\id TIT
\h Tito
\toc1 Tito
\mt1 Dxihtsi nin bacaꞌh San Pahblu loh Titu
\c 1
\s GuelrgahpaDxiohs
\p
\v 1 Naꞌh Pahblu, naan xmooza Dxiohs nee pooxtla xteenn
Jesucristu; laꞌh Ñiꞌh guluuꞌnehza naꞌh tin gacaneꞌhn chioo
ru guelriachiistoꞌ xteenn bwiinn nin gulii Dxiohs chechii
stoꞌ xchiꞌdxyi Ñiꞌh, tin gacabwaꞌ raꞌ ba xcweenta dxyiꞌdxyi
nanchii nin rusiaa laꞌh raꞌ bwiinn loh duhlda,
\v 2 nee
neezaa tin guicaꞌha raꞌ ba guelnabahan nin ayi ñichilohtiiꞌ.
Dxiohs ayi ruuꞌyi Ñiꞌh dxixiꞌhw; guñiꞌ Ñiꞌh dez cadxyih
gachicaꞌha nuꞌh guelnabahan riiꞌ.
\v 3 Ya chin badzihn dxyih
nin bacaꞌbwaꞌ Ñiꞌh; baluuꞌyi Ñiꞌh xchiꞌdxyi Ñiꞌh ziꞌchi
za baniꞌhi Ñiꞌh xchiꞌdxyi Ñiꞌh naꞌh tin guluꞌyiꞌhñin ziga
gunabwaꞌ Xtaada Dxiohs nuꞌh nin rusiaa laꞌhnuꞌh loh duhlda.
\v 4 Rucaꞌhn dxihtsi riiꞌ loh luꞌh Titu, lliiꞌngaaꞌnahn loh
guelriachii stoꞌ nin nahpa nuꞌh laꞌh Jesucristu.
Rdxiꞌhnaꞌhn loh Xtaada Dxiohs nuꞌh cun neezaa loh Daada
Jesucristu nin rtaꞌh laꞌhnuꞌh loh duhlda tin gacanee Ñiꞌh
yiꞌh, galahsa stoꞌ Ñiꞌh yiꞌh nee neezaa gusacwachidxyii
Ñiꞌh stoꞌ luꞌh.
\s Dziꞌn nin ruhnn Titu guihdxyi Creta
\p
\v 5 Chin basiaꞌhanahn yiꞌh loh yuh nin rii loh ñisadoꞌ nin
laa Creta, basiaꞌhanahn yiꞌh tin para guunnxnehza luꞌh nin
riaꞌdxi gachidiꞌhnn xnehza raꞌ nuꞌh nee tin cwii za luꞌh
bwiinn ñuꞌxa raꞌ loh cada tuhbigah raꞌ guihdxyi talpaꞌh ziga
guñaan loh luꞌh.
\v 6 Tuhbi bwiinn ñuꞌxa nin gaapa
guelrnabwaꞌ loh raꞌ bwiinn guidoꞌ, bwiinn ñuꞌxa chi nahpa
guibahan zaꞌca ba tin ayi chyu bwiinn guidxeela xi guelchiah
pur laꞌh ba, nee nahpa gaca cheꞌhla ba tuhbi si gunnaꞌh nee
nahpa gallee tiiꞌ lliiꞌn ba chechii stoꞌ ñiꞌh xchiꞌdxyi
Dxiohs, tin par ayi chyu guiñiꞌyah laꞌh raꞌ bi tin ayi
guibahan dxaaba raꞌ bi nee ayi za gaca raꞌ bi bwiinn
ñaꞌlaaꞌdzi ziga ruhnn raꞌ nin ayi ruzoꞌbadxiahga raꞌ
xchiꞌdxyi xtaada raꞌ ñiꞌh,
\v 7 tin ziga bwiinn nin rahpa
guelrnabwaꞌ loh tuhbi guidoꞌ bwiinn chi radzihnnaaba
dziꞌn nezloh Dxiohs, niꞌchin nin nahpa guibahan nayaa ba gaduhbi
laꞌgaꞌhtiiꞌ. Ayi gaca ba bwiinn stoꞌ raꞌ dxyiꞌdxyi dxiipa,
bwiinn nadxyiꞌchi, bwiinn gwaaꞌ, nin bwiinn nin rdxiꞌhyi
dxixiꞌhw; nee ayi za gaca ba bwiinn nin rzaꞌbi stoꞌ ñiꞌh
mweyi gubaꞌn.
