da zaj naziꞌe̱ dizraꞌ nigá, naꞌ dxelexebigue̱ꞌ.
\v 22 Bínnedu caꞌ xeajlechaze na ládujla xecheꞌ dxululéꞌe na ca naca chee̱ benneꞌ dxelenne̱ꞌ dizraꞌ nigá, san dxelebéꞌle̱ꞌe̱ gunne xue da naca chee̱ xe̱zr la xu nigá, naꞌ ca naca xel-laꞌ gunníꞌa dxezí xe̱ na benneꞌ caꞌ. Xúgute̱ da caní dxuluzaga na dizraꞌ nigá, naꞌ quebe dxun na da dxal-laꞌ gun dizraꞌ nigá lu xichaj lázrdawe̱ꞌ.
\v 23 Ca naca chee̱ bínnedu caꞌ da xeajlechaze na lu xu be̱be, da caní dxululéꞌe na ca naca chee̱ benneꞌ caꞌ dxelenne̱ꞌ dizraꞌ nigá, ne dxeléajniꞌine̱ꞌ na, naꞌ zaj naque̱ꞌ ca bínnedu caꞌ belúnnale̱ꞌe̱ na. Bal-la benneꞌ zaj naque̱ꞌ ca bínnedu caꞌ belunna na tu gaxúa tu tu na, naꞌ xebal-le̱ꞌ zaj naque̱ꞌ ca bínnedu caꞌ belunna na ga xun tu tu na, naꞌ xebal-le̱ꞌ zaj naque̱ꞌ ca bínnedu caꞌ belunna na chi dxua tu tu na.
\s Da bchalaj Jesús ca naca chee̱ xixreꞌ zrinnaj da dxennáꞌqueze na ca dxennáꞌ xel-laꞌ zruaꞌ xtila
\p
\v 24 Nadxa bchalaj Jesús xetú da dxuléꞌe na, dxenné̱ꞌ:
\p ―Ca dxaca ga ni dxenná bea Dios naca na ca da guca gate tu benneꞌ guze̱ꞌ binne cháweꞌdauꞌ lu xe̱zr la xu chee̱ꞌ.
\v 25 Gate dxelase xúgute̱ꞌ, naꞌ bzrin tu benneꞌ dxezré̱ꞌe̱ le̱ꞌ, ne xeajaze̱ꞌ binne xixreꞌ zrinnaj láwela zruaꞌ xtila, naꞌ bezé̱ꞌe̱.
\v 26 Gate naꞌ bgula xel-laꞌ zruaꞌ xtila, ne blaꞌ dau chee̱ na, cáꞌanqueze blaꞌ xixreꞌ zrinnaj caꞌ.
\v 27 Nadxa benneꞌ we̱n zrin caꞌ xeajlegue̱zre̱ꞌ xrane na, dxelé̱ꞌe̱ le̱ꞌ: “Xran, guzuꞌ binne cháweꞌdauꞌ lu xe̱zr la xu chiuꞌ. ¿Gazra guzá xixreꞌ zrinnaj caní?”
\v 28 Gunná xránabeꞌ: “Tu benneꞌ dxezré̱ꞌe̱ nedaꞌ be̱ne̱ꞌ da nigá.” Nadxa benneꞌ we̱n zrin caꞌ buluche̱be̱ꞌ le̱ꞌ: “¿Dxaca lazruꞌ chéajntuꞌ cheajlé̱pentuꞌ xixreꞌ zrinnaj caꞌ?”
\v 29 Le̱ꞌ guzre̱ꞌ we̱n zrin caꞌ: “Quebe gaca na. Gate naꞌ lázrule xixreꞌ zrinnaj caꞌ, walázrute̱le xel-laꞌ zruaꞌ xtila.
\v 30 Xelegúladxa na cháweꞌla tu zren ca xecáꞌadxadxu zruaꞌ xtila. Nadxa nna beꞌedaꞌ benneꞌ we̱n zrin caꞌ xelequé̱ꞌe̱ nedxu xixreꞌ zrinnaj caꞌ, naꞌ xuluchéaje̱ꞌ xelune̱ꞌ tu xrúnujdu weaj chee̱ guzézxedxu na. Nadxa xelelape̱ꞌ zruaꞌ xtila naꞌ, ne xezrá chaweꞌ na lizraꞌ.”
\s Da bchalaj Jesús ca naca chee̱ binne mostaza
\r (Mr. 4.30-32; Lc. 13.18-19)
\p
\v 31 Nadxa bchalaj Jesús xetú da dxuléꞌe na, dxenné̱ꞌ:
\p ―Da dxaca chee̱ benneꞌ dxelezíꞌ lu ne̱ꞌe̱ nna beꞌe Dios le̱ꞌ naca na ca da guca gate tu benneꞌ guze̱ꞌ binne mostaza lu xe̱zr la xu chee̱ꞌ.
\v 32 Da li binne mostaza nigá naca na da bízrujdxa laweꞌ xúgute̱ binne caꞌ. Gate ba nagula na naca na tu xaga zrendxa laweꞌ xúgute̱ xixreꞌ cuan. Dxaca na ca tu xaga zren naga dxelezequeꞌ cheajlezría bxínnedu caꞌ xrúꞌunebaꞌ lu zruze na.
\s Da bchalaj Jesús ca naca chee̱ cua zichaj chee̱ xeta xtila
\r (Lc. 13.20-21)
\p
\v 33 Nadxa bchalaj Jesús xetú da dxuléꞌe na, dxenné̱ꞌ:
\p ―Da dxaca chee̱ benneꞌ dxelezíꞌ lu ne̱ꞌe̱ nna beꞌe Dios le̱ꞌ naca na ca da guca gate tu nuꞌula bchixre cua zichaj chee̱ xeta xtila laweꞌ chunna xaga cua zruaꞌ xtila, naꞌ dute̱ na guxasa na bliche.
\s Ca bchine Jesús da dxuléꞌe na caní
\r (Mr. 4.33-34)
\p
\v 34 Xúgute̱ da caní bchálajle̱ Jesús benneꞌ caꞌ, dxuchálaje̱ꞌ da dxululéꞌe na, naꞌ quebe bchálajle̱ne̱ꞌ benneꞌ caꞌ che quebe bchálaje̱ꞌ da dxululéꞌe na.
\v 35 Caní guca ca da gunná benneꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, gunné̱ꞌ:
\q Guchálajaꞌ ca naca da dxuléꞌe na da guchálajaꞌ.
\q Guléꞌedaꞌ ca naca da nagache gate guzrete̱ xe̱zr la xu.
\s Jesús dxuzéajniꞌine̱ꞌ ca naca chee̱ da dxuléꞌe na
chee̱ xixreꞌ zrinnaj da dxennáꞌqueze na
ca dxennáꞌ xel-laꞌ zruaꞌ xtila
\p
\v 36 Nadxa Jesús bze̱ꞌ benneꞌ caꞌ dizraꞌ, naꞌ guxúꞌe̱ lu xuꞌu. Benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús gulebigue̱ꞌ lau Le̱ꞌ, naꞌ gulé̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―Bzéajniꞌi netuꞌ da dxuléꞌe na ca naca chee̱ xixreꞌ zrinnaj da dxennáꞌqueze na ca dxennáꞌ xel-laꞌ zruaꞌ xtila.
\p
\v 37 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Bénneaꞌ dxaze̱ꞌ binne cháweꞌdauꞌ nigá naque̱ꞌ Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache.
\v 38 Naga dxaze̱ꞌ binne nigá naca na lu xichaj lázrdau bénneache. Binne cháweꞌdu caꞌ zaj naca benneꞌ caꞌ dxenná beꞌe Dios, naꞌ xixreꞌ zrinnaj caꞌ zaj naca na benneꞌ caꞌ zaj naque̱ꞌ chee̱ da xriwe̱ꞌ.
\v 39 Bénneaꞌ dxezré̱ꞌe̱ xrane xe̱zr la xu naꞌ, ne xeajaze̱ꞌ xixreꞌ zrinnaj naque̱ꞌ da xriwe̱ꞌ náꞌqueze. Zra xelelape̱ꞌ naca na zra bze̱be chee̱ xe̱zr la xu nigá, naꞌ benneꞌ caꞌ xelelape̱ꞌ zruaꞌ xtila naꞌ zaj naque̱ꞌ gubáz chee̱ xabáa chee̱ Dios.
\v 40 Ca belexequé̱ꞌe̱ xixreꞌ zrinnaj caꞌ, ne buluzré̱ꞌe̱ na lu xiꞌ chee̱ xelezxe na, caꞌan gácaqueze lu zra bze̱be naꞌ.
\v 41 Nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, sel-laꞌ gubáz chee̱ xabáa chiaꞌ caꞌ chee̱ xulucuase̱ꞌ naga nna beꞌa xúgute̱ benneꞌ caꞌ dxuluxrínnajte̱ꞌ benneꞌ xula, ne benneꞌ caꞌ dxelune̱ꞌ da cale̱la.
\v 42 Nadxa gubáz chee̱ xabáa caꞌ xuluzré̱ꞌe̱ benneꞌ caꞌ dxelune̱ꞌ da cale̱la lu xiꞌ gabila naga xelebezre̱ꞌ, ne xeláguxaꞌate̱ lazxe̱ꞌ.
\v 43 Nadxa benneꞌ caꞌ dxelune̱ꞌ da xrlátaje ca da dxenná beꞌe Dios xelácaqueze̱ꞌ ca gubizra naga dxenná bea Dios, Xra benneꞌ caꞌ. Che leꞌe zua nágale, le xene.
\s Da dxuléꞌe na ca naca chee̱ tu xel-laꞌ gunníꞌa da nagache
\p
\v 44 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Naga dxenná bea Dios naca na ca tu xel-laꞌ gunníꞌa da nagache na tu lu xe̱zr la xu. Tu benneꞌ bezrélene̱ꞌ xel-laꞌ gunníꞌa nigá, naꞌ bucache̱ꞌ na. Ne zúale̱ꞌe̱ xel-laꞌ dxebé zexíaje̱ꞌ xeajxé̱tie̱ꞌ xúgute̱ da nape̱ꞌ, naꞌ beziꞌe̱ xe̱zr la xu naꞌ.
\s Da dxuléꞌe na ca naca tu bga da zácale̱ꞌe̱ na
\p
\v 45 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Naga dxenná bea Dios naca na ca tu da dxexilaj tu benneꞌ we̱te, dxexílaje̱ꞌ bga caꞌ da zaj zaca na.
\v 46 Gate dxezrélene̱ꞌ tu da zácale̱ꞌe̱, naꞌ zexíaje̱ꞌ zeajxé̱tie̱ꞌ xúgute̱ da nape̱ꞌ, naꞌ siꞌe̱ bga naꞌ.
\s Da dxuléꞌe na ca naca tu xixruj bela
\p
\v 47 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Ca naca chee̱ benneꞌ caꞌ xelexúꞌe̱ naga dxenná bea Dios, naca na ca tu xixruj bela, da dxuluzale̱ꞌ lu nísadauꞌ, naꞌ dxelezene̱ꞌ zaneꞌ cueꞌ bela.
\v 48 Gate dxezrá xixruj naꞌ, naꞌ benneꞌ caꞌ dxelezene̱ꞌ bela dxelexequé̱ꞌe̱ na dxuꞌa nísadauꞌ, naꞌ dxelebéꞌe̱ dxelexebée̱ꞌ bela caꞌ. Bela chaweꞌ caꞌ dxuluxuzré̱ꞌe̱-baꞌ lu xcuite, naꞌ bela xala caꞌ dxeledxúꞌune̱ꞌ-baꞌ.
\v 49 Caꞌan gaca lu zra bze̱be naꞌ. Xeledxúaj gubáz chee̱ xabáa caꞌ, xelexebéaje̱ꞌ benneꞌ caꞌ dxelune̱ꞌ da cale̱la ládujla benneꞌ xrlátaje caꞌ.
\v 50 Xuluzré̱ꞌe̱ benneꞌ caꞌ dxelune̱ꞌ da cale̱la lu xiꞌ gabila, naga xelebezre̱ꞌ, ne xeláguxaꞌate̱ lazxe̱ꞌ.
\s Da zaca ca da zaj naca na da cube, ne da zaj naca na da gula
\p
\v 51 Nadxa bche̱be Jesús benneꞌ caꞌ, dxenné̱ꞌ:
\p ―¿Dxéajniꞌile leꞌe xúgute̱ da caní?
\p Benneꞌ caꞌ gulenné̱ꞌ:
\p ―Aweꞌ, Xran.
\p
\v 52 Nadxa guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Gate tu benneꞌ dxusé̱dene̱ꞌ da nadxixruj bea Dios, ne nazé̱dene̱ꞌ ca dxenná bea Dios, naque̱ꞌ ca tu benneꞌ xrane xuꞌu nézene̱ꞌ cuéaje̱ꞌ da zaj naca na da cube, ne da zaj naca na da gula ládujla da nuzrá chawe̱ꞌ.
\s Jesús dxexezrine̱ꞌ Nazaret
\r (Mr. 6.1-6; Lc. 4.16-30)
\p
\v 53 Gate bexuzre bchalaj Jesús da dxuléꞌe na caní, naꞌ bezé̱ꞌe̱ naꞌ.
\v 54 Bezrine̱ꞌ naga naca lazrie̱ꞌ. Naꞌ guzú lawe̱ꞌ dxusé̱dene̱ꞌ benneꞌ caꞌ zaj zre̱ꞌe̱ lu xudauꞌ chee̱ xe̱zre naꞌ, naꞌ belexebanne benneꞌ caꞌ, gulenné̱ꞌ:
\p ―¿Gazra bse̱de benneꞌ nigá xel-laꞌ sina nigá? ¿Ájazra dxune̱ꞌ xel-laꞌ waca caní?
\v 55 Benneꞌ nigá naque̱ꞌ zriꞌine gubizre xaga, naꞌ naca xrne̱ꞌe̱ María. Naque̱ꞌ bi biche Jacobo, ne José, ne Simón, ne Judas.
\v 56 Bi zane̱ꞌ zaj zue̱ꞌ nigá nen dxiꞌu. ¿Ájazra naꞌ dxaca dxune̱ꞌ da caní?
\p
\v 57 Chee̱ le̱ naꞌ buluzúe̱ꞌ Jesús chaláꞌala. Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Xúgute̱ benneꞌ xula dxelape̱ꞌ ba láꞌana tu benneꞌ dxuchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios. Benneꞌ lazrie̱ꞌ, ne xrtia ljwezre̱ꞌ quebe dxelúne̱ꞌ caꞌ.
\p
\v 58 Jesús quebe bé̱nteque̱ꞌ naꞌ xel-laꞌ waca caꞌ laweꞌ da quebe guléajle̱ꞌe̱ chee̱ꞌ.
\c 14
\s Ca gute Juan, bénneaꞌ bchue̱ꞌ bénneache nisa
\r (Mr. 6.14-29; Lc. 9.7-9)
\p
\v 1 Lu zra naꞌ Herodes, benneꞌ dxenná beꞌe̱ xe̱zre caꞌ zaj nababa na Galilea, benne̱ꞌ ca naca da dxun Jesús.
\v 2 Naꞌ guzre̱ꞌ bi we̱n zrin chee̱ꞌ caꞌ:
\p ―Benneꞌ nigá naque̱ꞌ Juan, bénneaꞌ bchue̱ꞌ bénneache nisa. Ba bebane̱ꞌ ládujla benneꞌ gate. Chee̱ le̱ naꞌ nape̱ꞌ xel-laꞌ waca zren nigá.
\p
\v 3 Caní gunné̱ꞌ laweꞌ da gude̱la Herodes nigá Juan naꞌ, ne bchéaje̱ꞌ le̱ꞌ du xia, ne guluꞌe̱ le̱ꞌ lizre xia. Be̱ne̱ꞌ caní ne̱ chee̱ Herodías, zruꞌula Felipe, biche Herodes naꞌ.
\v 4 Caní be̱ne̱ꞌ laweꞌ da guzre Juan le̱ꞌ:
\p ―Quebe naca chiuꞌ súale̱nuꞌ nuꞌula nigá.
\p
\v 5 Herodes guca lazre̱ꞌ gutie̱ꞌ le̱ꞌ, san dxezrebe̱ꞌ da xelún bénneache caꞌ laweꞌ da dxeléquene̱ꞌ naca Juan benneꞌ dxuchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios.
\v 6 Gate bzrin zra dxezría iza Herodes, naꞌ belune̱ꞌ laní chee̱ꞌ, naꞌ bxaꞌa bi nuꞌula chee̱ Herodías naꞌ, naꞌ bezaca ba lazreꞌ Herodes naꞌ da dxunbeꞌ.
\v 7 Chee̱ le̱ naꞌ Herodes guche̱be lazre̱ꞌ lau benneꞌ caꞌ gunézruje̱ꞌ ca da naba bi núꞌuladu naꞌ.
\v 8 Laweꞌ da ba guzre xrnabeꞌ le̱beꞌ, naꞌ gunabeꞌ:
\p ―Be̱nna nigá xichaj Juan, bénneaꞌ bchue̱ꞌ bénneache nisa. Gulúꞌu na tu lu xéꞌena.
\p
\v 9 Nadxa guzúa ste̱be Herodes, bénneaꞌ dxenná beꞌe̱, san laweꞌ da ba guche̱be lazre̱ꞌ, naꞌ benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ dxágule̱ne̱ꞌ le̱ꞌ belenne̱ꞌ caꞌ, chee̱ le̱ naꞌ guzre̱ꞌ tu benneꞌ we̱n zrin chee̱ꞌ gunézruje̱ꞌ na le̱beꞌ.
\v 10 Gunná béꞌene̱ꞌ nu benneꞌ guchugue̱ꞌ xichaj Juan naga xuꞌe̱ lizre xia.
\v 11 Nadxa xeajlexríꞌe̱ xíchaje̱ꞌ tu lu xéꞌena, ne bulunézruje̱ꞌ na bi núꞌuladu naꞌ, naꞌ le̱beꞌ bnézrujbeꞌ na xrnabeꞌ.
\p
\v 12 Nadxa belezrín benneꞌ caꞌ bse̱de Juan, naꞌ belexúꞌe̱ le̱ꞌ, ne xeajlecache̱ꞌ le̱ꞌ. Nadxa xjaque̱ꞌ xeajlegue̱zre̱ꞌ Jesús.
\s Dxugagu Jesús chi xun gaxúa benneꞌ biu
\r (Mr. 6.30-44; Lc. 9.10-17; Jn. 6.1-14)
\p
\v 13 Gate ben Jesús da naꞌ, naꞌ bezé̱ꞌe̱ naꞌ, bexuꞌe̱ tu lu da dxedá laweꞌ nísadauꞌ, naꞌ bzrine̱ꞌ tu naga quebe nu zraꞌ benneꞌ. Gate belén bénneache, naꞌ gusiáꞌque̱ꞌ niꞌe̱, naꞌ belezrine̱ꞌ naga zua Jesús.
\v 14 Gate bedxúaj Jesús lu da dxedá laweꞌ nísadauꞌ, naꞌ bléꞌene̱ꞌ benneꞌ zante̱, ne bexache lazre̱ꞌ le̱ꞌ, naꞌ bexune̱ꞌ benneꞌ caꞌ quebe chaweꞌ zaj zue̱ꞌ.
\v 15 Gate ba za xrinne, benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús gulebigue̱ꞌ lau Le̱ꞌ, dxelenné̱ꞌ:
\p ―Lataj nigá quebe bi de̱, ne ba dxedé zra. Bze̱ benneꞌ caní dizraꞌ chee̱ chjaque̱ꞌ xé̱zredu caꞌ, ne xelezíꞌe̱ da xelawe̱ꞌ.
\p
\v 16 Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Quebe dxun na ba xen chjaque̱ꞌ. Le gunezruj leꞌe da xelawe̱ꞌ.
\p
\v 17 Benneꞌ caꞌ gulé̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―Gázxuze xeta xtila de̱ chee̱dxu nigá, ne chúpaze bela.
\p
\v 18 Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Le gunna na nigá.
\p
\v 19 Nadxa gunná béꞌene̱ꞌ gulebéꞌ benneꞌ zan caꞌ laweꞌ zrie̱. Guqué̱ꞌe̱ xeta xtila, ne bela caꞌ, naꞌ gunné̱ꞌe̱ xabaala, ne guzre̱ꞌ Dios: “Xcalenuꞌ.” Nadxa bzúzruje̱ꞌ xeta xtila, ne bnézruje̱ꞌ na benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ, naꞌ benneꞌ caꞌ gulísie̱ꞌ na láwela benneꞌ zan caꞌ.
\v 20 Xúgute̱ꞌ gulawe̱ꞌ, ne gulélajene̱ꞌ. Ca gudé naꞌ bulusuzré̱ꞌe̱ chazrinnu gaꞌ da bízrujdu caꞌ zaj nagáꞌana.
\v 21 Benneꞌ gulawe̱ꞌ na zaj naque̱ꞌ chi xun gaxúa benneꞌ biu, ne quebe nu blaba nuꞌula, ne bidu caꞌ.
\s Jesús dxedé̱ꞌ laweꞌ nisa
\r (Mr. 6.45-52; Jn. 6.16-21)
\p
\v 22 Nadxa gunná beꞌe Jesús benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ xeluꞌe̱ lu da dxedá laweꞌ nísadauꞌ chee̱ xelague̱ꞌ nísadauꞌ nédxudxa ca Le̱ꞌ chee̱ xelexezrine̱ꞌ xéchalaꞌa nísadauꞌ naꞌ, dxácate̱ Le̱ꞌ dxuzé̱ benneꞌ zan caꞌ dizraꞌ.
\v 23 Ca gudé bze̱ꞌ dizraꞌ benneꞌ zan caꞌ, naꞌ guluéne̱ꞌ tu lu xiꞌa xeajchálajle̱ne̱ꞌ Dios naga zue̱ꞌ tuze̱ꞌ. Gate guxrinne zua Jesús tuze̱ꞌ naꞌ.
\v 24 Dxácate̱ naꞌ ba zeaj da naꞌ dxedá laweꞌ nísadauꞌ gachaj láweꞌte̱ nísadauꞌ naꞌ. Nadxa guxasa xeajxruza chee̱ nísadauꞌ naꞌ, da dxutá na da dxedá laweꞌ nísadauꞌ naꞌ, laweꞌ da dxácale̱ꞌe̱ beꞌ, ne quebe dxue na lataj sa na.
\v 25 Gate gudé dxe̱la gubiga Jesús naga zaj zre̱ꞌe̱, zéaje̱ꞌ laweꞌ nisa.
\v 26 Gate beleléꞌe benneꞌ caꞌ dxedá Jesús laweꞌ nisa, naꞌ belezrebe̱ꞌ, naꞌ lu xel-laꞌ dxelezrebe gulebézrexe̱ꞌe̱, gulenné̱ꞌ:
\p ―Da dxedá dxe̱la naꞌ.
\p
\v 27 Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Le gun dipa lázrele. Nedaꞌ nigá. Quebe zrébele.
\p
\v 28 Naꞌ gunná Pedro, dxe̱ꞌe̱ Jesús:
\p ―Xran, che Lueꞌ naꞌ, gunná beꞌe xidaꞌ laweꞌ nisa naga zuꞌ naꞌte.
\p
\v 29 Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Gudá xcaꞌ.
\p Nadxa Pedro bdxúaje̱ꞌ lu da dxedá laweꞌ nísadauꞌ, ne guzú lawe̱ꞌ dxezé̱ꞌe̱ laweꞌ nisa chee̱ zrine̱ꞌ naga zua Jesús.
\v 30 Gate dxeque beꞌene̱ꞌ ca dxun beꞌ naꞌ, naꞌ bzrebe̱ꞌ, ne guzú lau dxazie̱ꞌ lu nísadauꞌ naꞌ. Caꞌan guca gudxezre xe̱ꞌe̱, gunné̱ꞌ:
\p ―Xran, becáꞌa nedaꞌ.
\p
\v 31 Nadxa becáꞌa Jesús ne̱ꞌe̱, ne guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Látega dxeajlí lazruꞌ nedaꞌ. ¿Bizr chee̱ naꞌ be̱n chupa lazruꞌ?
\p
\v 32 Gate belexegüene̱ꞌ lu da dxedá laweꞌ nísadauꞌ, naꞌ bebéꞌ zri beꞌ naꞌ.
\v 33 Nadxa benneꞌ caꞌ zaj zre̱ꞌe̱ lu da dxedá laweꞌ nísadauꞌ naꞌ buluzú zribe̱ꞌ lau Jesús, dxelé̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―Da li nacuꞌ Zriꞌine Dios.
\s Jesús dxexune̱ꞌ benneꞌ we̱ꞌ caꞌ, benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ lu xe̱zre Genesaret
\r (Mr. 6.53-56)
\p
\v 34 Guledée̱ꞌ xecha laꞌa nísadauꞌ, naꞌ belezrine̱ꞌ lu xe̱zr la xu chee̱ benneꞌ Genesaret caꞌ.
\v 35 Gate benneꞌ caꞌ zaj zre̱ꞌe̱ xe̱zre naꞌ belexexúnbeꞌe̱ Jesús, naꞌ buludée̱ꞌ dizraꞌ xezícala xé̱zredu caꞌ, naꞌ guleché̱ꞌe̱ xúgute̱ benneꞌ we̱ꞌ naga zua Jesús.
\v 36 Gulataꞌ xuene̱ꞌ Jesús guꞌe̱ lataj xulutá benneꞌ caꞌ zra lane̱ꞌ naze. Xúgute̱ benneꞌ buluté̱ꞌ zra lane̱ꞌ belexexaque̱ꞌ.
\c 15
\s Da dxuxrinnaj na bénneache
\r (Mr. 7.1-23)
\p
\v 1 Nadxa benneꞌ fariseo caꞌ, ne benneꞌ dxuluxuzájle̱ꞌe̱ da bdxixruj beꞌe Moisés, benneꞌ caꞌ beledxuaje̱ꞌ lu xe̱zre Jerusalén, gulebigue̱ꞌ lau Jesús, naꞌ buluche̱be̱ꞌ Le̱ꞌ, dxelenné̱ꞌ:
\p
\v 2 ―¿Bizr chee̱ naꞌ benneꞌ caꞌ dxusé̱denuꞌ quebe dxuluzúe̱ꞌ dizraꞌ ca naca da gulún xra xrtaudxu? Quebe dxelíbequeze ne̱ꞌe̱ ca naca da zéajle̱ntuꞌ gate dxelawe̱ꞌ.
\p
\v 3 Jesús bche̱be̱ꞌ benneꞌ caꞌ, gunné̱ꞌ:
\p ―¿Bizr chee̱ naꞌ leꞌe quebe dxuzuale dizraꞌ da dxenná beꞌe Dios? Dxunle ca naca da zéajle̱le.
\v 4 Dios gunné̱ꞌ: “Gudapa ba láꞌana xra xrnaꞌu.” Cáꞌanqueze gunné̱ꞌ: “Benneꞌ nne̱ꞌ schanniꞌ chee̱ xra xrne̱ꞌe̱, le gute bénneaꞌ.”
\v 5 Leꞌe dxennale waca xe̱ tu benneꞌ xra xrne̱ꞌe̱: “Quebe séquedaꞌ bi gunnaꞌ leꞌe laweꞌ da ba guche̱be lazraꞌ gunézrujaꞌ Dios xúgute̱ da de̱ chiaꞌ.”
\v 6 Dxennale che tu benneꞌ dxune̱ꞌ caní québedxa dxun na ba xen gácale̱ne̱ꞌ xra xrne̱ꞌe̱. Caní dxunle leꞌe, dxuzuale chalaꞌala da bdxixruj beꞌe Dios, chee̱ gunle ca naca da zéajle̱le.
\v 7 Leꞌe, láweze dxunle da xrlátaje. Da li naca da gunná Isaías, bénneaꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, ca naca chee̱le leꞌe, gunné̱ꞌ:
\q
\v 8 Benneꞌ caní dxelape̱ꞌ nedaꞌ ba láꞌana nen dxúꞌaze̱ꞌ.
\q Quebe dxelape̱ꞌ nedaꞌ ba láꞌana dute̱ lázrdawe̱ꞌ.
\q
\v 9 Dácheze naca dxelúe láꞌane̱ꞌ nedaꞌ.
\q Da gulenná beꞌene̱ꞌ bénneache naca na da caꞌ dxulusé̱dene̱ꞌ.
\p
\v 10 Nadxa Jesús gunné̱ꞌ benneꞌ caꞌ, dxenné̱ꞌ:
\p ―Le xene, ne le chéajniꞌi.
\v 11 Da dxuꞌu na dxuꞌa bénneache quegá le̱ na guxrinnaj na bénneache. Da dxedxuaj na dxuꞌa bénneache naca na da dxuxrinnaj na bénneache.
\p
\v 12 Nadxa benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús gulebigue̱ꞌ lau Le̱ꞌ. Dxelé̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―¿Nézenuꞌ gulaca tula benneꞌ xudauꞌ fariseo caꞌ gate belenne̱ꞌ da gunnáuꞌ?
\p
\v 13 Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Bítete̱ze xágadauꞌ da quebe guza Xraꞌ zue̱ꞌ xabáa, welé̱pedaꞌ.
\v 14 Le gusán benneꞌ caꞌ. La chul-la zaj naque̱ꞌ, ne dxulusiꞌe̱ neza le saꞌ ljwezre̱ꞌ la chul-la caꞌ. Che tu la chul-la che̱ꞌe̱ le saꞌ ljwezre̱ꞌ la chul-la, dxúpate̱ꞌ xelebixre̱ꞌ tu lu xe̱dxu.
\p
\v 15 Nadxa Pedro guzre̱ꞌ Jesús:
\p ―Bzéajniꞌi netuꞌ ca naca chee̱ da dxuléꞌe nigá.
\p
\v 16 Gunná Jesús:
\p ―¿Cáꞌanqueze leꞌe quebe dxéajniꞌile?
\v 17 ¿Quebe nézele xúgute̱ da dxuꞌu na dxúꞌadxu zeaj na le̱ꞌe̱dxu, naꞌ te naꞌ xedxuaj na?
\v 18 Da dxedxuaj na dxúꞌadxu naca na da zaꞌ lu xichaj lázrdaudxu. Da nigá naca na da dxuxrinnaj na bénneache.
\v 19 Lu xichaj lázrdau bénneache dxeledxuaj da dxezá lazre̱ꞌ da cale̱la, ca naca xel-laꞌ we̱te benneꞌ, ne ca naca xel-laꞌ zuale̱ zruꞌula benneꞌ xula, ne ca naca da sban da dxelún bénneache, ne ca naca xel-laꞌ gubán, ne xel-laꞌ we̱n lazreꞌ, ne xel-laꞌ wetupa dizraꞌ bizruj.
\v 20 Da caní dxuluxrinnaj na bénneache. Che tu benneꞌ quebe dxexibe ne̱ꞌe̱ ca da zéajle̱le gate dxawe̱ꞌ xeta, da nigá quebe dxuxrinnaj na le̱ꞌ.
\s Tu nuꞌula zituꞌ dxéajle̱ꞌe̱ chee̱ Jesús
\r (Mr. 7.24-30)
\p
\v 21 Nadxa bedxuaj Jesús naꞌ, zexíaje̱ꞌ chalaꞌa naga zaj nababa xe̱zre Tiro, ne xe̱zre Sidón.
\v 22 Tu nuꞌula Canaán zue̱ꞌ naꞌ ze̱ꞌe̱ dxebezre xe̱ꞌe̱ cúzrela Jesús, dxenné̱ꞌ:
\p ―Xran, Zriꞌine David, bexache lazreꞌ nedaꞌ. Xuꞌubeꞌ beꞌ xriwe̱ꞌ zriꞌinaꞌ nuꞌula, ne cátitega dxezácabeꞌ.
\p
\v 23 Quebe bi beche̱be Jesús. Nadxa belezrín benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ, ne gulataꞌ xuene̱ꞌ Le̱ꞌ, gulé̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―Bsel-la nuꞌula nigá laweꞌ da ze̱ꞌe̱ dxebezre xe̱ꞌe̱ cúzrudxu.
\p
\v 24 Nadxa gunná Jesús:
\p ―Dios gusel-le̱ꞌ nedaꞌ gácale̱zaꞌ benneꞌ Israel caꞌ zaj naque̱ꞌ ca zrílaꞌdu caꞌ zaj nanítebaꞌ.
\p
\v 25 Gubiga nuꞌula naꞌ naga zua Jesús, ne bzu zribe̱ꞌ lau Le̱ꞌ, ne dxe̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―Xran, gúcale̱ nedaꞌ.
\p
\v 26 Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Quebe naca xrlátaje cáꞌadxu da dxelagu zríꞌinedxu, chee̱ gunézrujdxu na bécudu caꞌ.
\p
\v 27 Nadxa nuꞌula naꞌ guzre̱ꞌ Jesús:
\p ―Aweꞌ, Xran, san bécudu caꞌ dxeláguquezebaꞌ da bízrujdu caꞌ dxelexruj zran naga dxelagu xránabaꞌ.
\p
\v 28 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Núꞌuladu, da zrente̱ naca xel-laꞌ dxeajlí lazreꞌ chiuꞌ. Gaca ca dxaca lazruꞌ.
\p Lu zra náꞌqueze bexaca zríꞌine̱ꞌ núꞌuladu naꞌ.
\s Jesús dxexune̱ꞌ benneꞌ zante̱ benneꞌ we̱ꞌ
\p
\v 29 Jesús guzé̱ꞌe̱ naꞌ, gudée̱ꞌ dxuꞌa nísadauꞌ chee̱ Galilea. Guluéne̱ꞌ tu lu xiꞌa, ne gudxéꞌe̱ naꞌ.
\v 30 Benneꞌ zan belezrine̱ꞌ naga zua Jesús, zaj naché̱ꞌe̱ benneꞌ zrinnaj caꞌ, ne benneꞌ la chul-la caꞌ, ne benneꞌ quebe dxaca xelenné̱ꞌ, ne benneꞌ zan zaj nadxugu niꞌa naꞌ, ne zánedxa benneꞌ we̱ꞌ. Buluzré̱ꞌe̱ benneꞌ caꞌ lau Jesús, naꞌ Le̱ꞌ bexune̱ꞌ le̱ꞌ.
\v 31 Caꞌan guca belexebane benneꞌ caꞌ gate beleléꞌene̱ꞌ dxelenné̱ꞌ benneꞌ caꞌ quebe guca xelenné̱ꞌ nédxula, ne belexexaca benneꞌ caꞌ gulaque̱ꞌ benneꞌ niꞌa naꞌ dxugu, ne dxeledá benneꞌ caꞌ gulaque̱ꞌ benneꞌ zrinnaj, ne dxeleléꞌe benneꞌ caꞌ gulaque̱ꞌ benneꞌ la chul-la. Gulezú lawe̱ꞌ dxelúe láꞌane̱ꞌ Dios chee̱ benneꞌ Israel caꞌ.
\s Jesús dxugawe̱ꞌ tapa cueꞌ tu gaxúa benneꞌ biu
\r (Mr. 8.1-10)
\p
\v 32 Nadxa Jesús gunné̱ꞌ benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ. Dxe̱ꞌe̱ le̱ꞌ:
\p ―Dxexache lazraꞌ chee̱ benneꞌ caní laweꞌ da ba zeaj chunna zra zrále̱ne̱ꞌ nedaꞌ nigá, ne quebe bi de̱ da xelawe̱ꞌ. Quebe dxaca lazraꞌ xesel-laꞌ le̱ꞌ chee̱ cheajxaque̱ꞌ lizre̱ꞌ quebe ne xelawe̱ꞌ chee̱ quebe xelate niꞌa ne̱ꞌe̱ la neza.
\p
\v 33 Nadxa benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús gulé̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―¿Ájazra guntuꞌ zrélentuꞌ da xelagu cátite̱ benneꞌ zan caní? Lataj nigá quebe nu chiláꞌ benneꞌ zua lizre̱ꞌ nigá.
\p
\v 34 Jesús bche̱be̱ꞌ benneꞌ caꞌ, dxenné̱ꞌ:
\p ―¿Bal-la xeta xtila nápale?
\p Benneꞌ caꞌ belexeche̱be̱ꞌ:
\p ―Gazre na, ne xetú chupa béladauꞌ.
\p
\v 35 Nadxa Jesús gunná béꞌene̱ꞌ benneꞌ zan caꞌ xelebéꞌe̱ lu xu.
\v 36 Guqué̱ꞌe̱ da gazre xeta xtila, ne béladu caꞌ, naꞌ guzre̱ꞌ Dios: “Xcalenuꞌ.” Nadxa bzúzruje̱ꞌ na, ne bnézruje̱ꞌ na benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ, naꞌ benneꞌ caꞌ gulísie̱ꞌ na chee̱ benneꞌ zan caꞌ.
\v 37 Xúgute̱ꞌ gulawe̱ꞌ, ne belélajte̱ne̱ꞌ. Gudé naꞌ bulusuzrate̱ꞌ gazre gaꞌ da bízrujdu caꞌ zaj nagáꞌana.
\v 38 Benneꞌ gulagu zaj naque̱ꞌ tapa cueꞌ chi gaxúa benneꞌ biu, ne quebe nu blaba nuꞌula, ne bidu caꞌ.
\v 39 Gudé naꞌ Jesús bze̱ꞌ benneꞌ zan caꞌ dizraꞌ, naꞌ bexuꞌe̱ lu da dxedá laweꞌ nísadauꞌ zexíaje̱ꞌ naga nababa xe̱zre Magdala.
\c 16
\s Dxelenabe̱ꞌ Jesús gune̱ꞌ tu xel-laꞌ waca chee̱ xabáa
\r (Mr. 8.11-13; Lc. 12.54-56)
\p
\v 1 Benneꞌ xudauꞌ fariseo caꞌ, ne benneꞌ xudauꞌ saduceo caꞌ xjaque̱ꞌ naga zua Jesús chee̱ xuluxunéguene̱ꞌ Le̱ꞌ. Chee̱ le̱ naꞌ gulenabe̱ꞌ Jesús gune̱ꞌ tu xel-laꞌ waca zrente̱ da za xabáa.
\v 2 Jesús beche̱be̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Xelateꞌ zua gubizra dxennale leꞌe: “Gun chaweꞌ wxre laweꞌ da daꞌ beuj xrna zran xabáa.”
\v 3 Che zílala dxennale: “Quebe chaweꞌ gun naꞌa zra laweꞌ da dáꞌle̱ꞌe̱ beuj xrna zran xabáa.” Leꞌe dxuléꞌe cuínale da quebe nácale. Dxácaqueze dxennale ca naca da gun zran xabáa. Quebe dxaca xuzájlaꞌale ca saꞌyeaj da dxaca naꞌa zra.
\v 4 Benneꞌ we̱n da cale̱la caní, benneꞌ zaj nabéaj xíchaje̱ꞌ Dios, dxelenabe̱ꞌ gunaꞌ tu xel-laꞌ waca zrente̱. Quebe xeleléꞌene̱ꞌ xetú xel-laꞌ waca. Weleléꞌene̱ꞌ tuze da gaca na ca da guca chee̱ Jonás.
\p Nadxa bulucáꞌana Jesús benneꞌ caꞌ, zjáꞌaque̱ꞌ.
\s Da dxelún benneꞌ xudauꞌ caꞌ da naca na
 ca cua zichaj chee̱ xeta xtila
\r (Mr. 8.14-21)
\p
\v 5 Gate benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús guladée̱ꞌ xechaláꞌa nísadauꞌ, naꞌ gulal-la lazre̱ꞌ xeluꞌe̱ chizre̱ꞌ.
\v 6 Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Le nnaꞌxque. Le guxúe cuínale ca naca chee̱ cua zichaj chee̱ xeta xtila chee̱ benneꞌ fariseo caꞌ, ne chee̱ benneꞌ saduceo caꞌ.
\p
\v 7 Benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús gulezú lawe̱ꞌ dxelé̱ ljwezre̱ꞌ:
\p ―Caní dxenné̱ꞌ laweꞌ da quebe núadxu xeta xtila.
\p
\v 8 Jesús dxeque beꞌene̱ꞌ, naꞌ guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―¿Bizr chee̱ naꞌ dxennale naca na laweꞌ da quebe núale xeta xtila? Láteze dxéajle̱le chiaꞌ.
\v 9 ¿Quebe ne chéajniꞌile, ne quebe dxeajsá lázrele chee̱ da gazxuꞌ xeta xtila da bgawaꞌ gazxuꞌ cueꞌ chi gaxúa benneꞌ biu, ne bal-la gaꞌ becáꞌale?
\v 10 ¿Quebe dxeajsá lázrele chee̱ da gazre xeta xtila da bgawaꞌ tapa cueꞌ chi gaxúa benneꞌ biu caꞌ, ne bal-la gaꞌ becáꞌale?
\v 11 ¿Ájazra naꞌ quebe dxeque beꞌele quegá bchálajaꞌ chee̱ xeta xtila gate gunníaꞌ le guxúe cuínale ca naca chee̱ cua zichaj chee̱ xeta xtila chee̱ benneꞌ fariseo caꞌ, ne chee̱ benneꞌ saduceo caꞌ?
\p
\v 12 Nadxa guleque béꞌene̱ꞌ quegá guzre Jesús le̱ꞌ xuluxúe cuine̱ꞌ chee̱ da naca cua zichaj chee̱ xeta xtila, san ca naca da dxuluse̱de benneꞌ fariseo caꞌ, ne benneꞌ saduceo caꞌ.
\s Pedro dxenné̱ꞌ Jesús naque̱ꞌ Cristo
\r (Mr. 8.27-30; Lc. 9.18-21)
\p
\v 13 Gate bzrin Jesús naga nababa xe̱zre Cesarea da be̱n Filipo, naꞌ bche̱be̱ꞌ benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ:
\p ―¿Nuzra naꞌ dxelenná bénneache nacaꞌ nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache?
\p
\v 14 Naꞌ benneꞌ caꞌ gulenné̱ꞌ:
\p ―Bal-la benneꞌ dxelenné̱ꞌ nacuꞌ Juan, bénneaꞌ bchue̱ꞌ bénneache nisa. Xebal-le̱ꞌ dxelenné̱ꞌ nacuꞌ Elías, naꞌ xebal-le̱ꞌ dxelennáqueze̱ꞌ nacuꞌ Jeremías, u xetú benneꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios.
\p
\v 15 Nadxa guzre Jesús benneꞌ caꞌ:
\p ―¿Gazra leꞌe? ¿Nuzra naꞌ dxennale nacaꞌ?
\p
\v 16 Gunná Simón Pedro:
\p ―Lueꞌ nacuꞌ Cristo, Zriꞌine Dios ban.
\p
\v 17 Beche̱be Jesús:
\p ―Ba neza zren naca na chiuꞌ Simón, zriꞌine Jonás. Netú benneꞌ quebe ne guléꞌene̱ꞌ lueꞌ da nigá, san Xraꞌ zua xabáa, Le̱ꞌ bléꞌene̱ꞌ lueꞌ.
\v 18 Nedaꞌ dxapaꞌ lueꞌ, nacuꞌ Pedro, da zéaje̱ na tu xiaj, naꞌ laweꞌ xiaj xre nigá guzúaꞌ benneꞌ xeleajlí lazre̱ꞌ nedaꞌ, naꞌ xel-laꞌ dxenná bea chee̱ da xriwe̱ꞌ quebe seque na gucuꞌuj na benneꞌ caꞌ.
\v 19 Nedaꞌ gunnaꞌ lueꞌ da naca na zren xia chee̱ xel-laꞌ dxenná bea chee̱ xabáa, naꞌ da guchéajuꞌ lueꞌ lu xe̱zr la xu nigá gaca na da ba nadxéajqueze na xabáa, naꞌ da xese̱zruꞌ lueꞌ lu xe̱zr la xu nigá gaca na da ba naxé̱zrequeze na xabáa.
\p
\v 20 Nadxa Jesús gunná béꞌene̱ꞌ benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ chee̱ quebe nu xelé̱ꞌe̱ naca Le̱ꞌ Cristo.
\s Jesús dxuchálaje̱ꞌ ca gaca gate gatie̱ꞌ
\r (Mr. 8.31―9.1; Lc. 9.22-27)
\p
\v 21 Lu zra náꞌqueze guzú lau Jesús dxuzéajniꞌine̱ꞌ benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ dxal-laꞌ xexíaje̱ꞌ xe̱zre Jerusalén, naꞌ benneꞌ gula caꞌ, ne benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ, ne benneꞌ dxuluxuzájle̱ꞌe̱ da nadxixruj bea Dios wulusaca ziꞌe̱ Le̱ꞌ. Naꞌ guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ welute benneꞌ Jerusalén caꞌ Le̱ꞌ. Nadxa gate gaca chunna zra xebane̱ꞌ.
\p
\v 22 Nadxa Pedro guléaje̱ꞌ Jesús chaláꞌala, ne guzú lawe̱ꞌ dxedil-le̱ꞌ Le̱ꞌ, dxenné̱ꞌ:
\p ―Dios quebe guꞌe̱ lataj, Xran. Cabataꞌ gaca chiuꞌ da caní.
\p
\v 23 Jesús bexéchaje̱ꞌ, naꞌ guzre̱ꞌ Pedro:
\p ―Gucuasa cuitaꞌ nedaꞌ, lueꞌ, da xriwe̱ꞌ, laweꞌ da nacuꞌ tu da dxusunegue na nedaꞌ. Quebe dxulaba lazruꞌ ca dxun Dios. Ca dxun bénneache dxulaba lazruꞌ.
\p
\v 24 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ:
\p ―Che nu benneꞌ dxaca lazre̱ꞌ gaque̱ꞌ nedaꞌ tuze, dxal-laꞌ guzúe̱ꞌ chaláꞌala da naca chee̱ꞌ, ne guzúa cuine̱ꞌ chee̱ gatie̱ꞌ, naꞌ nadxa gaca xídale̱ne̱ꞌ nedaꞌ.
\v 25 Bénneaꞌ dxaca lazre̱ꞌ gapa chiꞌe̱ xel-laꞌ nabán chee̱ꞌ gunitie̱ꞌ na. Bénneaꞌ gunitie̱ꞌ xel-laꞌ nabán chee̱ꞌ laweꞌ da dxune̱ꞌ zrin chiaꞌ, benneꞌ nigá zruéꞌene̱ꞌ xel-laꞌ nabán du lazreꞌ.
\v 26 ¿Bízraqueze ba neza naca na chee̱ tu benneꞌ che gataꞌ chee̱ꞌ xúgute̱ xel-laꞌ gunníꞌa da de̱ lu xe̱zr la xu nigá, naꞌ cuía xiꞌe̱ lau Dios? Quebe bi gaca quizruj tu benneꞌ chee̱ la bénneꞌdu xuꞌe lau Dios.
\v 27 Nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache widaꞌ xecha lasa nen xel-laꞌ szren chee̱ Xraꞌ, ne nen gubáz chee̱ xabáa caꞌ. Nadxa xuzría chee̱ tu tu benneꞌ ca naca da zaj nun tu tue̱ꞌ.
\v 28 Da li dxapaꞌ leꞌe, bal-la benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ nigá quebe xelatie̱ꞌ cadxa xeleléꞌene̱ꞌ nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, xidaꞌ xedajnná beꞌa.
\c 17
\s Dios dxuché̱ꞌe̱ ca dxennáꞌ lau Jesús
\r (Mr. 9.2-13; Lc. 9.28-36)
\p
\v 1 Ca gudé guca xrupa zra, naꞌ Jesús guché̱ꞌe̱ Pedro, ne Jacobo, ne Juan, bi biche Jacobo, naꞌ bi cáꞌaze xjácale̱ne̱ꞌ Le̱ꞌ tu lau xiꞌa sibe.
\v 2 Naꞌ Dios bche̱ꞌe̱ ca dxennáꞌ lau Jesús láwela benneꞌ caꞌ. Lawe̱ꞌ guca tite na ca gubizra, naꞌ zra lane̱ꞌ guca na da chiche ca xel-laꞌ naxaníꞌ.
\v 3 Naꞌ benneꞌ caní beleléꞌene̱ꞌ Moisés, ne Elías, benneꞌ gulezráꞌ gate nate, dxuluchálajle̱ne̱ꞌ Jesús.
\v 4 Nadxa Pedro guzre̱ꞌ Jesús:
\p ―Xran, cháweꞌle̱ꞌe̱ zúadxu nigá. Che dxaca lazruꞌ, guntuꞌ chunna xuꞌu lágadauꞌ, tu chiuꞌ, ne tu chee̱ Moisés, ne tu chee̱ Elías.
\p
\v 5 Dxácate̱ dxenné̱ Pedro, blaꞌ tu beuj da dxaca tite na, da gucu na benneꞌ caꞌ, naꞌ lu beuj naꞌ belenne̱ꞌ chiꞌi Dios, dxenné̱ꞌ:
\p ―Benneꞌ nigá naque̱ꞌ Zriꞌinaꞌ nazríꞌite̱ lazraꞌ, ne chee̱ Le̱ꞌ dxezaca ba lazraꞌ. Chee̱ Le̱ꞌ le xene.
\p
\v 6 Gate belenne̱ꞌ da nigá, naꞌ gulate̱ꞌ sudxúꞌala lu xu. Dxelezrébele̱ꞌe̱.
\v 7 Nadxa Jesús gubigue̱ꞌ naga zaj zre̱ꞌe̱, naꞌ bte̱ꞌ benneꞌ caꞌ, ne guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Le chasa. Quebe zrébele.
\p
\v 8 Gate naꞌ belenné̱ꞌe̱, québedxa nu beleléꞌene̱ꞌ. Tuze Jesús zue̱ꞌ.
\p
\v 9 Nadxa gate dxelexexétaje̱ꞌ lu xiꞌa naꞌ, Jesús gunná béꞌene̱ꞌ benneꞌ caꞌ, dxenné̱ꞌ:
\p ―Quebe nu guchálajle̱le ca da bleꞌele ca zrindxa zra nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, xebanaꞌ ládujla benneꞌ gate.
\p
\v 10 Nadxa benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús buluche̱be̱ꞌ Le̱ꞌ:
\p ―¿Bizr chee̱ naꞌ dxelenná benneꞌ caꞌ dxuluxuzájle̱ꞌe̱ da nadxixruj bea Dios dxun na ba xen xeláꞌ Elías nédxudxa ca xeláꞌ Cristo?
\p
\v 11 Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Da li xeláꞌ Elías nédxudxa, ne gucáꞌana chawe̱ꞌ ca naca da dxal-laꞌ gaca.
\v 12 Nedaꞌ dxapaꞌ leꞌe, ba blaꞌ Elías, naꞌ benneꞌ caꞌ quebe belexúnbeꞌe̱ le̱ꞌ. Bulusaque̱ꞌ le̱ꞌ cáte̱ze da gulaca lazre̱ꞌ. Cáꞌanqueze xulusaque̱ꞌ nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache.
\p
\v 13 Nadxa benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús guléque beꞌene̱ꞌ dxuchalaj Jesús ca naca chee̱ Juan, bénneaꞌ bchue̱ꞌ bénneache nisa.
\s Jesús dxexune̱ꞌ tu bi biu dxeꞌebeꞌ chunaꞌ
\r (Mr. 9.14-29; Lc. 9.37-43)
\p
\v 14 Gate belezrine̱ꞌ naga zaj zraꞌ benneꞌ zante̱, naꞌ tu benneꞌ gubigue̱ꞌ naga zua Jesús, ne bzu zribe̱ꞌ lau Le̱ꞌ, dxenné̱ꞌ:
\p
\v 15 ―Xran, bexache lazreꞌ zriꞌinaꞌ, dxeꞌebeꞌ chunaꞌ, ne da zrente̱ da dxezácabeꞌ. Zánete̱ lasa ba xeajcházebeꞌ lu xiꞌ, ne lu nisa.
\v 16 Ba bedajguꞌa-beꞌ lau benneꞌ caní dxusé̱denuꞌ, naꞌ quebe guca xelexune̱ꞌ-beꞌ.
\p
\v 17 Jesús beche̱be̱ꞌ:
\p ―Leꞌe, benneꞌ we̱n chupa lazreꞌ, ne benneꞌ lázrdau zideꞌ. ¿Bátate̱ zúale̱naꞌ leꞌe? ¿Bátate̱ nacaꞌ zren lazreꞌ nen leꞌe? Le cheajxríꞌ bi cuideꞌ naꞌ nigá.
\p
\v 18 Nadxa Jesús gudil-le̱ꞌ beꞌ xriwe̱ꞌ naꞌ, naꞌ bebéaje̱ꞌ na lu be̱l-laꞌ dxen chee̱ bi cuideꞌ naꞌ, naꞌ zra náꞌqueze bexácate̱beꞌ.
\p
\v 19 Gudé naꞌ benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús gulenné̱ꞌ Le̱ꞌ chaláꞌala, naꞌ buluche̱be̱ꞌ Le̱ꞌ:
\p ―¿Bizr chee̱ naꞌ quebe guca netuꞌ xebéajntuꞌ beꞌ xriwe̱ꞌ naꞌ?
\p
\v 20 Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Laweꞌ da naca láteze ca dxéajle̱le chiaꞌ. Da li dxapaꞌ leꞌe, che la nápale xel-laꞌ dxeajlí lazreꞌ, lácala naca na láteze ca naca tu bínnedauꞌ chee̱ mostaza, waca xe̱le xiꞌa nigá: “Gucuasa nigá chéajuꞌ xetú lataj”, naꞌ xiꞌa naꞌ wacuasa na. Quebe bi de̱ da quebe gaca gunle che nápale xel-laꞌ dxeajlí lazreꞌ.
\v 21 Ca naca beꞌ xriwe̱ꞌ caní, dxun na ba xen guchálajle̱le Dios, ne gunle gubasa chee̱ séquele xebéajle beꞌ xriwe̱ꞌ caní.
\s Jesús dxuchálaje̱ꞌ xecha lasa ca gaca gate gatie̱ꞌ
\r (Mr. 9.30-32; Lc. 9.43-45)
\p
\v 22 Dxácate̱ naꞌ dxeledé̱ꞌ naga nababa Galilea, Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache wadéaꞌ lu naꞌ bénneache.
\v 23 Xelútie̱ꞌ nedaꞌ, naꞌ gate gaca chunna zra, xebanaꞌ.