\v 8 Nahpa gaca ba tuhbi bwiinn nadoꞌlaadzi
loh raꞌ bioꞌza nin cheguiaꞌha cuun ba yihdzi ba. Niꞌchin
nin nahpa gaca ba tuhbi bwiinn nin guunn bwen, tuhbi bwiinn
natiiꞌ, tuhbi bwiinn nin ayi rzuhnee nin tuhbi bwiinn, tuhbi
bwiinn nin rdxyihbi laꞌh Dxiohs, tuhbi bwiinn nin ayi ruhnn
nin xclaaꞌdzi tihxi ba.
\v 9 Nahpa cheezah zaꞌca ba loh
dxyiꞌdxyi nanchii nin basiꞌdxi ba tin gaca guuyi
dxyiꞌdxyinee ba laꞌh raꞌ bwiinn xchiꞌdxyi Dxiohs, tin para
guluuꞌyi ba ca rcheꞌh raꞌ snuhn raꞌ bwiinn raꞌ nin rñiꞌyah
xchiꞌdxyi Dxiohs.
\p
\v 10 Laasii ziahan raꞌ bwiinn nin naa raꞌ bwiinn rwaaꞌ ldaꞌh
nuu lahda tu, per mahzi ziahan naa raꞌ bwiinn ziꞌca nin nuu
loh raꞌ bwiinn Israel. Bwiinn raꞌ riiꞌ naa raꞌ ba bwiinn
rwaaꞌ ldaꞌh raꞌ neezaa rsaguiꞌhi raꞌ ba laꞌh snuhn bwiinn.
\v 11 Bwiinn raꞌ riiꞌ nahpa gataꞌw raꞌ nuꞌh rwaaꞌ raꞌ ba
laasii cun xchiꞌdxyi raꞌ ba nin ruluuꞌyi raꞌ ba rusiahchi
raꞌ ba stoꞌ tuhbitiiꞌ famihyi bwiinn, ya ruluuꞌyi raꞌ ba
dxyiꞌdxyi xihn raꞌ tin ruhnn raꞌ ba gahn mweeyi cun dziꞌn
xtuhyi nin ruhnn raꞌ ba.
\p
\v 12 Tuhbi gahca nin naa tuhbi profeta bwiinn Creta,
bwiiꞌyi dxyiꞌdxyi xa naa raꞌ bwiinn lasaaꞌ ba, nnah ba:
“Bwiinn Creta raꞌ ganaalla bwiinn dxixiꞌhw raꞌ ba, nee
bwiinn nahda dxiipa raꞌ ba; naa za raꞌ ba bwiinn raaꞌlla nee
bwiinn rahw xaꞌta raꞌ ba.”
\v 13 Nee guñiꞌ ba ziga naaꞌhan;
niꞌchin gulchihndxi laꞌh raꞌ ba jweersi duxa tin gaca raꞌ ba
bwiinn zaꞌca loh guelriachii stoꞌ xteenn xchiꞌdxyi Dxiohs,
\v 14 nee tin ayi za cheezah guunn cweenta raꞌ ba dxyiꞌdxyi
nin rdxiꞌnlaadzi raꞌ bwiinn Israel raꞌ, nee neezaa ayi guunn
cweenta raꞌ ba dxyiꞌdxyi dxixiꞌhw nin rcaꞌdihtsi loh
dxyiꞌdxyi zaꞌca.
\p
\v 15 Nin nahpa lligaaba nayaa galleetiiꞌ cohsa nayaa naa
para niꞌchi, per para nin ayi riachii stoꞌ raꞌ ñiꞌh laꞌh
Dxiohs niꞌchi raꞌn nin aadxi nahpa lligaaba nayaa, pwihsi
ayitiiꞌ cohsa nayaa para laꞌh raꞌ ba. Pwihsi yihca raꞌ ba
nee loh xigaaba raꞌ ba nuu dxiimman.
\v 16 Rñiꞌ raꞌ ba
nuꞌnbwaꞌ raꞌ ba laꞌh Dxiohs, per cun nin ruhnn raꞌ ba
ruluuꞌyi ayi guchii dxiꞌhn laasii rwaaꞌldaꞌh raꞌ ba, cun
rcaꞌllahn lasaaꞌ raꞌ ba; niꞌchin nin ayi galluꞌyi raꞌ ba
para guunn raꞌ nin tuhbi dziꞌn zaꞌca.