\p Gate belenne̱ꞌ dizraꞌ nigá, naꞌ bewiꞌine lázrele̱ꞌe̱ne̱ꞌ.
\s Da dxuluchízruje̱ꞌ bénneache chee̱ xudauꞌ
\p
\v 24 Gate Jesús ne benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ belezrine̱ꞌ lu xe̱zre Capernaum, naꞌ benneꞌ dxuluchízruje̱ꞌ chee̱ xudauꞌ belezrine̱ꞌ lau Pedro, naꞌ buluche̱be̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―¿Quebe dxizruj benneꞌ dxusé̱dene̱ꞌ leꞌe chee̱ xudauꞌ?
\p
\v 25 Pedro beche̱be̱ꞌ:
\p ―Aweꞌ. Dxízruje̱ꞌ na.
\p Nadxa, gate naꞌ guxúꞌu Pedro lu xuꞌu, guzre Jesús le̱ꞌ:
\p ―¿Aja dxéquenuꞌ, Simón? ¿Nuzra naꞌ dxuluchizruj lazruj chee̱ xe̱zr la xu benneꞌ caꞌ dxelenná bea lu xe̱zr la xu nigá? ¿Dxuluchízruje̱ꞌ benneꞌ walázr chee̱ꞌ, u benneꞌ zituꞌ caꞌ?
\p
\v 26 Beche̱be Pedro:
\p ―Benneꞌ zituꞌ dxuluchízruje̱ꞌ.
\p Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Naꞌ benneꞌ walázr chee̱ꞌ quebe xelízruje̱ꞌ.
\v 27 Naꞌa, chee̱ quebe nu gucháꞌadxu, guxíaj lu nísadauꞌ naꞌ, ne guchize da naꞌ dxeláleuꞌ bela lu nisa naꞌ, naꞌ bebéaj bela nedxu que̱luꞌ-baꞌ. Dxúꞌabaꞌ naꞌ xezrelnuꞌ tu dumí da quízrujuꞌ chiuꞌ lueꞌ, ne chiaꞌ nedaꞌ. Bia na, ne xeajtizruj na lau benneꞌ caꞌ.
\c 18
\s Nu benneꞌ nácadxa blau xabáa
\r (Mr. 9.33-37; Lc. 9.46-48)
\p
\v 1 Tu lasa gulebiga benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús naga zue̱ꞌ, naꞌ buluche̱be̱ꞌ Le̱ꞌ:
\p ―¿Nuzra benneꞌ nácadxe̱ꞌ blau naga dxenná bea Dios?
\p
\v 2 Nadxa Jesús gunné̱ꞌ tu bidauꞌ, naꞌ bze̱ꞌ-beꞌ lau benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ.
\v 3 Dxenné̱ꞌ:
\p ―Da li dxapaꞌ leꞌe, che quebe xexácale ca bidu nigá, québequeze chuꞌule naga dxenná bea Dios xabáa.
\v 4 Caꞌan naca, benneꞌ nácadxe̱ꞌ blau naga dxenná bea Dios xabáa, naca benneꞌ gaque̱ꞌ dxexruj lazreꞌ, ne xexaque̱ꞌ ca bidu nigá.
\v 5 Benneꞌ gape̱ꞌ ba láꞌana tu bidauꞌ caní lu Laꞌ nedaꞌ, nédaꞌquezaꞌ gape̱ꞌ ba láꞌana.
\s Ca naca da dxun na gundxu dul-la
\r (Mr. 9.42-48; Lc. 17.1-2)
\p
\v 6 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Nútete̱ze benneꞌ gune̱ꞌ gun tu bidu caní dul-la, bi dxeajlí lázrebeꞌ nedaꞌ, cháwela guchéajladxu lbe̱ꞌe̱ tu xiaj ziꞌi da dxutu, naꞌ cheajchúꞌunadxu le̱ꞌ situj lu nísadauꞌ.
\v 7 Edxugúa bénneache laweꞌ da dé̱le̱ꞌe̱ da dxun na xelún bénneache dul-la. Tu gátazqueze da caní, naꞌ edxugúa bénneache dxelune̱ꞌ xelún bénneache dul-la.
\v 8 Chee̱ le̱ naꞌ, che naꞌu u niꞌu dxun na gunuꞌ dul-la, guchugu na, ne gudxúꞌuna na zituꞌ. Cháwedxa xexúꞌu lu xel-laꞌ nabán li lazreꞌ nadxugu niꞌu u naꞌu, quézcala xelegúꞌe̱ lueꞌ lataj ba xaꞌ, zua dxúpate̱ naꞌu, ne dxúpate̱ niꞌu.
\v 9 Che xiaj lauꞌ dxun na gunuꞌ dul-la, guleaj na, ne gudxúꞌuna na zituꞌ. Wenla chuꞌu lu xel-laꞌ nabán li lazreꞌ nen tuze xiaj lauꞌ, quézcala xelegúꞌe̱ lueꞌ lu xiꞌ gabila, zua dxúpate̱ xiaj lauꞌ.
\s Da dxuléꞌe na ca naca chee̱ zrilaꞌ nanítebaꞌ
\r (Lc. 15.3-7)
\p
\v 10 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Gutu guzúꞌ chaláꞌala netú bidu caní. Nedaꞌ dxapaꞌ leꞌe, zaj zraꞌ gubáz chee̱ xabáa chee̱ bidu caní lau Xraꞌ xabáa.
\v 11 Nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, blaꞌa bedajseláꞌ benneꞌ zaj nanitie̱ꞌ.
\p
\v 12 ’¿Ájazra dxéquele leꞌe? Che tu benneꞌ nape̱ꞌ tu gaxúa zrilaꞌ, naꞌ nite tubaꞌ, ¿quebe gucáꞌane̱ꞌ be̱ tápalalaj che̱nnu naꞌ le̱ꞌe̱ xixreꞌ, naꞌ cheajdilje̱ꞌ zrilaꞌ naꞌ nanítebaꞌ?
\v 13 Gate ba bezrelne̱ꞌ-baꞌ, wabéle̱ꞌe̱dxene̱ꞌ chee̱ be̱ tu naꞌ quézcala chee̱ be̱ tápalalaj che̱nnu caꞌ quebe gulenítebaꞌ.
\v 14 Cáꞌanqueze Xrale leꞌe, zue̱ꞌ xabáa, quebe dxaca lazre̱ꞌ nite netú bidu caní.
\s Ca dxal-laꞌ gunite laudxu chee̱ le saꞌ ljwézredxu
\r (Lc. 17.3)
\p
\v 15 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Che bi bichuꞌ dxunbeꞌ chiuꞌ da cale̱la, bchálajle̱ tuze le̱beꞌ, chee̱ xúnbeabeꞌ da cale̱la da be̱nbeꞌ. Che xenbeꞌ da dxuꞌu-beꞌ, naꞌ ba bexacuꞌ tuze bi bichuꞌ.
\v 16 Che quebe xenbeꞌ da dxuꞌu-beꞌ, guché̱ꞌ tu chupa benneꞌ chee̱ gaca chupa u chunna benneꞌ xelexeche̱be̱ꞌ ca naca da dxuꞌu-beꞌ.
\v 17 Che quebe xenbeꞌ chee̱ benneꞌ caꞌ, guzre ca naca benneꞌ dxelezraga lu xudauꞌ. Che quebe xenbeꞌ chee̱ benneꞌ caꞌ, le guzúa-beꞌ ca tu benneꞌ quebe dxéajle̱ꞌe̱ chee̱ Dios, u ca tu benneꞌ dxuchízruje̱ꞌ waláz chee̱ benneꞌ zituꞌ caꞌ.
\p
\v 18 ’Da li dxapaꞌ leꞌe, da guchéajle lu xe̱zr la xu nigá, naca na da ba nadxéajqueze na xabáa, ne da xesé̱zrele lu xe̱zr la xu nigá naca na da ba nazé̱zrequeze na xabáa.
\p
\v 19 ’Cáꞌanqueze dxapaꞌ leꞌe, che chúpale leꞌe gácale tuze ca da nábale Dios, naꞌ Xraꞌ zua xabáa gunne̱ꞌ na.
\v 20 Naga zaj zraꞌ chúpabeꞌ, u chúnnabeꞌ zaj nazrágabeꞌ lu Laꞌ nedaꞌ, naꞌ zúaquezaꞌ nedaꞌ laduj le̱beꞌ.
\p
\v 21 Nadxa Pedro bche̱be̱ꞌ Jesús:
\p ―Xran, che bi bíchaꞌdauꞌ gunbeꞌ chiaꞌ da cale̱la, ¿bal-la lasa dxun na ba xen gunite lawaꞌ chee̱beꞌ? ¿Gazre lasa?
\p
\v 22 Beche̱be Jesús:
\p ―Dxapaꞌ lueꞌ, quegá gazre lasa, san ga xun chi da gazre lasa.
\s Benneꞌ we̱n zrin quebe guca lazre̱ꞌ gunite lawe̱ꞌ
 chee̱ le saꞌ ljwezre̱ꞌ
\p
\v 23 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Da gaca naga dxenná bea Dios xabáa naca na ca da guca gate tu benneꞌ dxenná bea guca lazre̱ꞌ gucáꞌana chawe̱ꞌ da dxelal-la benneꞌ we̱n zrin chee̱ꞌ.
\v 24 Gate guzú lawe̱ꞌ dxucáꞌana chawe̱ꞌ na, naꞌ guleché̱ꞌe̱ lau le̱ꞌ tu benneꞌ dxebague̱ꞌ chee̱ꞌ zaneꞌ cueꞌ chi gaxúa dumí.
\v 25 Laweꞌ da quebe de̱ chee̱ benneꞌ we̱n zrin naꞌ da quízruje̱ꞌ xrane̱ꞌ, naꞌ gunná beꞌe xrane̱ꞌ taꞌu benneꞌ we̱n zrin naꞌ, ne zruꞌule̱ꞌ, ne zríꞌine̱ꞌ caꞌ, ne ca nácaqueze da nape̱ꞌ, chee̱ gazruj da naꞌ dxebague̱ꞌ.
\v 26 Nadxa bzu zribe benneꞌ we̱n zrin naꞌ lau xrane̱ꞌ, naꞌ gutaꞌ xuene̱ꞌ le̱ꞌ, dxenné̱ꞌ: “Xran, be̱n zren lazreꞌ nedaꞌ, naꞌ quízrujquezaꞌ ca naca na.”
\v 27 Naꞌ xrane̱ꞌ bexache lazre̱ꞌ le̱ꞌ, ne bnite lawe̱ꞌ da naꞌ dxebague̱ꞌ chee̱ꞌ, ne bsane̱ꞌ le̱ꞌ.
\v 28 Gate benneꞌ we̱n zrin naꞌ bedxúaje̱ꞌ, naꞌ bezrague̱ꞌ xetú benneꞌ we̱n zrin ljwezre̱ꞌ, benneꞌ dxebague̱ꞌ chee̱ꞌ látedauꞌ. Naꞌ gude̱le̱ꞌ lba bénneaꞌ, ne guzú lawe̱ꞌ dxusézxuje̱ꞌ chiꞌi bénneaꞌ, dxe̱ꞌe̱ le̱ꞌ: “Gudizruj nedaꞌ da dxal-luꞌ chiaꞌ.”
\v 29 Nadxa benneꞌ we̱n zrin ljwezre̱ꞌ naꞌ bzu zribe̱ꞌ lau le̱ꞌ, ne gutaꞌ xuene̱ꞌ le̱ꞌ, dxenné̱ꞌ: “Be̱n zren lazreꞌ nedaꞌ, naꞌ quízrujquezaꞌ ca naca na.”
\v 30 Bénneaꞌ quebe guca lazre̱ꞌ, naꞌ guxíaje̱ꞌ xeajluꞌe̱ we̱n zrin ljwezre̱ꞌ naꞌ lizre xia dxácate̱ quízruje̱ꞌ da naꞌ dxebague̱ꞌ.
\v 31 Gate benneꞌ we̱n zrin caꞌ xezícala guleque béꞌene̱ꞌ da nigá, naꞌ belewíꞌine lázrele̱ꞌe̱ne̱ꞌ, naꞌ xjaque̱ꞌ xeajlegue̱zre̱ꞌ xrane̱ꞌ xúgute̱ da ba guca.
\v 32 Nadxa xrane̱ꞌ naꞌ gunná béꞌene̱ꞌ xeajlenné̱ꞌ benneꞌ we̱n zrin naꞌ, naꞌ guzre̱ꞌ le̱ꞌ: “Bi we̱n zrin cale̱la. Nedaꞌ bnite lawaꞌ chiuꞌ ca naca da naꞌ dxebaguꞌ chiaꞌ laweꞌ da gutaꞌ xúenuꞌ nedaꞌ.
\v 33 Cáꞌanqueze lueꞌ dxal-laꞌ xexache lazruꞌ le saꞌ ljwezruꞌ naꞌ ca be̱naꞌ nedaꞌ bexache lazraꞌ lueꞌ.”
\v 34 Xrane̱ꞌ naꞌ bzráꞌale̱ꞌe̱ bénneaꞌ, naꞌ bdee̱ꞌ le̱ꞌ xel-laꞌ ziꞌ dxácate̱ naꞌ quízruje̱ꞌ ca naca da naꞌ dxal-le̱ꞌ chee̱ꞌ.
\p
\v 35 Nadxa gunná Jesús:
\p ―Cáꞌanqueze gun Xraꞌ zua xabáa chee̱le leꞌe che quebe gunite laule dute̱ lázrdaule chee̱ le saꞌ ljwézrele.
\c 19
\s Da bchalaj Jesús ca naca chee̱ benneꞌ dxulusán ljwezre̱ꞌ
\r (Mr. 10.1-12; Lc. 16.18)
\p
\v 1 Ca gudé bchalaj Jesús da caní, naꞌ bezé̱ꞌe̱ xe̱zre caꞌ zaj nababa Galilea, naꞌ bezrine̱ꞌ chaláꞌala naga nababa Judea, da zua chaláꞌala xe̱gu Jordán naga dxalaj gubizra.
\v 2 Benneꞌ zan zjácale̱ne̱ꞌ Le̱ꞌ, naꞌ bexune̱ꞌ benneꞌ zante̱, benneꞌ we̱ꞌ.
\p
\v 3 Nadxa bal-la benneꞌ xudauꞌ fariseo gulebigue̱ꞌ naga zua Jesús chee̱ xelebéaje̱ꞌ Le̱ꞌ dizraꞌ chee̱ gaca xelagu zrie̱ꞌ Jesús, naꞌ buluche̱be̱ꞌ Le̱ꞌ:
\p ―¿Waca nu benneꞌ gusane̱ꞌ zruꞌule̱ꞌ ne̱ chee̱ bítete̱ze da gune̱ꞌ?
\p
\v 4 Beche̱be Jesús:
\p ―¿Quebe ne gulábale leꞌe lu xiche láꞌazxa da naꞌ dxenná na: “Benneaꞌ be̱ne̱ꞌ benneꞌ caꞌ nédxudaute̱ be̱ne̱ꞌ le̱ꞌ benneꞌ biu, ne nuꞌula”?
\v 5 Cáꞌanqueze gunné̱ꞌ: “Chee̱ le̱ naꞌ benneꞌ biu gusane̱ꞌ xra xrne̱ꞌe̱ chee̱ gaque̱ꞌ tuze nen zruꞌule̱ꞌ, naꞌ dxupe̱ꞌ xelaque̱ꞌ ca tuze benneꞌ.”
\v 6 Caní naca na, québedxa zaj naque̱ꞌ chupe̱ꞌ, san tuze benneꞌ zaj naque̱ꞌ. Chee̱ le̱ naꞌ quebe dxal-laꞌ xeláꞌa bénneache da naꞌ ba nuchaga Dios.
\p
\v 7 Nadxa buluche̱be̱ꞌ Jesús:
\p ―¿Bizr chee̱ naꞌ gunná beꞌe Moisés nu benneꞌ gunézruje̱ꞌ zruꞌule̱ꞌ tu xiche da dxuléꞌe na belexelé̱ꞌe̱, naꞌ gusane̱ꞌ le̱ꞌ?
\p
\v 8 Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Caní be̱ne̱ꞌ laweꞌ da gulaca lazrdau zizraj xra xrtaule. Moisés be̱nne̱ꞌ lataj gusanle zrúꞌulale, san nédxudaute̱ quebe guca na caꞌ.
\v 9 Nedaꞌ dxapaꞌ leꞌe, che tu benneꞌ gusane̱ꞌ zruꞌule̱ꞌ, ne quebe dxedále̱ne̱ꞌ benneꞌ biu xula, naꞌ che xezúale̱ne̱ꞌ nuꞌula xula, benneꞌ nigá gune̱ꞌ dul-la súale̱ne̱ꞌ nuꞌula quebe naque̱ꞌ zruꞌule̱ꞌ, naꞌ che nu benneꞌ biu xequé̱ꞌe̱ tu nuꞌula nusán benneꞌ chee̱ꞌ, cáꞌanqueze gun dul-la bénneaꞌ súale̱ne̱ꞌ nuꞌula quebe naque̱ꞌ zruꞌule̱ꞌ.
\p
\v 10 Nadxa benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús gulé̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―Che caꞌ dxaca chee̱ benneꞌ zúale̱ne̱ꞌ nuꞌula, quebe dxal-laꞌ súale̱ntuꞌ nuꞌula.
\p
\v 11 Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Quegá xúgute̱ benneꞌ gaca xelezíꞌe̱ dizraꞌ nigá, san tuze benneꞌ caꞌ ba nun Dios chee̱ꞌ xelezíꞌe̱ na.
\v 12 Zaj zraꞌ benneꞌ quebe dxelezúale̱ne̱ꞌ nuꞌula laweꞌ da quebe zaj naca xánnie̱ꞌ benneꞌ biu. Naꞌ zaj zraꞌ benneꞌ québedxa zaj naca xánnie̱ꞌ benneꞌ biu laweꞌ da zaj nun bénneache naca caní. Naꞌ zaj zraꞌ benneꞌ dxelexegáꞌane̱ꞌ cáꞌaze, quebe nu dxelezúale̱ne̱ꞌ chee̱ gaca xelune̱ꞌ zrin chee̱ Dios, Bénneaꞌ dxenná beꞌe̱ xabáa. Benneꞌ gaca siꞌe̱ dizraꞌ nigá dxal-laꞌ siꞌe̱ na.
\s Jesús dxenabe̱ꞌ gaca chaweꞌ chee̱ bidu caꞌ
\r (Mr. 10.13-16; Lc. 18.15-17)
\p
\v 13 Nadxa belezrín benneꞌ lau Jesús zaj naché̱ꞌe̱ bal-la bidauꞌ chee̱ guzé̱ ne̱ꞌe̱ bidu caꞌ, ne nabe̱ꞌ Dios gaca chaweꞌ chee̱beꞌ, san benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús gulezú lawe̱ꞌ dxeledil-le̱ꞌ benneꞌ caꞌ zaj naché̱ꞌe̱ bidu caꞌ.
\v 14 Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Le güe bidu caꞌ lataj xelelaꞌbeꞌ naga zuaꞌ. Quebe guzrúnnale-beꞌ, laweꞌ da benneꞌ zaj naque̱ꞌ ca bidu caní xeluꞌe̱ naga dxenná bea Dios xabáa.
\p
\v 15 Nadxa bze̱ Jesús ne̱ꞌe̱ laweꞌ bidu caꞌ, naꞌ gudé naꞌ bezé̱ꞌe̱ lataj naꞌ.
\s Tu benneꞌ cuideꞌ nape̱ꞌ xel-laꞌ gunníꞌa
\r (Mr. 10.17-31; Lc. 18.18-30)
\p
\v 16 Tu benneꞌ cuideꞌ guxíaje̱ꞌ naga zua Jesús, naꞌ bche̱be̱ꞌ Le̱ꞌ:
\p ―Benneꞌ Wese̱de chaweꞌ. ¿Bi da xrlátaje dxal-laꞌ gunaꞌ chee̱ gapaꞌ xel-laꞌ nabán zeajlí canna?
\p
\v 17 Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―¿Bizr chee̱ naꞌ dxuꞌu nedaꞌ, benneꞌ wese̱de chaweꞌ? Quebe nu chiláꞌ benneꞌ naque̱ꞌ chaweꞌ, san tuze Dios. Che dxaca lazruꞌ zruéꞌenuꞌ xel-laꞌ nabán li lazreꞌ, bzua dizraꞌ ca bdxixruj beꞌe Dios.
\p
\v 18 Benneꞌ cuideꞌ naꞌ gunné̱ꞌ:
\p ―¿Bila naꞌ?
\p Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Quebe gutiuꞌ benneꞌ. Quebe súale̱nuꞌ zruꞌula benneꞌ xula. Quebe cuanuꞌ. Quebe nneuꞌ da we̱n lazreꞌ chee̱ benneꞌ.
\v 19 Gudapa ba láꞌana xra xrnaꞌu. Bzriꞌi le saꞌ ljwezruꞌ ca nazríꞌi cuinuꞌ.
\p
\v 20 Benneꞌ cuideꞌ naꞌ gunné̱ꞌ:
\p ―Xúgute̱ da caní dxunaꞌ nácateaꞌ bídauꞌte̱. ¿Bízradxa quebe ne gunaꞌ?
\p
\v 21 Naꞌ guzre Jesús le̱ꞌ:
\p ―Che dxaca lazruꞌ gacuꞌ benneꞌ li lazreꞌ, bexíaj, xeaje̱te ca naca da napuꞌ, ne bnezruj na benneꞌ xacheꞌ caꞌ. Nadxa gapuꞌ xel-laꞌ gunníꞌa xabáa. Naꞌ gudátega nen nedaꞌ.
\p
\v 22 Gate benneꞌ cuideꞌ naꞌ benne̱ꞌ da nigá, bezé̱ꞌe̱ dxexíaje lazre̱ꞌ laweꞌ da nápale̱ꞌe̱ xel-laꞌ gunníꞌa.
\p
\v 23 Nadxa gunná Jesús, dxe̱ꞌe̱ benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ:
\p ―Da li dxapaꞌ leꞌe, sté̱bele̱ꞌe̱ naca chuꞌu tu benneꞌ gunníꞌa naga dxenná bea Dios xabáa.
\v 24 Da xula dxapaꞌ leꞌe, chadidxa gaca te tu beaꞌ, be̱ dxebía bénneache lu negueꞌ tu xecheꞌ zriche, quézcala chuꞌu tu benneꞌ gunníꞌa naga dxenná bea Dios.
\p
\v 25 Gate belenne̱ꞌ benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús da nigá, naꞌ belexebánele̱ꞌe̱ne̱ꞌ, naꞌ buluche̱be ljwezre̱ꞌ:
\p ―¿Nuzra la xcaꞌ?
\p
\v 26 Jesús guné̱ꞌe̱ benneꞌ caꞌ, ne guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Da nigá quebe gaca xelún bénneache, san Dios waca gune̱ꞌ ca naca.
\p
\v 27 Nadxa gunná Pedro:
\p ―Xran, netuꞌ ba bcáꞌanantuꞌ ca naca da nápantuꞌ, ne zéajle̱ntuꞌ Lueꞌ. ¿Bizra gápantuꞌ xcaꞌ?
\p
\v 28 Beche̱be Jesús:
\p ―Da li dxapaꞌ leꞌe, ca lu zra naꞌ gate naꞌ xúgute̱ xelexaca na cube, gate nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, cueꞌa lataj chaweꞌ chiaꞌ naga nna beꞌa, leꞌe naꞌ ba gudále̱le nedaꞌ cuéꞌquezle lu chazrinnu lataj naga nna beale, chee̱ guchíꞌale chee̱ chazrinnu cueꞌ benneꞌ Israel, benneꞌ judío caꞌ.
\v 29 Xúgute̱ benneꞌ caꞌ ba bulucáꞌane̱ꞌ lizre̱ꞌ, u benneꞌ biche̱ꞌ, u nuꞌula zane̱ꞌ, u xre̱ꞌ, u xrne̱ꞌe̱, u zruꞌule̱ꞌ, u zríꞌine̱ꞌ, u xe̱zr la xu chee̱ꞌ, chee̱ xelune̱ꞌ zrin chiaꞌ, xelezíꞌqueze̱ꞌ tu gaxúala na, ne xelezíꞌqueze̱ꞌ xel-laꞌ nabán zeajlí canna.
\v 30 Benneꞌ zante̱ zaj naca blau naꞌa xelaque̱ꞌ benneꞌ bze̱be, naꞌ benneꞌ zante̱ zaj naca benneꞌ bze̱be naꞌa xelaque̱ꞌ benneꞌ blau.
\c 20
\s Da dxuléꞌe na ca naca chee̱ benneꞌ we̱n zrin caꞌ
\p
\v 1 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Da gaca naga dxenná bea Dios xabáa naca na ca da guca gate tu xrane zánete̱ cueꞌ xe̱zr la xu guzé̱ꞌe̱ lizre̱ꞌ che zílala, zéaje̱ꞌ zeajtílaje̱ꞌ benneꞌ we̱n zrin caꞌ chee̱ cheajlechibe̱ꞌ uva chee̱ꞌ.
\v 2 Bcaꞌana cháwele̱ne̱ꞌ benneꞌ we̱n zrin caꞌ quízruje̱ꞌ tu dumí lazruj chee̱ tu zra, naꞌ gusel-le̱ꞌ benneꞌ caꞌ zeajlegue̱ne̱ꞌ zrin lu xe̱zr la xu chee̱ꞌ.
\v 3 Ca gudé naꞌ guzé̱ꞌe̱ lizre̱ꞌ ca dxedá na, naꞌ bléꞌene̱ꞌ benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ laweꞌ xiꞌa zaj nalátajze̱ꞌ.
\v 4 Naꞌ guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ: “Cáꞌanqueze leꞌe, le chjaca we̱n zrin lu xe̱zr la xu chiaꞌ, naꞌ gunnaꞌ leꞌe da naca chaweꞌ.” Naꞌ benneꞌ caꞌ xjaque̱ꞌ.
\v 5 Xrane naꞌ guzé̱ꞌe̱ da xula wa gubizra, ne cáꞌanqueze dxexedáꞌ chunna, ne tuze ca be̱ne̱ꞌ.
\v 6 Xetú du dxedáꞌ gazxuꞌ guxíaje̱ꞌ laweꞌ xiꞌa, naꞌ bléꞌene̱ꞌ zaj zraꞌ naꞌ benneꞌ zaj nalátajzqueze̱ꞌ, ne guzre̱ꞌ le̱ꞌ: “¿Bizr chee̱ naꞌ zrale leꞌe nigá bedú zra quebe bi zrin dxunle?”
\p
\v 7 ’Gulenné̱ꞌ: “Quebe nu ne xe̱ netuꞌ guntuꞌ zrin chee̱ꞌ.”
\p ’Naꞌ guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ: “Cáꞌanqueze leꞌe, le cheajé̱n zrin lu lina chiaꞌ, naꞌ gunnaꞌ leꞌe da naca chaweꞌ.”
\v 8 Gate gul-laꞌ chizrela, xrane naꞌ guzre̱ꞌ benneꞌ xuꞌu lu ne̱ꞌe̱ zrin naꞌ: “Gunné̱ benneꞌ we̱n zrin caꞌ, ne gudízruje̱ꞌ, su lauꞌ quízrujuꞌ benneꞌ caꞌ beleláꞌ bzé̱bedxa, naꞌ bzé̱bete̱ quízrujuꞌ benneꞌ caꞌ beleláꞌ nédxute̱.”
\v 9 Nadxa belezrín benneꞌ caꞌ belúꞌe̱ lu zrin naꞌ gate dxexedadxa gazxuꞌ, naꞌ tu tu benneꞌ caꞌ beleziꞌe̱ lazruj chee̱ꞌ du naxáꞌ lazruj tu zra we̱n zrin.
\v 10 Gudé naꞌ gate belezrín benneꞌ caꞌ guluꞌe̱ nédxute̱ lu zrin naꞌ, guléquene̱ꞌ xelezíꞌe̱ da zrendxa, san cáꞌanqueze gulezíꞌ tu tu benneꞌ caꞌ lazruj tu zra we̱n zrin weaj.
\p
\v 11 ’Gate gulezíꞌe̱ na, naꞌ gulezú lawe̱ꞌ dxelawe̱ꞌ zria lau xrane zrin naꞌ,
\v 12 dxelenné̱ꞌ: “Benneꞌ caní beleláꞌ bzé̱bedxa, tu chíꞌidauꞌze ga belune̱ꞌ zrin, naꞌ gudízrujquezuꞌ benneꞌ caní ca gudízrujuꞌ netuꞌ, naꞌ netuꞌ bedú zra be̱ntuꞌ zrin, ne ca naca da la chee̱ zra nigá bchaga launtuꞌ.”
\p
\v 13 ’Beche̱be̱ xrane naꞌ, dxe̱ꞌe̱ tu benneꞌ caꞌ: “Ljwézraꞌdauꞌ, quebe bi dxunaꞌ chiuꞌ da quebe naca na chaweꞌ. ¿Quebe bcaꞌana cháwele̱naꞌ lueꞌ quízrujaꞌ lueꞌ lazruj tu zra we̱n zrin?
\v 14 Guzíꞌ lazruj chiuꞌ, ne bexíaj. Nedaꞌ dxaca lazraꞌ gunézrujaꞌ chee̱ benneꞌ caꞌ belúꞌe̱ bzé̱bedxa ca da gudízrujquezaꞌ lueꞌ.
\v 15 ¿Quebe gaca gunaꞌ ca da dxaca lazraꞌ nen dumí chiaꞌ? ¿Dxacuꞌ xa lazreꞌ laweꞌ da nacaꞌ nedaꞌ benneꞌ xrlátaje?”
\p
\v 16 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Caꞌan naca, benneꞌ caꞌ zaj naca benneꞌ bze̱be xelaque̱ꞌ benneꞌ blau, naꞌ benneꞌ blau caꞌ xelaque̱ꞌ benneꞌ bze̱be laweꞌ da ba gunníaꞌ benneꞌ zan, san bábaze benneꞌ caꞌ xelaque̱ꞌ blau.
\s Xecha lasa dxuchalaj Jesús ca gaca gate gatie̱ꞌ
\r (Mr. 10.32-34; Lc. 18.31-34)
\p
\v 17 Gate xuꞌu Jesús neza, zexíaje̱ꞌ Jerusalén, guléaje̱ꞌ chee̱ze benneꞌ chazrinnu caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ, ne guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p
\v 18 ―Dxeléꞌele leꞌe ba zexíajdxu Jerusalén naga nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, xuludé benneꞌ caꞌ nedaꞌ lau benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ, ne lau benneꞌ caꞌ dxuluxuzájle̱ꞌe̱ da bdxixruj beꞌe Dios, naꞌ xelechugue̱ꞌ chiaꞌ gatiaꞌ.
\v 19 Xuludée̱ꞌ nedaꞌ lu naꞌ benneꞌ zituꞌ caꞌ chee̱ xelún le̱ꞌ chiaꞌ, naꞌ xeluꞌe̱ nedaꞌ, ne xuludé̱ꞌe̱ nedaꞌ xaga béguaj, san zra guxunne zra xebanaꞌ.
\s Da gunaba xrna Jacobo ne Juan
\r (Mr. 10.35-45)
\p
\v 20 Nadxa gubiga xrna Jacobo, ne Juan lau Jesús, bi caꞌ zaj naca be̱ꞌ zriꞌine Zebedeo, naché̱ꞌe̱ bi caꞌ, naꞌ bzu zribe̱ꞌ lau Jesús, dxenabe̱ꞌ culuén.
\v 21 Jesús bche̱be̱ꞌ nuꞌula naꞌ:
\p ―¿Bi naꞌ dxenabuꞌ?
\p Nuꞌula naꞌ guzre̱ꞌ Jesús:
\p ―Gate zrin zra nna beꞌu, naꞌ gudxixruj beꞌe cueꞌ tu zriꞌinaꞌ caní chaláꞌa xabe̱la chiuꞌ, ne xetubeꞌ xéglala.
\p
\v 22 Jesús beche̱be̱ꞌ, guzre̱ꞌ bi caꞌ:
\p ―Quebe nézele leꞌe bi naꞌ dxenábale. ¿Waca xíꞌajle leꞌe ca da xíꞌajaꞌ nedaꞌ, da naꞌ naca na ca xel-laꞌ ziꞌ da teaꞌ nedaꞌ, ne waca siꞌle da naca na ca xel-laꞌ dxedxúa nisa ca da siꞌa nedaꞌ gate chuꞌa lu xel-laꞌ gute?
\p Naꞌ gulenabeꞌ:
\p ―Wácantuꞌ.
\p
\v 23 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ bi caꞌ:
\p ―Da li xíꞌajle ca da xíꞌajaꞌ nedaꞌ, ne siꞌle da naca ca xel-laꞌ dxedxúa nisa naꞌ da siꞌa nedaꞌ, san da cueꞌle chaláꞌa xabe̱la chiaꞌ, ne chaláꞌa xéglala chiaꞌ quebe naca na chiaꞌ gunnaꞌ na leꞌe. Xraꞌ gunézruje̱ꞌ na chee̱ bi caꞌ ca da ba nucueze̱ꞌ.
\p
\v 24 Gate xechí benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús belenne̱ꞌ caꞌ, naꞌ belezré̱ꞌe̱ dxupa bi chee̱ nuꞌula naꞌ.
\v 25 Jesús gunné̱ꞌ benneꞌ caꞌ, ne guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Ba nézele leꞌe ca dxelún benneꞌ xíchaje̱ chee̱ xe̱zr la xu caꞌ, dxelenná béꞌene̱ꞌ benneꞌ caꞌ, naꞌ benneꞌ nácadxe̱ꞌ blau ládujla benneꞌ caꞌ dxelenná beꞌe̱, dxuchínene̱ꞌ xel-laꞌ dxenná bea chee̱ꞌ.
\v 26 Leꞌe quebe dxal-laꞌ gunle caꞌ. Benneꞌ dxaca lazre̱ꞌ gaque̱ꞌ blau ládujla leꞌe dxal-laꞌ gune̱ꞌ zrin chee̱ xezícadxale leꞌe,
\v 27 naꞌ bénneaꞌ dxaca lazre̱ꞌ gaque̱ꞌ xíchaje̱ chee̱le, dxal-laꞌ gaque̱ꞌ we̱n zrin chee̱ xúgute̱le leꞌe.
\v 28 Dxal-laꞌ gune̱ꞌ ca be̱naꞌ nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, quebe bidaꞌ chee̱ nu gun zrin chiaꞌ nedaꞌ, san blaꞌa chee̱ gunaꞌ zrin chee̱ bénneache, ne chee̱ guzúaꞌ xel-laꞌ nabán chiaꞌ ca da quízrujaꞌ chee̱ guseláꞌ benneꞌ zante̱.
\s Jesús dxexune̱ꞌ chupa benneꞌ la chul-la
\r (Mr. 10.46-52; Lc. 18.35-43)
\p
\v 29 Gate dxelexedxúaje̱ꞌ xe̱zre Jericó, naꞌ benneꞌ zante̱ zjácale̱ne̱ꞌ Jesús.
\v 30 Naga dxeledée̱ꞌ zaj dxeꞌ chupa benneꞌ la chul-la dxuꞌa neza, naꞌ gate belenne̱ꞌ dxedé Jesús naꞌ gulebezre xe̱ꞌe̱, dxelenné̱ꞌ:
\p ―Xran, Zriꞌine David, bexache lazreꞌ netuꞌ.
\p
\v 31 Benneꞌ zan caꞌ guledil-le̱ꞌ dxúpate̱ꞌ naꞌ chee̱ xelezúe̱ꞌ zrize, san le̱ꞌ gulebezre xe̱ꞌe̱ zízrajdxa, dxelenné̱ꞌ:
\p ―Xran, Zriꞌine David, bexache lazreꞌ netuꞌ.
\p
\v 32 Nadxa Jesús guleze̱ꞌ, naꞌ gunné̱ꞌ benneꞌ la chul-la caꞌ, naꞌ bche̱be̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―¿Bi dxaca lázrele gunaꞌ chee̱le?
\p
\v 33 Belexeche̱be benneꞌ caꞌ:
\p ―Xran, dxaca lázrentuꞌ xeléꞌentuꞌ.
\p
\v 34 Jesús bexache lazre̱ꞌ benneꞌ caꞌ, ne bte̱ꞌ xiaj lawe̱ꞌ. Naꞌ belexeléꞌete̱ benneꞌ la chul-la caꞌ, naꞌ xjácale̱ne̱ꞌ Jesús.
\c 21
\s Ca da guca gate bexúꞌu Jesús Jerusalén
\r (Mr. 11.1-11; Lc. 19.28-40; Jn. 12.12-19)
\p
\v 1 Gate belezrín Jesús, ne benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ gagu naga zua xe̱zre Jerusalén, ne ba belezrine̱ꞌ xe̱zre Betfagé, da zua na gagu naga zua xiꞌa naga zaj daꞌ xaga olivo, naꞌ Jesús gusel-le̱ꞌ chupa benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ chee̱ tu da xelune̱ꞌ.
\v 2 Dxe̱ꞌe̱ le̱ꞌ:
\p ―Le chjaca xé̱zredu naꞌ da zua le nnaꞌ nigá. Naꞌ léꞌele tu burro bzriseꞌ daꞌbaꞌ xaga, naꞌ tu búrrodauꞌ zúale̱baꞌ le̱baꞌ. Le se̱zre-baꞌ, ne le che̱ꞌe̱ dxúpate̱baꞌ nigá.
\v 3 Che nu benneꞌ bi xe̱ꞌe̱ leꞌe, le xe̱ꞌe̱: “Xránadxu nachinne̱ꞌ le̱baꞌ, naꞌ la xesél-laꞌte̱queze̱ꞌ-baꞌ.”
\p
\v 4 Da nigá guca na chee̱ guxá ca da gunná benneꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, gunné̱ꞌ:
\q
\v 5 Le xe̱ benneꞌ zaj zraꞌ xe̱zre Sión:
\q “Le nnaꞌ, Benneꞌ nna béꞌene̱ꞌ leꞌe ze̱ꞌe̱ naga zúale.
\q Dute̱ xel-laꞌ dxexruj lazreꞌ zrie̱ꞌ tu burro bzriseꞌ.
\q Zrie̱ꞌ tu búrrodauꞌ, zriꞌine tu be̱ dxua xua.”
\p
\v 6 Nadxa dxupa benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús besiáꞌque̱ꞌ, ne belune̱ꞌ ca da ba gunná beꞌe Jesús le̱ꞌ.
\v 7 Xeajlexríꞌe̱ burro bzriseꞌ, ne zríꞌinebaꞌ, naꞌ belezrúe̱ꞌ zra lane̱ꞌ cúzrubaꞌ, naꞌ guzría Jesús le̱baꞌ.
\v 8 Benneꞌ zan caꞌ gulechílaje̱ꞌ zra lane̱ꞌ la neza naꞌ, naꞌ xebal-le̱ꞌ buluchibe̱ꞌ zinaꞌ da buluzale̱ꞌ la neza.
\v 9 Benneꞌ zjaque̱ꞌ láwela, ne benneꞌ záꞌaque̱ꞌ bze̱be gulezú lawe̱ꞌ dxelebezre xe̱ꞌe̱, dxelenné̱ꞌ:
\p ―¡Gaca ba láꞌazxa Zriꞌine wenná bea David! ¡Ba neza zrente̱ naca na chee̱ bénneaꞌ ze̱ꞌe̱ waláz chee̱ Xránadxu Dios! ¡Gaca ba láꞌazxa Dios!
\p
\v 10 Gate guxúꞌu Jesús xe̱zre Jerusalén, ca naca bénneache zaj zre̱ꞌe̱ naꞌ beledxéꞌena zrague̱ꞌ, naꞌ buluche̱be ljwezre̱ꞌ:
\p ―¿Nuzra benneꞌ nigá?
\p
\v 11 Bal-la benneꞌ caꞌ gulenné̱ꞌ:
\p ―Benneꞌ nigá naque̱ꞌ Jesús, benneꞌ dxuchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, ze̱ꞌe̱ xe̱zre Nazaret da nababa Galilea.
\s Jesús dxuchiꞌe̱ lu xudauꞌ
\r (Mr. 11.15-19; Lc. 19.45-48; Jn. 2.13-22)
\p
\v 12 Ca gudé naꞌ guxúꞌu Jesús dxaleꞌaj xudauꞌ chee̱ Dios, naꞌ bebéaje̱ꞌ xúgute̱ benneꞌ we̱te, ne benneꞌ dxeláꞌawe̱ꞌ naꞌ. Bdxixre̱ꞌ blag caꞌ chee̱ benneꞌ caꞌ dxuluché̱ꞌe̱ dumí, ne bdxixre̱ꞌ da caꞌ zaj dxeꞌ benneꞌ caꞌ dxelútie̱ꞌ bgúgudu caꞌ.
\v 13 Nadxa guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Lu xiche láꞌazxa naxúaj da dxenná Dios: “Lizraꞌ nigá naca na xuꞌu naga xelenaba bénneache lawaꞌ nedaꞌ”, san leꞌe ba nunle na ca tu lizre gubán.
\p
\v 14 Lu dxaleꞌaj xudauꞌ naꞌ gulebiga lau Jesús bal-la benneꞌ la chul-la, ne benneꞌ zrinnaj caꞌ, naꞌ Le̱ꞌ bexune̱ꞌ benneꞌ caꞌ.
\v 15 Belezráꞌ benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ, ne benneꞌ caꞌ dxuluxuzájle̱ꞌe̱ da nadxixruj bea Dios, gate naꞌ belenne̱ꞌ ca dxelebezre xaꞌa bidu caꞌ lu xudauꞌ, dxelennabeꞌ: “¡Gaca ba láꞌazxa zriꞌine wenná bea David!”
\v 16 Gulé̱ꞌe̱ Jesús:
\p ―¿Dxennuꞌ ca dxelenná benneꞌ caní?
\p Beche̱be Jesús:
\p ―Dxendaꞌ na. ¿Quebe ne gulábale leꞌe lu xiche láꞌazxa naga naxúaj na chee̱ da dxaca nigá? Dxenná na caní:
\q Ba be̱nuꞌ xelúl-la bidu caꞌ, ne bidu dxeꞌene caꞌ.
\q Da dxelúe láꞌanabeꞌ Dios naca na da li.
\p
\v 17 Nadxa bcaꞌana Jesús benneꞌ caꞌ. Bezé̱ꞌe̱ xe̱zre naꞌ, naꞌ bezrine̱ꞌ xe̱zre Betania, naga bejgáꞌane̱ꞌ xe̱la naꞌ.
\s Jesús dxuguꞌe̱ deꞌ xaga higo
\r (Mr. 11.12-14, 20-26)
\p
\v 18 Che zílala ca zexíaj Jesús xe̱zre naꞌ, naꞌ gudune̱ꞌ.
\v 19 Zítuꞌla bléꞌene̱ꞌ tu xaga higo dxuꞌa neza, naꞌ gate bzrine̱ꞌ naga zua na, quebe bi da zixre chee̱ na bléꞌene̱ꞌ. Lágaze zria na. Nadxa Jesús guzre̱ꞌ xaga higo naꞌ:
\p ―Cabataꞌ cuíaquezuꞌ da zixre.
\p Gubízrete̱ xaga higo naꞌ.
\v 20 Ca beleléꞌe benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús da nigá, naꞌ belexebánene̱ꞌ, ne buluche̱be̱ꞌ Jesús:
\p ―¿Ájazra naꞌ chadite̱ gubizre xaga higo nigá?
\p
\v 21 Beche̱be Jesús:
\p ―Da li dxapaꞌ leꞌe, che nápale xel-laꞌ dxeajlí lazreꞌ, ne quebe gun chupa lázrele, quegaze da nigá gaca gunle ca da be̱naꞌ nedaꞌ chee̱ xaga higo nigá, san waca xe̱le xiꞌa nigá: Gucuasa nigá, xeajsúa lu nísadauꞌ, naꞌ gaca na.
\v 22 Che dxeajlí lázrele, naꞌ xeziꞌle bítete̱ze da nábale Dios.
\s Xel-laꞌ dxenná bea da xuꞌu lu naꞌ Jesús
\r (Mr. 11.27-33; Lc. 20.1-8)
\p
\v 23 Nadxa guxúꞌu Jesús lu chila xudauꞌ, naꞌ dxácate̱ naꞌ dxusé̱dene̱ꞌ benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ naꞌ, gulebiga naga zua Jesús benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ, ne benneꞌ gula chee̱ judío caꞌ, naꞌ buluche̱be̱ꞌ Le̱ꞌ:
\p ―¿Bi xel-laꞌ dxenná bea napuꞌ dxunuꞌ da caní? ¿Núzraqueze be̱nna lueꞌ xel-laꞌ dxenná bea nigá?
\p
\v 24 Beche̱be Jesús:
\p ―Cáꞌanqueze nedaꞌ guche̱baꞌ leꞌe tu. Che xeché̱bele da nigá, naꞌ nedaꞌ xapaꞌ leꞌe bi xel-laꞌ dxenná bea napaꞌ dxunaꞌ da caní.
\v 25 ¿Nu benneꞌ gusel-le̱ꞌ Juan dxuchúe̱ꞌ bénneache nisa? ¿Dios, che bénneacheze?
\p Gulezú lawe̱ꞌ dxuluchálajle̱ ljwezre̱ꞌ, dxelenné̱ꞌ:
\p ―Che nnadxu Dios gusel-le̱ꞌ le̱ꞌ, naꞌ xe̱ꞌe̱ dxiꞌu: “¿Bizr chee̱ naꞌ quebe guxéajle̱le chee̱ꞌ?”
\v 26 Che nnadxu bénneache gusel-le̱ꞌ le̱ꞌ, dxal-laꞌ zrébedxu bi xelún benneꞌ zan caꞌ chee̱dxu dxiꞌu, laweꞌ da dxeleque xúgute̱ bénneache bchalaj Juan naꞌ waláz chee̱ Dios.
\p
\v 27 Chee̱ le̱ naꞌ gulé̱ꞌe̱ Jesús:
\p ―Quebe nézentuꞌ.
\p Nadxa Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Cáꞌanqueze nedaꞌ quebe xapaꞌ leꞌe bi xel-laꞌ dxenná bea napaꞌ dxunaꞌ da caní.
\s Da dxuléꞌe na ca naca chee̱ chupa bi biu chee̱ tu benneꞌ
\p
\v 28 Naꞌ guzre Jesús benneꞌ caꞌ:
\p ―¿Aja dxéquele leꞌe chee̱ da nigá? Tu benneꞌ zaj zraꞌ chupa zríꞌine̱ꞌ bi biu, naꞌ guzre̱ꞌ tubeꞌ: “Zriꞌinaꞌ, guxíaj xeajé̱n zrin lu lina chee̱ uva chiaꞌ.”
\v 29 Zríꞌine̱ꞌ naꞌ beché̱bebeꞌ: “Quebe dxaca lazraꞌ.” Ca gudé naꞌ bexíaje lázrebeꞌ, naꞌ guxíajbeꞌ xeajé̱nquezbeꞌ zrin.
\v 30 Cáꞌanqueze xrabeꞌ naꞌ guxíaje̱ꞌ xeajné̱ꞌe̱ xetubeꞌ, ne guzre̱ꞌ-beꞌ, naꞌ bi nigá beché̱bebeꞌ: “Waca, xrae. Naꞌa chaꞌa.” Quebe guxíajbeꞌ.
\v 31 ¿Núlabeꞌ bi chupa caní be̱nbeꞌ ca da guca lazreꞌ xrabeꞌ?
\p Gulenná benneꞌ caꞌ:
\p ―Bi nedxu.
\p Naꞌ gunná Jesús, dxe̱ꞌe̱ benneꞌ caꞌ:
\p ―Da li dxapaꞌ leꞌe, benneꞌ wechizruj caꞌ, ne nuꞌula dxeledále̱ benneꞌ biu zante̱ xelexúꞌe̱ naga dxenná bea Dios nédxudxa ca leꞌe
\v 32 laweꞌ da blaꞌ Juan, bedajléꞌene̱ꞌ leꞌe da naca xrlátaje, naꞌ leꞌe quebe guxéajle̱le chee̱ꞌ. Benneꞌ wechizruj caꞌ, ne nuꞌula caꞌ dxeledále̱ benneꞌ biu zante̱ guléajle̱ꞌe̱ chee̱ꞌ. Leꞌe, gate bleꞌele da nigá, quebe bexíaje lázrele chee̱ chéajle̱le chee̱ꞌ.
\s Da dxuléꞌe na ca naca chee̱ benneꞌ we̱n zrin cale̱la caꞌ
\r (Mr. 12.1-12; Lc. 20.9-19)
\p
\v 33 Nadxa gunná Jesús:
\p ―Le xene ca naca da nadxixruj bea nigá. Tu benneꞌ xrane tu xe̱zr la xu guze̱ꞌ lba uva caꞌ, ne be̱ne̱ꞌ leꞌaj chee̱ na. Be̱ne̱ꞌ tu xe̱dxu naga xelesíe̱ꞌ uva caꞌ, ne guchise̱ꞌ tu xuꞌu sibe chee̱ gaca nu guxúe ca naca na. Naꞌ bcaꞌane̱ꞌ na lu naꞌ benneꞌ we̱n zrin caꞌ, ne guzé̱ꞌe̱ zéaje̱ꞌ zituꞌ.
\v 34 Gate bzrin zra xuluchibe̱ꞌ uva caꞌ, naꞌ gusel-le̱ꞌ tu chupa bi we̱n zrin chee̱ꞌ zeajlexezriꞌbeꞌ da dxal-laꞌ xezíꞌ xrane naꞌ.
\v 35 Benneꞌ we̱n zrin caꞌ gulequé̱ꞌe̱ bi we̱n zrin chee̱ꞌ caꞌ. Belúele̱ꞌe̱ tubeꞌ, ne belutie̱ꞌ xetubeꞌ, naꞌ xetubeꞌ buluzríe̱ꞌ-beꞌ xiaj.
\v 36 Nadxa xrane naꞌ gusél-ladxe̱ꞌ bi we̱n zrin chee̱ꞌ bi zandxa ca nedxu. Benneꞌ we̱n zrin caꞌ tuz ca bulusaque̱ꞌ bi caꞌ.
\v 37 Naga xeajchéꞌtequeze na gusel-le̱ꞌ zríꞌinequeze̱ꞌ laweꞌ da dxéquene̱ꞌ: Welape̱ꞌ ba láꞌana zriꞌinaꞌ.
\v 38 Gate beleléꞌene̱ꞌ zríꞌine̱ꞌ, naꞌ benneꞌ we̱n zrin caꞌ gulé̱ ljwezre̱ꞌ: “Bi nigá xezíꞌ lu naꞌbeꞌ ca naca da caní. Du gute-beꞌ chee̱ xegáꞌana chee̱dxu da caní.”
\v 39 Chee̱ le̱ naꞌ gule̱le̱ꞌ-beꞌ, ne belexebéaje̱ꞌ-beꞌ lu xe̱zr la xu naꞌ, naꞌ belutie̱ꞌ-beꞌ.
\p
\v 40 Nadxa Jesús bche̱be̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Gate xida xrane xe̱zr la xu naꞌ, ¿ájazra gune̱ꞌ chee̱ benneꞌ we̱n zrin caꞌ?
\p
\v 41 Gulé̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―Gutie̱ꞌ benneꞌ caꞌ dxelune̱ꞌ da cale̱la ne quebe xexache lazre̱ꞌ le̱ꞌ. Nadxa gucáꞌanale̱ne̱ꞌ xe̱zr la xu naꞌ benneꞌ we̱n zrin xula, benneꞌ xuluxunézruje̱ꞌ da dxal-laꞌ xezíꞌ le̱ꞌ gate zrin zra chee̱ na.
\p
\v 42 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―¿Quebe ne gulábale leꞌe xiche láꞌazxa? Caní dxenná na:
\q Xiaj naꞌ da buluzúa benneꞌ we̱n xuꞌu caꞌ chaláꞌala,
\q le̱ naꞌ naca na xiaj blau naꞌa.
\q Da nigá naca na da be̱n Xránadxu,
\q ne naca na tu da dxexebánedxu.
\m
\v 43 Chee̱ le̱ naꞌ dxapaꞌ leꞌe, Dios wequé̱ꞌe̱ da naca chee̱le leꞌe naga dxenná beꞌe̱, naꞌ gunézruje̱ꞌ na benneꞌ xelune̱ꞌ da naca chee̱ xel-laꞌ dxenná bea chee̱ Dios.
\v 44 Che tu benneꞌ cheajchazie̱ꞌ laweꞌ xiaj nigá waxúzruje̱ꞌ, naꞌ che xexruj na laweꞌ tu benneꞌ, naꞌ guzuzruj na le̱ꞌ.
\p
\v 45 Gate benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ, ne benneꞌ xudauꞌ fariseo caꞌ belenne̱ꞌ da bchalaj Jesús, guleque béꞌene̱ꞌ chee̱ lé̱queze̱ꞌ bchalaj Jesús da caní.
\v 46 Gate gulaca lazre̱ꞌ xele̱le̱ꞌ Le̱ꞌ, belezrebe̱ꞌ benneꞌ xe̱zre caꞌ laweꞌ da dxeléajle̱ benneꞌ caꞌ naca Jesús benneꞌ dxuchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios.
\c 22
\s Da dxuléꞌe na ca naca chee̱ laní wechaga naꞌ
\p
\v 1 Guzú lau Jesús dxuchálajle̱ne̱ꞌ benneꞌ caꞌ xecha lasa tu da dxuléꞌe na, dxe̱ꞌe̱ le̱ꞌ:
\p
\v 2 ―Ca da gaca xabáa naga dxenná bea Dios naca na ca da guca gate tu benneꞌ wenná bea be̱ne̱ꞌ tu laní wechaga naꞌ chee̱ bi biu chee̱ꞌ.
\v 3 Gusel-le̱ꞌ benneꞌ we̱n zrin chee̱ꞌ caꞌ cheajletupe̱ꞌ benneꞌ caꞌan gunné̱ꞌ lizre̱ꞌ, san benneꞌ caꞌ quebe gulaca lazre̱ꞌ xédajgaque̱ꞌ.