\c 2
\s Pahblu ruluuꞌyi laꞌh Titu para guluuꞌyi zaꞌca bi laꞌh raꞌ bwiinn ziga nahpa guibahan raꞌ ba
\p
\v 1 Per yiꞌh guñiꞌ si xcweenta dxyiꞌdxyi nin ruluuꞌyi zaꞌca.
\v 2 Baluuꞌyi laꞌh raꞌ bwiinn ñuꞌxa tin gaca raꞌ ba bwiinn
nin ruhnn lligaaba nayaa, bwiinn nin ayi chyu gusahcaloh
tiiꞌ, bwiinn natiiꞌ, bwiinn zaꞌca nin riachii stoꞌ ñiꞌh laꞌh
Dxiohs ziga naa loh xquelñaꞌñih Ñiꞌh, bwiinn nin nadziiꞌhi
lasaaꞌ raꞌ, nee ayi za guiriaꞌh gahn raꞌ ba.
\v 3 Ziꞌchi za
laꞌh raꞌ bwiinn ñuꞌxa gunnaꞌh raꞌ nahpa guibahan nayaa raꞌ
ba; ayi gaca raꞌ ba bwiinn dxixiꞌhw nee ayi suuhdzitiiꞌ za
raꞌ ba, tin guluuꞌyi raꞌ ba ziga naa xnehza cweenta ziga
nabahan raꞌ ba,
\v 4 tin guluuꞌyi raꞌ ba laꞌh raꞌ gunnaꞌh
biiꞌhin raꞌ tin gantsiiꞌhi raꞌ bi cheꞌhla raꞌ bi cun lliiꞌn
raꞌ bi,
\v 5 nee gaca nasiin za raꞌ gunnaꞌh yuꞌxa raꞌ cun
guibahan nayaa raꞌ ba; neezaa gaapaa dziꞌtsi raꞌ ba rwaaꞌ
yihdzi raꞌ ba, nee nahpa za gaca raꞌ ba bwiinn zaꞌca cun loh
snuhn raꞌ bwiinn raꞌ, nee guzoꞌbadxiahga za ba xchiꞌdxyi
xpwiinn ndxiꞌhw raꞌ ba tin para ayi za chyu guiñiꞌyah
xcweenta xchiꞌdxyi Dxiohs.
\p
\v 6 Nee guñiꞌnee za laꞌh raꞌ biꞌnxtuhbi tin gaca raꞌ bi
tuhbi bwiinn nin guunn lligaaba zaꞌca,
\v 7 niꞌchin yiꞌh
gubahan xnehza nez loh raꞌ bi tin gaca xmohda raꞌ bi loh
gallee tiiꞌ cohsa zaꞌca. Ya chin gusiꞌdxi raꞌ luꞌh bi,
bwiꞌhnnan cun gaduhbi stoꞌ luꞌh.
\v 8 Guñiꞌ xnehza loh raꞌ
bi tin para ayi chyu guiguii loh luꞌh, tin ziꞌchi
gaziꞌxtuhyi nin xclaaꞌdzi gucaꞌhnee laꞌtu.
\p
\v 9 Guñiꞌnee za laꞌh raꞌ mooza tin guzoꞌbadxiahga raꞌ ba
xchiꞌdxyi xballwaaꞌn raꞌ ba, nee ayi gusiaꞌgarii raꞌ ba
dxyiꞌdxyi loh xballwaaꞌn raꞌ ba.
\v 10 Ayi cwaan raꞌ ba
sino que mas chaꞌyi gaca raꞌ ba bwiinn zaꞌca tin gwaꞌha
bwiinn xa nabahan ba loh xquelñaꞌñih Xchiohs nuꞌh nin
bataꞌh laꞌhnuꞌh loh duhlda, tin ziꞌchi gacabwaꞌ raꞌ ba xa
chuhla naa Dxiohs nin raann nuꞌh.