\v 4 Nadxa gusél-ladxe̱ꞌ benneꞌ we̱n zrin chee̱ꞌ caꞌ, benneꞌ xula. Dxe̱ꞌe̱ le̱ꞌ: “Le xe̱ benneꞌ caꞌ gunníaꞌ, ba nucuezaꞌ xel-laꞌ wagu. Ba gunná beꞌedaꞌ xelútie̱ꞌ be̱zre caꞌ, ne be̱ dxelanne, naꞌ ca naca na bache de̱. Dxal-laꞌ xelelé̱ꞌe̱ nigá naga zraꞌ wechaga naꞌ.”
\v 5 Benneꞌ caꞌ gunné̱ꞌ quebe gulaca lazre̱ꞌ xédajgaque̱ꞌ. Tu benneꞌ caꞌ guxíaje̱ꞌ lu xe̱zr la xu chee̱ꞌ, ne xetú benneꞌ guxíaje̱ꞌ we̱te.
\v 6 Xebal-la benneꞌ caꞌ gule̱le̱ꞌ bi we̱n zrin caꞌ chee̱ wenná bea naꞌ, naꞌ bulucháchale̱ne̱ꞌ-beꞌ, ne belútete̱ꞌ-beꞌ.
\v 7 Nadxa wenná bea naꞌ bzráꞌale̱ꞌe̱, naꞌ gusel-le̱ꞌ benneꞌ chee̱ꞌ caꞌ, benneꞌ zjaca wedil-la xeajlegué̱tie̱ꞌ benneꞌ we̱te benneꞌ caꞌ, ne xeajlezézxeꞌte̱ꞌ lazreꞌ benneꞌ caꞌ.
\v 8 Nadxa guzre̱ꞌ bi we̱n zrin chee̱ꞌ caꞌ: “Bal-la bi de̱ ba de̱ chee̱ wechaga naꞌ, naꞌ benneꞌ caꞌ gunníaꞌ quebe zaj naca chee̱ꞌ xelelé̱ꞌe̱.
\v 9 Le chjaca neza zriꞌa caꞌ, ne le nne̱ xúgute̱ benneꞌ léꞌele, chee̱ xelelé̱ꞌe̱ laní chee̱ wechaga naꞌ.”
\v 10 Benneꞌ we̱n zrin caꞌ xjaque̱ꞌ la neza caꞌ, naꞌ xeajletupe̱ꞌ xúgute̱ bénneache, benneꞌ beleléꞌene̱ꞌ zaj naque̱ꞌ benneꞌ cale̱la, ne benneꞌ xrlátaje. Caꞌan guca guzrate̱ xuꞌu naꞌ bénneache.
\v 11 Nadxa wenná bea naꞌ guxúꞌe̱ xeajné̱ꞌe̱ benneꞌ caꞌ gunné̱ꞌ, naꞌ bléꞌene̱ꞌ tu benneꞌ dxeꞌe̱ naꞌ, quebe naziꞌe̱ zra lane̱ꞌ chee̱ laní chee̱ wechaga naꞌ.
\v 12 Guzre̱ꞌ le̱ꞌ: “Lueꞌ, benneꞌ, ¿ájazra guca guxúꞌu nigá, ne quebe naziꞌu zra lanuꞌ chee̱ laní wechaga naꞌ?” Bénneaꞌ gudxéꞌe̱ zrize.
\v 13 Nadxa wenná bea naꞌ guzre̱ꞌ bi zaj zúabeꞌ ga naꞌ, “Le guchéaj niꞌa ne̱ꞌe̱, ne le guzale̱ꞌ chaléꞌajla naga naca chul-la, naga cuezre̱ꞌ, ne xáguxaꞌate̱ lazxe̱ꞌ.”
\v 14 Benneꞌ zante̱ gunníaꞌ, naꞌ bábaze̱ꞌ zaj naca chee̱ꞌ xeluꞌe̱ nigá.
\s Ca naca chee̱ dumí da dxuluchízruje̱ꞌ
\r (Mr. 12.13-17; Lc. 20.20-26)
\p
\v 15 Nadxa benneꞌ fariseo caꞌ besiáꞌque̱ꞌ, ne belune̱ꞌ tuze dizraꞌ xelebéaje̱ꞌ Jesús dizraꞌ chee̱ xelezéquene̱ꞌ xelawe̱ꞌ zría chee̱ꞌ.
\v 16 Nadxa gulesel-le̱ꞌ bal-la benneꞌ caꞌ zaj naque̱ꞌ fariseo caꞌ tuze, ne bal-la benneꞌ caꞌ zaj de̱ꞌe̱ Herodes, chee̱ zeajlegue̱zre̱ꞌ Jesús:
\p ―Benneꞌ wese̱de, nézentuꞌ dxenníuꞌ da li, ne dxusé̱denuꞌ da li da zaj naca chee̱ Dios, ne quebe dxezrebuꞌ bi xelenná bénneache, ne quebe dxennáꞌu ca da zaj napa bénneache.
\v 17 Gunná xque. ¿Aja dxéquenuꞌ lueꞌ? ¿Dxun na ba xen quízrujdxu da dxuluchizruj benneꞌ caꞌ nasel-la César, benneꞌ zituꞌ, che cabí?
\p
\v 18 Jesús ba nézene̱ꞌ ca da dxelaca lazre̱ꞌ xelune̱ꞌ chee̱ꞌ, naꞌ guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Leꞌe, láweze dxunle da xrlátaje. ¿Bizr chee̱ naꞌ dxuzúale da guzría xi na nedaꞌ?
\v 19 Le guléꞌe nedaꞌ dumí naꞌ da dxízrujle chee̱ wechizruj.
\p Nadxa bulunézruje̱ꞌ Le̱ꞌ tu dumí chee̱ xe̱zre Roma.
\v 20 Gate bléꞌene̱ꞌ na, naꞌ Jesús bche̱be̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―¿Nuzra lau ni, ne le̱ꞌ da naxúaj na nigá?
\p
\v 21 Belexeche̱be̱ꞌ:
\p ―Chee̱ César naꞌ.
\p Naꞌ guzre Jesús benneꞌ caꞌ:
\p ―Le gunezruj chee̱ César da naca chee̱ César, ne le gunezruj chee̱ Dios da naca chee̱ꞌ.
\p
\v 22 Gate belenne̱ꞌ da nigá, naꞌ belexebánene̱ꞌ, ne besiáꞌque̱ꞌ naga zua Jesús.
\s Da buluche̱be̱ꞌ Jesús chee̱ benneꞌ xelexebane̱ꞌ ládujla benneꞌ gate
\r (Mr. 12.18-27; Lc. 20.27-40)
\p
\v 23 Zra náꞌqueze belezrín bal-la benneꞌ saduceo caꞌ naga zua Jesús. Benneꞌ saduceo caꞌ dxelenné̱ꞌ quebe xelexebán benneꞌ gate. Gulé̱ꞌe̱ Jesús:
\p
\v 24 ―Benneꞌ wese̱de, Moisés gunné̱ꞌ che tu benneꞌ nuchaga ne̱ꞌe̱ gatie̱ꞌ, ne quebe nu bidu chee̱ꞌ chiláꞌ, naꞌ bi biche̱ꞌ dxal-laꞌ guchaga naꞌabeꞌ nen nuꞌula gute benneꞌ biu chee̱ꞌ naꞌ chee̱ sua tu bi chee̱ benneꞌ ba gutie̱ꞌ.
\v 25 Naga zúantuꞌ gulezráꞌ gazre benneꞌ gulácabeꞌ zriꞌine tuze benneꞌ. Bi nedxu bchaga naꞌabeꞌ, naꞌ gútebeꞌ. Bi gudxupeꞌ bchaga naꞌabeꞌ nen nuꞌula naꞌ gute benneꞌ biu chee̱ꞌ laweꞌ da quebe nu zriꞌine bi nedxu naꞌ gúlajbeꞌ.
\v 26 Cáꞌanqueze gúcaqueze na chee̱ bi gudxupeꞌ, naꞌ gudé naꞌ chee̱ bi guxunneꞌ, naꞌ cáꞌanqueze guca chee̱ xúgute̱ bi gazre caꞌ.
\v 27 Ca gudé naꞌ, naꞌ gute nuꞌula naꞌ.
\v 28 Gate xelexebán benneꞌ gate, ¿nula bi gazre caní gácabeꞌ benneꞌ chee̱ nuꞌula naꞌ laweꞌ da tu tu bi gazre caꞌ bchaga naꞌabeꞌ nen nuꞌula naꞌ?
\p
\v 29 Jesús beche̱be̱ꞌ:
\p ―Leꞌe dxeque zréajele laweꞌ da quebe núnbeale da naxúaj na lu xiche láꞌazxa, ne ca naca xel-laꞌ waca chee̱ Dios.
\v 30 Gate zrin zra xelexebán benneꞌ gate, québedxa xuluchaga naꞌ bénneache, ne québedxa xelútie̱ꞌ bi nuꞌula chee̱ xuluchaga naꞌabeꞌ. Xelaque̱ꞌ ca zaj naca gubáz chee̱ xabáa chee̱ Dios.
\v 31 Ca naca na che dxal-laꞌ xelexebán benneꞌ gate, ¿quebe ne gulábale leꞌe ca gunná Dios? Gunné̱ꞌ:
\v 32 “Nedaꞌ nacaꞌ Dios chee̱ Abraham, ne Dios chee̱ Isaac, ne Dios chee̱ Jacob.” Dios quebe naque̱ꞌ Dios chee̱ benneꞌ gate, san naque̱ꞌ Dios chee̱ benneꞌ ban, benneꞌ caꞌ ba gulatie̱ꞌ lu xe̱zr la xu nigá.
\p
\v 33 Gate belenne̱ꞌ da nigá, naꞌ belexebane benneꞌ caꞌ ca naca da dxuse̱de Jesús.
\s Da gunná beꞌe Dios da naca blau
\r (Mr. 12.28-34)
\p
\v 34 Gate benneꞌ fariseo caꞌ guleque béꞌene̱ꞌ ba bzua zri Jesús benneꞌ saduceo caꞌ, naꞌ belezrague̱ꞌ.
\v 35 Tu benneꞌ caꞌ, benneꞌ naque̱ꞌ benneꞌ dxuxuzájle̱ꞌe̱ da nadxixruj bea na, guca lazre̱ꞌ guxúe̱ꞌ ájala nne̱ Jesús. Bche̱be̱ꞌ Le̱ꞌ:
\p
\v 36 ―Benneꞌ wese̱de, ¿bizrla da gunná beꞌe Dios naca blau?
\p
\v 37 Beché̱be Jesús:
\p ―Dxal-laꞌ zriꞌinuꞌ Xranuꞌ Dios dute̱ xichaj lázrdaꞌu, ne dute̱ bénneꞌdu xuꞌu, ne dute̱ xel-laꞌ dxéajniꞌi chiuꞌ.
\v 38 Da nigá naca da nadxixruj bea da blaudxa, ne da dxundxa na ba xen.
\v 39 Da nadxixruj bea da gudxupeꞌ nácaqueze na caꞌ, da dxenná na: Bzriꞌi le saꞌ ljwezruꞌ ca nazríꞌi cuinuꞌ.
\v 40 Che tu benneꞌ dxune̱ꞌ ca zaj naca chupa da nadxixruj bea caní, dxune̱ꞌ ca naca xúgute̱ da nadxixruj bea da bzuaj Moisés, ne ca naca xúgute̱ da buluse̱de benneꞌ caꞌ buluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios.
\s ¿Nuzra zriꞌine naca Cristo?
\r (Mr. 12.35-37; Lc. 20.41-44)
\p
\v 41 Dxácate̱ ne zaj nazraga benneꞌ fariseo caꞌ naꞌ,
\v 42 Jesús bche̱be̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―¿Ájala dxéquele leꞌe chee̱ Cristo? ¿Nuzra zriꞌine naque̱ꞌ?
\p Benneꞌ caꞌ gulé̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―Zriꞌine David naꞌ.
\p
\v 43 Nadxa guzre Jesús benneꞌ caꞌ:
\p ―¿Ájazra naꞌ David gate bchálaje̱ꞌ chee̱ Cristo dxe̱ꞌe̱ Le̱ꞌ: Xran? Gate gunná David da nigá bchálaje̱ꞌ da bleꞌe Beꞌ Láꞌazxa le̱ꞌ. Caní naca da naꞌ gunná David:
\q
\v 44 Xranaꞌ Dios guzre̱ꞌ Xranaꞌ:
\q “Gudxéꞌe chaláꞌa xabe̱la chiaꞌ
\q cadxa guzúaꞌ zran niꞌu benneꞌ caꞌ quebe chaweꞌ dxeleléꞌene̱ꞌ Lueꞌ.”
\m
\v 45 ¿Ájazra naca na naca Cristo zriꞌine David, che David náꞌqueze dxe̱ꞌe̱ Le̱ꞌ: “Xranaꞌ”?
\p
\v 46 Quebe nu benneꞌ guca xeché̱bequeze̱ꞌ chee̱ꞌ, naꞌ ze lau zra naꞌ netú québedxa nu bexazre bi guché̱bedxa Le̱ꞌ.
\c 23
\s Jesús dxedil-le̱ꞌ benneꞌ xudauꞌ caꞌ
\r (Mr. 12.38-40; Lc. 11.37-54; 20.45-47)
\p
\v 1 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ zaj zre̱ꞌe̱ naꞌ, ne benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ,
\v 2 dxenné̱ꞌ:
\p ―Benneꞌ caꞌ dxuluxuzájle̱ꞌe̱ da nadxixruj bea Moisés, ne benneꞌ xudauꞌ fariseo caꞌ zaj nape̱ꞌ xel-laꞌ dxenná bea xuluxuzájle̱ꞌe̱ da nadxixruj bea Moisés.
\v 3 Chee̱ le̱ naꞌ le guzúa dizraꞌ chee̱ benneꞌ caní, ne le gun xúgute̱ da xelenné̱ꞌ. Quebe gunle ca da dxelún benneꞌ caꞌ, laweꞌ da dxelenné̱ꞌ da caꞌ dxal-laꞌ gunle, naꞌ quebe dxelúnqueze̱ꞌ na.
\v 4 Dxelune̱ꞌ xua zíꞌile̱ꞌe̱ da quebe dxelezeque xelezúe bénneache, ne dxelenná béꞌene̱ꞌ bénneache chee̱ xeluꞌe̱ na. Benneꞌ caꞌ ne quebe dxuluzúe̱ꞌ na netú zrube ne̱ꞌe̱ chee̱ da dxuluzúe benneꞌ xubla.
\v 5 Xúgute̱ da dxelún benneꞌ caꞌ naca na chee̱ xeleléꞌe bénneache. Dxeledánnene̱ꞌ dxeluꞌe̱ luzxgue̱ꞌ, ne ne̱ꞌe̱ ladxeꞌ laga naga naxúaj dizraꞌ chee̱ Dios, ne dxelácue̱ꞌ zra lane̱ꞌ da zeajzé̱ luzre na tunna.
\v 6 Dxelaca lazre̱ꞌ xelebéꞌe̱ naga ze̱ láweze naga dxelawe̱ꞌ, ne naga naca blau lu xuꞌu caꞌ naga dxeledube̱ꞌ.
\v 7 Dxelaca lazre̱ꞌ xelapa bénneache le̱ꞌ ba láꞌana la neza caꞌ, ne xelé̱ꞌe̱ le̱ꞌ: “Benneꞌ wese̱de.”
\v 8 Naꞌa leꞌe, quebe güele lataj nu xe̱ leꞌe, “Benneꞌ wesede”, laweꞌ da xúgute̱le nácale bi bíchele tule xetule, ne tuze Benneꞌ dxusédene̱ꞌ leꞌe, nedaꞌ, Cristo.
\v 9 Quebe nu xe̱le leꞌe: Xrae, lu xe̱zr la xu nigá, laweꞌ da zua tuze Xrale, Dios naꞌ zue̱ꞌ xabáa.
\v 10 Quebe güele lataj nu xe̱ leꞌe: Xran, laweꞌ da zua tuze Xránale, nedaꞌ, Cristo.
\v 11 Bénneaꞌ dxune̱ꞌ zrin chee̱ xezícadxale leꞌe nácadxe̱ꞌ blau ládujla leꞌe.
\v 12 Bénneaꞌ dxucáꞌana szren cuine̱ꞌ wexéxrujla bénneaꞌ, naꞌ bénneaꞌ dxaque̱ꞌ dxexruj lazreꞌ wegáꞌane̱ꞌ szren.
\p
\v 13 ’Edxugua leꞌe, benneꞌ dxusé̱dele da nadxixruj bea na, ne leꞌe, benneꞌ fariseo caꞌ. Láweze dxunle da xrlátaje. Dxusézxujle neza chee̱ xabáa chee̱ quebe nu chuꞌu na. Léꞌequeze quebe dxúꞌule, ne quebe dxuele lataj benneꞌ dxelaca lazre̱ꞌ xeluꞌe̱.
\p
\v 14 ’Edxugua leꞌe, benneꞌ dxusé̱dele da nadxixruj bea na, ne leꞌe, benneꞌ fariseo caꞌ. Láweze dxunle da xrlátaje. Dxegúale lizre nuꞌula caꞌ ba gulate benneꞌ biu chee̱ꞌ, naꞌ chee̱ xuléꞌele xrlátaje cuínale, dxuwízrale Dios xcha lu xudauꞌ. chee̱ le̱ naꞌ da zrente̱ da guzría xi na leꞌe.
\p
\v 15 ’Edxugua leꞌe, benneꞌ dxusé̱dele da nadxixruj bea na, ne leꞌe, benneꞌ fariseo caꞌ. Láweze dxunle da xrlátaje. Leꞌe dxedale du ca naca xe̱zr la xu nigá ne ca naca nísadauꞌ chee̱ siꞌ tu benneꞌ ca naca da zéajle̱le chee̱ Dios, naꞌ gate bache dxunle na, naꞌ dxugápadxale bénneaꞌ dul-la ca da nabágale leꞌe chee̱ cuía xiꞌe̱ lu lataj ba xaꞌ.
\p
\v 16 ’Edxugua leꞌe. La chul-la nácale, ne dxaca lázrele cuꞌule benneꞌ neza. Dxennale che tu benneꞌ dxuzétaje̱ꞌ xudauꞌ, quebe dxun na le̱ꞌ ba xen, naꞌ che dxuzétaje̱ꞌ oro chee̱ xudauꞌ, da naꞌ dxun na le̱ꞌ ba xen.
\v 17 Nácale benneꞌ xala, ne la chul-la. ¿Nula da naca na blaudxa, oro, che xudauꞌ naꞌ da dxucáꞌana na láꞌazxa oro naꞌ?
\v 18 Cáꞌanqueze dxennale leꞌe che nu dxuzetaj cugu láꞌazxa, quebe dxun na le̱ꞌ ba xen, san che dxuzétaje̱ꞌ gunaꞌ da zria na laweꞌ cugu láꞌazxa, da naꞌ dxun na le̱ꞌ ba xen.
\v 19 Nácale benneꞌ xala ne la chul-la. ¿Nula da naca na blaudxa, gunaꞌ naꞌ, u cugu láꞌazxa naꞌ da dxucáꞌana na láꞌazxa gunaꞌ naꞌ?
\v 20 Che nu benneꞌ dxuzétaje̱ꞌ cugu láꞌazxa, quegaze cugu láꞌazxa dxuzétaje̱ꞌ, san cáꞌanqueze dxuzétaje̱ꞌ ca naca da zria lawe na.
\v 21 Bénneaꞌ dxuzétaje̱ꞌ xudauꞌ, quegaze xudauꞌ naꞌ dxuzétaje̱ꞌ. Cáꞌanqueze dxuzétaje̱ꞌ Dios zue̱ꞌ lataj naꞌ.
\v 22 Cáꞌanqueze benneꞌ dxuzétaje̱ꞌ xabáa, dxuzétaje̱ꞌ lataj naga zria Dios, ne Diósqueze, Bénneaꞌ zrie̱ꞌ lataj naꞌ dxuzétaje̱ꞌ.
\p
\v 23 ’Edxugua leꞌe, benneꞌ dxusé̱dele da nadxixruj bea na, ne leꞌe, benneꞌ fariseo caꞌ. Láweze dxunle da xrlátaje. Dxunézrujle chee̱ xudauꞌ tu cueꞌ chee̱ da chi cueꞌ chee̱ xixruj weaj, ne chee̱ bínnedu caꞌ chee̱ anís, ne chee̱ cumín. Quebe dxunle da zaj naca na blaudxa da zaj zua na lu da nadxixruj bea na, ca naca chee̱ gácale xrlátaje, ne chee̱ xexache lázrele le saꞌ ljwézrele, ne chee̱ chéajle̱le chee̱ Dios. Da caní zaj naca na da dxun na ba xen gunle, ne quebe gusanle da caꞌ ba dxunle.
\v 24 La chul-la nácale, ne dxaca lázrele cuꞌule benneꞌ neza. Dxecáꞌale da naca ca tu béꞌadauꞌ, be̱ zrua laweꞌ da dxíꞌajle, naꞌ quebe dxeque beꞌele dxíꞌajle da naca ca tu camello, be̱ dxelaga benneache.
\p
\v 25 ’Edxugua leꞌe, benneꞌ dxusé̱dele da nadxixruj bea na, ne leꞌe, benneꞌ fariseo caꞌ. Láweze dxunle da xrlátaje. Nácale ca zaj naca zrigaꞌ, ne xéꞌena da dxíbele cúzreze na. Luꞌule na quebe dxíbele. Caní nácale laweꞌ da lu lázrdaule nácale ca gubán, ne benneꞌ dxucude.
\v 26 Benneꞌ fariseo la chul-la. Nedxu le quibe luꞌule zrigaꞌ, ne xéꞌena, naꞌ cáꞌanqueze xegáꞌana chaweꞌ cúzrela.
\p
\v 27 ’Edxugua leꞌe, benneꞌ dxusé̱dele da nadxixruj bea na, ne leꞌe, benneꞌ fariseo caꞌ. Láweze dxunle da xrlátaje. Nácale ca tu ba chiche da nalá na xrtante̱ cúzrela, naꞌ luꞌule na nazrate̱ na zrita chee̱ benneꞌ gateꞌ, ne xúgute̱ da sgute.
\v 28 Caꞌan nácale leꞌe. Cúzrela nalaꞌle ca benneꞌ xlátaje̱, naꞌ lu lázrdaule nazrate̱ na da we̱n lazreꞌ, ne da cale̱la da dxunle.
\p
\v 29 ’Edxugua leꞌe, benneꞌ dxusé̱dele da nadxixruj bea na, ne leꞌe, benneꞌ fariseo caꞌ. Láweze dxunle da xrlátaje. Dxucáꞌanale cháwedauꞌ ba caꞌ naga zaj nagache benneꞌ caꞌ buluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, ne dxuele lechítaje̱ luꞌa chee̱ benneꞌ xrlátaje caꞌ.
\v 30 Dxennale: “Chela netuꞌ ba zúantuꞌ gate naꞌ gulezráꞌ xra xrtauntuꞌ caꞌ, quebe gúcale̱ntuꞌ benneꞌ caꞌ belutie̱ꞌ benneꞌ caꞌ buluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios.”
\v 31 Gate dxennale caꞌ, leꞌe dxexúnbeaquezle nácale zriꞌine zre sua benneꞌ caꞌ belutie̱ꞌ benneꞌ caꞌ buluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios.
\v 32 Dxusexúzrele dxunle ca da gulezú lau belún xra xrtáule caꞌ.
\p
\v 33 ’Be̱ snia nácale, ne xrtia be̱ snia. ¿Ájazra gunle chee̱ gáchele lu da ziꞌ da xaꞌ chee̱ lataj ba xaꞌ?
\v 34 Chee̱ le̱ naꞌ nedaꞌ sel-laꞌ chee̱le benneꞌ caꞌ xuluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, ne benneꞌ sina caꞌ, ne benneꞌ caꞌ xulusé̱dene̱ꞌ leꞌe. Léꞌequeze gútele, ne gudáꞌle xaga béguaj bal-la benneꞌ caꞌ, naꞌ xebal-le̱ꞌ gunle le̱ꞌ ziꞌ lu xudauꞌ caꞌ, naꞌ gau ziꞌ xúzrele le̱ꞌ tu xe̱zre xetú xe̱zre.
\v 35 Caꞌan gaca, leꞌe bágale zria chee̱ xel-laꞌ gute chee̱ xúgute̱ benneꞌ xrlátaje caꞌ belute xra xrtáule caꞌ, gate guzú lau na nu be̱te Abel, benneꞌ xrlátaje, ne naga bzrinte̱ bé̱tele Zacarías ládujla naga zua lataj láꞌazxa chee̱ xudauꞌ ne lataj naga dxuluzezxe̱ꞌ be̱ xíxreꞌdu caꞌ, be̱ dxelegúꞌe̱ lu cugu chee̱ Dios.
\v 36 Da li dxapaꞌ leꞌe, bénneache zaj zre̱ꞌe̱ naꞌa xelebague̱ꞌ zria chee̱ xúgute̱ da caní.
\s Jesús dxebezre̱ꞌ chee̱ xe̱zre Jerusalén
\r (Lc. 13.34-35)
\p
\v 37 Nadxa gunná Jesús:
\p ―Jerusalén, Jerusalén, leꞌe naꞌ dxútele benneꞌ caꞌ dxuluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, ne dxuzríale xiaj benneꞌ gubáz caꞌ dxesel-la Dios naga zúale. Zaneꞌ lásate̱ guca lazraꞌ gutupaꞌ zríꞌinele chiaꞌ ca dxun bedxuj, dxutúpabaꞌ be dxéꞌenedauꞌ zran xrílabaꞌ, san quebe guca lázrele.
\v 38 Le nnaꞌxque naꞌa, lízrele xelexegáꞌana na dácheze,
\v 39 laweꞌ da dxapaꞌ leꞌe, québedxa léꞌele nedaꞌ cadxa zrin zra nnale: Laꞌazxa naca bénneaꞌ ze̱ꞌe̱ waláz chee̱ Xránadxu.
\c 24
\s Jesús dxenné̱ꞌ wabía xiꞌ xudauꞌ
\r (Mr. 13.1-2; Lc. 21.5-6)
\p
\v 1 Nadxa bedxúaj Jesús xudauꞌ, naꞌ dxácate̱ dxexedxúaje̱ꞌ naꞌ, gulebiga benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ lau Jesús, ne gulezú lawe̱ꞌ dxuluchálajle̱ne̱ꞌ Le̱ꞌ ca naca chee̱ xudauꞌ naꞌ.
\v 2 Beche̱be Jesús:
\p ―¿Dxeléꞌele xúgute̱ da caní? Da li dxapaꞌ leꞌe, netú xiaj caní quebe xegáꞌana zeajzría cuzru ljwezre na. Ca naca na cuía xi na.
\s Ca naca da xelunna bea na ba za zra bze̱be
\r (Mr. 13.3-23; Lc. 21.7-24; 17.22-24)
\p
\v 3 Nadxa xjaque̱ꞌ lu xiꞌa naga zaj ze̱ xaga olivo, naꞌ gate dxeꞌ Jesús naꞌ, benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ belezrine̱ꞌ lau Le̱ꞌ, ne bagácheze buluche̱be̱ꞌ Le̱ꞌ:
\p ―Gunná netuꞌ. ¿Bata gaca da naꞌ? ¿Bi gunna bea na gate zrin zra xelaꞌu, ne gate cheajsé̱ chee̱ xe̱zr la xu nigá?