\p
\v 11 Laasii ya biinloh xquelrahcanee Dxiohs para garaa raꞌ
bwiinn, ya guelrahcanee chi naa xchiꞌdxyi Ñiꞌh nin zahca
gutaꞌh laꞌh garaa raꞌ bwiinn loh duhlda,
\v 12 ya xchiꞌdxyi
Ñiꞌhn nin raluuꞌyi nuꞌh xa gariaꞌh nuꞌh loh dziꞌn dxaaba
nee cun lligaaba xteenn guidxyiyuh riiꞌ, tin chuꞌnee Dxiohs
laꞌhnuꞌh loh xquelñaꞌñih Ñiꞌh.
\v 13 Neezaa ruluuꞌyi Ñiꞌh
laꞌhnuꞌh nahpa nuꞌh tuhbi hereensi loh Ñiꞌh cun naannloh za
nuꞌh zadzihn dxyih rooꞌ nin dxiꞌ Daada Jesucristu nin bataꞌh
laꞌhnuꞌh loh duhlda.
\v 14 Biuꞌn Ñiꞌh ntriehgu laꞌhgahca
Ñiꞌh loh guelguhchi pur laꞌhnuꞌh tin bataꞌh Ñiꞌh laꞌhnuꞌh
loh dziꞌn dxaaba tin basiaa Ñiꞌh laꞌhnuꞌh tin gaca nuꞌh
xpwiinn Ñiꞌh tin guidiꞌhnn raꞌ nuꞌh dziꞌn zaꞌca.
\p
\v 15 Dxyiꞌdxyi raꞌ riiꞌ nin nahpa guluuꞌyi luꞌh, nee tin
guunn luꞌh para chuꞌguiꞌw raꞌ ba nee neezaa guiñiꞌ luꞌh
dxyiꞌdxah loh raꞌ ba cun gaduhbi guelrnabwaꞌ xteenn luꞌh.
Gudxiꞌhyi nez ayi cweꞌhestoꞌ raꞌ bwiinn yiꞌh.
\c 3
\s Nin nahpa guunn raꞌ bwiinn nin gwachii stoꞌ raꞌ ñiꞌh xchiꞌdxyi Dxiohs
\p
\v 1 Basannah stoꞌ raꞌ ba guzoꞌbadxiahga raꞌ ba xchiꞌdxyi
gubieerna cun xchiꞌdxyi guxchisi. Nahpa chuu raꞌ ba-chaꞌzi
raꞌ ba xchiꞌdxyi raꞌ guxchiisi raꞌ riiꞌ, nee tin guigaꞌbi za
raꞌ ba guunn raꞌ ba xi chiꞌh zi dziꞌn zaꞌca.
\v 2 Ayi chyu
guiñiꞌyah raꞌ ba, ayi gaca za raꞌ ba bwiinn dxixiꞌhw. Nahpa
gaca raꞌ ba tuhbi bwiinn nadoꞌlaadzi loh cuun chiꞌh zi
bwiinn.
\v 3 Tin laꞌhnuꞌh galohyi guhca nuꞌh bwiinn nin
biaꞌdxyi guelñaꞌñih loh xigaaba raꞌ ñiꞌh niꞌchin ayi
bazoꞌbadxiahga nuꞌh xchiꞌdxyi Dxiohs, ya gunaꞌzu lligaaba
dxaaba laꞌhnuꞌh ya bidiꞌhnn nuꞌh garaa nin guclaaꞌdzi tihxi
nuꞌh. Per nnah banaa ziꞌchi chiꞌh biduꞌtallgahxi nuꞌh. Cun
ziga gubahan dxaaba nuꞌh chin guzaꞌbi stoꞌ nuꞌh xteenn
bwiinn, nee bidxiaapa llahn lasaaꞌ raꞌ nuꞌh,
\v 4 per chin
baluuꞌyi Dxiohs, nin bataꞌh laꞌhnuꞌh loh duhlda, chaꞌyi naa
Ñiꞌh baluuꞌyi Ñiꞌh xa nadziiꞌhi Ñiꞌh laꞌhnuꞌh,
\v 5 bataꞌh
Ñiꞌh laꞌhnuꞌh loh duhlda; ayi pur bachidiꞌhnn dxiꞌh nuꞌh
dziꞌn zaꞌca sino que pur nin balahsa stoꞌ Ñiꞌh laꞌhnuꞌh, ya
bataꞌh Ñiꞌh laꞌhnuꞌh pur Spíritu Saantu nin basiaa lastoꞌ
nuꞌh nin ruhnn raalaa nacuubi nuꞌh para loh tuhbi
guelnabahan nacuubi.