\p
\v 4 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Le guxúe cuínale chee̱ quebe nu si xe̱ leꞌe.
\v 5 Benneꞌ zan xelelé̱ꞌe̱. Xelún lazre̱ꞌ xelenné̱ꞌ zaj naque̱ꞌ Cristo, naꞌ xelezí xe̱ꞌe̱ benneꞌ zan.
\v 6 Wenle leꞌe dxaca wedil-la, ne waca wedil-la gátete̱ze naꞌ. Quebe zrébele, laweꞌ da dxal-laꞌ xelaca da caní. Da caní quebe zaj naca na chee̱ zra bze̱be.
\v 7 Tu cueꞌ xe̱zr la xu tíl-lale̱ na xetú cueꞌ xe̱zr la xu, ne tu xe̱zre tíl-lale̱ na xetú xe̱zre. Wataꞌ gubinaꞌ, ne welataꞌ xízrawe̱ꞌ caꞌ, ne wazrúꞌ gátete̱ze naꞌ.
\v 8 Xúgute̱ da caní zaj naca na naga dxezú lau ca da xelezaca bénneache.
\p
\v 9 ’Nadxa xuludée̱ꞌ leꞌe naga si sácale, naꞌ bál-lale welútequeze̱ꞌ. Ca naca bénneache xelecuídene̱ꞌ leꞌe laweꞌ da dxunle da naca chiaꞌ.
\v 10 Lu zra naꞌ benneꞌ zan québedxa xeléajle̱ꞌe̱ chiaꞌ, naꞌ xelecuídene̱ꞌ le saꞌ ljwezre̱ꞌ, ne xuludée̱ꞌ le saꞌ ljwezre̱ꞌ lu naꞌ benneꞌ guledábague̱ꞌ le̱ꞌ.
\v 11 Weleláꞌ benneꞌ zan benneꞌ we̱n lazreꞌ. Xelenné̱ꞌ dxuluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, naꞌ xelezí xe̱ꞌe̱ benneꞌ zante̱.
\v 12 Laweꞌ da gátaꞌle̱ꞌe̱ da cale̱la, benneꞌ zan québedxa xelezríꞌine̱ꞌ le saꞌ ljwezre̱ꞌ.
\v 13 Bénneaꞌ zua chache̱ꞌ ca zrinte̱ zra bze̱be, la bénneaꞌ.
\v 14 Ca naca dizraꞌ chaweꞌ nigá ca nna bea Dios, zralaj na du gabíꞌi xe̱zr la xu chee̱ xelén ca naca benneꞌ chee̱ xúgute̱ cueꞌ xe̱zr la xu, naꞌ te naꞌ cheajsé̱ chee̱ xe̱zr la xu nigá.
\p
\v 15 ’Benneꞌ gulabe̱ꞌ da nigá dxal-laꞌ chéajniꞌine̱ꞌ. Daniel, benneꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, bzuaje̱ꞌ ca naca chee̱ tu da dxezráꞌa Dios, da dxuxrinnaj na. Gate léꞌele da nigá zua na lataj láꞌazxa chee̱ xudauꞌ,
\v 16 nadxa benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ xe̱zre caꞌ zaj nababa Judea dxal-laꞌ xuluzrúnnuje̱ꞌ, ne chjaque̱ꞌ lu xiꞌa zren.
\v 17 Che tu benneꞌ ze̱ꞌ chjuꞌu chee̱ꞌ, quebe dxal-laꞌ xexétaje̱ꞌ bi cheajxeléaje̱ꞌ lu xuꞌu. Dxal-laꞌ guzrúnnujte̱ꞌ.
\v 18 Benneꞌ zue̱ꞌ le̱ꞌe̱ xixreꞌ quebe dxal-laꞌ xezrine̱ꞌ lizre̱ꞌ cheajxezriꞌe̱ xicha chee̱ꞌ da gácue̱ꞌ.
\v 19 Edxugúa nuꞌula caꞌ zaj zre̱ꞌe̱ lu zra naꞌ zaj zue̱ꞌ ziꞌi, ne nuꞌula caꞌ zaj nuꞌe̱ bidauꞌ, ne dxelázrebeꞌ.
\v 20 Le naba Dios quebe gun na ba xen guzrúnnujle beuꞌ zaga, ne quegá lu zra dxupáꞌanale,
\v 21 laweꞌ da che caꞌ gaca na, naꞌ da zrénte̱dxa da xelezí saca bénneache ca da quebe ne xelezaque̱ꞌ ca guzú laute̱ zua xe̱zr la xu nigá, ne québedxa bi xelezaque̱ꞌ caní ca te chee̱ da nigá.
\v 22 Che Dios quebe guzáchie̱ꞌ zra caꞌ, naꞌ netú quebe nu la. Guzáchie̱ꞌ na chee̱ gácale̱ne̱ꞌ benneꞌ caꞌ bache nabéaje̱ꞌ chee̱ꞌ.
\p
\v 23 ’Chee̱ le̱ naꞌ, quebe chéajle̱le che nu xe̱ leꞌe: “Le nnaꞌxque, nigá zua Cristo”, u che nu xe̱ leꞌe: “Le nnaꞌ xque, naꞌla zue̱ꞌ.”
\v 24 Caní dxapaꞌ leꞌe laweꞌ da xeleláꞌ benneꞌ zan, benneꞌ guzrí xe̱ꞌe̱, naꞌ xelenné̱ꞌ zaj naque̱ꞌ Cristo, u zaj naque̱ꞌ benneꞌ dxuluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, naꞌ da zrente̱ xululéꞌene̱ꞌ, ne xelune̱ꞌ xel-laꞌ waca zren caꞌ chee̱ xelezí xe̱ꞌe̱ benneꞌ caꞌ ba nabéaj Dios. Caní xelune̱ꞌ che xelezéquene̱ꞌ.
\v 25 Ba bchálajle̱naꞌ leꞌe caníqueze naꞌa quebe ne gaca na.
\v 26 Chee̱ le̱ naꞌ, che nu xe̱ leꞌe: “Le nnaꞌxque, naꞌ zue̱ꞌ le̱ꞌe̱ xixreꞌ”, quebe chéajle naꞌ, u che nu xe̱ leꞌe: “Le nnaꞌxque, lu xuꞌu nigá zue̱ꞌ”, quebe chéajle̱le.
\v 27 Ca dxun tu xesa guziuꞌ, dxe̱pe na naga dxalaj gubizra, naꞌ dxeléꞌedxu na naga dxebía gubizra, caꞌan gaca gate xidaꞌ nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache.
\v 28 Gátete̱ze de̱ tu da nate, naꞌ dxelexezraga laba caꞌ.
\s Ca da gaca gate ba zua xeláꞌ Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache
\r (Mr. 13.24-37; Lc. 21.25-33; 17.26-30, 34-36)
\p
\v 29 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Gate bache guca zra naꞌ gate xelezaca ziꞌ bénneache, nadxa gubizra chul-la na naga zua na, naꞌ beuꞌ quebe gusení na, naꞌ belaj xelexruj na, naꞌ xelezrízequeze ca naca da zaj naca na szren da dxeledáꞌ lu beꞌ.
\v 30 Nadxa léꞌele zran xabáa da guléꞌe na ba zua xeláꞌa nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, naꞌ ca naca bénneache zaj zre̱ꞌe̱ xe̱zr la xu xelebézrequeze̱ꞌ. Nadxa xeleléꞌene̱ꞌ nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, zezáꞌa lu beuj zran xabáa, zúale̱ nedaꞌ dute̱ xel-laꞌ dxenná bea, ne da xabáa.
\v 31 Nadxa sél-laquezaꞌ gubáz chee̱ xabáa chiaꞌ caꞌ, naꞌ xulucuézre̱ꞌ zizraj lúzubaꞌ chee̱ xuluxutupe̱ꞌ benneꞌ caꞌ ba nabéajaꞌ chiaꞌ dapa saca chee̱ xe̱zr la xu nigá, ne du ca naca xe̱zr la xu nigá.
\p
\v 32 ’Le guse̱de ca naca da dxuléꞌe xaga higo. Gate dxelexedxéꞌene zruze na, ne dxezría na lagaꞌ dxeꞌene, ba nézele ba za xaca beuꞌ la.
\v 33 Cáꞌanqueze gate léꞌele dxelaca xúgute̱ da caní, dxal-laꞌ nézele gágute̱ ba zua cheajsé̱ chee̱ xe̱zr la xu, ne ba zua gaca na.
\v 34 Da li dxapaꞌ leꞌe, xúgute̱ da caní xelaca na nédxula gate quebe ne xelate bénneache zaj zre̱ꞌe̱ lu zra naꞌ.
\v 35 Xabáa ne xe̱zr la xu weledé chee̱ na. Dizraꞌ chiaꞌ quebe te chee̱ na.
\p
\v 36 ’Gate za zra naꞌ, ne bila zra naꞌ, quebe nu neze, quegá gubáz chee̱ xabáa zaj zre̱ꞌe̱ xabáa, ne nedaꞌ, Zriꞌine Dios. Tuze Xradxu Dios nézene̱ꞌ gate zrin zra naꞌ.
\p
\v 37 ’Ca guca lu zra caꞌ gate zua Noé, cáꞌanqueze gaca na gate xeláꞌa nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache.
\v 38 Ca lu zra caꞌ gate quebe ne gun Dios nisa xiuj da guzría xi na bénneache, gulezráꞌ bénneache caꞌ dxeléꞌaj dxelawe̱ꞌ, ne dxuluchaga ne̱ꞌe̱, ne dxulunézruje̱ꞌ zríꞌine̱ꞌ caꞌ chee̱ xuluchaga naꞌbeꞌ, cadxa bzrin zra guxúꞌu Noé lu da zren naꞌ dxedá laweꞌ nísadauꞌ da nazí le na arca.
\v 39 Quebe guleque béꞌene̱ꞌ ca da dxal-laꞌ gaca na, cadxa bzrin zra guca xiuj naꞌ, ne be̱te na ca naca benneꞌ caꞌ. Cáꞌanqueze gaca gate xeláꞌa nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache.
\v 40 Ca lu zra caꞌ xelezráꞌ chupa benneꞌ biu le̱ꞌe̱ xixreꞌ. Tue̱ꞌ xeché̱ꞌe̱, naꞌ xetúe̱ꞌ xegáꞌane̱ꞌ.
\v 41 Xelezráꞌ chupa nuꞌula dxelútue̱ꞌ. Tue̱ꞌ xeché̱ꞌe̱, naꞌ xetúe̱ꞌ xegáꞌane̱ꞌ.
\p
\v 42 ’Le sua leꞌe ban lazreꞌ laweꞌ da quebe nézele bi zra xeláꞌa nedaꞌ, Xránale.
\v 43 Da nigá dxal-laꞌ nézele: Che tu xrane xuꞌu nézene̱ꞌ bi zra chizrela zrin gubán, waxíchaje̱ꞌ bchigala, ne quebe guꞌe̱ lataj xusalaj benneꞌ gubán lizre̱ꞌ chee̱ cuane̱ꞌ.
\v 44 Chee̱ le̱ naꞌ, le sua leꞌe ban lazreꞌ laweꞌ da xeláꞌa nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, gate québela dxéquele caꞌ.
\s Benneꞌ we̱n zrin li lazreꞌ, ne benneꞌ we̱n zrin quebe naque̱ꞌ li lazreꞌ
\r (Lc. 12.41-48)
\p
\v 45 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―¿Nuzra naꞌ benneꞌ we̱n zrin li lazreꞌ ne dxéajniꞌine̱ꞌ, bénneaꞌ xrane̱ꞌ dxucáꞌanale̱ne̱ꞌ le̱ꞌ benneꞌ zaj zre̱ꞌe lizre̱ꞌ chee̱ gunézruje̱ꞌ da xelawe̱ꞌ gate zrin zra chee̱ na?
\v 46 Ba neza naca na chee̱ benneꞌ we̱n zrin naꞌ, gate xezrín xrane̱ꞌ, léꞌene̱ꞌ le̱ꞌ dxune̱ꞌ ca naca da nabague̱ꞌ.
\v 47 Da li dxapaꞌ leꞌe, xrane̱ꞌ gucáꞌanale̱ne̱ꞌ le̱ꞌ ca naca da nape̱ꞌ.
\v 48 Che benneꞌ we̱n zrin naꞌ gaque̱ꞌ benneꞌ we̱n da cale̱la, ne guéquene̱ꞌ quebe xeláꞌ ze̱ xrane̱ꞌ,
\v 49 ne che su lawe̱ꞌ gusaca ziꞌe̱ xezícala benneꞌ we̱n zrin caꞌ, ne xiꞌaj gágule̱ne̱ꞌ benneꞌ dxelezuzre̱ꞌ,
\v 50 nadxa xrane̱ꞌ xezrine̱ꞌ zra gate québela dxebeze̱ꞌ. Gaca na zra quebe nézene̱ꞌ,
\v 51 naꞌ gusaca zíꞌle̱ꞌe̱ le̱ꞌ. Chugue̱ꞌ chee̱ꞌ gaque̱ꞌ tuze benneꞌ caꞌ dxelune̱ꞌ láweze da xrlátaje. Cuezre̱ꞌ, ne xáguxaꞌate̱ lazxe̱ꞌ.
\c 25
\s Da dxuléꞌe na ca naca chee̱ chi nuꞌula cuideꞌ
\p
\v 1 Gunná Jesús:
\p ―Ca gaca chee̱ benneꞌ xeluꞌe̱ naga dxenná bea Dios xabáa naca na ca da guca chee̱ chi nuꞌula cuideꞌ caní. Gulequé̱ꞌe̱ xiꞌ chee̱ꞌ caꞌ, chee̱ chjaque̱ꞌ laní chee̱ wechaga naꞌ, dxelebeze̱ꞌ bátala xeláꞌ benneꞌ wechaga naꞌ.
\v 2 Gazxuꞌ nuꞌula caní gulaque̱ꞌ gat lazreꞌ, naꞌ xegazxuꞌ nuꞌula caní zaj naque̱ꞌ ban lazreꞌ.
\v 3 Nuꞌula caꞌ quebe zaj naque̱ꞌ ban lazreꞌ belúꞌe̱ xiꞌ chee̱ꞌ caꞌ, san quebe belúꞌe̱ da za zxezxe na da xelegué̱ꞌe̱ lu xiꞌ chee̱ꞌ caꞌ.
\v 4 Nuꞌula ban lazreꞌ caꞌ belúꞌe̱ xiꞌ chee̱ꞌ caꞌ, ne da za zxezxe na da xelegué̱ꞌe̱ na.
\v 5 Laweꞌ da guzré benneꞌ wechaga naꞌ, naꞌ gulaca wase ca zaj naque̱ꞌ, naꞌ xúgute̱ꞌ gulasie̱ꞌ.
\v 6 Dxe̱la ben tu chiꞌi benneꞌ dxebezre xe̱ꞌe̱, dxenné̱ꞌ: “Ba zaꞌ wechaga naꞌ. Le dxuaj siꞌ lu naꞌle le̱ꞌ.”
\v 7 Xúgute̱ nuꞌula cuideꞌ caní gulase̱ꞌ, naꞌ gulezú lawe̱ꞌ bulugale̱ꞌ xiꞌ chee̱ꞌ caꞌ.
\v 8 Nadxa gazxuꞌ nuꞌula caꞌ quebe zaj naque̱ꞌ ban lazreꞌ gulé̱ꞌe̱ gazxuꞌ nuꞌula ban lazreꞌ caꞌ: “Le gunna lateꞌ da za zxezxe na chee̱ntuꞌ, laweꞌ da ba dxelexula xiꞌ chee̱ntuꞌ.”
\v 9 Nuꞌula ban lazreꞌ caꞌ belexeche̱be̱ꞌ: “Quebe gaca, laweꞌ da che gúnnantuꞌ lateꞌ chee̱le, quebe gaca na da dxechínnentuꞌ netuꞌ, ne da dxechínnele leꞌe. Le chjácala naga dxutie̱ꞌ na, ne le cheajxrí chee̱le.”
\v 10 Dxácate̱ zjaca nuꞌula caꞌ quebe zaj naque̱ꞌ ban lazreꞌ, naꞌ bezrín wechaga naꞌ. Nuꞌula ban lazreꞌ caꞌ guluꞌe̱ nen le̱ꞌ lu laní chee̱ wechaga naꞌ, naꞌ bsezxuj dxa xuꞌu naꞌ.
\v 11 Gudé naꞌ belexezrín xegazxuꞌ nuꞌula caꞌ, naꞌ gulenné̱ꞌ: “Xran, Xran, gusalaj chúꞌuntuꞌ.”
\v 12 Le̱ꞌ beche̱be̱ꞌ: “Cabataꞌ. Da líqueze quebe núnbeꞌa leꞌe.”
\p
\v 13 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Le sua leꞌe ban lazreꞌ, laweꞌ da quebe nézele bi zra, u bi xel-laꞌ xeláꞌa nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache.
\s Da dxuléꞌe na ca naca chee̱ benneꞌ gulezíꞌe̱ dumí
\p
\v 14 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Ca gaca chee̱ benneꞌ xeluꞌe̱ naga dxenná bea Dios xabáa, naca na ca da guca gate tu benneꞌ zue̱ꞌ chee̱ se̱ꞌe̱ chéaje̱ꞌ zituꞌ, naꞌ gunné̱ꞌ bi we̱n zrin chee̱ꞌ caꞌ, ne bcáꞌanale̱ne̱ꞌ bi we̱n zrin caꞌ dumí chee̱ꞌ.
\p
\v 15 ’Tu bi caꞌ bnézruje̱ꞌ gazxuꞌ cueꞌ dumí, naꞌ xetubeꞌ bnézruje̱ꞌ chupa cueꞌ dumí, naꞌ xetubeꞌ bnézruje̱ꞌ tu cueꞌ dumí. Bnézruje̱ꞌ chee̱ tu tubeꞌ ca da xelezéquebeꞌ xuluchínebeꞌ na. Nadxa guzé̱ꞌe̱ zéaje̱ꞌ zituꞌ.
\v 16 Bi we̱n zrin naꞌ guziꞌbeꞌ gazxuꞌ cueꞌ dumí bchínebeꞌ dumí naꞌ, naꞌ beziꞌbeꞌ xegazxuꞌ cueꞌ dumí.
\v 17 Cáꞌanqueze bi we̱n zrin naꞌ guziꞌbeꞌ chupa cueꞌ dumí, beziꞌbeꞌ xechupa cueꞌ dumí.
\v 18 Bi we̱n zrin naꞌ guzíꞌbeꞌ tu cueꞌ dumí naꞌ guxíajbeꞌ, ne bcáchebeꞌ dumí chee̱ xránabeꞌ tu lu xe̱dxu da be̱nbeꞌ lu xu.
\p
\v 19 ’Zaneꞌ iza ba guca gate bezrín xrane bi we̱n zrin caꞌ, naꞌ guzú lawe̱ꞌ dxeziꞌe̱ da bdee̱ꞌ lu naꞌ bi we̱n zrin caꞌ.
\v 20 Nedxu bzrin bi we̱n zrin naꞌ guzíꞌbeꞌ gazxuꞌ cueꞌ dumí, naꞌ bnézrujbeꞌ xránabeꞌ xegazxuꞌ cueꞌ dumí, naꞌ gúzrebeꞌ le̱ꞌ: “Xran, be̱nnuꞌ nedaꞌ gazxuꞌ cueꞌ dumí. Nigá de̱ xegazxuꞌ cueꞌ da beziꞌa nen dumí chiuꞌ.”
\v 21 Naꞌ xránabeꞌ guzre̱ꞌ le̱beꞌ: “Da chaweꞌ be̱nuꞌ. Nacuꞌ tu bi we̱n zrin xrlátaje, ne li lazreꞌ. Gucuꞌ li lazreꞌ lu lateꞌ da be̱nnaꞌ lueꞌ, naꞌ gúnnaquezaꞌ lueꞌ da zréndxaqueze. Guxúꞌu naga zuaꞌ nedaꞌ, ne gubéle̱ꞌe̱.”
\v 22 Gudé naꞌ bzrin bi we̱n zrin naꞌ guziꞌbeꞌ chupa cueꞌ dumí, naꞌ gunabeꞌ: “Xran, be̱nnuꞌ nedaꞌ chupa cueꞌ dumí. Nigá de̱ xechupa cueꞌ da beziꞌa nen dumí chiuꞌ.”
\v 23 Naꞌ xránabeꞌ guzre̱ꞌ le̱beꞌ: “Da chaweꞌ be̱nuꞌ. Nacuꞌ tu bi we̱n zrin xrlátaje, ne li lazreꞌ. Gucuꞌ li lazreꞌ lu lateꞌ da be̱nnaꞌ lueꞌ, naꞌ gúnnaquezaꞌ lueꞌ da zréndxaqueze. Guxúꞌu naga zuaꞌ nedaꞌ, ne gubéle̱ꞌe̱.”
\v 24 Gate bzrin bi we̱n zrin naꞌ guziꞌbeꞌ tu cueꞌ dumí, naꞌ gúzrebeꞌ xránabeꞌ: “Xran, nezdaꞌ nacuꞌ benneꞌ dxenné̱ xue, ne dxeziꞌu da quebe guzuꞌ, ne dxexecaꞌu da quebe be̱siuꞌ.
\v 25 Chee̱ le̱ naꞌ bzrebaꞌ, naꞌ guxáꞌa xeajcáchiaꞌ dumí chiuꞌ lu xu. Nigá de̱ da naca chiuꞌ.”
\v 26 Naꞌ xránabeꞌ guzre̱ꞌ le̱beꞌ: “Nacuꞌ bi we̱n zrin cale̱la, ne zrawe̱de. Ba nézqueznuꞌ dxeziꞌa da quebe guzaꞌ, ne dxexecáꞌa da quebe be̱siaꞌ.
\v 27 Chee̱ le̱ naꞌ la xjuꞌu dumí chiaꞌ naꞌ lu naꞌ benneꞌ dxelízruje̱ꞌ chee̱ dumí da dxuluchínene̱ꞌ, naꞌ gate zaꞌ nedaꞌ, naꞌ xeziꞌa da naca chiaꞌ nen da belezíꞌe̱.”
\v 28 Nadxa guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ zaj zre̱ꞌe̱ naꞌ: “Le xecáꞌa dumí naꞌ da núxrubeꞌ, ne le gunezruj na bénneaꞌ nape̱ꞌ chi cueꞌ dumí.
\v 29 Benneꞌ nape̱ꞌ wazidxe̱ꞌ da zrendxa, naꞌ benneꞌ quebe nape̱ꞌ, ca lateꞌ da du naꞌ nape̱ꞌ wecáꞌa na.
\v 30 Ca naca bi we̱n zrin nigá, bi wedegún, le xebéaj-beꞌ chaléꞌajla naga naca chul-la, naga cuézrebeꞌ, ne xáguxaꞌate̱ lázxabeꞌ.”
\s Ca gun Dios gate guchiꞌe̱ chee̱ bénneache zaj zre̱ꞌe̱ xe̱zr la xu
\p
\v 31 Naꞌ gunná Jesús:
\p ―Gate xeláꞌa nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, ne Benneꞌ Wenná Bea, nen ca naca gubáz chee̱ xabáa chiaꞌ, naꞌ cuéꞌquezaꞌ lataj naga nna beꞌa, da naca na da xabáa.
\v 32 Naꞌ bénneache chee̱ xúgute̱ cueꞌ xe̱zr la xu xelexezrague̱ꞌ lawaꞌ nedaꞌ, naꞌ xebéajaꞌ cha chee̱ꞌ ca dxun benneꞌ dxuxúe̱ꞌ zrilaꞌ. xebéaje̱ꞌ chíbudu caꞌ ládujla zrilaꞌ caꞌ.
\v 33 Guzráꞌa benneꞌ caꞌ zaj naca zrilaꞌ chiaꞌ chaláꞌa xabe̱la chiaꞌ, naꞌ benneꞌ caꞌ zaj naca ca chíbudu caꞌ guzráꞌa le̱ꞌ chaláꞌa xéglala chiaꞌ.
\v 34 Nadxa xapaꞌ benneꞌ caꞌ zaj zraꞌ chaláꞌa xabe̱la chiaꞌ: “Le da leꞌe, nácale xrlátaje lau Xraꞌ. Le chuꞌu naga dxenná bea Xraꞌ, lataj naꞌ bcueze̱ꞌ chee̱le gate naꞌ be̱ne̱ꞌ xe̱zr la xu nigá.
\v 35 Caní dxaca laweꞌ da gudunaꞌ, naꞌ bgágule nedaꞌ. Gubíledaꞌ, naꞌ bé̱nnale da guꞌa. Gudáꞌ ca tu benneꞌ xuꞌe̱ neza, naꞌ guluꞌule nedaꞌ lízrele.
\v 36 Bxázrjedaꞌ zra lanaꞌ gácuaꞌ, naꞌ bgácule nedaꞌ. Quebe chaweꞌ guzúaꞌ, naꞌ bedajnábale nedaꞌ. Guxuꞌa lizre xia, naꞌ bedajnábale nedaꞌ.”
\v 37 Nadxa benneꞌ xrlátaje caní xelenné̱ꞌ: “Xran, ¿bata bléꞌentuꞌ Lueꞌ dxedunuꞌ, naꞌ bgáguntuꞌ Lueꞌ? ¿Bata bléꞌentuꞌ Lueꞌ dxebílenuꞌ, naꞌ bé̱nnantuꞌ da guꞌu?
\v 38 ¿Bata bléꞌentuꞌ Lueꞌ ca tu benneꞌ xuꞌe̱ neza, naꞌ gulúꞌuntuꞌ Lueꞌ lízrentuꞌ? ¿Bata bléꞌentuꞌ Lueꞌ dxexázrjenuꞌ zra lanuꞌ, naꞌ bgácuntuꞌ Lueꞌ?
\v 39 ¿Bata bénentuꞌ quebe chaweꞌ zuꞌ, u xuꞌu lizre xia, naꞌ bedajnábantuꞌ Lueꞌ?”
\v 40 Nedaꞌ xeche̱baꞌ: Da li dxapaꞌ leꞌe, ca da be̱nle chee̱ bénnedu caní, benneꞌ zaj naca dxexruj lazreꞌ, chee̱ nédaꞌquezaꞌ be̱nle caꞌ.
\p
\v 41 ’Nadxa nedaꞌ, Benneꞌ Wenná Bea, xapaꞌ benneꞌ caꞌ zaj zraꞌ chaláꞌa xéglala chiaꞌ: Le cuasa cuitaꞌ nedaꞌ, leꞌe, nácale we̱n da cale̱la lau Xraꞌ. Le chjaca lu xiꞌ chee̱ lataj ba xaꞌ da nabeza na chee̱ da xriwe̱ꞌ, ne chee̱ gubáz chee̱ na caꞌ.
\v 42 Caní dxaca laweꞌ da gudunaꞌ, naꞌ leꞌe quebe bé̱nnale da gawaꞌ. Gubíledaꞌ, naꞌ quebe bé̱nnale da xíꞌajaꞌ.