\v 6 Pur nin bwiꞌhnn Jesucristu nin
bataꞌh laꞌh nuꞌh loh duhlda, Dxiohs baniꞌhi cweeza paꞌhcaa
Spíritu Saantu xteenn Ñiꞌh laꞌn lastoꞌ nuꞌh.
\v 7 Pur nin
balahsastoꞌ Ñiꞌh laꞌhnuꞌh basiaꞌpitii Ñiꞌh xtuhlda nuꞌh, ya
pur niꞌchi banaann nuꞌh gachicaꞌha raꞌ nuꞌh xereensi Ñiꞌh ya
hereensi chi naa guelnabahan nin ayi ñichilohtiiꞌ.
\v 8 Dxyiꞌdxyi riiꞌ guchiiꞌhin; niꞌchin nin xclaaꞌdzihn cheezah
luꞌh guiñiꞌ luꞌh dxyiꞌdxyi raꞌ riiꞌ loh raꞌ bwiinn nin
riachii stoꞌ xchiꞌdxyi Dxiohs tin guunn duxa raꞌ ba dziꞌn
zaꞌca. Dxyiꞌdxyi raꞌ riiꞌ naa dxyiꞌdxyi zaꞌca nee nalluꞌyi
raꞌn para garaa tiiꞌ nuꞌh.
\p
\v 9 Per nnah ayi gusaaꞌn luꞌh chindxineedxyiꞌdxyi raꞌ bwiinn
xi pur xcweenta dxyiꞌdxyi nin ayi galluꞌyi, neezaa dxyiꞌdxyi
xteenn canehza guzah raꞌ xtaada guldooꞌ raꞌ nuꞌh, neezaa ayi
gusaaꞌn luꞌh chuu guelrbwidxihndxi dxyiꞌdxyi pura xlehyi
Moisehs laasii garaa deeꞌ ayi galluꞌyin nee ayi za xi
guiniinloh raꞌn.
\p
\v 10 Sibwela nuu tuhbi bwiinn nin xclaaꞌdzi gucheꞌh laꞌh
tuhbi bwiinn guidoꞌ, guiñiꞌnee luꞌh ba tuhbi, o chiohpa;
sibwela ayi guzoꞌbadxiahga ba xchiꞌdxyi luꞌh, babweꞌhecaꞌha
ba loh raꞌ bwiinn guidoꞌ,
\v 11 laasii bwiinn chi ya naann
luꞌh xtuhlda ba nugasinaaꞌha laꞌh ba cayuhnnan ñichiloh ba.
\s Dxyiꞌdxyi nin bacaꞌh Pahblu loh si Titu
\p
\v 12 Chin cuꞌneezahn Artemas o Tíquicu loh luꞌh, bwiꞌhnn pur
dxieꞌguiaꞌh luꞌh naꞌh loh guihdxyi Nicópolis, tin riꞌchi
ruꞌnnahn lligaaba gutiꞌdxiꞌhn loh bweꞌhw nahlda raꞌ.
\v 13 Bwiꞌhnn cumpahñu gaduhbi laꞌgaꞌhtiiꞌ laꞌh abogadu Zenas cun
Apolos; badiꞌhi nin rchiꞌhn raꞌ ba tin par cheezah raꞌ ba
xneziuh raꞌ ba tin neezaa para ayi xi dxiaꞌdxi para laꞌh raꞌ
ba,
\v 14 nee neezaa xpwiinn nuꞌh gusiꞌdxi raꞌ guunn bwen
nee gacanee raꞌ ba laꞌh bwiinn nin nuu raꞌ yaꞌdxi loh raꞌ
ñiꞌh tin para ayi guibahan lliaaꞌha si raꞌ ba.
\s Luulchima guelrgahpaDxiohs
\p
\v 15 Galleetiiꞌ bwiinn nin nuuneꞌhn riiꞌ ruxeꞌhla tuhbi
guelrgahpaDxiohs para yiꞌh. BagahpaDxiohs laꞌh raꞌ xmihgu raꞌ
nuꞌh ziga riachii stoꞌ raꞌ nuꞌh xchiꞌdxyi Dxiohs. Dxiohs
guuntaaꞌyi yihca tu.