\v 43 Gudáꞌ ca tu benneꞌ xuꞌe̱ neza, naꞌ quebe guluꞌule nedaꞌ lízrele. Bxázrjedaꞌ zra lanaꞌ gacuaꞌ, naꞌ quebe bgácule nedaꞌ. Quebe chaweꞌ guzúaꞌ ne guxuꞌa lizre xia, naꞌ quebe bedajnábale nedaꞌ.
\v 44 Nadxa benneꞌ caꞌ xelé̱queze̱ꞌ nedaꞌ: “Xran, ¿bata bléꞌentuꞌ Lueꞌ dxedunuꞌ, u dxebílenuꞌ, u xuꞌu neza, u dxexázrjenuꞌ zra lanuꞌ, u quebe chaweꞌ zuꞌ, u xuꞌu lizre xia, naꞌ quebe gúcale̱ntuꞌ Lueꞌ?”
\v 45 Nedaꞌ, benneꞌ wenná bea, xeche̱baꞌ: Da li dxapaꞌ leꞌe, laweꞌ da quebe bi be̱nle chee̱ bénnedu caní, benneꞌ zaj naca dxexruj lazreꞌ, quebe bi be̱nle chee̱ nédaꞌquezaꞌ.
\v 46 Benneꞌ caní chjácaqueze̱ꞌ lataj ba xaꞌ, naꞌ benneꞌ xrlátaje caꞌ chjaque̱ꞌ lu xel-laꞌ nabán da zeajlí canna.
\c 26
\s Dxelílaje̱ꞌ ájala xele̱le̱ꞌ Jesús
\r (Mr. 14.1-2; Lc. 22.1-2; Jn. 11.45-53)
\p
\v 1 Gate bexuzre bchalaj Jesús caní, naꞌ guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ:
\p
\v 2 ―Ca ba nézquezle, xechupa zraze naꞌa súadxu Laní Pascua, da naca na zra dxuluxucube benneꞌ judío ca guca gate Dios bebéaje̱ꞌ bénneache chee̱ꞌ lu xe̱zr la xu Egipto, naꞌ nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, xuludée̱ꞌ nedaꞌ lu naꞌ benneꞌ xuludé̱ꞌe̱ nedaꞌ xaga béguaj.
\p
\v 3 Ca lu zra naꞌ benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ, ne benneꞌ dxuluxuzájle̱ꞌe̱ da bdxixruj Moisés, ne benneꞌ gula sina caꞌ chee̱ judío caꞌ, belezrague̱ꞌ chaleꞌaj chee̱ xuꞌu zaca chee̱ Caifás, bxruze blau.
\v 4 Naꞌ belílaje̱ꞌ ájala xele̱le̱ꞌ Jesús lu da we̱n lazreꞌ chee̱ xelútie̱ꞌ Le̱ꞌ.
\v 5 Gulenné̱ꞌ:
\p ―Quebe gundxu na lu zra laní nigá, chee̱ quebe xeledábaga benneꞌ caꞌ dxiꞌu.
\s Tu nuꞌula dxeguꞌe̱ Jesús da dxelá zixre
\r (Mr. 14.3-9; Jn. 12.1-8)
\p
\v 6 Zua Jesús xe̱zre Betania lizre Simón, bénneaꞌ güéꞌene̱ꞌ we̱ꞌ guzruꞌ.
\v 7 Bzrin tu nuꞌula naga zua Jesús, nuꞌe̱ tu zruágadauꞌ da naca na xiaj alabastro, ne nazrate̱ na da dxelá zixre da zácale̱ꞌe̱ na. Gate naꞌ dxeꞌ Jesús ga dxelawé̱ꞌ, naꞌ nuꞌula nigá guluꞌe̱ na xichaj Jesús.
\v 8 Gate beleléꞌe benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús da nigá, naꞌ belezré̱ꞌe̱, ne gulezú lawe̱ꞌ dxelenné̱ꞌ:
\p ―¿Bizr chee̱ naꞌ guzría xiꞌ da nigá?
\v 9 Da nigá waca la gudáꞌu na síꞌadxu da zrente̱, chee̱ gácale̱dxu benneꞌ xacheꞌ caꞌ.
\p
\v 10 Jesús benne̱ꞌ da nigá, naꞌ guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―¿Bizr chee̱ naꞌ dxunle nuꞌula nigá ze̱de? Da nigá be̱ne̱ꞌ naca na tu da xrlátaje.
\v 11 Benneꞌ xacheꞌ caꞌ tu zrázqueze̱ꞌ ládujla leꞌe, naꞌ nedaꞌ quegá tu súale̱zaꞌ leꞌe.
\v 12 Ca naca da be̱n nuꞌula nigá, guluꞌe̱ da zixre naꞌ be̱l-laꞌ dxen chiaꞌ, naca na da xucáꞌana chawe na nedaꞌ chee̱ zra gachiaꞌ lu xe̱dxu ba.
\v 13 Da li dxapaꞌ leꞌe, gátete̱ze xuluchálaje̱ꞌ dizraꞌ chaweꞌ chiaꞌ nigá du gabíꞌi xe̱zr la xu, naꞌ zrálajqueze ca da be̱n nuꞌula nigá, chee̱ cheajlesá lazreꞌ bénneache le̱ꞌ.
\s Judas dxeche̱be lazre̱ꞌ gudée̱ꞌ Jesús
\r (Mr. 14.10-11; Lc. 22.3-6)
\p
\v 14 Nadxa tu benneꞌ chazrinnu caꞌ dxuse̱de Jesús, bénneaꞌ le̱ꞌ Judas Iscariote, guxíaje̱ꞌ xeajchálajle̱ne̱ꞌ benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ.
\v 15 Guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―¿Ájate̱ gúnnale nedaꞌ che caꞌ gudéaꞌ Jesús lu naꞌle?
\p Nadxa benneꞌ caꞌ gulízruje̱ꞌ le̱ꞌ chi dxua dumí plata.
\v 16 Ca lu zra naꞌ guzú lau Judas dxexílaje̱ꞌ ájala gune̱ꞌ gudée̱ꞌ Jesús lu naꞌ benneꞌ caꞌ.
\s Da dxágudxu chee̱ xucúbedxu ca guca gate gute Xránadxu
\r (Mr. 14.12-25; Lc. 22.7-23; Jn. 13.21-30; 1 Co. 11.23-26)
\p
\v 17 Zra nedxu chee̱ laní naꞌ gate naꞌ dxelawe̱ꞌ xeta xtila da quebe nachixre cua zichaj chee̱ na, benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús belezrine̱ꞌ lau Le̱ꞌ, naꞌ buluche̱be̱ꞌ Le̱ꞌ:
\p ―¿Gazra dxaca lazruꞌ gucuézentuꞌ da gágudxu chee̱ laní pascua chee̱ benneꞌ judío?
\p
\v 18 Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Le chjaca lu xe̱zre naꞌ, naga zua lizre tu benneꞌ, naꞌ le xe̱ꞌe̱: “Benneaꞌ dxusé̱dene̱ꞌ dxiꞌu dxenné̱ꞌ: Zra chiaꞌ gatiaꞌ ba zua gágute̱, naꞌ lizruꞌ lueꞌ gawaꞌ chee̱ Laní Pascua tu zren nen benneꞌ caꞌ dxusé̱dedaꞌ.”
\p
\v 19 Benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús belune̱ꞌ ca da gunná béꞌene̱ꞌ le̱ꞌ, naꞌ bulucueze̱ꞌ da xelawe̱ꞌ chee̱ Laní Pascua.
\p
\v 20 Gate gula chizrela, naꞌ gudxéꞌ Jesús ga gawe̱ꞌ tu zren nen benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ.
\v 21 Dxácate̱ naꞌ dxelawe̱ꞌ, guzre Jesús benneꞌ caꞌ:
\p ―Da li dxapaꞌ leꞌe, tule leꞌe naca bénneaꞌ gudée̱ꞌ nedaꞌ lu naꞌ benneꞌ caꞌ dxelune̱ꞌ da cale̱la.
\p
\v 22 Nadxa benneꞌ caꞌ belexewíꞌinele̱ꞌe̱, naꞌ gulezú lawe̱ꞌ tu tue̱ꞌ dxuluche̱be̱ꞌ Jesús:
\p ―Xran, ¿quebe naca nedaꞌ?
\p
\v 23 Naꞌ beche̱be Jesús:
\p ―Bénneaꞌ dxudé ne̱ꞌe̱ lu xéꞌena tu zren nen nedaꞌ, benneꞌ naꞌ gudée̱ꞌ nedaꞌ.
\v 24 Nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, waxáꞌa naga dxal-laꞌ gatiaꞌ ca naxúaj na lu xiche chee̱ Dios, san edxugúa bénneaꞌ gudée̱ꞌ nedaꞌ. Cháwedxa naca la quebe gulaj bénneaꞌ.
\p
\v 25 Nadxa gunná Judas, bénneaꞌ gudée̱ꞌ Jesús, dxenné̱ꞌ:
\p ―Benneꞌ dxuse̱de, ¿quebe naca nedaꞌ?
\p Naꞌ beche̱be Jesús, gunné̱ꞌ:
\p ―Aweꞌ, lueꞌ naꞌ.
\p
\v 26 Dxácate̱ dxelawe̱ꞌ, Jesús guqué̱ꞌe̱ xeta xtila, naꞌ guzre̱ꞌ Dios: “Xcalenuꞌ.” Gudé naꞌ bzúzruje̱ꞌ na, naꞌ bnézruje̱ꞌ na benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ, dxenné̱ꞌ:
\p ―Le gagu. Da nigá naca na be̱l-laꞌ dxen chiaꞌ.
\p
\v 27 Gudé naꞌ guqué̱ꞌe̱ tu zrigaꞌ, naꞌ guzre̱ꞌ Dios: “Xcalenuꞌ”, naꞌ bnézruje̱ꞌ na benneꞌ caꞌ, dxenné̱ꞌ:
\p ―Le xiꞌaj xúgute̱le da xuzru lu zrigaꞌ nigá.
\v 28 Da nigá naca na dxen chiaꞌ da guzúa chacha na xel-laꞌ wezría cube da dxun Dios. Dxen nigá lalaj na ne̱ chee̱ benneꞌ zante̱ chee̱ gunite lau Dios dul-la zaj nabaga benneꞌ caꞌ.
\v 29 Dxapaꞌ leꞌe, québedxa xíꞌajaꞌ ca naca xrise uva nigá ca zrindxa zra xíꞌajaꞌ da cube tu zren nen leꞌe naga dxenná bea Xraꞌ.
\s Jesús dxenné̱ꞌ nna Pedro quebe núnbeꞌe̱ Le̱ꞌ
\r (Mr. 14.26-31; Lc. 22.31-34; Jn. 13.36-38)
\p
\v 30 Ca gudé belul-le̱ꞌ chee̱ Dios, naꞌ gusiáꞌque̱ꞌ zjaque̱ꞌ lu Xiꞌa Xaga Olivo Caꞌ.
\v 31 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Xúgute̱le leꞌe gusán lázrele nedaꞌ naꞌa zreꞌ, laweꞌ da naxúaj na lu xiche chee̱ Dios, dxenné̱ꞌ: “Gutiaꞌ benneꞌ dxuxúe̱ꞌ zrilaꞌ, naꞌ zrilaꞌ caꞌ xelase dínnajbaꞌ.”
\v 32 Gate te xebanaꞌ nedaꞌ, chaꞌa nedaꞌ ga nababa Galilea nédxudxa ca leꞌe.
\p
\v 33 Nadxa beche̱be Pedro:
\p ―Lácala xúgute̱ benneꞌ caní xulusán lazre̱ꞌ Lueꞌ, quebe gunaꞌ nedaꞌ caꞌ.
\p
\v 34 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Da li dxapaꞌ lueꞌ, lu zreꞌ naꞌa zreꞌ nédxudxa gate cuezre xjeaj, lueꞌ wannáuꞌ chunna lasa quebe núnbeꞌu nedaꞌ.
\p
\v 35 Pedro guzre̱ꞌ Jesús:
\p ―Lácala gatiaꞌ nedaꞌ tu zren nen Lueꞌ, québequeze nniaꞌ quebe núnbeꞌa Lueꞌ.
\p Cáꞌanqueze gulenná xúgute̱ benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús.
\s Jesús dxuchálajle̱ne̱ꞌ Dios naga zaj zxeꞌ xaga olivo caꞌ nazí le na Getsemaní
\r (Mr. 14.32-42; Lc. 22.39-46)
\p
\v 36 Nadxa bzrin Jesús nen benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ tu lataj nazí le na Getsemaní, naꞌ guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Le cueꞌe nigá dxácate̱ chaꞌa nedaꞌ, guchálajle̱naꞌ Dios.
\p
\v 37 Jesús guché̱ꞌe̱ Pedro, ne dxúpate̱ zriꞌine Zebedeo, naꞌ guzú lawe̱ꞌ bewíꞌinele̱ꞌe̱ne̱ꞌ ne guzúale̱ꞌe̱ ste̱be.
\v 38 Nadxa guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Dxewíꞌine lázrele̱ꞌa dxunte̱ na gute na nedaꞌ. Le xegáꞌana leꞌe nigá, ne le sua ban lazreꞌ tu zren nen nedaꞌ.
\p
\v 39 Nadxa Jesús guzé̱ꞌe̱ zéaje̱ꞌ xelateꞌ caníladxa, naꞌ gute̱ꞌ sudxúꞌala lu xu, ne bchálajle̱ne̱ꞌ Dios, dxenné̱ꞌ:
\p ―Xrae, chela gaca, bde na chaláꞌala quebe gaca chiaꞌ ca naca xel-laꞌ gute caní da naca na ca tu da slaꞌ da xíꞌajaꞌ. Quebe gaca na ca dxaca lazraꞌ nedaꞌ. Gaca na ca dxaca lazruꞌ Lueꞌ.
\p
\v 40 Nadxa bezrín Jesús naga zaj zraꞌ benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ, naꞌ bléꞌene̱ꞌ benneꞌ caꞌ dxelásie̱ꞌ, naꞌ guzre̱ꞌ Pedro:
\p ―¿Quebe gúcale leꞌe quíchale bchigala nen nedaꞌ tu chíꞌidauꞌze?
\v 41 Le nnaze, ne le guchálajle̱ Dios chee̱ quebe gun zréaje da xriwe̱ꞌ leꞌe. Da li bénneꞌdu xuꞌule dxaca lázreꞌle̱ꞌe na, san lu be̱laꞌ dxen chee̱le dxate niꞌa naꞌle.
\p
\v 42 Da gudxupeꞌ lasa guxíaj Jesús bchálajle̱ne̱ꞌ Dios caní:
\p ―Xrae, che quebe gaca te chaláꞌala ca naca da dxal-laꞌ sacaꞌ, gaca na ca dxaca lazruꞌ Lueꞌ.
\p
\v 43 Ca gudé naꞌ bezrine̱ꞌ, ne beléꞌene̱ꞌ benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ, dxelásie̱ꞌ laweꞌ da ba dxelezrudeꞌ lawe̱ꞌ dxelaca wásele̱ꞌe̱.
\v 44 Bcaꞌane̱ꞌ benneꞌ caꞌ, guzé̱ꞌe̱ zéaje̱ꞌ bchálajle̱ne̱ꞌ Dios da guxunneꞌ lasa, naꞌ gunnáqueze̱ꞌ ca da ba gunné̱ꞌ caꞌan bache.
\v 45 Nadxa bezrine̱ꞌ naga zaj zraꞌ benneꞌ caꞌ dxusé̱dene̱ꞌ, naꞌ guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Le gase naꞌa, ne le xezíꞌ lazreꞌ. Ba bzrin zra gate nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, teaꞌ lu naꞌ benneꞌ dul-la caꞌ.
\v 46 Le chasa, ne le chuꞌu. Ba za bénneaꞌ dxudée̱ꞌ nedaꞌ.
\s Dxeleché̱ꞌe̱ Jesús ca tu benneꞌ we̱n da zrinnaj
\r (Mr. 14.43-50; Lc. 22.47-53; Jn. 18.2-11)
\p
\v 47 Ne dxuchálajte̱ Jesús naꞌ gate bzrin Judas. Naque̱ꞌ tu benneꞌ chazrinnu caꞌ, naꞌ záꞌacale̱ benneꞌ zante̱ le̱ꞌ, benneꞌ zaj nuꞌe̱ xia caꞌ ne xaga caꞌ. Benneꞌ caní zaj naque̱ꞌ benneꞌ gulesel-la benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ, ne benneꞌ gula sina caꞌ chee̱ judío caꞌ.
\v 48 Judas, bénneaꞌ dxudée̱ꞌ Jesús, ba bléꞌene̱ꞌ benneꞌ caꞌ ca tu da gune̱ꞌ da guléꞌe na nu naꞌ naca Jesús. Gunné̱ꞌ:
\p ―Bénneaꞌ gunupaꞌ nedaꞌ, Le̱ꞌ naꞌ. Le che̱ꞌe̱ ca tu benneꞌ we̱n da zrinnaj.
\p
\v 49 Nadxa bzrin Judas lau Jesús, dxenné̱ꞌ:
\p ―Diuzre, Benneꞌ dxuse̱de.
\p Naꞌ bnupe̱ꞌ Jesús.
\p
\v 50 Beche̱be Jesús:
\p ―Ljwezraꞌ, ¿bi chee̱ zaꞌu?
\p Nadxa gulebiga benneꞌ caꞌ, gule̱le̱ꞌ Jesús, naꞌ beleché̱ꞌe̱ Le̱ꞌ ca tu benneꞌ we̱n da zrinnaj.
\p
\v 51 Tu benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús guléaje̱ꞌ xia chee̱ꞌ, ne guchugue̱ꞌ chaláꞌa naga bi we̱n zrin chee̱ bxruze blau.
\v 52 Nadxa Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Begúꞌu xia chiuꞌ lu zre na, laweꞌ da xúgute̱ benneꞌ dxelute benneꞌ nen xia nalá, cáꞌanqueze gate le̱ꞌ.
\v 53 ¿Quebe nézenuꞌ wazéquedaꞌ nedaꞌ nabaꞌ Xraꞌ, naꞌ Le̱ꞌ sél-late̱ꞌ naꞌa naga zuaꞌ da zandxa ca chazrinnu cueꞌ gubáz chee̱ xabáa, zaj naque̱ꞌ zánete̱ tu tu cueꞌ?
\v 54 Naꞌa che caꞌan gunaꞌ, ¿ájazra gaca gaca na ca da naxúaj na lu xiche chee̱ Dios, da dxenná na caní dxal-laꞌ gaca na?
\p
\v 55 Nadxa guzre Jesús benneꞌ caꞌ:
\p ―Leꞌe bdxuajle nen xia nalá caꞌ, ne nen xaga caꞌ chee̱ qué̱lale nedaꞌ, dxunle nedaꞌ ca tu benneꞌ gubán. Xúgute̱ zra gudxeꞌa nedaꞌ lu xudauꞌ dxusé̱dedaꞌ leꞌe, ne quebe gudé̱lale nedaꞌ.
\v 56 Xúgute̱ da caní dxaca na chee̱ gaca na ca da gulenná benneꞌ caꞌ buluchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, da naꞌ naxúaj na lu xiche chee̱ Dios.
\p Nadxa xúgute̱ benneꞌ caꞌ dxuse̱de Jesús bulucáꞌane̱ꞌ Le̱ꞌ tuze̱ꞌ, buluxuzrúnnuje̱ꞌ.
\s Dxezrín Jesús lau benneꞌ caꞌ chee̱ xuꞌu laweꞌ blau
 chee̱ judío caꞌ
\r (Mr. 14.53-65; Lc. 22.54-55, 63-71; Jn. 18.12-14, 19-24)
\p
\v 57 Benneꞌ caꞌ gule̱le̱ꞌ Jesús guleché̱ꞌe̱ Le̱ꞌ lau Caifás, bxruze blau, ga naꞌ zaj nazraga benneꞌ caꞌ dxuluxuzájle̱ꞌe̱ da bdixruj beꞌe Moisés, nen benneꞌ gula sina caꞌ.
\v 58 Pedro zéaje nawe̱ꞌ Jesús zítuꞌla, naꞌ bzrine̱ꞌ chaleꞌaj chee̱ lizre bxruze blau, naꞌ guxúꞌe̱, ne gudxéꞌe̱ tu zren nen bi xaꞌaga chee̱ léꞌene̱ꞌ ájala xexuzre da dxaca naꞌ.
\p
\v 59 Benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ, ne benneꞌ gula sina caꞌ, ne xúgute̱ benneꞌ caꞌ chee̱ xuꞌu laweꞌ blau chee̱ judío caꞌ belílaje̱ꞌ ájala xuluzría xiꞌe̱ Jesús, lácala naca na da we̱n lazreꞌ, chee̱ xelezéquene̱ꞌ xuludée̱ꞌ Le̱ꞌ gatie̱ꞌ.
\v 60 Quebe bi belezrelne̱ꞌ, lácala belezrín benneꞌ zan benneꞌ gulenné̱ꞌ da we̱n lazreꞌ chee̱ Jesús. Naga xeajse̱te̱ na belezrín chupa benneꞌ we̱n lazreꞌ.
\v 61 Dxelenné̱ꞌ:
\p ―Benneꞌ nigá gunné̱ꞌ: “Wazéquedaꞌ nedaꞌ guchínnajaꞌ xudauꞌ chee̱ Dios, naꞌ xexunaꞌ na laweꞌ chunna zraze.”
\p
\v 62 Nadxa guxasa bxruze blau, naꞌ guzre̱ꞌ Jesús:
\p ―¿Quebe bi dxexeche̱buꞌ? ¿Bizra da dxelenné̱ꞌ chiuꞌ lueꞌ?
\p
\v 63 Jesús guzúe̱ꞌ zrize. Nadxa bxruze blau naꞌ guzre̱ꞌ Le̱ꞌ:
\p ―Lu La Dios ban dxenná beꞌedaꞌ lueꞌ nneuꞌ da li. Gunná che nacuꞌ lueꞌ Cristo, Zriꞌine Dios.
\p
\v 64 Jesús guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Nácaquezaꞌ ca dxennáuꞌ lueꞌ. Cáꞌanqueze dxapaꞌ leꞌe, waléꞌele nedaꞌ, Benneꞌ Gulje̱ꞌ Bénneache, cueꞌa chaláꞌa xabe̱la chee̱ Dios nen xel-laꞌ szren chee̱ꞌ, naꞌ xeláꞌa lu beuj bza chee̱ xabáa.
\p
\v 65 Nadxa bxruze blau gucheze̱ꞌ zra lane̱ꞌ chee̱ bléꞌene̱ꞌ quebe nabague̱ꞌ zria, naꞌ gunné̱ꞌ:
\p ―Benneꞌ nigá dxenné̱ꞌ schanniꞌ chee̱ Dios. ¿Nachínnedxadxu benneꞌ xeche̱be̱ꞌ? Ba bénquezle leꞌe ca dizraꞌ schanniꞌ dxenné̱ꞌ.
\v 66 ¿Bi dxennale leꞌe?
\p Benneꞌ caꞌ gulenné̱ꞌ:
\p ―Nabague̱ꞌ zria, ne dxal-laꞌ gatie̱ꞌ.
\p
\v 67 Nadxa buluzré̱ꞌe̱ zrene̱ꞌ lau Jesús, ne belúꞌe̱ Le̱ꞌ, naꞌ xebal-le̱ꞌ belegape̱ꞌ dxuꞌa lawe̱ꞌ.
\v 68 Naꞌ gulé̱ꞌe̱ Le̱ꞌ:
\p ―¿Nácaquezuꞌ Lueꞌ Cristo? Gunné̱ xaꞌa nu be̱ Lueꞌ.
\s Dxenná Pedro quebe núnbeꞌe̱ Jesús
\r (Mr. 14.66-72; Lc. 22.56-62; Jn. 18.15-18, 25-27)
\p
\v 69 Dxácate̱ naꞌ dxeꞌ Pedro chaléꞌajla, naꞌ tu nuꞌula we̱n zrin bzrine̱ꞌ lau Pedro ne guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Cáꞌanqueze lueꞌ nacuꞌ Jesús, benneꞌ Galilea naꞌ, tuze.
\p
\v 70 Pedro be̱n chúchue̱ꞌ xrtizre̱ꞌ láwela xúgute̱ benneꞌ caꞌ, gunné̱ꞌ:
\p ―Quebe nezdaꞌ nu chee̱ naꞌ dxenníuꞌ.
\p
\v 71 Nadxa Pedro zexíaje̱ꞌ chee̱ xedxúaje̱ꞌ chaleꞌaj naꞌ, naꞌ bleꞌe xetú nuꞌula caꞌ le̱ꞌ, ne guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ zaj zre̱ꞌe̱ naꞌ:
\p ―Cáꞌanqueze benneꞌ nigá dxedále̱ne̱ꞌ Jesús, benneꞌ Nazaret naꞌ.
\p
\v 72 Xecha lasa be̱n chúchue̱ꞌ Pedro xrtizre̱ꞌ, naꞌ bzétaje̱ꞌ Dios, gunné̱ꞌ:
\p ―Quebe núnbeꞌa benneꞌ naꞌ.
\p
\v 73 Xetú chíꞌidauꞌ guca belezrín benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ naꞌ lau Pedro, naꞌ gulé̱ꞌe̱ le̱ꞌ:
\p ―Da li, tuze nácaquezuꞌ nen bénneaꞌ laweꞌ da xel-laꞌ dxenné̱ chiuꞌ dxunna bea na lueꞌ.
\p
\v 74 Nadxa guzú lau Pedro dxuzría xiꞌ cuínazqueze̱ꞌ, ne dxuzétaje̱ꞌ Dios, dxenné̱ꞌ:
\p ―Quebe núnbeaquezaꞌ benneꞌ naꞌ.
\p Dxácate̱ naꞌ gudxezre xjeaj.
\v 75 Nadxa xeajsá lazreꞌ Pedro ca da guzre Jesús le̱ꞌ: Nédxudxa ca cuezre xjeaj, lueꞌ wannáuꞌ chunna lasa quebe núnbeꞌu nedaꞌ. Bedxúaj Pedro naꞌ, naꞌ gudxézrele̱ꞌe̱.
\c 27
\s Dxeleché̱ꞌe̱ Jesús lau Pilato
\r (Mr. 15.1; Lc. 23.1-2; Jn. 18.28-32)
\p
\v 1 Gate guxaníꞌ, xúgute̱ benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ, ne benneꞌ gula sina caꞌ chee̱ benneꞌ judío caꞌ belune̱ꞌ tuze dizraꞌ ájala xelune̱ꞌ chee̱ xelútie̱ꞌ Jesús.
\v 2 Nadxa beleché̱ꞌe̱ Le̱ꞌ nadxéaje̱ꞌ, ne xeajleguꞌe̱ Le̱ꞌ lau Poncio Pilato, benneꞌ dxenná beꞌe waláz chee̱ xezr la xu Roma.
\s Ca guca gate gute Judas
\p
\v 3 Nadxa Judas, bénneaꞌ bdee̱ꞌ Jesús, gate guque béꞌene̱ꞌ ba buluzría xiꞌe̱ Jesús, bexíajele̱ꞌe̱ne̱ꞌ, naꞌ bunézruje̱ꞌ da chi dxua dumí plata lau benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ, ne benneꞌ gula sina caꞌ.
\v 4 Dxe̱ꞌe̱ le̱ꞌ:
\p ―Nedaꞌ be̱naꞌ dul-la laweꞌ da bdeaꞌ tu benneꞌ naque̱ꞌ du lazreꞌ chee̱ gatie̱ꞌ.
\p Belexeche̱be benneꞌ xíchaje̱ caꞌ:
\p ―¿Bizra naca chee̱ntuꞌ da nigá? Chiuꞌ lueꞌ naca da naꞌ.
\p
\v 5 Nadxa Judas buzale̱ꞌ dumí naꞌ lu xudauꞌ, ne bezé̱ꞌe̱, naꞌ xeajxelúꞌu du lbe̱ꞌe̱.
\p
\v 6 Benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ buluxutupe̱ꞌ dumí naꞌ, dxelenné̱ꞌ:
\p ―Quebe gaca cúꞌudxu dumí nigá naga xuꞌu dumí chee̱ xudauꞌ, laweꞌ da naca na lazruj chee̱ benneꞌ dxute benneꞌ.
\p
\v 7 Nadxa belune̱ꞌ tuze dizraꞌ xeláꞌawe̱ꞌ tu xe̱zr la xu nen dumí naꞌ da nazí le na xe̱zr la xu chee̱ we̱n xesuꞌ zruaga, chee̱ gaca na tu lataj naga xelegache benneꞌ zituꞌ.
\v 8 Chee̱ le̱ naꞌ nazí le xe̱zr la xu naꞌ Xe̱zr La Xu Chee̱ Dxen ca lu zra naꞌa zra.
\v 9 Caní guca na chee̱ gaca ca da gunná Jeremías, benneꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, gunné̱ꞌ: “Gulequé̱ꞌe̱ chi dxua dumí plata da naca na da zaca Le̱ꞌ da buluzúa benneꞌ Israel.
\v 10 Nen dumí naꞌ beláꞌawe̱ꞌ xe̱zr la xu chee̱ benneꞌ we̱n xesuꞌ zruaga, cáte̱ze gunná beꞌe Xranaꞌ nedaꞌ.”
\s Dxezrín Jesús lau Pilato
\r (Mr. 15.2-5; Lc. 23.3-5; Jn. 18.33-38)
\p
\v 11 Guleché̱ꞌe̱ Jesús lau bénneaꞌ dxenná beꞌe̱ waláz chee̱ xe̱zr la xu Roma, naꞌ le̱ꞌ bche̱be̱ꞌ Jesús:
\p ―¿Nacuꞌ Lueꞌ Wenná Bea chee̱ judío caꞌ?
\p Jesús gunné̱ꞌ:
\p ―Caꞌ naca na, ca dxennáuꞌ lueꞌ.
\p
\v 12 Gate benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ, ne benneꞌ gula sina caꞌ gulawe̱ꞌ zria chee̱ Jesús, naꞌ Le̱ꞌ quebe bi beche̱be̱ꞌ.
\v 13 Nadxa gunná Pilato, dxe̱ꞌe̱ Jesús:
\p ―¿Quebe dxennuꞌ ca da dxelenná benneꞌ caní chiuꞌ?
\p
\v 14 Jesús quebe bi beche̱be̱ꞌ. Caꞌan guca bebanne bénneaꞌ, ne quebe bezrela lazre̱ꞌ ájala nne̱ꞌ.
\s Dxelechugue̱ꞌ chee̱ Jesús gatie̱ꞌ
\r (Mr. 15.6-20; Lc. 23.13-25; Jn. 18.38―19.16)
\p
\v 15 Gate dxuꞌu laní naꞌ, bénneaꞌ dxenná beꞌe̱ naꞌ xuꞌu lawe̱ꞌ dxusane̱ꞌ tu benneꞌ we̱n da zrinnaj, nútete̱ze benneꞌ dxelaca lazreꞌ benneꞌ caꞌ.
\v 16 Ca lu zra naꞌ xuꞌu tu benneꞌ lizre xia, benneꞌ wé̱nle̱ꞌe̱ da zrinnaj, nazí le̱ꞌ Barrabás.
\v 17 Ca zaj nazraga benneꞌ caꞌ naꞌ, Pilato bche̱be̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―¿Nuzra dxaca lázrele gusanaꞌ nedaꞌ? ¿Gusanaꞌ Barrabás, che Jesús, bénneaꞌ le̱ꞌ Cristo?
\p
\v 18 Caní gunné̱ꞌ laweꞌ da ba nézene̱ꞌ buludée̱ꞌ Jesús lawe̱ꞌ le̱ꞌ laweꞌ da dxelaque̱ꞌ xa lazreꞌ chee̱ Jesús.
\p
\v 19 Dxácate̱ naꞌ dxeꞌ Pilato naga dxuchiꞌe̱ chee̱ bénneache, naꞌ zruꞌule̱ꞌ gusel-le̱ꞌ tu benneꞌ xeaje̱zre̱ꞌ Pilato: “Quebe guchixre chiuꞌ da naca chee̱ benneꞌ xrlátaje naꞌ, laweꞌ da gunedaꞌ xe̱la ba dxe̱le, da bzúale̱ꞌe̱ na nedaꞌ ste̱be ne̱ chee̱ Le̱ꞌ.”
\p
\v 20 Benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ, ne benneꞌ gula sina caꞌ belegúꞌu xele̱ꞌ benneꞌ caꞌ chee̱ xelenabe̱ꞌ la Barrabás, ne gate Jesús.
\v 21 Bénneaꞌ dxenná beꞌe̱ bchálajle̱ne̱ꞌ benneꞌ caꞌ xecha lasa. Buche̱be̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―¿Nula benneꞌ chupa caní dxaca lázrele leꞌe gusanaꞌ?
\p Benneꞌ zan caꞌ gulenné̱ꞌ:
\p ―Barrabás.
\p
\v 22 Pilato bche̱be̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―¿Bizra gunaꞌ chee̱ Jesús, benneꞌ le̱ꞌ Cristo?
\p Xúgute̱ꞌ belexeche̱be̱ꞌ:
\p ―Bde̱ꞌe̱ xaga béguaj.
\p
\v 23 Nadxa gunná Pilato, dxe̱ꞌe̱ benneꞌ caꞌ:
\p ―¿Bizra da cale̱la nune̱ꞌ?
\p Benneꞌ caꞌ gulezú lawe̱ꞌ dxelebezre xe̱ꞌe̱, gulenné̱ꞌ:
\p ―Bde̱ꞌe̱ xaga béguaj. Bde̱ꞌe̱ xaga béguaj.
\p
\v 24 Gate Pilato guque béꞌene̱ꞌ quebe bi séquene̱ꞌ, naꞌ benneꞌ zan caꞌ dxeledábague̱ꞌ le̱ꞌ, naꞌ gunná béꞌene̱ꞌ blaꞌ nisa, naꞌ gudibe ne̱ꞌe̱ láwela benneꞌ caꞌ, dxenné̱ꞌ:
\p ―Quebe bi dul-la nabagaꞌ chee̱ xel-laꞌ gute chee̱ benneꞌ xrlátaje nigá. Naca na chee̱le leꞌe.
\p
\v 25 Xúgute̱ benneꞌ caꞌ belexeche̱be̱ꞌ:
\p ―Netuꞌ, ne zríꞌinentuꞌ nabágantuꞌ ca naca chee̱ xel-laꞌ gute chee̱ꞌ.
\p
\v 26 Nadxa Pilato bsane̱ꞌ Barrabás, ne gunná béꞌene̱ꞌ beleché̱ꞌe̱ Jesús chee̱ xeluꞌe̱ Le̱ꞌ, naꞌ bdee̱ꞌ Le̱ꞌ chee̱ te̱ꞌe̱ xaga béguaj.
\p
\v 27 Nadxa benneꞌ dxjaque̱ꞌ wedil-la chee̱ bénneaꞌ dxenná beꞌe̱ guleché̱ꞌe̱ Jesús, ne gulegúꞌe̱ Le̱ꞌ lu xuꞌu laweꞌ. Belexezraga ca naca benneꞌ dxjaque̱ꞌ wedil-la naga ze̱ Jesús.
\v 28 Belequé̱ꞌe̱ zra lane̱ꞌ, ne bulugácue̱ꞌ Le̱ꞌ tu ladxeꞌ bzawe.
\v 29 Buluzúe̱ꞌ xíchaje̱ꞌ tu da naca na zruze xaga xecheꞌ, ne buluguxre̱ꞌ Le̱ꞌ tu xaga ne̱ꞌe̱ xabe̱la. Nadxa buluzú zribe̱ꞌ lau Jesús, ne belún le̱ꞌ chee̱ꞌ, dxelenné̱ꞌ:
\p ―Gaca xabáa chiuꞌ, Wenná Bea chee̱ judío caꞌ.
\p
\v 30 Cáꞌanqueze buluzré̱ꞌe̱ Le̱ꞌ zrene̱ꞌ, naꞌ gulequé̱ꞌe̱ xaga da nuxru Jesús, ne guline̱ꞌ na xíchaje̱ꞌ.
\v 31 Ca gudé belún le̱ꞌ chee̱ Jesús, naꞌ belexegüe̱ꞌ ladxeꞌ bzawe, naꞌ buluxugácue̱ꞌ Le̱ꞌ zra lánaqueze̱ꞌ. Nadxa beleché̱ꞌe̱ Le̱ꞌ chee̱ te̱ꞌe̱ xaga béguaj.
\s Dxuludé̱ꞌe̱ Jesús xaga béguaj
\r (Mr. 15.21-32; Lc. 23.26-43; Jn. 19.17-27)
\p
\v 32 Ca gusiáꞌque̱ꞌ naꞌ, belexezrague̱ꞌ tu benneꞌ xe̱zre Cirene, le̱ꞌ Simón, naꞌ gulenná béꞌene̱ꞌ le̱ꞌ biꞌe̱ xaga béguaj chee̱ Jesús.
\p
\v 33 Caꞌan guca belezrine̱ꞌ tu lataj nazí le na Gólgota, da dxennadxu, Lataj Chee̱ Zrita Xichaj Benneꞌ Gate.
\v 34 Naꞌ bulunézruje̱ꞌ da xiꞌaj Jesús xrise uva wal-la da nachixre na da slaꞌ, san gate bxue Jesús ca naca na, quebe guꞌe̱ na.
\p
\v 35 Ca bexuzre benneꞌ dxjaca wedil-la buludé̱ꞌe̱ Le̱ꞌ xaga béguaj, naꞌ gulebéaje̱ꞌ da gaca bea na chee̱ xelexelé̱ꞌe̱ ca naca zra lana Jesús. Caꞌan guca guxá ca da gunná benneꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios, gunné̱ꞌ: “Belexelé̱ꞌe̱ zra lanaꞌ le̱ze̱ꞌ. Gulebéaje̱ꞌ da gaca bea na.”
\v 36 Nadxa gulebéꞌe̱ dxuluzuzre̱ꞌ Jesús.
\v 37 Buluzríe̱ꞌ xichaj Jesús naꞌ tu xiche da naxúaj na da nabague̱ꞌ, da dxenná na: Jesús, wenná bea chee̱ judío caꞌ.
\p
\v 38 Cáꞌanqueze buludé̱ꞌe̱ chupa benneꞌ gubán tu zren nen Jesús le̱ꞌe̱ xaga béguaj caꞌ, tue̱ꞌ chaláꞌa xabe̱la, ne xetúe̱ꞌ chaláꞌa xéglala ga daꞌ xaga béguaj chee̱ Jesús.
\v 39 Benneꞌ dxeledée̱ꞌ naꞌ dxelún le̱ꞌ chee̱ Jesús. Dxulutá xíchaje̱ꞌ,
\v 40 ne dxelenné̱ꞌ:
\p ―¿Dxuchínnajuꞌ xudauꞌ, naꞌ laweꞌ chunna zraze xexunuꞌ na? Bselá cuinuꞌ. Che nacuꞌ Zriꞌine Dios, bexetaj le̱ꞌe̱ xaga béguaj naꞌ.
\p
\v 41 Cáꞌanqueze belún la chee̱ꞌ benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ, ne benneꞌ dxuluxuzájle̱ꞌe̱ da bdxixruj beꞌe Moisés, ne benneꞌ xudauꞌ fariseo caꞌ, ne benneꞌ gula sina caꞌ. Dxelé̱ ljwezre̱ꞌ:
\p
\v 42 ―Bselé̱ꞌ benneꞌ xula, san quebe dxezéquene̱ꞌ guselá cuine̱ꞌ. Che naque̱ꞌ Wenná Bea Chee̱ Xe̱zre Israel, dxal-laꞌ xexétaje̱ꞌ le̱ꞌe̱ xaga béguaj, naꞌ chéajle̱dxu chee̱ꞌ.
\v 43 Le̱ꞌ bxren lazre̱ꞌ Dios. Naꞌa guselá Dios Le̱ꞌ che da li dxaca lazre̱ꞌ, laweꞌ da gunná Le̱ꞌ naque̱ꞌ Zriꞌine Dios.
\p
\v 44 Cáꞌanqueze gubán caꞌ zaj daꞌ xaga béguaj caꞌ nen Jesús gulenné̱ꞌ schanniꞌ chee̱ Jesús.
\s Ca guca gate gute Jesús
\r (Mr. 15.33-41; Lc. 23.44-49; Jn. 19.28-30)
\p
\v 45 Nadxa ca naca xe̱zr la xu naꞌ guchul-la na. Guzú lau na wagubizra ca bzrinte̱ na ca dxedá chunna.
\v 46 La náꞌqueze Jesús gudxezre xe̱ꞌe̱, dxenné̱ꞌ:
\p ―Elí, Elí, ¿lama sabactani?
\m (Da nigá zéaje̱ na: Dios chiaꞌ, Dios chiaꞌ, ¿bizr chee̱ naꞌ nusán lazruꞌ nedaꞌ?)
\p
\v 47 Bal-la benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ naꞌ belenne̱ꞌ ca da gunná Jesús, naꞌ gulenné̱ꞌ:
\p ―Benneꞌ nigá dxenné̱ꞌ Elías, benneꞌ bchálaje̱ꞌ waláz chee̱ Dios.
\p
\v 48 Dxácate̱ naꞌ guzáꞌ chegu tu benneꞌ caꞌ, xeajxríꞌe̱ tu da dxezrupe nisa, naꞌ ca bsebise̱ꞌ na nen nupe zichaj, naꞌ bzue̱ꞌ na laweꞌ tu xaga, ne bzrigue̱ꞌ na dxuꞌa Jesús chee̱ xrupe̱ꞌ na.
\v 49 Benneꞌ xezica caꞌ gulenné̱ꞌ:
\p ―Le guxúe xcaꞌ. Quebe gunuꞌ caꞌ. Nnáꞌxquedxu che wida Elías guselé̱ꞌ Le̱ꞌ.
\p
\v 50 Xecha lasa gudxezre xaꞌa Jesús, naꞌ gutie̱ꞌ.
\v 51 Lu zra náꞌqueze ladxeꞌ da ze̱ lu xudauꞌ bdxuaj na chúpala, guzú lau na xíchaje̱, bedxúajte̱ na dxeꞌela. Guzrúꞌ xe̱zr la xu, naꞌ xiaj xre caꞌ gulúzruqueze na.
\v 52 Gulexalaj ba, naꞌ belexebán benneꞌ gate caꞌ, benneꞌ guléajle̱ꞌe̱ da naca chee̱ Dios.
\v 53 Ca gudé bebán Jesús, naꞌ benneꞌ caní belexedxúaje̱ꞌ lu xe̱dxu ba, ne belexexúꞌe̱ lu xe̱zre láꞌazxa Jerusalén, naga benneꞌ zan beleléꞌene̱ꞌ benneꞌ caꞌ.
\p
\v 54 Nadxa benneꞌ dxenná beꞌe̱ lu wedil-la, ne benneꞌ dxjaque̱ꞌ wedil-la, benneꞌ caꞌ dxuluzuzre̱ꞌ Jesús, gate beleléꞌene̱ꞌ guzrúꞌ, ne xezícadxa da caꞌan gulaca, naꞌ belezrébele̱ꞌe̱, dxelenné̱ꞌ:
\p ―Da lítegaze benneꞌ nigá guque̱ꞌ Zriꞌine Dios.
\p
\v 55 Nuꞌula zan zaj zre̱ꞌe̱ naꞌ dxelenné̱ꞌe̱ zítuꞌla, nuꞌula caꞌ xjácale̱ne̱ꞌ Jesús gate bezé̱ꞌe̱ ga nababa Galilea, ne gulácale̱queze̱ꞌ Le̱ꞌ.
\v 56 Ládujla nuꞌula caꞌ xuꞌu María Magdalena, ne María xrna Jacobo ne José, ne xrna zriꞌine Zebedeo caꞌ.
\s Dxulucache̱ꞌ Jesús lu xe̱dxu ba
\r (Mr. 15.42-47; Lc. 23.50-56; Jn. 19.38-42)
\p
\v 57 Ca guzú lau dxaca waxrinne, naꞌ blaꞌ tu benneꞌ gunníꞌa le̱ꞌ José, benneꞌ xe̱zre Arimatea, benneꞌ dxéajle̱queze̱ꞌ chee̱ Jesús.
\v 58 Benneꞌ nigá guxíaje̱ꞌ xeajchálajle̱ne̱ꞌ Pilato, naꞌ benabe̱ꞌ be̱l-laꞌ dxen chee̱ Jesús. Pilato gunná béꞌene̱ꞌ xulunézruje̱ꞌ le̱ꞌ be̱l-laꞌ dxen naꞌ.
\v 59 Nadxa José bequé̱ꞌe̱ be̱l-laꞌ dxen naꞌ, naꞌ bchele̱ꞌ na tu ladxeꞌ da naxadxe.
\v 60 Nadxa guluꞌe̱ Le̱ꞌ lu ba da naca na cheé̱queze José naꞌ, da be̱ne̱ꞌ tu lu xiaj. Gulexrúe̱ꞌ tu xiaj blaga zren dxuꞌa ba chee̱ Jesús, naꞌ bezé̱ꞌe̱ ga naꞌ.
\v 61 Gulezráꞌ María Magdalena, ne xetú María, zaj dxeꞌe̱ le nnaꞌ dxuꞌa ba naꞌ.
\s Dxulubia dxuluxue̱ꞌ ba chee̱ Jesús
\p
\v 62 Zeaj zra xula, da naca na zra ca gudé zra bulucueze̱ꞌ, naꞌ benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ, ne benneꞌ xudauꞌ fariseo caꞌ belezrine̱ꞌ lau Pilato.
\v 63 Dxelé̱ꞌe̱ le̱ꞌ:
\p ―Xran, dxeajsá lázrentuꞌ ca naca da gunná benneꞌ we̱n lazreꞌ naꞌ gate naꞌ zue̱ꞌ. Gunné̱ꞌ gate gaca chunna zra, naꞌ xebane̱ꞌ ládujla benneꞌ gate.
\v 64 Chee̱ le̱ naꞌ, bdixruj beꞌene̱ꞌ benneꞌ caꞌ xulubia xuluxue̱ꞌ ba chee̱ꞌ naꞌ cadxa gaca chunna zra, chee̱ quebe xeleláꞌ benneꞌ caꞌ bsé̱dene̱ꞌ xedajlexebéaje̱ꞌ be̱l-laꞌ dxen naꞌ chizrela, naꞌ te naꞌ xuluzenne̱ꞌ bénneache ba bebane̱ꞌ ládujla benneꞌ gate. Che caꞌan gaca, naꞌ dizraꞌ we̱n lazreꞌ bze̱be nigá gun na da zrinnaj zrendxa ca da nedxu.
\p
\v 65 Pilato guzre̱ꞌ benneꞌ caꞌ:
\p ―Naꞌ zaj zraꞌ benneꞌ dxjaque̱ꞌ wedil-la xuluzuzre̱ꞌ na. Le chjaca leꞌe, ne le guxúe xanneꞌ ba naꞌ ca se̱ lau séquele.
\p
\v 66 Nadxa xjaque̱ꞌ, xeajlexúe̱ꞌ ba naꞌ. Buluchiche̱ꞌ tu da gunna bea na che xalaj ba naꞌ, naꞌ bulucáꞌane̱ꞌ benneꞌ dxjaca wedil-la ga naꞌ.
\c 28
\s Ca guca gate bebán Jesús
\r (Mr. 16.1-8; Lc. 24.1-12; Jn. 20.1-10)
\p
\v 1 Ca gudé chee̱ zra dxulupáꞌana judío caꞌ, ca za dxaníꞌ zra nedxu, naꞌ María Magdalena, ne xetú María naꞌ xjaque̱ꞌ xeajlenné̱ꞌe̱ ba chee̱ Jesús.
\v 2 Chadite guzrúꞌle̱ꞌe̱ na laweꞌ da betaj tu gubáz chee̱ xabáa chee̱ Xránadxu, naꞌ bzrine̱ꞌ dxuꞌa ba naꞌ, ne bequé̱ꞌe̱ xíajtaꞌa zren naꞌ da zrua na dxuꞌa ba naꞌ, naꞌ gudxéꞌe̱ lawe na.
\v 3 Gubáz naꞌ dxácatite legale̱ꞌ, ne naca chiche zra lane̱ꞌ ca bezxeꞌ.
\v 4 Gate beleléꞌe benneꞌ dxjaque̱ꞌ wedil-la gubáz chee̱ xabáa naꞌ, naꞌ belezrízene̱ꞌ xel-laꞌ dxelezrebe, ne belexegáꞌane̱ꞌ ca benneꞌ gate caꞌ.
\v 5 Nadxa gunná gubáz chee̱ xabáa naꞌ, dxe̱ꞌe̱ nuꞌula caꞌ:
\p ―Quebe zrébele. Nezdaꞌ dxexílajle Jesús, bénneaꞌ gudé̱ꞌe̱ xaga béguaj.
\v 6 Quebe zue̱ꞌ nigá laweꞌ da ba bebane̱ꞌ, cáte̱ze naꞌ gunné̱ꞌ. Le da nnaꞌle lu ba naga gulegúꞌe̱ Le̱ꞌ.
\v 7 Le cheajxáquezega, le cheaje̱zre benneꞌ caꞌ bsé̱dene̱ꞌ ba bebane̱ꞌ ládujla benneꞌ gate, naꞌ chéaje̱ꞌ ga nababa Galilea nédxudxa ca leꞌe. Naꞌ léꞌele Le̱ꞌ. Da nigá naca na da nabagaꞌa xapaꞌ leꞌe.
\p
\v 8 Nadxa nuꞌula caꞌ besiáꞌque̱ꞌ dxuꞌa ba naꞌ, zeajxaca chégüe̱ꞌ. Dxelezrebe̱ꞌ, ne dxelebene̱ꞌ. Zjaque̱ꞌ zeajlegue̱zre̱ꞌ benneꞌ caꞌ bse̱de Jesús.
\v 9 Dxácate̱ naꞌ Jesús bchague̱ꞌ nuꞌula caꞌ, ne bgape̱ꞌ le̱ꞌ diuzre. Belezrine̱ꞌ lau Jesús, dxelúe láꞌane̱ꞌ Le̱ꞌ, ne bulunide̱ꞌ niꞌa Jesús.
\v 10 Le̱ꞌ guzre̱ꞌ nuꞌula caꞌ:
\p ―Quebe zrébele. Le chjaca, le cheajé̱zre bi bíchaꞌdauꞌ caꞌ dxal-laꞌ chjaque̱ꞌ naga nababa Galilea. Naꞌ xelexeléꞌene̱ꞌ nedaꞌ.
\s Ca da gulenná benneꞌ dxjaque̱ꞌ wedil-la
\p
\v 11 Dxácate̱ zjaca nuꞌula caꞌ, naꞌ benneꞌ caꞌ dxjaca wedil-la guluꞌe̱ xe̱zre, ne buluchálajle̱ne̱ꞌ benneꞌ xíchaje̱ caꞌ chee̱ bxruze caꞌ ca da guca.
\v 12 Benneꞌ xíchaje̱ caꞌ buluchálajle̱ne̱ꞌ benneꞌ gula sina caꞌ chee̱ xelune̱ꞌ tuze dizraꞌ. Nadxa bulunézruje̱ꞌ benneꞌ dxjaque̱ꞌ wedil-la dumí zrente̱.
\v 13 Dxelenné̱ꞌ:
\p ―Le nna leꞌe beleláꞌ benneꞌ caꞌ bse̱de Jesús naꞌ chizrela, dxácate̱ dxásele leꞌe, naꞌ belexexúꞌe̱ be̱l-laꞌ dxen chee̱ꞌ.
\v 14 Che benneꞌ dxenná be̱ꞌe̱ naꞌ xenne̱ꞌ da nigá, netuꞌ guchálajle̱ntuꞌ le̱ꞌ, ne gucáꞌana cháwentuꞌ chee̱ quebe bi gaca chee̱le leꞌe.
\p
\v 15 Nadxa benneꞌ dxjaque̱ꞌ wedil-la gulezíꞌ lu ne̱ꞌe̱ dumí naꞌ, naꞌ besiáꞌque̱ꞌ belune̱ꞌ ca bache zaj nézene̱ꞌ. Da nigá naca na ca dxelenná judío caꞌ zéajte̱ lu zra naꞌa zra.
\s Jesús dxesel-le̱ꞌ benneꞌ gubáz chee̱ꞌ caꞌ
\r (Mr. 16.14-18; Lc. 24.36-49; Jn. 20.19-23)
\p
\v 16 Nadxa xjaca benneꞌ chinéaj caꞌ bse̱de Jesús, naꞌ belezrine̱ꞌ lu xiꞌa naga ba guzre Jesús le̱ꞌ.
\v 17 Gate beleléꞌene̱ꞌ Jesús, naꞌ bulucáꞌana szrene̱ꞌ Le̱ꞌ. Bal-le̱ꞌ gulaca chupa lazre̱ꞌ.
\v 18 Nadxa Jesús gubigue̱ꞌ naga zaj zraꞌ benneꞌ caꞌ, naꞌ guzre̱ꞌ le̱ꞌ:
\p ―Nedaꞌ ba nazíꞌ lu naꞌa ca naca xel-laꞌ dxenná bea xabáa, ne lu xe̱zr la xu nigá.
\v 19 Chee̱ le̱ naꞌ le chjaca, le cheajchálajle̱ benneꞌ zaj zre̱ꞌe̱ du ca naca xe̱zr la xu nigá, ne le cheajsé̱dene̱ꞌ ca naca da bsé̱dedaꞌ leꞌe. Le guchúe̱ꞌ le̱ꞌ nisa lu La Xraꞌ, ne lu La Zríꞌine̱ꞌ, ne lu La Beꞌ Láꞌazxa.
\v 20 Le gusé̱de-ne̱ꞌ xelaque̱ꞌ wezúa dizraꞌ ca naca da ba gunná beꞌedaꞌ leꞌe, naꞌ nedaꞌ tu súale̱zquezaꞌ leꞌe xúgute̱ zra cadxa cheajsé̱ chee̱ xe̱zr la xu nigá. ¡Caꞌan gaca na!
